ERZĠNCAN ĠL ÖZEL ĠDARESĠ DOĞU HALK HOLDĠNG 2015 YILI SAYIġTAY DENETĠM RAPORU Ekim 2016
ĠÇĠNDEKĠLER
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Dönem Karı elde etmiĢtir. Muhasebe Sistemi Erzincan Doğu Halk Holding Aġ, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa tabidir. Muhasebesi, finansal tabloları, tutmak zorunda olduğu defter ve cetveller ile Ģirketin mali denetimi bu kanun hükümlerine göre belirlenmektedir. ġirket, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 64 üncü maddesine göre aĢağıdaki ticari defterleri tutmaktadır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına iliĢkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüĢtür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluĢturan hesap ve iĢlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleĢtirilmiĢtir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüĢü oluĢturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5
5. DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI
BULGU 1: YanlıĢ Muhasebe Kaydı Sebebiyle Mali Tablolarda 679-Diğer
OlağandıĢı Gelir Ve Karlar Hesabı, 549- Özel Fonlar Hesabı ve 100 Kasa Hesabının
Olması Gerekenden Fazla Gözükmesi
Finansal Tabloların SunuluĢuna ĠliĢkin Türkiye Muhasebe Standardının (TMS 1)
“Finansal Tabloların Gerçeğe Uygun Sunuluşu” baĢlığı altındaki 13’üncü maddesinde aynen
“Finansal tablolar işletmenin finansal durumunu, finansal performansını ve nakit akışlarını
gerçeğe uygun olarak sunar. Gerçeğe uygun sunuş, işlemlerin sonuçlarının, diğer olayların
ve koşulların çerçevede belirtilen varlıklar, yabancı kaynaklar, gelir ve giderlerin tanımlarına
ve tahakkuk kriterlerine sadık kalınarak, sunulması demektir.” Denilmektedir.
Söz konusu düzenlemeden de anlaĢıldığı üzere iĢletmenin finansal tablolarının
iĢletmenin fiilen içinde bulunmuĢ olduğu durumu doğru ve gerçeğe uygun olarak yansıtması
gerekmektedir.
Ancak Doğu Halk holding Aġ nin eski ortaklarından …’nın Ģirkete 756.452,57 TL
borç verdiği gerekçesiyle buna yönelik olarak geçmiĢ yıllar itibariyle farklı tarihlerde 100
Kasa Hesabı borçlandırılarak 331 Ortaklara Borçlar hesabına alacak kaydı yapılmıĢtır. Ancak
daha sonra bu husus Ģirketle söz konusu Ģahıs arasında borç para verip vermediği konusunda
çıkan ihtilaf dolayısıyla mahkemeye intikal etmiĢ ve Erzincan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
yapmıĢ olduğu incelemeler sonucunda 17/01/2011 tarihinde verdiği kararla ilgili kiĢinin
Ģirkete borç para vermediğine hükmederek Ģirketi haklı bulmuĢtur. Bunun üzerine davacı
temyize gitmiĢ Yargıtay Dairesi 19.03.2013 gün ve 2011/6083-2013/5341 sayılı kararı ile
Dairenin verdiği kararı onamıĢtır. Davacı vekilinin karar düzeltme baĢvurusunu da Yargıtay
11. Hukuk Dairesi 11.10.2013 tarih ve 2013/18205 sayılı kararı ile reddetmiĢ yani yine Ģirketi
haklı bulmuĢtur.
Bu durumda esasen ilk baĢta yapılmıĢ olan muhasebe kayıtlarında yer alan hem 100-
Kasa Hesabının hem de 331 KiĢilere Borçlar Hesabının düzeltme kaydı ile düzeltilmesi
gerekmektedir. Çünkü mahkeme kararından sonra ilk baĢta yapılmıĢ bu muhasebe kayıtları
yok hükmündedir. GerçekleĢmemiĢ böyle bir iĢlemden dolayı yapılan bütün muhasebe
kayıtlarının eski haline getirilmesi gerekirken uygulamada 100 Kasa Hesabı ile ilgili hiçbir
düzeltme iĢlemi yapılmamıĢ 331 Ortaklara borçlar Hesabı ise 549- Özel Fonlar Hesabına
alınmıĢ daha sonra da bu hesaptan 679-Diğer OlağandıĢı Gelir ve Karlar Hesabına alınmıĢtır.
Buna bağlı olarak 679-Diğer OlağandıĢı Gelir ve Karlar Hesabı da fiilen hiçbir gelir
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 olmamasına rağmen olması gereken tutardan 756.452,57 TL fazla gözükmüĢ olmaktadır. Bu durumda faaliyet gelirleri 87.712,86 TL olan Ģirket elde etmemiĢ olduğu bir gelirden dolayı 2015 yılı içerisinde 181.350,89 TL vergi ödemek zorunda kalmıĢtır. Aslında mahkeme kararından sonra ilk baĢta açılan 100- Kasa Hesabı ile ilgili düzeltici bir kayıt olmadığından mahkeme kararı tam olarak yerine getirilmemiĢ olmaktadır. Çünkü mahkeme kararı ile sadece 331- Ortaklara borçlar Hesabında değil 100- Kasa Hesabındaki yanlıĢ kaydın da düzeltilmesini gerektirmektedir. Bununla birlikte filen gerçekleĢmemiĢ böyle bir iĢlemden dolayı 100 Kasa Hesabına giriĢ yapılacak Ģekilde muhasebe kaydı gerçekleĢtiği düĢünüldüğünde sene sonu sayımlarında 100 Kasa Hesabında oluĢacak açıkların ne Ģekilde kapatıldığı da anlaĢılamamıĢtır. Bu durumda; a) Söz konusu muhasebe kaydı dolayısıyla yukarıda bahsedilen muhasebenin uygunluk ilkesi ihlal edildiği gibi Ģirketin mali tablolarında da 100 Kasa Hesabı, 679-Diğer OlağandıĢı Gelir ve Karlar Hesabı ve 549- Özel Fonlar Hesabının bu durumdan etkilenmiĢ olduğu ve olması gereken tutarı yansıtmadığı düĢünülmektedir. b) Olmayan bir gelir dolayısıyla vergi dairesine 181.350,89 TL vergi ödenmesinin yukarıda belirtilen muhasebe ilkelerine ve ilgili diğer mevzuata uygun olmadığı düĢünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; "Doğu Halk Holding A.ġ.nin eski ortağı ....'nın 06.01.2001 tarihli olağanüstü genel kurulda kendi dönemlerinde SSK, TEDAġ ve personel borçlarını ödediklerini, sermaye artırımında da Ģirkete borç para verdiklerini belirtmiĢ ve bu beyanı genel kurul tutanağına geçmiĢtir. Bu hususun mali tablolara da yansıtıldığı ifade edilmiĢtir. ġirket yeni yöneticileri göreve geldiklerinde , Ģirket defter ve kayıtları üzerinde yaptıkları incelemede; ġirketin ilgili yıl mali tablolarındaki söz konusu kayıtların dayanağının olmadığını tespit ettiklerini, buna bağlı olarak konunun yargıya intikal ettiğini ve Ģirketin davayı kazandığını ve kararın kesinleĢtiğini ifade etmiĢlerdir. Bunun üzerine 331-Ortaklara Borçlar hesabındaki söz konusu kayıtlar hatalı olduğundan muhasebe kaydının ne Ģekilde düzeltileceği konusunda tereddütte kaldıklarını ve konuyu Erzincan Ġl Defterdarlığı'na sorduklarını belirtmiĢlerdir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 Erzincan Defterdarlık Müdürlüğü ise cevabi yazısında “Bilindiği üzere 213 Sayılı Vergi Usul Kanununun 413 üncü maddesinde ;”Mükellefler Gelir İdaresi Başkanlığından veya bu hususta yetkili kıldığı makamlardan ,vergi durumları ve vergi uygulaması bakımından müphem ve tereddütü mucip gördükleri hususlar hakkında yazı ile izahat isteyebilir.”hükmü uyarınca yapılan tetkik neticesinde özelge talebinizin muhasebe kayıt ve işlemlerine yönelik bir talep olduğu görüldüğünden ilgide kayıtlı talebinize herhangi bir işlem yapılmamış olup,konuya ilişkin tarafınızdan yapılacak muhasebe kayıt ve işlemler neticesinde vergi mevzuatına yönelik bir durumun ortaya çıkması durumunda özelge talebinde bulunabileceğiniz hususunu;Bilgilerinize arz ederim." demiĢtir. Böylelikle Defterdarlık Müdürlüğü muhasebe kaydı konusunda sorulan soruya cevap vermemiĢtir. Bunun üzerine aynı konuda Maliye Bakanlığı Gelir Ġdaresi BaĢkanlığından bilgi istenilmiĢ ancak onada cevap gelmemiĢtir. Konu tam olarak açıklığa kavuĢmadığından ve ileride Ģirketin bu konuda herhangi bir vergi ziyanı ve gecikme zammına muhatap olmaması için 2015 yılı ġirket Defter ve Kayıtlarında 756.452,57.-TL özel fonda tutulmuĢ ve dönem sonu itibariyle sonuç hesaplarına gelir kaydı olarak iĢlenmiĢ ve 12.02.2016 tarihi itibariyle “itirazi kayıt Ģerhi” konularak FevzipaĢa Vergi Dairesi hesaplarına 152.724,26.-TL olarak ödenmiĢtir." denilmektedir. Sonuç olarak Bu durumda esasen ilk baĢta yapılmıĢ olan muhasebe kayıtlarında yer alan hem 100- Kasa Hesabının hem de 331 KiĢilere Borçlar Hesabının düzeltme kaydı ile düzeltilmesi gerekmektedir. Çünkü mahkeme kararından sonra ilk baĢta yapılmıĢ bu muhasebe kayıtları yok hükmündedir. GerçekleĢmemiĢ böyle bir iĢlemden dolayı yapılan bütün muhasebe kayıtlarının eski haline getirilmesi gerekirken uygulamada 100 Kasa Hesabı ile ilgili hiçbir düzeltme iĢlemi yapılmamıĢ 331 Ortaklara borçlar Hesabı ise 549- Özel Fonlar Hesabına alınmıĢtır. Bu durumda yanlıĢ muhasebe kaydı dolayısıyla elde edilmemiĢ bir gelirden dolayı gelir vergisi ödenmek zorunda kalınmıĢtır. ġirketin 2015 yılı mali tablolarında 100 Kasa Hesabı, 679-Diğer OlağandıĢı Gelir ve Karlar Hesabı ve 549- Özel Fonlar Hesabının bu durumdan etkilenmiĢ olduğu ve olması gereken tutarı yansıtmadığı düĢünülmektedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 6. DENETĠM GÖRÜġÜ Erzincan Doğu Halk Holding Anonim ġirketi'nin 2015 yılına iliĢkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı 100 Kasa Hesabı, 549 Özel Fonlar Hesabı ve 679 Diğer OlağandıĢı Gelir ve Karlar Hesabı, hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9
7. EKLER
Ek 1: Kamu Ġdaresi Mali Tabloları
ĠġLETME AYRINTILI BĠLANÇOSU
AKTĠF ( VARLIKLAR ) PASĠF(KAYNAKLAR)
2014 2015 2014 2015
I- DÖNEN VARLIKLAR 2.096.978,23 2.287.408,30
I- KISA VADELĠ
YABANCI
KAYNAKLAR 25.202,75 178.105,02
A-HAZIR DEĞERLER 1.865.171,70 2.087.216,60 B-TĠCARĠ BORÇLAR 16.007,26 15.966,63
3-BANKALAR 1.865.171,70 2.087.216,60 1-SATICILAR 15.192,88 15.192,88
C-TĠCARĠ ALACAKLAR 190.337,22 146.658,57
5-DĠĞER TĠCARĠ
BORÇLAR 814,38 773,75
1-ALICILAR 183.295,02 139.616,37 C-DĠĞER BORÇLAR 7.682,75 7.682,75
5-VERĠLEN DEPOZĠTO VE
TEMĠNATLAR 7.042,20 7.042,20
1-ORTAKLARA
BORÇLAR 4.504,45 4.504,45
7-ġÜPHELĠ TĠCARĠ
ALACAKLAR 59.803,55 59.803,55
4-PERSONELE
BORÇLAR 3.178,30 3.178,30
8-ġÜPHELĠ TĠCARĠ
ALACAKLAR KARġILIĞI (-) 59.803,55 59.803,55
5-DĠĞER ÇEġĠTLĠ
BORÇLAR 0,00 0,00
D-DĠĞER ALACAKLAR 9.095,52 9.839,14
F-ÖDENECEK VERGĠ
VE DĠĞER
YÜKÜMLÜLÜKLER 1.512,74 154.455,64
1-ORTAKLARDAN
ALACAKLAR 0,00 0,00
1-ÖDENECEK VERGĠ
VE FONLAR 1.512,74 154.455,64
5-DĠĞER ÇEġĠTLĠ
ALACAKLAR 9.095,52 9.839,14
G-BORÇ VE GĠDER
KARġILIKLARI 0,00 0,00
G-GELECEK AYLARA AĠT
GĠDERLER VE GELĠR
TAHAKKUKLARI 32.373,79 43.693,99
1-DÖNEM KARI
VERGĠ VE DĠĞER
YASAL YÜKÜMLÜLÜK
KARġILIKLARI 0,00 0,00
1-GELECEK AYLARA AĠT
GĠDERLER 229,16 251,68
2-DÖNEM KARININ
PEġĠN ÖDENEN VERGĠ
VE DĠĞER
YÜKÜMLÜLÜKLERĠ (-) 0,00 0,00
2-GELĠR TAHAKKUKLARI 32.144,63 43.442,31
I-DĠĞER KISA
VADELĠ YABANCI
KAYNAKLAR 0,00 0,00
H-DĠĞER DÖNEN
VARLIKLAR 0,00 0,00 1-HESAPLANAN KDV 0,00 0,00
1-DEVREDEN KATMA
DEĞER VERGĠSĠ 0,00 0,00 III- ÖZ KAYNAKLAR 2.894.367,89 2.862.565,63
2-ĠNDĠRĠLECEK KATMA
DEĞER VERGĠSĠ 0,00 0,00
A-ÖDENMĠġ
SERMAYE 10.661.391,67 10.661.391,67
4-PEġĠN ÖDENEN
VERGĠLER VE FONLAR 0,00 0,00 1-SERMAYE 2.000.000,00 2.000.000,00
II- DURAN VARLIKLAR 822.592,41 753.262,35
3-SERMAYE
DÜZELTMESĠ OLUMLU
FARKLARI 8.661.391,67 8.661.391,67
A-TĠCARĠ ALACAKLAR 121,22 121,22
B-SERMAYE
YEDEKLERĠ 40.413,95 40.413,95
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10
5-VERĠLEN DEPOZĠTO VE
TEMĠNATLAR 121,22 121,22
6-DĠĞER SERMAYE
YEDEKLERĠ 40.413,95 40.413,95
C-MALĠ DURAN
VARLIKLAR 7.484,30 7.484,30 C-KAR YEDEKLERĠ 756.452,57 0,00
1-BAĞLI MENKUL
KIYMETLER 7.484,30 7.484,30 5-ÖZEL FONLAR 756.452,57 0,00
D-MADDĠ DURAN
VARLIKLAR 814.986,89 745.656,83
E-GEÇMĠġ YILLAR
ZARARLARI (-) 8.625.547,84 8.563.890,30
1-ARAZĠ VE ARSALAR 22.585,80 22.585,80
1-GEÇMĠġ YILLAR
ZARARLARI 8.625.547,84 -8.563.890,30
2-YER ALTI VE YER ÜSTÜ
DÜZENLERĠ 24.498,98 24.498,98
F-DÖNEM NET KARI
(ZARARI) 61.657,54 724.650,31
3-BĠNALAR 1.679.633,18 1.679.633,18 1-DÖNEM NET KARI 61.657,54 724.650,31
4-TESĠS, MAKĠNE VE
CĠHAZLAR 1.466.438,06 1.466.438,06
6-DEMĠRBAġLAR 1.296,21 1.296,21
8-BĠRĠKMĠġ
AMORTĠSMANLAR (-) 2.380.469,38 2.449.799,44
10-VERĠLEN AVANSLAR 1.004,04 1.004,04
AKTĠF (VARLIKLAR)
TOPLAMI 2.919.570,64 3.040.670,65
PASĠF (KAYNAKLAR)
TOPLAMI 2.919.570,64 3.040.670,65
ĠġLETME AYRINTILI GELĠR TABLOSU
Önceki Dönem Cari Dönem
A- BRÜT SATIġLAR 80.760,00 87.712,86
1-YURTĠÇĠ SATIġLAR 80.760,00 87.712,86
A- NET SATIġLAR 80.760,00 87.712,86
BRÜT SATIġ KARI VEYA ZARARI 80.760,00 87.712,86
D- FAALĠYET GĠDERLERĠ (-) 113.148,66 100.700,10
1-GENEL YÖNETĠM GĠDERLERĠ (-) 113.148,66 100.700,10
FAALĠYET KARI VEYA ZARARI (-) -32.388,66 -12.987,24
E- DĠĞER FAALĠYETLERDEN OLAĞAN GELĠR VE KARLAR 180.441,54 232.600,23
1-FAĠZ GELĠRLERĠ 180.441,54 232.600,23
OLAĞAN KAR VEYA ZARAR 148.052,88 219.612,99
F- OLAĞANDIġI GELĠR VE KARLAR 0,00 756.453,46
1-DĠĞER OLAĞANDIġI GELĠR VE KARLAR 0,00 756.453,46
G- OLAĞANDIġI GĠDER VE ZARARLAR (-) 70.642,24 70.065,25
1-ÇALIġMAYAN KISIM GĠDER VE ZARARLARI (-) 69.330,04 69.330,06
2-DĠĞER OLAĞANDIġI GĠDER VE ZARARLAR (-) 1.312,20 735,19
DÖNEM KARI VEYA ZARARI 77.410,64 906.001,20
H- DÖNEM KARI VERGĠ VE DĠĞER YASAL YÜKÜMLÜLÜK KARġILIKLARI (-) 15.753,10 181.350,89
DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI 61.657,54 724.650,31
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Erzincan Ġl Özel Ġdaresi Doğu Halk Holding 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr