2015 - İÇİŞLERİ BAKANLIĞI.pdf

ĠÇĠġLERĠ BAKANLIĞI 2015 YILI SAYIġTAY DENETĠM RAPORU Ağustos 2016

ĠÇERĠK ĠÇĠġLERĠ BAKANLIĞI 2015 YILI DÜZENLĠLĠK DENETĠM RAPORU 1 ĠÇĠġLERĠ BAKANLIĞI 2015 YILI PERFORMANS DENETĠM RAPORU 43

ĠÇĠġLERĠ BAKANLIĞI 2015 YILI DÜZENLĠLĠK DENETĠM RAPORU

ĠÇĠNDEKĠLER

1. KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ ......................... 1
2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ............................................... 3
3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................... 3
4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI .......................................................... 4
5. DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI ........................................................................................... 7
6. DENETĠM GÖRÜġÜ ................................................................................................................................. 22
7. DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER ......................... 23
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 35

KISALTMALAR DERBĠS :Dernekler Bilgi Sistemi KDRP :Köye DönüĢ ve Rehabilitasyon Projesi SYDV :Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakıfları YĠKOB :Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlığı

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ Mali Yapı ĠçiĢleri Bakanlığı, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu‟na ekli I sayılı Cetvelde yer alan genel bütçeli idarelerden olup, faaliyetlerini merkezi yönetim bütçe kanunlarıyla verilen ödeneklerle gerçekleĢtirmektedir. 2015 yılı Bütçesiyle ĠçiĢleri Bakanlığına 3.898.467.000.-TL ödenek tahsis edilmiĢ olup, bu tutar Merkezi Yönetim Bütçesinin % 0,75 ine tekabül etmektedir. Bakanlıkça sunulan Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosuna göre Bakanlığın 2015 yılı bütçe gideri ve ödenek kullanımı aĢağıda belirtilmiĢtir. Yıl içinde alınan ödenek tutarı 12.830.021.914,82-TL, yapılan tenkisler ise 5.551.540.692,06-TL‟dır. Yıl içindeki ödemeler tutarı 7.278.120.000,22-TL, mahsup dönemi içindeki ödemeler ise 375.868,40-TL kadar gerçekleĢmiĢtir. Toplamda 7.278.495.868,62-TL ödenek kullanılmıĢtır. 14.645,86-TL ödenek üstü harcama yapılmıĢtır. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Bakanlık mali iĢlemlerini 5018 sayılı Kanun ile belirlenmiĢ muhasebeleĢtirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleĢtirmektedir. 5018 sayılı Kanunun 49‟uncu maddesinin ilk iki fıkrasında; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak ve malî raporların düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.” denilmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Çerçeve hesap planı ile düzenlenecek mali raporların Ģekil, süre ve türleri Kanun‟un 49 ve 80‟inci maddelerine dayanılarak düzenlenip Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiĢtir. Bu düzenlemelere göre; muhasebe sistemi tahakkuk esaslıdır. Mali yıl esasına göre tutulmaktadır. Kamu Ġdaresinin bütün varlık ve yükümlülükleri, gelir ve giderleri ile garantileri gibi tüm mali iĢlemlerini kapsar. Mali raporlamanın amacı; yöneticilere, kamuoyuna ve denetim yetkililerine bilgi sunmaktır. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği‟nin “Amaç” baĢlıklı 1‟inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi; mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde, uluslararası standartlara uygun, yönetimin ve ilgili diğer kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde hazırlanması ve yayımlanması ile mali istatistiklerin hazırlanması ve yayımlanmasına ilişkin usul, esas, ilke ve standartların belirlenmesidir.” hükmü yer almaktadır.
Bu amacın gerçekleĢtirilmesi için; iĢlemlerin kayıt dıĢında kalmasının önlenmesi ile birlikte muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüĢ muhasebe ilkeleri çerçevesinde, uluslararası standartlara uygun olarak hazırlanan mali tabloların belirlenen sürelerde yönetim ve ilgililerin bilgisine sunulması gerekmektedir. Yönetmeliğin 310‟uncu maddesinde kendi adına ekonomik varlık edinebilen, yükümlülük üstlenebilen, diğer kamu idareleri veya üçüncü Ģahıslarla ekonomik iliĢkilere girebilen kapsama dâhil her kamu idaresinin bir kurumsal birim ve her kurumsal birimin bir mali raporlama birimi olduğu; 311‟inci maddesinde kapsama dâhil kamu idarelerinin mali hizmetler birim yöneticilerinin, mali raporlama kapsamındaki mali tabloların belirlenen standartlara uygun olarak hazırlanmasından, üst yöneticilerin de bu hususları gözetmekten ve belirlenen süreler içinde yayımlanmasından sorumlu olduğu; 312‟nci maddesinde kamu

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 idarelerince, detaylı hesap planlarında yer alan hesaplardan aylık mizan ve yıllık olarak geçici ve kesin mizanların düzenleneceği; 313‟üncü maddesinde kamu idarelerince hazırlanacak temel mali tabloların Bilanço, Faaliyet Sonuçları Tablosu ve Nakit AkıĢ Tablosu olduğu; 314- 316‟ncı maddelerinde bu tabloların mahiyetleri ve nasıl düzenleneceği; 327‟nci maddesinde de mali tabloların hangi dönemlerde hazırlanıp yayımlanacağı belirtilmiĢtir. ĠçiĢleri Bakanlığının muhasebe hizmetleri merkezde ĠçiĢleri Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğü, taĢrada ise Defterdarlık Muhasebe Müdürlükleri ve Malmüdürlükleri tarafından yürütülmektedir. 2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde hazırlanarak kamuoyunun bilgisine ve denetim yetkililerine zamanında sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla, denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek; mali rapor ve tablolardan yararlanacak olanlara makul güvence vermek amacıyla mali raporların güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek; kaynakların etkili, ekonomik ve mevzuatına uygun kullanılmasının

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 sağlanması amacıyla kurulup iĢletilmesi gereken mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetim, mali saydamlığın ve hesap verilebilirliğin sağlanması amacıyla; kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına iliĢkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla tasarlanmıĢtır. Kamu zararı iddialarına iliĢkin hususlara bu raporda değil yargılamaya esas raporda yer verilmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı mali iĢlemlerini, 5018 sayılı Kanun‟un 49 ve 80‟ inci maddelerine dayanılarak düzenlenip Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenen esaslara uygun olarak raporlamak zorunda olup, denetim, mali tablolar dikkate alınarak gerçekleĢtirilmektedir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Kamu Ġdaresi Hesaplarının SayıĢtaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar‟a 8/12/2013 tarih ve 28845 sayılı Resmi Gazete‟de yayımlanan değiĢiklik ile eklenen geçici madde ile kurumsal mali tabloların SayıĢtaya gönderilmesi 2013, 2014 ve 2015 yıllarını kapsamak üzere 2016 yılına kadar üç yıl ötelenmiĢ iken, Maliye Bakanlığınca kamu idarelerine ait mali tabloların düzenlenebilmesine esas olmak üzere Say2000i muhasebe otomasyon programı ve muhasebe yönetmeliklerinde yapılan düzenlemeler çerçevesinde ilk defa 2015 yılı sonu itibarıyla kamu idaresi mali tablolarının sunulabilmesi zemini hazırlanmıĢ ve KBS üzerinden kamu idarelerine sunulmaya baĢlanmıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 Bu kapsamda, Usul ve Esaslar‟ın 5‟inci maddesine göre hesap dönemi sonunda verilecek olan cetvel ve mali tablolardan daha önce sunulabilen bütçe giderleri ve ödenekler tablosu ve taĢınır kesin hesap cetveli ile taĢınır hesabı icmal cetveline ilave olarak;

• Geçici ve kesin mizan,
• Bilanço,
• Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırması tablosu,
• Faaliyet sonuçları tablosu kurumsal bazda SayıĢtaya gönderilmiĢtir. 6085 sayılı Kanun uyarınca kamu idaresi esasına göre denetim yapılabilmesi ve denetim görüĢü verilebilmesi için, anılan Usul ve Esaslar‟ın 5‟inci maddesinde belirtilen yıl sonu kamu idaresi mali rapor ve tablolarının; kamu idaresince muhasebe hizmetlerinin yürütüldüğü birimlerden alınacak kayıtlarla ve gerektiğinde envanter iĢlemleri de yapılarak kamu idaresinin varlık ve yükümlülükleri ile mali yıla iliĢkin faaliyet sonuçlarının Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği‟nde belirlenen standartlarda sunulması gerekmektedir.
  Kamu idareleri, KBS üzerinden alınan verileri kendi kayıtları ile teyit ederek tasarrufu altındaki varlık ve yükümlülükleri ile mali yıla iliĢkin faaliyet sonuçlarına iliĢkin bilgileri, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği‟nde belirlenen raporlama esaslarına uygun olarak hazırlaması gerekirken kamu idaresi bazında ilk defa mali tablo düzenlenmesi ve 2015 yılının geçiĢ süreci olması sebebiyle sadece KBS üzerinden alınan mali tabloları sunmuĢtur. Birimlere ait faaliyet sonuçları konsolide edilmeden birleĢtirildiği için bilançoda, aynı anda olumlu ve olumsuz faaliyet sonucu ortaya çıkmaktadır. Farklı muhasebe birimleri tarafından gerçekleĢtirilen iĢlemler yıl sonu itibariyle konsolide edilemediğinden, verilen tablolar farklı birimlerce hazırlanan veri setlerinin alt alta toplamlarından oluĢmaktadır. Bu nedenle yukarıda SayıĢtaya verildiği belirtilen tablolar, farklı muhasebe birimlerince oluĢturulan yevmiye kayıtlarının bir araya getirilmiĢ halidir. Denetim çalıĢmaları sırasında; ĠçiĢleri Bakanlığının merkez teĢkilatı harcama birimleri ile Ankara Valiliği, Ġzmir Valiliği Bursa Valiliği, Denizli Valiliği, EskiĢehir Valiliği,

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 Gaziantep Valiliği, Ġstanbul Valiliği, Malatya Valiliği, Muğla Valiliği, Samsun Valiliği ve Trabzon Valiliği harcama birimlerinde denetimler yapılmıĢtır. Denetim çalıĢmaları, bu çerçevede hazırlanan mali tablolarla birlikte ĠçiĢleri Bakanlığının muhasebe hizmetlerinin yürütüldüğü merkez ve taĢra muhasebe birimlerindeki cetvel, belgeler, yevmiye kayıtları, yevmiye kayıtlarına esas belgeler ve bunlara dayanak oluĢturan ilgili harcama birimleri arĢivlerinde muhafaza edilen kanıtlayıcı belgeler esas alınarak bu belgelerin tamlık, doğruluk, tutarlılık ve tabi olduğu mevzuatına uygunluğu açısından yürütülmüĢtür.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 5. DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Binaların ĠyileĢtirilmesi, Ömrünün Uzatılması veya Veriminin Artırılması Amacıyla Yapılan Giderlerin Muhasebe Kayıtlarının Hatalı Yapılması. ĠçiĢleri Bakanlığı Ġdari ve Mali ĠĢler Daire BaĢkanlığı tarafından binaların iyileĢtirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin artırılması amacıyla yapılan giderlerin muhasebeleĢtirilmesinde “630 Giderler Hesabı” nın kullanıldığı, “252 Binalar Hesabı” nın kullanılmadığı tespit edilmiĢtir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “252 Binalar Hesabı” baĢlıklı 175 inci maddesi gereğince kamu idarelerine ait her türlü binalar ile bunların bütünleyici parçaları ve eklentilerinin izlenmesinde “252 Binalar Hesabı” kullanılmalıdır. Aynı Yönetmeliğin Binalar hesabının iĢleyiĢinin açıklandığı 176 ncı maddesi gereğince de binalar hesabında kayıtlı binaların iyileĢtirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına iliĢkin olarak bütçeye gider kaydıyla yapılan harcama tutarları, bir taraftan bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan “830-Bütçe Giderleri Hesabı” na borç, “835-Gider Yansıtma Hesabı” na alacak kaydedilmesi gerekmektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “630 Giderler Hesabı” nın isleyiĢini açıklayan 401 inci maddesi gereğince; “630 Giderler Hesabı”, bütçe ile ilgili olarak tahakkuk ettirilen ancak, bilanço hesabını ilgilendirmeyen giderlerin kaydında kullanılır. Duran varlıklar hesap grubu içerisinde yer alan “252 Binalar Hesabı” bilanço hesabını ilgilendirdiğinden binaların iyileĢtirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına iliĢkin giderlerin muhasebe kayıtlarında “630 Giderler Hesabı” nın kullanılması mümkün değildir. Örnek:

• 1.324.930,62.-TL sözleĢme bedelli Bakan Konutunun Tadilat ve Çevre Düzenlemesi ĠĢi,
• 665.000,00.-TL sözleĢme bedelli Bakan Konutunun Tadilat ve Çevre Düzenlemesi Ġkmal ĠĢi,
• 3.071.790,00.-TL sözleĢme bedelli Bakanlık ve MüsteĢarlık Makamı Bakım

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 Onarım ve Dekorasyon ĠĢi, (Dekorasyona iliĢkin taĢınır kaydı gereken mal ve malzemelerin maddi duran varlıklar hesap grubundan ilgisine göre 253 Tesis, makine ve cihazlar hesabı veya 255 DemirbaĢlar hesabına kaydı gerekmektedir.) Binalar hesabında kayıtlı binaların iyileĢtirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına iliĢkin olarak bütçeye gider kaydıyla yapılan harcama tutarlarının muhasebeleĢtirilmesinde Binalar hesabının kullanılmamasının maddi duran varlıkların tam ve doğru olarak muhasebe kayıtları ile mali tablolara yansıtılmasını engellediği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; Bakanlığa ait taĢınmazların değer tespitlerinin Maliye Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğünce yapılmasının akabinde “252 Binalar Hesabı” kullanılacağı ifade edilmiĢtir. Ayrıca Bakanlık ve MüsteĢarlık Makamı Bakım Onarım ve Dekorasyon iĢine iliĢkin taĢınır kaydı gereken mal ve malzemelerin maddi duran varlıklar hesap grubundan ilgisine göre 253 Tesis Makine ve Cihazlar hesabı ve 255 DemirbaĢlar hesabına kayıtlarının yapılmıĢ olduğu ve taĢınır iĢlem fiĢlerinin düzenlendiği belirtilmiĢtir. Sonuç olarak Bulgunun taĢınır kaydı gereken mal ve malzemelerin maddi duran varlıklar hesap grubundan ilgisine göre “253 Tesis Makine ve Cihazlar hesabı” ve “255 DemirbaĢlar hesabı”nda kayıtlara alınması hususunda gerekli muhasebe iĢlemleri yapılmıĢtır. Ancak düzeltme iĢlemi 2016 yılında yapıldığından ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı mali tablolarında maddi duran varlık hesapları ile gider hesaplarında yer alan eksik ve hatalı kayıtları kapsamamaktadır. Aynı durum bulgunun kamu idaresine ait binaların iyileĢtirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına iliĢkin giderlerin muhasebe kayıtlarının “252 Binalar Hesabı” kullanılarak muhasebe kayıtlarına alınması hususunda geçerlidir. Bu hususta kamu idaresi, taĢınmazlarına iliĢkin değer tespitlerinin yapılmasından sonra binaların iyileĢtirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına iliĢkin giderlerin muhasebe kayıtlarında “252 Binalar Hesabı”nın kullanılacağını belirtmiĢtir. Dolayısıyla yapılacak iĢlemler ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı mali tablolarında yer alan maddi duran varlık hesapları ile gider hesaplarında yer alan eksiklikleri kapsamamakta, daha sonra yapılacak iĢ, iĢlem ve mali tabloların tam ve doğru olmasını sağlayacaktır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 Bu nedenle bulgu konusu edilen Maddi Duran Varlık Hesapları ile Gider Hesaplarına iliĢkin muhasebe kayıt hataları nedeniyle ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı mali tablolarında maddi duran varlık hesaplarında tam ve doğru bilgilerin yer almadığı düĢünülmektedir. BULGU 2: Geçici Kabul Noksanları Kesintilerinin Hatalı MuhasebeleĢtirilmesi. Bursa Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlığı hakediĢ ödemelerinden yapılan geçici kabul noksanları kesintilerinin “333 Emanetler Hesabı” na kaydedilmesi gerekirken “330 Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabı” na kaydedildiği görülmüĢtür. Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin; “330 Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabı” baĢlıklı 256 ıncı maddesinde: “Alınan depozito ve teminatlar hesabı, mevzuatları gereği nakden veya mahsuben tahsil edilen depozito ve teminatların izlenmesi için kullanılır.” “333 Emanetler Hesabı” baĢlıklı 255 inci maddesinde ise: “Emanetler hesabı, emanet olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarların izlenmesi için kullanılır.” hükümleri yer almaktadır. Geçici kabul noksanları için düzenlenen her hakediĢte yapılan iĢ tutarının % 3‟üne karĢılık gelen kesinti tutarı, yükleniciye ait bir depozito ve teminat bedeli olmayıp, Yapım ĠĢlerine ait Tip SözleĢmenin “Geçici kabul noksanları” baĢlıklı 30‟uncu maddesi gereğince yapılan ve mevzuat gereğince yüklenici adına emanet olarak mahsuben yapılan bir tahsilattır. Bu nedenle hakediĢ ödemelerinden yapılan geçici kabul noksanları kesintilerinin “330 Alınan depozito ve teminatlar” hesabına değil “333 Emanetler Hesabı” na kaydedilmesi gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; HakediĢ ödemelerinde yapılan geçici kabul kesintilerinin 333 Emanetler Hesabına kaydedilmesi gerekirken 330 Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabına sehven kaydedilmesi uygulamasının düzeltileceği ifade edilmektedir. Sonuç olarak ĠçiĢleri Bakanlığınca, bulguda bahsedilen muhasebe kayıt hatalarının daha sonraki uygulamalarda düzeltileceği ifade edilmekte ise de yapılacak iĢlemler, 2015 yılı mali tablolarında yer alan hesapları kapsamamaktadır. Bu nedenle, 333 Emanetler Hesabına kaydedilmesi gereken geçici kabul kesintilerinin 330 Alınan Depozito ve Teminatlar

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 Hesabına kaydedilmesi nedeniyle ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı mali tablolarının emanet yabancı kaynaklar hesap grubuna iliĢkin tam ve doğru bilgi vermediği düĢünülmektedir. BULGU 3: HakediĢ Ödemelerinde Geçici Kabul Noksanlarının Muhasebe Kayıtlarına Alınmaması. Ġzmir Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlığı hakediĢ ödemelerinin muhasebeleĢtirilmesinde geçici kabul noksanlarının hakediĢ raporunda hesaplandığı ancak muhasebe kayıtlarına alınmadığı tespit edilmiĢtir. Yapım ĠĢlerine ait Tip SözleĢmenin “Geçici Kabul Noksanları” baĢlıklı 30 uncu maddesi gereğince; düzenlenen her hakediĢte yapılan iĢ tutarının % 3‟üne karĢılık gelen kısmı geçici kabul noksanları için tutulur ve bu tutar, geçici kabul noksanı bulunmayan iĢlerde geçici kabul onay tarihinden sonra, geçici kabul noksanı bulunan iĢlerde ise bu eksikliklerin tamamlanmasını müteakip, geçici kabul onay tarihinden sonra yükleniciye ödenir. Bu hüküm gereğince hakediĢ ödemelerinden geçici kabul noksanları için %3‟lük kesinti yapılmalıdır. Kesilen bu tutarın Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “333 Emanetler Hesabı” baĢlıklı 262 nci maddesinin, “Emanet olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarların izlenmesi için kullanılır.” hükmü gereğince yükleniciler adına “333 Emanetler Hesabı” na kaydedilmesi gerekmektedir.
Yüklenicilerden yapılan geçici kabul noksanları kesintilerinin hakediĢ raporlarında yer alıp muhasebe kayıtlarında yer almamasının, maddi duran varlıkların ve kamu idaresinin borçlarının tam ve doğru olarak muhasebe kayıtları ile mali tablolara yansıtılmasını engellediği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; Yatırım Ġzleme Müdürlüğü tarafından yeni baĢlanan iĢlerde ilk hakediĢ ödemesinden itibaren, devam eden iĢlerde ise iĢle ilgili yapılacak ilk hakediĢ ödemesinden bugüne kadar yapılan kesintilerin tamamı hesaplanarak hakediĢ raporunun kesintiler kısmında gösterilmeye baĢlandığı ifade edilmektedir. Sonuç olarak ĠçiĢleri Bakanlığınca, bulguda bahsedilen geçici kabul noksanlarının muhasebe kayıtlarına alınması hususunda devam eden iĢlerde gerekli düzeltmelerin yapılacağı, yeni baĢlanan iĢlerde ise gerekli kayıtların yapılacağı ifade edilmekte ise de yapılacak iĢlemler 2015 yılı mali tablolarında yer alan hesapları kapsamamaktadır. Bu

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11 nedenle, geçici kabul noksanlarının muhasebe kayıtlarına alınmaması nedeniyle ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı mali tablolarının emanet yabancı kaynaklar hesap grubuna iliĢkin tam ve doğru bilgi vermediği düĢünülmektedir. BULGU 4: Dernekler Dairesi BaĢkanlığınca DERBĠS Ġhalesi Kapsamında Alınan Veri Depolama Sistemlerinin ve Uygulama Sunucularının YanlıĢ Hesaplarda Takibi ve TaĢınır Kayıtlarının Tutulmaması. DERBĠS ihalesi kapsamında alınan veri depolama sistemleri ve uygulama sunucuları iĢinde, “255- Demirbaşlar Hesabı” yerine, “260 Haklar Hesabı”na kayıt yapıldığı ve Söz konusu tutarların yanlıĢ bütçe tertibinden ödendiği tespit edilmiĢtir. A) DERBĠS ihalesi kapsamından alınan veri depolama sistemleri ve uygulama sunucularının, “255- Demirbaşlar Hesabı” yerine, “260 Haklar Hesabı”na kaydedilmesi suretiyle yanlıĢ muhasebeleĢtirildiği ve taĢınır kayıt sisteminde takip edilmediği görülmüĢtür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “260 Haklar Hesabı”nın niteliğini düzenleyen 194 üncü maddesinde; “Haklar hesabı, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılır.” “255 Demirbaşlar Hesabı” nın niteliğini düzenleyen 181 inci maddesinde “Demirbaşlar hesabı; kamu idarelerinin faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılan her türlü büro makine ve cihazları ile döşeme, masa, koltuk, dolap, mobilya gibi uzun süre kullanılabilen varlıkların izlenmesi için kullanılır.” denilmiĢtir. Bu nedenle “…hukuki tasarruf … kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler…” “260 Haklar Hesabı” nda takip edilirken, fiziki varlıkların söz konusu hesapta takip edilmeyip, ilgili diğer hesaplarda takip edilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede, DERBĠS ihalesi kapsamında alınan veri depolama sistemleri ve uygulama sunucularının “255 Demirbaşlar Hesabı”nda takip edilmesi uygun olacaktır. Mevcut durumda “255 Demirbaşlar Hesabı” 661.980,00-TL noksan gözükürken, “260 Haklar Hesabı” da söz konusu tutar kadar yüksek görünmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12 Öte yandan “255 Demirbaşlar Hesabı”na kayıt yapılmıyor olması, söz konusu taĢınırların taĢınır kayıt sisteminde takip edilmemesi sonucunu da doğurmaktadır. Yukarıda açıklanan gerekçelerle veri depolama sistemleri ve uygulama sunucularının 255 DemirbaĢlar hesabına kaydedilmesinin uygun olacağı düĢünülmektedir. B) Bahse konu iĢte “255 Demirbaşlar Hesabı”na kaydedilen tutarların yanlıĢ bütçe tertibinden yapıldığı görülmüĢtür. 2015 – 2017 Analitik Bütçe Sınıflandırmasına ĠliĢkin Rehber‟de 06.3.1.01 Bilgisayar yazılım alımları kodunun açıklamasında; “Bilgisayarlar için kullanılacak olan hazır programların satın alma, lisans bedelleri ve yeni program yazdırılmasına ilişkin giderler bu bölüme kaydedilecek….” 06.1.2 Büro ve işyeri makine teçhizat alımlarına ilişkin açıklamada; “Büro hizmetlerinde kullanılacak olan, bilgisayar, yazıcı, yazı makinesi, fotokopi makinesi, baskı makinesi, evrak imha makinesi, gibi çalışmaya ilişkin makine alımları, … bu bölüme gider kaydedilecek” denilmektedir. Bu nedenle veri depolama sistemleri ve uygulama sunucularının alımı bir makine alımı olduğundan ve bilgisayarlar için kullanılacak olan hazır program, lisans bedeli veya yeni program yazdırılması kapsamına girmediği düĢünüldüğünden, gayri maddi hak alımlarına iliĢkin 06.3 ekonomik koduna dair bütçe tertibi yerine, mamul mal alımlarına iliĢkin 06.1 ekonomik koduna dair bütçe tertibinden yapılmasının uygun olacağı düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; Bulgunun A bendinde konu edilen veri depolama sistemi ile sunucu sistemlerinin 255 DemirbaĢlar hesabına aktarılıp, taĢınır iĢlem fiĢine bağlandığı, Ayrıca Bulgunun B bendine iliĢkin olarak da yazılım hizmet alımı ile mal (veri depolama sistemi ve uygulama sunucuları) alımı arasında doğal bir bağlantının olduğu değerlendirildiği için DERBĠS ihalesi kapsamına söz konusu makine alımlarının da dahil edildiği ve bu doğrultuda da yapılan tüm alımların 6.3. ekonomik kodundan yapıldığı, ĠçiĢleri

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13 Bakanlığı 2015 yılı Düzenlilik Denetim Raporu dikkate alınarak bundan sonraki benzer alımlar için 6.1 ekonomik kodunun kullanılacağı ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak Bulgunun A bendine iliĢkin olarak veri depolama sistemleri ve uygulama sunucularının taĢınır iĢlem fiĢine bağlanarak, 255 demirbaĢlar hesabına aktarıldığı belirtilmiĢse de bahse konu iĢlemin ilgili hesap döneminden sonra yapılmıĢ olması münasebetiyle, hala ilgili yıl mali tablolarında hatalı gösterim devam etmektedir. Bu nedenle, “255 Demirbaşlar Hesabı” 661.980,00-TL noksan görünürken, “260 Haklar Hesabı” da söz konusu tutar kadar yüksek görünmektedir. Bulgunun B bendine iliĢkin olarak ise bundan sonraki benzer alımların gayri maddi hak alımlarına iliĢkin 06.3 ekonomik kodu yerine, 06.1 ekonomik kodundan yapılacağı belirtildiğinden, söz konusu hususun müteakip denetimlerde de takip edilmesinin yerinde olacağı düĢünülmektedir. BULGU 5: TaĢınmaz Envanteri Yapılmadığı Halde 250-Arazi ve Arsalar Hesabı, 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252-Binalar Hesabına Kayıt Yapılması. ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı mali tablolarının incelenmesi neticesinde 250- Arazi ve Arsalar, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252- Binalar hesaplarına iliĢkin kayıtların mevzuata uygun tutulmadığı görülmüĢtür. 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 60 ıncı maddesinde taĢınır taĢınmaz mal icmal cetvellerini hazırlamak mali hizmetler biriminin görevleri arasında sayılmıĢ, 44 üncü maddesinde ise bu mallara iliĢkin kayıtların tutulması usullerinin Maliye Bakanlığınca hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirleneceği hüküm altına alınmıĢtır. Kanunun bu maddelerine dayanılarak 13.09.2006 tarihli ve 2006/10970 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmeliğin geçici 1 inci maddesinde belirtilen tarihler itibariyle taĢınmazlara iliĢkin söz konusu envanter ve kayıtların yapılması gerekmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı Bilançosu üzerinden yapılan incelemede, 250- Arazi ve Arsalar Hesabında 34.102.295,84 TL, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabında 55.932,00 TL ve 252-Binalar Hesabında 47.652.008,63 TL‟lik tutarların yer aldığı görülmüĢtür. Bu tutarlardan

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14 taĢınmazların, Yönetmelikte öngörülen Ģekilde 01.10.2014 tarihi itibariyle fiili durumu yansıtacak Ģekilde emlak değeri ya da iz bedeli üzerinden değerlenerek muhasebe kayıtlarında ilgili hesaplara alınmadığı anlaĢılmaktadır. Sonuç olarak mali tablolarda 250- Arazi ve Arsalar Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252- Binalar Hesaplarında yer alan taĢınmazlara iliĢkin kayıtların, mevzuata uygun, gerçek durumu tam ve doğru yansıtacak Ģekilde tutulması gerektiği değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; Muhasebat Genel Müdürlüğünün 25/07/2014 tarih ve 8189 sayılı TaĢınmaz Envanter konulu yazısı gereğince “ĠçiĢleri Bakanlığı TaĢınmaz Envanteri”nin, Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından düzenlendiği, Genel Müdürlüğün 16/09/2014 tarih ve 9998 sayılı yazı gereğince de envanteri yapılan taĢınmazların Kamu Harcama ve Muhasebe BiliĢim Sistemine (KBS) aktarıldığı, muhasebe birimleri tarafından da muhasebe kayıtlarının tamamlandığı belirtilmiĢtir. Ancak genel bütçeli kamu idarelerinin kendi taĢınmaz kayıt programlarında yapacağı iĢlemler hususunda Maliye Bakanlığı tarafından bir açıklama getirilmediği, taĢınmaz değer tespiti iĢlemlerinin de Milli Emlak Genel Müdürlüğünce yürütüldüğü, fakat değerlerin ĠçiĢleri Bakanlığına bildirilmediği, bu nedenle de Bakanlığın taĢınmaz kayıt programına taĢınmaz değer bilgilerinin girilemediği, söz konusu değer bilgilerinin bildirilmesi durumunda TaĢınmaz Programına iĢleneceği ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak 5018 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinde, kamu kaynağı olarak sayılan taĢınmazların, mali saydamlığı ve hesap verebilirliği sağlayacak Ģekilde kayıtlara alınması gerekmektedir. Bu itibarla, taĢınmazların fiili envanterinin yapılması ve mevzuata uygun olarak belirlenen değerler üzerinden mali tablolara alınması önem arz etmektedir. Bunun yanında mezkur Kanunun 60‟ıncı maddesinde taĢınır ve taĢınmaz mal icmal cetvellerini hazırlamak mali hizmetler biriminin görevleri arasında sayılmasına rağmen 2015 yılı itibariyle icmal cetvelleri hazırlanamamıĢtır. Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmeliğin “Amaç” baĢlıklı 1 inci maddesinde “Bu Yönetmeliğin amacı; genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı ve Kanun kapsamında olan kurum ve kuruluşların mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların kaydına ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15 ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.”, bunun yanında “Kayıt ve Kontrol” baĢlıklı 5 inci maddesinin 6 ncı fıkrasında “Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin mülkiyetinde, yönetiminde ve kullanımında bulunan taşınmazların kaydı ve yönetimi ile ilgili olarak bu Yönetmelik gereğince yapılması gereken kayıt ve kontrol işlemleri; kuruluş kanunları ile özel mevzuatlarındaki hükümler uyarınca, bu idarelerin yetkili ve görevli birimleri tarafından yapılır. “ hükümleri uyarınca Bakanlığın, taĢınmazların fiili envanterini yapıp ilgili form ile icmalleri doldurması gerekmektedir. Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmeliğin 03.06.2014 tarihinde yürürlüğe giren geçici 1 inci maddesinde yer alan düzenleme uyarınca, taĢınmazların fiili envanteri kayıt ve kontrol iĢlemleriyle görevli birimlerce mevcut kullanım Ģekilleri esas alınarak, emlak vergi değerleri üzerinden en geç 30/09/2014 tarihine kadar tamamlanarak envanteri yapılan taĢınmazlar Yönetmelik ekindeki formlara ve icmal cetvellerine kaydedilmesi gerekmektedir. Hesaplarda kayıtlı bulunan taĢınmazlar muhasebe birimlerince, 01/10/2014 tarihi itibariyla “500- Net Değer Hesabı”na borç, taĢınmazın kayıtlı olduğu “250-Arazi ve Arsalar Hesabı”, “251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı” veya “252-Binalar Hesabı”na alacak kaydedilmek suretiyle kayıtlardan çıkarılacaktır. Emlak vergi değerleri ya da iz bedeli üzerinden fiili envanteri yapılan taĢınmazlara ait bilgiler, kayıt ve kontrol iĢlemleriyle görevli birimlerce muhasebe kayıtları yapılmak üzere 01/10/2014 tarihi itibarıyla ilgili muhasebe birimlerine gönderilecek, muhasebe birimleri ilgili birimlerden gelen listelere istinaden taĢınmazları “250- Arazi ve Arsalar Hesabı”, “251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı” veya “252- Binalar Hesabı”na borç, “500- Net Değer Hesabı”na alacak kaydedecektir. Her ne kadar kamu idaresi cevabında Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından taĢınmaz envanterinin yapıldığı ifade edilmiĢse de yukarıda bahsedilen mevzuat çerçevesinde ĠçiĢleri Bakanlığının kendisine tahsis edilen taĢınmazların fiili envanterini yapması ve 31/12/2016 tarihine kadar maliyet bedeli veya rayiç bedeli tespit etmesi gerekmektedir. 2015 yılı itibariyle yapılan incelemede, Yönetmelik hükümlerine rağmen ĠçiĢleri Bakanlığınca taĢınmazların fiili envanteriyle ilgili bir çalıĢma yapılmadığı, Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından yapıldığı belirtilen envanter çalıĢmasına iliĢkin ise bilginin derlenip, sunulamadığı görülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 16 Mali tablolarda 250- Arazi ve Arsalar, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri ile 252- Binalar Hesabında yer alan değerleri tevsik edecek envanter bilgiler sunulamadığından, maddi duran varlıklar hesap grubu ile net değer hesabının tam ve doğruyu göstermediği düĢünülmektedir. BULGU 6: Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlıklarınca Yapımı Süren Maddi Duran Varlıkların Muhasebe Kayıtlarının Hatalı Yapılması. Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlıklarınca hakediĢ ödemelerinin muhasebeleĢtirilmesinde “630 Giderler Hesabı” nın kullanıldığı, “258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı” nın kullanılmadığı tespit edilmiĢtir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “630 Giderler Hesabı” nın isleyiĢini açıklayan 401 inci maddesi gereğince; “630 Giderler Hesabı”, bütçe ile ilgili olarak tahakkuk ettirilen ancak, bilanço hesabını ilgilendirmeyen giderlerin kaydında kullanılır. Duran varlıklar hesap grubu içerisinde yer alan “258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı” bilanço hesabını ilgilendirdiğinden yapımı süren maddi duran varlıklara iliĢkin muhasebe kayıtlarında 630 Giderler hesabının kullanılması mümkün değildir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı” baĢlıklı 187 nci maddesi gereğince; Yapılmakta olan yatırımlar hesabı; kamu idarelerine ait yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile iĢçilik ve genel giderlerin, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hâllerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hâllerde iĢin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılır. Bu hüküm gereğince Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlıklarınca gerçekleĢtirilen maddi duran varlık yapım sürecinde hakediĢ ödemelerinin “258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı” kullanılarak muhasebeleĢtirilmesi gerekmektedir. Örnek:

• Ġzmir Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlığına ait 87.388.257,29.-TL‟lik yapım iĢi yapılmakta olan yatırımlar hesabında yer almamaktadır.
• Samsun Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlığına ait 88.999.150,38.-TL‟lik

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 17 yapım iĢi yapılmakta olan yatırımlar hesabında yer almamaktadır. Yapım süreci devam eden maddi duran varlıkların muhasebe kayıtlarında “258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı” nın kullanılmamasının, maddi duran varlıkların tam ve doğru olarak muhasebe kayıtları ve mali tablolara yansıtılmasını engellediği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; Yapımı süren maddi duran varlıkların 630 Giderler hesabı yerine 258 Yapılmakta olan yatırımlar hesabı kullanılarak muhasebe kayıtlarına alınacağı ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak Yatırım Ġzleme ve Koordinasyon BaĢkanlıklarınca hakediĢ ödemelerinin muhasebeleĢtirilmesinde yapım süreci devam eden maddi duran varlıklara iliĢkin olarak “258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı” nın kullanılmaması maddi duran varlıkların tam ve doğru olarak muhasebe kayıtları ile mali tablolara yansıtılmasını engellemektedir. Bu nedenle ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı mali tablolarında maddi duran varlık hesapları ile gider hesaplarının tam ve doğru bilgi içermediği düĢünülmektedir. BULGU 7: Ön Ödeme Artıklarının Mahsup Dönemi Sonunda Kapatılmaması. Ön ödeme artıklarının mahsup dönemi sonunda kapatılmadığı görülmüĢtür. ĠçiĢleri Bakanlığı dönem sonu mizanlarında kapatılmamıĢ ön ödeme (avans ve kredi artıkları) tutarları bulunmaktadır. Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin “Ön ödemelerin yıl sonunda mahsubu” baĢlıklı 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Mutemetler, mali yılın sonunda avanslarda bir aylık, kredilerde üç aylık sürenin dolmasını beklemeksizin, mahsubunu yapmadıkları harcamalara ait belgeleri muhasebe yetkilisine verip, artan tutarı iade ederek hesabını kapatmakla yükümlüdürler” “Ön ödemelerin mahsup dönemine aktarılması” baĢlıklı 14 üncü maddesinde de; “Muhasebe birimine verilen mahsup belgelerinden incelenmesi yılsonuna kadar tamamlanamayan ön ödeme artıkları mahsup dönemine ödeneği ile birlikte devredilir… Mahsup döneminde de kapatılamayan ön ödeme tutarı, dönem sonunda mutemet adına borç kaydedilerek ön ödeme hesabı kapatılır. Karşılığı ödenekler iptal edilir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 18 Yılı bütçesine gider kaydedilmek üzere geçici ve sürekli görev yolluğu ile buna ilişkin diğer giderler karşılığı verilen avanslardan mali yılın sonuna kadar mahsubu yapılamamış olanlar hakkında da yukarıdaki fıkra hükmü uygulanır.” denilmektedir. Bu nedenle 2015 yılında verilen kredi ve avansların artıklarının en geç mahsup dönemi sonuna kadar kapatılması gerekmektedir. Mahsup döneminde de sürekli ve geçici görev yollukları dahil ön ödeme tutarlarının kapatılamaması halinde ise ilgililer adına borç çıkartılması icap etmektedir. Hâlbuki ĠçiĢleri Bakanlığından mahsup dönemi sonunda alınan yıl sonu mizanları incelendiğinde mahsup dönemine aktarılmıĢ olmakla beraber kapatılmamıĢ 376.388,28-TL ön ödeme tutarı olduğu tespit edilmiĢtir. Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde bütçedeki ödeneğine dayanılarak verilen ön ödeme tutarlarının mahsup dönemi sonunda kapatılması gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Bulguda belirtilen ön ödeme artıklarının mahsup dönemi sonunda kapatılmaması hususunda tespitin hangi birimler için yapıldığı belirlenmediğinden Bakanlık Merkez Birimlerinin tamamına söz konusu husus sorulmuĢtur. 1-Mahalli Ġdareler Genel Müdürlüğü‟nde mahsup dönemi sonunda halen görevli olarak Ģehir dıĢında bulunan kontrolörlerden dolayı kapatılmayan avanslar olduğu tespit edilmiĢtir. Bahse konu avansların ivedilikle kapatıldığı ilgili idare tarafından beyan edilmiĢtir. 2-Personel Genel Müdürlüğü tarafından 21/10/2015 tarihli Bakanlık Onayı ile kısa dönem eğitim programı için (bir aylık süre ile) Rusya‟ya gönderilen 33 kiĢi ile 16/10/2015 tarihli Bakanlık Onayı ile Ġngiltere‟ye doktora eğitimi için gönderilen Kaymakam Muhammed Lütfi Kotan için verilen toplam 359.300,53 TL avansa ait mahsup iĢlemlerinin 2015 yıl sonuna kadar tamamlanamadığı, 22/12/2015 tarihli ve 19398 sayılı yazı ile durumun Merkez Saymanlık Müdürlüğüne bildirilerek 2016 yılı mahsup dönemine aktarıldığı beyan edilmiĢtir. 2016 yılı Ocak ayında da (adı geçen dönemde) mahsup dönemine aktarılan avanslar ekli listede (EK-15, EK-16) belirtilen tarihlerde kapatılmıĢtır.
Sonraki dönemlerde bulgu konusu hususa iliĢkin gereken hassasiyet gösterilecektir.” denilmiĢtir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 19 Sonuç olarak Kamu idaresi cevabına ekli EK-16 incelendiğinde 359.300,53-TL avansa ait mahsup iĢleminin, mahsup döneminde yapıldığı gibi bir mana çıkmasına rağmen, SayıĢtay‟a sunulan ve mahsup dönemindeki iĢlemleri de kapsaması gereken yıl sonu bilançosunda 165-Mahsup dönemine aktarılan avans ve krediler hesabının 376.388,28-TL borç bakiyesi verdiği görülmektedir. Bu nedenle avansların kapatılması iĢleminin mahsup dönemi içerisinde yapılamadığı anlaĢılmaktadır. Ġdare tarafından bulgu konusu hususa iliĢkin gereken hassasiyetin gösterileceği ifade edilmekle beraber, mahsup döneminde kapatılamayan ön ödeme tutarları için ilgilileri adına borç çıkartılması gerektiğinden, 165- Mahsup Dönemine Aktarılan Avans ve Krediler Hesabı ile 140- KiĢilerden Alacaklar Hesabının tam ve doğruyu göstermediği düĢünülmektedir. BULGU 8: TaĢınmazların Fiili Envanteri ile Ġlgili Mevzuatın Öngördüğü ÇalıĢmaların Yapılmaması. ĠçiĢleri Bakanlığı tarafından taĢınmazların fiili envanterinin yapılmayarak ilgili form ile icmallerin doldurulmadığı ve muhasebe kayıtlarının yapılmadığı tespit edilmiĢtir. Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmeliğin "Mevcut taşınmazların kaydına ilişkin işlemler" baĢlıklı geçici 1 inci maddesinin 1 inci fıkrasında, "Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gereken taşınmazlar bu değerler üzerinden kayıtlara alınıncaya kadar emlak vergi değerleri üzerinden ve aşağıdaki şekilde kayıtlara alınır: a) Taşınmazların fiili envanteri emlak vergi değerleri üzerinden kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince, mevcut kullanım şekilleri esas alınarak en geç 30/9/2014 tarihine kadar tamamlanır ve bu Yönetmelik ekinde yer alan formlara ve icmal cetvellerine kaydedilir. b) Fiili envanteri yapılan taşınmazlara ait bilgiler muhasebe kayıtları yapılmak üzere ilgili muhasebe birimlerine verilir. Muhasebe birimleri, kayıtlı taşınmazları ilgili hesaplardan 1/10/2014 tarihi itibarıyla çıkarır ve aynı tarihte fiili envanter bilgileri üzerinden muhasebe kayıtlarını yapar." denilmektedir. Yapılan incelemede, ĠçiĢleri Bakanlığının Yönetmelik hükümlerini yerine

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 20 getirmeyerek taĢınmazların fiili envanteriyle ilgili çalıĢma yapmadığı anlaĢılmıĢtır. Belirtilen mevzuat hükümlerinden anlaĢılacağı üzere, Ġdarenin 30.09.2014 tarihine kadar taĢınmazların fiili envanterini çıkararak, Yönetmelik ekinde yer alan formlara ve icmal cetvellerine kaydını yapması ve 1/10/2014 tarihi itibariyle de fiili envanter bilgileri üzerinden muhasebe kayıtlarını düzenlemesi gerekmektedir. Bu itibarla taĢınmazlarla ilgili olarak fiili envanter ve muhasebe kayıtlarının mevzuat hükümleri çerçevesinde tamamlanması gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; Muhasebat Genel Müdürlüğünün 25/07/2014 tarih ve 8189 sayılı TaĢınmaz Envanter konulu yazısı gereğince “ĠçiĢleri Bakanlığı TaĢınmaz Envanteri”nin, Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından düzenlendiği, Genel Müdürlüğün 16/09/2014 tarih ve 9998 sayılı yazı gereğince de envanteri yapılan taĢınmazların Kamu Harcama ve Muhasebe BiliĢim Sistemine (KBS) aktarıldığı, muhasebe birimleri tarafından da muhasebe kayıtlarının tamamlandığı belirtilmiĢtir. Ancak genel bütçeli kamu idarelerinin kendi taĢınmaz kayıt programlarında yapacağı iĢlemler hususunda Maliye Bakanlığı tarafından bir açıklama getirilmediği, taĢınmaz değer tespiti iĢlemlerinin de Milli Emlak Genel Müdürlüğünce yürütüldüğü, fakat değerlerin ĠçiĢleri Bakanlığına bildirilmediği, bu nedenle de Bakanlığın taĢınmaz kayıt programına taĢınmaz değer bilgilerinin girilemediği, söz konusu değer bilgilerinin bildirilmesi durumunda TaĢınmaz Programına iĢleneceği ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak 5018 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinde, kamu kaynağı olarak sayılan taĢınmazların, mali saydamlığı ve hesap verebilirliği sağlayacak Ģekilde kayıtlara alınması gerekmektedir. Bu itibarla, taĢınmazların fiili envanterinin yapılması ve mevzuata uygun olarak belirlenen değerler üzerinden mali tablolara alınması önem arz etmektedir. Bunun yanında mezkur Kanunun 60‟ıncı maddesinde taĢınır ve taĢınmaz mal icmal cetvellerini hazırlamak mali hizmetler biriminin görevleri arasında sayılmasına rağmen 2015 yılı itibariyle icmal cetvelleri hazırlanamamıĢtır. Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmeliğin “Amaç” baĢlıklı 1 inci maddesinde “Bu Yönetmeliğin amacı; genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı ve Kanun kapsamında olan kurum ve kuruluşların mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların kaydına ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 21 ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.”, bunun yanında “Kayıt ve Kontrol” baĢlıklı 5 inci maddesinin 6 ncı fıkrasında “Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin mülkiyetinde, yönetiminde ve kullanımında bulunan taşınmazların kaydı ve yönetimi ile ilgili olarak bu Yönetmelik gereğince yapılması gereken kayıt ve kontrol işlemleri; kuruluş kanunları ile özel mevzuatlarındaki hükümler uyarınca, bu idarelerin yetkili ve görevli birimleri tarafından yapılır. “ hükümleri uyarınca Bakanlığın, taĢınmazların fiili envanterini yapıp ilgili form ile icmalleri doldurması gerekmektedir. Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmeliğin 03.06.2014 tarihinde yürürlüğe giren geçici 1 inci maddesinde yer alan düzenleme uyarınca, taĢınmazların fiili envanteri kayıt ve kontrol iĢlemleriyle görevli birimlerce mevcut kullanım Ģekilleri esas alınarak, emlak vergi değerleri üzerinden en geç 30/09/2014 tarihine kadar tamamlanarak envanteri yapılan taĢınmazlar Yönetmelik ekindeki formlara ve icmal cetvellerine kaydedilmesi gerekmektedir. Hesaplarda kayıtlı bulunan taĢınmazlar muhasebe birimlerince, 01/10/2014 tarihi itibariyla “500- Net Değer Hesabı”na borç, taĢınmazın kayıtlı olduğu “250-Arazi ve Arsalar Hesabı”, “251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı” veya “252-Binalar Hesabı”na alacak kaydedilmek suretiyle kayıtlardan çıkarılacaktır. Emlak vergi değerleri ya da iz bedeli üzerinden fiili envanteri yapılan taĢınmazlara ait bilgiler, kayıt ve kontrol iĢlemleriyle görevli birimlerce muhasebe kayıtları yapılmak üzere 01/10/2014 tarihi itibarıyla ilgili muhasebe birimlerine gönderilecek, muhasebe birimleri ilgili birimlerden gelen listelere istinaden taĢınmazları “250- Arazi ve Arsalar Hesabı”, “251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı” veya “252- Binalar Hesabı”na borç, “500- Net Değer Hesabı”na alacak kaydedecektir. Her ne kadar kamu idaresi cevabında Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından taĢınmaz envanterinin yapıldığı ifade edilmiĢse de yukarıda bahsedilen mevzuat çerçevesinde ĠçiĢleri Bakanlığının kendisine tahsis edilen taĢınmazların fiili envanterini yapması ve 31/12/2016 tarihine kadar maliyet bedeli veya rayiç bedeli tespit etmesi gerekmektedir. 2015 yılı itibariyle yapılan incelemede, Yönetmelik hükümlerine rağmen ĠçiĢleri Bakanlığınca taĢınmazların fiili envanteriyle ilgili bir çalıĢma yapılmadığı, Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından yapıldığı belirtilen envanter çalıĢmasına iliĢkin ise bilginin derlenip, sunulamadığı görülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 22 Mali tablolarda 250- Arazi ve Arsalar, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri ile 252- Binalar Hesabında yer alan değerleri tevsik edecek envanter bilgiler sunulamadığından, maddi duran varlıklar hesap grubu ile net değer hesabının tam ve doğruyu göstermediği düĢünülmektedir. 6. DENETĠM GÖRÜġÜ ĠçiĢleri Bakanlığının 2015 yılına iliĢkin yukarıda belirtilen ve „„Denetimin Dayanağı Amacı, Yöntemi ve Kapsamı” bölümünde açıklanan çerçevede ekte sunulan mali rapor ve tablolarının “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı Ön Ödemeler, Maddi Duran Varlıklar ve Emanet Yabancı Kaynaklar hesap alanları hariç doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 23 7. DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER BULGU 1: Kıdem Tazminatları Ġçin KarĢılık Ayrılmaması. ĠçiĢleri Bakanlığı mali tablolarında valilik ve kaymakamlıklar bünyesinde çalıĢan iĢçi personel ile 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt iĢverenler tarafından çalıĢtırılan iĢçiler için kıdem tazminatı karĢılığının ayrılmadığı görülmüĢtür. A- ĠçiĢleri Bakanlığı mali tablolarında valilik ve kaymakamlıklar bünyesinde çalıĢan iĢçi personel için kıdem tazminatı karĢılığının ayrılmadığı görülmüĢtür. 23.12.2014 tarih ve 29214 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin “Temel kavramlar” baĢlıklı 5 inci maddesinde, “Dönemsellik: Kamu idarelerinin faaliyetleri, belirli dönemlerde raporlanır ve her dönemin faaliyet sonuçları diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanır.” “İhtiyatlılık: Muhasebe uygulamasında muhtemel risklere ve olaylara karşı bu Yönetmelikte belirtilen durumlarda karşılık ayrılır. Faaliyet sonucunu değiştirmeye yönelik olarak gizli yedekler ya da gereğinden fazla karşılık ayrılamaz.” denilmektedir. Söz konusu Yönetmelik‟in 197 nci ve 228 nci maddelerinde Kıdem Tazminatı KarĢılıkları hesapları oluĢturulmuĢ olup, "472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı" belirlenecek esaslar dahilinde ayrılan ve bir yıldan uzun vadeli kıdem tazminatı karĢılıklarının izlenmesi için kullanılmaktadır. Buna göre Valilik ve Kaymakamlıkların bünyesinde istihdam edilen iĢçi personel için kıdem tazminatı karĢılıklarının ayrılmasının ve mali tablolarda gösterilmesinin gerektiği düĢünülmektedir. B- ĠçiĢleri Bakanlığının 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt iĢverenler tarafından çalıĢtırılan iĢçiler için kıdem tazminatı karĢılığının ayrılmadığı görülmüĢtür. 4857 sayılı ĠĢ Kanununun “Bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatı” baĢlıklı 112 nci maddesinde; 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu Ġhale

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 24 Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt iĢverenler tarafından çalıĢtırılan iĢçilerin kıdem tazminatlarının ilgili veya son çalıĢılan kamu idaresi tarafından ödeneceği hüküm altına alınmıĢtır. Buna göre, kamu idarelerinin personel çalıĢtırmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde alt iĢverenler tarafından çalıĢtırılan iĢçilerin iĢ sözleĢmelerinin, 1475 sayılı ĠĢ Kanunun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatını gerektirecek Ģekilde sona ermesi durumunda, yukarıda belirtilen Kanun maddesi uyarınca, kıdem tazminatlarının ilgili kamu idaresi tarafından ödenmesi gerekmektedir. Bulgunun A maddesinde belirtilen, ihtiyatlılık ve dönemsellik kavramları gereğince, kıdem tazminatı ödemesinin muhtemel olduğu bu Ģekildeki durumlar için de, “…ilgili mevzuatı gereğince belirlenecek esaslar çerçevesinde…” kıdem tazminatı karĢılığının ayrılmasının icap ettiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; Bulguya iliĢkin olarak Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğüne görüĢ sorulduğu, gelen cevaba göre bilgilendirme yapılacağı ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak Bulguda belirtilen nedenlerle gerek çalıĢan iĢçi personel, gerekse de 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt iĢverenler tarafından çalıĢtırılan iĢçiler için kıdem tazminatı karĢılığının ayrılması gerekmektedir. Bu sebeple Kıdem Tazminatı KarĢılığı Hesapları ile gider hesaplarının tam ve doğruyu göstermediği düĢünülmektedir BULGU 2: Tenkis Edilmesi Gereken Ödeneklerin Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakıflarına (SYDV) Aktarılması. Mardin Ġli Dargeçit Kaymakamlığına Köye DönüĢ ve Rehabilitasyon Projesi (KDRP) için tahsis edilen ödeneklerin yılı içinde harcanamaması nedeniyle tenkis edilmesi gerekirken, Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakıfları (SYDV) Hesabına sermaye transferi gibi gösterilerek aktarıldığı tespit edilmiĢtir 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Ödeneklerin kullanılması” baĢlıklı 20 nci maddesinin (e) bendinde: “Cari yılda kullanılmayan ödenekler yıl sonunda iptal edilir.” hükmü yer almaktadır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 25 5018 sayılı Kanunun “Ödenek aktarmaları” baĢlıklı 21 inci maddesinde merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri için ödenek aktarma usul ve esasları düzenlenmiĢtir. “Merkez Dışı Birimlere Ödenek Gönderme” baĢlıklı 22 nci maddesinde ise kamu idarelerinin merkez teĢkilatı harcama yetkililerinin merkez dıĢı birimlere ödenek gönderilmesine iliĢkin usul ve esaslar hüküm altına alınmıĢtır. 6583 sayılı 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun “Aktarma, ekleme, devir ve iptal işlemleri” baĢlıklı 6 ncı maddesinde ödenek aktarma ve kaynak transferi ile ilgili husular düzenlenmiĢtir. 3294 sayılı Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢmayı TeĢvik Kanunu ile Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢmayı TeĢvik Fonu ve her il ve ilçede sosyal yardımlaĢma ve dayanıĢma vakıfları kurulmuĢtur. 3294 sayılı Kanun ile fonun gelirleri 4 üncü maddede, vakıfların gelirleri 7 nci maddede düzenlenmiĢtir. 5018 sayılı Kanun, 3294 sayılı Kanun ile 6583 sayılı 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununda genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin SYDV' lere ödenek aktarması yapabileceğine iliĢkin herhangi bir hüküm bulunmamaktadır. Ġller Ġdaresi Genel Müdürlüğünün 30/06/2009 tarihli ve 5412 sayılı Genelgesinde: “Valiliklerce sunulan proje teklifleri, Bakanlığımızca bir değerlendirmeye tabi tutulacak, uygun görülecek projeler için tahsis edilecek ödenekler Hizmet Birliklerine aktarılacak ve birliklerin tabi olduğu esas ve usuller çerçevesinde kullanılacaktır. Proje esasına göre gönderilen ödenekler tahsis amacı dışında kullanılmayacaktır. Proje tamamlandıktan sonra arta kalan ya da projenin değişik nedenlerle uygulanamamasından dolayı kullanılamayan ödenekler Bakanlığın uygun görüsü alınmak kaydıyla bu kapsamdaki diğer projeler için kullanılacaktır.” hükmü yer almaktadır. 5018 sayılı Kanunun 22 nci maddesi hükmü gereğince, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde ödenek gönderilmesine iliĢkin usul ve esaslar 28/03/2006 tarihli ve 26122 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 5 Sıra Nolu 2006 Mali Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Uygulama Tebliği ile belirlenmiĢtir. Bu Tebliğe göre ödenek gönderme belgesi düzenlenen birimlerin tahakkuk ve harcama gerçekleĢmeleri takip edilerek kullanılmayacağı anlaĢılan ödeneklerin tenkis edilmesi sağlanacak ve gerekiyorsa ihtiyacı olan birimler için yeniden ödenek gönderme belgesi düzenlenecektir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 26 5018 sayılı Kanun, 3294 sayılı Kanun ve 6512 sayılı 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu hükümlerine göre valiliklerin ve kaymakamlıkların SYDV‟lere genel bütçeden herhangi bir ödenek aktarma yetkisi bulunmamaktadır. Cari yıl içinde kullanılmayan ya da harcanamayan ödeneklerin yılsonunda iptal edilerek tenkis edilmesi gerekmektedir. KDRP için tahsis edilen ödenekler büyükĢehir belediyesi bulunan illerde valiliklere, diğer illerde ise il özel idarelerine devredilmek üzere il defterdarlıklarına aktarılmaktadır. KDRP ödenekleri vali ve kaymakamlıkların yetki ve sorumluluğunda proje amaçları doğrultusunda kullanılması için gönderilmiĢtir. Mardin ili Dargeçit Kaymakamlığında kullanılmayan 95.000 TL tutarındaki KDRP ödeneğinin sermaye transferi yapılmıĢ gibi gösterilerek SYDV hesabına aktarılmıĢtır. Ödeneğin tenkis edilmemesi için baĢka bir kuruma sermaye transferi yapılmıĢ gibi gösterilerek, ödenek baĢka bir hesaba gönderilmiĢtir. Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, sorumludurlar. Kullanılmayan KDRP ödeneklerinin tenkis edilmesini önlemek için sermaye transferi yoluyla SYDV hesaplarına aktarılması mevzuat hükümleri ile uygunluk göstermediği düĢünülmektedir. Bahsi geçen husus ĠçiĢleri Bakanlığı 2014 yılı denetimlerinde de tespit edilerek bulgu konusu yapılmıĢ olup, kamu idaresi cevabı uyarınca izlemeye alınmıĢtır. Ancak uygulamanın 2015 yılı denetimlerinde aynı Ģekilde devam ettiği anlaĢılmıĢtır. Kamu idaresi cevabında; Dargeçit Kadın Merkezi Projesi Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakfı BaĢkanlığınca 19.02.2014 tarih ve 2014/51 sayılı yazı ile Mardin Valiliği Ġl Sosyal Etüt ve Proje Müdürlüğüne sunulmuĢ olup, Ġl Sosyal Etüt ve Proje Müdürlüğünün 24.06.2014 tarih ve 14367803-529-6336 sayılı yazıları ile Köye DönüĢ ve Rehabilitasyon Projeleri kapsamında 2 dilim halinde toplamda 300.000.00 TL bütçe ile kabul edildiği, Dargeçit Kadın Merkezi Projesi baĢvurusunda bulunan ve aynı zamanda proje yürütücüsü olan kurumun Dargeçit Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakfının olduğu bilindiği halde proje ödeneğin KBS sistemi marifeti ile Dargeçit Kaymakamlığı hesabına aktarıldığı ve Proje yürütücüsü ve ihale makamının SYDV olması ve SYDV‟nın Genel Bütçe kapsamında olmaması nedeniyle SYDV‟nın talebi üzerine ödenek Dargeçit SYDV‟nın proje adına açtığı hesabına aktarıldığı,

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 27 Dargeçit Kadın Merkezi Devam Projesi ödeneği Kaymakamlık hesabına aktarılmak üzere Mal Müdürlüğüne gönderilmiĢ olup; Dargeçit SYDV‟nin yazılı talebi üzerine Dargeçit SYDV‟ce Proje adına açılan hesabına aktarımı sağlandığı, Dargeçit Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakfının 18.01.2016 tarih ve 2016/22 sayılı yazısı ile projeye tahsis edilen ödeneğin daha etkin ve verimli kullanılması amacı ile revize edilen proje bütçesi Ġl Sosyal Etüt ve Proje Müdürlüğünün onayına sunulduğu ve Ġl Sosyal Etüt ve Proje Müdürlüğü 28.01.2016 tarih ve 14367803-529-843 sayılı yazı ile revize talebinin uygunluğuna karar verdiği, Dargeçit Kadın Merkezine tahsis edilen ödenek Ġl Sosyal Etüt ve Proje Müdürlüğüne sunulan ve onaylanan revize edilmiĢ bütçede belirtildiği Ģekilde peyder pey proje yürütücüsü Dargeçit Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakfınca proje faaliyetleri kapsamında kullanıldığı, ancak bölgede meydana gelen terör olayları nedeniyle projenin sürdürülmesi aĢamalarında yer yer aksaklıklar meydana geldiği, bu durum ödeneğin kullanılmasında gecikmelere sebebiyet verdiği ve projenin bitiĢ tarihi olan 01.12.2016 tarihine kadar tahsis edilen ödeneğin projenin amacı doğrultusunda kullanılması planlandığı belirtilmiĢtir. Sonuç olarak Bulgumuzda ileri sürülen hususlara karĢı Bakanlığın cevabi yazısında herhangi bir yasal gerekçe bulunmamaktadır. Köye dönüĢ ve rehabilitasyon proje ödeneklerinin, Sosyal YardımlaĢma ve DayanıĢma Vakfı hesaplarına aktarılması mevzuat hükümleri ile uyum göstermemektedir. Bahsi geçen husus ĠçiĢleri Bakanlığı 2014 yılı denetimlerinde de tespit edilerek bulgu konusu yapılmıĢ olup, kamu idaresi cevabı uyarınca izlemeye alınmıĢtır. Ancak uygulamanın 2015 yılı denetimlerinde aynı Ģekilde devam ettiği anlaĢılmıĢtır. Kamu idaresi cevabında projenin bitiĢ tarihi olan 01.12.2016 tarihine kadar tahsis edilen ödeneğin projenin amacı doğrultusunda kullanılması planlandığı belirtilmiĢtir. Mevzuat hükümleri ile farklılık gösteren uygulamaların düzeltilmesi amacıyla kamu idaresince yapılacak iĢlemler takip edilerek uygulama sonuçları değerlendirilecektir. BULGU 3: Valiliklerde Görevli Aynı Unvanlı Müdürlere Farklı Ek Gösterge Oranlarının Uygulanması. Valilik bünyesinde çalıĢan Ġl Basın ve Halkla ĠliĢkiler Müdürleri, Ġl Mahalli Ġdareler

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 28 Müdürleri, Ġl Planlama ve Koordinasyon. Müdürleri ve Ġl Yazı ĠĢleri Müdürlerinin aynı hukuki statüde bulunmalarına rağmen, farklı ek göstergeler üzerinden maaĢ aldıkları tespit edilmiĢtir. 657 sayılı Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıklarının; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceleri dikkate alınarak, söz konusu Kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamları üzerinden hesaplanacağı hükme bağlanmıĢtır. Söz konusu II sayılı cetvelin l'inci sırasında yer alan Bakanlık Ġl Müdürlerinden Ankara, Ġstanbul ve Ġzmir illerinde görev yapanlar için 3600, 4'üncü sırasında sayılan ve diğer illerde görev yapan Bakanlık Ġl Müdürleri ile nüfus ve vatandaĢlık müdürleri için ise 3000 ve I sayılı cetvelin Genel Ġdare Hizmetleri Bölümü (i) bendinin l'inci fıkrasında da Genel Ġdare Hizmetleri Sınıfına dahil olup da ilgili cetvellerde unvanları sayılmayanlardan 1'inci dereceden aylık alan ve yüksek öğrenim görenler için ise 2200 ek gösterge üzerinden ödeme yapılacağı belirtilmiĢtir. Bu nedenle valiliklerde çalıĢan il mahalli idareler müdürlerinin, il yazı iĢleri müdürlerinin, il basın ve halkla iliĢkiler müdürlerini ve il planlama ve koordinasyon müdürlerinin bakanlık il müdürü olarak kabul edilmeleri halinde, Ankara, Ġzmir ve Ġstanbul‟da görev yapıyorlarsa 3600, diğer vilayetlerde görev yapıyorlarsa 3000 ek gösterge üzerinden maaĢ almaları gerekmektedir. Söz konusu unvanlara haiz görevlilerin bakanlık il müdürü olarak kabul edilmemeleri durumunda ise, 1'inci dereceden aylık alıyor ve yüksek öğrenim görmüĢlerse, 2200 ek gösterge üzerinden aylık almaları icap etmektedir. Hâlbuki KBS‟den alınan 2015 yılı Aralık ayına ait maaĢ bordroları üzerinden yapılan incelemede söz konusu unvanlara haiz müdürler arasında, alınan ek göstergelere iliĢkin farklılıkların çok yaygın olduğu tespit edilmiĢtir. AĢağıdaki tabloda il yazı iĢleri müdürlerinin ek gösterge puanları incelendiğinde örneğin; Ġstanbul Ġl Yazı ĠĢleri Müdürünün 3600 ek gösterge üzerinden maaĢ alırken, Ġzmir il yazı iĢleri müdürünün 2200 ek gösterge üzerinden maaĢ aldığı anlaĢılmaktadır. 657 sayılı Kanuna ekli II sayılı cetvelde müdürlerin, bakanlık il müdürü sayılmaları durumunda, Ġzmir‟de de Ġstanbul‟da da 3600 ek gösterge üzerinden maaĢ almaları gerekmekte olup, bakanlık il müdürü sayılmamaları durumunda ise 2200 ek gösterge üzerinden maaĢ almaları icap etmektedir. Fakat mevcut durumda Ġstanbul Ġl Yazı ĠĢleri Müdürü, Ġstanbul 4'üncü Ġdare Mahkemesi‟nin 27.10.1999 tarihli 1999/1309 sayılı kararı gereğince 3600 ek gösterge

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 29 üzerinden ücret aldığı tespit edilmiĢtir. Diğer farklı ek gösterge puanlarının bir kısmının da yargı kararlarına isnat ettiği yapılan incelemede anlaĢılmıĢtır. Bu nedenle, valiliklerde görevlendirilen ve aynı statüde olan Ġl Basın ve Halkla ĠliĢkiler Müdürleri, Ġl Mahalli Ġdareler Müdürleri, Ġl Planlama ve Koordinasyon Müdürleri ve Ġl Yazı ĠĢleri Müdürlerinin farklı ek göstergeler üzerinden maaĢ almalarının, kanun önünde eĢitlik ilkesini zedelediği düĢünülmektedir. Ġli Ġl Basın ve Halkla ĠliĢkiler Müdürü Ġl Mahalli Ġdareler Müdürü Ġl Planlama ve Koord. Müdürü Ġl Yazı ĠĢleri Müdürü Adana 3000 3000 3000 Adıyaman 2200 2200 2200 2200 Afyonkarahisar 2200 2200 3000 Ağrı 2200
Aksaray 3000 3000 3000 3000 Amasya 3000 2200 2200 2200 Ankara 2200 2200 2200 Antalya 3000 2200 3000 2200 Artvin 2200 2200 2200 Aydın 2200 2200 2200 2200 Balıkesir 3000 3000 3000 3000 Bartın 2200 2200 Batman 2200 2200 2200 Bayburt 2200 2200 Bilecik 2200 2200 1600 Bingöl 2200 2200 2200 2200 Bitlis 3000 3000
Bolu 2200 2200 2200 2200 Burdur 2200 3000 3000 3000 Bursa 3000 3000 3000 3000 Çanakkale 3000 3000 3000 3000 Çankırı 2200 2200 2200

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 30 Çorum 2200 2200 2200 Denizli 2200 2200 3000 2200 Diyarbakır 2200 3000 Düzce 3000 3000 3000 3000 Edirne 3000 3000 3000 Elazığ 2200 2200 2200 2200 Erzincan 3000 3000 3000 Erzurum 1100 2200 2200 EskiĢehir 3000 3000 3000 Gaziantep 2200 2200 2200 Giresun 3000 3000 3000 GümüĢhane 3000 2200 Hakkari 2200 2200
Hatay 3000 3000 3000 3000 Iğdır 3000 3000 3000 Isparta 2200 2200 2200 2200 Ġstanbul 2200 3600 Ġzmir 2200 2200 2200 2200 KahramanmaraĢ 3000 3000 3000 3000 Karabük 2200 2200 2200 2200 Karaman 2200 3000 2200 Kars 2200 1100 Kastamonu 2200 2200 2200 2200 Kayseri 2200 2200 3000 2200 Kırıkkale 2200 2200 2200 Kırklareli 3000 3000 3000 3000 KırĢehir 2200 2200 2200 2200 Kilis 3000 1600 2200 Kocaeli 2200 3000 2200 2200 Konya 3000 3000 3000 3000 Kütahya 3000 3000 3000 Malatya 3000 3000 3000 3000

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 31 Manisa 2200 2200 2200 3000 Mardin 2200 2200 2200 Mersin 3000 3000 3000 3000 Muğla 2200 2200 2200 2200 MuĢ 2200 2200 2200 2200 NevĢehir 2200 2200 3000 2200 Niğde 2200 2200 2200 Ordu 2200 2200 3000 2200 Osmaniye 3000 3000 3000 3000 Rize 2200 2200 Sakarya 2200 2200 2200 2200 Samsun 2200 2200 2200 2200 Siirt 2200 2200 2200 Sinop 2200 2200 2200 Sivas 3000 3000 3000 3000 ġanlıurfa 2200 3000 3000 3000 Tekirdağ 2200 3000 3000 3000 Tokat 2200 2200 2200 Trabzon 3000 3000 2200 2200 Tunceli 2200 2200
UĢak 2200 3000 2200 Van 3000 3000 3000 Yalova 3000 3000 3000 3000 Yozgat 2200 2200 2200 Zonguldak 3000 3000 2200 3000 Kamu idaresi cevabında; Bakanlık taĢra teĢkilatında görev yapan il müdürlerinin, SayıĢtay 3. Dairesinin Bakanlığın 2013 yılı hesabının yargılamasına iliĢkin, 151 nolu ilamını dayanak göstererek, 3000 ek gösterge rakamından yararlanmak istedikleri; bunun üzerine Bakanlıkça Maliye Bakanlığından görüĢ talep edildiği; alınan cevapta ise Bakanlık görüĢü ile idari yargının müstakar hükümlerine göre karar verildiğinin belirtildiği ve SayıĢtay tarafından daha önce verilen hükümler de emsal gösterilerek, Bakanlığın il düzeyinde temsilcisi olmayan ve Bakanlığa ait tüm birimlerin amiri durumunda bulunmayan bahse konu il müdürlerinin,

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 32 bakanlık il müdürleri için tespit edilen ek göstergeden yararlandırılmalarının mümkün olmadığının ifade edildiği belirtilmiĢtir. Bu nedenle; alınan görüĢler, SayıĢtay 3. Dairesinin ve idare mahkemelerinin farklı kararları gibi sebeplerin bulguda belirtilen farklı ek gösterge uygulamalarına neden olduğu ve bu durumun eĢitlik ilkesini zedelediği ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak da ĠçiĢleri Bakanlığı Ġl Müdürlerinin, bakanlık il müdürü statüsünde olduklarının açık olduğu ve bulguda konu edinen unvanlara 2200 ek gösterge uygulamasının çeĢitli sorunlar doğuracağının değerlendirildiği belirtilmiĢtir. Sonuç olarak Valiliklerde görevlendirilen ve aynı statüde olan Ġl Basın ve Halkla ĠliĢkiler Müdürleri, Ġl Mahalli Ġdareler Müdürleri, Ġl Planlama ve Koordinasyon Müdürleri ve Ġl Yazı ĠĢleri Müdürlerinin farklı ek göstergeler üzerinden maaĢ almalarının, kanun önünde eĢitlik ilkesini zedelediği Ġdare tarafından da kabul edilmiĢtir. Ancak mevcut durumun idari görüĢ ve yargı kararları arasındaki farklılıklardan kaynaklandığı anlaĢılmıĢ olup, bu hususta yeknesaklığın sağlanması açısından, mevzuat çalıĢmasının yapılması gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 4: Asilde Aranan ġartları TaĢımayan Kaymakam Adaylarının Vekâleten Görevlendirilmesi. Asilde aranan Ģartlara haiz olmayan Kaymakam adaylarının boĢ kaymakamlık kadrolarına tedviren görevlendirilmeleri gerekirken, vekaleten atandıkları görülmüĢtür. 657 sayılı Kanunun "Vekâlet görevi ve aylık verilmesinin Ģartları" baĢlıklı 86‟ncı maddesinde hangi hallerde boĢ kadrolara ait görevlerin memurlara vekalet aylığı verilmek suretiyle gördürülebileceği sayılmıĢ olup, bu maddede sayılan haller dıĢında boĢ kadrolara ait görevlerin lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekaleten yaptırılabileceği hüküm altına alınmıĢtır. 2015 yılında da yürürlükte bulunan 17/04/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Yan Ödeme Kararnamesinin 9‟uncu maddesinde, 657 sayılı Kanunun 86‟ncı maddesi uyarınca; Vekalet halinde atamalarda zam ve tazminat farklarının ödenebilmesi için aĢağıda belirtilen Ģartlar gerekmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 33 1- Vekâletin, 657 sayılı Kanunun 86‟ncı maddesine göre yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiĢ olması, 2- Vekâletin, Bakanlar Kurulu Kararı veya müĢterek karar ile atama yapılması gereken kadro veya görevler için ilgili Bakan, diğer kadro veya görevliler için atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, 3- Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm Ģartları bir arada taĢımaları. BoĢ bulunan kadrolara vekâleten atanacaklarda, o göreve asaleten atanacakların haiz olmaları gereken Ģartların aranıp aranmayacağı konusu Maliye Bakanlığının 99 No‟lu Genel Tebliği ile açıklığa kavuĢturulmuĢtur. Söz konusu Genel Tebliğde, bir görevin vekaleten yürütülmesi halinde görevin gerekleri ve nitelikleri değiĢmeyeceğinden bu görevi vekaleten yürütecek olanların asil memurda aranan Ģartlara sahip olmaları gerektiği ifade edilmiĢ ve bu çerçevede 1-4‟üncü dereceli kadrolara vekalet edeceklerin 657 sayılı Kanunun 68‟inci maddesinde belirtilen Ģartları haiz olmaları ve 5-15‟inci dereceli kadrolara vekalet ettirileceklerin öğrenim durumları itibariyle tespit olunan yükselinebilecek dereceyi aĢmamak kaydıyla vekalet ettirilecekleri kadronun derecesinin, kazanılmıĢ hak aylık derecesinin üç üst derecesinden fazla olmaması gerektiği belirtilmiĢtir. Yapılan incelemede mevzuatta belirlenen Ģartlara haiz olmayan kaymakam adaylarının tedviren görevlendirilmeleri gereken boĢ kaymakamlık kadrolarına, vekaleten atandıkları tespit edilmiĢtir. Bahsi geçen husus, ĠçiĢleri Bakanlığının önceki yıl denetim raporlarında da bulgu konusu yapılarak idareye bildirilmiĢtir. Söz konusu durumun 2015 yılında da devam ettiği anlaĢılmaktadır. Kamu idaresi cevabında; Kaymakam adaylarının vekaleten görevlendirilmelerinin mevzuattan kaynaklandığı, Personel Genel Müdürlüğünce 2013 yılı denetim raporu ve 2014 yılı denetiminde izlemeye alınan bulguların yer aldığı bölümler konunun hassasiyeti kapsamında 13/03/2015 tarihli ve 3959 sayılı yazı ile 81 Ġl Valiliğine duyurulduğu belirtilmiĢtir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 34 Sonuç olarak 657 sayılı Kanun, 17/04/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Yan Ödeme Kararnamesi ve 99 No‟lu Genel Tebliğide belirlenen Ģartlara haiz olmayan kaymakam adaylarının tedviren görevlendirilmeleri gereken boĢ kaymakamlık kadrolarına, vekaleten atandıkları tespit edilmiĢ olup, tedviren görevlendirmelerde belirtilen mevzuat gereği herhangi bir ödemenin yapılması mümkün değildir. Fakat uygulamada, asilde aranan Ģartlara haiz bir vekil atanmıĢ gibi iĢlem yapılmaktadır. Öte yandan önceki yıl raporlarında da yer alan benzer mahiyetteki bulguların 81 il valiliğine duyurulduğu belirtilmiĢse de, hatalı uygulamaların devam ettiği anlaĢılmaktadır. Söz konusu hatalı uygulamaların düzeltilebilmesi için mevzuat düzenlemelerinin yapılması gerektiği düĢünülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 35 8. EKLER Ek 1: Kamu Ġdaresi Mali Tabloları

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 36

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 37

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 38

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 39

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 40 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 41

ĠÇĠġLERĠ BAKANLIĞI 2015 YILI PERFORMANS DENETĠM RAPORU

ĠÇĠNDEKĠLER

1. ÖZET ........................................................................................................................................................... 43
2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ............................................. 44
3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 44
4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI ........................................................ 44
5. GENEL DEĞERLENDĠRME ................................................................................................................... 46
6. DENETĠM BULGULARI .......................................................................................................................... 50

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 43

1. ÖZET Bu rapor, ĠçiĢleri Bakanlığının performans denetimi sonuçlarını ve bulgularını içermektedir. 6085 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca, SayıĢtay “hesap verme sorumluluğu çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının ölçülmesi suretiyle gerçekleştirilen denetim” olarak tanımlanan performans denetimini yapmakla görevli ve yetkilidir. ĠçiĢleri Bakanlığının hedef ve göstergeleriyle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının değerlendirmesini sağlamak amacıyla aĢağıdakiler denetlenmiĢtir:  2015 – 2019 dönemine ait Stratejik Plan,  2015 yılı Performans Programı,  2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu ve  Faaliyet sonuçları ölçümü yapan veri kayıt sistemleri. Söz konusu dokümanlar çerçevesinde ĠçiĢleri Bakanlığının performans yönetim sistemi değerlendirildiğinde; Yapılan performans denetimi sonucunda ĠçiĢleri Bakanlığının, performans yönetimi sistemini ilgili mevzuat hükümlerine ve iç kontrol sistemi ilkelerine kısmen uygun Ģekilde oluĢturduğu ve belirlemiĢ olduğu hedeflere iliĢkin gerçekleĢmeleri ölçebildiği değerlendirilmiĢtir. ĠçiĢleri Bakanlığı, stratejik plan, performans programı ve faaliyet raporunu hazırlamakla birlikte söz konusu belgelerin mevzuat hükümlerine tam uygun olabilmesi için daha fazla çalıĢmaya ihtiyaç duymaktadır. Bu çerçevede: Performans bilgi sistemi ile ilgili olarak doğru bilginin üretilip raporlanabilmesi için risk değerlendirmeleri yapılarak, kontroller geliĢtirilmeli ve bu alanda yapılan çalıĢmalar kamuoyuyla paylaĢılmalıdır. Bu çerçevede Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamındaki hedefler ve hedeflere yönelik olarak yapılan iĢlere dair daha ayrıntılı bilgi verilmelidir. Stratejik plan, performans programı ve faaliyet raporlarının hazırlanmasında ilgili mevzuatında belirtilen Ģekil kurallarına daha fazla itina gösterilmelidir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 44 UlaĢılamayan performans hedeflerine iliĢkin değerlendirmeler daha açıklayıcı bir Ģekilde yapılmalıdır. 2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve Ġdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına iliĢkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmıĢ olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtay‟a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine iliĢkin sistemlerin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine iliĢkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları ve SayıĢtay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 45 performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleĢtirilmesi ve yaygınlaĢtırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluĢturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleĢtirilmiĢtir. Bu çerçevede, ĠçiĢleri Bakanlığının yayımladığı 2015 – 2019 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı ve 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu incelenmiĢtir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 46 5. GENEL DEĞERLENDĠRME 2015 yılı performans denetimi kapsamında ĠçiĢleri Bakanlığının yayımladığı 2015 – 2019 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı ve 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiĢtir. Yapılan denetim sonucunda, ĠçiĢleri Bakanlığı‟nın 2015 – 2019 dönemine ait Stratejik Planını, denetim bulgularında yer verilen hususlar dıĢında ilgili mevzuata yer alan sunum kriterlerine uygun Ģekilde yayımlandığı görülmüĢtür. ĠçiĢleri Bakanlığı, misyon ve vizyonunu gerçekleĢtirmek için 5 amaç, bu amaçların altında 19 hedef ve bu hedeflere yönelik olarak 69 gösterge belirlemiĢtir. Kurum stratejik planını hazırlarken amaçlarını üst politika belgelerine uygun Ģekilde belirlemiĢ ve hedeflerini de bu amaçları gerçekleĢtirecek Ģekilde tespit etmiĢtir. Fakat belirlenen 69 göstergenin bir adedinin hedeflerle ilgisiz olduğu değerlendirilmiĢtir. Hedeflerle ilgili olduğu düĢünülen 68 göstergenin ise yıllık hedefleri göstermemesinden dolayı ölçülebilir olmadığı kanaati oluĢmuĢtur. Ġlgililik kriterine uymayan, ölçülebilir olmayan hedeflere iliĢkin açıklamalar denetim bulgularında yer almaktadır. ĠçiĢleri Bakanlığının 2015 yılı Performans Programı değerlendirildiğinde programın denetim bulgularında yer verilen hususlar dıĢında ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak yayımlandığı görülmüĢtür. 2015 yılı Performans Programında ĠçiĢleri Bakanlığı beĢ (5) amacına yönelik yıllık hedefler belirlemiĢtir. 2015 yılı için kurumun 19 performans hedefi ve 93 performans göstergesi bulunmaktadır. Yapılan denetimler sonucunda bir (1) adet performans hedefine yönelik performans göstergesinin belirlenmediği görülmüĢtür. Bu nedenle söz konusu hedefin ölçülebilir olmadığı düĢünülmektedir. Öte yandan 18 adet performans hedefinin ve bunlara iliĢkin belirlenen 89 adet performans göstergesinin amaç ve hedeflerle ilgili olduğu, dört (4) adet performans 19 18 17 0 1 1 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Hedef amaçla ilgili mi? Hedef ölçülebilir mi? Hedef iyi tanımlanmış mı? Evet Hayır Grafik 1 Performans Programının Değerlendirilmesi

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 47 göstergesinin ise hedefle ilgili olmadığı tespit edilmiĢtir. Ayrıca ilgili olduğu tespit edilen göstergelerin tamamının ölçülebilir olduğu değerlendirilmiĢtir. Diğer taraftan bir (1) adet performans hedefinin ve bir (1) adet performans göstergesinin ise iyi tanımlanmadığı kanaati oluĢmuĢtur. Performans programında performans göstergelerinin hangi performans hedefi ile ilgili olduğunun anlaĢılamıyor olmasının önemli bir Ģekil eksikliği olduğu düĢünülmektedir. Bu hususlara iliĢkin ayrıntılı açıklamalar ve diğer değerlendirmeler denetim bulgularında yer almaktadır. ĠçiĢleri Bakanlığının 2015 yılı Faaliyet Raporu değerlendirildiğinde raporun bazı eksikliklerine rağmen genelde mevzuat hükümlerine uygun olarak yayımlandığı görülmüĢtür. Kamu idaresinin Performans Programında yer verdiği ilgili ve ölçülebilir olarak belirlenen performans hedef ve göstergelerinden tamamına faaliyet raporunda tutarlı bir Ģekilde yer verdiği görülmüĢtür. Tutarlı olarak raporlanan gösterge gerçekleĢmelerinin, sekiz (8) adedi dıĢındakilerin, birim faaliyet raporları ile doğrulanabilir olduğu görülmüĢtür. Ayrıca, kamu idaresinin 89 adet performans göstergesinden 39‟u, hedeflenenin altında kalmıĢtır. Hedefin altında kalan göstergelerin 11 tanesine iliĢkin yapılan açıklamaların geçerli ve ikna edici olmadığı değerlendirilmiĢtir. Bu hususlarda yapılan değerlendirmelere denetim bulgularında yer verilmiĢtir. Bir önceki yıl raporuyla mukayese edildiğinde, ikna edici/geçerli açıklama oranında gözle görülür bir ilerleme olduğu da gözlemlenmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığının kurmuĢ olduğu veri kayıt sistemlerine iliĢkin yapılan değerlendirmede ise riskli olabileceği düĢünülen ve aĢağıdaki tabloda gösterilen altı (6) adet veri kayıt sistemi, Bakanlıkta iç kontrol sisteminin kurulmasına yönelik çalıĢmalar, Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında devam ettiğinden, veri kaynakları yönünden incelenmiĢtir. Ġki (2) göstergeye iliĢkin veri kaynağının riskli olduğu değerlendirilmiĢtir. Bunlar, “Yapımı bitirilen hükümet konağı sayısı” ve “Onarımı yapılan hükümet konağı sayısı”dır. Söz konusu göstergelere iliĢkin doğrulamanın daha kesin veri kaynaklarına isnat Grafik 2: Hedefin Altında Kalan Göstergelere ĠliĢkin Açıklamaların ikna Ediciliği/Geçerliliği 28% 72% İkna Edici/Geçerli Olmayan Açıklama İkna Edici/Geçerli Açıklama

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 48 etmesi gerektiği düĢünülmektedir. Buna iliĢkin değerlendirmelere denetim bulguları kısmında yer verilmiĢtir. Tablo 1: Ġncelenen Veri Kayıt Sistemlerinin Ġlgili Oldukları Performans Hedef ve Göstergeleri P.H.: Acil çağrı hizmetlerini ülke genelinde tek numara (112) altında etkin ve verimli ġekilde yürütmek. Faaliyete geçirilmesi düĢünülen illerdeki fiziki altyapıları tamamlanan “112 Acil Çağrı Merkezi” sayısı (il sayısı/adet). Teknik altyapısı tamamlanarak faaliyete geçirilen 112 Acil Çağrı Merkezi” sayısı (il sayısı/adet) P.H.: Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamlarını iyileĢtirerek, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılmasını sağlamak. Yapımı bitirilen Hükümet Konağı sayısı (adet). Onarım yapılan Hükümet Konağı sayısı (adet). Valilik ve Kaymakamlıklar için alımı yapılan taĢıt sayısı (adet). P.H.: Nüfus ve vatandaĢlık hizmetlerinin sunumunda bilgi teknolojilerinin kullanımını yaygınlaĢtırmak. Merkezi Nüfus Ġdaresi Sistemi (MERNĠS), Adres Kayıt Sistemi (AKS) ve Kimlik PaylaĢımı Sistemi(KPS)‟nin güncellenme oranı (%)) Yapılan performans denetimi sonucunda ĠçiĢleri Bakanlığının, performans yönetimi sistemini ilgili mevzuat hükümlerine ve iç kontrol sistemi ilkelerine kısmen uygun Ģekilde oluĢturduğu ve belirlemiĢ olduğu hedeflere iliĢkin gerçekleĢmeleri ölçebildiği değerlendirilmiĢtir. ĠçiĢleri Bakanlığı, stratejik plan, performans programı ve faaliyet raporunu hazırlamakla birlikte söz konusu belgelerin mevzuat hükümlerine tam uyumunun sağlanabilmesi için kamu idaresinin biraz daha ilerleme kaydetmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çerçevede; Performans bilgi sistemi ile ilgili olarak doğru bilginin üretilip raporlanabilmesi için gerekli Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında risk değerlendirmeleri yapılmalı ve kontroller geliĢtirilmelidir. Ayrıca Faaliyet Raporlarında, Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamındaki hedefler ve hedeflere yönelik olarak yapılan iĢlere dair daha ayrıntılı bilgi verilmelidir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 49 Stratejik plan, performans programı ve faaliyet raporlarının hazırlanmasında ilgili mevzuatında belirtilen Ģekil kurallarına daha fazla itina gösterilmelidir. Bu sayede söz konusu dokümanların anlaĢılabilirliği ve mukayese edilebilirliği artacak, idarenin daha hesap verebilir olması sağlanacaktır. UlaĢılamayan performans hedeflerine iliĢkin değerlendirmeler de bir önceki yıla göre önemli geliĢmeler kaydedilmiĢ olmakla beraber, eksiklikler mevcuttur. UlaĢılamayan performans hedeflerine yönelik değerlendirmelerden elde edilen geri bildirimler, performans yönetim sisteminin geliĢtirilmesi doğrultusunda yol gösterici olabilecektir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 50 6. DENETĠM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 1: Stratejik Planda Hedef ile Ġlgili Olmayan Göstergelere Yer Verilmesi. Stratejik Planda hedef ile ilgili olmayan göstergelere yer verildiği görülmüĢtür. Kamu Ġdareleri Ġçin Stratejik Planlama Kılavuzunda; “…Hedeflerin ölçülebilir olarak ifade edilemediği durumlarda stratejik planda hedefe yönelik performans göstergelerine yer verilmesi gereklidir…” denildiğinden, performans göstergeleri ile hedefler arasında bağlantı olması gerekmektedir. 2015-2019 yılı Stratejik Planında yer alan 69 göstergeden aĢağıda ayrıntısı belirtilen iki (2) adet göstergenin hedef ile ilgisinin olmadığı değerlendirilmiĢtir. Tablo 2 : 2015 – 2019 Stratejik Planında Yer Alan Hedef ile Ġlgili Olmayan Göstergeler Hedef Gösterge Ġlgililik Değerlendirme Hedef Gösterge Hedef 5.2.: Bakanlık fiziki ortamlarını iyileĢtirmek, çalıĢan memnuniyetinin artırılmasını amaçlayan destek hizmetlerini geliĢtirmek Satın alınan, kiralanan, bakım onarımı yaptırılan araç sayısı (adet) Evet Hayır Makama tahsisli kamu taĢıtları dıĢındaki kamu taĢıtları kamu hizmetlerinin yerine getirilmesi amacıyla kullanılmaktadır. Bu nedenle satın alınan, kiralanan, bakım onarımı yaptırılan araç sayısı ile çalıĢan memnuniyetinin arttırılması arasında bağlantı kurulamamıĢtır. Hedef 5.4.: Stratejik yönetim sisteminin uygulama kapasitesini artırmak Takip edilen dava sayısı (adet) Evet Hayır Takip edilen dava sayısı ile stratejik yönetim sisteminin uygulama kapasitesinin arttırılması arasında bağlantı kurulamamıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 51 Kamu idaresi cevabında; Bakanlığın 2015-2019 Stratejik Planında incelemeye alınan 69 performans göstergesinden sadece 2‟sinin hedef ile ilgili olmamasının, buna karĢılık 67 göstergenin ilgili olmasının bir baĢarı olduğunun değerlendirildiği, Bununla birlikte rapora konu “Satın alınan, kiralanan, bakım onarımı yaptırılan araç sayısı” Ģeklinde kurgulanan performans göstergesinin Bakanlığın diğer Bakanlıklar ve Kamu Kurum ve KuruluĢlarıyla iĢ birliği ve koordinasyonuna iliĢkin görüĢmelerin etkin ve verimli bir Ģekilde yürütülebilmesi açısından önemli olduğu, görevli çalıĢanların gidiĢ-geliĢlerinin hızlı bir Ģekilde yapılabilmesinin ve zaman kaybının önüne geçilmesinin kamu hizmetlerinde birim zamanda yapılan iĢ artıĢı ile çalıĢan memnuniyetini etkileyecek bir unsur olarak görüldüğü; ayrıca fiziki ortamın sadece bina ve sosyal imkanlarla sınırlı olmadığı, destek hizmetlerinde önemli bir yeri olan araç-makine parkı olanaklarının da fiziki ortamla iliĢkili olduğunun değerlendirildiği, Ġfade edilmiĢtir. Sonuç olarak Satın alınan, kiralanan, bakım onarımı yaptırılan araç sayısının temel belirleyicisinin sunulacak kamu hizmeti olması gerektiği düĢünülmekle beraber dolaylı olarak çalıĢan memnuniyetini arttırabileceği ve Bakanlığın fiziki ortamını iyileĢtirebileceği kanaati oluĢmuĢtur. Bu nedenle sadece “Takip edilen dava sayısı” göstergesinin “Stratejik yönetim sisteminin uygulama kapasitesini artırmak” hedefi ile ilgisiz olduğu değerlendirildiğinden, 2015-2019 yılı Stratejik planında yer alan 69 göstergeden bir göstergenin hedef ile ilgisinin olmadığı düĢünülmektedir. BULGU 2: Stratejik Planda Ölçülebilir Olmayan Göstergelere Yer Verilmesi. Stratejik planda ölçülebilir olmayan göstergelere yer verildiği görülmüĢtür. Kamu Ġdareleri için Stratejik Planlama Kılavuzu hedefleri, amaçların gerçekleĢtirilebilmesine yönelik spesifik ve ölçülebilir alt amaçlar olarak tanımlamıĢtır. Aynı Kılavuzda; "Hedeflerin ölçülebilir olarak ifade edilemediği durumlarda stratejik planda hedefe yönelik performans göstergelerine yer verilmesi gereklidir. Performans göstergeleri gerçekleşen sonuçların önceden belirlenen hedefe ne ölçüde ulaşıldığının ortaya konulmasında kullanılır. Bir performans göstergesi, ölçülebilirliğin sağlanması bakımından

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 52 miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade edilir." denilmiĢtir. Bu nedenle hedeflerin ölçülebilir olmadığı durumlarda, performans göstergelerinin ulaĢılmak istenen hedefi spesifik olarak gösterecek Ģekilde, miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade etmesi gerekmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı Stratejik Planı incelendiğinde hedeflerin ölçülebilir olmadığı değerlendirildiğinden, her hedef için ölçülebilir göstergelerin belirlenmesi gerektiği sonucuna varılmıĢtır. Bu çerçevede Stratejik Planda ilgili olduğu düĢünülen 67 performans göstergesi incelenmiĢ, söz konusu göstergelerde nicelik yönünden herhangi bir belirleme yapılmadığından, göstergelerin ölçülebilir olmadıkları kanaatine ulaĢılmıĢtır. Kamu idaresi cevabında; Kamu Ġdareleri için Stratejik Planlama Kılavuzunda “…Bir performans göstergesi, ölçülebilirliğin sağlanması bakımından miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade edilir.” denildikten sonra bunun nasıl yapılacağına dair bir örnekle durumu açıkladığı ve verilen örnekte yer alan göstergelerde rakamsal hedeflemelerin yer almadığı, performans göstergelerine iliĢkin hedeflemelerin (rakamsal-zamansal) performans programında somutlaĢtırılması gerektiğinin düĢünüldüğü, Performans Programı Hazırlama Rehberinde performans göstergesinin, kamu idarelerince performans hedeflerine ulaĢılıp ulaĢılmadığını ya da ne kadar ulaĢıldığını ölçmek, izlemek ve değerlendirmek için kullanılan sayısal olarak ifade edilen araçlar Ģeklinde tanımlandığı, bu kapsamda ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 – 2019 Stratejik Planında doğrudan sayısal gösterge hedeflemesinin yapılmadığı, rakamsal ve zamansal hedeflemelerin performans programı aracılığıyla yapıldığı, Ġfade edilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu Ġdareleri için Stratejik Planlama Kılavuzunda “hedeflerin ölçülebilir olarak ifade edilmediği durumlarda stratejik planda hedefe yönelik performans göstergelerine yer verilmesi gereklidir… Performans göstergesi, ölçülebilirliğin sağlanması bakımından miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade edilir” denilmiĢtir. Bu nedenle bulguda da belirtildiği üzere performans göstergelerinin ulaĢılmak istenen hedefi spesifik olarak gösterecek Ģekilde miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade etmesi gerektiği düĢünülmektedir. Kaldı ki Rehber incelendiğinde hedefler için zaman çerçevesinin belli olması, kıyas noktalarının belli olması gibi kriterler belirlenirken, ölçülebilir olmayan

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 53 hedeflerin ölçülebilmesini sağlayacak performans göstergelerinde de bunların belirlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. B. Performans Programının Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 3: Faaliyet Maliyetlerinin Tespitinde Faaliyetle Doğrudan ĠliĢkilendirilemeyecek Maliyetlerin de Dikkate Alınması. Faaliyet maliyetlerinin tespitinde faaliyetle doğrudan iliĢkilendirilemeyecek maliyetlerin de hesaba dâhil edildiği görülmüĢtür. Performans Programı Hazırlama Rehberinin “3. Faaliyet Maliyetlerinin Tespiti” baĢlıklı bölümünün ilk paragrafı uyarınca “faaliyet maliyeti tespit edilirken faaliyet ile doğrudan ilişkilendirilebilen maliyetler”in dikkate alınacağı, doğrudan iliĢkilendirilebilen maliyetlerin ise “faaliyetten vazgeçilmesi halinde ortadan kalkacak maliyetler” olduğu ifade edilmektedir. Bu çerçevede devlet memurlarına ödenen maaĢ ve sosyal güvenlik giderlerinin faaliyetlerin gerçekleĢmesinden bağımsız, yapılması zaruri giderler olması nedeniyle, söz konusu giderlerin faaliyet maliyetlerine dâhil edilmemesi gerektiği düĢünülmektedir. Fakat aĢağıda listesi verilen faaliyetlerde, personel giderleri ile SGK devlet primi giderlerinin de maliyete dâhil edildiği tespit edilmiĢtir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 54 Tablo 3: Faaliyet Maliyetine Personel ve SGK Devlet Primi Giderlerinin de Dâhil Edildiği Faaliyetler Faaliyet Adı Personel Gideri SGK Devlet Primi Gideri Mahalli idarelere yönelik araĢtırma raporu hazırlık çalıĢmalarının yürütülmesi 7.000.000,00 400.000,00 Mahalli idarelere yönelik yapılacak mevzuat değiĢikliklerinin etkin bir Ģekilde yapılmasına yönelik komisyon oluĢturma çalıĢmalarının yürütülmesi 7.000.000,00 400.000,00 Mahalli idarelere yönelik yapılacak mevzuat değiĢikliği çalıĢmalarının yürütülmesi 7.000.000,00 400.000,00 Sivil oluĢumlara hizmet veren kurumsal yapının yeniden düzenlenmesine yönelik çalıĢmaların yapılması 650.000,00 120.000,00 Sivil toplum kuruluĢlarına elektronik ortamda hızlı ve kaliteli hizmet sunabilmek için gerekli faaliyetlerin gerçekleĢtirilmesi 320.000,00 60.000,00 Sivil oluĢumların geliĢmesine yönelik etkinliklerin gerçekleĢtirilmesi 30.066.500,00 5.266.000,00 Proje karĢılığı sivil toplum kuruluĢlarının desteklenmesi 2.350.000,00 415.000,00 Kamu idaresi cevabında; Performans Programı Hazırlama Rehberinin ekinde yer alan ve ödenek rakamlarını gösteren faaliyet maliyetleri tablosunda “Personel Giderleri, SGK Devlet Primi Giderleri” kalemlerinin de yer aldığı, belirli bir hedefin ve o hedefe yönelik faaliyetlerin gerçekleĢtirilmesinde insan kaynaklarının vazgeçilmez bir unsur olduğu, bu yönüyle faaliyet maliyetlerine yönelik tablolar doldurulurken ve performans esaslı bütçe hesaplamaları yapılırken, o aktivitede çalıĢan-çalıĢacak personelin giderlerin ve bu kapsamda SGK devlet primi giderlerin de dikkate alınmasının uygun olacağı, Ġfade edilmiĢtir. Sonuç olarak Personel giderleri ve SGK devlet primi giderleri kalemlerinin faaliyet bazında ayrıĢtırılabilmesi istenen ve hatta teĢvik edilmesi gereken bir husus olmakla beraber, söz konusu giderlerin faaliyetle doğrudan iliĢkilendirilebilmesi icap etmektedir. Rehber‟de faaliyetten vazgeçilmesi halinde ortadan kalkacak maliyetlerin doğrudan iliĢkilendirilebilecek maliyetler olduğu belirtilmiĢtir. Faaliyetlerden vazgeçilmesi halinde ilgili personel ve SGK devlet primi giderlerinin ortadan kalkıp kalkmayacağı belirsiz olduğu için bulguda söz konusu giderlerin faaliyet maliyetleri için de yer almaması gerektiği ifade edilmiĢtir. Diğer taraftan

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 55 maliyet muhasebesi yöntemlerinin kullanılması ile bahse konu giderlerin ayrıĢtırılması da mümkün olabilecektir. Bu çerçevede eğer personel giderleri ve SGK devlet primi giderleri kalemlerine faaliyet maliyetleri arasında yer veriliyorsa, bu hesaplamaların nasıl yapıldığına dair açıklamaların da yapılması gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 4: ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı Performans Programının Zamanında Kamuoyuna Açıklanmaması. ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı performans programının zamanında kamuoyuyla paylaĢılmadığı görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmeliğin "Performans Programının İlgili İdarelere Gönderilmesi ve Kamuoyuna Açıklanması" baĢlıklı 7 nci maddesinde; "Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ile özel bütçeli idarelerin, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunuyla belirlenen bütçe büyüklüklerine göre nihai hali verilen performans programları Bakanlıklarda Bakan; diğer idarelerde ise ilgili Bakan veya üst yönetici tarafından Ocak ayı içinde kamuoyuna açıklanır." denilmektedir. Ancak ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı Performans Programının ġubat ayında kamuoyuna açıklandığı tespit edilmiĢtir. Anılan Yönetmelik hükmü uyarınca Performans Programının ocak ayında yayımlanmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Performans Programlarının yayın takvimine uygun hareket edilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Performans programlarının yayın takvimine uygun hareket edileceği belirtildiğinden, müteakip denetimlerde bu hususun izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 5: Performans Hedefi Tablosunun Her Bir Performans Hedefi Ġçin Ayrı Ayrı Doldurulmaması. Her bir performans hedefi için ayrı performans hedefi tablosunun hazırlanmadığı görülmüĢtür.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 56 Performans Programı Hazırlama Rehberinde “Performans hedefi tablosu her bir performans hedefi için ayrı ayrı doldurulur.” denilmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı Performans Programı incelendiğinde ise performans hedefi tablosunun her bir performans hedefi için ayrı ayrı değil, amaca iliĢkin tüm performans hedeflerine yer verecek Ģekilde hazırlandığı görülmektedir. Bu durum kamuoyu ve paydaĢların performans göstergelerini, performans hedefi bazında değerlendirmesini zorlaĢtırmaktadır. Bu çerçevede, performans hedefi tablosunun her bir performans hedefi için ayrı ayrı doldurulması gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “2015 Yılı Performans Programı çalışmalarında Bakanlığımız 2015-2019 Stratejik Planında yer alan hedef setinin, performans programı için performans hedefleri seti olarak belirlenmesinden dolayı, toplu gösterim yöntemi uygulanmıştır. Performans Programlarının hazırlık sürecinde bu hususa dikkat edilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Ġdare, performans programlarının hazırlık sürecinde bu hususa dikkat edileceğini belirttiğinden, konunun müteakip denetimlerde izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 6: Performans Programında Ölçülebilir Olmayan Performans Hedefinin Belirlenmesi. Performans programında bir performans hedefine yönelik olarak performans hedefine ulaĢılıp ulaĢılmadığını ölçmeye yönelik performans göstergesinin belirlenmediği görülmüĢtür. Performans Programı Hazırlama Rehberinde; “Performans hedefleri … performans göstergeleri ile ölçülebilir olmalıdır.” ve “Performans hedeflerine ne ölçüde ulaşıldığını ölçmek ve değerlendirmek üzere performans göstergeleri belirlenir.” denilmektedir. Bu nedenle her bir performans hedefi için en az bir ölçülebilir performans göstergesi tespit edilmelidir. Hâlbuki “Yeni büyükşehir belediye modelinin uygulamasının takibi ve

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 57 uygulanabilirliğini sağlamaya yönelik çalışma yapmak,” performans hedefine yönelik baĢarıyı ölçecek, performans göstergesi belirlenmemiĢtir. Bu konuya iliĢkin Ġdare Faaliyet Raporunda da herhangi bir açıklama yapılmamıĢtır. Yukarıda açıklanan gerekçelerle söz konusu performans hedefini ölçülebilir kılmak için hedefle ilgili en az bir performans göstergesinin belirlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “2015 Yılı Performans Programı çalışmalarında Bakanlığımız 2015-2019 Stratejik Planında yer alan hedef setinin, performans programı için performans hedefleri seti olarak belirlenmesinden ve bu kapsamda toplu gösterim yöntemi uygulanması nedeniyle, 2015 yılı için ilgili harcamacı birim tarafından önceliklendirilmemiş olan bir hedefe yönelik ifade programda yer almıştır. Performans Programlarının hazırlık sürecinde bu hususa dikkat edilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Ġdare, performans programlarının hazırlık sürecinde bu hususa dikkat edileceğini belirttiğinden, konunun müteakip denetimlerde izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 7: Performans Programında YanlıĢ AnlaĢılabilecek Performans Hedef ve Göstergelerine Yer Verilmesi. Performans Programında, yanlıĢ anlaĢılabilecek performans hedef ve göstergelerine yer verildiği görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmeliğin “Performans Programlarının Hazırlanması” baĢlıklı 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında: “Performans programlarında yer alan hedef ve göstergelerin sade ve anlaşılır olması esastır.” denildiğinden, performans hedef ve göstergelerinin kolay anlaĢılır ve yanlıĢ anlaĢılmalara mahal vermeyecek Ģekilde tanımlanması gerekmektedir. Performans Programında yer alan, 18 adet performans hedefi ile ilgili ve ölçülebilir olduğu değerlendirilen 89 adet performans göstergesi bu açıdan değerlendirildiğinde bir (1) tane performans hedefi ile bir (1) tane performans göstergesinin, iyi tanımlanmadığı kanaatine ulaĢılmıĢtır. Konuya iliĢkin ayrıntılı değerlendirme aĢağıdaki tabloda gösterilmiĢtir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle performans hedef ve göstergelerinin iyi tanımlanması

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 58 gerektiği düĢünülmektedir. Tablo 4: YanlıĢ AnlaĢılabilecek Performans Hedef ve Göstergeleri Performans Hedefi Performans Göstergesi Değerlendirme Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamlarını iyileĢtirerek, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılmasını sağlamak Yapımı bitirilen Vali Konağı ve Kaymakam Evi sayısı Hedef belirlenirken çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin arttırılmasının, valilik ve kaymakamlıkların fiziki ortamlarının iyileĢtirilmesi suretiyle yapılacağı ifade edilmiĢtir. Bu durumda hedef çok dar bir alanı kapsamaktadır. Valilik ve kaymakamlıkların fiziki ortamını iyileĢtirmeksizin çalıĢan memnuniyetini arttırma çabaları hedef dıĢına çıkmaktadır. Onarım yapılan Vali Konağı ve Kaymakam Evi sayısı Yerel düzeyde yatırım planlaması konusunda eğitici eğitimine alınan il planlama uzmanı ve uzman yardımcısı sayısı (adet) Bakımı ve onarımı tamamlanan YĠKOB personel lojmanları sayısı (il sayısı) Bakanlık iĢ ve iĢlem süreçlerinin elektronik ortamda etkin ve güvenli bir Ģekilde yürütülmesini yaygınlaĢtırmak Bakanlık Merkez Birimleri ve TaĢra TeĢkilatlarında SOME’lerin gereksinimlerinin karĢılanması ve BGYS’nin idamesinin sağlanması oranı (%) SOME VE BGYS tanımının anlaĢılır bir Ģekilde göstergede veya açıklama bölümünde yer alması uygun olacaktır. Kamu idaresi cevabında; Performans Programında incelemeye alınan 18 performans hedefi ile 89 performans göstergesinden sadece birer tanesinin iyi tanımlanmadığını değerlendirmesinin yapılmasının, hedef ve gösterge tanımlama baĢarısı açısından anlamlı bir sonuç olduğu, Rapora konu edilen hedef ve göstergeye iliĢkin eleĢtirinin hedefin daraltıldığı yönünde olduğu; ilgili hedefe yönelik olarak belirlenen faaliyetlerde sadece fiziki ortamların iyileĢtirilmesi değil personel kalitesinin artırılmasına da yer verildiği; Valilik ve Kaymakamlıklardaki hizmet kalitesini artırmak için gerçekleĢtirilen bir faaliyet ve göstergenin hedefe doğrudan hizmet edeceğinin değerlendirildiği; bu kapsamda “Yerel düzeyde yatırım planlaması konusunda eğitici eğitimine alınan il planlama uzmanı ve uzman yardımcısı sayısı” Ģeklinde kurgulanan performans göstergesinin ilgili hedefin ölçülmesine ve gerçekleĢtirilmesine katkı sağlayacağının aĢikar olduğu;

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 59 Ayrıca Kamu Konutları Yönetmeliğine göre tahsis edilen konuların inĢaatlarının uzun süre öncesinde gerçekleĢtiği; konutların yapımı veya teknik ve fiziki olarak bakım-onarımı ve deprem güçlendirmesinin bir gereklilik olduğu; böylece kamu konutlarının dayanıklılığının arttırılarak, uzun süre kullanılması sağlanacağından, kaynakların etkin, verimli ve ekonomik kullanılmasının amaçlandığı; Bu yönüyle söz konusu hedefe yönelik kurgulanan göstergelerin, kapsam itibariyle geniĢ tutularak, hedefin etki alanının geniĢletilmesinin sağlandığı; Kısaltmaların ise açık bir Ģekilde tanımlanmasına dikkat edileceği; Ġfade edilmiĢtir. Sonuç olarak Bulguda “Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamlarını iyileĢtirerek, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılmasını sağlamak” performans hedefinden, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılması sadece Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamı iyileĢtirilerek sağlanacakmıĢ gibi mana çıktığı düĢünülmüĢtür. Bu çerçevede de hedefin diğer performans göstergelerini de kapsayacak Ģekilde tanımlanması gerektiği ifade edilmiĢtir. Öte yandan idare tarafından kısaltmaların açık bir Ģekilde tanımlanmasına dikkat edileceği ifade edilmiĢtir. Müteakip dönemde söz konusu hususların izlenmesinde fayda olduğu düĢünülmektedir. BULGU 8: Performans Programının “I-Genel Bilgiler” Bölümü “C-Fiziksel Kaynaklar” Kısmının Performans Programı Hazırlama Rehberine Uygun Hazırlanmaması. Performans Programının “I-Genel Bilgiler” bölümü “C-Fiziksel Kaynaklar” kısmında eksik bilgiye yer verildiği görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerinde Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde çıkarılan Performans Programı Hazırlama Rehberinin “EK-1 Performans Programının Şekli ”bölümünün “İçindekiler-I-Genel Bilgiler C-Fiziksel Kaynaklar” kısmında; “İdarenin kullanımında olan ve program döneminde temin edilmesi düşünülen hizmet

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 60 binası, lojman, taşıt aracı, iş makineleri, telefon, faks, bilgisayar, yazıcı vb. varlıklara ilişkin bilgilere, bunların elde edilmesi ve kullanımı hususunda izlenecek politikalara yer verilir... Fiziki kaynaklara ilişkin bilgiler tablolaştırılarak programa eklenir” denilmiĢtir. Buna göre performans programında idarenin kullanımında olan ve programı döneminde temin edilmesi düĢünülen taĢıt aracı, iĢ makineleri, telefon, faks, bilgisayar, yazıcı gibi varlıklara iliĢkin bilgiler ile bunların elde edilmesi ve kullanımı hususunda izlenecek politikalara yer verilmesi gerekmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı Performans Programı incelendiğinde söz konusu bilgilere yer verilmediği görülmektedir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle bahse konu bilgilerin performans programında yer alması gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Performans Programının “Genel Bilgiler/Fiziksel Kaynaklar” bölümünde, program döneminde temin edilmesi düşünülen taşıt aracı, iş makineleri, telefon, faks, bilgisayar, yazıcı gibi varlıklara ilişkin bilgiler ile bunların elde edilmesi ve kullanımı hususunda izlenecek politikalara ayrıntılı olarak yer verilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresi bulgu konusunda gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirttiğinden, müteakip dönemde yapılacak denetimlerde uygulamaların izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 9: Performans Programının “I-Genel Bilgiler” Bölümü “E-Ġnsan Kaynakları” Kısmının Performans Programı Hazırlama Rehberine Uygun Hazırlanmaması. Performans Programının “I-Genel Bilgiler” bölümü “E-İnsan Kaynakları” kısmında eksik bilgiye yer verildiği görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerinde Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde çıkarılan Performans Programı Hazırlama Rehberinin “EK-1 Performans Programının Şekli ”bölümünün “İçindekiler-I-Genel Bilgiler D-İnsan Kaynakları” kısmında; “İdarenin mevcut insan kaynakları, istihdam şekli, hizmet sınıfları, kadro unvanları, istihdam politikası ve benzeri bilgilere yer verilir. Ayrıca program dönemindeki insan kaynakları ihtiyacı ve bunun karşılanmasına yönelik izlenecek politikalar açıklanır. İnsan

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 61 kaynaklarına ilişkin bilgiler tablolaştırılarak programa eklenir.” denilmiĢtir. Bu nedenle performans programında kadro unvanlarına, istihdam politikasına ve program dönemindeki insan kaynakları ihtiyacı ile bunun karĢılanmasına yönelik izlenecek politikalar hakkında bilgi verilmesi gerekmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı Performans Programı incelendiğinde söz konusu hususlarda bilgi verilmediği görülmektedir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle bahse konu bilgilerin performans programında yer alması gerektiği düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Performans Programının “Genel Bilgiler/İnsan Kaynakları” bölümünde, kadro unvanlarına, istihdam politikasına ve program dönemindeki insan kaynakları ihtiyacı ile bunun karşılanmasına yönelik izlenecek politikalar hakkında ayrıntılı bilgiler verilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresi bulgu konusunda gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirttiğinden, müteakip dönemde yapılacak denetimlerde uygulamaların izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 10: Performans Raporunda Yer Alan Performans Göstergelerinin Bağlantılı Oldukları Belirtilen Performans Hedefleri ile Ġlgisinin Kurulamaması. Performans Programında, performans hedefleri ile ilgisi kurulamayan performans göstergelerine yer verildiği görülmüĢtür. Performans Programı Hazırlama Rehberinde gösterge; “…kamu idarelerince performans hedeflerine ulaşılıp ulaşılmadığını ya da ne kadar ulaşıldığını ölçmek, izlemek ve değerlendirmek için kullanılan ve sayısal olarak ifade edilen araçlardır” Ģeklinde tanımlanmıĢtır. Bu tanımdan göstergenin, performans hedefi ile ilgili olması gerektiği anlaĢılmaktadır. Performans Programında yer alan 93 adet performans göstergesi bu açıdan değerlendirildiğinde dört (4) tanesinin, performans hedefi ile ilgisiz olduğu kanaatine ulaĢılmıĢtır. Performans göstergelerinin, performans hedefleriyle neden ilgisiz olduklarına dair değerlendirme aĢağıdaki tabloda gösterilmiĢtir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle göstergelerin hedeflerle uyumlu olması gerektiği düĢünülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 62 Tablo 1: Performans Göstergelerinden Performans Hedefleriyle Ġlgisiz Olduğu DüĢünülenlere ĠliĢkin Değerlendirme Performans Hedefi Performans Göstergesi Değerlendirme Güvenlik kaygılarıyla göç etmiĢ kiĢilerin yaĢadıkları yerlere uyumlarını artırmak ve geri dönmek isteyenlere sürdürülebilir yaĢam koĢulları oluĢturmak 2330 sayılı Kanun kapsamında geçmiĢ yıllardan intikal eden baĢvuruların sonuçlandırılma oranı (dosya bazında %) 2330 sayılı Kanun güvenlik nedeniyle göç etmiĢ kiĢilere yönelik bir Kanun değildir. Bu nedenle hedefle ilgisi kurulamamıĢtır. Bu sebeple hedefin daha kapsayıcı bir Ģekilde ifade edilmesi daha yararlı olabilecektir. 2330 sayılı Kanun kapsamında 2015 yılında yapılacak olan baĢvuruların sonuçlandırma oranı (dosya bazında %) Bakanlık fiziki ortamlarını iyileĢtirmek, çalıĢan memnuniyetinin artırılmasını amaçlayan destek hizmetlerini geliĢtirmek Bakanlığımız merkez hizmetlerinde çalıĢtırılan araçların yıllık görev sayısı Bakanlık merkez hizmetlerinde çalıĢtırılan araçların yıllık görev sayısının artıĢı sunulan kamu hizmetindeki artıĢın bir sonucu olmalıdır. Aksi halde önceki yıllarda yeterli kamu hizmetinin ifa edilemediği gibi bir sonuç doğabilecektir. ÇalıĢan memnuniyetinin arttırılması veya Bakanlığın fiziki ortamının geliĢtirilmesi ile görev sayısının arttırılması arasında somut bir nedensellik kurulamamıĢtır. Bakanlığımız sosyal hizmetlerinden faydalananların memnuniyet düzeyinin ölçülmesine yönelik anket çalıĢması (anketlere katılan minimum personel sayısı) Ankete katılan minimum Personel sayısının ankete katılımı ölçeceği ama performans sonucunu ölçmeyeceği, bu nedenle ilgisiz olduğu değerlendirilmiĢtir. Kamu idaresi cevabında; “Performans Programında yer alan 93 göstergeden, hedefi-gösterge uyumsuzluk olduğu değerlendirilen 4’ü için gerekli revizyon çalışmaları, bundan sonraki plan-program hazırlıklarında hayata geçirilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresi bulgu konusunda gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirttiğinden, müteakip dönemde yapılacak denetimlerde uygulamaların izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 63 C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 11: Birim Faaliyet Raporlarındaki Bilgiler ile Ġdare Faaliyet Raporundaki Bilgiler Arasında Tutarsızlıklar Olması. Birim faaliyet raporlarındaki bilgilerle Ġdare Faaliyet Raporundaki bilgiler arasında farklılıklar olduğu görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin "İdare Faaliyet Raporu" baĢlıklı 11 inci maddesinin 1 inci fıkrasında “İdare faaliyet raporu, birim faaliyet raporları esas alınarak, idarenin faaliyet sonuçlarını gösterecek şekilde üst yönetici tarafından hazırlanır” denildiğinden, Ġdare Faaliyet Raporunda yer alan bilgilerin, birim faaliyet raporundaki bilgiler ile tutarlı olması gerekmektedir. Ancak, birim faaliyet raporları ile Ġdare Faaliyet Raporu arasında aĢağıdaki tutarsızlıklara rastlanmıĢtır. Bu çerçevede birim faaliyet raporları ile Ġdare Faaliyet Raporundaki bilgilerin tutarlı olması gerektiği düĢünülmektedir. Tablo 5: Ġdare Faaliyet Raporu ile Birim Faaliyet Raporları Arasındaki Tutarsızlıklar Performans Hedefi Performans Göstergesi Faaliyet Raporunda raporlanan gerçekleĢme Birim Faaliyet Raporundaki GerçekleĢme Tutarsızlık Bakanlık iĢ ve iĢlem süreçlerinin elektronik ortamda etkin ve güvenli bir Ģekilde yürütülmesini yaygınlaĢtırmak Yatırım Ġzleme Koordinasyon BaĢkanlıklarının (YĠKOB) iĢ ve iĢlemlerinin elektronik ortama aktarılması oranı (%) 100 0 Bilgi ĠĢlem Dairesi BaĢkanlığı'nın Birim Faaliyet Raporunda "ÇalıĢma yapılmadığı için 2015 hedefinde sapma olduğu" raporlanırken, Ġdare Faaliyet Raporunda %100 gerçekleĢme olduğu raporlanmıĢtır. Bakanlığın beĢeri kapasitesini artırmak Mülki Ġdare Amirlerine yönelik afet ve acil durum yönetimi eğitiminin düzenlenme tarihi 2015 - Birim faaliyet raporlarında bu göstergeye iliĢkin bilgi verilmemiĢtir. Doktora ve Yüksek Lisans için yurtdıĢına gönderilen MĠAH personel sayısı 4 2 Personel Genel Müdürlüğünün Birim Faaliyet Raporunda daha düĢük bir baĢarım raporlanmıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 64 Bakanlık fiziki ortamlarını iyileĢtirmek, çalıĢan memnuniyetinin artırılmasını amaçlayan destek hizmetlerini geliĢtirmek Fiziki ortamı iyileĢtirilen merkez birimi sayısı 15 31 Ġdari ve Mali ĠĢler Dairesi BaĢkanlığının Birim Faaliyet Raporundaki gerçekleĢme ile Ġdare Faaliyet Raporundaki gerçekleĢme farklıdır. Temizlik hizmetlerinden faydalanan birim sayısı 15 174 Bakanlığımız yemek hizmetlerinden faydalanan kiĢi sayısı (günlük ortalama) 1150 14150 Bakanlığın görev alanına giren konularda diğer ülkeler, Avrupa Birliği ve uluslararası kuruluĢlar ile iliĢkileri geliĢtirmek AB süreci ile ilgili Bakanlığımız merkez ve taĢra teĢkilatındaki personele yönelik olarak yapılan toplantı ve bilgilendirmeye katılan kiĢi sayısı (adet) 466 446 Avrupa Birliği ve DıĢ ĠliĢkiler Dairesi BaĢkanlığının Birim Faaliyet Raporunda daha yüksek bir baĢarım raporlanmıĢtır. AB konuları ile ilgili katılım sağlanan ulusal ve uluslararası toplantı ve etkinlik sayısı 62 65 Kamu idaresi cevabında; Birim faaliyet raporları ile Ġdare Faaliyet Raporu arasındaki farklılıkların nedeni izah edilmiĢ ve gerçekleĢme durumlarının düzeltilerek Ġdare Faaliyet Raporuna alındığı ifade edilmiĢtir. Öte yandan “AB konuları ile ilgili katılım sağlanan ulusal ve uluslararası toplantı ve etkinlik sayısı” konusunda ise gerçekleĢme durumun “65” olduğuna gösteren bir veriye rastlanmadığı ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak “AB konuları ile ilgili katılım sağlanan ulusal ve uluslararası toplantı ve etkinlik sayısı” göstergesine iliĢkin olarak birim faaliyet raporu ile Ġdare Faaliyet Raporu arasında bir tutarsızlık olmadığı anlaĢılmıĢtır. Diğer konulara iliĢkin olarak ise idare faaliyet raporu, birim faaliyet raporları esas alınarak hazırlanacağından, birim faaliyet raporları ile idare faaliyet raporundaki bilgilerin tutarlı olması gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 12: Ġdare Faaliyet Raporunda Gösterge GerçekleĢmeleri Hedefin Altında Kalmasına Rağmen GerçekleĢme Durumunun BaĢarılı Olarak Raporlanması. Gösterge gerçekleĢmesi hedefin altında kalmasına rağmen, Ġdare Faaliyet Raporunda performans hedef ve göstergelerinin gerçekleĢme durumunun baĢarılı olarak raporlandığı görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin "Birim ve idare faaliyet raporlarının kapsamı" baĢlıklı 18 inci maddesinde; “Performans bilgisi başlığı

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 65 altında,…performans programında yer alan performans hedef ve göstergelerinin gerçekleşme durumu ile meydana gelen sapmaların nedenlerine…yer verilir”, aynı Yönetmeliğin “Tutarlılık ilkesi” baĢlıklı 8 inci maddesinde de “Faaliyet sonuçlarının gösterilmesi ve değerlendirilmesinde aynı yöntemler kullanılır” denilmektedir. Bu nedenle faaliyet raporundaki performans göstergelerinden gerçekleĢme durumu benzer olanlar için benzer ifadelerin kullanılması tutarlılık ilkesinin bir gereğidir. ĠçiĢleri Bakanlığının 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu incelendiğinde ise hedefe ulaĢan göstergelerin gerçekleĢme durumu için “baĢarılı” denildiği gibi hedefin altında kalan göstergeler içinde “baĢarılı” değerlendirilmesinin yapıldığı görülmektedir. Söz konusu durumun tutarlılık ilkesine aykırı olduğu düĢünülmektedir. Performans Programındaki hedefin altında kalmıĢ olmasına rağmen “baĢarılı” olarak ifade edilen göstergeler aĢağıdaki tabloda gösterilmiĢtir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle hedefin altında kalan göstergelerin tutarlı bir Ģekilde raporlanması gerektiği değerlendirilmektedir. Tablo 6: Performans Programındaki Hedefin Altında KalmıĢ Olmasına Rağmen “BaĢarılı” Olarak Değerlendirilen Göstergeler Performans Hedefi Performans Göstergesi Per. Prog. öngörülen hedef Faal.Rap. raporlanan gerçekleĢme GerçekleĢme Durumu Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamlarını iyileĢtirerek, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılmasını sağlamak Yapımı bitirilen Hükümet Konağı sayısı (adet) 15 13 BaĢarılı Onarım yapılan Vali Konağı ve Kaymakam Evi sayısı 50 47 BaĢarılı Bakanlık iĢ ve iĢlem süreçlerinin elektronik ortamda etkin ve güvenli bir Ģekilde yürütülmesini yaygınlaĢtırmak ĠçiĢleri Portal Projesi‟nin Bakanlık merkez birimlerinde kullanıma alınma oranı (%) 50 45 BaĢarılı Bakanlık Merkez Birimleri ve TaĢra TeĢkilatlarında SOME‟lerin gereksinimlerinin karĢılanması ve BGYS‟nin idamesinin sağlanması oranı (%) 75 65 BaĢarılı Bakanlığın beĢeri kapasitesini artırmak YurtdıĢına gönderilen kaymakam adayı sayısı 60 55 BaĢarılı YurtdıĢına gönderilen MĠAH ve GĠH personel sayısı 75 68 BaĢarılı

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 66 Kamu idaresi cevabında; Hedefin altında kalınmasına rağmen ulaĢılması istenen performans göstergesi düzeyine yaklaĢıldığı durumlarda geçmiĢ yıllara ait idare faaliyet raporlarında yer verildiği gibi “Makul” ibaresinin kullanılmasına ve gelecek yıllar için hazırlanacak olan idare faaliyet raporlarında da bu uygulamaya geri dönülmesine karar verildiği belirtilmiĢtir. Bahsi geçen tabloya iliĢkin düzeltme iĢleminin yapıldığı ve 2017 Yılı ĠçiĢleri Bakanlığı Bütçesinin Plan ve Bütçe Komisyonunda görüĢülmesi öncesi Türkiye Büyük Millet Meclisine düzeltilmiĢ halinin gönderileceği ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresi bulgu konusunda gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirttiğinden, müteakip dönemde yapılacak denetimlerde uygulamaların izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 13: Ġdare Faaliyet Raporunda Performans Yetersizliği Ġçin Ġkna Edici Olmayan veya Geçerli Olmayan Nedenler Sunulması. Ġdare Faaliyet Raporunda performans yetersizliği için sunulan nedenlerin bir kısmının ikna edici/geçerli olmadığı tespit edilmiĢtir. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin "Birim ve İdare Faaliyet Raporlarının Kapsamı” baĢlıklı 18 inci maddesinde: “Performans bilgisi başlığı altında,…performans programında yer alan performans hedef ve göstergelerinin gerçekleşme durumu ile meydana gelen sapmaların nedenlerine…yer verilir” denilmektedir. 2015 yılı Faaliyet Raporunda ilgili ve ölçülebilir olduğu değerlendirilen 89 adet performans göstergesi bulunmaktadır. Söz konusu göstergelerin 36‟sında gerçekleĢmenin hedefin altında olduğu görülmektedir. Bu duruma iliĢkin yapılan açıklamalardan 11 adedinin ise ikna edici/geçerli olmadığı kanaatine ulaĢılmıĢtır. Konuya iliĢkin ayrıntılı değerlendirme aĢağıdaki tabloda yer almaktadır. Bu çerçevede performans yetersizliği için daha ikna edici/geçerli gerekçelerin sunulması gerektiği düĢünülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 67 Tablo 7: Performans DüĢüklüğüne ĠliĢkin Açıklamalara Dair Değerlendirme Tablosu Performans Hedefi Performans Göstergesi Performans Programında öngörülen hedef Faaliyet Raporunda raporlanan gerçekleĢme Sunulan Gerekçe Nedenler ikna edici ve geçerli mi? Entegre sınır yönetimi anlayıĢı çerçevesinde kurumlararası iĢbirliğine dayalı ve teknolojik gözetleme altyapısı ile güçlendirilmiĢ etkin bir sınır güvenliği sistemi oluĢturmak Aydınlatma bakım ve onarımı yapılan sınır hattı mesafesinin toplam kara sınırlarımıza oranı (%) 10 5,2 2015 yılı içerisinde 9 ilimize ( Mardin, ġanlıurfa, Kilis, Hatay, Gaziantep, Edirne, Iğdır, ġırnak ve Ağrı) aydınlatma bakım- onarım faaliyetinde kullanılmak üzere ödenek aktarılmıĢtır. Yapılan faaliyet anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır. Sınır fiziki güvenlik sistemi unsurları bakım ve onarım yapılan Ġl sayısı (adet) 15 4 2015 yılında, Suriye‟de baĢlayan karıĢıklıklar nedeniyle Suriye sınır illerimizde acil güvenlik tedbirlerinin alınması amacıyla BaĢbakanlık talimatı üzerine Maliye Bakanlığınca yatırım programına 32.786.000 TL ödenek aktarılmıĢ olup, bu ödeneğin tamamı 4 sınır iline(Gaziantep, Hatay, ġanlıurfa ve Kilis) gönderilmiĢtir. Süreç anlatılmıĢ fakat baĢarımın neden düĢük kaldığına dair gerekçe sunulmamıĢtır. Tedarik bileĢeni unsurlarının ihalelerinin tamamlanma tarihi 2015 0 Türkiye-Yunanistan Sınırı Arasında Sınır Gözetleme Kapasitesinin Arttırılması Projesi‟nin teknik Ģartnamesinin hazırlık çalıĢmaları devam etmektedir.(AB Katkısıyla yürütülmektedir) Teknik Ģartnamenin hazırlanmasında bir gecikme olduğu anlaĢılmaktadır. Bu gecikmenin nedenine iliĢkin bilgi sunulması daha açıklayıcı olabilecektir. Eğitime katılım oranı (%) 100 0 Türkiye- Yunanistan Sınırı Arasında Sınır Gözetleme Kapasitesinin Artırılması Projenin uygulayıcı birimi UNDP (BirleĢmiĢ Milletler Kalkınma Programı) ile sözleĢme makamı CFCU (Merkezi Finans ve Ġhale Birimi) arasında imzalanacak olan sözleĢme belgesine iliĢkin çalıĢmalara devam edilmektedir. Söz konusu sözleĢmenin SözleĢmenin imzalanmasında bir gecikme olduğu anlaĢılmaktadır. Bu gecikmenin nedenine iliĢkin bilgi sunulması daha açıklayıcı olabilecektir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 68 Ocak/2016 sonu itibariyle imzalanması ve projenin faaliyetlerine baĢlanması beklenmektedir. (AB Katkısıyla yürütülmektedir.) Mahalli idarelerin mali kapasitesini arttırmak Raporların bitirilme tarihi 2015 66% Uluslararası örnekler de göz önünde bulundurularak mahalli idarelerin öz gelirlerinin ne Ģekilde artırılabileceğine iliĢkin Genel Müdürlük (Mahalli Ġdareler Genel Müdürlüğü) Makamından alınan onay ile bir çalıĢma komisyon oluĢturulmuĢ, komisyon tarafından yapılan çalıĢmalar neticesinde 26.10.2015 tarihli inceleme ve araĢtırma raporu düzenlenmiĢtir.

• Kamu yatırımları nedeniyle oluĢan gayrimenkul değer artıĢından kamunun daha çok pay almasını sağlamaya iliĢkin rapor hazırlanması konusunda; Kamu Gelirlerinin Kalitesinin Artırılması Öncelikli DönüĢüm Programına iliĢkin hazırlanan eylem planı kapsamında tedbir konusu ile aynı mahiyette olan “Ġmar planı değiĢiklikleri ve kamu yatırımları sonucu oluĢacak gayrimenkul değer artıĢlarından kamunun pay almasını sağlayacak bir mekanizma geliĢtirilecektir.” eylem konusu Maliye Bakanlığının sorumluluğunda kalmıĢtır. Bakanlığımızda ilgili kuruluĢlar arasında yer almakta olup, yürütülen çalıĢmalara gerekli destek verilmektedir. Ayrıca, 64. Hükümet 2016 Yılı Eylem Planı kapsamında yine tedbir konusu ile aynı mahiyette olan ve 3 ay içerisinde gerçekleĢtirilecek reformlar arasında yer alan “Ġmar planı değiĢiklikleri sonucunda ortaya Yapılan faaliyetler anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 69 çıkan değer artıĢından kamunun pay alması sağlanacak” konusu ise Çevre ve ġehircilik Bakanlığının sorumluluğunda kalmıĢtır. Bakanlığımız ilgili kuruluĢlar arasında yer almakta olup, yürütülen çalıĢmalara gerekli destek verilmektedir.

• Mahalli idarelerin borçlanma sisteminde ne tür değiĢiklikler yapılması gerektiğine iliĢkin Genel Müdürlük (Mahalli Ġdareler Genel Müdürlüğü) Makamından alınan onay ile bir çalıĢma komisyonu oluĢturulmuĢ, komisyonun yürüttüğü çalıĢmalar 16.11.2015 tarihinde tamamlanmıĢtır. Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamlarını iyileĢtirerek, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılmasını sağlamak Onarım yapılan Vali Konağı ve Kaymakam Evi sayısı 50 47 2015 yılında 50 Vali Konağı ve Kaymakam Evi bakım onarım giderlerinin karĢılanması hedeflenmiĢ olup, yıl içinde 14 Vali Konağı ve 33 Kaymakam Evinin bakım onarımına toplam 2.949.028,00 TL ödenek harcanmıĢtır. Yapılan faaliyetler anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır. Nüfus ve vatandaĢlık hizmetlerinin sunumunda bilgi teknolojilerinin kullanımını yaygınlaĢtırmak MAKS‟a entegre olan yetkili idare sayısı 345 0 2014 yılı Yatırım Programında yer alan “Mekansal Adres Kayıt Sistemi Veri Üretimi ve YaygınlaĢtırma Pilot Uygulama Projesi”, 25.12.2014 tarihinde tamamlanmıĢtır. Bu kapsamda; Afyonkarahisar, Elazığ, Gaziantep, Yalova ve Erzurum (Aziziye, Palandöken ve Yakutiye) illerinde 114 yetkili Yapılan faaliyetler anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 70 idarenin coğrafi adres veri üretimi MAKS Veri Modeline uygun üretilerek MAKS‟a entegrasyonu gerçekleĢtirilmiĢtir Bakanlık iĢ ve iĢlem süreçlerinin elektronik ortamda etkin ve güvenli bir Ģekilde yürütülmesini yaygınlaĢtırmak ĠçiĢleri Portal Projesi‟nin Bakanlık merkez birimlerinde kullanıma alınma oranı (%) 50 45 2015 yılında ĠçiĢleri Portal; Bakanlık merkez birimlerinin kullanımına açılmıĢtır. Bakanlık Merkez Birimlerinin portala taĢınması ile ilgili ihtiyaç analizi çalıĢmaları yapılmıĢ, birimlerden Bilgi ĠĢlem Dairesi BaĢkanlığı dâhil 7 merkez birimde portal kullanımına baĢlanılmıĢtır. Kullanıcılarımızdan gelen talepler sonucunda güncellemelere de devam edilmektedir. Analiz çalıĢmaları biten birimlerin portala taĢınması iĢlemine devam edilecektir. Yapılan faaliyetler anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır. Bakanlık Merkez Birimleri ve TaĢra TeĢkilatlarında SOME‟lerin gereksinimlerinin karĢılanması ve BGYS‟nin idamesinin sağlanması oranı (%) 75 65 Bakanlık Bilgi ĠĢlem Dairesi BaĢkanlığında 7 kiĢilik SOME ekibi kurulmuĢtur. Söz konusu BaĢkanlık ve Bakanlığın bazı birimlerine Kurumsal SOME‟ler kurulmuĢtur. Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi kapsamında TS ISO/IEC 27001 Standardı 2013 versiyonuna geçiĢ çalıĢmaları baĢarılı bir Ģekilde tamamlanmıĢtır. Gösterge ile ilgili çalıĢmalar 2016 yılında da devam edecektir. Yapılan faaliyetler anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır. Bakanlığın beĢeri kapasitesini artırmak YurtdıĢına gönderilen kaymakam adayı sayısı 60 55 Devlet Personel BaĢkanlığının 03.04.2014 tarih ve 10996 sayılı yazısı ile 60 Kaymakam Adayı için yurtdıĢı kontenjanı talep edilmiĢ ve uygun görülmüĢtür.55 Kaymakam Adayı Kasım 2015 tarihinde yurtdıĢına gönderilmiĢtir. YurtdıĢı stajına gönderilmeyen 5 Kaymakam Adayı yargı yoluna baĢvurmuĢ ve 3 Kaymakam Adayı için yürütmeyi durdurma Yapılan faaliyetler anlatılmıĢ fakat gerekçe sunulmamıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 71 kararı verildiği için yurtdıĢı onayları alınmıĢtır. 1 Kaymakam Adayı 10 Ocak 2016 tarihinde Ġngiltere‟ye; 1 Kaymakam Adayı ise 26 Ocak 2016 tarihinde Fransa‟ya gönderilecektir. Daha etkin bir teĢkilat yapısını gerçekleĢtirmek için mevzuat çalıĢması yapmak Yönetmelik taslağının hazırlanma tarihi 2015 0 2015 yılında Bakanlığımız Hizmet Ġçi Eğitim Yönetmeliğinin yeniden düzenlenmesi gerçekleĢtirilememiĢtir. Yönetmeliğin güncellenmesi için çalıĢmalar devam etmekte olup, 2016 yılında sonunda çalıĢmalar tamamlanacaktır. Hizmet Ġçi Eğitim Yönetmeliğinin neden yeniden düzenlenemediği açıklanmamıĢtır. Kamu idaresi cevabında; Performans göstergelerinin gerçekleĢmelerine iliĢkin gerekçelerin, Bakanlığın ilgili harcama birimleri tarafından denetim raporundaki tespit ve değerlendirmeler ıĢığında yeniden düzenlendiği ifade edilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresinin göndermiĢ olduğu cevapta daha açıklayıcı bilgilere yer verdiği görülmüĢtür. Söz konusu bilgilerin kamuoyuyla da paylaĢılması gerektiği düĢünülmektedir. BULGU 14: Ġdare Faaliyet Raporunda, Tam Açıklama ve Açıklık Ġlkelerine Uyulmaması. Ġdare Faaliyet Raporunda tam açıklama ve açıklık ilkelerine aykırı hususların bulunduğu görülmüĢtür. A) Ġdare Faaliyet Raporunun Yönetim ve Ġç Kontrol Sistemi baĢlıklı bölümündeki ifadelerden, Kamu Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı Kapsamındaki faaliyetlerde gecikmeler olduğu tespit edilmiĢtir. Ġdare Faaliyet Raporunda; Bakanlığımızda iç kontrol sistemi kurmaya yönelik çalıĢmalar Kamu Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında,

• Bakanlık ana süreç, süreç, alt süreç ve detay süreçlerinin belirlenmesi(Süreç Haritası),

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 72

• Detay süreçler üzerinden iş akış şemalarının oluşturulması (İş Akış Şemaları),
• İş akış şemaları üzerinden Bakanlık risk haritasının çıkarılması (Risk Haritası),
• Riskleri yönetmeye yönelik kontrol eylem planlarının oluşturulması (Kontrol Eylem Planları) çalışmaları ile devam edecektir.” denilmektedir. Dolayısıyla süreç haritası ve iĢ akıĢ Ģemalarının oluĢturulması çalıĢmalarına devam edildiği anlaĢılmaktadır. Hâlbuki ĠçiĢleri Bakanlığı Kamu Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planında (2015 – 2016) süreç haritasının çıkartılması için Ağustos 2015, iĢ akıĢ Ģemalarının oluĢturulması için ise Aralık 2015 tarihleri belirlenmiĢtir. Ġdare Faaliyet Raporunda bu konulardaki çalıĢmaların devam ettiği belirtildiğinden, bir gecikmenin olduğu kanaati oluĢmaktadır. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin 7 nci maddesinde tam açıklama ilkesi; “Faaliyet raporlarında yer alan bilgilerin eksiksiz olması…” Ģeklinde tanımlanmıĢtır. Bu çerçevede, Yönetim ve Ġç Kontrol Sistemi baĢlıklı bölümde “Kamu Ġç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı” kapsamında yapılan faaliyetler ve ulaĢılan baĢarı hakkında daha ayrıntılı bilgi verilmesinin uygun olacağı düĢünülmektedir. B) Kar amacı gütmeyen kuruluĢlara yapılan transferler için kanuni dayanağın hatalı gösterildiği görülmüĢtür. Ġdare Faaliyet Raporunun “Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yapılan Transferler” bölümünde Derneklere yapılan yardımın 5253 sayılı Dernekler Kanununun 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası ve ĠçiĢleri Bakanlığı Bütçesinden Derneklere Yardım Yapılması Hakkında Yönerge kapsamında yapıldığı ifade edilmektedir. Halbuki ĠçiĢleri Bakanlığı Bütçesinden Derneklere Yardım Yapılması Hakkında Yönergenin “Hukuki Dayanak” baĢlıklı 3 üncü maddesinde 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 29 uncu maddesine dayanılarak hazırlanan “Dernek, Vakıf, Birlik, Kurum, Kuruluş, Sandık ve Benzeri Teşekküllere Genel Yönetim Kapsamındaki Kamu İdarelerinin Bütçelerinden Yardım Yapılması Hakkında Yönetmelik”in 10 uncu maddesine atıf yapılmıĢtır.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 73 Kaldı ki 5253 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince yapılacak yardımlar proje maliyetinin %50'si ile sınırlandırıldığından, bu oranı aĢan yardım tutarları için kamu zararı iddiaları ortaya çıkabilecektir. Bu nedenle Ġdare Faaliyet Raporunda da 5253 sayılı Dernekler Kanununun 10 uncu maddesi yerine, 5018 sayılı Kanunun 29 uncu maddesi ve ilgili Yönetmeliğe atıf yapılması uygun olacaktığı değerlendirilmektedir. C) Ġdare Faaliyet Raporunda yer alan kısaltmaların ne anlama geldiklerinin açıklanmadığı görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin “Açıklık İlkesi” baĢlıklı 6 ncı maddesinde; “Raporlarda teknik terim ve kısaltmaların kullanılması durumunda bunlar ayrıca tanımlanır” denilmektedir. ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporunda ise GĠH, MĠAH, AH, TH, YH, SOME, BGS gibi kullanılan kısaltmaların ayrıca tanımlanmadığı görülmektedir. Bu çerçevede söz konusu kısaltmalara iliĢkin açıklamaların yapılmasının Ġdare Faaliyet Raporunu daha anlaĢılır kılacağı düĢünülmektedir. D) Ġdare Faaliyet Raporunda teknolojik altyapıya iliĢkin Tablo 2‟nin kapsamına dair açıklamanın olmadığı görülmüĢtür. Ġdare Faaliyet Raporunda teknolojik altyapıya iliĢkin Tablo 2‟nin taĢra birimlerini de kapsayıp kapsamadığına iliĢkin açıklamanın olmamasının Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin 7 nci maddesinde yer alan tam açıklama ilkesine aykırılık teĢkil edebileceği düĢünülmektedir. Bu nedenle tablonun kapsamına dair açıklamanın yapılması gerektiği değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; A) Yönetim ve Ġç kontrol Sistemi baĢlıklı bölümde “Kamu Ġç kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı” kapsamında yapılan faaliyetler ve ulaĢılan baĢarılar ile ilgili olarak daha ayrıntılı bilgilere yer verileceği,

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 74 B) Yapılması gereken değiĢikliğin, Dernekler Dairesi BaĢkanlığına bildirilmekle birlikte gelecek yıllarda hazırlanacak olan birim ve idare faaliyet raporlarında dikkate alınacağı, C) Bahse konu kısaltmaların Tablo 3‟de açıklamaları ile yer aldığı, bu sebeple Tablo 6‟da yer alan kısaltmaların ayrıca açıklanmadığı, ancak söz konusu bulguda yer alan değerlendirmelere istinaden gelecek yıllar için hazırlanacak olan idare faaliyet raporlarında yer alan bütün kısaltmaların ayrı bir bölüm halinde rapora iĢleneceği, D) Gelecek yıllar için hazırlanacak olan idare faaliyet raporlarında söz konusu tablonun sadece merkez birimlerine ait olduğunun ayrıca belirtileceği, Ġfade edilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresi bulgu konusunda gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirttiğinden, müteakip dönemde yapılacak denetimlerde uygulamaların izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi ve Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 15: Hatalı Ölçüm Riski Barındıran Veri Kayıt Sistemleri. Veri kayıt sistemlerinden bir kısmının, performans göstergelerinin doğru ölçümünde riskler taĢıdığı tespit edilmiĢtir. AĢağıdaki tabloda gösterilen performans göstergelerinde, yazı veya telefonla sorma gibi dolaylı veri kaynakları üzerinden ölçüm yapıldığı anlaĢılmaktadır. Tablo 8: YanlıĢ Beyan Riski Barındıran Performans Göstergeleri Performans Hedefi: Valilik ve Kaymakamlıkların fiziki ortamlarını iyileĢtirerek, çalıĢan memnuniyetinin ve hizmet kalitesinin artırılmasını sağlamak 1.Yapımı bitirilen Hükümet Konağı sayısı (adet) 2. Onarım yapılan Hükümet Konağı sayısı (adet) Her ne kadar resmi yazı ile gelen bilginin doğruluğu bir karine olarak kabul edilebilirse de yanlıĢ yorumlama gibi nedenlerle yanlıĢ bildirim riskleri ortaya çıkabilmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 75 Bu nedenle hatalı değerlendirme ve yorumlara mahal vermeyecek, muayene-kabul komisyonu tutanağı ve geçici kabul tutanağı gibi daha net veri kaynaklarının kullanılmasının uygun olacağı düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Performans göstergeleri aracılığıyla yapılan performans ölçüm ve değerlendirmesinden doğru ve güvenilir sonuçların alınabilmesi için somut verilere dayalı ölçüm yapılmasını sağlayan göstergelerin belirlenmesi hususuna dikkat edilecektir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak Kamu idaresi bulgu konusunda gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirttiğinden, müteakip dönemde yapılacak denetimlerde uygulamaların izlenmesi gerektiği düĢünülmektedir.

T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı ĠçiĢleri Bakanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 76 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr