2018 - KIRIKKALE İL ÖZEL İDARESİ.pdf

KIRIKKALE İL ÖZEL İDARESİ 2018 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Kasım 2019

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ.................................................................................................. 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ............................................................................................. 7
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .......................................................................................................... 7
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 7
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ..................................................................... 8
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ............................................................................................................................. 9
7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ....................................................................................... 9
8. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ........................ 14
9. EKLER ................................................................................................................................................. 37

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1:2018 Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu ..............................................................................4 Tablo 2: 2018 Yılı Ödenekler Tablosu ....................................................................................4 Tablo 3: 2018 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu ............................................................................5 Tablo 4: Enerji Müsaadesi Alımında Enerji Nakli İçin İdarece Yaptırılan Trafo Kurulumu ve Diğer İşler Yapım Tablosu.................................................................................................... 26 Tablo 5: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Aktarılan Cari Nitelikli Ödenekler Tablosu .. 27

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanakları

1. İdarenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik Hükümlerine Göre Yapılması Gereken Envanter ve Değerleme İşlemlerinin Tamamlanmaması ve İlgili Hesaplara Kaydının Yapılmaması Nedeniyle Mali Tablolarda Taşınmazlarla İlgili Hesapların Doğru Bilgi Sunamaması

2. Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının Açılmaması Nedeniyle İşçi Statüsünde İstihdam Edilen Personelin Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Mali Tablolarda İzlenememesi B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler

3. Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu ve Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesaplarının Birlikte Kullanılması

4. Nitelikleri İtibariyle Tahakkuku Tahsiline Bağlı Bütçe Geliri Olarak Yapılan Tahsilatların, Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile İlişkilendirilmesi

5. 3213 Sayılı Maden Kanunu'na Göre İl Özel İdaresi Tarafından veya Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü Nezdinde Takibi Yapılan Devlet Haklarına İlişkin Özel İdare Paylarının Sadece Tahsil Edilen Kısımlarının Muhasebeleştirilmesi, Tahsil Edilmeyen Kısımlarının ise Tahakkuk ve Takibinin Yapılmaması

6. İl Sınırları İçerisinde Özelleştirme Bedeli, Lisans İhale Bedeli ve Su Kullanım Bedeli Ödemeksizin Hidrolik Kaynaklara Dayalı Elektrik Üretim Faaliyetinde Bulunan İşletmelerin ve Özel İdareye Aktarılması Gereken Payın Tespit ve Takibinin Yapılmaması

7. Enerji Müsaadesi Alınabilmesi İçin Dağıtım Şirketince Yapılması Gereken Ancak Çeşitli Nedenlerle İdare Bütçesinden Karşılanan Dağıtım Tesis Giderlerinin Elektrik Dağıtım Şirketinden Talep Edilmemesi

8. 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu'nun 18’inci Maddesinin Beşinci Fıkrasında Yer Alan Hüküm Gereği İl Genel Meclisinin Belirleyeceği Esaslara Uygun Olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerinin Sunacağı Yatırım Planı, Yıllık Çalışma Programı ve Uygulama Projelerine Bağlı İşler Yerine Genel Gider, Birlik Hizmetleri Gibi Genel İfadelerle Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Ödenek Aktarılması

9. 237 sayılı Taşıt Kanunu’na ekli 1 ve 2 Sayılı Cetvellerde Sayılmayan Kamu Personeline Silindir Hacmi 1600 CC Üzerinde ve/veya Yabancı Menşeli Binek Hizmet Aracı Kiralanması

10. Kredi Tutarı Kadar Nakdin Vadeli Mevduat Hesabında Teminat Olarak Bloke Edilmesi Karşılığında Bir Kamu Bankasından İçişleri Bakanlığından Onay Alınmadan Sadece Meclis Kararı ile Kredi Alınması

11. Belli Bir Süreyi Gerektiren Hizmet ve Yapım Kapsamındaki Doğrudan Temin Alımlarında Sözleşme İmzalanması Zorunlu Olmasına Rağmen Sözleşme İmzalanmaması

12. Yüklenicinin 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 53’üncü Maddesinin (e) Fıkrası Gereğince Adli Sicil Kaydı Bulunmasına Rağmen 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10’uncu Maddesinin 4’üncü Fıkrasının (e) Bendi Kapsamında İhale Dışı Bırakılmaması

13. 2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu Kapsamında Birden Fazla Yıllık Kiralamalarda Alınması Gereken Kesin Teminat Mektuplarının İhale Dokümanlarına Uygun Şekilde Süre ve Tutar Yönüyle Güncellenmemesi

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Kırıkkale İl Özel İdaresi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 3'üncü maddesinde yer alan sınıflandırma çerçevesinde, genel yönetim kapsamında yer alan kamu idarelerinden birisi olup, faaliyetlerini 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun verdiği yetki ve sorumluluklar çerçevesinde yürütmektedir. Bu itibarla il özel idareleri il halkının mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan, karar organı olan il genel meclisi seçimle oluşturulan, idarî ve malî özerkliğe sahip kamu tüzel kişiliğidir. İl özel idaresinin başı ve tüzel kişiliğinin temsilcisi validir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 6’ncı maddesine göre İl Özel İdaresi, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla; a) Gençlik ve spor, sağlık, tarım, sanayi ve ticaret; Belediye sınırları il sınırı olan Büyükşehir Belediyeleri hariç ilin çevre düzeni plânı, bayındırlık ve iskân, toprağın korunması, erozyonun önlenmesi, kültür, sanat, turizm, sosyal hizmet ve yardımlar, yoksullara mikro kredi verilmesi, çocuk yuvaları ve yetiştirme yurtları; ilk ve orta öğretim kurumlarının arsa temini, binalarının yapım, bakım ve onarımı ile diğer ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin hizmetleri il sınırları içinde, b) İmar, yol, su, kanalizasyon, katı atık, çevre, acil yardım ve kurtarma; orman köylerinin desteklenmesi, ağaçlandırma, park ve bahçe tesisine ilişkin hizmetleri belediye sınırları dışında, yapmakla görevli ve yetkilidir. Ayrıca bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları, kendi görev alanına giren sağlık, eğitim, kültür, turizm, çevre, imar, bayındırlık, iskân, gençlik ve spor gibi hizmetler ile bu kurum ve kuruluşların ildeki tüm yapım, bakım ve onarım işlerini kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrılan ödenekleri il özel idarelerine aktarmak suretiyle gerçekleştirebilir. Bakanlıklar ve merkezi idare kuruluşlarından aktarılan bu tür ödenekler ile gerçekleştirilecek yatırımlar il özel idarelerince tüm il sınırları içerisinde yapılabilmektedir. 10.07.2018 tarih 30474 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 97’nci maddesinde mahalli idareleri ve bunların merkezi idare ile olan alaka ve münasebetlerini düzenlemek Çevre ve Şehircilik

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Bakanlığı’nın görevleri arasında sayılmıştır. Bu amaçla İçişleri Bakanlığı bünyesinde bulunan Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü kaldırılarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı teşkilatı bünyesinde Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü kurulmuştur. Söz konusu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 100’üncü maddesinde de; mahalli idarelerin iş ve işlemlerine dair mevzuatla verilen görev ve hizmetleri yapmak yeni kurulan Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır. Çevre ve Şehircilik Bakanlığına yerel yönetimler hakkında verilen yetki ve görevlerin yanında, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu ile İçişleri Bakanlığına verilen il özel idaresinin teşkilatı ve işleyişi üzerinde düzenleme, izin ve onay verme görev ve yetkileri halen devam etmektedir. Bu itibarla 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu uyarınca, il özel idarelerinin organlarının çalışma usulleri, norm kadrolarının belirlenmesi, üst yönetici olarak vali ve genel sekreterin atanması, idari denetimi, bütçe ve muhasebe sisteminin oluşturulması, borçlanma izni, işletme ve şirket kurulması ile yurtdışı ilişkilerin yürütülmesi konuları da İçişleri Bakanlığının vesayet denetimi altındadır. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları İl özel idaresinin organları, il genel meclisi, il encümeni ve validir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun “İl Genel Meclisi” başlıklı 9’uncu maddesi gereğince, İl Genel Meclisi İl Özel İdaresinin karar organıdır ve ildeki seçmenler tarafından seçilmiş üyelerden oluşur. İl encümeni ise valinin başkanlığında, genel sekreter ile il genel meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından seçeceği üç üye ve valinin her yıl birim amirleri arasından seçeceği iki üyeden oluşan il özel idaresinin icra organıdır. Vali, il özel idaresinin başı ve tüzel kişiliğinin temsilcisidir. Görev ve yetkileri, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 30’ncu maddesinde sayılan Vali, il özel idaresi teşkilâtının en üst amiri olarak il özel idaresi teşkilâtını sevk ve idare etmektedir. Genel sekreter, il özel idaresi hizmetlerini vali adına ve onun emirleri yönünde, mevzuat hükümlerine, il genel meclisi ve il encümeni kararlarına, il özel idaresinin amaç ve politikalarına, stratejik plan ve yıllık çalışma programına göre düzenler ve yürütür. İl özel idaresi teşkilatı 5302 sayılı Kanun’un verdiği yetki ve sorumluluklar çerçevesinde norm kadro ilke ve standartlarına göre oluşturulur. Bu itibarla Kırıkkale İl Özel

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 İdaresi memur, sözleşmeli personel ve işçi olarak, teşkilatlandığı merkez ve tüm ilçelerde verdiği hizmetleri; Memur (657-4/B) olarak; 2 genel sekreter yardımcısı, 1 iç denetçi, 8 birim müdürü, 1 avukat, 8 ilçe özel idare müdürü, 2 uzman, 8 şef, 1 mali hizmetler uzmanı, 8 bilgisayar işletmeni, 23 VHKİ, 5 memur, 1 şoför, 18 mühendis, 1 sanat tarihçisi, 1 arkeolog, 1 şehir plancısı, 13 tekniker, 11 teknisyen, 1 sağlık teknisyeni, 4 bekçi, 10 hizmetli ve 1 teknisyen yardımcısı, İşçi (657-4/D) olarak; 122 personeli ve İl Özel İdaresi şirketine ait işçi statülü 119 personel ile gerçekleştirmektedir. Karar Organlarından olan İl Genel Meclisi ise 22 üyeden oluşmaktadır. Kırıkkale İl Özel İdaresi İnsan Kaynakları Birim Müdürlüğünün personel durum tablosuna göre toplam 129 memur kadrosu doludur. İl Özel İdaresi finansman ve ortaklık açısından İller Bankası, tahsisli ödenekler ve mali istatistiklerin takibi açısından Hazine ve Maliye Bakanlığı, tahsil edilen taşınmaz kültür varlıkları katkı payı açısından belediyeler, madenlerin ruhsat, denetim ve gelirleri açısından Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, üst yöneticileri açısından İçişleri Bakanlığı, köylere altyapı yatırımlarının götürülebilmesi açısından Köylere Hizmet Götürme Birlikleri ile bağlantı içerisinde olmakla beraber ilin mahalli ve müşterek ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla Milli Eğitim Bakanlığı, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı ve İl Belediyesi ile de bağlantı ve ilişki halindedir. 1.3. Mali Yapı Kırıkkale İl Özel İdaresi, faaliyetlerini 2018 yılı bütçesi ile verilen ödenekler ve ilgili kanunlarla merkezi idareden aktarılan diğer kaynaklarla yürütmektedir. Bu kapsamda Kırıkkale İl Özel İdaresinin 2018 yılı bütçesiyle 50.000.000,00 TL gelir ve ödenek öngörülmüş olup, 51.314.004,08 TL 2017 yılından devreden ödenek ve Merkezi İdare Bütçesinden kullanım amacı belirlenmiş yatırımlar için aktarılan toplam 76.588.285,50 TL ödenek ile birlikte yılı ödenekleri 177.902.289,58 TL’ye ulaşmıştır. Kırıkkale İl Özel İdaresinin sunulan mali tablolarına göre 2018 yılı gelir ve gider

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 durumu aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1:2018 Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu Kodu Gelir Türü Tahmini (TL) Gerçekleşen (TL) 01 Vergi Gelirleri 600.000,00 528.407,89 02 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 1.880.000,00 641.357,62 04 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Diğer Gelirler (Tahsisli ) 0,00 76.108.630,03 05 Diğer Gelirler 47.520.000,00 52.772.724,60 06 Sermaye Gelirleri 0,00 0,00 TOPLAM Öz Gelir 50.000.000,00 53.942.490,11 TOPLAM Genel Gelir 50.000.000,00 130.051.120,14 Tablo 2: 2018 Yılı Ödenekler Tablosu Bütçe ile Verilen Ödenek (TL) Önceki Yıldan Devreden Ödenekler (TL) Merkezi İdareden Aktarılan Ödenekler (TL) Bütçe Ödeneği Toplamı (TL) İptal Edilen Ödenek (TL) Bütçe Gideri Toplamı (TL) Sonraki Yıla Devreden Ödenek (TL) 50.000.000,00 51.314.004,08 76.588.285,50 177.902.289,58 6.443.049,54 124.235.048,94 47.224.191,10 Merkezi yönetim kapsamındaki idareler tarafından ödenek gönderilmek suretiyle bir takım hizmetlerin il özel idareleri eliyle gerçekleştirilmesi 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 6'ncı maddesine eklenen ek fıkra ile mümkün kılınmıştır. Bu fıkra hükmünce aktarılan ödenekler nedeniyle öngörülen bütçe büyüklüğü ile gerçekleşen bütçe büyüklükleri arasında çok büyük farklılıklar oluşmaktadır. Bütçe hazırlık aşamasında merkezi yönetim kapsamındaki idarelerden yatırım projeleri karşılığında ne kadar ödenek gönderileceği bilinmediğinden bütçe rakamları gerçekçi olmamaktadır. Aktarma yoluyla gelen nakit gelir ve ödenek kaydedilmek suretiyle bütçeleştirilmektedir. Dolayısıyla il özel idarelerinin yılı bütçeleriyle öngörülen rakamlarla bütçe gerçekleşmeleri arasında fark bulunmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Tablo 3: 2018 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu Bütçe ile ilgili olsun ya da olmasın, kurumun faaliyetlerinden dolayı tahakkuk eden 2018 yılı Faaliyet Gideri 131.209.146,65 TL, Faaliyet Geliri 131.388.858,73 TL olup, Gelir Fazlası 179.712,08 TL olarak gerçekleşmiştir. Kırıkkale İl Özel İdaresinin Cankız Doğal Su Ürünleri Limited Şirketinde %100 oranında hissesi bulunmaktadır. Kırıkkale Organize Sanayi Bölgesi, Keskin Organize Sanayi Bölgesi, Silah Organize Sanayi Bölgesi idarenin ortaklığının bulunduğu diğer ticari alanlardır. Ayrıca Kırıkkale İl Özel İdaresi Vilayetler Birliği ile Ahiler Kalkınma Ajansı üyesidir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Kırıkkale İl Özel İdaresi mali işlemlerini 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile belirlenmiş muhasebeleştirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleştirmektedir. 5018 sayılı Kanunun 49'uncu maddesinin ilk iki fıkrasında; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak ve malî raporların düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim Kodu Gider Türü Bütçe Tahmini (TL) Gerçekleşen Gider (TL) 01 Personel Giderleri 13.359.000,00 35.078.468,98 02 Sosyal Güv. Kurumlarına Devlet Prim Gideri 2.531.080,00 6.069.625,74 03 Mal ve Hizmet Alım Gideri 14.612.220,00 13.578.841,21 04 Faiz Giderleri 500.000,00 2.079.718,23 05 Cari Transferler 1.692.149,00 6.622.637,37 06 Sermaye Giderleri 13.206.232,00 59.194.752,75 07 Sermaye Transferi 1.595.239,00 1.611.009,66 Yedek Ödenekler 2.504.080,00 0,00 TOPLAM 50.000.000,00 124.235.048,94

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.” denilmektedir. Söz konusu 49'uncu maddenin son fıkrasında ise muhasebe işlemlerine, hesap planlarına ve işlemlerin muhasebeleştirilmesinde kullanılacak belgelerin şekil ve türlerine ilişkin düzenlemenin mahalli idareler için İçişleri Bakanlığınca yapılacağı hükmü getirilmiştir. Bu kapsamda il özel idarelerince de uygulanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çıkarılmıştır. Kırıkkale İl Özel İdaresinde mali işlemlerle ilgili muhasebe kayıtları Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde İçişleri Bakanlığının sunduğu e-İçişleri otomasyon sistemi üzerinden yürütülmekte olup, mali nitelikteki hesap ve işlemleri Mali Hizmetler Müdürlüğünce gerçekleştirilmektedir. 2018 yılı denetimi kapsamında Kırıkkale İl Özel İdaresi tarafından “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5'inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup, denetim bunlar ile usul ve esasların 8'inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Banka mevcudu tespit tutanağı • Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı • Teminat mektupları sayım tutanağı • Değerli kâğıtlar sayım tutanağı • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli • Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu • Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu • Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 11’inci maddesinde, üst yöneticilerin idarelerinin stratejik planlarının ve bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinde belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumlu oldukları ve bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirecekleri belirtilmektedir. Kırıkkale Özel İdaresinin 2018 yılı denetimi çerçevesinde kurum iç kontrol sistemine ilişkin aşağıdaki belirleme ve değerlendirmeler yapılmıştır. Kurum iç kontrol sisteminin gerektirdiği yasal yükümlülükleri kısmen yerine getirmiştir. İyi bir iç kontrol sisteminin varlığı kuşkusuz sadece yasal gerekliliklerin yerine getirilmesi değil, aynı zamanda yönetim kademesi ve çalışanlarca da bu yükümlülüklerin benimsenmesine bağlıdır. Etik sözleşmelerin imzalanarak personelin dosyalarına konulması da bu alandaki farkındalığın varlığını göstermektedir. Kırıkkale İl Özel İdaresince Görev, Yetki ve Çalışma Yönergesi hazırlanması, kurumda yürütülen faaliyetler çerçevesinde iş tanımlarının yapılması, iş akış şemalarının çıkartılması, kurumun amaç ve hedeflerini engelleyecek riskleri belirleme ve bu kapsamda “Risk Strateji Belgesi” hazırlanması çalışmalarına başlanması ve bu çalışmaların devam ediyor olması risk yönetimi açısından önemli bir gelişmedir. Üst yöneticinin onayıyla “İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulu” kurulmuştur. Ancak İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planları düzenli olarak güncellenmemekte ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 eylemlerin gerçekleşme sonuçları izlenmemektedir. Kurumda İç Denetim Biriminin kurulmuş olması ise iç kontrollerin işleyişine katkı sağlamaktadır. Özel İdarece kısmen eksikleri bulunmakla birlikte, mevzuat gerekliliklerine uygun olarak hazırlanan Stratejik Plan, yıllık uygulama planını içeren Performans Programı ile kurumun faaliyet sonuçlarını ve değerlendirmelerini içeren İdare Faaliyet Raporlarının varlığı performans yönetimi sistemini oluşturan önemli adımlardandır. Kurum, idare bütçesini stratejik plan ve programa uygun olarak hazırlamakta, stratejik planda yer alan amaçlar ve bu amaçlara yönelik hedef ve faaliyetlerini, bütçe kaynaklarını gözeterek belirlemektedir. Söz konusu tespitler ışığında, kurum daha iyi bir yönetim oluşturma yolunda adım atmasına rağmen, İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planının düzenli olarak güncellenmemesi, eylemlerin gerçekleşme sonuçlarının izlenmemesi ve kurumsal risklerin belirlenerek alınacak önlemlerin hayata geçirilmemesi, İç Kontrol Sisteminin işlerliği açısından problem oluşturmaktadır. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Kırıkkale İl Özel İdaresinin 2018 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan; geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanakları” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: İdarenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik Hükümlerine Göre Yapılması Gereken Envanter ve Değerleme İşlemlerinin Tamamlanmaması ve İlgili Hesaplara Kaydının Yapılmaması Nedeniyle Mali Tablolarda Taşınmazlarla İlgili Hesapların Doğru Bilgi Sunamaması Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait taşınmazların kaydına ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslarla ilgili olarak 13.09.2006 tarih ve 2006/10970 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik çıkarılmıştır. 01.01.2006 tarihinden itibaren geçerli olan bu Yönetmelik

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 02.10.2006 tarih ve 26307 numaralı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Ancak 2006 yılından 2014 yılına kadar geçen sürede Yönetmelik’te öngörülen kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan taşınmazların miktar ve cins olarak kayıt altına alınması ile ilgili işlemler tamamlanamamıştır. Ayrıca kayıt altına alınan taşınmazların sadece bir kısmı ilgili varlık hesaplarında kayıt altına alındığından kamu idareleri mali tablolarının taşınmazlar hakkında tam ve doğru bilgi sunması da sağlanamamıştır. Bu durum nedeniyle Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik'in bazı maddeleri 03.06.2014 tarih 2014/6455 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değiştirilmiştir. Buna göre Yönetmelik'in değişik 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleri, kamu idarelerine ait taşınmazların mevcutlarla birlikte içinde bulunulan yılda çeşitli yollarla edinilenlerin ve elden çıkarılanların miktar ve değer olarak takip edilmesi amacıyla kayıt altına alınmasıdır. Kayıtların belgeye dayanması esastır.” hükmü getirilmiştir. Yine söz konusu 5’inci maddeye getirilen ek ikinci fıkrada da kayıt işlemlerinde esas alınacak değerleme kriterleri belirlenmiştir. Buna göre tapuda kayıtlı taşınmazlardan maliyeti belirli olanların maliyet bedeli, maliyet bedeli belirlenemeyenlerin rayiç değeri, bu iki değeri belli olmayanlar ile fıkrada sayılan diğer taşınmazların ise iz bedeli üzerinden kayıtlara alınması gerekmektedir. Taşınmaz kayıtları bu şekilde yapıldıktan sonra bu kayıtlar muhasebe birimlerine gönderilerek ilgili varlık hesaplarına kaydedilmesi sağlanacaktır. Nitekim Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesinde maddi duran varlıkların hesaba alınması ile ilgili işlemler ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Kamu idarelerince taşınmazların envanterinin yapılmasına tüm taşınmazların tespiti ile başlanması gerekmektedir. Ancak taşınmazın tapudaki kayıtları ile mevcut kullanım şeklinde farklılıklar olabilmektedir. Örneğin tapuda arsa olarak kayıtlı bir taşınmazın üzerine okul inşa edildiği halde kayıtlara bu durum yansımamış olabilmektedir. Tapu kayıtları ile mevcut kullanım şekillerinin uyumlu hale getirilmesi işlemi cins tashihi olarak nitelendirilmekte olup, bu işlem kamu idarelerinin başvurusu üzerine tapu idarelerince gerçekleştirilmektedir. Ancak burada imar ve iskân izni ile ilgili sorunların yanı sıra ciddi bir harç bedeli ödenmesi durumu ortaya çıkmaktadır. Harç bedeli ödenmesi konusunda kamuya bu kapsamda bir muafiyet sağlanmadığı için de bu zorunluluklar yerine getirilememektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 Bu konudaki sorunun çözülebilmesi için Yönetmelik'in “Cins Tashihlerinin Yapılması” başlıklı 10’uncu maddesinin 1’inci fıkrasında aynen “Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazlar mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınır.” hükmü getirilmiştir. Bu hükümle cins tashihi işlemleri tapu kayıtlarından bağımsız hale getirilmiş ve taşınmazların kamu idarelerince mevcut kullanım şekliyle kaydının yapılarak mali tablolarda gösterilmesine öncelik verilmiştir. Böylece kamu idarelerinin tapu kayıtları bakımından cins tashihi ile ilgili işlemleri daha sonra yapmalarına olanak sağlanmıştır. Kamu taşınmazlarının kayda alınmasıyla ilgili kriterler bu şekilde olmakla birlikte yönetmelik değişikliğinin yürürlüğe girdiği 19.06.2014 ile tüm işlemlerin yerine getirilmesi için tanınan süre olan 31.12.2016 tarihine kadar olan geçiş sürecinde de idarelere yapılması gereken bazı görevler verilmiştir. Buna göre söz konusu Yönetmelik'in “Mevcut Taşınmazların Kaydına İlişkin İşlemler” başlıklı Geçici 1’inci maddesi ile mevcut taşınmazların kaydında esas alınacak değerlerle ilgili geçici düzenlemeler yapılmıştır. Yapılan düzenlemede; “(1) Yönetmeliğin 5’inci maddesinin ikinci fıkrasına göre maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gereken taşınmazlar bu değerler üzerinden kayıtlara alınıncaya kadar emlak vergi değerleri üzerinden ve aşağıdaki şekilde kayıtlara alınır: a) Taşınmazların fiili envanteri emlak vergi değerleri üzerinden kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince, mevcut kullanım şekilleri esas alınarak en geç 30/09/2014 tarihine kadar tamamlanır ve bu Yönetmelik ekinde yer alan formlara ve icmal cetvellerine kaydedilir. b) Fiili envanteri yapılan taşınmazlara ait bilgiler muhasebe kayıtları yapılmak üzere ilgili muhasebe birimlerine verilir. Muhasebe birimleri, kayıtlı taşınmazları ilgili hesaplardan 01/10/2014 tarihi itibarıyla çıkarır ve aynı tarihte fiili envanter bilgileri üzerinden muhasebe kayıtlarını yapar. (2)Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre yapılması gereken işlemler 31/12/2016 tarihine kadar tamamlanır.” denilmektedir. Düzenleme ile ilgili ayrıntılı açıklamaya Muhasebat Genel Müdürlüğünün 25.07.2014

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 ve 16.09.2014 tarihinde yayınlanan "Taşınmaz Envanteri" konulu genel yazılarında yer verilse de birçok kamu idaresi tarafından 01.10.2014 tarihi itibariyle yapılması gereken işlemler yapılamamıştır. Sonuçta kamu idarelerince 31.12.2016 tarihine kadar tüm taşınmazların tespiti, mevcut kullanım şekliyle kayda alınması, maliyet, rayiç ya da iz bedellerinin tespiti ile muhasebe birimlerince ilgili varlık hesaplarına kayıt ve güncelleme işlemlerinin tamamlanması gerekmekte iken 17.03.2017 tarih ve 30010 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 06.02.2017 tarih ve 2017/9854 numaralı Bakanlar Kurulu Kararı ile mezkûr Yönetmelik’in geçici 1’inci maddesinin 2’inci fıkrasında yer alan 31.12.2016 ibaresi 31.12.2017 şeklinde değiştirilmiş ve 01.01.2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir. Söz konusu madde metni “(2) Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre yapılması gereken işlemler 31.12.2017 tarihine kadar tamamlanır.” şeklinde olup, ek süre Yönetmelik’in sadece 5’inci maddesinde yer alan taşınmazların değer tespiti ile ilgili işlemler için verildiğinden taşınmazların mevcut kullanım şekliyle kayda alınması ve varlık hesaplarına kaydedilmesinin tamamlanmış olması gerekmektedir. Ancak Kırıkkale İl Özel İdaresine ait taşınmazların, 31.12.2018 tarihi itibari ile envanterinin tamamlanmadığı, mevcut kullanım şekli ile ilgili cetvellere kaydının ve ilgili varlık hesaplarında gösterilmesinin sağlanmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda kamu idaresinin 2018 yılı kesin mizan ve bilançosunda yer alan 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı, 252 Binalar Hesabı, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı ve 500 Net Değer Hesabında yer alan tutarlarla ilgili hatalı durum devam etmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle Kırıkkale İl Özel İdaresinin mülkiyetinde bulunan taşınmazların kaydına ilişkin yönetmelik hükümlerine göre yapılması gereken envanter ve değerleme işlemlerinin tamamlanması ve ilgili hesaplara kaydının yapılması işlemlerinin %90 oranında tamamlanmış olduğu, taşınmazların fazlalığı nedeniyle kalan %10’luk kısmın ise tamamlanması çalışmalarının devam ettiği ifade edilmiştir. Sonuç olarak Kırıkkale İl Özel İdaresine ait taşınmazların envanter işlemlerine başlanmış olmakla birlikte henüz tamamlanmadığı, mevcut kullanım şekli ile ilgili cetvellere kaydının ve ilgili varlık hesaplarında gösterilmesinin sağlanmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda kamu idaresinin 2018 yılı mali tablolarında yer alan 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı, 252 Binalar Hesabı, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı ve 500 Net Değer Hesabında yer alan tutarlarla ilgili hatalı durum devam etmektedir. BULGU 2: Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının Açılmaması Nedeniyle İşçi Statüsünde İstihdam Edilen Personelin Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Mali Tablolarda İzlenememesi Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “Temel Kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; “İhtiyatlılık: Muhasebe uygulamasında muhtemel risklere ve olaylara karşı bu Yönetmelikte belirtilen durumlarda karşılık ayrılır. Faaliyet sonucunu değiştirmeye yönelik olarak gizli yedekler ya da gereğinden fazla karşılık ayrılamaz.” hükmü yer almaktadır. Diğer taraftan aynı Yönetmelik'in 197’inci maddesinde 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı; 228’inci maddesinde ise 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı belirtilmektedir. Ayrıca Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 281, 282, 330 ve 331’inci maddelerinde 372/472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının niteliği ve işleyişine ilişkin hükümler yer almaktadır. 2018 yılına ilişkin Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planında da 372/472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarına yer verilmiştir. Bu nedenle Özel İdarenin işçi statüsünde istihdam ettiği personelin kıdem tazminatı karşılıklarının mali tablolarda izlenebilmesi için söz konusu karşılık hesaplarının yukarıda belirtilen yönetmelik hükümleri ve hesap planı çerçevesinde açılması ve çalıştırılması gerekmektedir. Kırıkkale İl Özel İdaresinde ise 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı ile 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesapları açılmadığından işçi statüsünde istihdam edilen personelin kıdem tazminatı karşılıkları konusunda 2018 yılı mali tablolarında herhangi bir bilgi yer almamaktadır. Kamu idaresi cevabında; "5286 Sayılı Kanun Uyarınca Kaldırılan Mülga Köy hizmetleri Genel Müdürlüğünün Taşra Teşkilatı Personeli için İl Özel İdarelerine Maliye

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 Bakanlığınca Yapılacak Aktarmalara İlişkin Usul ve Esaslar” Personele yapılacak ödemeler MADDE 5-(2) Buna göre; b) 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında çalıştırılan personel için; ücret, yıllık izin ücreti, ihbar ve kıdem tazminatı, toplu iş sözleşmeleri gereğince verilecek mali ve sosyal hak ödemeleri ile sigorta primi işveren payı ödemeleri, işsizlik primi işveren payı ödemeleri, ikramiye ve ilave tediyeler, talep edilecek aktarmaya esas alınacak denilmektedir. 5286 sayılı kanununun usul ve esaslar dahilinde 2018 yılında Kıdem Tazminatı ödemesi yapılan Personel Mülga Köy hizmetleri personeli olup ödeneği Maliye Bakanlığı tarafından aylık yapılan harcamalar baz alınarak Tahsisi mahiyette İl Özel İdaremize gönderilmekte ve emekli olacak işçi personelin önceki yıllarda ne zaman emekli olacağı bilinmediğinden yıl içerisinde emekli olan personel içinde 372 ve 472 Hesaplarda ödeme dönemlerinde çalıştırılmaktadır. Kıdem tazminatı ödeneğinin tahsisi mahiyette olması nedeni ile, İl Özel İdaresi Bütçesinde Kıdem tazminatına Ödenek ayrılamadığından ilgili hesaplar çalıştırılamamıştır." denilmektedir. Sonuç olarak Kırıkkale İl Özel İdaresinin işçi statüsünde istihdam ettiği personellerin kıdem tazminatı karşılıklarının mali tablolarda izlenebilmesi için söz konusu karşılık hesaplarının ihtiyatlılık ilkesi gereği Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri ve İdarenin tabi olduğu hesap planı çerçevesinde açılması ve çalıştırılması gerekmektedir. Kırıkkale İl Özel İdaresinde ise 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı ile 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesapları açılmadığından işçi statüsünde istihdam edilen personelin kıdem tazminatı karşılıkları konusunda 2018 yılı mali tablolarında herhangi bir bilgi yer almamaktadır. 8. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu ve Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesaplarının Birlikte Kullanılması Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'nin 59 Dönem faaliyet sonuçları hesap grubunu açıklayan 360’ıncı maddesinde; “(1) Bu hesap grubu, dönem olumlu veya olumsuz faaliyet sonucunun izlenmesi için kullanılır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 (2) Dönem faaliyet sonuçları sonucun olumlu veya olumsuz olmasına göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur. 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı (-)” denilerek dönem sonunda faaliyet sonuçlarının olumlu veya olumsuz olabileceğine, niteliğine göre de faaliyet sonucunun ilgili hesaba kaydedileceğine açıklık getirilmiştir. Ancak Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 yılı Bilançosu incelendiğinde, kurumun birimleri arasında yer alan İlçe Özel İdare Müdürlüklerinde gerçekleşen olumsuz faaliyet sonucu ile İl Özel İdaresinde gerçekleşen olumlu faaliyet sonucunun karşılıklı mahsubu gerçekleştirilmeden hem 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı hem de 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı ile bilançoya yansıtıldığı görülmüştür. Bir idarenin faaliyetlerinden kaynaklanan sonucun aynı anda hem olumlu hem de olumsuz olarak gerçekleşmesi mümkün olamayacağından, Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 yılı Bilançosunda 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ve 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabının bir arada gösterilmesinin yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğu düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; "İlçe Özel İdare Müdürlüklerinde gerçekleşen olumsuz faaliyet sonucu ile İl Özel İdaresinde gerçekleşen olumlu faaliyet sonuçlarının 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu hesabı ve 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu hesabının bilançoya yansıması, İdarenin hiçbir dahli olmadan bağlı bulunduğumuz İçişleri Bakanlığı tarafından yönetimi yapılmakta olan Analitik Muhasebe sistemi tarafından otomatik olarak yapılmaktadır." denilmektedir. Sonuç olarak 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu ve 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesaplarının bilançoda birlikte yer alması hususunda idare hiçbir etkisi olmadığını ifade etmiştir. E-içişleri sisteminin olumlu ve olumsuz faaliyet sonuçlarını bilançoda bir arada göstermesi Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine aykırıdır ve 2018 yılı mali tablolarında 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ile 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı gerçek durumu yansıtmamaktadır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 49’uncu ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 48’inci maddeleri uyarınca mahalli idarelerde hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerin kayıt dışında kalmasının

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi; mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş bütçe ve muhasebe ilkeleri çerçevesinde hazırlanmasına temel olacak şekilde çıkarılması amacına yönelik olarak Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği İçişleri Bakanlığınca çıkarılmıştır. Bu yönetmelik kapsamında yapılacak işlem ve kayıtlar bilgi teknolojilerinden yararlanarak hazırlanan programlar ile yapılmaktadır. İl özel idarelerinin kullanması amacıyla İçişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan e-içişleri sistemi Bütçe ve Muhasebe Modülü ile kayıt ve işlemler yapılmaktadır. Ancak sistem devreye girdiği 2009 yılından bu yana ihtiyaçları karşılayacak ölçüde geliştirilememiştir. Bulgu konusu hususla birlikte raporun diğer maddelerinde yer alan mali tablolarla ilgili hataların bu sistemden kaynaklandığı idarelerce belirtilmekle birlikte sorun aktarma ve giderme konusunda il özel idarelerinin vesayet kuruluşu olan İçişleri Bakanlığınca yeteri kadar dikkate alınmadığı anlaşılmaktadır. İl özel idarelerinin herhangi bir tasarruf yetkisi bulunmaması göz önüne alındığında, bu sistem hatalarının söz konusu bakanlıkça düzeltilmesi gerekmektedir. BULGU 2: Nitelikleri İtibariyle Tahakkuku Tahsiline Bağlı Bütçe Geliri Olarak Yapılan Tahsilatların, Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile İlişkilendirilmesi Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'nin “120 Gelirlerden Alacaklar Hesabının niteliğini düzenleyen-Hesabın Niteliği” başlıklı 86’ncı maddesinde; Gelirlerden Alacaklar Hesabının mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen faaliyet alacakları ile duran varlıklar ana hesap grubu içerisindeki gelirlerden alacaklar hesabında kayıtlı tutarlardan dönem sonunda vadesi bir yılın altına inenler ve bunlardan yapılan tahsilat ve terkinlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Bu hesaba ilişkin işlemlerin düzenlendiği aynı Yönetmelik’in 87’nci maddesinin 1 /a-1 bendinde; “… Nitelikleri itibarıyla tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak yapılan tahsilatlar, bu hesapla ilişkilendirilmez.” denilmektedir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin yukarıya alınan 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile ilgili düzenlemelerine göre 2018 yılı içerisinde tahsil edilen ve tahsil edildiği anda muhasebe kaydı yapılan merkezi idare vergi gelirlerinden alınan paylar, hazine yardımları, maden işletmelerinden alınan paylar, bazı idari para cezaları ve benzeri gelirler ile faiz gelirlerinin, 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile ilişkilendirilmesi mümkün değildir. Ancak Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 yılı hesabı incelendiğinde, 2018 yılı içerisinde

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 tahsil edilen 131.390.881,96-TL tutarındaki merkezi idare vergi gelirlerinden alınan paylar, hazine yardımları, maden işletmelerinden alınan paylar, bazı idari para cezaları ve benzeri gelirler ile mevduat faiz gelirlerinin, aynı muhasebe işlem fişleri üzerinde 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabına hem borç hem de alacak kaydedilerek bu hesapla ilişkilendirildiği, gelirlerinin tahsili aşamasında tahakkukunun yapıldığı, dolayısı ile nitelikleri itibariyle tahakkuku tahsiline bağlı söz konusu gelirlerin, 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile ilişkilendirilmesinin Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'nin 87’nci maddesinin 1/ a-1 bendine aykırı olduğu düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle nitelikleri itibariyle tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak yapılan tahsilatların, gelirlerden alacaklar hesabı ile ilişkilendirilmesi hususunun, e-içişleri muhasebe modülünden kaynaklandığı ifade edilmiştir. Sonuç olarak Nitelikleri itibari ile tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak yapılan tahsilatların, 120 Gelirlerden Alacaklar hesabı ile ilişkilendirilmemesi gerektiği hususunda idare ile görüş birliğine varılmıştır. Ancak e-içişleri analitik muhasebe programı tarafından söz konusu tahsilatların otomatik olarak 120 Gelirlerden Alacaklar hesabına kaydedilmesi Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine aykırıdır ve 2018 yılı mali tablolarında 120 Gelirlerden Alacaklar hesabı gerçek durumu yansıtmamaktadır. BULGU 3: 3213 Sayılı Maden Kanunu'na Göre İl Özel İdaresi Tarafından veya Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü Nezdinde Takibi Yapılan Devlet Haklarına İlişkin Özel İdare Paylarının Sadece Tahsil Edilen Kısımlarının Muhasebeleştirilmesi, Tahsil Edilmeyen Kısımlarının ise Tahakkuk ve Takibinin Yapılmaması 3213 sayılı Maden Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde Devlet Hakkı “Maden istihracı ile sağlanacak gelirden devlet payına düşen kısım” şeklinde tanımlanmıştır. 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 16’ncı maddesine göre, aynı Kanun'un 2’nci maddesinde belirtilen I-a grubu madenler (İnşaat ile yol yapımında kullanılan ve tabiatta doğal olarak bulunan kum ve çakıl) için maden alanları il özel idaresince ihale edilerek işletme ruhsatı verilmektedir. I-a Grubu hariç diğer madenler için Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünce işletme ruhsatı verilmektedir. I-a grubu madenlerden alınacak devlet hakkının takibi işletme ruhsatını veren il özel idarelerince yapılmaktadır. I-a Grubu dışındaki madenler ile ilgili olarak Maden Kanunu’nun 29’uncu maddesine göre Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne, ruhsat verdiği madenlerle ilgili olarak ruhsat

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 sahiplerince her yıl Nisan ayının sonuna kadar işletme faaliyet raporlarının verilmesi, işletme faaliyet raporlarındaki hasılatlara göre de söz konusu 14’üncü maddede saptanan oranlara göre bulunacak “Devlet Hakkı”nın her yıl Haziran ayı sonuna kadar ruhsat sahipleri tarafından yatırılması gerekmektedir. Yine aynı Kanun'un 14‟üncü maddesine 10.06.2010 tarih ve 5995 sayılı Kanunla getirilen ek fıkrada; “Ruhsat sahibi tarafından yatırılan Devlet hakkının % 25’i il özel idare payı olarak ruhsatın bulunduğu ilin özel idaresine, % 25’i ruhsatın bulunduğu bölgeyle sınırlı olarak altyapı yatırımlarında kullanılmak üzere, doğrudan ilgili ilçe veya ilçelerin Köylere Hizmet Götürme Birlikleri hesabına, % 50’si de Hazine hesabına yatırılır.” denilerek madenlerden sağlanacak “Devlet Hakkı”nın kamu gelirleri olarak nasıl pay edileceği açıklanmıştır. Bu açıklamalardan hareketle il sınırları içerisinde faaliyet gösteren I-a grubu dışındaki maden işletmelerinin hasılatlarından hesaplanacak devlet hakkı üzerinden il özel idaresi payı olarak tahsil edilmesi gereken tutarların Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün bilgisinde olduğu, dolayısıyla il özel idaresi payı olarak tahsil ve takibi yapılması gereken maden gelirlerine ilişkin bilginin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden temin edilerek idarece takibinin yapılması gerektiği açıktır. Kırıkkale İl Özel İdaresi Ruhsat Denetim Müdürlüğünce, I-a grubu madenlerden alınacak devlet haklarının takibinin I-a grubu maden işletmelerinden alınan işletme faaliyet raporları vasıtası ile yapıldığı tespit edilmiştir. Ancak, I-a grubu madenlerden alınması gereken devlet haklarına ilişkin, Ruhsat Denetim Müdürlüğünce her hangi bir tahakkuk işlemi yapılmadığı ve tahakkuklara ilişkin bilgilerin Mali Hizmetler Müdürlüğüne bildirilmediği görülmüştür. Bu nedenle tahakkuk işlemleri yapılmayan ve süresinde ödenmeyen devlet haklarına ilişkin muhasebe kayıtlarında her hangi bir bilgiye ulaşılamamış, madenlere ilişkin ruhsat yenilenene kadar da herhangi bir takibat işlemine rastlanılmamıştır. Muhasebe kayıtlarına ve mali tablolara sadece firmalarca yatırılan devlet hakları yansıtılmıştır. 2018 yılına ait I-a grubu dışındaki madenlerden alınacak devlet haklarına ilişkin Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden tahakkuk listesi istenmediği görülmüştür. Bu nedenle, I-a grubu dışındaki madenler için Ruhsat Denetim Müdürlüğünce her hangi bir takibat işlemine rastlanılmamıştır. I-a grubu dışındaki madenler

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 için de muhasebe kayıtlarına ve mali tablolara sadece firmalarca yatırılan devlet hakları yansıtılmıştır. Dolayısıyla il sınırları içerisinde faaliyet gösteren I-a grubu ve I-a grubu dışındaki maden işletmelerinin hasılatlarından hesaplanacak devlet hakkı paylarına ilişkin tahakkuk ve takip işlemlerinin usulüne uygun yapılmaması nedeniyle Kırıkkale İl Özel İdaresinin devlet hakkı payı alacağından takip edilmesi gereken tutarların muhasebe kayıtlarından tespit edilemediği, mali tablolarda madenlere ilişkin devlet hakkı paylarına ait bilgilerin doğruyu yansıtmadığı ve bu payların ilgili yılı içerisinde takibinin yapılması gerektiği düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; "1 (a) grubu hariç diğer madenler için Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünce işletme ruhsatı verilmektedir. 1 (a) grubu maden dışındaki madenlerle ilgili olarak, 3213 Sayılı Maden Kanunu'nun “İşletme faaliyeti” başlıklı 29. Maddesindeki “Ruhsat sahibi, her yıl nisan ayı sonuna kadar bir önceki yıl içinde gerçekleştirdiği işletme faaliyeti ile ilgili teknik belgeleri, işletme faaliyet raporunu ve işletme sahasında arama yapmış ise arama ile ilgili bilgileri Genel Müdürlüğe vermekle yükümlüdür.” Hükmü gereğince Ruhsat sahiplerince her yıl nisan ayının sonuna kadar Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne verilen işletme faaliyet raporlarındaki hasılatlara göre de 3213 Sayılı Maden Kanunu'nun 14. Maddesinde saptanan oranalara göre belirlenen “Devlet Hakkı”nın % 25 oranındaki özel idare payının takip ve tahsili yönünde Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne 15.02.2019 tarih ve E.1157 Sayılı yazımız yazılmıştır. Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü 2013-2017 yılları arasında ödenmesi gereken Özel İdare Paylarına ait bilgileri içeren 14.03.2019 tarih ve E.414151 sayılı yazıyı İdaremize göndermiştir. 2019 ve ileri ki yıllar içinde 1 (a) grubu maden dışındaki madenlerin tahakkuku ve özel idare hesabına aktarılması gereken % 25 oranındaki özel idare payları Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden istenerek takibi yapılacaktır. 3213 Sayılı Maden Kanunu'nun “İşletme faaliyeti” başlıklı 29. Maddesindeki “I. Grup (a) bendi madenler için ruhsat sahibi, her yıl ocak ayı sonuna kadar bir önceki yıl içinde gerçekleştirdiği işletme faaliyeti ile ilgili işletme faaliyet raporunu, büyükşehir belediyesi olan illerde valiliklere, diğer illerde il özel idaresine vermekle yükümlüdür.” hükmü gereğince 1 (a) grubu maden işletme ruhsatı sahiplerince her yıl ocak ayının sonuna kadar İdaremize verilen işletme faaliyet raporlarındaki hasılatlara göre de 3213 Sayılı Maden Kanunu'nun 14. Maddesinde saptanan oranlara göre belirlenen Devlet Haklarının tahakkukları yapılarak Mali Hizmetler Müdürlüğüne bildirilecektir. Ayrıca, 7164 Sayılı Kanunla Değişiklik yapılan 3213 Sayılı Maden Kanunu'nun “Devlet hakları” başlıklı 14. Maddesinin b) fıkrasındaki “Büyükşehir

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 belediyesi olmayan illerde ise %25’i il özel idaresi hesabına, %25’i ruhsatın bulunduğu bölgeyle sınırlı olarak altyapı yatırımlarında kullanılmak üzere, doğrudan ilgili ilçeye veya ilçelerin köylere hizmet götürme birlikleri hesabına, %50’si de genel bütçeye kaydedilmek üzere Hazine hesabına anılan muhasebe birimince on beş işgünü içinde aktarılır.” Hükmü gereğince tahakkuk eden Devlet haklarının tamamı İl Özel İdaresi hesabında toplanıp, % 50 Hazine Payı 1 (a) grubu ruhsat sahibinin bağlı bulunduğu vergi dairesine veya Mal Müdürlüğü hesabına, % 25 Köylere Hizmet Götürme Birliği Payı ruhsatın bulunduğu ilçenin Köylere Hizmet Götürme Birliği hesabına, % 25 Özel İdare payı ise İdaremiz hesabına aktarılması sağlanacaktır." denilmektedir. Sonuç olarak İl sınırları içerisinde faaliyet gösteren I-a grubu ve I-a grubu dışındaki maden işletmelerinin hasılatlarından hesaplanacak devlet hakkı paylarına ilişkin tahakkuk ve takip işlemlerinin usulüne uygun yapılmaması nedeniyle Kırıkkale İl Özel İdaresinin devlet hakkı payı alacağından takip edilmesi gereken tutarların muhasebe kayıtlarından tespit edilemediği, mali tablolarda madenlere ilişkin devlet hakkı paylarına ait bilgilerin doğruyu yansıtmadığı ve bu payların ilgili yılı içerisinde takibinin yapılması gerektiği hususunda idare ile görüş birliğine varılmıştır. Ancak söz konusu paylara ilişkin tutarlar 2018 yılı mali tablolarında yer almamakta ve hata devam etmektedir. Kamu idaresinin 3213 Sayılı Maden Kanunu’na göre hesaplanan devlet hakkı ve özel idare paylarına ilişkin gerekli işlemleri ve takibatı yapacağını beyan etmesi nedeniyle bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 4: İl Sınırları İçerisinde Özelleştirme Bedeli, Lisans İhale Bedeli ve Su Kullanım Bedeli Ödemeksizin Hidrolik Kaynaklara Dayalı Elektrik Üretim Faaliyetinde Bulunan İşletmelerin ve Özel İdareye Aktarılması Gereken Payın Tespit ve Takibinin Yapılmaması 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun “Ödeme Zamanı” başlıklı 113’üncü maddesinin 2’nci fıkrasında; “(Ek fıkra: 3/4/2013-6456/16 md.) Elektrik üretimi lisans harçları her yıl kurumlar vergisi beyannamesi verme süresi içerisinde verilen bildirim üzerine, elektrik üretim faaliyetlerinden elde edilen gayrisafi iş hasılatı esas alınarak tahakkuk ettirilir, tahakkuk ettirilen harçlar ayrıca mükellefe tebliğ edilmez ve mayıs ayı içerisinde ödenir. Genel bütçe geliri olarak kaydedilen elektrik üretimi lisans harçlarından hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim lisans harçlarının %90’ı, haziran ayının sonuna kadar, hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretimi yapan tesisin bulunduğu yerin il özel idaresine, il özel idaresi bulunmayan

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 yerlerde büyükşehir belediyesine aktarılır. Hesaplanarak aktarılan bu tutarlar, 2/7/2008 tarihli ve 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanuna göre belediyelere ve il özel idarelerine ayrılacak payların hesabında matraha dâhil edilmez.” hükümleri yer almaktadır. Harçlar Kanunu’na ait (8) Sayılı Tarifenin “Elektrik Üretimi Lisans Harçları” başlıklı (XV)’inci fıkrasında da;“1-Hidrolik Kaynaklara Dayalı Elektrik Üretim Lisansı (Her Yıl İçin): Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında, özelleştirme bedeli, lisans ihale bedeli ve su kullanım bedeli ödemeksizin hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim faaliyetinde bulunanların (Kamu Kuruluşları hariç) bu faaliyetlerden elde ettikleri bir önceki yıl gayrisafi iş hasılatı üzerinden (Binde 15) (Üreticilerin kendi ihtiyaçları için kullandıkları elektriğin bedeli gayrisafi iş hasılatına dâhil edilmez.)”denilerek tahsil edilecek olan elektrik üretimi lisans harcı oranı belirlenmiştir. Dolayısı ile özelleştirme bedeli, lisans ihale bedeli ve su kullanım bedeli ödemeksizin hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim faaliyetinde bulunan işletmelerin Harçlar Kanunu’na ait (8) Sayılı Tarifeye göre her yıl için bu faaliyetlerden elde ettikleri bir önceki yıl gayrisafi iş hasılatı üzerinden binde 15 oranında elektrik üretimi lisans harcını mayıs ayı içerisinde bağlı bulunduğu vergi dairesine ödemesi gerekir. Harçlar Kanunu’nun 113’üncü maddesinin 2’nci fıkrasına göre de tahsil edilip genel bütçe geliri olarak kaydedilen elektrik üretimi lisans harçlarının %90’ının haziran ayının sonuna kadar tesisin bulunduğu ilin il özel idaresine veya büyükşehir belediyesine yatırılması gerekmektedir. Ancak Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 yılı hesabının incelenmesi sırasında, Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünce Kırıkkale il sınırları içerisinde özelleştirme bedeli, lisans ihale bedeli ve su kullanım bedeli ödemeksizin hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim faaliyetinde bulunan işletmelerin tespitinin yapılmadığı görülmüştür. Kırıkkale il sınırları içerisinde hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim faaliyetinde bulunan işletmelere ait bilgilerin, Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünce araştırılarak, söz konusu işletmelerin 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 113’üncü maddesinin 2’nci fıkrası ile (8) sayılı Tarifenin (XV)’inci fıkrası kapsamına girip girmediğinin ve özel idareye aktarılması gereken payın tespit ve takibinin yapılması gerektiği düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; "İlimiz sınırları içerisinde hidroelektrik kaynaklara dayalı elektrik üretim faaliyetinde bulunan işletmelerin tespiti yapılarak, Elektrik Piyasası Kanunu

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 kapsamında özelleştirme bedeli, ihale bedeli ve su kullanım bedeli ödemeksizin hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim tesislerinin faaliyetlerinden elde etikleri bir önceki yıl gayrisafi iş hasılatı üzerinden (Binde 15) oranında Mayıs Ayı içerisinde bağlı bulundukları vergi dairesine ödedikleri Elektrik Üretim Lisans harçlarının % 90’ının Haziran ayı sonuna kadar il özel idaresi hesabına aktarılması sağlanacaktır. 492 Sayılı Harçlar Kanununa ait (8) Sayılı Tarifenin "Elektrik Üretimi Lisans Harçları" başlıklı (XV)'inci fıkrasında " 1- Hidrolik Kaynaklara Dayalı Elektrik Üretim Lisansı (Her Yıl İçin): Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında, özelleştirme bedeli, lisans ihale bedeli ve su kullanım bedeli ödemeksizin hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim faaliyetinde bulunanların (Kamu Kuruluşları hariç) bu faaliyetlerden elde ettikleri bir önceki yıl gayrisafi iş hasılatı üzerinde (Binde 15) (Üreticilerin kendi ihtiyaçları için kullandıkları elektriğin bedeli gayrisafi iş hasılatına dâhil edilmez.)" oranında elektrik üretimi lisans harcı tahsil edileceği belirtilmekte olup, İdaremizce Gayri Sıhhi Müessese İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları düzenlenen elektrik üretim santrallerinden özelleştirme bedeli, ihale bedeli ve su kullanım bedeli alınıp alınmadığı yönünde bilgi verilmesi için Devlet Su İşleri 5. Bölge Müdürlüğüne 12.02.2019 tarih ve E.1083 sayılı yazımız yazılmıştır." denilmektedir. Sonuç olarak Kamu İdaresi, 492 sayılı Harçlar Kanunu'na göre Hazine ve Maliye Bakanlığınca tahsil edilip %90’ı İl Özel İdaresine aktarılması gereken hidrolik kaynaklara dayalı elektrik üretim lisans harçlarının takibinin yapılacağını bildirmekle birlikte bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 5: Enerji Müsaadesi Alınabilmesi İçin Dağıtım Şirketince Yapılması Gereken Ancak Çeşitli Nedenlerle İdare Bütçesinden Karşılanan Dağıtım Tesis Giderlerinin Elektrik Dağıtım Şirketinden Talep Edilmemesi 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 3’üncü maddesine göre, dağıtım şirketi, belirlenen bir bölgede elektrik dağıtımı ile iştigal eden tüzel kişiyi ifade eder. 28.01.2014 tarih ve 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 3’üncü maddesinde de; dağıtım tesisi, “İletim tesislerinin ve dağıtım gerilim seviyesinden bağlı üretim ve tüketim tesislerine ait şalt sahalarının bittiği noktadan sonraki nihayet direğinden, alçak gerilim seviyesinden bağlı tüketicilerin yapı bina giriş noktalarına kadar, bina giriş ve sayaç arası hariç, elektrik dağıtımı için teçhiz edilmiş tesis ve teçhizat ile dağıtım şirketince teçhiz edilen ya da devralınan

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 sayaçları”; bağlantı hattı “Tüketicilerin iç tesisatını dağıtım şebekesine bağlamak için gerekli ve bu Yönetmelik kapsamında belirtilen mesafe sınırları dâhilinde olan; AG’den bağlı tüketiciler için yapı bina giriş noktasından itibaren dağıtım şebekesine kadar, OG’den bağlı tüketiciler için tüketicinin şalt sahasının bittiği noktadan itibaren dağıtım şebekesine kadar olan hattı” bağlantı noktası“İletim tesislerinin ve dağıtım gerilim seviyesinden bağlı üretim ve tüketim tesislerine ait şalt sahalarının bittiği noktadan sonraki nihayet direğini ve alçak gerilim seviyesinden bağlı tüketicilerin yapı bina giriş noktasını” ifade eder şeklinde tanımlanmıştır. Nitekim adı geçen Yönetmelik’in “Dağıtım tesisi sınırları” başlıklı 15’inci maddesinde; “Dağıtım sistemine bağlı tüketiciler açısından, bağlantı noktasından kullanım yerine kadar olan tesis ve teçhizat tüketicinin mülkiyetindedir. Bağlantı noktası dâhil olmak üzere bağlantı noktasından itibaren hattın geri kalan kısmı dağıtım tesisidir.” denilerek bağlantı noktası dâhil olmak üzere bağlantı noktasından itibaren geri kalan hattın dağıtım tesisi olduğu açıkça hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla alçak gerilim (AG) seviyesinden bağlı tüketiciler için enerjinin yapı bina giriş noktalarına kadar getirilmesi, orta gerilim (OG) seviyesinden bağlı tüketiciler için tüketim tesislerine ait şalt sahalarının (trafoların) bittiği noktadan sonraki nihayet direğine kadar getirilmesi dağıtım şirketlerinin sorumluluğundadır. Görüldüğü üzere hem alçak gerilim hem orta gerilim seviyesinden bağlı tüketicilere bağlantı noktasına kadar enerjinin getirilmesi (trafo dâhil) maliyeti dağıtım şirketine aittir. Dağıtım şirketi ihtiyaç sahibi kişi ve kurumların enerji talebini, meskûn mahal içinde ve meskûn mahal dışında farklı zaman dilimlerinde karşılaması gerektiği 28.01.2014 tarih ve 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 10’ncu maddesinde hüküm altına alınmıştır. Enerji dağıtımı ile ilgili “meskûn mahal” ifadesi ise Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'nin Tanımlar ve Kısaltmalar başlıklı 3’üncü maddesinde; “Meskûn mahal: 02.11.1985 tarihli ve 18916 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğinde belirtilen “yerleşme alanı” ve “belediye ve mücavir alan sınırları dışında kalan köy ve mezraların yerleşik alanı ve civarı” ile mera, yaylak (yayla) ve kışlakların ilgili mevzuata göre geçici yerleşime açılan kısımlarını,……ifade eder.” şeklinde tanımlanmıştır. Görüldüğü üzere meskûn mahal alan kapsamı oldukça geniş düzenlenmiş, meskûn mahal dışında kalsa bile köy ve mezraların yerleşik alanı ve civarı ile mera, yaylak ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 kışlakların geçici yerleşime açılan kısımları bile meskûn mahal olarak tanımlanmıştır. Dolayısıyla dağıtım şirketinin, Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin 10’ncu maddesine göre AG şebekesi tesis edilmesi durumunda en fazla 6 ay içinde OG şebekesi tesis edilmesi durumunda en fazla 18 ay içinde (trafo dâhil) gerekli şebekeyi tesis ederek enerjiyi sağlaması gerekmektedir. Bu durumda yukarıda belirtildiği üzere (meskûn mahal içinde veya dışında ) enerjinin bina giriş noktalarına kadar getirilmesi dağıtım şirketlerinin sorumluluğunda olmakla beraber, 28.01.2014 tarih ve 28896 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin (Değişik: RG-1/6/2017-30083) 10/A maddesinin 4-c fıkrasında; “…bağlantı talebinin karşılanabilmesi için dağıtım şirketi tarafından bildirilen sürenin başvuru sahibi tarafından uzun bulunması ve bağlantı talebinin dağıtım şebekesi yapılarak karşılanabilir olması halinde gerekli yatırım 21 inci madde kapsamında başvuru sahibi tarafından üstlenilebilir.” denildiğinden, dağıtım şirketlerinin sorumluluğunda olan dağıtım tesis giderleri bazı durumlarda dağıtım sistemine bağlantı başvurusu yapan gerçek ve tüzel kişiler tarafından karşılanabilmektedir. Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği’nin yukarıda bahsedilen 21’inci maddesinde hangi durumlarda başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişilerin tesisler için yeni yatırımları finanse edebileceği ve dağıtım şirketi ile başvuru sahibi arasında, ilgili dağıtım tesisine ilişkin finansman ve bağlantı koşulları gibi hususların düzenlendiği tesis yapım sözleşmesinin imzalanacağı hüküm altına alınmıştır. Adı geçen Yönetmelik’in 21’inci maddesinin 3 numaralı fıkrasında ise; “(3) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Bu durumda gerçekleşen yatırıma ait bedel, dağıtım şirketi tarafından bağlantı görüşünde verilen bağlantı talebinin karşılanabileceği tarihteki yıl içerisinde en fazla on iki aylık eşit taksitle, yatırımı yapan veya finanse eden gerçek veya tüzel kişiye, muhataba ulaşılamaması halinde tesisin bulunduğu yerdeki en yakın banka ya da PTT şubesine, hak sahip veya sahipleri adına yatırılarak ödenir. Dağıtım tesisinin geçici kabulünün, dağıtım şirketinin bağlantıyı karşılayabileceğini öngördüğü tarihten sonra yapılması halinde ödeme geçici kabulün yapıldığı tarihi takip eden yıl içerisinde söz konusu dağıtım tesisinin bulunduğu yerlere ilişkin kullanım haklarının, geri ödemenin yapılacağı yıla kadar TEDAŞ adına temin edilememiş olması halinde ise ödeme, bu hakların tamamının TEDAŞ adına temin edildiği yılı takip eden yıl içerisinde yapılır. Dağıtım şirketi ilgili dağıtım tesisini, varlık kayıtlarına ödemenin yapıldığı tarihte ekler.” denilmek suretiyle dağıtım şirketinin, başvuru sahibince

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 üstlenilip ödenen yatırım bedelini en fazla 12 eşit taksitle geri ödemesi gerektiği hususunu hükme bağlamıştır. İlgili Yönetmelik’in 21’inci maddesinin 5 numaralı fıkrasında; “Bu madde hükümleri uyarınca yapılan dağıtım tesisinin geçici kabulünün yapıldığı ayı takip eden aydan itibaren, geri ödemenin yapılacağı ilk taksit tarihine kadar geri ödemesi yapılmamış tutar Tüketici Fiyat Endeksi oranında güncellenir. Vadesinde geri ödemesi yapılmamış taksitlere ilişkin tutara, vade tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümlerine göre belirlenen kanuni faiz oranı uygulanır.” denilmiştir. Öte yandan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'nin 10/B maddesinin 4'üncü fıkrasında; “Bağlantı hattının kullanıcı tarafından tesis edilecek olması halinde, dağıtım şirketi ile kullanıcı arasında, bağlantı hattının tesisine, kullanım haklarına ve devrine ilişkin bir tesis yapım sözleşmesi imzalanır. Altıncı fıkra kapsamındaki bağlantı hattı enerjilendirme tarihinden itibaren beş yıl sonra, diğer bağlantı hatları enerjilendirme tarihinde herhangi bir işleme gerek kalmaksızın dağıtım şirketine devredilmiş kabul edilir.” denilmiştir. Aynı maddenin 6'ncı fıkrasında ise “Meskun mahal dışındaki 500 metreyi aşan OG bağlantı hatları, enerjilendirme tarihinden itibaren beş yıl boyunca bağlantı hattı niteliğini korur ve bu süre sonunda dağıtım şebekesi kapsamına alınır. Bağlantı hatlarının işletme ve bakımı, tesislerin enerjilendirilmesinden itibaren dağıtım şirketinin sorumluluğundadır.” denilmiştir. İdare tarafından yapımı gerçekleştirilen bazı okul ve hizmet binaları için gerekli olan trafo kurulum giderlerinin idare bütçesinden karşılandığı tespit edilmiştir. Ancak ilgili kamu binalarının hizmete açılmasının gecikmemesi için İdarece karşılanan enerji dağıtım şirketi uhdesindeki söz konusu ekli tabloda gösterilen yatırım tesis giderlerinin ilgili enerji dağıtım şirketinden yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri gereğince en fazla on iki aylık eşit taksitle ve kanuni faizleri ile birlikte geri alınması gerekmektedir. Bununla beraber söz konusu tesis ve trafoların bakımının yüksek maliyet, teknik donanım ve uzmanlık gerektirmesi nedeniyle (hukuki açıdan dağıtım şirketine devredilmiş kabul edilen) bu tesislerin kaydi olarak da müştemilatı ile birlikte ilgili dağıtım şirketine devredilmesi gerektiği; ayrıca elektrik bağlantı talep yazısının, bina tamamlandıktan sonra değil, ihale öncesi yazılarak enerji bağlantı noktasının önceden belirlenmesi ve bu şekilde dağıtım şirketine gerekli yatırım ve tesisi yapabilmesi için zaman tanınmasının yerinde olacağı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 değerlendirilmektedir. Tablo 4: Enerji Müsaadesi Alımında Enerji Nakli İçin İdarece Yaptırılan Trafo Kurulumu ve Diğer İşler Yapım Tablosu Sıra No İşin Adı ve Yılı Enerji Dağıtım Firmasının Adı Trafonun Durumu Trafo İçin Ödenen Toplam Tutar Enerji Dağıtım Şirketinden Tahsil Edilip Edilmediği 1 Rehberlik ve Araştırma Merkezi (2014) Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. Devredilmedi 113.325,60 TL 2 Hükümet Konağı İkmal İnşaatı (2016) Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. Devredilmedi 481.821,79 TL 3 Turizm ve Otelcilik Meslek Lisesi İnşaatı (2016) Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. Devredildi 155.379,37 TL 0,01 Lira İz Bedel 4 Kırıkkale 112 Acil Çağrı Merkezi İnşaatı (2017) Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. İnşaat Devam Etmektedir. 169.033,41TL İnşaat Devam Etmektedir. 5 Yahşihan Endüstri Meslek Lisesi İnşaatı (2016) Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. İnşaat Devam Etmektedir. 177.001,53 TL İnşaat Devam Etmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle dağıtım şirketince yapılması gereken ancak çeşitli nedenlerle idare bütçesinden karşılanan dağıtım tesis giderlerinin elektrik dağıtım şirketinden talep edilmesi hususunda ilgili dağıtım şirketiyle gerekli görüşmelerin yapılmaya devam ettiği ifade edilmiştir. Sonuç olarak Kırıkkale İl Özel İdaresince karşılanan enerji dağıtım şirketi uhdesindeki söz konusu yatırım tesis giderlerinin, ilgili enerji dağıtım şirketinden, gerek Kırıkkale İl Özel İdaresince gerekse adına yatırım yapılan diğer kamu idareleri tarafından geri alınması gerekmektedir. Ayrıca söz konusu trafoların bakımı yüksek maliyet, teknik donanım ve uzmanlık gerektirdiğinden eski ve yeni tesislerin müştemilatı ile birlikte dağıtım şirketine devredilmesi gerekir. BULGU 6: 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu'nun 18’inci Maddesinin Beşinci Fıkrasında Yer Alan Hüküm Gereği İl Genel Meclisinin Belirleyeceği Esaslara Uygun Olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerinin Sunacağı Yatırım Planı, Yıllık Çalışma Programı ve Uygulama Projelerine Bağlı İşler Yerine Genel Gider, Birlik

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 Hizmetleri Gibi Genel İfadelerle Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Ödenek Aktarılması 5355 sayılı Kanun'un 18’inci maddesinin 5’inci fıkrasında; “İl özel idaresi bütçe gelirlerinin ne kadarının köylere hizmet götürme birliklerine aktarılacağı, köylere hizmet götürme birliklerinin sunacağı yatırım plânı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerine göre il genel meclisince kararlaştırılır.” hükmü yer almaktadır. Bu ödenek aktarımları 5302 sayılı Kanun'un giderlerle ilgili 43’üncü maddesinin (e) fıkrasında belirtildiği üzere “İl genel meclisince belirlenecek ilkeler çerçevesinde köylere veya köylerin aralarında kurdukları birliklere yapılacak yardımlar” olarak açıklanan ve il özel idaresi bütçelerine konulan ödeneklerden yapılan aktarmalardır. Ancak bu nitelikteki ödenek aktarımlarının ilkelerinin belirlenmesi ve bu esaslar çerçevesinde Köylere Hizmet Götürme Birliklerince (KHGB) il özel idaresine yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin sunulması gerekmektedir. Ancak bu çerçevede proje bazında ödenek aktarımı yapılabilecektir. Bu nedenle KHGB’lerine bu kapsamda yapılan aktarmaların protokollerinde genel ifadeler kullanılması ve “birlik hizmetleri” vb. gibi gerekçelerle aktarma işlemine dayanak oluşturulması yerine, somut projelerin belirtilmesi gerekmektedir. Kırıkkale İl Özel İdaresi bütçesinden 5355 sayılı Kanun'un 18’inci maddesinin beşinci fıkrası hükmüne uygun olmayan 191.787,00-TL tutarında aktarmalar yapılmış olup, bunlar aşağıdaki listede yer almaktadır. Tablo 5: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Aktarılan Cari Nitelikli Ödenekler Tablosu Tarihi Yevmiye No İlçesi Açıklama Tutarı (TL) 15.02.2018 924 Karakeçili Birliğin Tüm Giderlerinde Kullanılmak Üzere 50.000,00 03.04.2018 1655 Karakeçili Birlik Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere 96.787,00 29.08.2018 4045 Karakeçili Meclis, Encümen Huzur Hakkı, Personel, Akaryakıt ve Eğitim Gideri 45.000,00 TOPLAM : 191.787,00 Kamu idaresi cevabında; özetle Köylere Hizmet Götürme Birliklerine İl Özel İdaresi tarafından aktarılacak ödeneklerin, yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin İdareye sunulması halinde, talep edilen ödeneğin aktarılacağı ifade edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 Sonuç olarakKamu İdaresi, Köylere Hizmet Götürme Birliklerince yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin İdareye sunulması halinde, talep edilen ödeneklerin aktarılacağını ifade etmekle birlikte bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 7: 237 sayılı Taşıt Kanunu’na ekli 1 ve 2 Sayılı Cetvellerde Sayılmayan Kamu Personeline Silindir Hacmi 1600 CC Üzerinde ve/veya Yabancı Menşeli Binek Hizmet Aracı Kiralanması 237 sayılı Taşıt Kanunu’na ekli 1 ve 2 sayılı cetvellerde yer almayan İl Genel Meclisi Başkanına silindir hacmi 1600 cc üzerinde ve/veya yerli muhteva oranı % 50 oranının altında kalan yabancı menşeli binek araç kiralandığı tespit edilmiştir. 237 sayılı Taşıt Kanunu’nun 7’nci maddesi gereğince kamuda kullanılacak araçların; lüks ve gösterişten uzak olması, memleket yollarına uygun olması, ekonomik ve ucuz olması gerekir. Bununla beraber 10.6.2014 tarih ve 29026 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 237 sayılı Taşıt Kanunu Kapsamında Edinilecek Taşıtların Menşei, Silindir Hacimleri ve Diğer Niteliklerinin Belirlenmesine Dair 2014/6425 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın “Taşıtların Nitelikleri” başlıklı 1'inci maddesinin 1'inci fıkrasında 237 Taşıt Kanunu’na ekli 1 ve 2 sayılı cetveldeki makamlar dışında yabancı menşeli binek veya station-wagon araç edinilemeyeceği; 2’nci fıkrası uyarınca silindir hacminin 1600 cc’yi geçemeyeceği; 3'üncü fıkrasında yerli muhteva oranı % 50’nin altında kalan taşıtların yabancı menşeli sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Adı geçen 2014/6425 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın 1’inci maddesinde aynen; “(1) 5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa ekli (1) sayılı Cetvelde ve son iki sırasında belirtilenler hariç olmak üzere (2) sayılı Cetvelde yer alan makamlar ile güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar, koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunanlar ve idarelerin yurt dışı teşkilatları için yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilebilir. Bunların dışında hibe dâhil her ne suretle olursa olsun yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilemez (2)Birinci fıkra kapsamındaki makam ve hizmetler hariç olmak üzere, edinilecek binek veya station-wagon cinsi taşıtların silindir hacimleri 1.600 cc’yi geçemez.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 29 (3)Yerli muhteva oranı % 50’nin altında kalan taşıtlar yabancı menşeli sayılır. (4)Binek ve station-wagon dışındaki taşıtlar hakkında yukarıdaki sınırlamalar uygulanmaz.” denilmiştir. Sonuç olarak yabancı menşeli araç kullanımının yaygınlaşması, bu araçların daha fazla sayıda ithal edilmesine neden olduğundan ülkemizin cari açığını olumsuz etkileyecektir. Oysa mevzuatın belirlediği sınırlar çerçevesinde kamuda yerli araç kullanımı arttığında, bu durumdan sanayi üretimi, istihdam seviyesi ve ülkemizin milli geliri pozitif etkilenecektir. Öte yandan binek ve station-wagon tipi hizmet aracı kiralama ihalelerine ait ihale dokümanlarına; “10.6.2014 tarih ve 29026 sayılı Resmi Gazete ile 2014/6425 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Esas ve Usullere uygun olarak yerli muhteva oranı % 50 ve üzerinde olan motor gücü 1600 cc ve altındaki taşıtlar sunulacaktır.” şeklinde düzenleme yapılması gerektiği değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; "İdaremiz tarafından 2017 yılında gerçekleştirilen 2016/521211 Kik numaralı ihale kapsamında temin edilen kiralık araçlardan 06 ABG 784 plakalı araç motor arızası vermiş ve yüklenici firma tarafından tamiri uzun süreli olacağı belirtilmesi üzerine 31.03.2017 tarih ve 2040 sayılı yazımızla kamu hizmetlerinin aksatılmaması için motor hacmi 1600 CC geçmeyen ve aynı bedelle muadili ya da daha üstü bir araç talep edilmiştir. Yüklenici firma tarafından 14.04.2017 tarihli yazısı motor hacmi 1600 CC olan ve bulguya konu olan araç idaremiz hizmetlerinde kullanılmak üzere ve aynı bedelle 06 ABG 784 plakalı araç ile değiştirilmiştir." denilmektedir. Sonuç olarak Kamu İdaresi ihale kapsamında teslim edilen aracın motor arızası nedeniyle bulgu konusu araçla ve aynı bedel ile değiştirildiğini ifade etmekle birlikte bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 8: Kredi Tutarı Kadar Nakdin Vadeli Mevduat Hesabında Teminat Olarak Bloke Edilmesi Karşılığında Bir Kamu Bankasından İçişleri Bakanlığından Onay Alınmadan Sadece Meclis Kararı ile Kredi Alınması 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun “Borçlanma” başlıklı 51’inci maddesi; “İl özel idaresi, görev ve hizmetlerinin gerektirdiği giderleri karşılamak amacıyla aşağıda belirtilen usul ve esaslara göre borçlanma yapabilir ve tahvil ihraç edebilir: ………

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 d) İl özel idaresi ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin %50’sinden fazlasına sahip oldukları şirketlerin faiz dahil iç ve dış borç stok tutarı, en son kesinleşmiş bütçe gelirleri toplamının 213 sayılı Vergi Usul Kanununda belirlenen yeniden değerleme oranıyla artırılan miktarını aşamaz. Bu miktar büyükşehir belediyesi bulunan illerin özel idareleri için bir buçuk kat olarak uygulanır. e) İl özel idaresi ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin %50’sinden fazlasına sahip oldukları şirketlerin, en son kesinleşen bütçe gelirlerinin, 213 sayılı Vergi Usul Kanununda belirlenen yeniden değerleme oranıyla artırılan miktarının yılı içinde toplam %10’unu geçmeyen iç borçlanmayı il genel meclisinin kararı; %10’u geçen miktarlar için meclis üye tam sayısının salt çoğunluğunun kararı ve İçişleri Bakanlığının onayı ile yapabilir. ……….. (Değişik ikinci fıkra: 23/1/2008 – 5728/565 md.) Yukarıda belirtilen usul ve esaslara aykırı olarak borçlanan il özel idaresi sorumluları hakkında, fiilleri daha ağır bir cezayı gerektiren bir suç oluşturmadığı takdirde, Türk Ceza Kanununun 257’nci maddesi hükümleri uygulanır. ……….” şeklindedir. 10 Kasım 2012 tarih ve 28463 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 419 numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde, 2012 yılı yeniden değerleme oranı %7,80 olarak belirlenmiştir. Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 yılı hesabının incelenmesi sonucunda, İçişleri Bakanlığı'ndan onay alınmadan, 22.11.2013 tarih ve 297 sayılı İl Genel Meclisi kararı ile bir kamu bankasından 10.12.2013 tarihinde Genel Kredi Sözleşmesi imzalanarak aylık %0,80 faiz oranı ile 6.000.000,00-TL kredi alındığı tespit edilmiştir. 2012 yılı Bütçe Gelirleri Kesin Hesap Cetveline göre Kırıkkale İl Özel İdaresinin kesinleşen öz bütçe gelirlerinin toplamı 15.608.292,56-TL’dir. Bu tutar yeniden değerleme oranı ile artırıldığında 16.825.739,38-TL olmaktadır. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 51’inci maddesinin 1’inci fıkrasının (e) bendine göre 16.825.739,38-TL’nin %10’u da 1.682.573,94-TL’dir. Dolayısı ile 1.682.573,94-TL’nin üzerindeki borçlanmalar için İçişleri Bakanlığının izninin alınması gerekir. Ancak bu borçlanma için izin alınmamış sadece İl Genel Meclisi kararı alınmıştır. Ayrıca, 04.12.2013 tarih ve 5331 sayılı olur ile oluşturulan komisyonun 09.12.2013

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 31 tarihli Kararında “Alınan kredi kadar nakit teminat verileceği, teminat tutarının 6.000.000,00- TL’yi geçmeyeceği, ödenen borç miktarlarının teminat tutarından düşüleceği, idarece bankada bloke edilen nakit teminat tutarının vadeli mevduat olarak değerlendirileceği” şartları eklenerek bankalardan son tekliflerini vermeleri istenmiş ve ilgili kamu bankası ile bu şartlar altında anlaşmaya varılmıştır. Bu kapsamda kredi alınmasına karar verilen kamu bankasında 36823942-5220 hesap numarası ile 9.000.000,00-TL tutarında vadeli hesap açılmış ve kredi tutarı kadarki kısmına anlaşma hükümleri çerçevesinde bloke konulmuştur. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 51’inci maddesine göre İl Özel İdaresi, görev ve hizmetlerinin gerektirdiği giderleri karşılayacak nakdi sağlamak amacıyla borçlanma yapabilir. Ancak İl Özel İdaresinin elindeki nakdi bankaya bloke etmesinin ve bunun karşılığında bankadan tekrar kredi alarak kendine nakit sağlamaya çalışmasının hiçbir rasyonel gerekçesinin bulunmadığı aşikârdır. Dolayısı ile Kırıkkale İl Özel İdaresinin elindeki nakdi bankaya bloke etmesi ve bunun karşılığında bankadan tekrar kredi alarak kendine nakit sağlamaya çalışmasının ve İçişleri Bakanlığı'ndan onay alınmadan söz konusu kredinin alınmasının, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 51’inci maddesine aykırı olduğu düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; "İdarenin elindeki nakdin bankaya bloke edilmesi ve bunun karşılığında bankadan tekrar kredi alınması, İçişleri Bakanlığından gerekli onayların alınması akabinde sağlanacaktır." denilmektedir. Sonuç olarakKırıkkale İl Özel İdaresinin elindeki nakdi bankaya bloke etmesi ve bunun karşılığında bankadan tekrar kredi alarak kendine nakit sağlamaya çalışmasının, ayrıca İçişleri Bakanlığı'ndan onay alınmadan söz konusu kredinin alınmasının, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 51’inci maddesine aykırı olduğu düşünülmektedir. BULGU 9: Belli Bir Süreyi Gerektiren Hizmet ve Yapım Kapsamındaki Doğrudan Temin Alımlarında Sözleşme İmzalanması Zorunlu Olmasına Rağmen Sözleşme İmzalanmaması 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22/d maddesi gereğince doğrudan temin ile gerçekleştirilen hizmet alımları ile yapım kapsamındaki bina bakım onarım işlerinin belli bir süreyi gerektirmesine rağmen ilgili yüklenici ile sözleşme imzalanmadığı tespit edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 32 Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Doğrudan temine ilişkin açıklamalar” başlıklı 22.1.1.3. maddesinde; “Bu madde kapsamında alımı yapılacak malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanması zorunlu olup bir defada yapılacak alımlarda sözleşme yapılması İdarelerin takdirindedir.” denilmiştir. İlgili mevzuat gereğince bir defada yapılacak doğrudan temin kapsamındaki alımlarda sözleşme yapılması İdarenin takdirindedir. Ancak belli bir süreyi gerektiren ve doğrudan temin kapsamında gerçekleştirilen yapım işleri ile hizmet alımlarında karşılıklı olarak yüklenicilerle sözleşme düzenlenmesi gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle İdare tarafından belli bir süreyi gerektiren ve doğrudan temin kapsamında gerçekleştirilen yapım işleri ile hizmet alımlarında karşılıklı olarak yüklenicilerle sözleşme düzenlenmesine başlanılmış olup, konunun titizlikle takibinin sağlanacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi, belli bir süreyi gerektiren ve doğrudan temin kapsamında gerçekleştirilen yapım işleri ile hizmet alımlarında yüklenicilerle sözleşme düzenlenmeye başlandığını bildirmekle birlikte bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir BULGU 10: Yüklenicinin 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 53’üncü Maddesinin (e) Fıkrası Gereğince Adli Sicil Kaydı Bulunmasına Rağmen 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10’uncu Maddesinin 4’üncü Fıkrasının (e) Bendi Kapsamında İhale Dışı Bırakılmaması 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “Belli haklardan yoksun bırakılma” başlıklı 53’üncü maddesinin 1’inci fıkrasında; “(1) Kişi, kasten işlemiş olduğu suçtan dolayı hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak; a) Sürekli, süreli veya geçici bir kamu görevinin üstlenilmesinden; bu kapsamda, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliğinden veya Devlet, il, belediye, köy veya bunların denetim ve gözetimi altında bulunan kurum ve kuruluşlarca verilen, atamaya veya seçime tabi bütün memuriyet ve hizmetlerde istihdam edilmekten, b) Seçme ve seçilme ehliyetinden,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 33 c) Velayet hakkından; vesayet veya kayyımlığa ait bir hizmette bulunmaktan, d) Vakıf, dernek, sendika, şirket, kooperatif ve siyasi parti tüzel kişiliklerinin yöneticisi veya denetçisi olmaktan, e) Bir kamu kurumunun veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun iznine tabi bir meslek veya sanatı, kendi sorumluluğu altında serbest meslek erbabı veya tacir olarak icra etmekten, Yoksun bırakılır.” denilmektedir. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlilik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin 4’üncü fıkrasının (e) bendinde; “İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen” isteklilerin ihale dışı bırakılacağı hüküm altına alınmıştır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 17’nci maddesinin 5’inci fıkrasında da, 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendinin uygulanmasına ilişkin olarak ayrıntılı açıklamalar yapılmıştır. Dolayısı ile asli veya fer’i ceza olarak 5237 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin 1’inci fıkrasının (e) bendi kapsamında süreli ya da süresiz olarak “Bir kamu kurumunun veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun iznine tabi bir meslek veya sanatı, kendi sorumluluğu altında serbest meslek erbabı veya tacir olarak icra etmekten yoksun bırakılan” yüklenicinin 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca ihale dışı bırakılması gerekmektedir. Kırıkkale il özel idaresince ihalesi yapılan işlere ilişkin ihale dosyalarının incelenmesinde, ihaleyi kazanan yüklenicinin adli sicil kayıtlarında 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “Belli haklardan yoksun bırakılma” başlıklı 53’üncü maddesinin 1’inci fıkrasının a, b, c, d, e bentlerinden T.C. Kırıkkale 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/733 Esas, 2014/519 numaralı mahkûmiyet kararı bulunduğu ve bu kararın Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 2016/6835 Esas, 2017/2888 numaralı kararı ile ilam tarihi olan 21.03.2017 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. Bu durumda yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda 21.03.2017 tarihinden itibaren 5 yıl süre ile yüklenicinin ihale dışı bırakılması gerekmektedir. Oysa söz konusu yüklenici ile bu tarihten sonra 3 adet sözleşme imzalanmıştır. Yapılan işlemin yukarıda bahsedilen mevzuat hükümlerine aykırı olduğu düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 34 Kamu idaresi cevabında;özetle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve diğer ilgili Kanunlar gereğince yasaklama ve ihale dışı bırakılma gibi hususlar göz önüne alınarak sözleşme öncesi gerekli araştırmalara daha titiz ve özenle dikkat edileceği ifade edilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve diğer ilgili Kanunlar gereğince yasaklama ve ihale dışı bırakılma gibi hususlar göz önüne alınarak sözleşme öncesi gerekli araştırmalara daha titiz ve özenle dikkat edileceği ifade edildiğinden bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 11: 2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu Kapsamında Birden Fazla Yıllık Kiralamalarda Alınması Gereken Kesin Teminat Mektuplarının İhale Dokümanlarına Uygun Şekilde Süre ve Tutar Yönüyle Güncellenmemesi İdarece yapılan birden fazla yılı içine alan kiralamalarda, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesi gereğince taahhüdün, sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, sözleşme yapılmasından önce müşteriden ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınması gereklidir. Birden fazla yılı içine alan bazı kiralama sözleşmelerinde, her yıl enflasyon oranına göre kira artışlarını karşılayacak şekilde mevcut kesin teminat mektubu tutarlarının güncellenmediği, ayrıca süresi sona erdiği halde süresinin uzatılmadığı tespit edilmiştir. İhale konusu taahhüdün, sözleşme ve şartname hükümlerine göre yerine getirilmesini sağlamak, kira tahsilatlarında aksamaya meydan vermemek ve kiralamaya konu İdare malı gayrimenkulün korunmasını sağlamak için alınan banka kesin teminat mektuplarının süre ve tutar yönüyle sürekli olarak güncelliğinin korunmasının zorunlu olduğu değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle ihale konusu taahhütlerin, sözleşme ve şartname hükümlerine göre yerine getirilmesini sağlamak, kira tahsilatlarında aksamaya meydan vermemek ve kiralamaya konu İdare malı gayrimenkulün korunmasını sağlamak için alınan banka kesin teminat mektuplarının süre ve tutar yönünden sürekli olarak güncelliğinin korunması için gerekli çalışmaların yapılmaya başlandığı ifade edilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi kiralamaya konu İdare malı gayrimenkulün korunmasını sağlamak ve kira tahsilatlarında aksamaya meydan vermemek için alınan banka kesin teminat mektuplarının süre ve tutar yönünden sürekli olarak güncelliğinin korunması çalışmalarına

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 35 başlandığını bildirmekle birlikte bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 36 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 37 9. EKLER EK 1: KAMU İDARESİ TARAFINDAN SUNULAN MALİ TABLOLAR KIRIKKALE İL ÖZEL İDARESİ 2018 YILI BİLANÇOSU AKTİF 2018 (TL) PASİF 2018 (TL) 1 DÖNEN VARLIKLAR 67.387.998,98 3 KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 14.293.068,58 10 HAZIR DEĞERLER 51.607.190,24 30 KISA VADELİ İÇ MALİ BORÇLAR 0,00 102 BANKA HESABI 51.607.190,24 300 BANKA KREDİLERİ HESABI 0,00 103 VERİLEN ÇEKLER VE GÖNDERME EMİRLERİ HESABI ( - ) 0,00 32 FAALİYET BORÇLARI 487.131,83 12 FAALİYET ALACAKLARI 1.279.303,79 320 BÜTÇE EMANETLERİ HESABI 487.131,83 120 GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI 0,00 33 EMANET YABANCI KAYNAKLAR 10.290.924,69 121 GELİRLERDEN TAKİPLİ ALACAKLARHESABI 1.212.033,68 330 ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLARHESABI 1.698.616,83 126 VERİLEN DEPOZİTO VE TEMİNATLARHESABI 67.270,11 333 EMANETLER HESABI 8.592.307,86 13 KURUM ALACAKLARI 0,00 36 ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 3.315.012,06 132 KURUMCA VERİLEN BORÇLARDANALACAKLAR HESABI 0,00 360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HESABI 1.199.303,71 14 DİĞER ALACAKLAR 3.757.761,41 361 ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ HESABI 2.315.683,10 140 KİŞİLERDEN ALACAKLAR HESABI 3.757.761,41 362 FONLAR VEYA DİĞER KAMU İDARELERİ ADINA YAPILAN TAHSİLAT HESABI 25,25 15 STOKLAR 1.179.779,57 37 BORÇ VE GİDER KARŞILIKLARI 0,00 150 İLK MADDE VE MALZEME HESABI 1.179.779,57 372 KIDEM TAZMİNATI KARŞILIĞI HESABI 0,00 16 ÖN ÖDEMELER 388.390,67 4 UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 28.777.082,11 160 İŞ AVANS VE KREDİLERİ HESABI 0,00 40 UZUN VADELİ İÇ MALİ BORÇLAR 28.630.813,89 161 PERSONEL AVANSLARI HESABI 0,00 400 BANKA KREDİLERİ HESABI 22.215.263,85 162 BÜTÇE DIŞI AVANS VE KREDİLERHESABI 388.390,67 403 KAMU İDARELERİNE MALİ BORÇLAR HESABI 0,00 165 MAHSUP DÖNEMİNE AKTARILAN AVANS VE KREDİLER HESABI 0,00 43 DİĞER BORÇLAR 146.268,22 19 DİĞER DÖNEN VARLIKLAR 9.175.573,30 430 ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 146.268,22 190 DEVREDEN KDV HESABI 9.175.573,30 47 BORÇ VE GİDER KARŞILIKLARI 0,00 2 DURAN VARLIKLAR 117.421.923,05 472 KIDEM TAZMİNATI KARŞILIĞI HESABI 0,00 22 FAALİYET ALACAKLARI 444.125,74 5 ÖZ KAYNAKLAR 141.739.771,34 220 GELİRLERDEN ALACAKLAR HS 444.125,74 50 NET DEĞER 141.059.716,45 23 KURUM ALACAKLARI 225.000,00 500 NET DEĞER HESABI 141.059.716,45 232 KURUMCA VERİLEN 225.000,00 51 DEĞER HAREKETLERİ 0,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 38 BORÇLARDAN ALACAKLAR HS. 24 MALİ DURAN VARLIKLAR 6.627.344,19 511 MUHASEBE BİRİMLERİ ARASI İŞLEMLERHESABI 0,00 240 MALİ KURULUŞLARA YATIRILANSERMAYELER HESABI 6.617.344,19 519 DEĞER HAREKETLERİ SONUÇ HESABI 0,00 241 MAL VE HİZMET ÜRETEN KURULUŞLARA YATIRILAN SERMAYELER HESABI 10.000,00 57 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI 6.113.322,25 25 MADDİ DURAN VARLIKLAR 110.125.453,12 570 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI HESABI 6.113.322,25 250 ARAZİ VE ARSALAR HESABI 1.840.014,00 58 GEÇMİŞ YILLAR OLUMSUZ FAALİYET SONUÇLARI -5.612.979,44 251 YERALTI VE YERÜSTÜ DÜZENLERİHESABI 442.754,08 580 GEÇMİŞ YILLAR OLUMSUZ FAALİYET SONUÇLARI HESABI (-) -5.612.979,44 252 BİNALAR HESABI 66.778.169,47 59 DÖNEM FAALİYET SONUÇLARI 179.712,08 253 TESİS, MAKİNE VE CİHAZLAR HESABI 4.848.463,56 590 DÖNEM OLUMLU FAALİYET SONUCUHESABI 6.483.626,28 254 TAŞITLAR HESABI 6.323.537,56 591 DÖNEM OLUMSUZ FAALİYET SONUCUHESABI ( - ) -6.303.914,20 255 DEMİRBAŞLAR HESABI 2.559.948,00 PASİF TOPLAMI : 184.809.922,03 257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -1.541.557,58 258 YAPILMAKTA OLAN YATIRIMLAR HESABI 28.874.124,05 26 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR 0,00 260 HAKLAR HESABI 52.266,00 268 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -52.266,00 AKTİF TOPLAMI : 184.809.922,03 NAZIM HESAPLAR 171.449.421,33 NAZIM HESAPLAR 171.449.421,33 901 BÜTÇE ÖDENEKLERİ HESABI 124.235.048,94 900 GÖNDERİLECEK BÜTÇE ÖDENEKLERİ HESABI 0,00 903 KULLANILACAK ÖDENEKLER HESABI 0,00 905 ÖDENEKLİ GİDERLER HESABI 124.235.048,94 910 ALINAN TEMİNAT MEKTUPLARI HESABI 9.712.626,27 911 ALINAN TEMİNAT MEKTUPLARI EMANETLERİ HESABI 9.712.626,27 920 GİDER TAAHHÜTLERİ HESABI 25.313.833,94 921 GİDER TAAHHÜTLERİ KARŞILIĞI HESABI 25.313.833,94 970 BORÇLANMA HS 12.187.912,18 971 BORÇLANMA KARŞILIĞI HS 12.187.912,18 GENEL TOPLAM : 356.259.343,36 GENEL TOPLAM : 356.259.343,36 KIRIKKALE İL ÖZEL İDARESİ 2018 YILI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU HESAP YARDIMCI Giderin Türü 2018 KODU HESAP KOD 1 630 0 1 Personel Giderleri 35.078.463,98 630 0 2 Sosyal Güvenlik Kurumuna Devlet Primi Giderleri 6.069.625,74

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 39 630 0 3 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 10.494.922,39 630 0 4 Faiz Giderleri 2.079.718,23 630 0 5 Cari Transferler 5.777.649,86 630 0 7 Sermaye Transferleri 63.536.614,20 630 1 1 Değer Ve Miktar Değişimleri Giderleri 351.179,20 630 1 2 Gelirlerin Ret Ve İadesinden Kaynaklanan Giderler 8.864,42 630 1 3 Amortisman Giderleri 15.800,00 630 1 4 İlk Madde Ve Malzeme Giderleri 7.761.465,63 630 30 Proje Kapsamında Yapılan Cari Giderler 34.843,00 Giderler Toplamı: 131.209.146,65 HESAP YARDIMCI Gelirin Türü 2018 KODU HESAP KOD 1 600 0 1 Vergi Gelirleri 528.407,89 600 0 3 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 437.771,02 600 0 4 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 77.660.110,07 600 0 5 Diğer Gelirler 52.762.569,75 Gelirler Toplamı: 131.388.858,73 Faaliyet Sonucu (+/-) +179.712,08 EK 2: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu ve Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesaplarının Bilançoda Birlikte Yer Alması 2016 Yerine Getirilmedi Bulgu konusu edilmiştir. (Denetim

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 40 Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler Bölümü Bulgu: 1) Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının Kullanılmaması Nedeniyle İşçi Statüsünde İstihdam Edilen Personelin Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Mali Tablolarda İzlenememesi 2016 Yerine Getirilmedi Bulgu konusu edilmiştir. (Denetim Görüşünün Dayanakları Bölümü Bulgu: 2) İl Özel İdaresi Ambarlarında Bulunan Kaçak Akaryakıtın Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi Akaryakıt ambarında yapılan fiili ve fiziki denetimlerimiz sırasında kaçak akaryakıt tespit edilmediğinden konu edilmemiştir. 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununun 18’nci Maddesinin Beşinci Fıkrasında Yer Alan Hüküm Gereği İl Genel Meclisinin Belirleyeceği Esaslara Uygun Olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerinin Sunacağı Yatırım Planı, Yıllık Çalışma Programı ve Uygulama Projelerine Bağlı İşler Yerine İhtiyaç, Yardım Gibi Genel İfadelerle veya Bazı Kurumların Bütçelerinden 2016 Yerine Getirilmedi Bulgu konusu edilmiştir. (Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler Bölümü Bulgu: 6)

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 41 Karşılanmayan İhtiyaçları İçin Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Ödenek Aktarılması Yoksullara Mikro Kredi Verilmesi İçin Vakfa Aktarılan Kaynağın Geri Ödemelerinin Yapılamaması 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi Verilen mikro krediler 232 Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar hesabında takip edilmeye başlanmıştır. İdarenin Akaryakıt Istasyonunun Revizyonu ve İdare Malı Araç Otomasyonu Yapılmadığından Dökme Akaryakıt İhalesine Çıkılamaması 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi Akarkayıt ambarında ve yeni yaptırılan akaryakıt istasyonunda yapılan fiili ve fiziki denetimlerimizde yenilenen akaryakıt istasyonu ve akaryakıt depoları ile birlikte İdarenin akaryakıtlarını dökme usulüyle temin ettiği görülmüş ve yetkili personeller tarafından bu usülle akaryakıt alımı nedeniyle 2

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 42 yılda Kırıkkale İl Özel İdaresinin yaklaşık 1.500.000,00-TL kar elde ettiği ifade edilmiştir. Anahtar Teslim Götürü Bedel İhale Dokümanlarının Eksik ve Çeliskili Hazırlanması 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi Denetim ekibimiz tarafından 2016 yılı hesabında konu edilmiş ve yetkili personeller bulgu konusu ile ilgili olarak bilgilendirilmişti. Dolayısı ile Kırıkkale İl Özel İdaresinde görevli personel bu hususta gerekli dikkat ve özeni göstermiş ve bulgu konusunun gereği yerine getirilmiştir. Kırıkkale İl Özel İdaresinin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik Hükümlerine Göre Yapılması Gereken Envanter ve Değerleme İşlemlerinin Tamamlanmaması ve İlgili Hesaplara Kaydının Yapılmaması 2016 Yerine Getirilmedi Bulgu konusu edilmiştir. (Denetim Görüşünün Dayanakları

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 43 Nedeniyle Mali Tablolarda Taşınmazlarla İlgili Hesapların Doğru Bilgi Sunamaması Bölümü Bulgu: 1) Elektrik ve Doğalgaz Abonelikleri İçin Bir Yıldan Daha Uzun Süreli Güvence Bedeli Ödendiği Halde Bu Ödemelerin 226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında İzlenmemesi 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi Kamu İdaresi 126 Verilen Depozito ve Teminatlar hesabına 67.270,11-TL muhasebe kaydı yaparak bulgu konusu hususun gereğini yerine getirmişlerdir. Kırıkkale İl Özel İdaresince Diğer Kamu İdarelerine Tahsis Edilen veya Diğer Kamu İdarelerince Tahsisli Kullandırılan Taşınmazlarla İlgili Tahsis İşlemlerinin Muhasebeleştirilmemesi 2016 Kısmen Yerine Getirildi Denetim Görüşünün Dayanakları bölümü Bulgu - 1'de Taşınmazların envanterinin tam olarak çıkartılmadığı hususu bulgu konusu edildiğinden ve bu bulgunun Kırıkkale İl Özel İdaresinin taşınmaz envanterinin tam ve doğru olarak çıkartılmasından sonra takibinin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Kırıkkale İl Özel İdaresi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 44 daha doğru olacağı kanaati ile bulgu konusu edilmemiştir. Kişilerden Alacaklar Hesabındaki Kayıtların Doğru Bilgi Yansıtmaması 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi 2016 yılı Denetim Raporumuz üzerine İdarece gerekli çalışmalar yapılmış ve 2018 yılı itibari ile bu hususta herhangi bir eksikliğe rastlanmamıştır. Yeniden Yapılandırma Kapsamında Ödenen Vergi Borçlarının Vadesi Geçmiş Ertelenmiş Veya Taksitlendirilmiş Vergi Ve Diğer Yükümlülükler Hesabında Takip Edilmemesi 2016 Tam Olarak Yerine Getirildi 2016 yılı Denetim Raporumuz üzerine İdarece gerekli çalışmalar yapılmış ve 2018 yılı itibari ile bu hususta herhangi bir eksikliğe rastlanmamıştır.