2016 - METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ.pdf

METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2016 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Ağustos 2017

İÇERİK METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2016 YILI PERFORMANS DENETİM RAPORU 13

METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ......................... 1
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................... 3
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................... 4
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 4
5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ........................................................................................... 6
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 8
7. EKLER .......................................................................................................................................................... 9

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Mali Yapı Meteoroloji Genel Müdürlüğü, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli I sayılı Cetvelde yer alan genel bütçeli idarelerden olup, faaliyetlerini merkezi yönetim bütçe kanunlarıyla verilen ödeneklerle gerçekleştirmektedir. 2016 yılı Bütçesiyle Meteoroloji Genel Müdürlüğü’ne 278.897.000,00 TL ödenek tahsis edilmiş olup, bu tutar Merkezi Yönetim Bütçesinin %.0,049 una tekabül etmektedir. Ayrıca Meteoroloji Genel Müdürlüğü faaliyetlerinin finansmanında, bütçe dışında kalan döner sermaye işletmesinden aktarılan kaynaklar da dahil temin edilen 67.682.545,00 TL kaynak kullanılmıştır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nce sunulan Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosuna göre Genel Müdürlüğün 2016 yılı bütçe gideri ve ödenek kullanımı aşağıda belirtilmiştir. Tablo 1: Bütçe Giderleri ve Ödenekler (TL) Bütçe Kanunu ile Verilen Ödenek Miktarı Yılı İçinde Alınan Ödenek Miktarı Kurum Dışı Aktarma Yapılan Tenkisler Kalan Ödenek Miktarı Yılı İçindeki Ödemeler 278.897.000,00 300.285.592,35 - 51.419.487,18 248.866.105,17 248.866.105,17 Genel Müdürlük tarafından; 150.461.221,20 TL personel gideri, 19.115.616,93 TL sermaye gideri ve 79.289.267,04 TL diğer cari giderleri olmak üzere, 2016 yılında toplam 284.866.105,17 TL harcamada bulunulduğu görülmüştür. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Meteoroloji Genel Müdürlüğü mali işlemlerini 5018 sayılı Kanun ile belirlenmiş muhasebeleştirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleştirmektedir. 5018 sayılı Kanunun 49'uncu maddesinin ilk iki fıkrasında; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 sağlayacak ve malî raporların düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.” denilmektedir. Çerçeve hesap planı ile düzenlenecek mali raporların şekil, süre ve türleri Kanun’un 49 ve 80'inci maddelerine dayanılarak düzenlenip Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Bu düzenlemelere göre; muhasebe sistemi tahakkuk esaslıdır. Mali yıl esasına göre tutulmaktadır. Kamu İdaresinin bütün varlık ve yükümlülükleri, gelir ve giderleri ile garantileri gibi tüm mali işlemlerini kapsar. Mali raporlamanın amacı; yöneticilere, kamuoyuna ve denetim yetkililerine bilgi sunmaktır. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1'inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi; mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde, uluslararası standartlara uygun, yönetimin ve ilgili diğer kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde hazırlanması ve yayımlanması ile mali istatistiklerin hazırlanması ve yayımlanmasına ilişkin usul, esas, ilke ve standartların belirlenmesidir.” hükmü yer almaktadır.
Bu amacın gerçekleştirilmesi için; işlemlerin kayıt dışında kalmasının önlenmesi ile birlikte muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde, uluslararası standartlara uygun olarak hazırlanan mali tabloların belirlenen sürelerde yönetim ve ilgililerin bilgisine sunulması gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 Yönetmeliğin 310 uncu maddesinde kendi adına ekonomik varlık edinebilen, yükümlülük üstlenebilen, diğer kamu idareleri veya üçüncü şahıslarla ekonomik ilişkilere girebilen kapsama dâhil her kamu idaresinin bir kurumsal birim ve her kurumsal birimin bir mali raporlama birimi olduğu; 311 inci maddesinde kapsama dâhil kamu idarelerinin mali hizmetler birim yöneticilerinin, mali raporlama kapsamındaki mali tabloların belirlenen standartlara uygun olarak hazırlanmasından, üst yöneticilerin de bu hususları gözetmekten ve belirlenen süreler içinde yayımlanmasından sorumlu olduğu; 312'nci maddesinde kamu idarelerince, detaylı hesap planlarında yer alan hesaplardan aylık mizan ve yıllık olarak geçici ve kesin mizanların düzenleneceği; 313'üncü maddesinde kamu idarelerince hazırlanacak temel mali tabloların Bilanço, Faaliyet Sonuçları Tablosu ve Nakit Akış Tablosu olduğu; 314-316' ncı maddelerinde bu tabloların mahiyetleri ve nasıl düzenleneceği; 327'nci maddesinde de mali tabloların hangi dönemlerde hazırlanıp yayımlanacağı belirtilmiştir. Meteoroloji Genel Müdürlüğü muhasebe hizmetleri merkezde Orman ve Su İşleri Bakanlığı Merkez Muhasebe Birimi, taşrada ise defterdarlıklar tarafından yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5'inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile Usul ve Esasların 8'inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Birleştirilmiş veriler defteri,  Geçici ve kesin mizan,  Bilanço,  Taşınır kesin hesap cetveli,  Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu,  Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu,  Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü Meteoroloji Genel Müdürlüğü temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 uygun olarak mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde hazırlanarak kamuoyunun bilgisine ve denetim yetkililerine zamanında sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolardan yararlanacak olanlara makul güvence vermek amacıyla mali raporların güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, kaynakların etkili ve ekonomik ve mevzuatına uygun kullanılmasının sağlanması amacıyla kurulup işletilmesi gereken mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetim, mali saydamlığın ve hesap verilebilirliğin sağlanması amacıyla; kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Denetim çalışmaları sırasında; Meteoroloji Genel Müdürlüğü merkez ve taşra muhasebe hizmetlerinin yürütüldüğü muhasebe birimlerindeki cetvel ve belgeler ile bu birimlerdeki yevmiye kayıtları ve yevmiye kayıtlarına esas belgeler ile bunlara dayanak oluşturan ilgili harcama birimleri arşivlerinde muhafaza edilen kanıtlayıcı belgeler; tamlık, doğruluk, tutarlılık ve tabi olduğu mevzuatına uygunluk açısından incelenmiştir. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Kamu İdaresince Düzenlenen Taşımaz İcmal Cetvellerinde Gösterilen Tahsisli Kullanılan Taşınmazların ( Binaların) Tamamının Muhasebe Kayıtlarında ve Mali Tablolarda Yer Almaması 27.12.2014 tarih ve 29218 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak 01.01.2015 tarihinde yürürlüğe giren Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25 Maddi Duran Varlıklar hesap grubuna ilişkin işlemlerin düzenlendiği 170' inci maddesinin 1'inci fıkrasının (a) bendinin 2 numaralı alt bendinde; tahsis edilen taşınmazlardan, Hazineye ait olanların milli emlak birimlerince, diğer kamu idarelerine ait olanların ise yetkili birimlerce muhasebe birimlerine bildirilerek gerekli kayıtların yapılmasının sağlanacağı, 1'inci fıkrasının (a) bendinin 3 numaralı alt bendinde ise; kamu idaresinin mülkiyetinde olan taşınmazların, bunlardan diğer kamu idarelerine tahsis edilenlerin ve kamu idarelerince tahsisli olarak kullanılanların yardımcı hesaplar itibarıyla izleneceği hüküm altına alınmıştır. Aynı Yönetmelik’in“252 Binalar Hesabı” başlıklı 175'inci maddesinde binalar hesabının, eklenti ve bütünleyici parçaları dâhil olmak üzere, kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan binalar ile bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiş olup, 176' ncı maddesinde ise hesabın işleyişi ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir. Kamu idareleri bazında ve konsolide verilerden genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri düzeyinde malî rapor, tablo ve istatistiklerin üretilip, belirlenen sürelerde yayımlanmasına imkân verecek detayda ortak yardımcı hesapların oluşturulması ve detaylı hesap planlarının hazırlanmasında kamu idarelerinin uyacakları usul ve esasları belirlemek amacıyla hazırlanan Muhasebat Genel Müdürlüğü’nün 41 Sıra No’lu Genel Tebliği’nin “Ortak Yardımcı Hesaplar ve Kayıt Önceliği” başlıklı 6’ncı maddesinin (1) numaralı bendinde; çerçeve hesap planında yer alan hesaplardan konsolide malî rapor, tablo ve istatistiklerin üretilmesine imkân verecek detayda ortak yardımcı hesaplar oluşturulduğu ve Tebliğ ekinde yer alan tabloda, söz konusu ortak yardımcı hesaplara yer verildiği ifade edilmiştir. “Detaylı Hesap Planı Ortak Yardımcı Hesaplar Tablosu” incelendiğinde; diğer kamu idareleri tarafından kamu idaresinin kullanımına tahsis edilen taşınmazların, “252.03 Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar” yardımcı hesabının detaylarında izlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Yapılan incelemelerde; Taşınmaz İcmal Cetvelinde gösterilen Meteoroloji Genel Müdürlüğü adına tahsisli kullanılan taşınmazların (Binaların) muhasebe kayıtlarında ve mali tablolarda yer almasının sağlanması ve bahsi geçen mevzuat hükümlerine aykırılığın ortadan

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 kaldırılması amacıyla, İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığına gerekli bilgilendirme yapılmıştır. Mevcut ve yeni edinilecek taşınmazlara ait cins tahsislerinin yapılması ve güncel değerlerinin belirlenmesi amacıyla yapılacak değerleme (ekspertiz) sonucu tespit edilecek değerler, taşınmazların bulunduğu Muhasebe Birimi ve/veya Mal Müdürlükleri vasıtasıyla muhasebeleştirilerek, 252 Binalar hesabında izlenmesi sağlanmıştır. Ancak henüz tamamı kayıt altına alınamamıştır; Bu durum, gerek muhasebenin temel kavramları arasında yer alan tam açıklama ilkesine (mali tabloların, bu tablolardan yararlanacak olanların doğru karar vermelerine yardımcı olacak ölçüde yeterli, açık ve anlaşılır şekilde düzenlenmesi), gerekse yukarıda bahsi geçen mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. Kamu idaresi cevabında; Meteoroloji Genel Müdürlüğünün, gerek merkez gerekse taşra teşkilatında bulunan taşınmazların 252 binalar hesabında izlenmesinin sağlanması için 2016 yılında çalışma başlatıldığı ifade edilmiştir Kamu idaresi, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 170'inci maddesi uyarına yapılması gereken işlemlerin, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre yapıldığını belirtmiştir. Cevapta, adı geçen Yönetmeliğin Gecici 1’inci maddesinde, 5'inci maddeye göre yapılması gereken işlemlerin 31.12.2016 tarihine kadar tamamlanacağı hükmünün bulunduğu ifade edilmiştir. Ancak 06.02.2017 tarihli ve 2017/9854 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmelik ile Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre yapılması gereken işlemlerin 31.12.2017 tarihine kadar tamamlanacağı hükmünün getirildiği de belirtilmiştir. İlgili mevzuat kapsamında taşınmazlarla ilgili işlemlerin tamamlanma süresinin 31.12.2017 tarihine kadar uzatıldığı ve Genel Müdürlükte 2017 yılı sonuna kadar tüm harcama birimlerine ait taşınmazların kayıt altına alınma işlemlerinin tamamlanmasının beklendiği hususu da denetlenen idarenin cevabında yer almaktadır. Sonuç olarak Meteoroloji Genel Müdürlüğünce düzenlenen taşınmaz icmal cetvellerinde kullanılan taşınmazların tamamı 2016 yılında kayıt altına alınamamıştır; Bu durum, gerek muhasebenin temel kavramları arasında yer alan tam açıklama ilkesine (mali tabloların, bu tablolardan yararlanacak olanların doğru karar vermelerine yardımcı olacak ölçüde yeterli, açık ve anlaşılır şekilde düzenlenmesi), gerekse yukarıda bahsi geçen mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. Kurum tarafından yapılan çalışmalar olmasına rağmen adı geçen Yönetmeliğin Geçici 1’inci maddesinin 2’nci bendine istinaden tahsisli taşınmazların envanterinin çıkarılarak güncellenmesi ve bu haliyle Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir. 2017/9854 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmelikle Kamu İdarelerinin Taşınmazlarının Kaydına İlişkin Yönetmelikte değişiklik yapılarak, nihai tarih, 31.12.2016 iken bu süre 31.12.2017 tarihine kadar uzatılmıştır. Ancak 31.12.2017 tarihi, Yönetmeliğin 5'inci maddesine göre yapılması gereken işlemlerin tamamlanması için belirlenmiş en son tarih (süre) olup bu tarihten önce de işlemlerin tamamlanması mümkündür. 2016 yılı sonuna kadar taşınmazlarla ilgili işlemlerin tamamlanmamış olması, 2016 yılı mali tablolarında, tam olarak açıklama ilkesine aykırılık durumunun ortaya çıkmasına neden olmuştur 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte sunulan mali rapor ve tablolarının “Denetim Görüşünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı taşınmazlara ait hesap alanı hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 7. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2016 YILI BİLANÇOSU (TL) AKTİF CARİ YIL (2016) PASİF CARİ YIL (2016) 1-Dönen Varlıklar 34.840.220,65 3-Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 973.193,32 10-Hazır Değerler 690.643,22
12-Faaliyet Alacak 19.173,16 32-Faaliyet Borçları 748.776,25
33-EmanetYabancı Kaynaklar 214.406,29 14-Diğer Alacaklar 103.128,68 36-Ödenecek Diğer Yüküm. 10.010,78 15-Stoklar 6.028.709,05
16-Ön Ödemeler 27.998.566,54 4-Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar 262.479,66 2-Duran Varlıklar 90.600.467,55 47-Borç ve Gider Karşılıkları 262.479,66 22-Faaliyet Alacak. 3.863,00
24-Mali Duran Varlıklar 66.358.725,88 5-Öz Kaynaklar 124.205.015,22 25-Maddi Duran Varlıklar 24.235.664,18 50-Net Değer 165.110.101,16 29-Diğer Duran Varlıklar 2.214,49 51-Değer Hareketleri 674.418.078,86
57-Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuç 17.654,04
58-Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları -424.968.299,67
59-Dönem Faaliyet Sonuçları -290.372.519,17 Aktif Toplamı 125.440.688,20 Pasif Toplamı 125.440.688,20 Nazım Hesaplar 28.080.749,97 Nazım Hesaplar 28.080.749,97 GENEL TOPLAM 153.521.438,17 GENEL TOPLAM 153.521.438,17

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 2016 YILI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU (TL) 630 01 Personel Giderleri 125.979.914,72 630 02 Sos.Güv.Kurum. Devlet Primi Gid. 24.481.306,48 630 03 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 21.312.509,49 630 05 Cari Transferler 55.800.028,94 630 11 Değer ve Miktar Değişimleri Gid. 25.793,20 630 12 Gelir ret ve iadesinden kay. giderler 5.184.45.,46 630 13 Amortisman Giderleri 6.272.332,09 630 14 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 7.681.974,03 630 15 Karşılık Giderleri 14.116,36 630 20 Silinen alacaklardan Kaynak.Gider 15.051,55 630 25 Kamu İd. Bedelsiz Ol Devr. Mali Olmayan Varlıklardan Kay Gid. 99.994,19 630 30 Proje Kapsamında Cari Giderler 4.898.937,42 630 99 Diğer Giderler 53.100.238,92 GİDERLER TOPLAMI (A) 304.866.647,85 Hesap Kodu Yardımcı Hesap GELİRİN TÜRÜ 600 01 Vergi Gelirleri 11.814.391,39 600 03 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 1.389.110,54 600 04 Alınan Bağış ve Yardım ile Özel Gel. 199.818,75 600 05 Diğer Gelirler 940.888,83 600 11 Değer ve Miktar Değişimleri Gelirleri 123.121,15 600 25 Kamu İd. Bedel. Mali Olmayan Gel. 26.798,02 GELİRLER TOPLAMI (B) 14.494.128,68 FAALİYET SONUCU [A-B)] (+ / -) -290.372.519,17

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

METEOROLOJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2016 YILI PERFORMANS DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. ÖZET ........................................................................................................................................................... 13
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................. 14
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 14
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 15
5. GENEL DEĞERLENDİRME ................................................................................................................... 16
6. GENEL DEĞERLENDİRME ................................................................................................................... 16
7. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 19

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 13

1. ÖZET Bu rapor, Meteoroloji Genel Müdürlüğünün performans denetimi sonuçlarını ve bulgularını içermektedir. 6085 sayılı Kanunun 36'ncı maddesi uyarınca Sayıştay, “hesap verme sorumluluğu çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının ölçülmesi suretiyle gerçekleştirilen denetim” olarak tanımlanan performans denetimini yapmakla görevli ve yetkilidir. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün hedef ve göstergeleriyle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının değerlendirmesini sağlamak amacıyla aşağıdakiler denetlenmiştir: • 2013–2017 dönemine ait Stratejik Plan, • 2016 yılı Performans Programı, • 2016 yılı İdare Faaliyet Raporu ve • Faaliyet sonuçları ölçümü yapan veri kayıt sistemleri. Dört ana başlık altında yapılan denetimlerden elde edilen belge, bilgi ve bulgular çerçevesinde: Meteoroloji Genel Müdürlüğünün 2016 yılı için Stratejik Planının mevcut olduğu ve mevzuatta belirtilen zamana uyularak hazırlandığı ancak içerik itibariyle mevzuatta öngörülen bir takım hususlara uyulmadığı görülmüştür. Buna göre, stratejik planın temel unsurları arasında bulunan ve kuruluşun amaç ve hedeflerine nasıl ulaşılacağını gösteren kararlar bütünü niteliğindeki stratejilerin planda yer almadığı tespit edilmiştir. Öte yandan Stratejik Planda yer alan bütün hedeflerin amaçlar ile ilgili olduğu; bizatihi ölçülebilir niteliği bulunmayan hedeflerin büyük bölümünün göstergelerle ölçülebilir kılındığı görülmüştür. Gösterge belirlenmemiş hedeflere ise ilgili kısımda bulgu olarak değinilmiştir. Yine ölçülebilirlik kriterine göre planda yer alan göstergeler değerlendirildiğinde göstergelerin bir kısmının miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade edilmediği görülmüştür. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün 2016 yılı Performans Programında, 2015 yılı Performans Programında mevcut olan eksikliklerin düzeltildiği tespit edilmiştir. Performans programında bulunan bütün hedeflerin, stratejik amaçlarla ilgili, ölçülebilir ve iyi tanımlanmış olduğu görülmüştür. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün 2016 yılı için Faaliyet Raporunun mevcut olduğu ve mevzuatta belirtilen zamana ve şekle uyularak hazırlanıp yayınlandığı ancak içerik itibariyle mevzuatta öngörülen bir takım hususlara uyulmadığı görülmüştür. Hedeflenen değerden saptığı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 14 tespit edilen bazı gerçekleşmelerde, sapma nedenlerinin geçerli ve ikna edici bulunmadığı görülmüştür. Bununla birlikte performans programında yer alan hedef ve göstergelerin tamamının Faaliyet Raporunda tutarlı bir biçimde tam olarak yer aldığı tespit edilmiştir. Bu itibarla; kurumun stratejik planı, performans programı ve faaliyet raporu mevzuatta öngörülen şekil ve sunuma ilişkin kriterleri büyük oranda karşılamaktadır. Ancak stratejik planda yer alan ve bizatihi ölçülemeyen nitelikteki hedefler, göstergelerle ölçülebilir kılınmalı ve Planda kurumun stratejilerine yer verilmelidir. Faaliyet raporunda, hedeflenen değerin altında ya da üstündeki gerçekleşmelerin sapma nedenleri, geçerli ve ikna edici olmalıdır. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve İdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına ilişkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmış olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay’a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine ilişkin sistemlerin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 15 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede, Meteoroloji Genel Müdürlüğünün yayımladığı 2013-2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2016 yılı Performans Programı ve 2016 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 16 5. GENEL DEĞERLENDİRME

1. GENEL DEĞERLENDİRME 2016 yılı performans denetimi kapsamında Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün yayımladığı 2013–2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2016 yılı Performans Programı ve 2016 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmeler için kullanılan performans denetimi kriterleri, Tablo 1’de yer almaktadır. Tablo 1: Performans Denetimi Kriterleri Denetim Kriteri Tanım Mevcudiyet Denetlenen idarenin, yasal düzenlemelere göre ilgili dokümanları hazırlaması Zamanlılık Performans bilgisinin yasal süre içinde raporlanması Sunum Performans bilgisinin düzenleyici esaslara uygun şekilde raporlanması İlgililik Amaç, hedef, gösterge ve faaliyetler arasında mantıksal bağlantı olması Ölçülebilirlik Hedeflerin veya göstergelerin ölçülebilir olması İyi tanımlanma Hedeflerin ve göstergelerin açık ve net bir tanımının olması Tutarlılık Hedeflerin (göstergeler dâhil), denetlenen idarenin planlama ve raporlama dokümanlarında tutarlı olarak kullanılması Doğrulanabilirlik Raporlanan performans bilgisinin kaynağına kadar izlenebiliyor olması Geçerlilik/İkna edicilik Planlanan ve raporlanan performans arasındaki her tür sapmanın denetlenen idare tarafından ele alınıyor olması ve sapmayı açıklayan nedenlerin inandırıcı ve ikna edici olması Güvenilirlik Veri kayıt sistemlerinin gerçekleşmeleri tam ve doğru şekilde ölçerek faaliyet raporunda güvenilir veri sunuyor olması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 17 Yukarıda yer alan performans denetimi kriterleri bazında yapılan değerlendirme sonucunda, Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün, 2013–2017 tarihlerine ilişkin Stratejik Planını zamanında hazırlayarak “mevcudiyet” ve “zamanlılık” kriterini yerine getirdiği görülmüştür. Ancak, Kamu İdareleri için Stratejik Planlama Kılavuzuna göre Stratejik Planda yer alması gereken ve aşağıda detayları verilen bazı unsurların bulunmadığı görüldüğünden “sunum” kriteri kısmen yerine getirilmiştir. Stratejik Planın temel unsurları arasında bulunan ve kuruluşun amaç ve hedeflerine nasıl ulaşılacağını gösteren kararlar bütünü niteliğindeki stratejilerin planda yer almadığı tespit edilmiştir. Planda yer alan hedeflerin ilgililik, ölçülebilirlik ve iyi tanımlanma kriterlerine göre değerlendirilmesi neticesinde Planda yer alan 23 adet hedefin tamamının stratejik amaç ile ilgili olduğu ancak bu hedeflerden 19 adedinin ölçülebilir, 4 adedinin ölçülemez olduğu tespit edilmiştir. Bir başka deyişle, planda yer alan hedeflerin % 83’ünün ölçülebilir, % 17’sinin ölçülemez olduğu görülmüştür. İlgili ve ölçülebilir olan hedeflerin hepsinin iyi tanımlanmış olduğu kanaatine varılmıştır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün, 2016 yılına ilişkin Performans Programını zamanında hazırlayarak “mevcudiyet” ve “zamanlılık” kriterini yerine getirdiği görülmüştür. 2015 yılı Performans Programında mevcut olan eksikliklerin düzeltildiği tespit edilmiştir. Programda yer alan hedef ve göstergelerin ilgililik, ölçülebilirlik ve iyi tanımlanma kriterlerine göre değerlendirilmesi neticesinde hedeflerin tamamının stratejik amaçlarla ilgili, ölçülebilir ve iyi tanımlanmış olduğu görülmüştür. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün, 2016 yılına ilişkin Faaliyet Raporunu zamanında hazırlayarak “mevcudiyet”, “zamanlılık” ve “sunum” kriterlerini yerine getirdiği görülmüştür. Raporda yer alan hedef ve göstergelerin tutarlılık kriterine göre değerlendirilmesi neticesinde 2016 yılı Performans Programında “ilgili” ve “ölçülebilir” olarak değerlendirilen 35 adet gösterge incelendiğinde bunların 18 adedinde yılsonu gerçekleşmelerinin hedeflenen seviyede olduğu yaklaşık % 51’i için hedeflenen sayısal değere ulaşıldığı; 17 adet göstergede yani diğer % 49 için ise, hedeflenen sayısal değerin altında ya da üstünde gerçekleşen bir sapma kaydedildiği; bir diğer deyişle hedeflenen değere ulaşılamadığı görülmüştür. Hedef gerçekleşmelerinde sapmalar olması durumunda kurumun, sapma nedenlerine yer vermesi ve bu nedenleri mantıklı ve inandırıcı gerekçelerle açıklaması gerekmektedir. Ancak Faaliyet Raporunda yer verilen bazı sapma nedenlerinin geçerli/ikna edici nitelikte bulunmadığı görülmüştür.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 18 Bu itibarla; kurumun stratejik planı, performans programı ve faaliyet raporu mevzuatta öngörülen şekil ve sunuma ilişkin kriterleri büyük oranda karşılamaktadır. Stratejik planda yer alan ve bizatihi ölçülemeyen nitelikteki bazı hedefler, göstergelerle ölçülebilir kılınmalı ve Planda kurumun stratejilerine yer verilmelidir. Performans bilgisinin içeriği bağlamında ise, bu iki doküman arasındaki tutarsızlıkların bir önceki yıla göre giderildiği görülmüştür. Faaliyet Raporunda, hedeflenen değerin üzerinde ya da altında bulunan gerçekleşmelerdeki sapma nedenleri geçerli ve ikna edici olmalıdır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 19 6. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular BULGU 1: Stratejik Planda Eksiklikler Bulunması 2013-2017 arası dönemi kapsayan Meteoroloji Genel Müdürlüğü Stratejik Planının incelemesi, 2015 yılında yapılmış ve denetim raporuna gerekli bulgular yazılmıştır. Denetlenen idarenin Stratejik planı, normal koşullar altında 5 yıl yürürlükte olduğundan ve 2016 yılı dahil olmak üzere herhangi bir değişiklik yapılmadığından 2015 yılı Sayıştay Denetim Raporunda stratejik planla ilgili yazılan hususlar/eksiklikler ( planda yer alması gereken temel unsurlar arasında sayılan stratejilerin Stratejik Planda bulunmaması, Stratejik Planda yer alan ve amaç ile ilgili bulunan stratejik hedeflerin bazılarının ölçülemez olması ve Stratejik Planda yer alan ve amaç ile ilgili bulunan performans göstergelerinden bazılarının ölçülemez olması ) geçerliğini korumaktadır. Kamu idaresi cevabında; 01.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 2017-2021 Stratejik Planda, stratejilere maddeler halinde yer verildiği ve hedeflerin göstergelerle ölçülebilir kılınmasına özen gösterildiği ifade edilmiştir. Sonuç olarak Meteoroloji Genel Müdürlüğünün 2013–2017 Stratejik Planıyla ilgili 2015 yılı denetim raporunda bulgu konusu edilen hususlar, Stratejik Planda herhangi bir değişiklik yapılmadığından, 2016 yılı denetimi için de geçerlidir Bulguda da yer aldığı üzere; stratejilerin bulunmamaması, amaç ile ilgili stratejik hedeflerin bazılarının ölçülemez olması ve amaç ile ilgili performans göstergelerinden bazılarının ölçülemez olması Stratejik Planın eksikliklerini oluşturan unsurlardır ve bu haliyle, Kurumun Stratejik Planı, Kamu İdareleri İçin Stratejik Plan Hazırlama Kılavuzunda düzenlemelere uygun değildir. B. Performans Programının Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular BULGU 2: Bazı Göstergeler İçin Belirlenen Sapma Nedenlerinin Geçerlilik /İkna Edicilik Kriteri Açısından Yeterli Bulunmaması Faaliyet Raporunda yer alan hedef ve göstergelerin “geçerlilik/ikna edicilik” kriteri

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 20 açısından yapılan değerlendirmesi sonucunda; 2016 yılı Performans Programında “ilgili” ve “ölçülebilir” olarak değerlendirilen 35 adet gösterge incelendiğinde bunların 18 adedinde yılsonu gerçekleşmelerinin hedeflenen seviyede olduğu, yaklaşık % 51’i için hedeflenen sayısal değere ulaşıldığı; 17 adet göstergede yani diğer %49 için ise hedeflenen sayısal değerin altında ya da üstünde gerçekleşen bir sapma kaydedildiği; bir diğer deyişle hedeflenen değere ulaşılamadığı görülmüştür. Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin “Birim ve idare faaliyet raporlarının kapsamı” başlıklı 18’inci maddesinin 1’inci maddesinin (c) bendinde “Faaliyetlere ilişkin bilgi ve değerlendirmeler: Bu bölümde, mali bilgiler ile performans bilgilerine detaylı olarak yer verilir.” ifadesi bulunmaktadır. Söz konusu bendin birinci kısmında aynen “Performans bilgileri başlığı altında, idarenin stratejik plan ve performans programı uyarınca yürütülen faaliyet ve projelerine, performans programında yer alan performans hedef ve göstergelerinin gerçekleşme durumu ile meydana gelen sapmaların nedenlerine, diğer performans bilgilerine ve bunlara ilişkin değerlendirmelere yer verilir.” hükmü yer almaktadır. Bu itibarla hedef gerçekleşmelerinde sapmalar olması durumunda kurum, sapma nedenlerine yer vermeli ve bu nedenler mantıklı ve inandırıcı gerekçelerle açıklamalıdır. Kurumca açıklanan sapma nedenlerinin geçerlilik/ikna edicilik kriterine göre değerlendirilmesine ilişkin birkaç örnek aşağıda yer almaktadır. Tablo 2: Geçerlilik/İkna Edici Bulunmayan Sapma Nedenleri Gösterge Hedeflenen Sayı Gerçekleşen Sayı Sapmaya Yönelik Açıklama (P.H 1) Kurulacak otomatik meteorolojik gözlem istasyonu sayısı (Adet) 500 215 Teknolojik gelişmelere ve uygulama sonuçlarına göre farklı gözlem sistemlerinin de kurulabileceği şekilde projenin yeniden yapılandırılabileceği değerlendirilerek, aşamalı olarak kurulması uygun bulunmuştur. Denetim Kanaati Açıklama, kurum planlamasındaki zayıflığa işaret etmektedir. Bu yönüyle geçerli değildir. Birimlerin planlamalarda teknolojik gelişmeleri göz önüne alması ona göre hareket etmesi gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 21 (P.H 2) Omgi, Ravinsonde ve Radarların Yıllık Çalışma Süresi (Yüzde) 94 103 Yılın son çeyreğinde planlanan bakımlar, Bölge Müdürlükleri tarafından düzenli olarak yapılmıştır. Denetim Kanaati Açıklama, hedefteki sapmanın nedenine ilişkin olmayıp; var olan durumun özetidir. Bu nedenle geçerli değildir. (P.H 15) Yapılan Yeni Hizmet Binaları ve Müştemilatları Sayısı (adet) 4 0 Bakanlık tarafından gerekli çalışmalar devam etmektedir. Proje revizeleri yapılmaktadır. İhale süreçleri devam etmektedir Denetim Kanaati Açıklama, hedefteki sapmanın nedenine ilişkin olmayıp; var olan durumun özetidir. Bu nedenle geçerli değildir. Kamu idaresi cevabında; Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğe uygun olarak 2017 Faaliyet Raporunda, hedef gerçekleşmelerinde sapmalar olması halinde durumunda sapma nedenlerinin geçerlilik/ikna edicilik kriterine göre açıklanması hususuna uyulacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak Kamu İdaresince de kabul edildiği üzere 2016 yılı Faaliyet Raporunda yer verilen bazı sapma nedenlerinin geçerli/ikna edici nitelikte açıklanmamasının ilgili mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi ve Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 22

T.C. Sayıştay Başkanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 23 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr