2017 - VİLAYETLER BİRLİĞİ.pdf

VİLAYETLER BİRLİĞİ 2017 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Eylül 2018

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ......................... 1
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................... 4
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .............................................................................................................. 4
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 4
5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ........................................................................................... 5
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 8
7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ........................... 8
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 12

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: 2017 Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu 1 Tablo 2: 2017 Yılı Ödenekler Tablosu 1 Tablo 3: 2017 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu 2 .

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Mali Yapı Vilayetler Hizmet Birliği, 29.11.2017 tarihli Birlik Meclisi kararı ve İçişleri Bakanının onayı ile Birlik Ana Tüzüğü’nün 1’inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen birlik adını “Vilayetler Birliği” şeklinde değiştirmiştir. Vilayetler Birliği 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 3'üncü maddesinde yer alan sınıflandırma çerçevesinde, genel yönetim kapsamında yer alan kamu idarelerinden birisi olup, faaliyetlerini 2017 yılı bütçesi ile verilen ödenekler ve ilgili kanunlarla merkezi idareden aktarılan diğer kaynaklarla yürütmektedir. Bu kapsamda Vilayetler Birliğinin 2017 yılı bütçesiyle 32.000.000,00 TL gelir ve ödenek öngörülmüş olup, 34.605.228,76 TL 2016 yılından devreden ödenek ile birlikte yılı ödenekleri 66.605.228,76 TL’ye ulaşmıştır. Vilayetler Birliğinin sunulan mali tablolarına göre 2017 yılı gelir ve gider durumu aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1: 2017 Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu Tahmini (TL) Gerçekleşen (TL) Vergi Gelirleri 0,00 0,00 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 260.500,00 250.274,07 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Diğer Gelirler 3.000,00 0,00 Diğer Gelirler 23.730.500,00 36.437.054,74 Sermaye Gelirleri 6.000,00 2.000,00 Likidite Amaçlı Bankada Tutulan Nakit 8.000.000,00 TOPLAM Genel Gelir 32.000.000,00 36.689.328,81 Tablo 2: 2017 Yılı Ödenekler Tablosu Bütçe ile Verilen Ödenek (TL) Önceki Yıldan Devreden Ödenekler (TL) Ek Ödenek (TL) Net Bütçe Ödeneği Toplamı (TL) Bütçe Gideri Toplamı (TL) Sonraki Yıla Devreden Ödenek (TL) 32.000.000,00 34.605.228,76 0,00 66.605.228,76 11.312.893,77 49.758.648,49

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Tablo 3: 2017 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu Bütçe Tahmini (TL) Gerçekleşen Gider (TL) Personel Giderleri 1.653.000,00 934.364,47 Sosyal Güv. Kurumlarına Devlet Prim Gideri 233.000,00 149.959,77 Mal ve Hizmet Alım Gideri 8.210.000,00 3.393.718,79 Faiz Giderleri 0,00 0,00 Cari Transferler 242.000,00 12.000,00 Sermaye Giderleri 11.958.000,00 1.139.330,64 Sermaye Transferleri 6.503.000,00 5.683.520,10 Borç Verme 1.000,00 0,00 Yedek Ödenekler 3.200.000,00 0,00 TOPLAM 32.000.000,00 11.312.893,77 Kurumun 2017 yılı Faaliyet Gideri 12.063.498,23 TL, Faaliyet Geliri 37.014.837,65 TL olup, Gelir Fazlası 24.951.339,42 TL olarak gerçekleşmiştir. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Vilayetler Birliği mali işlemlerini 5018 sayılı Kanunla belirlenmiş muhasebeleştirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleştirmektedir. 5018 sayılı Kanun’un 49'uncu maddesinin ilk iki fıkrasında; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak ve malî raporların düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.” denilmektedir. Söz konusu 49'uncu maddenin son fıkrasında ise muhasebe işlemlerine, hesap planlarına ve işlemlerin muhasebeleştirilmesinde kullanılacak belgelerin şekil ve türlerine ilişkin düzenlemenin mahalli idareler için İçişleri Bakanlığınca yapılacağı hükmü getirilmiştir. Bu

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 kapsamda il özel idarelerince de uygulanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çıkarılmıştır. Vilayetler Birliği mali işlemlerle ilgili muhasebe kayıtları Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde Analitik Bütçe Muhasebe Programı FOX PRO üzerinden yürütülmekte olup, mali nitelikteki hesap ve işlemleri Mali Hizmetler Müdürlüğünce gerçekleştirilmektedir. 2017 yılı denetimi kapsamında Vilayetler Birliği tarafından “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5'inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup, denetim bunlar ile usul ve esasların 8'inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Banka mevcudu tespit tutanağı • Alınan çekler sayım tutanağı • Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı • Teminat mektupları sayım tutanağı • Değerli kağıtlar sayım tutanağı • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli • Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu • Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu • Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Taşınır Mal Yönetim Hesabında Kayıtlı Taşınırların Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınırların kaydı” başlıklı 12’nci maddesinde; “(1) Kamu idarelerince bütün taşınırların ve bunlara ilişkin işlemlerin kayıt altına alınması esastır. Taşınır kayıtları, harcama birimleri itibarıyla yönetim hesabı verilmesine esas olacak şekilde tutulur. Her bir kaydın belgeye dayanması şarttır. (2) Bu çerçevede; a) Önceki yıldan devren gelen taşınırlar ile içinde bulunulan yılda herhangi bir şekilde edinilen veya elden çıkarılan taşınırlar, b) Taşınırlardaki kayıp, fire, yıpranma ve benzeri nedenlerle meydana gelen azalmalar, c) Sayım sonucunda ortaya çıkan fazlalar, miktar ve değer olarak kayıtlara alınarak takip edilir.” “Kayıt zamanı, kayıt değeri ve değer tespit komisyonu” başlıklı 13’üncü maddesinde; “(1) Taşınırlar, edinme şekline bakılmaksızın kamu idaresince kullanılmak üzere teslim alındığında giriş; tüketime verildiğinde, satıldığında, başka harcama birimlerine devredildiğinde, bağışlandığında veya yardım yapıldığında, çeşitli nedenlerle kullanılamaz hale geldiğinde, hurdaya ayrıldığında veya kaybolma, çalınma, canlı taşınırın ölümü gibi yok olma hallerinde çıkış kaydedilir. (2) ………….” “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesinde; “(1) (Değişik: 14/3/2016-2016/8646 K.) Taşınır kayıt yetkilileri tarafından, kamu idarelerinin muhasebe kayıtlarında ilgili stok ve maddi duran varlık hesaplarında izlenen

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 taşınırlardan; satınalma suretiyle edinilenlerin giriş işlemleri ile değer artırıcı harcamalar için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin bir nüshası ödeme emri belgesi ekinde, muhasebe birimine gönderilir. Diğer şekillerde edinilen taşınırların girişleri ve maddi duran varlık hesaplarında izlenen taşınırların çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin birer nüshasının, düzenleme tarihini takip eden en geç on gün içinde ve her durumda malî yıl sona ermeden önce muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur. Ancak aynı muhasebe biriminden hizmet alan, aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasında yapılan taşınır devirlerinde, devreden harcama birimince düzenlenen Taşınır İşlem Fişi muhasebe birimine gönderilmez. (2) Muhasebe kayıtlarında "150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı"nda izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişleri muhasebe birimine gönderilmez. Bunların yerine, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde üç aylık dönemler itibarıyla, diğer idarelerde ise üç ayı geçmemek üzere üst yöneticiler tarafından belirlenen sürede kullanılmış tüketim malzemelerinin taşınır II nci düzey detay kodu bazında düzenlenen onaylı bir listesi, en geç ilgili dönemin son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderilir. (3) Muhasebe yetkilileri, taşınır giriş ve çıkış işlemlerine ilişkin olarak kendilerine gönderilen Taşınır İşlem Fişlerinde gösterilen tutarları II nci düzey detay kodu itibarıyla ilgili hesaplara kaydeder.” denilmektedir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin söz konusu hükümleri uyarınca tüketim malzemeleri ve dayanıklı taşınırlara ilişkin taşınır mal yönetim hesabı ile muhasebe kayıtlarının birbirleri ile uyumlu olması gerekmektedir. Yönetmelik'in amir hükümlerine rağmen Vilayetler Birliğinin 2017 yılı hesap ve işlemlerinde; A) 2015 yılı öncesinde edinilen taşınırların muhasebe kayıtlarına yansıtılmadığı; bu nedenle taşınır mal yönetim hesabının önceki yıldan devreden taşınırlar tutarı ile 2017 yılı muhasebe açılış kaydının geçen yıldan devralınan taşınırlar tutarının birbiri ile uyumlu olmadığı, B) Taşınır mal yönetim hesabının yıl içinde giren ve yıl içinde çıkan sütunlarında yer alan kayıtların 2017 yılı muhasebe kayıtları ile uyumlu olmadığı; bu hususun gerek Taşınır İşlem Fişi ile muhasebe birimine bildirilmiş taşınır edinimlerinin hatalı taşınır hesaplarına kaydolunmuş olması (Örneğin 50 numaralı yevmiye), gerek taşınır çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmiş olmasına rağmen daha önce hesaplara alınmamış olan taşınırlardan çıkış

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 olması ihtimali ile muhasebeleştirilmenin gerçekleştirilmemiş olması ve gerekse taşınır kayıt kontrol yetkililerince taşınır kayıtlarının düzenli yerine getirilmemiş olması nedenleriyle oluşabildiği, C) Taşınır mal yönetim hesabının 254 Taşıtlar Hesap grubunda yer alan taşınırları ve bunlara ilişkin çıkış işlemlerinin muhasebe kayıtlarında 254 Taşıtlar Hesabında herhangi bir şekilde yer almadığı; D) Yukarıda açıklanan nedenlerle Taşınır mal yönetim hesabının gelecek yıla devir sütunu toplamı ile muhasebe kayıtlarında yer alan taşınır hesaplarının 2018 yılına devir tutarlarının birbirleri ile uyumlu olmadığı, görülmüştür. Söz konusu uyumsuzluklar nedeni ile Taşınır mal yönetim hesabının gelecek yıla devir sütununda 3.887.972,62 TL olarak gözüken Vilayetler Birliğine ait taşınır mal mevcudu 2017 yılı sonunda düzenlenen mali tablolarda 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabında 35.124,56 TL fazlası ile 335.891,81 TL, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabında 318.562,79 TL eksiği ile 417.397,80 TL, 254 Taşıtlar Hesabında 55.007,01 TL eksiği ile 0,00 TL ve 255 Demirbaşlar Hesabında 1.821.755,01 TL eksiği ile 974.482,76 TL olmak üzere toplam 2.160.200,25 TL eksiği ile 1.727.772,37 TL olarak kayıtlıdır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 346 ve 347’nci maddeleri hükümlerince daha önce kayıtlara alınmamış varlıklardan envanteri yapılanların varlık karşılıklarının sermaye olarak kaydı gerektiğinden bu işlemin yapılmaması nedeniyle 500 Net Değer/Sermaye Hesabı da muhasebe kayıtlarında eksik işlem görmüştür. Aynı zamanda taşınır varlıklara ilişkin kayıtların gerçek durumu yansıtmaması bu varlıklara ilişkin amortisman tutarlarını da etkilediğinden 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı, Amortisman uygulaması sonucu Giderler Hesabına yansıması gereken amortisman giderleri kadar 630 Giderler Hesabı, Dönem sonunda 630 Giderler Hesabının yansıması sonucu oluşacak faaliyet sonuçlarını gösteren 690 Faaliyet Sonuçları Hesabı, Faaliyet sonuçlarının bakiyeleri üzerinden değerlendirilecek dönem faaliyet sonucunu gösteren 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ya da 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı (-) (İdare 2017 yılında olumlu faaliyet sonucu vermiştir), ayrılması gereken amortisman tutarları kadar hatalı sonuç üretmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Açıklanan nedenlerle Vilayetler Birliğinin 2017 yılı sonunda düzenlenen mali tablolarında 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 254 Taşıtlar Hesabı, 255 Demirbaşlar Hesabı, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı, 500 Net Değer/Sermaye Hesabı ve 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı gerçeği yansıtmamaktadır. Kamu idaresi cevabında; özetle, tüketim malzemeleri ve dayanıklı taşınırların kaydı ve muhasebeleştirilmesinin Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak yapılacağı belirtilmektedir. Sonuç olarak; Bulgu konusu hususla ilgili olarak idare ile görüş birliğine varılmıştır. Ancak 2017 yılı mali tablolarında 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 254 Taşıtlar Hesabı, 255 Demirbaşlar Hesabı, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı, 500 Net Değer/Sermaye Hesabı ve 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ile ilgili hata devam etmektedir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Vilayetler Birliğinin 2017 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tablolarının Denetim Görüşünün Dayanakları bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Birlik Meclisi ve Birlik Encümeni Üyelerinin, geçici görevle seyahatlerine ilişkin konaklama ve iaşe giderlerinin “Temsil, Ağırlama, Tören, Fuar, Organizasyon Giderleri” Tertibinden ödenmesinin Harcırah Kanunu Hükümlerine aykırı oması 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu'nun 20’nci maddesi hükmü doğrultusunda ülke düzeyinde hizmet vermek üzere kurulan Vilayetler Birliğinin kuruluş amacı il özel idarelerine rehberlik etmek, kurumların ve kurum personelinin gelişmelerine katkı sağlamaktır. Tüm özel idarelerin doğal üyesi olduğu Vilayetler Birliği Ana Tüzüğü’nün 6’ıncı maddesinde “Birliğin organları” “Birlik Meclisi, Birlik Encümeni ve Birlik Başkanı” olarak sayılmıştır. Birlik meclisinin kuruluşu aynı Tüzük’ün 7’nci maddesinde

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 “(1) Birlik meclisi üye illerin Valileri ile her İl’in İl Genel Meclislerinin kendi üyeleri arasından gizli oyla seçecekleri birer üyeden teşekkül eder.” Birlik encümeninin oluşumu ise 14’üncü maddesinde “(1) Birlik encümeni, birlik başkanı ile meclisin kendi üyeleri arasından 1 yıl için seçeceği 3 vali ve 3 il genel meclis üyesi olmak üzere 7 asıl üyeden oluşur.” şeklinde açıklanmıştır. Yine Tüzük’ün 10’uncu maddesi gereğince Birlik Meclisi yılda iki defa, 16’ncı maddesi gereğince Birlik Encümeni ise her ay en az bir defa toplanarak tüzükle belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmektedirler. Birliğin giderleri Tüzük’ün 23’üncü maddesinde yer almakta olup (b) bendinde “b) Birliğin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluk, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderler,” birlik giderlerinden sayılmıştır. 6245 sayılı Harcırah Kanununa göre merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile Belediye ve İl Özel İdareleri ile bunlara bağlı veya bunların kurdukları veya üye oldukları birlik ve idareler bu kanun kapsamındadır. Dolayısıyla, Vilayetler Birliğinin Birlik Meclisi ve Birlik Encümeni üyelerinin görev mahalleri dışında yerine getirecekleri işler için 6245 Sayılı Harcırah Kanunu hükümleri uyarınca harcırah ödenmesi esastır. Bununla birlikte Vilayetler Birliği Birlik Meclisi ve Birlik Encümeni üyelerinin aslî görevlerini yürüttükleri şehirlerden, Birlik Meclisi veya Encümen toplantılarına katılmak için, Ankara ya da İstanbul illerine seyahatlerinde ödedikleri yolculuk giderleri 6245 Sayılı Harcırah Kanunu hükümleri doğrultusunda “yol masrafı” olarak ödenirken, Vilayetler Turizm ve Ticaret Anonim Şirketinin tesislerinde gerçekleştirilen konaklamaları ile iaşe giderleri Vilayetler Birliği bütçesinin “Temsil, Ağırlama, Tören, Fuar, Organizasyon Giderleri” tertibinden karşılanmaktadır. 5355 Sayılı Mahallî İdare Birlikleri Kanunu’nun “Ortak hükümler” başlıklı 22’nci maddesinin; “Birliklerde çalışma programı, yetki devri, birlik ile birlik başkanının ihtilaflı olması, birlik organının veya bunların üyelerinin görevden uzaklaştırılması, (...) (1) , yıllık faaliyet raporu, bütçe ve diğer malî konular, tahvil ihracı hariç borçlanma, bütçe içi işletme tesisi, borç ve alacakların mahsubu, yurt dışı ilişkileri, diğer kuruluşlarla ilişkiler, yazışma ve yeniden

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 değerleme oranının birliklerde uygulanması konularında, bu Kanunda hüküm bulunmayan durumlarda birlik tüzüğü ile birliğe devredilen hizmetlerle sınırlı olmak üzere Belediye Kanunu hükümleri uygulanır.” hükmü gereği aynı Kanun’a tabi Vilayetler Birliğinde de Belediye Bütçesinden Yapılacak Temsil, Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesi geçerlilik taşımaktadır. Bu Yönerge’nin “Ağırlama Giderleri” başlıklı 5’inci maddesinde “Ağırlama, beldenin misafiri durumunda olan; Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Başbakan ve Bakanlar Kurulu üyeleri, Hükümet Merkezi veya diğer illerin protokolüne dahil kişiler, Yabancı ülke temsilcileri veya konuklar, Sanat, bilim, kültür ve spor dallarında temayüz etmiş kişiler, Basın mensupları, Beldenin kalkınmasında katkısı olanlar veya olacağı anlaşılanlar, İle bu kişilerin eşleri ve refakatindeki görevliler için geleneklere ve davetin şumulüne göre, ağırlama, konuklama, konutlandırma ve bu işlerle ilgili olarak hazırlıkların gerektirdiği giderlerle ziyafet, kokteyl, hediye, çiçek, bahşiş ve taşıma giderleri şeklinde yapılır.” şeklinde açıklanırken aynı Yönerge’nin “Genel Kural” başlıklı 3’üncü maddesinde “Temsil, ağırlama ve tören giderlerinin konu, kapsam ve miktarının tayini belediye başkanının takdirine tabidir.” denilmek suretiyle bu tertipten yapılacak giderler ile ilgili takdir yetkisi üst yönetici olan belediye başkanına (Vilayetler Birliği için Birlik Başkanına) bırakılmıştır. Her ne kadar Vilayetler Birliği Birlik Tüzüğü’nün “Birliğin giderleri” başlıklı 23’üncü maddesinin (ğ) bendinde temsil, tören ve ağırlama giderleri de birlik giderleri arasında sayılmakta ise de; Birlik Meclisi ve Birlik Encümeni üyelerinin meclis ve encümen toplantılarına katılmaları asli görevlerinin gereğidir. Vilayetler Birliğinin de toplantı süresince yemek ve konaklama giderlerini karşılama yükümlülüğü bulunmamaktadır. Temsil Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesi nelerin ağırlama giderleri kapsamında yapılacağına ilişkin sınırlamalar getirmiştir. Oysa burada sözü edilen, işin gereği olarak yapılan rutin toplantılardır. Mevcut örf

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 ve adetlerimiz çerçevesinde, misafir tanımı içinde yer veremeyeceğimiz, söz konusu katılımcıların konaklama ve iaşe giderlerinin ödenmesi Yönerge’ye aykırılık oluşturmaktadır. Dolayısıyla meclis ve encümen üyelerinin görevlerini yerine getirmek üzere geçici olarak yurt içinde gerçekleştirecekleri seyahatlerinde 6245 Sayılı Harcırah Kanunu hükümleri uyarınca harcırah ödenmesi mümkün iken, konaklama ve iaşe giderlerinin ağırlama olarak değerlendirilerek temsil, ağırlama ve tören giderleri tertibinden ödenmesi mümkün değildir. Açıklanan nedenlerle Birlik Meclisi ve Birlik Encümeni üyelerinin görevleri gereği yerine getirecekleri yurt içi seyahatlerinde konaklama ve iaşe giderlerinin hak sahibi olacakları harcırah tutarları ile ödenmesi uygun olacaktır. Kamu idaresi cevabında; “Birliğimiz meclis ve encümen toplantılarına görevleri gereği katılan Birlik Meclis ve Birlik Encümen üyelerinin konaklama ve iaşe giderleri hak sahibi olacakları harcırah tutarından 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre ödenecektir.” denilmektedir. Sonuç olarak; Bulgu konusu hususla ilgili olarak idare ile görüş birliğine varılmıştır. Bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 8. EKLER EK 1: KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI T.C. VİLAYETLER BİRLİĞİ BİLANÇOSU
AKTİF 2017 PASİF 2017 1- DÖNEN VARLIKLAR 123.921.890,95 3-KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 427.876,44
10-HAZIR DEĞERLER 122.907.208,96 32-FAALİYET BORÇLARI 108.136,24
102-BANKA HESABI 122.907.208,96 320-BÜTÇE EMANETLERİ HESABI 108.136,24
12-FAALİYET ALACAKLARI 651.649,32 33-EMANET YABANCI KAYNAKLAR 255.034,12
121-GELİRLERDEN TAKİPLİ ALACAKLAR HESABI 644.626,32 330-ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 17.890,40
126-VERİLEN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 7.023,00 333-EMANETLER HESABI 237.143,72
15-STOKLAR 335.891,81 36-ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 64.706,08
150-İLK MADDE VE MALZEME HESABI 335.891,81 360-ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HESABI 64.706,08
16-ÖN ÖDEMELER 27.140,86 4-UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 731.085,72
162-BÜTÇE DIŞI AVANS VE KREDİLER HESABI 27.140,86 47-BORÇ VE GİDER KARŞILIKLARI 731.085,72
2-DURAN VARLIKLAR 71.763.953,58 472-KIDEM TAZMİNATI KARŞILIĞI HESABI 731.085,72
24-MALİ DURAN VARLIKLAR 69.272.279,00 5-ÖZ KAYNAKLAR 194.526.882,37
241-MAL VE HİZMET ÜRETEN KURULUŞLARA YATIRILAN SER 69.272.279,00 50-NET DEĞER 95.099.248,01
25-MADDİ DURAN VARLIKLAR 2.491.674,58 500-NET DEĞER HESABI 95.099.248,01
250-ARAZİ VE ARSALAR HESABI 600.173,60 57-GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI 74.476.294,94
252-BİNALAR HESABI 1.910.125,88 570GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI HESABI 74.476.294,94
253-TESİS, MAKİNE VE CİHAZLAR HESABI 417.397,80 59-DÖNEM FAALİYET SONUÇLARI 24.951.339,42
255-DEMİRBAŞLAR HESABI 974.482,76 590-DÖNEM OLUMLU FAALİYET SONUCU HESABI 24.951.339,42
257-BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI
( - ) -1.410.505,46
AKTİF TOPLAMI 195.685.844,53 PASİF TOPLAMI 195.685.844,53

T.C. Sayıştay Başkanlığı Vilayetler Birliği 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 T.C. VİLAYETLER BİRLİĞİ 2017 YILI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU
Hesap Kodu Yardımcı Hesap GİDERİN TÜRÜ 2015 2016 2017 KOD1 TL Kr TL Kr TL Kr 630 01 Personel Giderleri 969.204,81 1.005.759,93 1.147.529,02
630 02 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Gid. 140.339,14 143.062,63 149.959,77
630 03 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 1.091.221,50 2.470.209,05 3.028.523,70
630 05 Cari Transfarlar 11.000,00 13.000,00 12.000,00
630 06 Sermaye Giderleri 196.297,18 5.108.263,41 778.060,43
630 07 Sermaye Transferleri 12.429.193,34 6.316.075,29 5.683.520,10
630 13 Amortisman Giderleri 112.716,80 278.909,43 1.232.879,23
630 14 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 31.025,98
GİDERLER TOPLAMI 14.949.972,77 15.335.279,74 12.063.498,23
Hesap Kodu Yardımcı Hesap GİDERİN TÜRÜ 2015 2016 2017 KOD1 TL Kr TL Kr TL Kr 600 03 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 215.362,22 223.000,00 259.574,32
600 05 Diğer Gelirler 23.239.410,88 29.794.794,10 36.755.263,33
GELİRLER TOPLAMI 23.454.773,10 30.017.794,10 37.014.837,65
FAALİYET SONUCU 8.504.800,33 14.682.514,36 24.951.339,42