2016 - MUŞ İL ÖZEL İDARESİ.pdf

MUŞ İL ÖZEL İDARESİ 2016 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Eylül 2017

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ......................... 1
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................... 4
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................... 4
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 4
5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ........................................................................................... 6
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 10
7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ......................... 11
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 17

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: 2016 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu 1 Tablo 2: 2016 Yılı Ödenekler Tablosu 1 Tablo 3: 2016 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu 2

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Mali Yapı Muş İl Özel İdaresi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 3'üncü maddesinde yer alan sınıflandırma çerçevesinde, genel yönetim kapsamında yer alan kamu idarelerinden birisi olup, faaliyetlerini 2016 yılı bütçesi ile verilen ödenekler ve ilgili kanunlarla merkezi idareden aktarılan diğer kaynaklarla yürütmektedir. Bu kapsamda Muş İl Özel İdaresine 2016 yılı bütçesiyle 60.000.000,00.- TL gelir ve ödenek öngörülmüş olup 2015 yılından 71.073.071,35.- TL devreden ödenek ve Merkezi İdare Bütçesinden kullanım amacı belirlenmiş yatırımlar için aktarılan toplam 143.997.151,62.- TL ödenek ile birlikte yılı ödenekleri 275.070.222,97.- TL’ye ulaşmıştır. Muş İl Özel İdaresinin sunulan mali tablolarına göre 2016 yılı Gelir ve Gider durumu aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1: 2016 Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu Gelir Türü Tahmini Gerçekleşen Vergi Gelirleri 110.000,00 78.641,89 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 1.430.000,00 1.393.063,21 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Diğer Gelirler (Tahsisli) 0,00 122.502.944,72 Diğer Gelirler 58.460.000,00 71.428.898,50 TOPLAM Öz Gelir 60.000.000,00 72.900.603,60 TOPLAM Genel Gelir 60.000.000,00 195.403.548,32 Tablo 2: 2016 Yılı Ödenekler Tablosu Bütçe ile Verilen Ödenek Önceki Yıldan Devreden Ödenekler Merkezi İdareden Aktarılan Ödenekler Net Bütçe Ödeneği Toplamı Bütçe Gideri Toplamı İptal Edilen Ödenek Sonraki Yıla Devreden Ödenek 60.000.000,00 71.073.071,35 143.997.151,62 275.070.222,97 182.398.229,11 7.132.102,29 85.539.891,57

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Merkezi yönetim kapsamındaki idareler tarafından ödenek gönderilmek suretiyle bir takım hizmetlerin il özel idareleri eliyle gerçekleştirilmesi 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 6'ıncı maddesine eklenen ek fıkra ile mümkün kılınmıştır. Bu fıkra hükmünce aktarılan ödenekler nedeniyle öngörülen bütçe büyüklüğü ile gerçekleşen bütçe büyüklükleri arasında çok büyük farklılıklar oluşmaktadır. Bütçe hazırlık aşamasında merkezi yönetim kapsamındaki idarelerden yatırım projeleri karşılığında ne kadar ödenek gönderileceği bilinmediğinden bütçe rakamları gerçekçi olmamaktadır. Aktarma yoluyla gelen nakit gelir ve ödenek kaydedilmek suretiyle bütçeleştirilmektedir. Dolayısıyla il özel idarelerinin yılı bütçeleriyle öngörülen rakamlarla bütçe gerçekleşmeleri arasında fark bulunmaktadır. Tablo 3: 2016 Yılı Bütçe Giderleri Tablosu Gider Türü Bütçe Tahmini Gerçekleşen Gider Personel Giderleri 10.470.000,00 32.841.230,67 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 1.545.000,00 4.473.943,34 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 13.576.000,00 34.743.841,43 Faiz Giderleri 220.000,00 9.123,85 Cari Transferler 2.214.985,44 4.704.091,89 Sermaye Giderleri 28.656.576,00 105.055.997,93 Sermaye Transferleri 190.000,00 570.000,00 Yedek Ödenekler 3.127.438,56 0 Toplam 60.000.000,00 182.398.229,11 Kurumun 2016 yılı faaliyet gideri 154.088.933,54.- TL, faaliyet geliri 195.577.435,06.- TL olup gelir fazlası ise 41.488.501,52.- TL olarak gerçekleşmiştir. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Muş İl Özel İdaresi mali işlemlerini 5018 sayılı Kanunla belirlenmiş muhasebeleştirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleştirmektedir. 5018 sayılı Kanunun 49'uncu maddesinin ilk iki fıkrasında; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 sağlayacak ve malî raporların düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.” denilmektedir. Söz konusu 49'uncu maddenin son fıkrasında ise muhasebe işlemlerine, hesap planlarına ve işlemlerin muhasebeleştirilmesinde kullanılacak belgelerin şekil ve türlerine ilişkin düzenlemenin mahalli idareler için İçişleri Bakanlığınca yapılacağı hükmü getirilmiştir. Bu kapsamda il özel idarelerince de uygulanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çıkarılmıştır. Muş İl Özel İdaresinde mali işlemlerle ilgili muhasebe kayıtları Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde İçişleri Bakanlığının sunduğu e-İçişleri otomasyon sistemi üzerinden yürütülmekte olup, mali nitelikteki hesap ve işlemleri Mali Hizmetler Müdürlüğünce gerçekleştirilmektedir. 2016 yılı denetimi kapsamında Muş İl Özel İdaresi tarafından “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5'inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup, denetim bunlar ile usul ve esasların 8'inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Banka mevcudu tespit tutanağı • Alınan çekler sayım tutanağı • Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı • Teminat mektupları sayım tutanağı • Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli • Değerli kâğıtlar sayım tutanağı • Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 • Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu • Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: İl Özel İdaresinin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik Hükümlerine Göre Yapılması Gereken Envanter ve Değerleme İşlemlerinin Tamamlanmaması ve İlgili Hesaplara Kaydının Yapılmaması Nedeniyle Mali Tablolarda Taşınmazlarla İlgili Hesapların Doğru Bilgi Sunamaması Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait taşınmazların kaydına ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslarla ilgili olarak 13.09.2006 tarih ve 2006/10970 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik çıkarılmıştır. 01.01.2006 tarihinden itibaren geçerli olan bu Yönetmelik 02.10.2006 tarih ve 26307 nolu Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Ancak 2006 yılından 2014 yılına kadar geçen sürede yönetmelikte öngörülen kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan taşınmazların miktar ve cins olarak kayıt altına alınması ile ilgili işlemler tamamlanamamıştır. Ayrıca kayıt altına alınan taşınmazların sadece bir kısmı ilgili varlık hesaplarında kayıt altına alındığından kamu idareleri mali tablolarının taşınmazlar hakkında tam ve doğru bilgi sunması da sağlanamamıştır. Bu durum nedeniyle Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik'in bazı maddeleri 03.06.2014 tarih 2014/6455 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değiştirilmiştir. Buna göre Yönetmeliğin değişik 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleri, kamu idarelerine ait taşınmazların mevcutlarla birlikte içinde bulunulan yılda çeşitli yollarla edinilenlerin ve elden çıkarılanların miktar ve değer olarak takip edilmesi amacıyla kayıt altına alınmasıdır. Kayıtların belgeye dayanması esastır.” hükmü getirilmiştir. Yine söz konusu 5’inci maddeye getirilen ek ikinci fıkrada da kayıt işlemlerinde esas alınacak değerleme kriterleri belirlenmiştir. Buna göre tapuda kayıtlı taşınmazlardan maliyeti belirli olanların maliyet bedeli, maliyet bedeli belirlenemeyenlerin rayiç değeri, bu iki değeri belli olmayanlar ile fıkrada sayılan diğer taşınmazların ise iz bedeli üzerinden kayıtlara alınması gerekmektedir.
Taşınmaz kayıtları bu şekilde yapıldıktan sonra bu kayıtlar muhasebe birimlerine gönderilerek ilgili varlık hesaplarına kaydedilmesi sağlanacaktır. Nitekim Mahalli İdareler

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 187nci maddesinde maddi duran varlıkların hesaba alınması ile ilgili işlemler ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Kamu idarelerince taşınmazların envanterinin yapılmasına tüm taşınmazların tespiti ile başlanması gerekmektedir. Ancak taşınmazın tapudaki kayıtları ile mevcut kullanım şeklinde farklılıklar olabilmektedir. Örneğin tapuda arsa olarak kayıtlı bir taşınmazın üzerine okul inşa edildiği halde kayıtlara bu durum yansımamış olabilmektedir. Tapu kayıtları ile mevcut kullanım şekillerinin uyumlu hale getirilmesi işlemi cins tashihi olarak nitelendirilmekte olup, bu işlem kamu idarelerinin başvurusu üzerine tapu idarelerince gerçekleştirilmektedir. Ancak burada imar ve iskân izni ile ilgili sorunların yanı sıra ciddi bir harç bedeli ödenmesi durumu ortaya çıkmaktadır. Harç bedeli ödenmesi konusunda kamuya bu kapsamda bir muafiyet sağlanmadığı için de bu zorunluluklar yerine getirilememektedir. Bu konudaki sorunun çözülebilmesi için Yönetmeliğin “Cins Tashihlerinin Yapılması” başlıklı 10'uncu maddesinin 1’inci fıkrasında aynen “Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazlar mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınır.” hükmü getirilmiştir. Bu hükümle cins tashihi işlemleri tapu kayıtlarından bağımsız hale getirilmiş ve taşınmazların kamu idarelerince mevcut kullanım şekliyle kaydının yapılarak mali tablolarda gösterilmesine öncelik verilmiştir. Böylece kamu idarelerinin tapu kayıtları bakımından cins tashihi ile ilgili işlemleri daha sonra yapmalarına olanak sağlanmıştır. Kamu taşınmazlarının kayda alınmasıyla ilgili kriterler bu şekilde olmakla birlikte yönetmelik değişikliğinin yürürlüğe girdiği 19.06.2014 ile tüm işlemlerin yerine getirilmesi için tanınan süre olan 31.12.2016 tarihine kadar olan geçiş sürecinde de idarelere yapılması gereken bazı görevler verilmiştir. Buna göre söz konusu Yönetmeliğin “Mevcut Taşınmazların Kaydına İlişkin İşlemler” başlıklı Geçici 1’inci maddesi ile mevcut taşınmazların kaydında esas alınacak değerlerle ilgili geçici düzenlemeler yapılmıştır. Yapılan düzenlemede;
“(1) Yönetmeliğin 5’inci maddesinin ikinci fıkrasına göre maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gereken taşınmazlar bu değerler üzerinden kayıtlara alınıncaya kadar emlak vergi değerleri üzerinden ve aşağıdaki şekilde kayıtlara alınır:

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 a) Taşınmazların fiili envanteri emlak vergi değerleri üzerinden kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince, mevcut kullanım şekilleri esas alınarak en geç 30/09/2014 tarihine kadar tamamlanır ve bu Yönetmelik ekinde yer alan formlara ve icmal cetvellerine kaydedilir. b) Fiili envanteri yapılan taşınmazlara ait bilgiler muhasebe kayıtları yapılmak üzere ilgili muhasebe birimlerine verilir. Muhasebe birimleri, kayıtlı taşınmazları ilgili hesaplardan 01/10/2014 tarihi itibarıyla çıkarır ve aynı tarihte fiili envanter bilgileri üzerinden muhasebe kayıtlarını yapar. (2)Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre yapılması gereken işlemler 31/12/2016 tarihine kadar tamamlanır.” denilmektedir. Düzenleme ile ilgili ayrıntılı açıklamaya Muhasebat Genel Müdürlüğünün 25.07.2014 ve 16.09.2014 tarihinde yayınlanan Taşınmaz Envanteri konulu genel yazılarında yer verilse de birçok kamu idaresi tarafından 01.10.2014 tarihi itibariyle yapılması gereken işlemler yapılamamıştır. Sonuçta kamu idarelerince 31.12.2016 tarihine kadar tüm taşınmazların tespiti, mevcut kullanım şekliyle kayda alınması, maliyet, rayiç ya da iz bedellerinin tespiti ile muhasebe birimlerince ilgili varlık hesaplarına kayıt ve güncelleme işlemlerinin tamamlanması gerekmekte iken 17.03.2017 tarih ve 30010 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 06.02.2017 tarih ve 2017/9854 nolu Bakanlar Kurulu Kararı ile mezkûr Yönetmeliğin geçici 1’inci maddesinin 2’inci fıkrasında yer alan 31.12.2016 ibaresi 31.12.2017 şeklinde değiştirilmiş ve 01.01.2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir. Söz konusu madde metni “(2) Yönetmeliğin 5nci maddesine göre yapılması gereken işlemler 31.12.2017 tarihine kadar tamamlanır.” şeklinde olup, ek süre yönetmeliğin sadece 5’inci maddesinde yer alan taşınmazların değer tespiti ile ilgili işlemler için verildiğinden taşınmazların mevcut kullanım şekliyle kayda alınması ve varlık hesaplarına kaydedilmesinin tamamlanmış olması gerekmektedir. Yukarıda açıklanan Yönetmelik hükümleri uyarınca Muş İl Özel idaresinde ilgili taşınmazların miktar ve cins kayıtlarının yapılmasında epey ilerleme sağlanmış olsa da henüz tamamlanamamıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 Bu durumda Kurumun 2016 yılı kesin mizan ve bilançosunda yer alan 250-Arazi ve Arsalar Hesabı, 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı, 252-Binalar Hesabı, 257-Birikmiş Amortismanlar Hesabı ve 500-Net Değer Hesabında yer alan tutarlarla ilgili hatalı durum devam etmektedir. Kamu idaresi cevabında; "Söz konusu durumla ilgili epey ilerleme sağlanmıştır. İdaremizce yönetmelik hükümlerine uygun olarak yapılan çalışmalar devam etmektedir" denilmektedir. Sonuç olarak Taşınmazların envanter ve değerleme işlemlerinin tamamlanması ve ilgili hesaplara kaydının yapılması konusunda idare ile görüş birliğine varılmıştır; ancak 250-Arazi ve Arsalar Hesabı, 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı, 252-Binalar Hesabı, 257-Birikmiş Amortismanlar Hesabı ile 500-Net Değer Hesapları açısından 2016 yılı mali tablolarındaki hata devam etmektedir. BULGU 2: Diğer Kamu İdarelerine Tahsis Edilen veya Diğer Kamu İdarelerince Tahsisli Kullandırılan Taşınmazlarla İlgili Tahsis İşlemlerinin Muhasebeleştirilmemesi İl Özel İdaresinin mülkiyetinde olmakla birlikte diğer kamu kurumlarına veya diğer kamu idarelerinin mülkiyetinde olmakla birlikte il özel idaresine tahsis işlemine konu olan taşınmazlara ilişkin muhasebe kayıtlarının yapılmadığı ve mali tabloların söz konusu varlıklara ilişkin doğru ve güvenilir bilgi sunmadığı görülmüştür. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 64/d maddesi uyarınca il özel idareleri kendilerine ait taşınmaz malları asli görev ve hizmetlerinde kullanmak ve süresi 25 yılı geçmemek üzere diğer kamu kurum ve kuruluşlara tahsis edebilir. Diğer taraftan kamu kurum ve kuruluşları tarafından görev alanına giren işlerde kullanılmak üzere il özel idarelerine de taşınmaz tahsisi yapılabilir. Bu meyanda tahsis edilen veya tahsisli kullanılan taşınmazların mali tablolarda görünmesini teminen gerekli muhasebe kayıtların yapılması gerekmektedir. Nitekim; Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 130 ve 132’nci maddeleri ile Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 188-189-190-191-192’nci maddelerinde tahsis edilen taşınmazların niteliklerine göre, 250-Arazi ve Arsalar Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı veya 252-Binalar Hesabında izleneceği belirtilmiştir. Bu amaçla Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planında yardımcı hesaplar belirlenmiş ve tesis edilen 02-Kamu İdaresinin Tahsis Ettiği Taşınmazlar, 03-Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar yardımcı hesaplarında

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 kamu idaresince takip edileceği hükmüne yer verilmiştir. Muş İl Özel İdaresinin muhasebe kayıtlarında 250-Arazi ve Arsalar Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı, 252- Binalar Hesabında 02 ve 03 kodlu yardımcı hesaplar kullanılmamış olduğundan Tahsisli Taşınmazlar hakkında doğru ve güvenilir bilgi alınamamaktadır. Kamu idaresi cevabında; "250-Arazi ve Arsalar Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252- Binalar Hesabında yardımcı hesaplarının kullanılabilmesi için gerekli çalışmalar yapılacaktır" denilmektedir. Sonuç olarak Diğer kamu idarelerine tahsis edilen taşınmazlarla ilgili muhasebe işlemlerinin yapılması konusunda idare ile görüş birliğine varılmıştır; ancak 2016 yılı mali tablolarında 250- Arazi ve Arsalar Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252- Binalar Hesabı ile ilgili hata devam etmektedir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Muş İl Özel İdaresi'nin 2016 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tablolarının “Denetim Görüşünün Dayanakları” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu ile Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesaplarının Bilançoda Birlikte Yer Alması Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 59-Dönem faaliyet sonuçları hesap grubunu açıklayan 360’ıncı maddesinde; “(1) Bu hesap grubu, dönem olumlu veya olumsuz faaliyet sonucunun izlenmesi için kullanılır. (2) Dönem faaliyet sonuçları sonucun olumlu veya olumsuz olmasına göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur. 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı (-)” denilerek dönem sonunda faaliyet sonuçlarının olumlu veya olumsuz olabileceğine, niteliğine göre de faaliyet sonucunun ilgili hesaba kaydedileceğine açıklık getirilmiştir. Ancak Muş İl Özel İdaresi 2016 yılı Bilanço ve Faaliyet Sonuçları Tablosu incelendiğinde, kurumun birimleri arasında yer alan İlçe Özel İdare Müdürlüklerinde gerçekleşen olumsuz faaliyet sonucu ile İl Özel İdaresinde gerçekleşen olumlu faaliyet sonucunun karşılıklı mahsubu gerçekleştirilmeden hem 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı hem de 591-Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı ile bilançoya yansıtıldığı görülmüştür. Bir idarenin faaliyetlerinden kaynaklanan sonucun aynı anda hem olumlu hem de olumsuz olarak gerçekleşmesi mümkün olamayacağından Muş İl Özel İdaresi 2016 yılı Bilançosunda 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ve 591-Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabının bir arada gösterilmesinin yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğu düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; "590 ve 591 nolu hesaplar kullandığımız E-İçişleri Muhasebe Modülü tarafından kendiliğinden hesaplanmakta ve bilançoda yer almaktadır. Muhasebe servisimiz tarafından manuel olarak herhangi bir müdahalemiz olmamaktadır. Merkez ve ilçe mizanları ayrı ayrı incelendiğinde; ilçelerde gider gelirden fazla olduğu için ilçe mizanlarında

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12 sadece 591 hesap çalışmaktadır. Merkezde gelir giderden fazla olduğu için merkez mizanda 590 hesap çalışmaktadır. Genel Mizan alındığında ise hem 590 hem de 591 nolu hesaplar çalışmaktadır" denilmektedir. Sonuç olarak 590- Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu ve 591- Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesaplarının bilançoda birlikte yer almaması gerektiği ve bunun sistem hatası olduğu hususunda idare ile görüş birliğine varılmıştır; ancak e-içişleri sisteminin olumlu ve olumsuz faaliyet sonuçlarını bilançoda bir arada göstermesi Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine aykırıdır ve 2016 yılı mali tablolarında 590- Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ile 591- Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı gerçek durumu yansıtmamaktadır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 49’uncu ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 48’inci maddeleri uyarınca mahalli idarelerde hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi; mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş bütçe ve muhasebe ilkeleri çerçevesinde hazırlanmasına temel olacak şekilde çıkarılması amacına yönelik olarak Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği İçişleri Bakanlığınca çıkarılmıştır. Bu yönetmelik kapsamında yapılacak işlem ve kayıtlar bilgi teknolojilerinden yararlanarak hazırlanan programlar ile yapılmaktadır. İl özel idarelerinin kullanması amacıyla İçişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan e-içişleri sistemi Bütçe ve Muhasebe Modülü ile kayıt ve işlemler yapılmaktadır. Ancak sistem devreye girdiği 2009 yılından bu yana ihtiyaçları karşılayacak ölçüde geliştirilememiştir. Bulgu konusu hususla birlikte raporun diğer maddelerinde yer alan mali tablolarla ilgili hataların bu sistemden kaynaklandığı idarelerce belirtilmekle birlikte sorun aktarma ve giderme konusunda il özel idarelerinin vesayet kuruluşu olan İçişleri Bakanlığınca yeteri kadar dikkate alınmadığı anlaşılmaktadır. İl özel idarelerinin herhangi bir tasarruf yetkisi bulunmaması göz önüne alındığında bu sistem hatalarının söz konusu bakanlıkça düzeltilmesi gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13 BULGU 2: Kiraya Verilen Taşınmazların Kayıtlı Değerlerinin Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabında, Kira Bedellerinin de Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabında İzlenmemesi Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 26.11.2014 tarih ve 13278 sayılı genel yazılarında, taşınmazlardan kiraya verilenler için 990- Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabının, bu taşınmazlardan elde edilecek toplam kira gelirleri ile irtifak hakkı gelirlerinin yıllar itibarıyla izlenebilmesi amacıyla 993- Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabının ihdas edildiği ve bu hesapların yardımcı hesap kayıtlarının da Eki 2’de açıklandığı belirtilmiştir. Söz konusu Muhasebat Genel Müdürlüğü yazısında; “1-Kiraya verilen taşınmazlar ile üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlara ilişkin belgeler muhasebe birimlerine verildiğinde, kayıtlı değerleri üzerinden 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabının ilgili yardımcı hesabına borç, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına alacak; diğer taraftan toplam kira ve irtifak hakkı tesisi gelirleri (peşin tahsil edilenler hariç) tahsil edileceği yıllara göre 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabının bölümlenmiş yardımcı hesaplarına borç, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına alacak kaydedilecektir. 2- Dönem sonlarında, 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabının bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar sürenin güncellenmesi amacıyla bu hesaba borç ve alacak kaydedilecektir. 3- Kira ve irtifak hakkı tesisi gelirleri tahsil edildiğinde 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına borç, 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir. Kira sözleşmesi ya da irtifak hakkı tesisi süresi sona erdiğinde 999- Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına borç, 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabına alacak kaydedilecektir. ...” denilmekte ve yazı ekinde örnek muhasebe kayıtlarına yer verilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14 Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 990- Kiraya Verilen Duran Varlıklar Hesabını açıklayan 475’inci maddesinde de; “(1) Bu hesap kurumun, bilançolarında kayıtlı duran varlıklardan kiraya verilenlerin izlenmesi için kullanılır.” denilmekte; devamında da 476’ncı madde olarak hesabın işleyişine açıklık getirilmektedir. Her ne kadar Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinde yer verilmemiş de olsa 2016 yılı Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planında 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabı hesap kodları arasında sayılmıştır. Muş İl Özel İdaresinin mülkiyetinde olan gayrimenkullerden kiraya verilenlerin Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planında yer alan hesap kodları itibariyle muhasebe kayıtlarında yer alması hem Yönetmeliğin hem de Muhasebat Genel Müdürlüğünün yazıları gereğidir. Ancak bu mülklerin kiralanmasına ilişkin işlemler muhasebe kayıtlarına yansıtılmamıştır. Kiraya verilen duran varlıkların kayıtlı değerleri üzerinden anılan hesaplarda takip edilmemesi nedeniyle Muş İl Özel İdaresinin yıl içinde ve yılsonunda düzenlenen mali tablolarında 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı, 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabı ile 999- Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesapları yer almamaktadır. Kamu idaresi cevabında; "Kiraya verilen taşınmazlarla ilgili kayıtlı değerlerinin ile kira gelirlerinin ilgili hesaplarda izlenmesi için gerekli çalışma yapılacaktır" denilmektedir. Sonuç olarak Kiraya verilen taşınmazların muhasebe kayıtları konusunda idare ile görüş birliğine varılmıştır; ancak 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı, 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabı ile 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesapları açısından 2016 yılı mali tablolarındaki hata devam etmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15 BULGU 3: 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununun 18'inci Maddesinin Üçüncü Fıkrasında Sayılan Köye Yönelik Hizmetlere İlişkin Yapım, Bakım ve Onarım İşleri, Bölünmüş Yol, Elektrifikasyon, Köy Yolu, İçme Suyu, Sulama Suyu ve Kanalizasyon Yatırımları Dışındaki İşler İçin Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Aktarmalar Yapılması 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununun, “Köylere Hizmet Götürme Birlikleri” başlıklı 18’inci Maddesinin 5793 sayılı Kanunun 44’üncü maddesi ile değişik üçüncü fıkrasında; “Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları ile il özel idareleri; köye yönelik hizmetlere ilişkin yapım, bakım ve onarım işleri, bölünmüş yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, sulama suyu ve kanalizasyon yatırımlarını, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrılan ödenekleri köylere hizmet götürme birliklerine aktarmak suretiyle gerçekleştirebilirler. Aktarma işlemi merkezi idare kuruluşlarında ilgili bakanın, il özel idarelerinde valinin onayıyla yapılır ve bu ödenekler tahsis amacı dışında kullanılamaz. Bu takdirde iş, birliğin tabi olduğu usul ve esaslara göre sonuçlandırılır. Köylere hizmet götürme birlikleri de bütçe imkânları ölçüsünde bu yatırımlara kendi bütçelerinden ödenek aktarabilirler. Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları ile il özel idareleri tarafından aktarılacak ödeneklerle gerçekleştirilecek yatırımlar, birliğin hizmet ve görev alanı sınırlamasına tabi olmaksızın yapılabilir.” denilmek suretiyle söz konusu birliklere yapılacak aktarmalarla ilgili esaslara dair bir düzenleme yapılmıştır. Görüldüğü üzere kanun koyucu köylere hizmet götürme birliklerine, sadece madde metninde sayılan yatırımlar için ayrılan ödeneklerin aktarılmasına cevaz vermiştir. Bir başka ifade ile il özel idaresi bütçesinden köylere hizmet götürme birliklerine ancak yukarıya alınan 18’inci maddede sayılan yatırımlar için ayrılan ödenekler aktarılabilir. Ancak; Muş İl Özel idaresinde köye yönelik hizmetlere ilişkin yapım, bakım ve onarım işleri, bölünmüş yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, sulama suyu ve kanalizasyon yatırımları dışındaki (bilgisayar yazılımı alınması, halı saha yapımı, lise proje bedeli, okul ve lojman onarımı vb.) işler için de Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarmalar yapılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 16 Kamu idaresi cevabında; "İlgili mevzuatlarda belirtilen ve bulguda zikredilen işler dışında Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarma yapılmaması için gerekli hassasiyet gösterilecektir" denilmektedir. Sonuç olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarılamayacak ödenekler konusunda idare ile görüş birliğine varılmıştır; ancak bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 17 8. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları MUŞ İL ÖZEL İDARESİ 2016 YILI BİLANÇOSU AKTİF PASİF 1 DÖNEN VARLIKLAR 112.130.240,49 3 KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 9.117.518,21
10 HAZIR DEĞERLER 108.660.424,08 32 FAALİYET BORÇLARI 287.246,80
102 BANKA HS. 108.660.424,08 320 BÜTÇE EMANETLERİ HS. 287.246,80
103 VERİLEN ÇEK. VE GÖN. EM. HS. (-) 0,00 33 EMANET YABANCI KAYNAKLAR 6.467.209,61
12 FAALİYET ALACAKLARI 1.001.252,18 330 ALINAN DEP. VE TEM. HS. 742.802,41
120 GELİRLERDEN ALACAKLAR HS. 0,00 333 EMANETLER HS. 5.724.407,20
121 GELİR. TAK. ALACAKLAR HS. 779.752,18 36 ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 2.363.061,80
126 VERİLEN DEP. VE TEM. HS. 221.500,00 360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HS. 1.186.928,10
13 KURUM ALACAKLARI 100.000,00 361 ÖDENECEK SOS. GÜV. KES. HS. 1.074.377,15
132 KURUMCA VER. BORÇ. ALACAKLAR HS. 100.000,00 362 FON. DİĞ. KAMU AD. TAH. HS. 101.756,55
15 STOKLAR 2.105.147,22 4 UZUN VADELİ YAB. KAYNAKLAR 14.930.163,70
150 İLK MADDE VE MALZEME HS. 2.105.147,22 47 BORÇ VE GİDER KARŞILIKLARI 14.930.163,70
16 ÖN ÖDEMELER 263.417,01 472 KIDEM TAZMİNATI KARŞILIĞI HS. 14.930.163,70
160 İŞ AVANS VE KREDİLERİ HS. 0,00 5 ÖZ KAYNAKLAR 552.769.382,76
161 PERSONEL AVANSLARI HS. 0,00 50 NET DEĞER 122.068.238,71
162 BÜTÇE DIŞI AV. VE KR. HS. 263.417,01 500 NET DEĞER HS. 122.068.238,71 2 DURAN VARLIKLAR 464.686.824,18 51 DEĞER HAREKETLERİ -1.404.624,98
24 MALİ DURAN VARLIKLAR 8.463.248,59 511 MUHASEBE BİR. ARASI İŞL. HS. 0
240 MALİ KUR. YAT. SER. HS. 8.463.248,59 519 DEĞER HAREKETLERİ SONUÇ HS. -1.404.624,98
241 MALVE HİZ. ÜR. KUR. YAT. SER. HS. 0,00 57 GEÇMİŞ YIL. OLUMLU FAAL. SON. 476.714.541,10
25 MADDİ DURAN VARLIKLAR 432.651.001,42 570 GEÇMİŞ YIL. OLUMLU FAAL. SON. HS. 476.714.541,10
250 ARAZİ VE ARSALAR HS. 202.938.152,97 58 GEÇ. YIL. OLUMSUZ FAAL. SONUÇ. -86.097.273,59
251 YERALTI VE YERÜSTÜ DÜZ. HS. 66.061.830,04 580 GEÇ. YIL. OLUMSUZ FAAL. SON. HS. (-) -86.097.273,59
252 BİNALAR HS. 120.946.497,74 59 DÖNEM FAALİYET SONUÇLARI 41.488.501,52
253 TESİS, MAKİNE VE CİHAZLAR HS. 7.569.036,51 590 DÖNEM OLUMLU FAAL. SON. HS. 49.815.298,37
254 TAŞITLAR HS. 4.741.198,20 591 DÖNEM OLUMSUZ FAAL. SON. HS. (-) -8.326.796,85
255 DEMİRBAŞLAR HS. 813.698,82
257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HS. (-) -6.836.212,78
258 YAPILMAKTA OLAN YATIRIMLAR HS. 36.416.799,92
29 DİĞER DURAN VARLIKLAR 23.572.574,17
294 ELDEN ÇIK. STOK. VE MD. VAR. HS. 23.572.574,17
AKTİF TOPLAMI 576.817.064,67 PASİF TOPLAMI 576.817.064,67

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 18 MUŞ İL ÖZEL İDARESİ 2016 YILI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU Hesap Kodu Yardımcı Hesap GİDERİN TÜRÜ 2014 2015 2016 Kod.1 TL TL TL 630 1 Personel Giderleri 30.960.889,07 27.633.555,35 47.771.394,37 630 2 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 4.402.613,48 5.193.623,67 4.473.943,34 630 3 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 23.677.871,82 23.163.360,73 27.160.806,04 630 4 Faiz Giderleri 0,00 55.389,97 9.123,85 630 5 Cari Transferler 10.519.289,58 8.174.169,35 3.621.160,30 630 7 Sermaye Transferleri 78.240.550,29 34.929.828,61 2.882.001,53 630 13 Amortisman Giderleri 4.662.312,72 1.029.048,19 1.144.851,87 630 14 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 7.003.197,09 9.374.847,68 7.520.316,65 630 25 Kamu İdarelerine Bedelsiz Olarak Devredilen Mali Olmayan Varlıklardan Kaynaklanan Giderler 0,00 0,00 1.605.980,83 630 99 Yukarıda Tanımlanmayan Diğer Giderler 0,00 0,00 57.899.354,76
GİDERLER TOPLAMI 159.466.724,05 109.553.823,55 154.088.933,54
Hesap Kodu Yardımcı Hesap GELİRİN TÜRÜ 2014 2015 2016 Kod.1 TL TL TL 600 1 Vergi Gelirleri 96.666,68 72.944,27 78.641,89 600 3 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 2.235.533,12 1.532.927,01 1.566.949,95 600 4 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 162.645.713,79 135.730.194,44 122.502.944,72 600 5 Diğer Gelirler 51.098.601,21 63.057.960,97 71.428.898,50
GELİRLER TOPLAMI 216.076.514,80 200.394.026,69 195.577.435,06
FAALİYET SONUCU 56.609.790,75 90.840.203,14 41.488.501,52

T.C. Sayıştay Başkanlığı Muş İl Özel İdaresi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 19 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr