2015 - ÇANAKKALE İL ÖZEL İDARESİ.pdf

ÇANAKKALE øL ÖZEL øDARESø 2015 YILI SAYIùTAY DENETøM RAPORU Eylül 2016

øÇERøK ÇANAKKALE øL ÖZEL øDARESø 2015 YILI DÜZENLø/øK DENETøM RAPORU 1 ÇANAKKALE øL ÖZEL øDARESø 2015 YILI PERFORMANS DENETøM RAPORU 61

ÇANAKKALE øL ÖZEL øDARESø 2015 YILI DÜZENLø/øK DENETøM RAPORU

ødøNDEKøLER

1. KAMU øDARESø1øN MALø YAPISI VE MALø TABLOLARI HAKKINDA BøLGø ........................ 1
2. DENETLENEN KAMU øDARESø YÖNETø0ø1øN SORUMLULUöU ............................................. 4
3. SAYIùTAYIN SORUMLULUöU .......................................................................................................... 5
4. DENETø0øN DAYANAöI, AMACI, YÖNTEMø VE KAPSAMI ........................................................ 5
5. DENETøM GÖRÜùÜNÜN DAYANAKLARI ....................................................................................... 6
6. DENETøM GÖRÜùÜ ........................................................................................................................... 15
7. DENETøM GÖRÜùÜNÜ ETKøLEMEYEN TESPøT VE DEöERLENDøRMELER ........................ 16
8. EKLER ................................................................................................................................................. 55

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU øDARESø1øN MALø YAPISI VE MALø TABLOLARI HAKKINDA BøLGø Mali YapÕ Çanakkale øl Özel ødaresi 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 3’üncü maddesinde yer alan sÕQÕflandÕrma çerçevesinde, genel yönetim kapsamÕnda yer alan kamu idarelerinden birisi olup, faaliyetlerini 2015 yÕOÕ bütçesi ile verilen ödenekler ve ilgili kanunlarla merkezi idareden aktarÕlan di÷er kaynaklarla yürütmektedir. Bu kapsamda Çanakkale øl Özel ødaresinin 2015 yÕOÕ bütçesiyle 49.000.000,00 TL gelir ve ödenek öngörülmüú olup, 82.669.156,50 TL 2014 yÕOÕndan devreden ödenek, Merkezi ødare Bütçesinden kullanÕm amacÕ belirlenmiú yatÕUÕmlar için aktarÕlan toplam 168.977.433,69 TL ödenek ile birlikte yÕOÕ ödenekleri 300.646.590,19 TL’ye ulaúPÕúWÕr. Çanakkale øl Özel ødaresinin sunulan mali tablolarÕna göre 2015 yÕOÕ Gelir ve Gider durumu aúD÷Õda gösterilmiútir. 2015 YILI BÜTÇE GELøRLERø TABLOSU Tahmini Gerçekleúen Vergi Gelirleri 0,00 417.472,50 Teúebbüs ve Mülkiyet
   Gelirleri 1.200.000,00 4.022.520,94 AlÕnan Ba÷Õú ve YardÕmlar ile Di÷er Gelirler (Tahsisli ) 0,00 124.680.614,62 Di÷er Gelirler 47.800.000,00 79.000.913,71 Sermaye Gelirleri 0,00 0,00 TOPLAM Öz Gelir 49.000.000,00 82.811.216,92 TOPLAM Genel Gelir 49.000.000,00 208.121.521,77

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 2 2015 YILI ÖDENEKLER TABLOSU Bütçe ile Verilen Ödenek Önceki <Õldan Devreden Ödenekler Merkezi ødareden AktarÕlan Ödenekler Ek Ödenek Net Bütçe Ödene÷i ToplamÕ Bütçe Gideri ToplamÕ Sonraki YÕla Devreden Ödenek 49.000.000,00 82.669.156,50 143.977.433,69 25.000.000,00 300.646.590,19 160.878.097,94 132.466.872,78 Merkezi yönetim kapsamÕndaki idareler tarafÕndan ödenek gönderilmek suretiyle bir takÕm hizmetlerin il özel idareleri eliyle gerçekleútirilmesi 5302 sayÕOÕ øl Özel ødaresi Kanunu’nun 6’ncÕ maddesine eklenen ek fÕkra ile mümkün kÕOÕnmÕúWÕr. Bu fÕkra hükmünce aktarÕlan ödenekler nedeniyle öngörülen bütçe büyüklü÷ü ile gerçekleúen bütçe büyüklükleri arasÕnda çok büyük farklÕOÕklar oluúmaktadÕr. Bütçe hazÕrlÕk aúamasÕnda merkezi yönetim kapsamÕndaki idarelerden yatÕUÕm projeleri karúÕOÕ÷Õnda ne kadar ödenek gönderilece÷i bilinmedi÷inden bütçe rakamlarÕ gerçekçi olmamaktadÕr. Aktarma yoluyla gelen nakit gelir ve ödenek kaydedilmek suretiyle bütçeleútirilmektedir. DolayÕVÕyla il özel idarelerinin yÕOÕ bütçeleriyle öngörülen rakamlarla bütçe gerçekleúmeleri arasÕnda fark bulunmaktadÕr. 2015 YILI BÜTÇE GøDERLERø CETVELø Bütçe Tahmini Gerçekleúen Gider Personel Giderleri 13.165.000,00 30.384.104,15 Sosyal Güv. KurumlarÕna Devlet Prim Gideri 1.980.000,00 3.966.271,61 Mal ve Hizmet AlÕm Gideri 13.253.348,18 22.134.181,50 Faiz Giderleri 1.700.000,00 257.263,87 Cari Transferler 1.701.000,00 1.487.266,00 Sermaye Giderleri 11.678.839,49 85.269.628,33 Sermaye Transferi 3.021.812,33 17.379.382,48 Yedek Ödenekler 2.500.000,00 0,00 TOPLAM 49.000.00,00 160.878.097,94 Kurumun 2015 yÕOÕ Faaliyet Gideri 137.788.203,90 TL, Faaliyet Geliri 209.704.164,50 TL olup gelir fazlasÕ 71.915.960,60 TL olarak gerçekleúmiútir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 3 Muhasebe ve Raporlama Sistemi Çanakkale øl Özel ødaresi mali iúlemlerini 5018 sayÕOÕ Kanun’la belirlenmiú muhasebeleútirme ve raporlama kurallarÕna göre gerçekleútirmektedir. 5018 sayÕOÕ Kanun’un 49’uncu maddesinin ilk iki fÕkrasÕnda; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalÕúmasÕQÕ sa÷layacak ve malî raporlarÕn düzenlenmesi ile kesin hesabÕn çÕkarÕlmasÕna temel olacak úekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesaplarÕ, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlÕklarÕ ile malî sonuç do÷uran ve öz kayna÷Õn artmasÕna veya azalmasÕna neden olan her türlü iúlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiú bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sa÷lanmasÕ amacÕyla tutulur.” denilmektedir. Söz konusu 49’uncu maddenin son fÕkrasÕnda ise muhasebe iúlemlerine, hesap planlarÕna ve iúlemlerin muhasebeleútirilmesinde kullanÕlacak belgelerin úekil ve türlerine iliúkin düzenlemenin mahalli idareler için øçiúleri BakanlÕ÷Õnca yapÕlaca÷Õ hükmü getirilmiútir. Bu kapsamda il özel idarelerince de uygulanan Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i çÕkarÕlmÕúWÕr. Çanakkale øl Özel ødaresinde mali iúlemlerle ilgili muhasebe kayÕtlarÕ Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i çerçevesinde øçiúleri BakanlÕ÷ÕQÕn sundu÷u e-øçiúleri otomasyon sistemi üzerinden yürütülmekte olup, mali nitelikteki hesap ve iúlemleri Mali Hizmetler Müdürlü÷ünce gerçekleútirilmektedir. 2015 yÕOÕ denetimi kapsamÕnda Çanakkale øl Özel ødaresi tarafÕndan “Kamu ødaresi HesaplarÕQÕn SayÕútaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi HakkÕnda Usul ve Esaslar” Õn 5’inci maddesi gere÷ince hesap dönemi sonunda SayÕútaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aúD÷Õda yer alanlar denetime sunulmuú olup, denetim bunlar ile Usul ve Esaslar’Õn 8’inci maddesinde yer alan di÷er belgeler dikkate alÕnarak yürütülüp sonuçlandÕUÕlmÕúWÕr. • Birleútirilmiú veriler defteri • Geçici ve kesin mizan

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 4 • Bilanço • Banka mevcudu tespit tutana÷Õ • AlÕnan çekler sayÕm tutana÷Õ • Menkul kÕymet ve varlÕklar sayÕm tutana÷Õ • Teminat mektuplarÕ sayÕm tutana÷Õ • De÷erli ka÷Õtlar sayÕm tutana÷Õ • Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu • Bütçe gelirleri ekonomik sÕQÕflandÕUÕlmasÕ tablosu • Faaliyet sonuçlarÕ tablosu Denetim görüúü, kamu idaresinin temel mali tablolarÕ olan bilanço ve faaliyet sonuçlarÕ tablosuna verilmiútir. 2. DENETLENEN KAMU øDARESø YÖNETø0ø1øN SORUMLULUöU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi oldu÷u muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazÕrlanmÕú olan mali rapor ve tablolarÕn do÷ru ve güvenilir bilgi içerecek úekilde zamanÕnda SayÕútaya sunulmasÕndan, bir bütün olarak sunulan bu mali tablolarÕn kamu idaresinin faaliyet ve iúlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle do÷ru ve güvenilir olarak yansÕtmasÕndan ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansÕn bu mali rapor ve tablolarÕn önemli hata veya yanlÕú beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve mallarÕ ile bunlara iliúkin hesap ve iúlemlerinin kanunlara ve di÷er hukuki düzenlemelere uygunlu÷undan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacÕna uygun olarak oluúturulmasÕndan, etkin olarak iúletilmesinden ve izlenmesinden, mali tablolarÕn dayana÷ÕQÕ oluúturan bilgi ve belgelerin denetime hazÕr hale getirilmesinden ve sunulmasÕndan sorumludur.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 5 3. SAYIùTAYIN SORUMLULUöU SayÕútay, denetimlerinin sonucunda hazÕrladÕ÷Õ raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve mallarÕ ile bunlara iliúkin hesap ve iúlemlerinin kanunlara ve di÷er hukuki düzenlemelere uygunlu÷unu tespit etmek, mali rapor ve tablolarÕQÕn güvenilirli÷ine ve do÷rulu÷una iliúkin görüú bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini de÷erlendirmekle sorumludur. 4. DENETø0øN DAYANAöI, AMACI, YÖNTEMø VE KAPSAMI Denetimlerin dayana÷Õ; 6085 sayÕOÕ SayÕútay Kanunu, genel kabul görmüú uluslararasÕ denetim standartlarÕ, SayÕútay ikincil mevzuatÕ ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iúlemlerinin kanunlara ve di÷er hukuki düzenlemelere uygunlu÷unu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarÕQÕn kamu idaresinin tüm faaliyet ve iúlemlerinin sonucunu do÷ru ve güvenilir olarak yansÕttÕ÷Õna iliúkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini de÷erlendirmek amacÕyla yürütülmüútür. Kamu idaresinin mali tablolarÕ ile bunlarÕ oluúturan hesap ve iúlemlerinin do÷rulu÷u, güvenilirli÷i ve uygunlu÷una iliúkin denetim kanÕWÕ elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanmasÕ ile risk de÷erlendirmesi yöntemiyle gerçekleútirilmiútir. Risk de÷erlendirmesi sÕrasÕnda, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tablolarÕn üretildi÷i mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de de÷erlendirilmiútir. Denetimin kapsamÕQÕ, kamu idaresinin mali rapor ve tablolarÕ ile gelir, gider ve mallarÕna iliúkin tüm mali faaliyet, karar ve iúlemleri ve bunlara iliúkin kayÕt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluúturmaktadÕr. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüúü oluúturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanÕWÕ elde edilmiútir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 6 5. DENETøM GÖRÜùÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Çanakkale øl Özel ødaresinin Mülkiyetinde Bulunan TaúÕnmazlarÕn Kamu ødarelerine Ait TaúÕnmazlarÕn KaydÕna øliúkin Yönetmelik Hükümlerine Göre KayÕt øúlemlerinin YapÕlmamasÕ ve Mali Tablolarda TaúÕnmazlarla ølgili HesaplarÕn Do÷ru YansÕWÕlmamasÕ 13.9.2006 tarih ve 2006/10970 sayÕOÕ Bakanlar Kurulu KararÕ ile Kamu ødarelerine Ait TaúÕnmazlarÕn KaydÕna øliúkin Yönetmelik çÕkarÕlmÕú ve 01.01.2006 tarihinde yürürlü÷e girmiútir. Yönetmeli÷in amacÕ genel yönetim kapsamÕndaki kamu idarelerine ait taúÕnmazlarÕn kaydÕna ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine iliúkin usul ve esaslarÕ düzenlemektir. Yönetmeli÷in 5. maddesinde kayÕt ve kontrol iúlemlerinin amacÕ ise kamu idarelerine ait mevcut taúÕnmazlarÕn ve içinde bulunulan yÕlda çeúitli yollarla edinilenlerin ve elden oÕkarÕlanlarÕn miktar olarak takip edilmesi amacÕyla kayÕt alÕnmasÕ olarak belirlenmiútir. Görüldü÷ü gibi kayÕtlarda taúÕnmazlarÕn miktar olarak gösterilmesi esas alÕnmaktadÕr. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeli÷inin 24. maddesinde ise maddi duran varlÕklarÕn muhasebe kayÕtlarÕna maliyet bedeliyle, herhangi bir maliyet yüklenilmeksizin edinilenlerin de rayiç bedeliyle geçirilece÷i úeklinde düzenleme yapÕlmÕúWÕr. Ancak 2006 yÕOÕndan 2014 yÕOÕna kadar geçen sürede kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan taúÕnmazlarÕn miktar olarak dahi kayÕt altÕna alÕnmasÕ ile ilgili iúlemler tamamlanamamÕúWÕr. AyrÕca sözkonusu taúÕnmazlarÕn sadece bir kÕsmÕ muhasebe kayÕtlarÕna alÕndÕ÷Õndan kamu idarelerinin mali tablolarÕQÕn taúÕnmazlar hakkÕnda tam ve do÷ru bilgi sunmasÕ sa÷lanamamÕúWÕr. Bu durum nedeniyle Maliye BakanlÕ÷Õnca Kamu ødarelerine Ait TaúÕnmazlarÕn KaydÕna øliúkin Yönetmeli÷in bazÕ maddeleri 03.06.2014 tarih 2014/6455 sayÕOÕ BKK ile yürürlü÷e giren Yönetmelikle de÷Lútirilerek belirtilen sorunlarÕn çözümü yoluna gidilmiútir. Kamu ødarelerine Ait TaúÕnmazlarÕn KaydÕna øliúkin Yönetmeli÷in bu çerçevede de÷Lútirilen 5. maddesinin birinci fÕkrasÕnda; “taúÕnmaz kayÕt ve kontrol iúlemleri, kamu idarelerine ait taúÕnmazlarÕn mevcutlarla birlikte içinde bulunulan yÕlda çeúitli yollarla edinilenlerin ve elden çÕkarÕlanlarÕn miktar ve de÷er olarak takip edilmesi amacÕyla kayÕt altÕna alÕnmasÕGÕr. KayÕtlarÕn belgeye dayanmasÕ esastÕr.” hükmü yer almaktadÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 7 AynÕ Yönetmelikle 5. maddeye getirilen ek ikinci fÕkrada ise kayÕt iúlemlerinde esas alÕnacak de÷erleme kriterleri belirlenmiútir. Buna göre tapuda kayÕtlÕ taúÕnmazlardan maliyeti belirli olanlarÕn maliyet bedeli, maliyet bedeli belirlenemeyenlerin rayiç de÷eri, bu iki de÷eri belli olmayanlar ile fÕkrada sayÕlan di÷er taúÕnmazlarÕn ise iz bedeli üzerinden kayÕtlara alÕnmasÕ gerekmektedir.
Öte yandan aynÕ Yönetmeli÷in “Cins Tashihlerinin YapÕlmasÕ” baúOÕklÕ 10. maddesinin

1. fÕkrasÕnda aynen “Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanÕmlarÕnda bulunan taúÕnmazlarÕn mevcut kullanÕm úekli ile tapu kaydÕQÕn birbirine uygun olmamasÕ durumunda, taúÕnmazlar mevcut kullanÕm úekli ile kayÕtlara alÕQÕr.” hükmüne yer verilmiútir. Bu hükümle cins tashihi iúlemleri tapu kayÕtlarÕndan ba÷ÕmsÕz hale getirilmiú ve taúÕnmazlarÕn muhasebe birimlerince mevcut kullanÕm úekliyle kaydÕQÕn yapÕlarak mali tablolarda gösterilmesine öncelik verilmiútir. Bu úekilde kamu idarelerinin tapu kayÕtlarÕ bakÕPÕndan cins tashihi ile ilgili iúlemleri daha sonra yapmalarÕna olanak sa÷lanmÕúWÕr. Kamu taúÕnmazlarÕQÕn kayda alÕnmasÕnda esas de÷erleme kriterleri bu úekilde olmakla birlikte sözkonusu Yönetmeli÷in “Mevcut TaúÕnmazlarÕn KaydÕna øliúkin øúlemler” baúOÕklÕ Geçici 1. maddesi ile mevcut taúÕnmazlarÕn kaydÕnda esas alÕnacak de÷erlerle ilgili geçici düzenlemeler yapÕlmÕúWÕr. Düzenlemeye göre;
   “ (1) Yönetmeli÷in 5 inci maddesinin ikinci fÕkrasÕna göre maliyet bedeli veya rayiç de÷erleri üzerinden muhasebe kayÕtlarÕna alÕnmasÕ gereken taúÕnmazlar bu de÷erler üzerinden kayÕtlara alÕQÕncaya kadar emlak vergi de÷erleri üzerinden ve aúD÷Õdaki úekilde kayÕtlara alÕQÕr: a) TaúÕnmazlarÕn fiili envanteri emlak vergi de÷erleri üzerinden kayÕt ve kontrol Lúlemleriyle görevli birimlerince, mevcut kullanÕm úekilleri esas alÕnarak en geç 30/9/2014 tarihine kadar tamamlanÕr ve bu Yönetmelik ekinde yer alan formlara ve icmal cetvellerine kaydedilir. b) Fiili envanteri yapÕlan taúÕnmazlara ait bilgiler muhasebe kayÕtlarÕ yapÕlmak üzere ilgili muhasebe birimlerine verilir. Muhasebe birimleri, kayÕtlÕ taúÕnmazlarÕ ilgili hesaplardan 1/10/2014 tarihi itibarÕyla çÕkarÕr ve aynÕ tarihte fiili envanter bilgileri üzerinden muhasebe kayÕtlarÕQÕ yapar. (2)Yönetmeli÷in 5 inci maddesine göre yapÕlmasÕ gereken iúlemler 31/12/2016 tarihine kadar tamamlanÕr” YukarÕya alÕnan Yönetmelik hükümleri birlikte de÷erlendirildi÷inde; Çanakkale øl Özel ødaresinin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanÕPÕnda bulunan taúÕnmazlarÕn mevcut kullanÕm úekilleri ve emlak vergisi de÷erleri üzerinden fiili envanterinin yapÕlmasÕ, en geç

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 8 30.09.2014 tarihi itibariyle ilgili form ve cetvellere geçirilmesi ve bu bilgilerin muhasebe birimlerine verilerek en geç 01.10.2014 tarihine kadar muhasebe kayÕtlarÕQÕn yapÕlmasÕ gerekmektedir. Bu iúlemlere ba÷OÕ olarak da 31.12 2014 tarihinde de tespit edilen de÷erler üzerinden Amortisman HesaplarÕna kayÕt yapÕlacaktÕr. Tüm taúÕnmazlarÕn bu úekilde muhasebe kayÕtlarÕna alÕnarak mali tablolarda gösterilmesi sa÷landÕktan sonra anÕlan Yönetmeli÷in geçici 1 inci maddesinin 2 nci fÕkrasÕ gere÷ince 31.12.2016 tarihine kadar tüm taúÕnmazlarÕn emlak vergisi de÷eri yerine maliyet bedeli veya rayiç de÷eri üzerinden kayÕtlara geçirilmesi tamamlanacaktÕr.
Ancak bu kayÕtlarÕn yapÕlmasÕna temel oluúturmak üzere öncelikle mevcut hesaplarda kayÕtlÕ bulunan taúÕnmazlarÕn 01.10.2014 tarihi itibariyle 250 Arazi ve Arsalar HesabÕ, 251 YeraltÕ ve Yerüstü Düzenleri HesabÕ ve 252 Binalar HesabÕnda kayÕtlÕ tutarlarÕn alacak kaydÕ ile çÕkarÕlmasÕ, toplam tutarÕn da 500 Net De÷er HesabÕna borç yazÕlmasÕ gerekmektedir. AynÕ úekilde söz konusu taúÕnmazlara iliúkin amortisman tutarlarÕ da 257 Birikmiú Amortismanlar HesabÕna borç, 500 Net De÷er HesabÕna alacak kaydedilerek hesaplardan çÕkarÕlacaktÕr. Esasen sözkonusu Yönetmelik de÷Lúikli÷inin muhasebe iúlemleri açÕVÕndan uygulanmasÕna yönelik iúlemlerle ilgili ayrÕntÕOÕ açÕklamaya Muhasebat Genel Müdürlü÷ünün 25.07.2014 ve 16.09.2014 tarihinde yayÕnlanan TaúÕnmaz Envanteri konulu genel yazÕlarÕnda yer verilmiútir. Ancak Çanakkale øl Özel ødaresince 2014 yÕOÕnda taúÕnmazlarla ilgili bu iúlemler yapÕlmamÕú olup,2015 yÕOÕnda yönetmelikte yer alan tespit, de÷erlendirme ve kayÕt Lúlemlerinin yapÕlmasÕ gerekmektedir. YukarÕya açÕklanan Yönetmelik hükümleri ile Muhasebat Genel Müdürlü÷ünün Genel YazÕlarÕ çerçevesinde; Çanakkale øl Özel ødaresinin taúÕnmaz kayÕtlarÕ incelendi÷inde DúD÷Õdaki hususlar tespit edilmiútir: x TaúÕnmazlara iliúkin envanter çalÕúmalarÕ yapÕlmÕú ancak cins tashihleri yapÕlmamÕúWÕr. Envanteri çÕkarÕlan bu taúÕnmazlardan 2008 yÕOÕnda Kurumun envanterinde bulunanlarÕn muhasebeye rayiç de÷erleri üzerinden kaydÕ yapÕlmÕúWÕr. 2008 yÕOÕndan sonra çeúitli yollarla edinilen taúÕnmazlarÕn muhasebeye kaydÕ yapÕlmamÕúWÕr. Söz konusu taúÕnmazlarÕn de÷er tespit çalÕúmalarÕ devam etmektedir. x Ancak Yönetmelik hükmü gere÷ince 2014 yÕOÕ içinde tamamlanmasÕ gereken kayÕt, kontrol ve muhasebe iúlemlerinin henüz sonuçlandÕUÕlmadÕ÷Õ anlaúÕlmaktadÕr. x 2014 yÕOÕnda gerçekleútirilen denetim ba÷lamÕnda; Çanakkale Tapu Müdürlü÷ü kayÕtlarÕ ile Kurumun envanterinde bulunan taúÕnmazlar arasÕnda miktar, de÷er ve cins

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 9 yönünden yapÕlan karúÕlaúWÕrmalar sonucunda tespit edilen farklÕOÕklarÕn giderilmesi için çalÕúmalar 2015 yÕOÕ sonu itibariyle tamamlanamamÕúWÕr. Bu tespitler ÕúÕ÷Õnda Çanakkale øl Özel ødaresine ait taúÕnmazlarÕn kaydÕQÕn yukarÕda belirtilen Yönetmelik ve Genel YazÕlarda açÕklanan esaslara uygun hale getirilme iúlemlerinin devam etti÷i ancak 2015 yÕOÕ sonu itibariyle tamamlanmadÕ÷Õ anlaúÕlmaktadÕr. Bu durumda Kurumun 2014 yÕOÕ kesin mizan ve bilançosunda yer alan 250 Arazi ve Arsalar HesabÕ, 251 YeraltÕ ve Yerüstü Düzenleri HesabÕ, 252 Binalar HesabÕ, 500 Net De÷er HesabÕ ile 257 Birikmiú Amortismanlar HesaplarÕnda kayÕtlÕ tutarlarÕn gerçek durumu yansÕtmadÕ÷Õ düúünülmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Kamu taúÕnmazlarÕQÕn kayda alÕnmasÕna ait Yönetmeli÷e göre øl özel idareye ait taúÕnmazlarÕn 2014 ve 2015 yÕllarÕnda envanter çalÕúmalarÕ tamamlanarak sisteme girilmiútir. ÇalÕúmalar yapÕOÕr iken tapu kayÕtlarÕ güncellenmiútir. TaúÕnmazlar belediyesinden alÕnanlar raiç bedelleri , tarÕm dÕúÕ alanlarda ise iz bedeli üzerinden kayÕt altÕna alÕnmÕúWÕr. Daha sonra yeni alÕnan taúÕnmazlar sisteme kaydedilmiú,satÕlan,takas edilen taúÕnmazlar ise sitemden düúülmüútür. TaúÕnmazlarÕPÕz kamulaúWÕrma alanÕ içinde kalanlarÕn resen ifrazÕQÕn tapu müdürlüklerince yapÕlmasÕ vb. durumlarda ødaremize bilgi verilmemesinden dolayÕ sÕNÕntÕlar yaúanmakta oldu÷undan, ølçe Müdürlüklerine yazÕ yazÕlarak 2016 yÕOÕ itibarÕ ile tapu kayÕtlarÕQÕn ve rayiç bedellerinin temin edilerek gönderilmesi istenmiútir. Henüz 2 ilçemizden cevap gelmiú olup geldi÷inde sisteme girilmekte, taúÕnmazlarÕPÕz güncelleme iúlemleri devam etmektedir. ùuanda sistemde 916 adet taúÕnmazÕPÕz kayÕtlÕ olup, Terzialan göleti içinde kalan ve tapularÕ yeni alÕnmÕú olan toplam 60 adet tapudan 55 adedinin sisteme giriú iúlemleri devam etmektedir. Sisteme girildi÷inde tapu adedimiz 971 adet olacaktÕr. Yönetmeli÷in geçici 1 inci maddesinin 2 nci fÕkrasÕ gere÷ince 31.12.2016 tarihine kadar tüm taúÕnmazlarÕn, emlak vergisi de÷eri yerine maliyet bedeli veya rayiç de÷eri üzerinden kayÕtlara geçirilmesi tamamlanacak, böylece fiili durumun sistem içinde mizan ve bilançolara da yansÕmasÕ hÕzla sa÷lanacaktÕr." Denilmektedir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 10 Sonuç olarak Kamu idaresi tarafÕndan 31.12.2016 tarihine kadar tüm taúÕnmazlarÕn, emlak vergisi de÷eri yerine maliyet bedeli veya rayiç de÷eri üzerinden kayÕtlara geçirilmesi tamamlanaca÷Õ belirtilmiútir. Ancak bu durum kamu idaresinin 2015 yÕOÕ mali raporlarÕQÕ etkilememekte olup dolayÕsyla 2015 yÕOÕ mali tablolarÕnda 250 Arazi ve Arsalar HesabÕ, 251 YeraltÕ ve Yerüstü Düzenleri HesabÕ, 252 Binalar HesabÕ, 500 Net De÷er HesabÕ ile 257 Birikmiú Amortismanlar HesaplarÕ gerçek durumu yansÕtmamaktadÕr. BULGU 2: Çanakkale øl Özel ødaresi TaúÕQÕr Kesin HesabÕ ile Mali Tablolarda Yer Alan 150 ølk Madde ve Malzeme HesabÕ, 253 Tesis Makine ve Cihazlar HesabÕ ve 255 Demirbaúlar HesabÕ ArasÕnda TutarsÕzlÕk BulunmasÕ, TaúÕQÕr Mal Yönetmeli÷i’nin 12 nci maddesine göre; Kamu idarelerince bütün taúÕQÕrlarÕn ve bunlara iliúkin iúlemlerin kayÕt altÕna alÕnmasÕ esastÕr. TaúÕQÕr kayÕtlarÕ, yönetim hesabÕ verilmesine esas olacak úekilde tutulur ve her bir kaydÕn belgeye dayanmasÕúarttÕr. 13 üncü maddesi gere÷i de; taúÕQÕrlar, edinme úekline bakÕlmaksÕ]Õn kamu idaresince kullanÕlmak üzere teslim alÕndÕ÷Õnda giriú kaydÕ yapÕlmasÕ gerekmektedir. Giriú ve çÕNÕú kayÕtlarÕ TaúÕQÕr øúlem Fiúine dayanÕlarak yapÕOÕr ve satÕn alma suretiyle edinme ve de÷er artÕUÕFÕ de÷Lúiklik hallerinde maliyet bedeli esas alÕQÕr. AyrÕca, satÕn alÕnan taúÕQÕrlar için, teslim alÕndÕktan sonra, TaúÕQÕr Kod Listesindeki hesap kodlarÕ itibarÕyla üçer nüsha TaúÕQÕr øúlem Fiúi düzenlenir. Yönetmeli÷in 8 inci maddesi gere÷i; taúÕQÕr iúlemlerine iliúkin muhasebe kayÕtlarÕ, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeli÷ine dayanÕlarak çÕkarÕlmÕú ilgili muhasebe düzenlemeleri ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde muhasebe yetkilileri tarafÕndan yapÕlacaktÕr. Muhasebe yetkilileri, harcama birimlerince hazÕrlanan Harcama Birimi TaúÕQÕr Yönetim HesabÕ Cetvelinde gösterilen tutarlarÕn muhasebe kayÕtlarÕyla uygunlu÷unu kontrol ederek onayladÕktan sonra, harcama yetkilisine göndermekle görevli ve sorumludurlar. Yönetmeli÷in 30 uncu maddesine göre, taúÕQÕr kayÕt ve kontrol yetkilileri tarafÕndan, kamu idarelerinin muhasebe kayÕtlarÕnda ilgili stok ve maddî duran varlÕk hesaplarÕnda izlenen taúÕQÕrlardan; satÕn alma suretiyle edinilenlerin giriú iúlemleri ile de÷er artÕUÕFÕ harcamalar için düzenlenen TaúÕQÕr øúlem Fiúlerinin bir nüshasÕ ödeme emri belgesi ekinde, muhasebe birimine gönderilir. Çanakkale øl Özel ødaresi’nin 31.12.2015 tarihi itibariyle mali tablolarÕnda yer alan 150 ølk Madde ve Malzeme hesabÕnda 624.934,22-TL, 253 Tesis Makine ve Cihazlar

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 11 hesabÕnda 3.835.939,73-TL ve 255 Demirbaúlar hesabÕnda 2.678.297,87-TL olmak üzere toplam 13.358.074,39-TL tutarÕnda taúÕQÕUÕn bulunmaktadÕr. Ancak TaúÕQÕr Kesin HesabÕna bakÕldÕ÷Õnda; 150 ølk Madde ve Malzeme hesabÕnda 533.906,93-TL, 253 Tesis Makine ve Cihazlar hesabÕnda 3.816.737,63-TL ve 255 Demirbaúlar hesabÕnda 1.777.578,78-TL olmak üzere toplam 12.347.125,91-TL taúÕQÕUÕn yer aldÕ÷Õ görülmüútür. DolayÕVÕyla taúÕQÕr hesabÕ ile mizan arasÕnda 1.010.948,48-TL tutarÕnda bir fark bulunmaktadÕr. YukarÕdaki mevzuat hükümleri gere÷ince TaúÕQÕr Kesin HesabÕ ile ødare’nin mali tablolarÕnda 150 ølk Madde ve Malzeme, 253 Tesis Makine ve Cihazlar ve 255 Demirbaúlar HesaplarÕnda aynÕ tutarda mal ve malzemenin bulunmasÕ ve birbiri ile uyumlu olmasÕ gerekmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Bilindi÷i üzere øçiúleri BakanlÕ÷Õnca hazÕrlanan e-içiúleri sisteminde taúÕQÕr modülü 2013 sonu itibariyle kullanÕma baúlanÕlmÕúWÕr. Çanakkale øl Özel ødaresine ait 2013 yÕlsonu cetvellerinde 2014 yÕOÕna devreden taúÕQÕr kayÕtlarÕ E-øçiúleri taúÕQÕr modülü içerisinde veri aktarÕm dosyasÕna aktarÕlmak suretiyle taúÕQÕr modülüne geçilmesi sa÷lanmÕú, taúÕQÕr kayÕtlarÕ veri aktarÕm úablonuna KDV dahil fiyatlarla girilmiútir. 2014 \ÕOÕndan itibaren kurumumuz taúÕQÕr kayÕtlarÕ E-øçiúleri taúÕQÕr modülü üzerinden yapÕlmaktadÕr. TaúÕQÕr modülünün etkin kullanÕlmasÕ-kullandÕUÕlmasÕ sürecinde veri aktarÕm úablonunda KDV dahil girilen taúÕQÕr kayÕtlarÕna sistem tarafÕndan mükerrer olarak tekrar KDV tutarÕ ekledi÷inden TaúÕQÕr Kesin Hesap Cetvelleri ve Kurum YÕlsonu mizanlarÕQÕn tutmadÕ÷Õ tespit edilmiú ve bu durum BakanlÕ÷Õn YardÕm yerel masasÕna belirli tarihlerde bildirilmiútir. Bahse konu sorun øçiúleri BakanlÕ÷Õ Bilgi øúlem Daire BaúkanlÕ÷Õna 27.01.2016 tarih ve 92482617-809.99-E.1186 sayÕOÕ yazÕPÕz ile bildirilmiútir. Bilgi øúlem Daire BaúkanlÕ÷Õ YardÕm Yerel MasasÕ ile gerek mail gerekse telefon ile yapÕlan görüúmelerde bahse konu sorunun birçok ilde oldu÷u ve sorun ile ilgilenildi÷i düzenleme aúamasÕnda oldu÷u belirtilmiútir. AyrÕca 2015 YÕOÕ YÕlsonu TaúÕQÕr HesaplarÕ ve TaúÕQÕr kesin Hesap Cetvellerinin 150.01.-150.04-150.06-150.13-253.02-253.03-255.01-255.02-255.03-255.07-255.10 birinci düzeylerinde farklÕOÕk oldu÷una dair tutanak konsolide yetkilimiz tarafÕndan düzenlenerek 2015 YÕOÕ TaúÕQÕr Kesin Hesap Cetvelleri ekinde SayÕútay BaúkanlÕ÷Õna gönderilmiú ve bu farklÕOÕ÷Õn düzeltilmesi için de YardÕm Yerel MasasÕna mail ile bildirilmiútir. Sonuç olarak

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 12 TaúÕQÕr Kesin HesabÕ ile Mali tablolarda yer alan taúÕQÕr tutarlarÕ arasÕndaki (genelde devirden gelen taúÕQÕrlarÕn KDV tutarlarÕ kadar) farklÕOÕklar BakanlÕ÷Õn programÕndan kaynaklanmakta olup, BakanlÕktan tarafÕPÕza konu ile ilgili sorunun giderilece÷i yönünde bilgilendirme yapÕlmÕúWÕr. En kÕsa sürede tutarlarÕn eúit hale getirilmesi sa÷lanacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi, TaúÕQÕr Kesin HesabÕ ile Mali tablolarda yer alan taúÕQÕr tutarlarÕ arasÕndaki (genelde devirden gelen taúÕQÕrlarÕn KDV tutarlarÕ kadar) farklÕOÕklar BakanlÕ÷Õn programÕndan kaynaklandÕ÷ÕQÕ ve BakanlÕktan konu ile ilgili sorunun giderilece÷i yönünde bilgilendirme yapÕldÕ÷ÕQÕ, en kÕsa sürede tutarlarÕn eúit hale getirilmesinin sa÷lanaca÷ÕQÕ belirtmiútir. Ancak söz konusu durum 2015 yÕOÕ mali tablolarÕQÕ etkilememekte olup, 2015 yÕOÕ mali tablolarÕnda 150 ølk Madde ve Malzeme, 253 Tesis Makine ve Cihazlar ve 255 Demirbaúlar HesaplarÕ gerçek durumu yansÕtmamaktadÕr. BULGU 3: ødari Para CezalarÕQÕn Bir KÕsmÕQÕn Tahakkukunun Hiç YapÕlmamÕú OlmasÕ, Bir KÕsmÕQÕn øse Tahsiline Ba÷OÕ Olarak Tahakkuk Ettirilmesi Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷inin 120 Gelirlerden Alacaklar hesabÕQÕn iúleyiúine iliúkin 84’üncü maddesine göre; ilgili servislerince tahakkuk bordrolarÕ ile ya da tahakkuk fiúleri ile muhasebe birimine bildirilen alacak tahakkuklarÕQÕn, 120 Gelirlerden Alacaklar HesabÕna borç, 600 Gelirler HesabÕna alacak kaydedilmesi gerekmektedir. Alacak tahsil edilemeyip hukuki süreç baúlatÕldÕ÷Õnda, 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar HesabÕna borç, 120 Gelirlerden Alacaklar hesabÕna alacak kaydÕ yapÕlacaktÕr. ølgili alacak tahsil edildi÷inde ise 120 Gelirlerden Alacaklar, takipli ise 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar HesabÕna alacak ve ilgisine göre bankalar ya da kasa hesabÕna borç kaydÕ yapÕlacaktÕr. a) ømar Müdürlü÷ünün, Mali Hizmetler Müdürlü÷üne gönderdi÷i bazÕ idari para cezalarÕQÕn 120 Gelirlerden Alacaklar HesabÕ ve 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar HesabÕ tahakkuk kayÕtlarÕQÕn yapÕlmadÕ÷Õ, b) Ruhsat ve ømar Müdürlüklerinin gönderdi÷i bazÕ idari para cezalarÕQÕn ise tahakkuk kaydÕQÕn tahsiline ba÷OÕ olarak yapÕldÕ÷Õ, görülmüútür. Mali tablolarÕn gerçek durumu yansÕtma iúlevi nedeniyle, faaliyet dönemine ait ødare alacaklarÕQÕn muhasebe sisteminde 120 Gelirlerden Alacaklar hesabÕna önce gelir tahakkuk kaydÕQÕn yapÕlarak tahsilatÕQÕn takip edilmesi gerekmektedir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 13 Kamu idaresi cevabÕnda; "Mali tablolarÕn gerçek durumu yansÕtma iúlevi nedeniyle, faaliyet dönemine ait ødare alacaklarÕQÕn muhasebe sisteminde 120 Gelirlerden Alacaklar hesabÕna önce gelir tahakkuk kaydÕQÕn yapÕlarak tahsilatÕQÕn takip edilmesi uygulamalarÕna baúlanÕlmÕúWÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi, faaliyet dönemine ait ødare alacaklarÕQÕn muhasebe sisteminde 120 Gelirlerden Alacaklar hesabÕna önce gelir tahakkuk kaydÕQÕn yapÕlarak tahsilatÕQÕn takip edilmesi uygulamalarÕna baúlanÕldÕ÷ÕQÕ bildiröiútir. Ancak söz konusu uygulama 2015 yÕOÕ mali tablolarÕQÕ etkilememekte olup, idarenin 2015 yÕOÕ mali tablolarÕnda 120 Gelirlerden Alacaklar HesabÕ ve 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar HesabÕ gerçek durumu yansÕtmamaktadÕr. BULGU 4: 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu HesabÕ ile 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu HesabÕQÕn Bilançoda Birlikte Yer AlmasÕ Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷inin “Dönem Faaliyet SonuçlarÕ” baúOÕklÕ 323’üncü maddesinde; “Bu hesap grubu dönem olumlu veya olumsuz faaliyet sonuçlarÕQÕn izlenmesi için kullanÕOÕr.” denilerek dönem sonunda faaliyet sonuçlarÕQÕn olumlu veya olumsuz olabilece÷ini buna ba÷OÕ olarak aynÕ dönem faaliyet sonucunda olumlu ve olumsuz hesaplarÕn bir arada olamayaca÷ÕQÕ ve bu hesaplarÕn mahsup edilerek olumlu veya olumsuz olma durumuna göre ilgili hesaba kaydÕQÕn yapÕlaca÷Õ hükme ba÷lamÕúWÕr. AynÕ Yönetmeli÷in 323’üncü maddesinin 2’inci fÕkrasÕnda; “Dönem faaliyet sonuçlarÕ sonucun olumlu veya olumsuz olmasÕna göre bu grup içinde açÕlacak aúD÷Õdaki hesaplardan oluúur. 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu HesabÕ 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu HesabÕ (-)” denilmektedir. Ancak Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 yÕOÕ Bilançosu incelendi÷inde; mahsup iúlemi yapÕlmadÕ÷Õ ve mali tabloda 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu HesabÕ ve 591-Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu HesaplarÕQÕn birlikte kullanÕldÕ÷Õ görülmektedir. Bu durumun hem muhasebenin en temel ilkelerinden olan Dönemsellik ilkesine hem de yukarÕda yer verilen Yönetmelik hükümlerine aykÕUÕ oldu÷u düúünülmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Bilindi÷i üzere Çanakkale øl Özel ødaresinde øçiúleri BakanlÕ÷Õnca hazÕrlanmÕú olan ve e-içiúleri sistemi üzerinden çalÕúan Bütçe ve Muhasebe programÕ kullanÕlmaktadÕr. Sisteme veriler Yönetmeliklerde öngörüldü÷ü úekilde girildi÷inde

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 14 ølçe Özel ødarelerinin harcamalarÕ gelirlerinin çok üzerinde oldu÷undan 590-Dönem Olumlu Faaliyet SonuçlarÕ HesabÕ ve 591-Dönem Olumsuz Faaliyet SonuçlarÕ HesabÕ otomatik olarak birlikte yer almaktadÕr. Sene sonu iúlemleri yapÕOÕrken, sistem, devredilmesi veya kapatÕlmasÕ gereken hesaplarÕn devir ve kapanÕúlarÕQÕ otomatik olarak yapmaktadÕr. Bulguda söz edilen konunun düzeltilmesi hususunda øçiúleri BakanlÕ÷Õ Bilgi øúlem Dairesi BaúkanlÕ÷Õna bilgi verilerek bilançolarda bu hesaplardan sadece birinin yer almasÕ konusunda gerekli giriúimlerde bulunulacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu ødaresince verilen cevapta; øçiúleri BakanlÕ÷Õ Bütçe ve Muhasebe modülünde il özel idarelerin Merkez ve ilçe özel idare müdürlüklerinin Faaliyet sonuçlar ayÕ ayrÕ iúlem olarak görüldü÷ünden, programda birleútirme iúlemi yapÕlamadÕ÷Õ, konunun øçiúleri BakanlÕ÷Õ Bilgi øúlem Dairesi BaúkanlÕ÷Õna iletildi÷i ve programda yapÕlacak düzenlemeden sonra gerekli güncellemelerin yapÕlabilece÷i belirtilmiútir. 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 49’uncu ve 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanununun 48’inci maddeleri uyarÕnca mahalli idarelerde hesap ve kayÕt düzeninde saydamlÕk, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sa÷lanmasÕ, iúlemlerin kayÕt dÕúÕnda kalmasÕQÕn önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sa÷OÕklÕ ve güvenilir bir biçimde muhasebeleútirilmesi; mali tablolarÕQÕn zamanÕnda, do÷ru, muhasebenin temel kavramlarÕ ve genel kabul görmüú bütçe ve muhasebe ilkeleri çerçevesinde hazÕrlanmasÕna temel olacak úekilde çÕkarÕlmasÕ amacÕna yönelik olarak Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i øçiúleri BakanlÕ÷Õnca çÕkarÕlmÕúWÕr. Bu yönetmelik kapsamÕnda yapÕlacak iúlem ve kayÕtlar bilgi teknolojilerinden yararlanarak hazÕrlanan programlar ile yapÕlmaktadÕr. øl özel idarelerinin kullanmasÕ amacÕyla øçiúleri BakanlÕ÷Õ tarafÕndan hazÕrlanan e-içiúleri sistemi Bütçe ve Muhasebe Modülü ile kayÕt ve iúlemler yapÕlmaktadÕr. Ancak sistem devreye girdi÷i 2009 \ÕOÕndan bu yana ihtiyaçlarÕ karúÕlayacak ölçüde geliútirilememiútir. Bulgu konusu hususla birlikte raporun di÷er maddelerinde yer alan mali tablolarla ilgili hatalarÕn bu sistemden kaynaklandÕ÷Õ idarelerce belirtilmekle birlikte sorun aktarma ve giderme konusunda il özel idarelerinin vesayet kuruluúu olan øçiúleri BakanlÕ÷Õnca yeteri kadar dikkate alÕnmadÕ÷Õ anlaúÕlmaktadÕr. øl özel idarelerinin herhangi bir tasarruf yetkisi bulunmamasÕ göz önüne alÕndÕ÷Õnda denetim görüúünü etkileyen bu sistem hatalarÕQÕn söz konusu BakanlÕkça düzeltilmesi gerekmektedir. Sonuç olarak; konu üzerinde idare ile mutabakat sa÷lanmakla birlikte 2015 yÕOÕ mali tablolarÕnda 590 Dönem Olumlu Faaliyet

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 15 SonuçlarÕ HesabÕ ve 591 Dönem Olumsuz Faaliyet SonuçlarÕ HesabÕ ile ilgili olarak hatalÕ durum devam etmektedir. 6. DENETøM GÖRÜùÜ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 yÕOÕna iliúkin yukarÕda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarÕQÕn, “Denetim Görüúünün DayanaklarÕ” bölümünde açÕklanan nedenlerden dolayÕ 120 Gelirlerden Alacaklar HesabÕ, 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar HesabÕ, 150 ølk Madde ve Malzeme HesabÕ, 250 Arazi ve Arsalar HesabÕ, 251 YeraltÕ ve Yerüstü Düzenleri HesabÕ, 252 Binalar HesabÕ, 253 Tesis Makine ve Cihazlar HesabÕ, 255 Demirbaúlar HesabÕ , 257 Birikmiú Amortismanlar HesabÕ , 500 Net De÷er HesabÕ , 590-Dönem Olumlu Faaliyet SonuçlarÕ HesabÕ ve 591-Dönem Olumsuz Faaliyet SonuçlarÕ HesabÕ, hesap alanlarÕ hariç tüm önemli yönleriyle do÷ru ve güvenilir bilgi içerdi÷i kanaatine varÕlmÕúWÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 16 7. DENETøM GÖRÜùÜNÜ ETKøLEMEYEN TESPøT VE DEöERLENDøRMELER BULGU 1: T.C. Ziraat BankasÕ TarafÕndan Çanakkale øl Özel ødaresi’ne Tahsis Edilen AracÕn ølgili MevzuatÕna Göre De÷erlemeye Tabi Tutularak KayÕtlara AlÕnmamasÕ ve Protokol KapsamÕnda SatÕn AlÕnan AracÕn GESTAù A.ù.’ ye Verilmesi, 5018 sayÕOÕ Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun; 3 üncü maddesinde, Kamu gelirinin tanÕPÕ yapÕlmÕúWÕr. Kanun’un 8 inci maddesine göre de, “Her türlü kamu kayna÷ÕQÕn elde edilmesi ve kullanÕlmasÕnda görevli ve yetkili olanlar, kaynaklarÕn etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanÕlmasÕndan, muhasebeleútirilmesinden, raporlanmasÕndan ve kötüye kullanÕlmamasÕ için gerekli önlemlerin alÕnmasÕndan sorumludur ve yetkili kÕOÕnmÕú mercilere hesap vermek zorundadÕr.” Ba÷Õú ve yardÕmlar baúOÕklÕ 40 ÕncÕ maddesinde; “Herhangi bir gerçek veya tüzel kiúi tarafÕndan, kamu hizmetinin karúÕOÕ÷Õ olarak veya kamu hizmetleriyle iliúkilendirilerek ba÷Õú veya yardÕm toplanamaz, benzeri adlar altÕnda tahsilat yapÕlamaz. Kamu idarelerine yapÕlan her türlü ba÷Õú ve yardÕmlar gelir kaydedilir. Nakdi olmayan ba÷Õú ve yardÕmlar, ilgili mevzuatÕna göre de÷erlemeye tâbi tutularak kayÕtlara alÕQÕr.” Denilmektedir. Kanun’un 49 uncu maddesinde, kamu hesaplarÕQÕn, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlÕklarÕ ile malî sonuç do÷uran ve öz kayna÷Õn artmasÕna veya azalmasÕna neden olan her türlü iúlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiú bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sa÷lanmasÕ amacÕyla tutulaca÷Õ hükme ba÷lanmÕúWÕr. Çanakkale øl Özel ødaresi’nin taúÕQÕr kayÕtlarÕna bakÕldÕ÷Õnda; øl Özel ødaresi Genel Sekreterinin makam aracÕQÕn, T.C. Ziraat BankasÕ tarafÕndan kiralanan araç oldu÷u ve yakÕt giderlerinin ise GESTAù A.ù. tarafÕndan karúÕlandÕ÷Õ görülmüútür. T.C. Ziraat BankasÕ’ndan alÕnan 18.06.2015 tarihli yazÕda, “Çanakkale øl Özel ødaresi'ne ait Organize Sanayi Bölgesinde bulunan arsada uygun bulunacak bir alanda T.C. Ziraat BankasÕ amblem ve logosuna üç yÕl yer verilerek BankanÕn reklamÕQÕn yapÕlmasÕ koúulluyla bir adet aracÕn üç \ÕllÕk kiralama ve di÷er giderleri bedeli yasal kesintiler hariç 125.000.-TL’nin ( aracÕn kiralandÕ÷Õ ) firmaya ödenece÷i ayrÕca ødare ile sözleúme imzalanaca÷Õ” belirtilmiútir. Ancak

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 17 øl Özel ødare kayÕtlarÕnda buradan sa÷lanan menfaatlere iliúkin bir kaydÕn ve sözleúmenin bulunmadÕ÷Õ ve aracÕn yakÕt ödemelerinin gelir olarak kaydedilmedi÷i anlaúÕlmÕúWÕr. Yine, T.C. Ziraat BankasÕ’ndan alÕnan 09.06.2011 ve 09.08.2011 tarihli yazÕlarda; Çanakkale øl Özel ødaresi ile Ziraat BankasÕ Kordon úubesi arasÕnda imzalanan BankacÕOÕk Hizmet Protokolünün sona erdi÷i ve yeni dönemde øl Özel ødaresinin iú ve iúlemlerinin Bankaca yürütülmesi kapsamÕnda azami 350.000-TL nakdi katkÕ yapÕlmasÕ ile kendilerine tahsis edilen aracÕn tahsisine devam edilmesine ayrÕca kurumun alaca÷Õ Mercedes Viyano marka aracÕn faturasÕQÕn Bankaca karúÕlanmasÕna karar verildi÷i belirtilmiútir. YapÕlan incelemelerde, yeni alÕnan araç için Banka tarafÕndan 135.611,83-TL bedel ödendi÷i ve aracÕn GESTAù A.ù.’ye teslim edildi÷i görülmüútür. Ancak söz konusu araç GESTAù A.ù. envanterine de alÕnmamÕú olup, teslim tarihinden itibaren Valilik MakamÕ için kullanÕlmaktadÕr. Mevzuat hükümleri birlikte de÷erlendirildi÷inde; Kamu KurumlarÕQÕn her türlü gelir ve varlÕklarÕQÕn muhasebe kayÕtlarÕQÕn yapÕlarak mali tablolarÕnda yer almasÕ gerekmektedir. Öte yandan øl Özel ødaresi’nin gelir kaynaklarÕ ve elde usulleri 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu’nda belirtilmiútir. Bu kapsamda øl Özel ødaresi’nin Banka ile Reklam ya da baúkaca edimler karúÕOÕ÷Õnda yazÕOÕ veya sözlü anlaúma yaparak menfaat temin etmesi mevzuata aykÕUÕOÕk teúkil etmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Söz konusu protokol 2011 tarihli olup sadece ilgili yÕOÕ kapsamakta, 2011 yÕOÕndan bu yana bankalarla maaú protokolü hariç herhangi bir promosyon protokolü yapÕlmamaktadÕr. Konu ile ilgili gerekli çalÕúmalar baúlatÕlmÕúWÕr. Gestaú A.ù.ne verilen araç ile ilgili ødaremize devri çalÕúmalarÕna baúlanÕlmÕú bulunmaktadÕr. Devir ve tahsis ile ilgili muhasebe iúlemleri ayrÕca yapÕlacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabÕnda; Gestaú A.ù.ne verilen araç ile ilgili ødaremize devri çalÕúmalarÕna baúlanÕldÕ÷ÕQÕ ve T.C. Ziraat BankasÕ ile aralarÕnda herhangi bir protokol olmadÕ÷ÕQÕ belirtmiúlerdir. Kamu KurumlarÕQÕn her türlü gelir ve varlÕklarÕQÕn muhasebe kayÕtlarÕQÕn yapÕlarak mali tablolarÕnda yer almasÕ gerekmektedir. KirasÕ Banka tarafÕndan ödenen ve øl Özel ødaresi Genel Sekreterinin kullanÕPÕnda olan araç için øl Özel ødaresi bütçesinden bir bedel çikmamakla birlikte, Kurumun giderlerinde bir azalma meydana gelmekte ve dÕúarÕdan bir fayda sa÷lamaktadÕr. DolayÕVÕyla kirasÕ Banka tarafÕndan ödenen

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 18 aracÕn da yakÕt giderleri dahil olmak üzere øl Özel ødaresi muhasebe kayÕtlarÕnda yer almasÕ ve mali tablolarÕnda gösterilmesi gerekmektedir. BULGU 2: Mahalli ødareler Genel Müdürlü÷ünden Gönderilen Ödeneklerin øl Genel Meclisi KararÕ AlÕnmadan Mevzuta AykÕUÕ Olarak, Belirlenen øú ve Hizmetlerde KullanÕlmak Üzere Valilik Oluru øle Ek Ödenek Kaydedilmesi 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu’nun 9’uncu maddesine göre øl genel meclisi, il özel idaresinin karar organÕGÕr. 10’uncu maddesine göre bütçe ve kesin hesabÕ kabul etmek, bütçede kurumsal kodlama yapÕlan birimler ile fonksiyonel sÕQÕflandÕrmanÕn birinci düzeyleri arasÕnda aktarma yapmak ve úartlÕ ba÷ÕúlarÕ kabul etmek øl Genel Meclisinin görevleri arasÕnda sayÕlmÕúWÕr. Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷inin 37’inci maddesine göre de ek ödenek verilmesi ancak meclis kararÕ ile yapÕlabilmektedir. 6583 sayÕOÕ 2015 yÕOÕ Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nun 5’inci maddesinin ikinci IÕkrasÕna göre Maliye BakanlÕ÷Õ Bütçesinin 12.01.31.00-01.1.2.00-1-09.06 tertibinde yer alan ödenekten Mahalli ødareler Genel Müdürlü÷ü bütçesine ùubat AyÕ içerisinde 502.000.000,00 TL ve Ekim AyÕ içerisinde 259.000.000,00 TL olmak üzere toplam 762.000.000,00 TL ödenek aktarÕldÕ÷Õ; bu ödeneklerin tamamÕQÕn ilgili aylar içinde øçiúleri BakanlÕ÷Õ oluru ile 51 il özel idaresi emrine il özel idaresinin görev alanÕna giren hizmetlerde kullanÕlmak üzere gönderildi÷i, bu kapsamda Çanakkale øl Özel ødaresine iki seferde toplam 9.000.000 + 6.500.000 =15.500.000,00 TL ödenek geldi÷i ancak yukarÕda bahsedilen Kanun ve Yönetmelik hükümleri gere÷ince söz konusu ödene÷in øl Genel Meclisi KararÕ ile ek bütçe yapÕldÕktan sonra harcanmasÕ gerekirken sadece Valilik oluru ile aynÕ ödene÷in bir taraftan 2015 yÕOÕ Gelir Bütçesinin YatÕUÕm KurumlarÕndan ve Kiúilerden AlÕnan Ba÷Õú ve YardÕmlar maddesine irad; di÷er taraftan 2015 yÕOÕ gider bütçesinin muhtelif tertiplerine ek ödenek kaydÕ yapÕlmak suretiyle belirlenen iú ve hizmetlerde kullanÕlmak üzere 9.000.000 +3.700.000 =12.700.000 Tl’nÕn harcanmasÕna izin verildi÷i kalan 2.800.000,00 TL 333 Emanetler hesabÕnda bekletildi÷i anlaúÕlmÕúWÕr. Söz konusu ödenek, projeye ba÷OÕ tahsisi mahiyette bir ödenek de÷ildir. Özel ødarenin görev alanÕna giren hizmetlerde kullanÕlmak üzere gönderildi÷inden ba÷Õú ve yardÕm niteli÷inde bir ödenektir. Bu nedenle gelen ödenek bir taraftan gelir bütçesine ba÷Õú ve yardÕm olarak kaydedilirken di÷er taraftan gider bütçesine de ek ödenek kaydedilmesi gerekmektedir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 19 Bu úekilde ek bütçe yapÕlmasÕnda karar organÕ, baúlangÕç bütçesini de yapan ve özel idarenin de karar organÕ olan il genel meclisidir. Ek ödenek(ek bütçe) yapma yetkisi yukarÕda bahsedilen mevzuat hükümleri uyarÕnca sadece øl Genel Meclisine ait oldu÷undan 15.500.000,00 LiralÕk ödene÷in øl Genel Meclisi kararÕ olmaksÕ]Õn kullanÕlmasÕ hatalÕ bir iúlem olarak de÷erlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "2015 Mali yÕOÕ içinde øçiúleri BakanlÕ÷Õ oluru ile øl Özel ødaresinin görev alanÕna giren hizmetlerde kullanÕlmak üzere toplam 15.500.000,-TL ödenek gönderilmiútir. Çanakkale øl Özel ødaresinin 2015 yÕOÕ Bütçe Kararnamesinin 10. maddesinde “Genel Bütçe KanunlarÕnda yer alan BakanlÕklar ve di÷er kamu kuruluúlarÕQÕn ildeki yatÕUÕmlarÕna harcanmak üzere øl Özel ødaresi bütçesine aktarÕlan ödenekler, øta Amiri onaylarÕyla gelir bütçesinde açÕlacak tertiplere gelir, di÷er yandan gider bütçesinde ilgili projelere ödenek kaydedilir” hükmü bulunmaktadÕr. Bilindi÷i üzere Bütçe Kararnamesi bir meclis kararÕGÕr. Söz konusu meclis kararÕna dayanÕlarak söz konusu ödenekler Vali Oluruyla ilgili projelere Ek Ödenek kaydedilmiútir. Bulguda Ek Ödenek verilebilmesinin ancak meclis kararÕ ile yapÕlabildi÷ine de÷inilmiútir. Burada yeni bulunan bir gelir kayna÷Õ ve øl Özel ødaresinin öz gelirleri kastedilmektedir. Oysa BakanlÕktan gelen bu ödenek øl Özel ødaresinin öz geliri de÷ildir. Ve finans kodu (08) olarak iúlenmektedir. ùu anda øl Özel ødaresinde kullanÕlmakta olan øçiúleri BakanlÕ÷Õnca hazÕrlanan sistemde (08) finans kodu ile ek ödenek verilmesi mümkün olmamaktadÕr. YukarÕda da de÷inildi÷i gibi Meclis, bütçe kararnamesinin 10. maddesi ile BakanlÕklar ve di÷er kuruluúlarca øl Özel ødaresine gönderilen ödeneklerin Vali OnayÕ ile ek ödenek kaydedilmesi hususuna onay ve yetki vermiú bulunmaktadÕr. BunlarÕn yanÕ sÕra; 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu: Valinin görev ve yetkileri Madde 30- i) Bütçeyi uygulamak, bütçede meclis ve encümenin yetkisi dÕúÕnda kalan aktarmalarÕ yapmak. Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i: Ba÷Õú ve yardÕmlar

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 20 MADDE 17 - (1) Herhangi bir gerçek veya tüzel kiúi tarafÕndan kamu hizmetinin karúÕOÕ÷Õ olarak veya kamu hizmetleri ile iliúkilendirilerek ba÷Õú ve yardÕm toplanamaz, benzeri adlar altÕnda tahsilat yapÕlamaz. (2) YapÕlan her türlü ba÷Õú ve yardÕmlar (Mülga ibare:RG-11/9/2011-28051) (…) gelir kaydedilir. Nakdi olmayan ba÷Õú ve yardÕmlar ilgili mevzuatÕna göre de÷erlendirmeye tabi tutulur ve kayÕt altÕna alÕQÕr. (3) YapÕlan úartlÕ ba÷Õú ve yardÕmlar, üst yöneticinin onayÕ ile gelir bütçesinde ba÷Õú ve yardÕmlar bölümüne gelir yazÕOÕr ve gider bütçesinde bu hizmetin ödene÷i varsa bu ödene÷e eklenir; yoksa, bütçede öngörülen tertibe ödenek yazÕlarak tahsis amacÕna harcanÕr. Bu ödenekten amaç dÕúÕnda baúka bir tertibe aktarma yapÕlamaz. (4) Bu ödeneklerden malî yÕl sonuna kadar harcanmamÕú olan tutarlar, ba÷Õú ve yardÕPÕn amacÕ gerçekleúinceye kadar ertesi yÕl bütçesine devir olunarak ödenek kaydedilir. Ancak, bu ödeneklerden tahsis amacÕ gerçekleútirilmiú olanlardan kalan tutarlara iliúkin ödenekleri iptal etmeye üst yönetici yetkilidir. (5) Ba÷Õú ve yardÕmlar, kullanÕlmadÕ÷Õ veya amaç dÕúÕ kullanÕldÕ÷Õ için geri istenildi÷i takdirde, bütçeye gider kaydÕyla ilgilisine geri verilir. ùartlÕ ba÷Õú ve yardÕPÕn zamanÕnda kullanÕlmamasÕ nedeniyle do÷acak zararlar ile amaç dÕúÕ kullanÕm nedeniyle yapÕlan harcamalar sorumlulu÷u tespit edilenlere ödettirilir. Hükümlerine istinaden 5302 sayÕOÕ øl Özel ødaresi Kanunu’nun 30/i fÕkrasÕ, Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i’nin 17’nci ve øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Bütçe Kararnamesi’nin 10’ncu maddesi gere÷ince idaremiz gelir bütçesine gelir, gider bütçesine ödenek kaydedilmiútir." Denilmektedir. Sonuç olarak øçiúleri BakanlÕ÷Õ’nca øl Özel ødaresinin ihtiyaçlarÕnda kullanÕlmak üzere gönderilen paralarÕn øl Genel Meclisi kararÕ ile bütçeye ek ödenek kaydedilmeksizin kullanÕlmamasÕ gerekti÷ine iúaret eden denetim bulgumuza iliúkin kurum görüúünde; özetle 5302 sayÕOÕ Kanun 30/i, Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i 17/3, ve Bütçe Kararnamesinin 10. Maddelerinde yer alan “úartlÕ ba÷Õú ve yardÕmlarÕn üst yönetici onayÕ ile gelir bütçesinin ba÷Õú ve yardÕmlar bölümüne gelir ve ilgili tertibine gider kaydedilerek harcanaca÷Õ” yönündeki düzenlemeler dayanak gösterilerek iúlemlerinde bir uygunsuzluk olmadÕ÷ÕQÕ belirtmektedirler.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 21 Öncelikle belirtilmesi gereken husus úudur ki, söz konusu hukuki düzenlemelerde yer alan “üst yönetici onayÕ” gereklili÷i, denetim bulgumuzda iúaret edilen øl Genel Meclisi KararÕ gereklili÷i ile çeliúen yada birbirinin alternatifi prosedürleri de÷il birbirini tamamlayan yasal gereklilikleri göstermektedir. Nitekim, 5302 sayÕOÕ Kanun 30/i, Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i 17/3, ve Bütçe Kararnamesinin 10. Maddelerinde yer alan “úartlÕ ba÷Õú ve yardÕmlarÕn üst yönetici onayÕ ile gelir bütçesinin ba÷Õú ve yardÕmlar bölümüne gelir ve ilgili tertibine gider kaydedilerek harcanaca÷Õ” yolundaki mevzuat hükümleri yanÕnda 5302 sayÕOÕ øl Özel ødaresi Kanununun “øl Genel Meclisinin Görev ve Yetkileri” baúOÕklÕ 10. Maddesi (g) fÕkrasÕnda “úartlÕ ba÷ÕúlarÕ kabul etmek” sayÕlmaktadÕr. AslÕnda merkezi idare tarafÕndan yardÕm mahiyetinde gönderilen paralarÕn úartlÕ ba÷Õú ve yardÕmlar kapsamÕna alÕnmasÕ teknik zorunluluktan kaynaklanmaktadÕr. Elbette özel yada tüzel kiúilerden gelen yardÕmlar bakÕPÕndan kamu otoritesinin seçici davranarak bir onay sürecine tabi tutulmasÕ gereklidir. Ancak merkezi idareden gönderilen böyle yardÕmlar için bu onay süreci sadece bir prosedürün yerine getirilmesidir. Belirtilen mevzuat hükümleri bir çeliúkiyi de÷il bir uygulamanÕn farklÕ yönleriyle ve birbirini tamamlayan yetkili mercilerini göstermektedir. Bulgu konusu olan, øçiúleri BakanlÕ÷Õnca øl Özel ødaresinin ihtiyaçlarÕnda kullanÕlmak üzere gönderilen paralarÕn muhasebeleútirilmesi “úartlÕ ba÷Õú ve yardÕmlar” gelir kaleminde gerçekleútirilecek olmasÕ gelirlerin ekonomik sÕQÕflandÕUÕlmasÕnda bu kodla (04 alÕnan ba÷Õú ve yardÕmlar ) adlandÕUÕlmasÕndan kaynaklanmakla birlikte øl Özel ødaresi için ek bir ödenektir. Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷inin “Ek Ödenek” baúOÕklÕ 37. Maddesinde de ek ödene÷in Meclis kararÕyla verilece÷i belirtilmektedir. Sonuç olarak, bu úekilde gönderilen paralar 5302 sayÕOÕ Kanun 30/i, Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i 17/3, ve Bütçe Kararnamesinin 10. Maddeleri hükümleri çerçevesinde üst yönetici onayÕ ile gelir bütçesinin ba÷Õú ve yardÕmlar bölümüne gelir kaydedilirken Mahalli ødareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeli÷i 37. Maddesi hükmü çerçevesinde øl Genel Meclisince kararlaúWÕUÕlan tertiplere “ek ödenek” kaydedilecektir. YukarÕda belirtilen mevzuat hükümleri de÷erlendirmesi yanÕnda, konuya “bütçe hakkÕ” yönüyle yaklaúÕlmasÕ da berraklaúmayÕ sa÷lamaktadÕr. Bilindi÷i üzere parlamenter demokrasinin temelini oluúturan bütçe hakkÕ, yani gelirlerin toplanmasÕ ve giderlerin yapÕlmasÕna iliúkin belirleyici irade kamu kayna÷ÕQÕn asÕl sahibi olan vatandaú temsilcileridir. øl Özel ødareleri ba÷lamÕnda ise bu hak øl Genel Meclislerindedir ve 5302 sayÕOÕ Kanunun 10/b maddesi gere÷ince “Bütçe ve kesin hesabÕ kabul etmek” olarak øl Genel Meclisinin en temel

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 22 görevleri arasÕnda sayÕlmaktadÕr. Bu yetki/görev, hesapverme sorumlulu÷u mekanizmasÕQÕn øl Özel ødarelerindeki iúleyiúini somutlaúWÕrmaktadÕr. Kamu kayna÷ÕQÕn asÕl sahibi olan vatandaúÕn temsilcileri (øl Genel Meclisi) bütçeyi yapmakta ve uygulanmasÕ için bürokratlara yetki devretmektedir. YÕl tamamlandÕ÷Õnda ise øl Genel Meclisinin yürütme organÕQÕ temsil eden üst yönetim, bütçe uygulamasÕQÕ øl Genel Meclisinin belirledi÷i sÕQÕrlar ve koúullar çerçevesinde yaptÕ÷ÕQÕ göstermek için kesin hesabÕ kendisine yetki devreden Meclisinin onayÕna sunmakta, yani mali hesapverme sorumlulu÷unun gere÷ini yerine getirmektedir. Konuya yerel demokrasinin ve hesapverme sorumlulu÷unun iúleyiúini sergileyen bu ba÷lamda yaklaúÕldÕ÷Õnda yÕl baúÕ ödeneklerinden nitelik itibarÕyla farkÕ olmayan ek ödene÷in kullanÕPÕna iliúkin tercih ve karar hakkÕQÕn/bütçe hakkÕQÕn øl Genel Meclisinde oldu÷u açÕktÕr. Bütçe hakkÕ devredilemez. Devredilen bütçe hakkÕ de÷il uygulamasÕGÕr. YukarÕda belirtilen mevzuat hükümleri de bu ilkeler ve iúleyiú paralelindedir ve bütçe hakkÕ ile bütçe uygulamasÕQÕ gösteren, birbirini tamamlayan hükümleri içermektedirler. DolayÕVÕyla, Mahalli ødareler Genel Müdürlü÷ü bütçesinden yardÕm olarak gönderilen 15.500.000,00 TL nin ek ödenek kaydedilmesi ve ek bütçe yapÕlmasÕ için øl Genel Meclisi onayÕna sunulmasÕ gerekti÷i düúünülmektedir. BULGU 3: øl Genel Meclisinde, Mevzuatta Öngörülmedi÷i Halde øhtisas KomisyonlarÕ øle Birlikte Karar Alan Karma Komisyon AdÕ AltÕnda Bir Komisyon KurulmasÕ Ve Bu Komisyon Üyelerinin øhtisas KomisyonlarÕnda Oylamaya KatÕlmasÕ, 5302 sayÕOÕ øl Özel ødaresi Kanunu’nun 5393 sayÕOÕ Kanunla de÷Lúik ³øhtisas komisyonlarÕ” baúOÕklÕ 16’ncÕ maddesi ile, 09.10.2005 tarih ve 25961 sayÕOÕ Resmi Gazete de yayÕmlanan øl Genel Meclisi ÇalÕúma Yönetmeli÷inin ihtisas komisyonlarÕQÕn oluúumunu düzenleyen 20’nci maddesinde hangi komisyonlarÕn kaç üyeden kurulaca÷Õ belirtilmiútir. 5302 sayÕOÕ Kanunun 16’ncÕ maddesinde; “øl genel meclisi, bir yÕl görev yapmak üzere üyeleri arasÕndan en az üç, en fazla beú kiúiden oluúan ihtisas komisyonlarÕ kurabilir. Plân ve Bütçe ile ømar ve BayÕndÕrlÕk komisyonlarÕ en çok yedi kiúiden meydana gelir. “ Hükmü yer almaktadÕr. øl Genel Meclisi ÇalÕúma Yönetmeli÷i’nin ³øhtisas komisyonlarÕQÕn oluúumu” baúOÕklÕ 20’inci maddesinde de;

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 23 “Madde 20 — Meclis, bir yÕl görev yapmak üzere, nisbî ço÷unlukla en az üç, en çok beú üyeden oluúan ihtisas komisyonlarÕ kurabilir. Plan ve bütçe komisyonu ile imar ve bayÕndÕrlÕk komisyonu en çok yedi üyeden oluúur. Meclis, komisyonlara üye seçiminden önce kurulacak komisyonu ve üye sayÕVÕQÕ belirler. Plan ve bütçe komisyonu, imar ve bayÕndÕrlÕk komisyonu, e÷itim, kültür ve sosyal hizmetler komisyonu ile çevre ve sa÷OÕk komisyonunun kurulmasÕ zorunludur. Komisyonlar, her siyasî parti grubunun ve ba÷ÕmsÕz üyelerin meclisteki üye sayÕVÕQÕn meclis üye tam sayÕVÕna oranlanmasÕ suretiyle oluúturulur. øhtisas komisyonlarÕna siyasi parti gruplarÕ aday gösterebilece÷i gibi, üyeler de o partiden aday olabilir. Birden fazla komisyonda görev almak mümkündür. (Ek cümle:RG-27/11/2014-29188) (Mülga cümle:RG- 8/1/2015-29230) KomisyonlarÕn toplam üye sayÕVÕQÕn meclis üye tam sayÕVÕndan fazla oldu÷u durumlarda komisyona üye veremeyen siyasi partilerin üyeleri ile ba÷ÕmsÕz üyeler meclis kararÕyla komisyonlarda görev alabilirler. Komisyon üyeliklerinde eksilme oldu÷u takdirde süreyi tamamlamak üzere yeni üye seçilir. Komisyon toplantÕlarÕna üst üste üç defa mazeretsiz olarak katÕlmayan üyenin üyeli÷i meclis kararÕ ile düúürülebilir. (Ek cümleler:RG-27/11/2014-29188) Ba÷OÕ oldu÷u partiden istifa eden komisyon üyesinin komisyon üyeli÷i de sona erer. Süreyi tamamlamak üzere ilk toplantÕda aynÕ partiden yeni üye seçimi yapÕOÕr. ømar ve bütçeye iliúkin konular hakkÕnda meclis tarafÕndan karar alÕnmadan önce ilgili komisyonlarda görüúülmesi zorunludur. øhtisas komisyonlarÕ toplantÕlarÕQÕ, meclisin toplantÕ süresinde veya müteakip günlerde yapar. ømar ve bayÕndÕrlÕk komisyonu en fazla on iú günü, di÷er komisyonlar ise beú iú günü toplanarak kendisine havale edilen iúleri sonuçlandÕUÕr ve raporunu meclise sunar. Rapor Kanunda öngörülen sürenin sonunda meclise sunulmadÕ÷Õ takdirde, konu meclis baúkanÕ tarafÕndan do÷rudan gündeme alÕQÕr. øhtisas komisyonlarÕ toplantÕlarÕna Kanunda belirtilen kiúi, kurum ve kuruluúlarÕn katÕOÕPÕna iliúkin usul ve esaslar hakkÕnda meclis önceden genel bir karar alabilece÷i gibi herhangi bir komisyon toplantÕVÕ için ayrÕca bir karar da alabilir. Meclisin bir karar almadÕ÷Õ durumlarda komisyon uygun görüldü÷ü takdirde katÕOÕm için gerekli tedbirleri alÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 24 Komisyonlar üyeleri arasÕndan bir baúkan ve bir baúkan vekili seçer. øhtisas komisyonlarÕ üye tam sayÕVÕQÕn salt ço÷unlu÷u ile toplanÕr ve katÕlanlarÕn salt ço÷unlu÷u ile karar alÕr. Komisyonlar çalÕúmalarÕnda uzman kiúilerden de yararlanabilir. Komisyon raporlarÕ alenîdir, çeúitli yollarla halka duyurulur ve isteyenlere il genel meclisi tarafÕndan belirlenecek bedel karúÕOÕ÷Õnda verilir. (1) Gerekti÷inde bir konu meclis baúkanÕnca birden fazla komisyona havale edilebilir.” Denilmektedir. 34 üyeli Çanakkale øl Genel Meclisi’nde; Kanun hükmü gere÷i Plan ve Bütçe Komisyonu ile ømar ve BayÕndÕrlÕk komisyonlarÕ 7’úer üyeden, di÷er 14 komisyon 5’er üyeden kurulmuú olup, her üye 2 komisyonda görev almaktadÕr. Hal böyle iken ayrÕca ücret ödenmemekle birlikte, 5302 sayÕOÕ Kanun ve øl Genel Meclisi ÇalÕúma Yönetmeli÷i’ne aykÕUÕ olarak ihtisas komisyonlarÕQÕn kendi üyeleri ile birlikte, di÷er komisyon baúkanlarÕQÕn da katÕldÕ÷Õ 21- 22 üyeli “Karma Komisyon” adÕ altÕnda farklÕ bir komisyon oluúturuldu÷u ve ihtisas komisyonuna incelenmek üzere gönderilen konularda di÷er komisyon baúkanlarÕQÕn da oylamaya katÕldÕklarÕ, dolayÕVÕyla øl Genel Meclisini oluúturan Baúkan dahil 34 üyenin 2/3 ünün karma komisyon adÕ altÕnda nisbi oranda karar oluúturarak konunun øl Genel Meclisinde tartÕúÕlma olana÷ÕQÕn kÕVÕtlandÕ÷Õ görülmüútür. Örne÷in , Bulgu konusu yapÕlan Biga ølçesi Kalafat Köyü Uzunsu Mevkii 156 Ada, 1 numaralÕ parselin EMSAL=1,00 HMax=9,50 metreden EMSAL=1,60 HMax=12,50 metreye oÕkarÕlarak kaçak yapÕQÕn yasal hale getirildi÷i 06.03.2015 tarih 25 nolu øl Genel Meclisi KararÕnda da “ømar ve BayÕndÕrlÕk ve Karma Komisyonun raporlarÕ okundu ve görüúmeye açÕldÕ;” denilmektedir. ømar ve BayÕndÕrlÕk Komisyonu Baúkan ve 5 üyesi ile birlikte 15 ihtisas komisyonu baúkanlarÕQÕn da dahil oldu÷u Karma Komisyon, toplam 21 üye ile toplanarak 1/1000 ölçekli ømar PlanÕ de÷Lúikli÷inin kabulü yönünde görüú bildirmiú olup, øl Genel Meclisi KararÕnda 20 kabul , 11 red, 2 çekimser oy ile oy çoklu÷u ile kabul edilmiútir. 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu ile øl Genel Meclisi ÇalÕúma Yönetmeli÷i’nde, ihtisas komisyonlarÕ ile birlikte toplanarak görüú bildirilirken oy kullanan “karma komisyon”

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 25 adÕ altÕnda baúka bir komisyon düzenlenmemiútir. Bu komisyonun yasaya aykÕUÕ olarak çalÕúma ve karar alma sürecine dahil edilmesiyle, øhtisas komisyonlarÕQÕn Kanun'da belirtilen temsil esasÕna dayalÕ oluúum ve çalÕúma sisteminin bozuldu÷u de÷erlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; øl Genel Meclisinde, mevzuatta öngörülmedi÷i halde ihtisas komisyonlarÕ ile birlikte karar alan Karma Komisyon adÕ altÕnda bir komisyon kurulmasÕ ve bu komisyon üyelerinin ihtisas komisyonlarÕnda oylamaya katÕlmasÕ bulguya konu edilmiútir. Çanakkale øl Genel Meclisince, 2015 yÕOÕ içinde kurulan komisyonlar listesinde Karma Komisyon ismi ile herhangi bir komisyon yer almamaktadÕr. Gündemdeki konularÕn komisyonlara havalesi sÕrasÕnda tüm komisyonlarÕ ilgilendiren konular “KomisyonlarÕn tamamÕna” tabiri yerine “Karma Komisyona” denilmek suretiyle havale edilmiútir. Bir baúka deyiúle Karma Komisyondan kasÕt, meclisteki tüm komisyonlarÕ ilgilendiren konularÕn komisyonlarÕn tamamÕna havalesini anlatmaktÕr. Bundan böyle “Karma Komisyon” tabirinin kullanÕlmamasÕ, gündemdeki konu hangi komisyonlarÕ ilgilendiriyor ise, o komisyonlarÕn adÕ söylenmek suretiyle havalesinin yapÕlmasÕ, bütün komisyonlarÕ ilgilendirmeyen konularÕn, bütün komisyonlara birden havale edilmemesi, uygulamada bulguda bahsedilen konularÕn dikkate alÕnmasÕ gerekti÷i Meclis BaúkanlÕ÷Õna bildirilmiútir." Denilmektedir. Sonuç olarak Bulgu’da ayrÕ bir Karma Komisyon kurulmasÕ, ücret ödenmesi de÷il 5302 sayÕOÕ Kanun ve øl Genel Meclis ÇalÕúma Yönetmeli÷inde oluúumu yer almayan di÷er ihtisas komisyonlarÕ ile birlikte karar alan ve bu kararlarÕ imzalayan “Karma Komisyon” oluúumu belirtilmektedir. Kamu ødaresi cevabÕnda; ”Gündemdeki konularÕn komisyonlara havalesi sÕrasÕnda tüm komisyonlarÕ ilgilendiren konular “KomisyonlarÕn tamamÕna” tabiri yerine “Karma Komisyona” denilmek suretiyle havale edilmiútir. Bir baúka deyiúle Karma Komisyondan kasÕt, meclisteki tüm komisyonlarÕ ilgilendiren konularÕn komisyonlarÕn tamamÕna havalesini anlatmaktÕr.” Denilmektedir. (÷er cevapta belirtildi÷i gibi “Karma Komisyon” ile “meclisteki tüm komisyonlarÕ ilgilendiren konularÕn komisyonlarÕn tamamÕna havalesi” kastedilmiú olsa idi Karma Komisyona havale edilen bir konu da øl Genel Meclisi ÇalÕúma Yönetmeli÷i’ne göre her Komisyonun görüúünü bildiren ayrÕ ayrÕ Komisyon KararlarÕQÕn olmasÕ gerekmektedir. KaldÕ ki istenilen bu Kararlar ødare tarafÕndan ibraz edilememiútir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 26 Oysa Bulgu metninde belirtildi÷i gibi bir konuda örne÷in ³ømar ve BayÕndÕrlÕk ve Karma Komisyon KararÕ” baúOÕ÷Õ ile Karar yazÕlmÕú, bu Karar ihtisas komisyonunun üyeleri ile di÷er komisyon baúkanlarÕ tarafÕndan birlikte imzalanmÕúWÕr. Yasal dayana÷Õ bulunmayan bu uygulama oylamada azÕnlÕk hakkÕQÕ korumamaktadÕr. BULGU 4: øl Özel ødaresi Genel Sekreter YardÕmcÕlarÕQÕn 657 sayÕOÕ Devlet MemurlarÕ Kanunu’nun “Ticaret ve Di÷er Kazanç Getirici Faaliyetlerde Bulunma Yasa÷Õ” KapsamÕna Giren GESTAù A.ù.’de Görev AlmasÕ, 657 sayÕOÕ Devlet MemurlarÕ Kanunu’nun “Ticaret ve di÷er kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasa÷Õ” baúOÕklÕ 28.maddesine göre; memurlar Türk Ticaret Kanununa göre (Tacir) veya (Esnaf) sayÕlmalarÕQÕ gerektirecek bir faaliyette bulunamaz, ticaret ve sanayi müesseselerinde görev alamaz, ticari mümessil veya ticari vekil veya kollektif úirketlerde ortak veya komandit úirkette komandite ortak olamazlar. (Görevli olduklarÕ kurumlarÕn Lútiraklerinde kurumlarÕQÕ temsilen alacaklarÕ görevler hariç) Memurlar, mesleki faaliyette veya serbest meslek icrasÕnda bulunmak üzere ofis, büro, muayenehane ve benzeri yerler açamaz; gerçek kiúilere, özel hukuk tüzel kiúilerine veya kamu kurumu niteli÷indeki meslek kuruluúlarÕna ait herhangi bir iú yerinde veya vakÕf yüksekö÷retim kurumlarÕnda çalÕúamazlar. GESTAù A.ù. øl Özel ødaresinin iútiraki olmasÕ nedeniyle ilgili mevzuat gere÷i øl Özel ødaresi Genel Sekreteri Yönetim Kurulu üyesi, Vali ise Yönetim Kurulu baúkanÕGÕr. Bu kiúilere “Görevli olduklarÕ kurumlarÕn iútiraklerinde kurumlarÕQÕ temsilen alacaklarÕ görevler” kapsamÕnda huzur hakkÕ ödemesi yapÕlmaktadÕr. Yönetim kurulu üyelerinin seçilmesi úirket Genel Kurulu tarafÕndan yapÕlmaktadÕr. Ancak Çanakkale øl Özel ødaresi Genel Sekreter YardÕmcÕlarÕ, øl Özel ødarenin de herhangi bir görevlendirmesi olmadan GESTAù Deniz UlaúÕm Tur. Tic. A.ù.’de görev aldÕklarÕ ve bunun karúÕOÕ÷Õnda ise firma tarafÕndan Mart 2013 tarihinden Nisan 2015 tarihine kadar aylÕk net 750-TL ücret ödendi÷i görülmüútür. Söz konusu ùirket’teki görevleri ise ³ùirketimizin faaliyet göstermiú oldu÷u alanlarda ve konularda resmi ve özel kuruluúlarla yaúadÕ÷Õ sorunlarÕn ve uyuúmazlÕklarÕn giderilmesine yönelik izlenecek yollarÕn tespit edilmesi, çözüm alternatiflerinin belirlenmesi” olarak belirlenmiútir. Bu kiúilerden birisi aynÕ dönemde øl Encümeninde görevli olmasÕndan dolayÕ, di÷eri ise Çanakkale Organize Sanayi Bölgesi Müteúebbis Heyette görev aldÕ÷Õ için huzur hakkÕ almÕúWÕr. DolayÕVÕyla bu durum hem

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 27 657 sayÕOÕ Kanun hem de 631 sayÕOÕ KHK nin 12.maddesinde yer alan “Memurlar ve di÷er kamu görevlilerinden (…)(1) , kurum ve kuruluúlarÕn yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu, danÕúma kurulu üyelikleri ve komisyon, heyet, komite ile benzeri organlarda görev alanlara, kurum içi ve kurum dÕúÕ ayrÕPÕ yapÕlmaksÕ]Õn bu görevlerinden sadece biri için ücret ödenebilir ….” Hükmüne de aykÕUÕ olup, kaldÕ ki söz konusu kiúiler için resmi bir görevlendirme de bulunmamaktadÕr. Özetle; söz konusu úirkette bir kamu görevlisine Yönetim Kurulu÷u üyeli÷i dÕúÕnda herhangi bir görevlendirme ve/veya ödeme yapÕlmasÕ mümkün olmayÕp 657 sayÕOÕ Kanunu’nun öngördü÷ü ticaret ve di÷er kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasa÷Õna da aykÕUÕOÕk teúkil etmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; øl Özel ødaresi Genel Sekreter YardÕmcÕlarÕQÕn 657 SayÕOÕ Devlet MemurlarÕ Kanunu’nun “Ticaret ve Di÷er Kazanç Getirici Faaliyetlerde Bulunma Yasa÷Õ” kapsamÕna giren Gestaú A.ù.’de görev almasÕ bulguda belirtilmiútir. Maddede belirtilen görevlendirme Nisan 2015 tarihinde sona ermiú olup halen devam etmemektedir. Görevlendirme dönemi Gestaú A.ù. nin faaliyet göstermiú oldu÷u alanlarda ve konularda yaúadÕ÷Õ sorunlarÕn ve uyuúmazlÕklarÕn acilen giderilmesine yönelik ola÷anüstü bir durumdan kaynaklanmaktadÕr. Bu durum Nisan 2015 tarihinde sona ermiú olup uygulama devam etmemektedir. Bundan sonra da bulgu do÷rultusunda hareket edilmesi konusunda hassasiyet gösterilecektir." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabÕnda söz konusu uygulamanÕn Gestaú A.ù. nin faaliyet göstermiú oldu÷u alanlarda ve konularda yaúadÕ÷Õ sorunlarÕn ve uyuúmazlÕklarÕn acilen giderilmesine yönelik ola÷anüstü bir durumdan kaynaklandÕ÷ÕQÕ ve sona erdi÷ini belirtmiútir. Ancak sebep ne olursa olsun 657 sayÕOÕ Kanunu’nun öngördü÷ü ticaret ve di÷er kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasa÷Õna aykÕUÕ hareket edilmemesi gerekmektedir. BULGU 5: Çanakkale øl Özel ødaresi Mülkiyetinde Bulunan 80.YÕl øú Merkezindeki Bir Ba÷ÕmsÕz Bölümün Bedelsiz Olarak øl Genel Meclisi Üyeleri Derne÷ine Tahsis Edilmesi ve Baúka Bir Bölümünün øse 2015 YÕOÕnda Kiraya Verilmeyip Boú TutulmasÕ

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 28 Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresine ait 80.YÕl øú Merkezindeki iúyerinin 04.04.2008 tarihli øl Genel Meclisi kararÕ ile herhangi bir bedel alÕnmadan Çanakkale øl Genel Meclisi Üyeleri Derne÷ine tahsis edildi÷i ve söz konusu binanÕn 3.katÕndaki 5 ve 6 numaralÕ Lúyerlerinin 2015 yÕOÕnda kiraya verilmeyerek boú olarak bekletildi÷i görülmüútür. 5018 sayÕOÕ Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Üst yöneticiler” baúOÕklÕ 11.maddesinde “… Üst yöneticiler, …sorumluluklarÕ altÕndaki kaynaklarÕn etkili, ekonomik ve verimli úekilde elde edilmesi ve kullanÕPÕQÕ sa÷lamaktan, kayÕp ve kötüye kullanÕPÕQÕn önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin iúleyiúinin gözetilmesi, izlenmesi ve bu Kanunda belirtilen görev ve sorumluluklarÕn yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karúÕ sorumludurlar.” Hükmü yer alÕr. 2886 sayÕOÕ Devlet øhale Kanunu’nun “Kapsam” baúOÕklÕ 1 inci maddesine göre; Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alÕm, satÕm, hizmet, yapÕm, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taúÕma iúleri bu Kanunda yazÕOÕ hükümlere göre yürütülür….” Denilmektedir. “Görevlilerin Sorumlulu÷u” baúOÕklÕ 86 ncÕ maddesinde; ise “ øhale, muayene ve kabul komisyon veya heyetlerinin baúkan ve üyeleri ile di÷er ilgililer, görevlerini kanuni gereklere göre tarafsÕzlÕkla yapmadÕklarÕ ve taraflardan birinin zararÕna yol açacak ihmal ve kusurlu hareketlerde bulunduklarÕQÕn tespiti halinde haklarÕnda disiplin cezasÕ uygulanaca÷Õ gibi, fiil ve davranÕúlarÕQÕn özelli÷ine göre ceza kovuúturmasÕ da yapÕOÕr. AyrÕca, taraflarÕn bu yüzden X÷radÕklarÕ zarar ve ziyan da kendilerine ödettirilir.” Hükmü yer almaktadÕr. AyrÕca 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu’nun 64.maddesinde, øl özel idaresi, il genel meclisinin kararÕ üzerine yapaca÷Õ anlaúmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarÕna giren konularda, kendilerine ait taúÕnmaz mallarÕ, asli görev ve hizmetlerinde kullanÕlmak ve süresi yirmi beú yÕOÕ geçmemek üzere di÷er kamu kurum ve kuruluúlarÕna tahsis edebilir denilerek sadece kamu kurumlarÕna tahsis yapÕlabilece÷i ifade edilmiútir. Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresine ait 80. yÕl øú Merkezinde bulunan 29,25 m2 taúÕnmaz, øl Genel Meclisi’nin 04.04.2008 tarihli ve 2008/30 sayÕOÕ karar ile herhangi bir bedel alÕnmadan Çanakkale øl Genel Meclisi Üyeleri Derne÷ine tahsis edilmiútir. øl Encümeninin ise tahsis kararÕQÕn uygulanmasÕna yönelik herhangi bir kararÕna rastlanmamÕúWÕr. ølgili taúÕnmaz Çanakkale Merkezinde bulunmakta olup, binadaki di÷er ofislerden aynÕ katta bulunan 41,40

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 29 m2 taúÕnmaz 1.491,00-TL bedelle, alt katÕndaki 70,65 m2 taúÕnmaz 2.543,00-TL bedel ile çeúitli firma ve kurumlar tarafÕndan kiralÕk olarak kullanÕlmaktadÕr. AynÕ BinanÕn 3.katÕnda yer alan 5 ve 6 nolu iúyerleri ise 2015 yÕOÕnda boú olarak tutulmuú ve kiraya verilmemiútir. Söz konusu iúyerlerine iliúkin genel bina giderleri øl Özel ødaresi bütçesinden karúÕlanmÕúWÕr. YukarÕdaki mevzuat hükümlerinden de anlaúÕlaca÷Õ üzere taúÕnmazÕn øl Genel Meclisi kararÕ ile herhangi bir bedel alÕnmadan Çanakkale øl Genel Meclisi Üyeleri Derne÷ine tahsis edilmesi mümkün olmayÕp 2886 sayÕOÕ Kanun kapsamÕnda ihale edilerek kiralanmasÕQÕn sa÷lanmasÕ gerekmektedir. AyrÕca øl Özel ødaresi kaynaklarÕQÕn etkin ve verimli kullanÕlmasÕ ve gelir kaybÕQÕn önlenmesi için boú olarak tutulan söz konusu iúyerlerinin ihale yolu ile kiraya verilmesi gerekmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Çanakkale øl Özel ødaresi mülkiyetinde bulunan 80. YÕl iú merkezindeki bir ba÷ÕmsÕz bölümün bedelsiz olarak øl Genel Meclisi Üyeleri Derne÷ine tahsis edilmesi ve baúka bir bölümünün ise 2015 yÕOÕnda kiraya verilmeyip boú tutulmasÕ bulguda belirtilmiútir. Mülkiyeti ødaremize ait taúÕnmaz mallarÕn de÷erlendirilmesinde, kat planÕndaki mevcut oturan kamu kuruluúu biriminin hassasiyeti sebebiyle öncelikle kamu kurum ve kuruluúlarÕQÕn ihtiyaçlarÕQÕn karúÕlanmasÕna çalÕúÕlmaktadÕr. Bu amaçla ilimizde yeni teúkilatlanan Gelibolu YarÕmadasÕ Tarihi Milli ParkÕ Alan BaúkanlÕ÷Õ da sözlü olarak ihtiyaç bildirmiútir. Bu maksatla kendilerine boú durumda bulunan 80. YÕl iú Merkezi 3. katÕnda bulunan 5 ve 6 numaralÕ daireler gösterilmiútir. YaptÕklarÕ çalÕúmalar neticesinde gösterilen yerlerin yetersiz oldu÷unu düúündüklerinden tahsissen kiralama iúlemi gerçekleúmemiútir. Yine akabinde ilimizde yeni teúkilatlanan BasÕn YayÕn Enformasyon Müdürlü÷ü ødaremizden sözlü olarak yer talebinde bulunmuú, kendilerine söz konusu daireler gösterilmiútir. Çeúitli kurumlardan gelen taleplerin de÷erlendirilebilmesi amacÕyla kamu ihtiyaçlarÕna öncelik verildi÷inden ihaleye henüz çÕNÕlmamÕúWÕr. Söz konusu kurumun da tahsisen kiralama yapmamasÕ durumunda ivedilikle ihale iúlemi yapÕlacaktÕr. ødaremize ait 80. YÕl øú Merkezi 4. katta yer alan 8 numaralÕ daire boú durumda iken 21.08.2007 tarihinde kira ihalesine çÕNÕlmÕú, ihaleye baúvuran olmamÕúWÕr. Gerek øl Özel ødaresi gerekse di÷er kamu kurum ve kuruluúlarÕyla birlik ve beraberlik içinde hareket ederek ortak projeler üretmek, ilin mahalli ve müúterek nitelikli hizmetlerine katkÕ sa÷lamak amacÕyla kurs, toplantÕ ve seminerlerde kullanÕlmak üzere, ihaleye çÕNÕldÕ÷Õ halde baúvuru

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 30 olmayÕp boú durumda bulunan sözü edilen taúÕnmaz øl Genel Meclis Üyeleri Derne÷ine tahsis edilmiú olup, taúÕnmazÕn dernek merkezi olarak tahsisi kararÕQÕn iptal edilmesi ve sözü edilen taúÕnmazÕn yeniden ihale edilmesi ile ilgili iú ve iúlemlere baúlanÕlacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi øl Genel Meclis Üyeleri Derne÷ine tahsis edilen taúÕnmazÕn dernek merkezi olarak tahsisi kararÕQÕn iptal edilmesi ve sözü edilen taúÕnmazÕn yeniden ihale edilmesi ile ilgili iú ve iúlemlere baúlanÕlaca÷ÕQÕ belirtmiútir. AyrÕca Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresine ait 80.YÕl øú Merkezindeki boú tutulan 5 ve 6 numaralÕ Lúyerlerinin ise Kamu kurumuna tahsisen kiralama yapmamasÕ durumunda ivedilikle ihale Lúlemi yapÕlaca÷ÕQÕ belirtmiútir. DolayÕVÕyla izleyen dönemde söz konusu iúlemlerin yapÕOÕp yapÕlmadÕ÷Õ konusunda izleme faaliyeti gerçekleútirilecektir. BULGU 6: Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresine Ait TaúÕnmazlarÕn 112 Acil ve Merkez ølçe Köylere Hizmet Götürme Birli÷i’ne øl Genel Meclisinin Tahsis KararÕ OlmaksÕ]Õn, øl Özel ødaresinin ùirketi GESTAù A.ù’ye øse Bedelsiz Olarak KullandÕUÕlmasÕ Mülkiyeti øl Özel ødaresine ait olan önceki hizmet binasÕQÕn: giriú katÕ KÖYKOOP’a, 3. KatÕ Güney Marmara KalkÕnma AjansÕna 2011 yÕOÕnda satÕlmÕúWÕr. 1. ve 2. katlarÕQÕn øl Özel ødaresi’nin iútiraki GESTAù A.ù.’ye 2010 yÕOÕndan itibaren 25 yÕllÕ÷Õna kiraya verildi÷i 4., 5. ve 6. katlarÕn ise bina yönetim katkÕ paylarÕøl Özel ødaresi tarafÕndan ödenirken Valili÷in tasarrufunda oldu÷u, 4. KatÕn 112 Acil, Merkez ølçe Köylere Hizmet Götürme Birli÷i ile GESTAù A.ù.’ye bu kapsamda kullandÕUÕldÕ÷Õ görülmüútür. AyrÕca Kurumun mülkiyetindeki Bayramiç ølçesinde bulunan AlabalÕk Üretim Tesislerinin herhangi bir tahsis kararÕ ya da kiralama sözleúmesi bulunmadan bedelsiz olarak 1983 yÕOÕndan bu yana øl Özel ødaresi’nin Lútiraki … Anonim ùirket’in kullanÕPÕnda oldu÷u anlaúÕlmÕúWÕr. BazÕ Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde De÷Lúiklik YapÕlmasÕna Dair 12.11.2012 tarih ve 6360 sayÕOÕ Kanun’un 33 ncü maddesi ile 3152 sayÕOÕøçiúleri BakanlÕ÷Õ Teúkilat ve Görevleri HakkÕndaki Kanun’un 28 nci maddesine eklenen fÕkrada; “Tüm acil ça÷UÕlarÕ karúÕlamak üzere büyükúehirlerde yatÕUÕm izleme ve koordinasyon baúkanlÕ÷Õ bünyesinde, di÷er illerde ise valilikler bünyesinde 112 acil ça÷UÕ merkezleri kurulur..." hükmü yer almaktadÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 31 AyrÕ tüzel kiúili÷e ve bütçeye sahip olan Köylere Hizmet Götürme Birlikleri ise 5355 sayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri Kanunu’nun de÷Lúik 18 nci maddesine göre kurulmuútur.
5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu’nun “Di÷er kuruluúlarla iliúkiler” baúOÕklÕ 64 üncü maddesinin d bendinde; “Madde 64- øl özel idaresi, il genel meclisinin kararÕ üzerine yapaca÷Õ anlaúmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarÕna giren konularda; …
d) Kendilerine ait taúÕnmaz mallarÕ, asli görev ve hizmetlerinde kullanÕlmak ve süresi yirmibeú yÕOÕ geçmemek üzere di÷er kamu kurum ve kuruluúlarÕna tahsis edebilir. Bu taúÕnmazlarÕn, tahsis amacÕ dÕúÕnda kullanÕlmasÕ durumunda, tahsis iúlemi iptal edilir. Tahsis süresi sonunda, aynÕ esaslara göre yeniden tahsis mümkündür. Bu taúÕnmazlar aynÕ kuruluúlara kiraya da verilebilir…” Denilmektedir. Bu durumda 4.katÕn bölümlerinin, kamu kurum veya kuruluúu olarak 112 Acil ve Merkez ølçe Köylere Hizmet Götürme Birli÷ine tahsisinin yapÕlabilmesi için øl Genel Meclisinin kararÕ gerekmektedir. ùirket’e ise, øl Özel ødaresi en büyük orta÷Õ olmakla birlikte kamu kurum ve kuruluúu niteli÷inde olmayÕp özel hukuk hükümlerine tabi oldu÷undan gerek idare binasÕndaki 4.katÕn fiilen kullanÕlan bölümü gerekse Bayramiç ølçesindeki AlabalÕk Üretim Tesisinin bedelsiz ve protokol ile kullandÕUÕlmasÕ mümkün de÷ildir. 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8 nci maddesine göre; her türlü kamu kayna÷ÕQÕn elde edilmesi ve kullanÕlmasÕnda görevli ve yetkili olanlar, kaynaklarÕn etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanÕlmasÕndan, muhasebeleútirilmesinden, raporlanmasÕndan ve kötüye kullanÕlmamasÕ için gerekli önlemlerin alÕnmasÕndan sorumludur ve yetkili kÕOÕnmÕú mercilere hesap vermek zorundadÕr. Kamu idaresi cevabÕnda; "Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresine ait taúÕnmazlarÕn 112 Acil ve Merkez ølçe Köylere Hizmet Götürme Birli÷ine øl Genel Meclisinin tahsis kararÕ olmaksÕ]Õn, øl Özel ødaresinin úirketi Gestaú A.ù.’ ne ise bedelsiz olarak kullandÕUÕlmasÕ. øl Özel ødaresinin boúaltÕlan eski hizmet binasÕQÕn 4., 5. ve 6. katlarÕ Valili÷in fiziki mekan ihtiyacÕQÕ karúÕlamak üzere de÷erlendirilecektir. ølimiz Vilayet binasÕ ihtiyacÕ karúÕlamamaktadÕr. Bu nedenle Geçici olarak hizmetin aksamamasÕ için köylere hizmet

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 32 götürme birli÷i ve 112 acil ça÷UÕ merkezine kullandÕUÕlan bölümlerle ilgili olarak söz konusu kurumlarÕn daha uygun bir mekan bulamamasÕ halinde gerekli tahsis iúlemi 5302 sayÕOÕ yasa hükümlerine göre gerçekleútirilecektir. Gestaú A.ù. nin yönetim kurulu baúkanÕ olan Valinin 4. katÕn bir bölümünü bu maksatlÕ iúler için kullanÕPÕndadÕr. Bu maksatlarla Özel ødare görev alanÕna giren resmi kullanÕma uygun tahsis kararlarÕ alÕnmak üzere øl Genel Meclisi’ne gereken çalÕúmalar yapÕlacaktÕr. ølimiz Bayramiç ølçesi Evciler Köyünde bulunan tapunun 9 pafta, 2921 parsel numarasÕnda kayÕtlÕ 13432 m2 yüzölçümlü taúÕnmaz malÕn mülkiyeti øl Özel ødaresine aittir. Söz konusu arazi AlabalÕk tesisi yapmak üzere ødaremize ba÷ÕúlanmÕúWÕr. Üzerinde 19 adet de÷Lúik boy ve ebatta alabalÕk üretme havuzu, laboratuar, yem deposu, yavru balÕk üretme yeri, iúçi ko÷Xúu ve iúletme binasÕ bulunmaktadÕr. Gestaú A.ù. 26.06.2021 tarihine kadar su kiralamasÕ yapmÕú olup tesisin su ihtiyacÕ bu úekilde karúÕlanmaktadÕr. Söz konusu tesis 1982 yÕOÕndan bu yana Gestaú tarafÕndan Evciler Köyü KalkÕnma Kooperatifine kiralanmaktadÕr. Tesis 1982 yÕOÕnda alabalÕk yetiútiricili÷inde örnek olmak, yörenin kalkÕnmasÕna katkÕda bulunmak amacÕyla Gestaú Aú. tarafÕndan yapÕlmÕú olup, yapÕldÕ÷Õ günden bu yana kooperatif eliyle iúletilmektedir. Tesisin iúletmeye açÕlmasÕndan sonra yörede baúkaca alabalÕk üretim tesisleri de özel giriúimciler tarafÕndan kurulmuú olup ødaremizce hedeflenen amaca ulaúÕlmÕúWÕr. AlabalÕk yetiútiricili÷i Evciler köyünde istihdam yaratan iúkollarÕndan biri haline gelmiútir. AyrÕca söz konusu tesis kuruldu÷u günden bu yana idaremize bir mali yük getirmemiútir. Bu nedenle yöre halkÕ tarafÕndan alabalÕk yetiútiricili÷i amacÕyla idaremize ba÷Õúlanan ve yine yöre halkÕna ait kooperatif eliyle iúletilen tesisin 2021 yÕla kadar su tahsisi özleúmesi de kooperatif adÕna yapÕlmÕúWÕr. Su tahsis sözleúmesinin bitmesine müteakip tesisin yeniden ihale yoluyla kiralanmasÕ mümkün hale gelecektir." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabÕnda “øl Özel ødaresinin boúaltÕlan eski hizmet binasÕQÕn 4., 5. ve 6. katlarÕ Valili÷in fiziki mekan ihtiyacÕQÕ karúÕlamak üzere de÷erlendirilecektir.” Denilmektedir. 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanununa göre ise øl Özel ødaresinin mülkiyetindeki taúÕnmazlarÕn Kamu kurum ve kuruluúlarÕna tahsisi ancak øl Genel Meclisi’nin kararÕ ile mümkün olmaktadÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 33 Yönetim katkÕ payÕøl Özel ødaresi tarafÕndan ödenen binanÕn 4. katÕnda yerleúik olan, ayrÕ tüzel kiúiliklere ve mali yapÕlara sahip gerek Merkez ølçelere Hizmet Götürme Birli÷i gerekse 112 Acil Ça÷UÕ Merkezi ile ilgili de øl Genel Meclisi’nin alÕnmÕú bir tahsis kararÕ bulunmamaktadÕr. Yine cevapta; “Gestaú A.ù. nin yönetim kurulu baúkanÕ olan Valinin 4. katÕn bir bölümünü bu maksatlÕ iúler için kullanÕPÕndadÕr.” Denilmektedir. Valilik MakamÕ için fiilen 6. Kat tefriú edilmiú olup, Bulgu’da söz edilen 4.kattaki bir di÷er bölüm de kira bedeline ve yönetim katkÕ payÕna dahil edilmeden GESTAù A.ù. tarafÕndan idari büro olarak kullanÕlmaktadÕr. Bütçelerin ayrÕOÕ÷Õ prensibi nedeniyle ayrÕ tüzel kiúili÷e sahip her kamu kurumu bütçesini faaliyet alanÕ ile ilgili fayda ve maliyet unsurlarÕQÕ göz önünde tutarak hazÕrlamak, uygulamak, sahip oldu÷u kaynaklarÕQÕ etkili, ekonomik verimli ve hukuka uygun olarak kullanmak durumundadÕr. BULGU 7: ùartlÕ Olarak Tahsis Edilen TaúÕnmazÕn Süresi Bitmesine Ra÷men øúgaline Devam Edilmesi Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresi’ne ait taúÕnmaz, içerisinde yer alan depo ile birlikte, 01.03.2005 tarihinde øl Encümeninin kararÕ ile Belediye imar düzenlemesi yapÕOÕncaya kadar veya istenildi÷inde derhal boúaltÕlmasÕ kayÕt ve úartÕyla kiraya verilmiútir. ùart oluútu÷u halde taúÕnmazÕn tahliyesi için gerekli iúlemlerin yapÕlmadÕ÷Õ ve kiracÕ tarafÕndan cüzi bir bedel ile taúÕnmazÕn halen iúgal edildi÷i görülmüútür. 2886 sayÕOÕ Devlet øhale Kanunu’nun “Kapsam” baúOÕklÕ 1’inci maddesine göre; Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alÕm, satÕm, hizmet, yapÕm, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taúÕma iúleri bu Kanunda yazÕOÕ hükümlere göre yürütülür….” Denilmektedir. AyrÕca 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunu’nun 64.maddesinde, øl özel idaresi, il genel meclisinin kararÕ üzerine yapaca÷Õ anlaúmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarÕna giren konularda, kendilerine ait taúÕnmaz mallarÕ, asli görev ve hizmetlerinde kullanÕlmak ve süresi yirmi beú yÕOÕ geçmemek üzere di÷er kamu kurum ve kuruluúlarÕna tahsis edebilir denilerek sadece kamu kurumlarÕna tahsis yapÕlabilece÷i ifade edilmiútir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 34 Mülkiyeti Çanakkale øl Özel ødaresine ait taúÕnmaz, içerisinde yer alan depo ile birlikte øl Encümeninin 01.03.2005 tarih ve 80 sayÕOÕ kararÕ ile Belediye imar düzenlemesi yapÕOÕncaya kadar veya istenildi÷inde derhal boúaltÕlmasÕ kayÕt ve úartÕyla ve taahhütnamesinde belirtildi÷i faaliyette kullanÕlmak kaydÕyla kiraya verilmiútir. Söz konusu taúÕnmaz 15.02.2010 tarihinde belediyece imar plan tadilatÕna tabi tutulmuú 1.525,12 m2 ve 2.104,21 m2 olmak üzere iki parsele ifraz edilerek imar planÕ düzenlenmiútir. Valilik tarafÕndan øl Genel Meclisi BaúkalÕ÷Õna yazÕlan yazÕda da belirtildi÷i üzere bu taúÕnmazÕn kiralanmasÕ veya satÕlmasÕ için idareye muhtelif tarihlerde baúvurular yapÕlmÕúWÕr. øl Genel Meclisi herhangi bir gerekçe belirtmeden 08.02.2013 tarihinde bu taúÕnmazÕn satÕúÕQÕn uygun olmadÕ÷Õna karar vermiútir. 03.04.2014 tarihinde ise Çanakkale øl Özel ødaresi yazÕOÕ olarak KiracÕdan, iúyerinin yol çalÕúmalarÕ için yÕNÕlaca÷Õ ve taúÕnmazÕ derhal boúaltmasÕQÕ istemiútir. Ancak KiracÕ taúÕnmazÕ boúaltmamÕú, øl Özel ødaresi de bu konuda herhangi bir iúlem yapmamÕúWÕr. 17.10.2014 tarihinde ise øl Genel Meclisi taúÕnmazÕn satÕlmasÕ ile ilgili olarak øl Encümenine yetki verilmesine karar vermiútir. 16.06.2015 tarihinde satÕú için ihaleye çÕNÕlmÕú ancak herhangi bir müracaat olmadÕ÷Õndan ihalenin iptal edilmesine karar verilmiútir. 15.04.2015 tarihli Muhammen Bedel Tespit Komisyonunun raporuna göre bu taúÕnmazÕn rayiç bedeli 1.510.166,00-TL olmasÕna karúÕn 31.12.2015 tarihi itibariyle kiracÕ aylÕk olarak 207-TL kira ödemekte olup bu kira bedeli piyasa rayicinin çok altÕndadÕr. YukarÕdaki mevzuat hükümlerinden de anlaúÕlaca÷Õ üzere taúÕnmazÕn belediyece imar plan tadilatÕna tabi tutuldu÷u 15.02.2010 tarihinde taúÕnmazÕn boúaltÕlmasÕ gerekirken, idare tarafÕndan 4 yÕl boyunca herhangi bir iúlem yapÕlmamÕú, 03.04.2014 tarihinde taúÕnmazÕn boúaltÕlmasÕ istenilmiútir. Ancak bu tebligattan sonra da taúÕnmaz boúaltÕlmamÕú, idare ise taúÕnmazÕn tahliyesine yönelik hukuki süreci baúlatmamÕúWÕr. Söz konusu kiracÕQÕn aylÕk cüzi bir bedel ile taúÕnmazÕ iúgal etmesi mümkün olmayÕp sanayi bölgesinde yer alan taúÕnmazÕn durumu imar geçtikten sonra de÷Lúmiú ve yeni bir ihale yapÕlmasÕ ihtiyacÕ do÷muútur. AyrÕca bu durum ødare’nin gelirlerinde de olasÕ bir azalmaya neden olmaktadÕr. Kamu idaresi cevabÕnda; ølimiz merkez ølçe, Sanayi Sitesinde yer alan, mülkiyeti ødaremize ait taúÕnmaz, 01.03.2005 tarih ve 80 sayÕOÕøl Encümeni kararÕ ile, Belediye imar düzenlemesi yapÕncaya kadar veya istenildi÷inde derhal boúaltÕlmasÕ kayÕt ve úartÕyla kiraya verilmiútir. Söz konusu taúÕnmaz 15.02.2010 tarihinde Belediyece imar plan tadilatÕna tabi tutulmuú, 1525.12 m2 ve 2104.21 m2 olmak üzere iki parsele ifraz edilerek imar planÕ düzenlenmiútir. Söz konusu taúÕnmazlarÕn satÕúÕna yönelik talepler øl Genel Meclisinin

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 35 08.02.2013 tarih ve 14 sayÕOÕ kararÕyla uygun görülmemiútir. Belediyenin yol çalÕúmasÕ yapaca÷ÕQÕ bildirmesi üzerine, 03.04.2014 tarih ve 3677 sayÕOÕ yazÕPÕzla arazinin boúaltÕlmasÕ kiracÕdan talep edilmiútir. Ancak henüz yol çalÕúmasÕna baúlanmadÕ÷Õndan, fiili iúgal durumu devam etmektedir. Arazilerin satÕúÕQÕn yeniden gündeme gelmesi üzerine øl Genel Meclisi konuyu görüúmüú, 17.10.2014 tarih ve 91 sayÕOÕ kararÕ ile øl Encümenine satÕú için yetki vermiútir. Encümence 20.04.2015 tarihinde yapÕlan ihaleye katÕOÕm olmadÕ÷Õndan satÕú yapÕlamamÕúWÕr. AyrÕca arazi her ne kadar imar planlarÕnda sanayi alanÕnda kalsa da, intikalinden bu yana üzerlerine ødaremizce de÷er arttÕUÕFÕ herhangi bir yatÕUÕm yapÕlmamÕúWÕr. Sanayi yatÕUÕPÕ yapÕlmasÕ halinde de÷er kazanacak olmakla birlikte, boú arsa olarak kullanÕm çeúitlili÷i bulunmadÕ÷Õndan, talep görmemektedir. Bu nedenle mezkûr parsellerin yeniden ihalesi süreci halen yürütülmekte olup öncelikle konu parsellerin satÕú iúlemleri baúlatÕlmÕúWÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabÕnda; 03.04.2014 tarihinde arazinin boúaltÕlmasÕQÕn kiracÕdan talep edildi÷i, ancak yol çalÕúmasÕna baúlanÕlmadÕ÷Õndan, fiili iúgal durumunun devam etmekte oldu÷unu belirtmiúlerdir. AyrÕca mezkûr parsellerin yeniden ihalesi süreci halen yürütülmekte olup öncelikle konu parsellerin satÕú iúlemlerinin baúlatÕldÕ÷ÕQÕ ifade etmiúlerdir. Ancak bu tebligattan sonra da taúÕnmaz boúaltÕlmamÕú, idare ise taúÕnmazÕn tahliyesine yönelik hukuki süreci baúlatmamÕúWÕr. Valilik tarafÕndan øl Genel Meclisine gönderilen yazÕda da belirtildi÷i üzere bu taúÕnmazÕn kiralanmasÕ veya satÕlmasÕ için idareye muhtelif tarihlerde baúvurular yapÕlmÕúWÕr.15.04.2015 tarihli Muhammen Bedel Tespit Komisyonunun raporuna göre bu taúÕnmazÕn rayiç bedeli 1.510.166,00-TL olmasÕna karúÕn 31.12.2015 tarihi itibariyle kiracÕ aylÕk olarak 207-TL kira ödemekte olup bu kira bedeli piyasa rayicinin altÕndadÕr. Söz konusu kiracÕQÕn aylÕk cüzi bir bedel ile taúÕnmazÕ iúgal etmesi mümkün olmayÕp sanayi bölgesinde yer alan taúÕnmazÕn durumu imar geçtikten sonra de÷Lúmiú ve yeni bir ihale yapÕlmasÕ ihtiyacÕ do÷muútur. AyrÕca bu durumun ødare’nin gelirlerinde de olasÕ bir azalmaya neden oldu÷u de÷erlendirilmektedir. BULGU 8: Vali Kona÷Õnda ÇalÕúan Personelin “Hizmet Tahsisli Kamu Konutu” Niteli÷i Bulunmayan Lojmanlarda Bedelsiz Olarak OturmasÕ

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 36 2946 SayÕOÕ Kamu KonutlarÕ Kanunu’nun “Kapsam” baúOÕklÕ 2 nci maddesi gere÷i øl Özel ødareleri Kanun kapsamÕnda olup, Kanun’un 3 üncü maddesi “d” bendi uyarÕnca hizmet tahsisli konutlar; hudut karakolu, istasyon, haberleúme, gözlem, araúWÕrma, inúaat mahalli gibi, meskün yerlerden uzak, sosyal ve ekonomik zorluklarÕ olan, ulaúÕm ve iskan imkanlarÕ kÕVÕtlÕ yerlerde, normal çalÕúma saatleriyle sÕQÕrlandÕUÕlmasÕ kabil olmadan görev baúÕnda bulundurulmasÕ gerekli olan personel ve koruma görevlisi, makam úoförü, kapÕFÕ, kaloriferci gibi personel için inúa veya tefrik edilerek tahsis edilen bina, baraka, prefabrik yapÕ, úantiye eklentisi, tadil edilmiú veya edilmemiú karavan, kulübe ve benzeri konutlardÕr. Kanun hükümlerinin uygulanmasÕyla ilgili usul ve esaslar 23.9.1984 tarihli Kamu KonutlarÕ Yönetmeli÷inde düzenlenmiútir. Yönetmeli÷in 25 inci maddesi hükmü gere÷ince hizmet tahsisli konutlardan kira bedeli alÕnmayacaktÕr. Çanakkale øl Özel ødaresi’nin mülkiyetinde bulunan kamu konutlarÕnda; Anonim ùirket olarak ticari faaliyet gösteren GESTAù A.ù. personeli 4 kiúi ile øl Özel ødaresi’nde iúçi kadrosunda buluna 2 kiúi olmak üzere toplam 6 kiúiye Vali Kona÷Õnda çalÕúmalarÕ nedeniyle herhangi bir bedel alÕnmaksÕ]Õn lojman tahsis edildi÷i görülmüútür. YukarÕdaki mevzuat hükümleri birlikte de÷erlendirildi÷inde; hizmet tahsisli konutlar, meskun yerlerden uzak, ulaúÕm imkanlarÕ sÕQÕrlÕ yerlerde veya normal çalÕúma saatleriyle VÕQÕrlandÕUÕlmasÕ olmadan görev baúÕnda bulundurulmasÕ gerekli olan personel için münhasÕran inúa veya tefrik edilerek bina, baraka, prefabrik yapÕ, úantiye eklentisi, kulübe ve benzeri konutlardÕr. DolayÕVÕyla Kanun’un amacÕ, Vali Kona÷Õ gibi özel tahsisli konutlarÕn içerisinde yer alan müútemilat gibi yerlerde oturacak ve çalÕúma saatleriyle sÕQÕrlandÕUÕlmasÕ olmadan hizmet edebilecek personelin ma÷dur olmasÕQÕ önlemektir. Ancak, Çanakkale øl Özel ødaresi lojmanlarÕ Vali Kona÷Õ ile aynÕ mahalde olmayÕp úehrin de÷Lúik yerlerinde bulunmaktadÕr. Tahsis edilen lojmanlar ise söz konusu personel için inúa edilen nitelikte yerler olmayÕp, tüm personelin yararlanmasÕ için yapÕlmÕú kamu konutlarÕGÕr. KaldÕ ki bu kiúilerin bir kÕsmÕQÕn úirket personeli olmasÕ nedeni ile hiçbir úekilde kamu konutlarÕQÕn tahsis edilmesi imkânÕ bulunmamaktadÕr. Vali Kona÷Õnda çalÕúan personelin “hizmet tahsisli kamu konutu” niteli÷i bulunmayan lojmanlarda bedelsiz olarak oturmasÕ mümkün de÷ildir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 37 Kamu idaresi cevabÕnda; "Gestaú personeline tahsis edilen 5 adet lojman 08.03.2007 tarih ve 2007/28 sayÕOÕ øl Genel Meclisi karÕ ile kabul edilen øl Özel ødaresi Konut Yönetmeli÷inin 9 maddesinin 4. bendindeki “ Konutlar iúçi, geçici iúçi veya øl Özel ødaresi Lútirakler ile sermayesinin %51’rinden fazlasÕna sahip oldu÷u úirketlerde görev yapanlar ile øl Özel ødaresi hizmetlerinde görevlendirilen di÷er kamu personeline úartlÕ olarak tahsis olunur” ile (3) SayÕOÕ Cetveldeki “YaptÕ÷Õ Hizmet Gere÷i Ücretsiz Konut Tahsisi YapÕlacak Personel 1)Vali Koruma Polisi 2)Vali Makam ùoförü 3)Kamu KonutlarÕnda görevli kaloriferci,kapÕFÕ gibi personel” hükümleri gere÷i Valilik oluru alÕnarak tahsis iúlemleri yapÕlmÕúWÕr. Bulguya konu personeller hakkÕnda gerekli iúlemler baúlatÕlmÕúWÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabÕnda söz konusu tahsislerin 08.03.2007 tarih ve 2007/28 sayÕOÕøl Genel Meclisi karÕ ile kabul edilen øl Özel ødaresi Konut Yönetmeli÷in ilgili hükümleri do÷rultusunda Valilik oluru ile yapÕldÕ÷ÕQÕ belirtmiúlerdir. Ancak söz konusu Yönetmelik ile 2946 SayÕOÕ Kamu KonutlarÕ Kanunu ve Kamu KonutlarÕ Yönetmeli÷ine aykÕUÕ hüküm tesis edilemez. DolayÕVÕyla hizmet tahsisli konutlar, meskun yerlerden uzak, ulaúÕm imkanlarÕ sÕQÕrlÕ yerlerde veya normal çalÕúma saatleriyle sÕQÕrlandÕUÕlmasÕ olmadan görev baúÕnda bulundurulmasÕ gerekli olan personel için münhasÕran inúa veya tefrik edilerek bina, baraka, prefabrik yapÕ, úantiye eklentisi, kulübe ve benzeri konutlardÕr. DolayÕVÕyla Kanun’un amacÕ, Vali Kona÷Õ gibi özel tahsisli konutlarÕn içerisinde yer alan müútemilat gibi yerlerde oturacak ve çalÕúma saatleriyle sÕQÕrlandÕUÕlmasÕ olmadan hizmet edebilecek personelin ma÷dur olmasÕQÕ önlemektir. Kamu idaresi tarafÕndan bulguya konu personeller hakkÕnda gerekli iúlemlerin baúlatÕldÕ÷Õ belirtilmiú olup, gelecek dönemde söz konusu hususa iliúkin izleme faaliyeti gerçekleútirilecektir. BULGU 9: 2946 SayÕOÕ Kamu KonutlarÕ Kanunu ve Kamu KonutlarÕ Yönetmeli÷i’nde Kamu KonutlarÕndan FaydalanmasÕ Öngörülmeyen øl Özel ødaresinin Orta÷Õ Oldu÷u GESTAù A.ù. Personeline Lojman Tahsis Edilmesi 2946 SayÕOÕ Kamu KonutlarÕ Kanunu’nun “Kapsam” baúOÕklÕ 2 nci maddesi hükmü gere÷i øl Özel ødareleri Kanun kapsamÕnda olup, 3 üncü maddesine göre de Kamu konutlarÕ, tahsis esasÕna göre aúD÷Õda aynen belirtilen dört grupta tanÕmlanmÕúWÕr. “a) Özel tahsisli konutlar; yönetmelikte belirlenecek temsil özelli÷i olan makam ve

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 38 rütbe sahiplerine tahsis edilen özel nitelikli konutlardÕr. b) Görev tahsisli konutlar; yönetmelikte belirlenecek makam ve rütbe sahiplerine, görevlerinin önemi ve özelli÷i, yetki ve sorumluluklarÕ gere÷ince tahsis edilen konutlardÕr. c) SÕra tahsisli konutlar; hizmet süresi, daha önce kamu konutlarÕndan yararlanma durumu ve süresi, çocuklarÕQÕn ve bakmakla mükellef oldu÷u aile fertlerinin sayÕVÕ, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eúinin de bu Kanun kapsamÕna giren kurum ve kuruluúlarda çalÕúan personel olmasÕ gibi hususlar dikkate alÕnarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasÕna göre tahsis edilen konutlardÕr. d) Hizmet tahsisli konutlar; hudut karakolu, istasyon, haberleúme, gözlem, araúWÕrma, inúaat mahalli gibi, meskün yerlerden uzak, sosyal ve ekonomik zorluklarÕ olan, ulaúÕm ve iskan imkanlarÕ kÕVÕtlÕ yerlerde, normal çalÕúma saatleriyle sÕQÕrlandÕUÕlmasÕ kabil olmadan görev baúÕnda bulundurulmasÕ gerekli olan personel ve koruma görevlisi, makam úoförü, kapÕFÕ, kaloriferci gibi personel için inúa veya tefrik edilerek tahsis edilen bina, baraka, prefabrik yapÕ, úantiye eklentisi, tadil edilmiú veya edilmemiú karavan, kulübe ve benzeri konutlardÕr. “ Kanun hükümlerinin uygulanmasÕyla ilgili usul ve esaslar ise 23.9.1984 tarihli Kamu KonutlarÕ Yönetmeli÷inde düzenlenmiútir. Yönetmeli÷in 8 ve 9 uncu maddeleri hükmünce; Görev tahsisli konutlar, Yönetmeli÷e ekli (2) sayÕOÕ cetvelde belirtilenlere, cetveldeki sÕraya göre, yetkili konut da÷ÕWÕm komisyonu tarafÕndan tahsis edilecektir. SÕra tahsisli konutlar ise, Yönetmeli÷e ekli (4) sayÕOÕ puanlama cetveli esas alÕnarak konut da÷ÕWÕm komisyonunca hak sahiplerine tahsis edilirken, hak sahiplerinin puanlarÕQÕn eúit olmasÕ halinde, hizmet süresi fazla olana, hizmet süresi de eúit ise, yetkili ev da÷ÕWÕm komisyonunca ad çekme yoluyla, konut tahsis edilecektir. Çanakkale øl Özel ødaresi’nin mülkiyetinde bulunan kamu konutlarÕnda ise; øl Özel ødaresi’nin orta÷Õ oldu÷u, Anonim ùirket olarak ticari faaliyet gösteren GESTAù A.ù. personeli 5 kiúiye lojman tahsis edildi÷i görülmüútür. Söz konusu 5 kiúiden birisi lojman kira bedelini öderken, di÷erleri “hizmet konutu” tanÕPÕnda herhangi bir bedel ödememektedir. Söz konusu tahsisler 2002, 2007, 2011, 2012 ve 2014 yÕllarÕnda yapÕlmÕúWÕr. 2015 yÕOÕ lojman talep beyannamelerinde ise øl Özel ødaresi personeli 7 kiúi lojman talebinde bulunmuútur.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 39 DolayÕVÕyla, ùirket personeline tahsis edilen konutlar nedeniyle, kurum personeline lojman tahsis edilememektedir. YukarÕdaki mevzuat hükümleri birlikte de÷erlendirildi÷inde; kamu konutlarÕndan ancak konut maliki ødarenin personeli yararlanaca÷Õndan øl Özel ødaresi’nin hissesi bulunsa dahi ødare lojmanlarÕQÕn úirket personeline tahsisi mümkün de÷ildir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Gestaú personeline tahsis edilen 5 adet lojman 08.03.2007 tarih ve 2007/28 sayÕOÕøl Genel Meclisi karÕ ile kabul edilen øl Özel ødaresi Konut Yönetmeli÷inin 9 maddesinin 4. bendindeki “ Konutlar iúçi, geçici iúçi veya øl Özel ødaresi Lútirakler ile sermayesinin %51’rinden fazlasÕna sahip oldu÷u úirketlerde görev yapanlar ile øl Özel ødaresi hizmetlerinde görevlendirilen di÷er kamu personeline úartlÕ olarak tahsis olunur” ile (3) SayÕOÕ Cetveldeki “YaptÕ÷Õ Hizmet Gere÷i Ücretsiz Konut Tahsisi YapÕlacak Personel 1)Vali Koruma Polisi 2)Vali Makam ùoförü 3)Kamu KonutlarÕnda görevli kaloriferci,kapÕFÕ gibi personel” hükümleri gere÷i Valilik oluru alÕnarak tahsis iúlemleri yapÕlmÕúWÕr. Bulguya konu personeller hakkÕnda gerekli iúlemler baúlatÕlmÕúWÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabÕnda söz konusu tahsislerin 08.03.2007 tarih ve 2007/28 sayÕOÕøl Genel Meclisi karÕ ile kabul edilen øl Özel ødaresi Konut Yönetmeli÷in ilgili hükümleri do÷rultusunda Valilik oluru ile yapÕldÕ÷ÕQÕ belirtmiúlerdir. Ancak söz konusu Yönetmelik ile 2946 SayÕOÕ Kamu KonutlarÕ Kanunu ve Kamu KonutlarÕ Yönetmeli÷ine aykÕUÕ hüküm tesis edilemez. Kanun hükümlerinin uygulanmasÕyla ilgili usul ve esaslar ise 23.9.1984 tarihli Kamu KonutlarÕ Yönetmeli÷inde düzenlenmiútir. Yönetmeli÷in 8 ve 9 uncu maddeleri hükmünce; Görev tahsisli konutlar, Yönetmeli÷e ekli (2) sayÕOÕ cetvelde belirtilenlere, cetveldeki sÕraya göre, yetkili konut da÷ÕWÕm komisyonu tarafÕndan tahsis edilecektir. SÕra tahsisli konutlar ise, Yönetmeli÷e ekli (4) sayÕOÕ puanlama cetveli esas alÕnarak konut da÷ÕWÕm komisyonunca hak sahiplerine tahsis edilirken, hak sahiplerinin puanlarÕQÕn eúit olmasÕ halinde, hizmet süresi fazla olana, hizmet süresi de eúit ise, yetkili ev da÷ÕWÕm komisyonunca ad çekme yoluyla, konut tahsis edilecektir. 2015 yÕOÕ lojman talep beyannamelerine bakÕldÕ÷Õnda øl Özel ødaresi personeli 7 kiúi lojman talebinde bulunmuú, ancak tahsis yapÕlamamÕúWÕr. DolayÕVÕyla, ùirket personeline tahsis edilen konutlar nedeniyle, kurum personeline lojman tahsis edilememektedir. Kamu konutlarÕndan ancak konut maliki ødarenin personeli yararlanaca÷Õndan øl Özel ødaresi’nin

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 40 hissesi bulunsa dahi ødare lojmanlarÕQÕn úirket personeline tahsisi mümkün de÷ildir. Kamu idaresi tarafÕndan bulguya konu personeller hakkÕnda gerekli iúlemlerin baúlatÕldÕ÷Õ belirtilmiú olup, gelecek dönemde söz konusu hususa iliúkin izleme faaliyeti gerçekleútirilecektir. BULGU 10: Mali Hizmetler Müdürlü÷ünde Ön Mali Kontrol Görevini Yürüten Personelin, AynÕ Zamanda Üst Yönetim Temsil A÷Õrlama Ödeneklerinde Ve Sa÷OÕk Müdürlü÷ü Ödeneklerinde Gerçekleútirme Görevlili÷i YapmasÕ øle SatÕnalmalarda Onay Belgesi HazÕrlamasÕ Ön Mali Kontrol 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun de÷Lúik 58 inci maddesinde aynen; “Ön malî kontrol, harcama birimlerinde iúlemlerin gerçekleútirilmesi aúamasÕnda yapÕlan kontroller ile malî hizmetler birimi tarafÕndan yapÕlan kontrolleri kapsar. Ön malî kontrol süreci, malî karar ve iúlemlerin hazÕrlanmasÕ, yüklenmeye giriúilmesi, Lú ve iúlemlerin gerçekleútirilmesi ve belgelendirilmesinden oluúur. Kamu idarelerinde ön malî kontrol görevi, yönetim sorumlulu÷u çerçevesinde yürütülür. Harcama birimlerinde iúlemlerin gerçekleútirilmesi aúamasÕnda yapÕlacak asgarî kontroller, malî hizmetler birimi tarafÕndan ön malî kontrole tâbi tutulacak malî karar ve Lúlemlerin usûl ve esaslarÕ ile ön malî kontrole iliúkin standart ve yöntemler Maliye BakanlÕ÷Õnca belirlenir. Kamu idareleri, bu standart ve yöntemlere aykÕUÕ olmamak úartÕyla bu konuda düzenleme yapabilir.” Hükmü ile düzenlenmiútir. 5018 sayÕOÕ Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 55, 56, 57 ve 58 inci maddelerine dayanÕlarak hazÕrlanan øç Kontrol ve Ön Malî Kontrole øliúkin Usul ve Esaslar’Õn 15 inci maddesinde de görevler ayrÕOÕ÷Õ getirilerek; “Madde 15- Harcama yetkilisi ile muhasebe yetkilisi görevi aynÕ kiúide birleúemez. Mali hizmetler biriminde ön mali kontrol görevini yürütenler, onay belgesi ve ekleri ile úartname ve sözleúme tasarÕlarÕQÕn hazÕrlanmasÕ, mali karar ve iúlemlerin belgelendirilmesi, mal ve hizmetlerin teslim alÕnmasÕ gibi mali karar ve iúlemlerin hazÕrlanmasÕ ve uygulanmasÕ DúamalarÕnda görevlendirilemezler ve ihale komisyonu ile muayene ve kabul komisyonunda baúkan ve üye olamazlar.” Denilmektedir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 41 Buna göre; Üst Yönetici (Vali a. Gen.Sek.Yrd.) tarafÕndan 11.05.2007 tarihli olur ile Ön Mali Kontrol bürosunda görevlendirilen Mali Hizmetler Müdürlü÷ündeki personelin Özel Kalem ve Sa÷OÕk Müdürlü÷ü harcamalarÕnda Gerçekleútirme Görevlisi olmasÕ ve satÕn almalarda Onay Belgesi hazÕrlamasÕ mümkün de÷ildir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Mali Hizmetler Müdürlü÷ünde Ön Mali Kontrol Görevini yürüten personelin, aynÕ zamanda üst yönetim temsil a÷Õrlama ödeneklerinde ve Sa÷OÕk Müdürlü÷ü ödeneklerinde gerçekleútirme görevlili÷i yapmasÕ ile satÕn almalarda onay belgesi hazÕrlamasÕ. ødaremizde Özel Kalem ve Sa÷OÕk Müdürlü÷ünün harcamalarÕnda yeni gerçekleútirme görevlilerinin görevlendirilerek bundan böyle Mali Hizmetler Müdürlü÷ünde Ön Mali Kontrol bürosunda görevlendirilen personelin di÷er birimlerin gerçekleútirme görevlisi olmasÕ ve satÕn almalarda onay belgesi hazÕrlamasÕ engellenmiú olacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi ile kurumda 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun Ön Mali Kontrole iliúkin madde hükümleri ile øç Kontrol ve Ön Mali Kontrole øliúkin Usul ve Esaslara uygun görevlendirmeler hususunda mutabakat sa÷lanmÕúWÕr. Takip eden mali yÕlda konunun izlenmesi uygun olacaktÕr. BULGU 11: øç Denetçi Kadrosu øhdas Edilmesine Ra÷men øç Denetçi AtanmadÕ÷Õndan øç Denetimin YapÕlamamasÕ 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun 11, 55, 57, 63 ve 65’inci maddelerine göre özetlenecek olursa; øç denetim, kamu idarelerinin iç kontrol sisteminin ayrÕlmaz bir unsurudur. øç kontrol süreçlerine iliúkin standartlar ve yöntemler Maliye BakanlÕ÷Õnca, iç denetime iliúkin standartlar ve yöntemler ise øç Denetim Koordinasyon Kurulu tarafÕndan belirlenmektedir
Kamu idarelerinin malî yönetim ve kontrol sistemleri; harcama birimleri, muhasebe ve malî hizmetler ile ön malî kontrol ve iç denetimden oluúmaktadÕr. øç denetim, kamu idaresinin çalÕúmalarÕna de÷er katmak ve geliútirmek için kaynaklarÕn ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarÕna göre yönetilip yönetilmedi÷ini de÷erlendirmek ve rehberlik yapmak amacÕyla yapÕlan ba÷ÕmsÕz, nesnel güvence sa÷lama ve danÕúmanlÕk faaliyetidir. Bu faaliyetler, idarelerin yönetim ve kontrol yapÕlarÕ ile malî

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 42 Lúlemlerinin risk yönetimi, yönetim ve kontrol süreçlerinin etkinli÷ini de÷erlendirmek ve geliútirmek yönünde sistematik, sürekli ve disiplinli bir yaklaúÕmla ve genel kabul görmüú standartlara uygun olarak gerçekleútirilir. øç denetim, iç denetçiler tarafÕndan yapÕOÕr. Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarÕQÕn ve bütçelerinin kalkÕnma planÕna, \ÕllÕk programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazÕrlanmasÕ ve uygulanmasÕndan, sorumluluklarÕ altÕndaki kaynaklarÕn etkili, ekonomik ve verimli úekilde elde edilmesi ve kullanÕPÕQÕ sa÷lamaktan, kayÕp ve kötüye kullanÕPÕQÕn önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin iúleyiúinin gözetilmesi, izlenmesi ve bu Kanunda belirtilen görev ve sorumluluklarÕn yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karúÕ sorumludurlar. Üst yöneticiler, bu sorumlulu÷un gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracÕOÕ÷Õyla yerine getirirler. øl özel idarelerinde vali üst yöneticidir. øç denetçiler, bakanlÕklar ve ba÷OÕ idarelerde, üst yöneticilerin teklifi üzerine Bakan, di÷er idarelerde üst yöneticiler tarafÕndan sertifikalÕ adaylar arasÕndan atanÕr ve aynÕ usûlle görevden alÕQÕr. øç denetçilerin kamu idareleri itibarÕyla sayÕlarÕ, çalÕúma usul ve esaslarÕ ile di÷er hususlar øç Denetim Koordinasyon Kurulunca hazÕrlanarak, Maliye BakanlÕ÷ÕQÕn teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca çÕkarÕlacak yönetmelikle belirlenir øl Özel idarelerini de kapsayan 5018 sayÕOÕ Kanun'un yukarÕda bahsedilen maddeleri birlikte de÷erlendirildi÷inde iç denetimin dolayÕVÕ ile de iç denetçinin idarenin malî yönetim ve kontrol sisteminde ne derece önemli bir yer tuttu÷u anlaúÕlmaktadÕr. Bakanlar Kurulu’nun 2013/4747 sayÕOÕ Karar eki incelendi÷inde Çanakkale øl Özel ødaresi için 3 adet iç denetçi kadrosu ihdas edildi÷i görülmektedir. Ancak kurum tarafÕndan henüz iç denetçi atamasÕ yapÕlmadÕ÷Õndan mali kontrolün önemli bir aya÷ÕQÕn eksik kaldÕ÷Õ ve bunun sonucunda da idarenin, önemli kontrol zayÕflÕklarÕQÕ tespitte ve zamanÕnda tedbir almakta zorluklarla karúÕlaúWÕ÷Õ de÷erlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; øç Denetçi kadrosu ihdas edilmesine ra÷men iç denetçi atanmadÕ÷Õndan iç denetimin yapÕlamamasÕ.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 43 5018 SayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa göre iç denetim kamu idarelerinin iç kontrol sisteminin ayrÕlmaz bir unsurudur. øç denetim, kamu idaresinin çalÕúmalarÕna de÷er katmak ve geliútirmek için kaynaklarÕn ekonomiklilik, etkinlik ve verimlilik esaslarÕna göre yönetilip yönetilmedi÷ini de÷erlendirmek ve rehberlik yapmak amacÕyla yapÕlan ba÷ÕmsÕz, nesnel, güvence sa÷lama ve danÕúmanlÕk faaliyetidir. Kurumumuzda da faaliyetlerimizin ekonomik, etkin ve verimli yönetilip yönetilmedi÷inin belirlenmesi için kadrosu bulunan iç denetçinin atanmasÕ çalÕúmalarÕ yapÕlmakta olup en kÕsa zamanda iç denetçi atanacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi ile kurumda iç kontrol sisteminin ayrÕlmaz bir unsuru olan iç denetimin etkinleútirilmesi hususunda mutabakat sa÷lanmÕúWÕr. Takip eden mali yÕlda izlenmesi uygun olacaktÕr. BULGU 12: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine 5355 SayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri HakkÕnda Kanununun 18’inci Maddesinde Öngörülmeyen ùekilde Aktarmalar YapÕlmasÕ 5355 sayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri Kanununun, “Köylere hizmet götürme birlikleri” baúOÕklÕ 18’inci Maddesinin 5793 sayÕOÕ Kanunun 44’üncü maddesi ile de÷Lúik üçüncü IÕkrasÕnda; “BakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ ile il özel idareleri; köye yönelik hizmetlere iliúkin yapÕm, bakÕm ve onarÕm iúleri, bölünmüú yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, sulama suyu ve kanalizasyon yatÕUÕmlarÕQÕ, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrÕlan ödenekleri köylere hizmet götürme birliklerine aktarmak suretiyle gerçekleútirebilirler. Aktarma iúlemi merkezi idare kuruluúlarÕnda ilgili bakanÕn, il özel idarelerinde valinin onayÕyla yapÕOÕr ve bu ödenekler tahsis amacÕ dÕúÕnda kullanÕlamaz. Bu takdirde iú, birli÷in tabi oldu÷u usul ve esaslara göre sonuçlandÕUÕOÕr. Köylere hizmet götürme birlikleri de bütçe imkânlarÕ ölçüsünde bu yatÕUÕmlara kendi bütçelerinden ödenek aktarabilirler. BakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ ile il özel idareleri tarafÕndan aktarÕlacak ödeneklerle gerçekleútirilecek yatÕUÕmlar, birli÷in hizmet ve görev alanÕ sÕQÕrlamasÕna tabi olmaksÕ]Õn yapÕlabilir.” denilmek suretiyle söz konusu birliklere yapÕlacak aktarmalarla ilgili esaslara dair bir düzenleme yapÕlmÕúWÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 44 Bu hükümden hareketle birliklere bu nitelikte kaynak aktarÕPÕ yapÕlabilmesi için gereken úartlar úöyledir: 1- Köye yönelik hizmetlere iliúkin olarak sayÕlan, yapÕm, bakÕm ve onarÕm iúleri, bölünmüú yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, kullanma suyu ve kanalizasyon yatÕUÕmlarÕ için aktarma yapÕlabilecektir. 2- Merkezi ødare KuruluúlarÕ ve øl Özel ødareleri bu hizmetler için kendi bütçelerinde ödenek ayÕrmÕú olacaklardÕr. 3- Bu aktarmalar merkezi idare kuruluúlarÕnda ilgili bakan, øl özel idarelerinde valinin onayÕyla yapÕlacaktÕr. 4-Bu ödenekler tahsis amacÕ dÕúÕnda kullanÕlamayacaklardÕr. Ancak yapÕlan denetimlerde köye yönelik olmayan hizmetlerle ilgili yatÕUÕmlar için de aktarmalar yapÕldÕ÷Õ belirlenmiútir. Kanun koyucunun amaçlarÕ bu úekilde düzenlenmekle birlikte bakanlÕklar ve merkezi idare kuruluúlarÕnca il özel idaresine aktarÕlan ödeneklerin tekrar KHGBlere aktarÕldÕ÷Õ da gözlemlenmiútir. 5302 sayÕOÕ Kanunun 6’ncÕ maddesinde ; “(Ek fÕkra: 3/7/2005-5393/85 md.; De÷Lúik ikinci fÕkra: 24/7/2008-5793/42 md.) BakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ; yapÕm, bakÕm ve onarÕm iúleri, devlet ve il yollarÕ, içme suyu, sulama suyu, kanalizasyon, enerji nakil hattÕ, sa÷OÕk, e÷itim, kültür, turizm, çevre, imar, bayÕndÕrlÕk, iskan, gençlik ve spor gibi hizmetlere iliúkin yatÕUÕmlar ile bakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕQÕn görev alanÕna giren di÷er yatÕUÕmlarÕ, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrÕlan ödenekleri il özel idarelerine aktarmak suretiyle gerçekleútirebilir. Aktarma iúlemi ilgili bakanÕn onayÕyla yapÕOÕr ve bu ödenekler tahsis amacÕ GÕúÕnda kullanÕlamaz. øú, il özel idaresinin tabi oldu÷u usul ve esaslara göre sonuçlandÕUÕOÕr. øl özel idareleri de bütçe imkanlarÕ ölçüsünde bu yatÕUÕmlara kendi bütçesinden ödenek aktarabilir. Bu fÕkraya göre, bakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ tarafÕndan aktarÕlacak ödenekler ile gerçekleútirilecek yatÕUÕmlar, birinci fÕkrada öngörülen görev alanÕ VÕQÕrlamasÕna tabi olmaksÕ]Õn bütün il sÕQÕrlarÕ içinde yapÕlabilir.”

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 45 hükmü yer almaktadÕr. Bu hüküm gere÷ince merkezi idare kuruluúlarÕ tarafÕndan il özel idarelerine aktarÕlan ödeneklerin ikinci kez de il özel idarelerince Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarÕlmasÕQÕ bu kapsamda kabul etmek mümkün de÷ildir. Çünkü merkezi idare kuruluúlarÕQÕn 6’ncÕ madde kapsamÕnda yapacaklarÕ kaynak aktarÕPÕ, bizzat bu kuruluúlarÕn köye yönelik hizmetlerden olma úartÕ da bulunmayan her türlü yatÕUÕmlarÕna ait ödeneklerin aktarÕlmasÕQÕ mümkün kÕlmaktadÕr. Oysa 5355 sayÕOÕ Kanunun 18’inci maddesi kapsamÕnda sayÕlan iúlerle ilgili olarak yapÕlacak ödenek aktarÕmlarÕQÕn il özel idaresi aracÕOÕ÷Õ olmadan ve do÷rudan do÷ruya birli÷in kendisine yapÕlmasÕ gerekmektedir Ancak Çanakkale øl Özel ødaresine merkezi idare tarafÕndan 5302 sayÕOÕ Kanunun 6’ncÕ maddesi kapsamÕnda sadece il özel idaresi eliyle gerçekleútirilecek yatÕUÕmlar için 4.635.876,36-TL tutarÕnda aktarma yapÕlmÕúWÕr. Bu ödeneklerin ikinci bir kez il özel idaresince KHGB aktarÕlmasÕ mümkün görünmemektedir. Bunlar arasÕnda Milli E÷itim BakanlÕ÷Õ yatÕUÕmlarÕna ait ödenekler örnek verilebilir. KHGB'nin gerek personel donanÕPÕ ve sayÕVÕ, gerek makine ekipman ve donanÕPÕ gerekse deneyimi itibariyle bu yatÕUÕmlarÕ il özel idaresinden daha iyi bir úekilde gerçekleútirmesi de söz konusu olmadÕ÷Õndan, uygulamayla yatÕUÕmlar, 4734, 4735 ve 6085 sayÕOÕ kanunlar dÕúÕnda bÕrakÕlmaktadÕr. øl Özel ødareleri bütçesinden KHGB’ne ödenek aktarÕlabilmesi ile ilgili olarak farklÕ bir düzenleme daha bulunmaktadÕr. 5355 sayÕOÕ Kanunun 18’inci maddesinin 5’inci fÕkrasÕnda ³øl özel idaresi bütçe gelirlerinin ne kadarÕQÕn köylere hizmet götürme birliklerine aktarÕlaca÷Õ, köylere hizmet götürme birliklerinin sunaca÷Õ yatÕUÕm plânÕ, yÕllÕk çalÕúma programÕ ve uygulama projelerine göre il genel meclisince kararlaúWÕUÕOÕr.” hükmü yer almaktadÕr. Bu husus di÷er düzenlemeden tamamen farklÕGÕr. KHGB’ne yapÕlacak yardÕm niteli÷indeki bu ödenek aktarÕmlarÕ 5302 sayÕOÕ Kanunun 43’üncü maddesinde il özel idaresinin giderleri açÕklanÕrken (e) fÕkrasÕnda belirtildi÷i üzere ³øl genel meclisince belirlenecek ilkeler çerçevesinde köylere veya köylerin aralarÕnda kurduklarÕ birliklere yapÕlacak yardÕmlar” olarak açÕklanan ve il özel idaresi bütçelerine konulan ödeneklerden yapÕlan aktarmalardÕr.. Ancak bu nitelikteki ödenek aktarÕmlarÕQÕn genel úartÕ da 5355 sayÕOÕ Kanunun 18’inci maddesi hükümleri gere÷ince KHGB’lerince. øl özel idaresine yatÕUÕm planÕ,

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 46 \ÕllÕk çalÕúma programÕ ve uygulama projelerinin sunulmasÕ ve buna göre proje bazÕnda ödenek aktarÕPÕ yapÕlmasÕGÕr. Bu nedenle KHGB ile yapÕlan protokollere konulan genel ifadeler ve “ihtiyaç” ve sair gerekçelerle projesi olmayan iúler için birliklere ödenek aktarÕPÕ yapmak 5355 sayÕOÕ Kanunun 18’inci maddesinin özüne aykÕUÕGÕr. Çanakkale øl Özel ødaresince 2007 yÕOÕnda “Çanakkale øl Özel ødaresi Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödeneklerin Da÷ÕWÕm ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” oÕkarÕlmÕúWÕr. Yönetmelikte bu kapsamda ödeneklerin tahsis ve sarf usulleri belirlenmiútir. Buna göre, yardÕm yapÕlacak iúler sayÕlmÕú ve tahsisi projeye ve di÷er úartlara ba÷lanmÕúWÕr. DolayÕVÕyla genel ifadelerle aktarma yapmak yerine proje bazÕnda ve her projeye tahsis edilen ödenek belirtilmek suretiyle aktarma yapÕlmasÕ gerekmektedir. Ancak Çanakkale øl Özel ødaresince KHGB’ne yardÕm niteli÷inde yapÕlan ödenek aktarmalarÕnda Yönetmelikte yer alan úartlar dikkate alÕnmadan toplu olarak ödenek aktarÕlmÕúWÕr. Sonuç olarak Çanakkale øl Özel ødaresince 2015 yÕOÕnda KHGB’ye yapÕlan aktarmalarla ilgili olarak aúD÷Õda yer alan tespitler yapÕlmÕúWÕr. A) Çanakkale øl Özel ødaresine BakanlÕk ve di÷er merkezi yönetim kuruluúlarÕ tarafÕndan 5302 sayÕOÕ Kanunun 6’ncÕ maddesine göre kendi bütçelerinde yer alan ödeneklerden aktarÕlarak, bizzat il özel idaresince gerçekleútirilmesi gereken iúlerle ilgili olarak Çanakkale øl Özel ødaresi bütçesine 8 finansman kodunda ödenek kaydedilen aúD÷Õdaki listede ayrÕntÕlarÕ gösterilen ödeneklerin Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarÕlmÕúWÕr. AktarÕlan Birlik AçÕklama Finans Kodu Miktar (TL) Gelibolu KHGB Gelibolu Diyaliz Merkezi økmal øúi için. 8 365.687,24 Lapseki KHGB 6øT alanÕ içerisinde bulunan okul arsasÕnda yapÕlacak kazÕ çalÕúmalarÕnda kullanÕlmak üzere 8 25.000,00 Lapseki KHGB Yenice Hükümet Kona÷Õ'nÕn etüt proje giderlerinin karúÕlanmasÕ için 8 100.000,00 B) Çanakkale øl Özel ødaresince, birlik tarafÕndan sunulan bir yatÕUÕm planÕ, yÕllÕk çalÕúma programÕ ve uygulama projesi bulunmayan iú ve hizmetler için Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aúD÷Õdaki listede ayrÕntÕlarÕ gösterilen ödenek aktarÕlmÕúWÕr

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 47 AktarÕlan Birlik AçÕklama Finans Kodu Miktar (TL) MERKEZ KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 113.000,00 AYVACIK KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 112.000,00 BAYRAMøÇ KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 51.500,00 %øGA KHGB Ata sporumuz Okçuluk ve AtlÕ Okçulu÷un Ulusal ve UluslararasÕ alanda tanÕWÕPÕ ve özellikle M.Ö. 334 yÕOÕnda Büyük øskender ile Pers ømparatorlu÷u arasÕnda gerçekleúen GRANøKOS SavaúÕQÕn tanÕWÕPÕ ve öneminin vurgulanmasÕ bakÕPÕndan önemli olan Biga Sancak Beyi Osman Bey anÕVÕna yapÕlan etkinli÷e ait Projeye destek için. 5 30.000,00 ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 254.000,00

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 48 ÇAN KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 134.000,00 ECEABAT KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 27.000,00 EZøNE KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 114.000,00 GELøBOLU KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 82.000,00 LAPSEKø KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 66.000,00 YENøCE KHGB ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm Ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik” hükümleri uyarÕnca harcanmak üzere KÖYLERE YARDIM bölümünden Birlik emrine ödenek gönderme 5 180.000,00 TOPLAM 1.163.500,00

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 49 Kamu idaresi cevabÕnda; "Bulgu metninde merkezi idare kuruluúlarÕ tarafÕndan øl Özel ødarelerine aktarÕlan ödeneklerin ikinci kez de øl Özel ødarelerince Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarÕlmasÕQÕn, örne÷in Milli E÷itim BakanlÕ÷Õ yatÕUÕmlarÕna ait ödeneklerin aktarÕlmasÕQÕn uygun olmadÕ÷Õ belirtilmektedir. 5355 sayÕOÕ kanunun 18 nci maddesi kapsamÕnda sayÕlan iúlerle ilgili olarak yapÕlacak ödenek aktarÕmlarÕQÕn øl Özel ødaresi aracÕOÕ÷Õ olmadan ve do÷rudan do÷ruya birli÷in kendisine yapÕlmasÕ gerekmektedir denilmektedir. BakanlÕklar ve di÷er kuruluúlardan øl Özel ødaresine herhangi bir yatÕUÕm için gönderilen ödenekler øl Özel ødaresi bütçesine gelir ve gider kaydedildi÷i andan itibaren tahsis amacÕna uygun kullanÕlmak kaydÕyla artÕk øl Özel ødaresinin tasarrufuna girmiú ve özel idare bütçesinin bir parçasÕ haline gelmiú bulunmaktadÕr.
5355 SayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri Kanununun Köylere Hizmet Götürme Birlikleri ile ilgili 18. Maddesi ilk paragrafÕnda; Köylere hizmet götürme birlikleri Madde 18- (De÷Lúik birinci cümle: 29/12/2005 - 5445/1 md.) ølçelerde, tarÕm ürünlerinin pazarlanmasÕ hariç olmak üzere, yol, su, kanalizasyon ve benzeri altyapÕ tesisleri ile köylere ait di÷er hizmetlerin yürütülmesine yardÕmcÕ olmak, bizzat yapmak, yaptÕrmak ve NÕrsal kalkÕnmayÕ sa÷lamak üzere, tüm köylerin iútiraki ile o ilçenin adÕQÕ taúÕyan, köylere hizmet götürme birli÷i kurulabilir. 5355 SayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri Kanununun Köylere Hizmet Götürme Birlikleri ile ilgili 18. maddesi üçüncü paragrafÕnda ise; (De÷Lúik üçüncü fÕkra: 27/4/2008-5793/44 md.) BakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ ile il özel idareleri; köye yönelik hizmetlere iliúkin yapÕm, bakÕm ve onarÕm iúleri, bölünmüú yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, sulama suyu ve kanalizasyon yatÕUÕmlarÕQÕ, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrÕlan ödenekleri köylere hizmet götürme birliklerine aktarmak suretiyle gerçekleútirebilirler. Aktarma iúlemi merkezi idare kuruluúlarÕnda ilgili bakanÕn, il özel idarelerinde valinin onayÕyla yapÕOÕr ve bu ödenekler tahsis amacÕ dÕúÕnda kullanÕlamaz. Bu takdirde iú, birli÷in tabi oldu÷u usul ve esaslara göre sonuçlandÕUÕOÕr. Köylere hizmet götürme birlikleri de bütçe imkânlarÕ ölçüsünde bu yatÕUÕmlara kendi bütçelerinden ödenek aktarabilirler. BakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ ile il

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 50 özel idareleri tarafÕndan aktarÕlacak ödeneklerle gerçekleútirilecek yatÕUÕmlar, birli÷in hizmet ve görev alanÕ sÕQÕrlamasÕna tabi olmaksÕ]Õn yapÕlabilir.” denilmektedir. Kanunu 18. madde ilk fÕrkasÕ ilçelerdeki yol, su kanalizasyon ve benzeri altyapÕ tesisleri ile kastedilen tüm ilçenin kÕrsal kalkÕnmasÕn perspektifine de uygun bir bakÕú ile tüm ilçe kalkÕnma altyapÕ alanlarÕQÕn çalÕúmalarÕQÕn daha hÕzlÕ etkin ve aktif kullanÕPÕna yönelik olarak ilçelerde KHGB kurulum amacÕ ve yetkileri tanÕmlanmÕúWÕr. Kanun 18. madde 3. fÕrkasÕndaki øl Özel ødareleri kavramÕ, øl Özel ødaresi bütçesine mal edilmiú, tahsisli veya öz kaynak ayrÕPÕ olmaksÕ]Õn BakanlÕk ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ da dahil øl Özel ødaresindeki tüm köye yönelik hizmetlere iliúkin yapÕm, bakÕm ve onarÕm iúleri, bölünmüú yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, sulama suyu ve kanalizasyon yatÕUÕmlarÕ ödeneklerini kapsamaktadÕr. Zira yukarÕda da belirtildi÷i gibi gelir ve gider ek ödenek kaydÕ yapÕlan ödeneklerin øl Özel ødaresindeki di÷er ödeneklerden herhangi bir farkÕ kalmamaktadÕr. YasanÕn ilgili maddesinde BakanlÕklar ve di÷er merkezi idare kuruluúlarÕ ile øl Özel ødareleri de sayÕldÕ÷Õ için, nereden gönderilmiú olursa olsun øl Özel ødaresinde bulunan herhangi bir köye yönelik yatÕUÕm ödene÷inin Vali onayÕ alÕnarak tahsis konusu iúi gerçekleútirmesi için Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarÕlmasÕQÕn yasaya aykÕUÕ olmadÕ÷Õ düúünülmektedir.
Bulgu maddeleriyle ilgili olarak; A) Köylere Hizmet Götürme Birliklerine 5355 SayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri HakkÕnda Kanununun 18'inci Maddesinde Öngörülmeyen ùekilde Aktarmalar YapÕlmasÕ konularÕnda aksaklÕklar oldu÷undan bahsedilmektedir. Bahse konu yazÕdaki “Gelibolu Diyaliz Merkezi økmal øúi” için yapÕlan aktarÕm; hizmetin acilen ve gerekli oldu÷undan yapÕlmÕúWÕr. Diyaliz Merkezi YapÕm øúi, aktarÕm öncesinde yüklenici firma tarafÕndan tamamlanamadÕ÷Õndan fesih olmuútur. Tesisin bu halde kullanÕlamayacak halde bulunmasÕ ve bölgede ihtiyaca cevap verebilecek baúka bir tesis bulunmamasÕ nedeniyle çok acil ikmal iúi olarak yaptÕUÕlmasÕ gerekmiútir. Bilindi÷i üzere natamam bir binanÕn uzun süre hÕrsÕzlÕk ve di÷er etkenlere karúÕ zarara u÷ramadan uzun süre korunabilmesi oldukça güçtür. AyrÕca ilçe halkÕQÕn diyaliz için bo÷azÕ geçerek sürekli kent merkezi veya di÷er diyaliz merkezlerine ulaúmasÕ ilçede büyük sÕNÕntÕ yaúatmakta idi. Sa÷OÕk yönünden kamu hizmetlerinin aksamamasÕ ve natamam bir binanÕn korunabilmesi yönünden

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 51 kamunun zarara u÷ratÕlmasÕQÕ önlemek amacÕyla anÕlan iú birli÷e ödenek aktarÕlarak yaptÕUÕlmÕúWÕr. Lapseki Köylere Hizmet Götüme Birli÷ine SøT alanÕ içinde bulunan okul arsasÕnda yapÕlacak kazÕ çalÕúmalarÕnda kullanÕlmak üzere yapÕlan ödenek aktarÕPÕ: Okul inúaatÕQÕn zemin etüd ön çalÕúmalarÕ sÕrasÕnda arkeolojik bulgular çÕkmasÕ nedeniyle çok acil kurtarma kazÕVÕ yapÕlmasÕna ihtiyaç duyulmuú, arkeolojik kalÕntÕlarÕn talan edilmemesi ve yerin muhafazasÕ için iúin derhal KaymakamlÕkça yaptÕUÕlmasÕ uygun görülmüútür. Söz konusu okul bölgenin yazlÕk bölgedeki okul haricindeki tek ortaokuludur. Bu nedenle arkeolojik çalÕúmalarÕn mahallinde en kÕsa sürede bitirilerek okul inúaatÕQÕn devam etmesi ve böylece ilçedeki ö÷rencilerin ma÷dur olmamasÕ amacÕyla iú birli÷e aktarÕlan ödenek ile yaptÕUÕlmÕúWÕr. Yenice Hükümet Kona÷ÕQÕn Etüt ve Proje Giderlerinin KarúÕlanmasÕ için yapÕlan ödenek aktarÕPÕ: Yenice KaymakamÕ tarafÕndan KaymakamlÕk hizmetlerinin aksamadan yürütülebilmesi için hükümet kona÷Õ proje ve etütlerinin hÕzlandÕUÕlmasÕ talep edilmiú ve yöreye uygun süratli bir proje temininin sa÷lanmasÕ maksadÕyla iú birli÷e ödenek aktarÕlarak yaptÕUÕlmÕúWÕr. YukarÕda belirtildi÷i gibi Köylere Hizmet Götürme Birliklerine ödenek aktarÕlarak yaptÕUÕlan bu iúlerde kamu menfaatlerinin ön plana çÕkarÕlabilmesi, sürecin hÕzlandÕUÕOÕp kayna÷Õnda daha iyi yönetilmesi amaçlanmÕú olup ödenek aktarÕmlarÕ bu yöndeki Vali emri ile gerçekleútirilmiútir. Uygulama sadece yukarÕda bahsedilen üç iúe münhasÕr olup mükerrerlik arz etmemekte, bu tür iúlerin ihale ve yapÕmlarÕ genelde idaremiz tarafÕndan yapÕlmaktadÕr. Bundan böyle ödenek aktarÕmlarÕ bulguda bahsedilen yasanÕn ilgili amir hükümlerine göre yapÕlacaktÕr. B) Çanakkale øl Özel ødaresince, birlik tarafÕndan sunulan bir yatÕUÕm planÕ, yÕllÕk çalÕúma ve uygulama projesi bulunmayan iú ve hizmetler için Köylere Hizmet Götürme Birliklerine ödenek aktarÕldÕ÷Õna de÷inilmiútir. Söz konusu ödenekler øl Özel ødaresi Bütçesinin Köylere YardÕm Giderleri bölümüne konulan ödenekten gönderilmiútir. øl Özel ødaresi bütçesinin hazÕrlanmasÕ sÕrasÕnda köylerimizin ihtiyaçlarÕ tek tek irdelenmiú, “øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelikte” belirtilen köye yönelik iúler ve hizmetler için 1.000.000,-TL ödenek konulmasÕ öngörülmüú ve bütçe meclis

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 52 çalÕúmalarÕ sÕrasÕnda, bütçe komisyonunca her bir köyümüzde yapÕlacak iúler tek tek ele alÕnarak incelenmiú ve bu ödene÷in yetersiz gelece÷i anlaúÕldÕ÷Õndan, ödenek miktarÕ 1.500.000,-TL’ya çÕkarÕlmÕúWÕr. Bilindi÷i üzere 2015-2017 Bütçe HazÕrlama Rehberinde Cari Giderlerin tarifinde “Sermaye Gideri niteli÷inde olmakla birlikte aúD÷Õda yer alan her bir alÕm için ihtiyacÕn nereden ve hangi usulle temin edilece÷ine bakÕlmaksÕ]Õn vergiler dahil olmak üzere; x Menkul mal alÕmlarÕnda 21.000,- Türk LirasÕna, x Gayrimaddi hak alÕmlarÕnda 17.000,- Türk LirasÕna, x Menkul mallarÕn bakÕm ve onarÕmlarÕnda 21.000,- Türk LirasÕna, x Gayrimenkullerin bakÕm ve onarÕmlarÕnda 51.000,- Türk LirasÕna kadar olan ödenek ihtiyaçlarÕ Mal ve Hizmet AlÕmlarÕ altÕnda teklif edilecektir” denilmektedir. Böylece yukarÕda sayÕlan miktarlara kadar olan harcamalar yÕllÕk yatÕUÕm planÕ, yÕllÕk çalÕúma programÕ ve uygulama projesi bulunmayan iú ve hizmetlere ait olmasÕ nedeniyle Köylere YardÕm Yönetmeli÷i ile iliúkilendirilmiú, ayrÕca bir meclis kararÕ olan Bütçe Kararnamesinin 10. maddesinde “Köylere YardÕm Giderleri bölümüne konulan ödenekler talepte bulunan köylerden uygun görülenlerin hesabÕna, uygun görülecek miktarlarda Vali OnayÕ ile transfer edilebilir. Birlik hesabÕna ve ølçe Özel ødare hesabÕna aktarÕlabilir” hükmü ile bu tür hizmetler Meclis onayÕndan da geçmiú olmaktadÕr. ³øl Özel ødare Bütçesinin Köylere YardÕm Tertibine Konulan Ödene÷in Da÷ÕWÕm ve Sarf ùeklini Gösterir Yönetmelik”in 3. maddesinde bu ödeneklerin hangi projeler için kullanÕlaca÷Õ madde madde belirtilmiú ve gönderilen ödenekler de bu projelere kullanÕlmÕúWÕr. Yani genel ifadeler, ihtiyaç ve sair gerekçelerle KHGB’ne tamamen yardÕm olarak bir ödenek aktarÕPÕ söz konusu olmayÕp, yasada belirtilen köye yönelik yapÕm, bakÕm ve onarÕm iúleri, bölünmüú yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu ve kanalizasyon gibi hizmetler için ödenek aktarÕPÕnda bulunulmuú, bu hizmetlerin neler oldu÷u da Köylere YardÕm Yönetmeli÷inin 3. maddesinde sÕralanmÕúWÕr. YapÕlan iúler sermaye gideri niteli÷inde olmakla beraber, tek tek köyler bazÕnda incelendi÷inde Bütçe HazÕrlama Rehberinin 5.1.1 maddesinde belirtilen limitlerin altÕnda kaldÕ÷Õndan cari gider olarak telakki edilmiú, bu nedenle ayrÕca uygulama projeleri hazÕrlanmamÕú, 5355 sayÕOÕ Kanunun 18. maddesinde tarif edilen

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 53 hükümlere uygun olarak ödenek aktarÕmlarÕ yapÕlmÕúWÕr. Bundan böyle bulguda de÷inildi÷i úekli ile aktarÕmlarÕn yapÕlmasÕ sa÷lanacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Kurum görüúünde dayanak olarak gösterilen 5302 sayÕOÕøl Özel ødaresi Kanunun “Di÷er kuruluúlarla iliúkiler” baúOÕklÕ 64/a maddesi ödene÷in aktarÕldÕ÷Õ kamu kurum ve kuruluúunun görev ve sorumluluk alanÕna giren konulardaki yapÕm, bakÕm, onarÕm ve taúÕma iúleri için il özel idare bütçesinden kaynak aktarÕlabilmesi, dolayÕVÕyla iúin bu kuruluúun mevzuatÕna göre sonuçlandÕUÕlmasÕ ile ilgilidir. Burada esas olan yapÕlan aktarmanÕn, aktarmanÕn yapÕldÕ÷Õ kuruluúun görev ve sorumluluk alanÕndaki yapÕm, bakÕm ,onarÕm ve taúÕma iúi olmasÕ zorunlulu÷udur. Yani il özel idaresinden köylere hizmet götürme birliklerinin görev ve sorumluluk alanÕna giren konulardaki yapÕm, bakÕm, onarÕm ve taúÕma Lúleri için yapÕlacak kaynak aktarÕmlarÕ hususundadÕr. Bu kapsamda 5355 sayÕOÕ Mahalli ødare Birlikleri Kanununun 18’inci maddesi kapsamÕnda; “… tarÕm ürünlerinin pazarlanmasÕ hariç olmak üzere, yol, su, kanalizasyon ve benzeri altyapÕ tesisleri ile köylere ait di÷er hizmetlerin yürütülmesine yardÕmcÕ olmak, bizzat yapmak, yaptÕrmak ve kÕrsal kalkÕnmayÕ sa÷lamak …” kapsamÕndaki yapÕm, bakÕm, onarÕm ve taúÕma iúleri için il özel idaresince kaynak aktarÕPÕ yapÕlabilir. Oysa listede görülece÷i üzere yapÕlan aktarmalar merkezi idare kuruluúlarÕQÕn görev alanÕndaki iúler için bu kuruluúlarca il özel idaresine gerçekleútirmesi amacÕyla gönderilen hastane yapÕPÕ gibi iúlere aittir. DolayÕVÕyla idarenin bu konudaki yorumu mevzuatla örtüúmemektedir. Kurum görüúünde belirtilen di÷er husus ise; Mahalli ødareler Genel Müdürlü÷ünce il özel idarelerinin görev alanÕna giren iúlerde kullanÕlmak üzere gönderilen ödeneklerin il özel idaresince projesi hazÕrlanmÕú ve yatÕUÕm programÕna alÕnmÕú iúler için köylere hizmet götürme birliklerine gönderilmesinin Mahalli ødareler Bütçe Muhasebe Yönetmeli÷inin 17.maddesi ile 2015 yÕOÕ Bütçe kararnamesinin 10'uncu maddesi uyarÕnca gerçekleútirildi÷ine iliúkindir. Söz konusu Yönetmelik ve Bütçe Kararnamesi hükümleri øl Özel ødaresine yapÕlacak ba÷Õú ve yardÕmlara iliúkin düzenlemeleri içermektedir. Denetim bulgumuzda belirtildi÷i üzere øl Özel ødareleri bütçesinden KHGB’ne yapÕlabilecek aktarmalar 5355 sayÕOÕ Kanunun 18’inci maddesinde düzenlenmiútir. Söz konusu maddenin 5’inci fÕkrasÕnda ³øl özel idaresi bütçe gelirlerinin ne kadarÕQÕn köylere hizmet götürme birliklerine aktarÕlaca÷Õ, köylere hizmet götürme birliklerinin sunaca÷Õ yatÕUÕm plânÕ, yÕllÕk çalÕúma programÕ ve uygulama

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 54 projelerine göre il genel meclisince kararlaúWÕUÕOÕr” hükmü yer almaktadÕr. Kurum görüúünde KHGB’ne aktarÕPÕn hukuki dayana÷Õ isabetli gösterilmemiú olmakla birlikte köylere hizmet götürme birliklerince hazÕrlanÕp sunulan bir yatÕUÕm plânÕ, yÕllÕk çalÕúma programÕ ve uygulama projesinin de olmadÕ÷Õ ortaya konulmaktadÕr. AyrÕca, 18. Madde 5. FÕkrasÕ uyarÕnca yapÕlacak yardÕmlarÕn en ayÕrd edici özelli÷i bu yardÕmlarÕn yÕl içerisinde, çeúitli zamanlardaki birlik münferit taleplerine de÷il birliklerin yÕllÕk yatÕUÕm ve çalÕúma programlarÕ, uygulama projeleri göz önüne alÕnarak øl Genel Meclisi kararÕyla bütçe ölçe÷inde gerçekleútirecekleri bir tahsise dayanmasÕGÕr.
Sonuç olarak, KHGB ile yapÕlan protokollere konulan genel ifadeler ve “ihtiyaç” ve sair gerekçelerle birliklere ödenek aktarÕPÕ yapmanÕn 5355 sayÕOÕ Kanunun 18’inci maddesinin özüne aykÕUÕ oldu÷u ve birliklere yapÕlan bu tarz usulsüz aktarmalarÕn ihale mevzuatÕ ve denetim dÕúÕnda kalÕnmasÕyla sonuçlandÕ÷Õ kanÕVÕndayÕz.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 55 8. EKLER Ek 1: Kamu ødaresi Mali TablolarÕ ÇANAKKALE øL ÖZEL øDARESø 2015 YÕOÕ BøLANÇOSU AKTøF Cari YÕl 2015 PASøF Cari YÕl 2015 TL TL 1 DÖNEN VARLIKLAR 199.062.811,90 3 KISA VADELø YABANCI KAYNAKLAR 69.494.314,98 10 HAZIR DEöERLER 195.729.832,97 30 KISA VADELøøÇ MALø BORÇLAR 2.676.391,52 102 BANKA HESABI 195.729.832,97 300 BANKA KREDøLERø HESABI 2.676.391,52 103 VERøLEN ÇEKLER VE GÖNDERME EMøRLERø HESABI(-) 0,00 32 FAALøYET BORÇLARI 1.992.122,89 320 BÜTÇE EMANETLERø HESABI 668.777,95 12 FAALøYET ALACAKLARI 2.281.693,97 322 BÜTÇELEù7ø5øLECEK BORÇLAR HESABI 1.323.344,94 120 GELøRLERDEN ALACAKLAR HESABI 0,00 33 EMANET YABANCI KAYNAKLAR 62.641.114,05 121 GELøRLERDEN TAKIPLI ALACAKLAR HESABI 2.212.084,90 330 ALINAN DEPOZøTO VE TEMøNATLAR HESABI 3.362.812,30 122 GELøRLERDEN TECøLLø VE TEHøRLø ALACAKLAR HESABI 0,00 333 EMANETLER HESABI 59.278.301,75 126 VERøLEN DEPOZøTO VE TEMøNATLAR HESABI 69.609,07 36 ÖDENECEK DøöER YÜKÜMLÜLÜKLER 1.161.686,52 360 ÖDENECEKVERGø VE FONLAR HESABI 911.343,23 14 DøöERALACAKLAR 34.545,90 361 ÖDENECEKSOSYALGÜVENLøK KESøNTøLERø HESABI 230.929,82 140 KøùøLERDEN ALACAKLAR HESABI 34.545,90 15 STOKLAR 648.469,54 362 FONLAR VEYA DøöER KAMU øDARELERø ADINA YAPILAN TAHSøLAT HESABI 19.413,47 150 øLK MADDE VE MALZEME HESABI 648.469,54 37 BORÇ VE GøDER KARùILIKLARI 1.023.000,00 16 ON ÖDEMELER 368.269,52 372 KIDEM TAZMøNATI KARùILIöI HESABI 1.023.000,00 160 øù AVANS VE KREDøLERø HESABI 0,00 4 UZUN VADELø YABANCI KAYNAKLAR 20.929.652,60 161 PERSONEL AVANSLARI HESABI 0,00 40 UZUN VADELøøÇ MALø BORÇLAR 21.952.652,60 162 BÜTÇE DIùI AVANS VE KREDøLER HESABI 368.269,52 400 BANKA KREDøLERø HESABI 21.952.652,60 47 BORÇ VE GøDER KARùILIKLARI -1.023.000,00 165 MAHSUP DÖNEMøNE AKTARILAN AVANS VE KREDøLER HESABI 0,00 472 KIDEM TAZMøNATI KARùILIöI HESABI -1.023.000,00 2 DURAN VARLIKLAR 88.940.884,03 5 ÖZ KAYNAKLAR 197.579.728,35 24 MALø DURAN VARLIKLAR 25.857.450,00 50 NET DEöER -108.369.805,68 240 MALø KURULUùLARA YATIRILAN SERMAYELER HESABI 390.300,00 500 NET DEöER HESABI -108.369.805,68 51 DEöERHAREKETLERø 0,00 241 MAL VE HøZMET ÜRETEN KURULUùLARA YATIRILAN SERMAYELER HESABI 25.467.150,00 511 MUHASEBE Bø5øMLERø ARASI øùLEMLER HESABI 0,00 519 DEöER HAREKETLERø SONUÇ HESABI 0,00 25 MADDø DURAN VARLIKLAR 62.507.723,90 52 YENøDEN DEöERLEME FARKLARI 3.848.927,58

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 56 250 ARAZø VE ARSALAR HESABI 1.903.182,57 522 YENøDEN DEöERLEME FARKLARI HESABI 3.848.927,58 251 YERALTI VEYERÜSTÜ DÜZENLERø HESABI 19.445.195,74 57 GEÇMøù YILLAR OLUMLU FAALøYET SONUÇLARI 306.172.823,44 252 BøNALAR HESABI 14.318.425,01 253 TESøS, MAKøNE VE CøHAZLAR HESABI 3.835.939,73 570 GEÇMøù YILLAR OLUMLU FAALøYET SONUÇLARI HESABI 306.172.823,44 254 TAùITLAR HESABI 6.218.902,57 255 DEMøRBAùLAR HESABI 2.678.297,87 58 GEÇMøù YILLAR OLUMSUZ FAALøYET SONUÇLARI -63.004.139,73 256 DøöER MADDø DURAN VARLIKLAR HESABI 0,00 580 GEÇMøù YILLAR OLUMSUZ FAALøYET SONUÇLARI HESABI (-) -63.004.139,73 257 Bø5øKMøù AMORTøSMANLAR HESABI (-) -546.391,03 258 YAPILMAKTA OLAN YATIRIMLAR HESABI 14.654.171,44 59 DONEM FAALøYET SONUÇLARI 58.931.922,74 26 MADDø OLMAYAN DURAN VARLIKLAR 575.710,13 590 DONEM OLUMLU FAALøYET SONUCU HESABI 71.915.960,60 260 HAKLAR HESABI 575.710,13 591 DÖNEMOLUMSUZ FAALøYETSONUCU HESABI ( - ) -12.984.037,86 268 Bø5øKMøù AMORTøSMANLAR HESABI (-) 0,00 AKTøF TOPLAMI 288.003.695,93 PASøF TOPLAMI 288.003.695,93 NAZIM HESAPLAR 97.578.212,52 NAZIM HESAPLAR 97.578.212,52 905 ÖDENEKLø GøDERLER HESABI 14.676.252,62 903 KULLANILACAK ÖDENEKLER HESABI 14.676.252,62 910 TEMøNAT MEKTUPLARI HESABI 22.284.369,42 911 TEMøNAT MEKTUPLARI EMANETLERø HESABI 22.284.369,42 920 GøDER TAAHHÜTLERø HESABI 12.517.590,48 921 GøDER TAAHHÜTLERø KARùILIöI HESABI 12.517.590,48 971 BORÇLANMA KARùILIöI HESABI 48.100.000,00 921 GøDER TAAHHÜTLERø KARùILIöI HESABI 12.517.590,48
970 BORÇLANMA 48.100.000,00 GENEL TOPLAM 385.581.908,45 385.581.908,45

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 57 ÇANAKKALE 7L ÖZEL 7DARES7 2015 FAAL7YET SONUÇLARI TABLOSU Hesap Kodu Kod '7DER7N TÜRÜ 2013 YŦůŦ 2014 YŦůŦ Cari YŦl (2015) 630 1 Personel Giderleri 22.120.436,36 25.855.083,55 24.000.649,48 630 2 Sosyal Güvenlil KurumlarŦna Devlet Prim Giderleri 3.823.115,48 4.249.146,28 3.966.271,61 630 3 Mal ve Hizmet AlŦm Giderleri 7.974.292,90 11.657.681,49 12.252.184,40 630 4 Faiz Giderleri 778.895,82 1.302.234,18 257.263,87 630 5 Cari Transferler 667.660,58 871.669,97 1.246.766,00 630 7 Sermaye Transferleri 27.050.035,08 26.047.916,54 17.326.882,48 630 11 DeŒer Ve Miktar DeŒŝƔimleri Giderleri 0 0 1.294.522,70 630 12 Gelirlerin Ret Ve 7adesinden Kaynaklanan Giderler 268.547,66 235.402,64 0 630 13 Amortisman Giderleri 0 0 1.517,19 630 14 7lk Madde ve Malzeme Giderleri 9.327.936,34 20.926.941,09 10.997.596,27 630 99 DiŒer Giderler 0 0 66.444.549,90 '7DERLER TOPLAMI : 72.010.920,22 91.146.075,74 137.788.203,90 Hesa p Kodu Kod GEL7Z7N TÜRÜ Gelirin Turu 2013 YŦůŦ 2014 YŦůŦ Cari YŦl (2015) 600 1 Vergi Gelirleri 0 53.125,55 417.442,50 600 3 TeƔebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 2.055.799,01 5.765.133,67 3.853.832,29 600 4 AlŦnan BaŒŦƔ ve YardŦmlar ile Özel Gelirler 101.556.692,38 92.844.764,70 126.152.969,36 600 5 DiŒer Gelirler 39.786.976,12 58.978.162,14 79.279.920,35 GEL7RLER TOPLAMI: 143.399.467,51 157.641.186,06 209.704.164,50 FAAL7YET SONUCU (+ / -) 58.931.922,74

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Düzenlilik Denetim Raporu 58 T.C. SAYIùTAY BAùKANLIöI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

ÇANAKKALE øL ÖZEL øDARESø 2015 YILI PERFORMANS DENETøM RAPORU

ødøNDEKøLER

1. ÖZET .................................................................................................................................................... 61
2. DENETLENEN KAMU øDARESø YÖNETø0ø1øN SORUMLULUöU ........................................... 62
3. SAYIùTAYIN SORUMLULUöU ........................................................................................................ 62
4. DENETø0øN DAYANAöI, AMACI, YÖNTEMø VE KAPSAMI ...................................................... 63
5. GENEL DEöERLENDøRME .............................................................................................................. 64
6. DENETøM BULGULARI .................................................................................................................... 68

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 61

1.  ÖZET
   

Bu rapor, Çanakkale øl Özel ødaresi’nin performans denetimi sonuçlarÕQÕ ve bulgularÕQÕ içermektedir. 6085 sayÕOÕ Kanunun 36 ncÕ maddesi uyarÕnca, SayÕútay “hesap verme sorumlulu÷u çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarÕQÕn ölçülmesi suretiyle gerçekleútirilen denetim” olarak tanÕmlanan performans denetimini yapmakla görevli ve yetkilidir. Çanakkale øl Özel ødaresi’nin hedef ve göstergeleriyle ilgili olarak faaliyet sonuçlarÕQÕn de÷erlendirmesini sa÷lamak amacÕyla aúD÷Õdakiler denetlenmiútir: x 2015- 2019 dönemine ait Stratejik Plan, x 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕ, x 2015 yÕOÕødare Faaliyet Raporu ve x Faaliyet sonuçlarÕ ölçümü yapan veri kayÕt sistemleri. Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 yÕOÕ performans denetimi kapsamÕnda yapÕlan denetim sonucunda: x Stratejik Planda Yer Alan BazÕ Göstergelerin Ölçülebilir Nitelikte OlmamasÕndan DolayÕ Hedefin Gerçekleútirilmesinde UlaúÕlan NoktayÕ Gösterecek Özellikte OlmadÕ÷Õ, x Performans ProgramÕnda Ölçme, øzleme ve De÷erlendirme øúlemlerinde KullanÕlacak Göstergelere Yer Verilmemesi, x Performans ProgramÕQÕn Stratejik Plan øle Uyumsuz Odu÷u, x 2015 yÕOÕ Faaliyet Raporu ile Performans ProgramÕ ArasÕnda TutarsÕzlÕk BulunmasÕ ve “Performans SonuçlarÕ” Tablosunda Yer Alan BazÕ Hedef ve Göstergelerin Öngörülen ve Gerçekleúen De÷erleri ArasÕndaki Sapmalara øliúkin AçÕklamalarÕn YapÕlmamÕú OlmasÕ

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 62 x Faaliyet SonuçlarÕQÕ Ölçen Veri KayÕt Sistemlerinin Etkin ùekilde ÇalÕúmadÕ÷Õ ,tespit edilmiútir. Bu itibarla; Stratejik Plan, Performans ProgramÕ, Faaliyet Raporu sürecinin mevzuatÕn öngördü÷ü do÷rultuda katÕOÕmcÕ yöntemlerle sürdürülmesi, Stratejik Amaç- Hedef , Performans Hedef ve Gösterge sayÕVÕQÕn daha az sayÕda, niteli÷inin ise daha sade anlaúÕlabilir, ölçülebilir úekilde belirlenmesi, faaliyet sonuçlarÕQÕn ölçülmesi ve performans bilgisini ölçmek adÕna daha güvenilir veri kayÕt sistemleri tasarlanmasÕ, geliútirilmesi, sorumlu personelin süreçle ilgili bilgilendirilmesi - e÷itilmesinin; sürecin daha sa÷OÕklÕ iúlemesine, sürdürülmesine katkÕ sa÷layaca÷Õ düúünülmektedir. 2. DENETLENEN KAMU øDARESø YÖNETø0ø1øN SORUMLULUöU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayÕOÕ Kanun ve bu Kanun uyarÕnca yayÕmlanan Stratejik Plan, Performans ProgramÕ ve ødare Faaliyet RaporlarÕQÕn hazÕrlanmasÕna iliúkin yönetmelik ve kÕlavuzlara uygun olarak hazÕrlanmÕú olan performans bilgisi raporlarÕQÕn do÷ru ve güvenilir bilgi içerecek úekilde zamanÕnda SayÕútay’a sunulmasÕndan; bir bütün olarak sunulan bu raporlarÕn kamu idaresinin faaliyet ve iúlemlerinin sonucunu tam ve do÷ru olarak yansÕtmasÕndan; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve di÷er hukuki düzenlemelere uygunlu÷undan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarÕQÕn ölçülmesine iliúkin sistemlerin amacÕna uygun olarak oluúturulmasÕndan, etkin olarak Lúletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayana÷ÕQÕ oluúturan bilgi ve belgelerin denetime hazÕr hale getirilmesinden ve sunulmasÕndan sorumludur. 3. SAYIùTAYIN SORUMLULUöU SayÕútay, denetimlerinin sonucunda hazÕrladÕ÷Õ raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve di÷er hukuki düzenlemelere uygunlu÷unu tespit etmek, kamu idaresinin raporladÕ÷Õ performans bilgisinin güvenilirli÷ine iliúkin de÷erlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarÕQÕ ölçen sistemleri de÷erlendirmekle sorumludur.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 63 4. DENETø0øN DAYANAöI, AMACI, YÖNTEMø VE KAPSAMI Denetimin dayana÷Õ; 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayÕOÕ SayÕútay Kanunu, genel kabul görmüú uluslararasÕ denetim standartlarÕ ve SayÕútay ikincil mevzuatÕGÕr. Denetimin amacÕ, bütçe hakkÕQÕn gere÷i olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçlarÕ hakkÕnda TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulmasÕ, kamu idarelerinin performansÕQÕn de÷erlendirilmesi ile hesap verme sorumlulu÷u ve saydamlÕ÷Õn yerleútirilmesi ve yaygÕnlaúWÕUÕlmasÕGÕr. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunlarÕ oluúturan kayÕt ve belgelerin do÷rulu÷u ve güvenilirli÷ine iliúkin denetim kanÕWÕ elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanmasÕ ile gerçekleútirilmiútir. Bu çerçevede, Çanakkale øl Özel ødaresi'nin yayÕmladÕ÷Õ 2015-2019 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕ ve 2015 yÕOÕ ødare Faaliyet Raporu incelenmiútir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 <ÕOÕ Performans Denetim Raporu 64 5. GENEL DEöERLENDøRME 2015 yÕOÕ performans denetimi kapsamÕnda Çanakkale øl Özel ødaresi'nin yayÕmladÕ÷Õ 2015-2019 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕ ve 2015 yÕOÕødare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarÕQÕn ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadÕ÷Õ de÷erlendirilmiútir. YapÕlan denetim sonucunda; kurumun 2015-2019 dönemine ait Stratejik PlanÕQÕn mevzuata uygun olarak yenilendi÷i görülmüútür. Söz konusu planda toplam 9 amacÕn bulundu÷u amaçlarÕn gerçekleútirilmesine yönelik 28 hedefin belirlendi÷i saptanmÕúWÕr. AmaçlarÕn aynÕ zamanda kurumun misyon ve vizyonuyla uyumlu oldu÷u ancak gerçekçi ve ulaúÕlabilir nitelikte olmadÕ÷Õ düúünülmektedir. Çanakkale øl Özel ødaresi denetimimize esas teúkil eden performans ölçüm sürecine iliúkin dokümanlarÕ yasal süreler içinde hazÕrlamÕúWÕr. Sürecin daha sa÷OÕklÕ iúleyiúine katkÕ vermek amacÕyla, kritik önemdeki bazÕ de÷erlendirmelerimize aúD÷Õda yer verilmiútir. Raporumuzda ayrÕntÕlarÕ belirtildi÷i üzere raporlama gereklilikleri tam olarak yerine getirilmiútir. Ancak, performans bilgisinin içeri÷ine iliúkin kriterler açÕVÕndan geliútirilmesi gereken yönler bulunmaktadÕr. Sistem sorumlularÕQÕn stratejik planlama döngüsünü daha iyi özümsemesi bu alanda mesafe alÕnmasÕQÕ sa÷layacaktÕr. Stratejik plan ve performans ölçümünün yasal bir zorunluluk ve amaç olarak de÷il kurumun daha aydÕnlÕk bir yolda faaliyetlerini yürütmesinde, problemlerini teúhis etmede ve çözmede destek sa÷layan bir iyi yönetim aracÕ olarak görülmesi, baúta yönetim kademesi olmak üzere tüm çalÕúanlarca anlaúÕlmasÕ ve sahiplenilmesi sistemin baúarÕVÕ için zorunludur. Performans bilgisinin toplanmasÕna ve de÷erlendirilmesine yönelik süreç ve sorumlularÕ tanÕmlayan bir sistem oluúturulmasÕ da sa÷OÕklÕ sonuçlar elde etme açÕVÕndan önemli bir aúamadÕr. Faaliyet sonuçlarÕQÕn ölçülmesi ve de÷erlendirilmesi için veri kayÕt sistemleri olarak; e-øçiúleri bütçe ve muhasebe kayÕt sistemi kullanÕlmakta, yapÕlan harcamalar burada görülebilmekte fakat gösterge ile ilgili veri kayÕt sisteminde direkt bir ölçüm bulunmamaktadÕr. YapÕlan iú miktarÕ (göstergelere iliúkin ölçümler) harcama birimlerinin kendi evraklarÕ üzerinden ya da ilgili kurum kayÕtlarÕndan kontrol edilebilmektedir. Bunun GÕúÕnda performans hedeflerinin ilgili oldu÷u kurumlar belirlenmiú, yapÕlan görev tanÕmlarÕ ile sorumlular tespit edilmiútir. 3’er aylÕk dilimler halinde yatÕUÕmcÕ kuruluúlardan izleme ve kuruluú dönem raporlarÕ alÕnmaktadÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 <ÕOÕ Performans Denetim Raporu 65 Mali saydamlÕk ve hesap verilebilirlik ilkesi gere÷ince Stratejik Plan, Performans ProgramÕ ve Faaliyet Raporunda yer alan bilgilerin açÕk, anlaúÕOÕr, detaylÕ ve yeterli bir úekilde raporlanmasÕ, bu belgelerin birbirine olan uyumunun tam olarak sa÷lanmasÕ, belirlenen performans hedef ve göstergelerinin iyi tanÕmlanmasÕ gerekmektedir. Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕ parçalÕ yapÕya sahiptir. Kurumun kendi müdürlükleri bazÕnda hazÕrlanan programa merkezi idarenin Çanakkale il müdürlüklerine ait stratejik planlarÕQÕn eklenmesi ile oluúturulmuútur. Stratejik planlamanÕn özünü bir kurumun görev, yetki ve sorumluluk alanÕnda orta ve uzun vadede ulaúmak istedi÷i konumu gerçekleútirmek üzere gerekli stratejik atÕOÕmlarÕn planlanmasÕ oluúturmaktadÕr. Bu yönüyle plan bütünlüklü, tutarlÕ ve Kuruma özel olmalÕGÕr. Bu nedenle kurumun görev, yetki ve sorumluluk alanÕnda iúbirli÷i halinde oldu÷u di÷er kurumlara paydaú olarak Stratejik Planda yer vermekle birlikte o kurumlara ait planlarÕn do÷rudan stratejik plana dâhil edilmesi uygun de÷ildir. Oysa Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕ, Kurumun bazÕ müdürlükleri bazÕnda yapÕlan planlamanÕn devamÕna merkezi idarenin Çanakkale il müdürlükleri stratejik planlarÕQÕn eklenmesi suretiyle oluúturulmuútur. Bu durum planÕn bütünlü÷ünü, tutarlÕOÕ÷ÕQÕn bozdu÷u gibi yönetilebilirli÷ini ve uygulanabilirli÷ini azaltmÕúWÕr. KurumlarÕn kendi kontrolleri dÕúÕndaki mali kaynaklara dayalÕ stratejik amaç oluúturmalarÕ planlama realitesiyle örtüúmemektedir. øl Özel ødareleri yerel yönetim birimleri olarak kurulu bulundu÷u ilin kalkÕnmasÕndan ve yerel halkÕn yaúam kalitesinin yükseltilmesinden sorumludur. Bu sorumlulu÷unun gere÷i olarak Kanunla spesifik olarak sadece kendilerine verilmiú görevlerin dÕúÕnda sa÷OÕk, e÷itim, kültür vb. alanlara kendi bütçesinden kaynak ayÕrmak durumundadÕr. Ancak bu alanlar aynÕ zamanda bazÕ merkezi idare kuruluúlarÕQÕn (Sa÷OÕk BakanlÕ÷Õ, Milli E÷itim BakanlÕ÷Õ, Kültür ve Turizm BakanlÕ÷Õ vb.) asli faaliyet alanÕ durumundadÕr. Bu BakanlÕklarÕn o ilde kullanmak üzere ayÕrdÕklarÕ kaynaklar ödenek aktarÕPÕ yoluyla il özel idarelerine gelmekte ve harcanmaktadÕr. Öte yandan merkezi idare kuruluúlarÕQÕn ve BakanlÕklarÕn kendi asli faaliyetleri için belirledikleri stratejiler vardÕr ve bunlarÕ gerçekleútirmekten her anlamda bu kuruluúlar sorumludur. Bu çerçevede özel idare eliyle harcanan söz konusu kaynaklar BakanlÕ÷Õn stratejik amaçlarÕQÕn gerçekleútirilmesine yöneliktir. Yani bütçe-strateji-faaliyet sarmalÕQÕn aynÕ kurumsal bütünlük çerçevesi içinde gerçekleútirmesi beklenmelidir. øl Özel ødaresinin insiyatifinde olmayan kaynak ile asli olarak yetki ve sorumluluk sahibi olmadÕ÷Õ bir alan için

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 <ÕOÕ Performans Denetim Raporu 66 stratejik amaç ve hedef belirlemesi oldukça zorlama bir uygulama olarak görünmektedir. Düúük bir olasÕOÕkla Kurumun kendi bütçesinden ayÕraca÷Õ kayna÷Õn çok yüksek olmasÕ durumunda bu alanlarla ilgili stratejik amaç ve hedef belirlemesi mümkündür. Hiç kuúkusuz okuma–yazma oranÕna iliúkin hedef ve stratejileri belirlemek, bu standarda kaç yÕlda hangi faaliyetlerle ulaúÕlaca÷ÕQÕ planlamak, hedef gerçekleúmelerine iliúkin performans bilgisini toplamak ve de÷erlendirmek, yÕl içinde elde edilen performans bilgisi ÕúÕ÷Õnda gereken önlemleri almak tamamen ilgili BakanlÕ÷Õn sorumlulu÷unda olmalÕGÕr. øl Özel ødareleri genel olarak ne uzmanlÕk, ne görev alanÕ, nede yetki yönüyle bu belirlemeleri yapma konumundadÕr. BakanlÕklarÕn transfer etti÷i ödenekleri kullanma, ihaleleri yapma, yapÕm sürecinin kontrollü÷ü e÷itim alanÕna iliúkin standart ve hedefler belirlemeyi gerektirmemektedir. E÷itim, sa÷OÕk, emniyet, kültür hizmetlerine iliúkin strateji, amaç ve hedefleri belirlemek øl Özel ødarelerinin konusu olmadÕ÷Õ gibi bu çerçevede elde edilen baúarÕ ve baúarÕVÕzlÕklarÕn sorumlusu da de÷illerdir. Stratejik planlama-Performans ProgramÕ-Bütçe iliúkisinin sa÷OÕklÕ biçimde kurulmasÕ sistemin önemli unsurlarÕndan biridir. Stratejik planlama sürecinin önemli bir aya÷Õ da maliyetlendirme konusudur. Planlama ve bütçeleme süreçlerinin uyumlu ve dengeli biçimde yürütülmesi hem planlamanÕn hem de bütçenin daha rasyonel biçimde oluúturulmasÕQÕ sa÷layacaktÕr. Stratejik plan ve performans programlarÕQÕn hazÕrlanÕp daha sonra total bütçe rakamlarÕQÕn faaliyet alanlarÕna yine faaliyetler bazÕnda ayrÕúWÕUÕlmadan iliúkilendirilmesinin ne stratejik planlama sürecine ne de sa÷OÕklÕ bir bütçe yapÕm sürecine katkÕVÕ bulunmayaca÷Õ açÕktÕr. Bu nedenle daha stratejik plan aúamasÕnda plan dönemini kapsayan toplam tahmini maliyetlerin hedef bazÕnda belirlenmesi gerekmektedir. Bu belirlemeler çok yÕllÕ bütçelemede bir girdi unsuru olarak ele alÕQÕp bütçe sürecine yansÕyacak, øl Genel Meclisince uygun görülmeyen maliyetler ve stratejik tercihler stratejik plan yapÕPÕ sÕrasÕnda revize edilebilecektir. Bu karúÕOÕklÕ geri bildirimler, vatandaú temsilcileri olarak kaynak/yetki kullanma yetkisi devreden Meclis’in bu dokümanlara iradesini paralel bir úekilde yansÕtabilmesini sa÷layacaktÕr. Bu etkileúim çerçevesinde gözden kaçÕUÕlmamasÕ gereken husus stratejik plan-bütçe iliúkisi içerisinde asli belirleyici rolün stratejik plana ait oldu÷u gerçe÷idir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 <ÕOÕ Performans Denetim Raporu 67 “Kamu ødareleri øçin Stratejik Planlama KÕlavuzu” 2. Bölümünde de belirtildi÷i üzere stratejik planlama ve performans programÕ süreci sadece bütçeye dönük de÷ildir. Stratejik planlama sürecinde kaynak kÕVÕtlarÕ dikkate alÕnmakla beraber, yÕllÕk bütçe ve kaynak taleplerinin stratejik planlarÕ úekillendirmemesi; stratejik planÕn, bütçeyi yönlendirmesi gerekir. Performans programlarÕQÕn hazÕrlanmasÕda da bu defa stratejik plan saptamalarÕna uygun olarak ilgili yÕl performans hedefleri plan dönemine da÷ÕWÕlacak, yÕllÕk bütçe çalÕúmalarÕ ile de hedef-kaynak ba÷lantÕVÕ kurulacaktÕr. Sonuç olarak; Çanakkale øl Özel ødaresi, stratejik plan ve performans ölçüm sürecine iliúkin temel raporlama gerekliliklerini, varlÕk ve zamanlÕOÕk kriterleri yönünden yerine getirmektedir. Ancak sunum kriteri açÕVÕndan ciddi zaaflarÕ bulunmaktadÕr. Süreç sorumlularÕQÕn konuya samimiyetle yaklaúWÕ÷Õ ve özverili çalÕúmalara yatkÕn oldu÷u tespit edilmiú olsa da sistemin hem “planlama mantÕ÷Õ” hem de ""performans ölçümü" açÕVÕnda geliútirilmeye muhtaç oldu÷u açÕktÕr. Bu açÕ÷Õn Kurumda gerçekleútirilecek özgün çabalarÕn yanÕ sÕra performans yönetimi kültürüne iliúkin teori ve uygulama birikimine koúut olarak giderilmesi beklenmelidir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 68 6. DENETøM BULGULARI A. Stratejik PlanÕn De÷erlendirilmesine øliúkin Bulgular BULGU 1: Stratejik Planda Yer Alan BazÕ Göstergelerin Ölçülebilir Nitelikte OlmamasÕndan DolayÕ Hedefin Gerçekleútirilmesinde UlaúÕlan NoktayÕ Gösterecek Özellikte OlmamasÕ Çanakkale Özel ødare Stratejik PlanÕQÕn belirlenmiú stratejik amaçlarÕ gerçekleútirmek için öngörülmüú bazÕ hedef ve faaliyetler söz konusu amaçlarÕn gerçekleútirilmesine katkÕ sa÷lamayacak úekilde oluúturulmuútur. Örne÷in; Kurumsal YapÕQÕn Gerçekleútirilmesi baúOÕklÕ faaliyet alanÕnda Stratejik Amaç: “Kurumumuzun sahip oldu÷u mevcut kaynaklarÕn (para, malzeme vb.) en uygun ve en verimli úekilde kullanÕlmasÕQÕ sa÷layarak hizmet ve faaliyetleri ekonomik ve etkin bir úekilde yerine getirmek.” Olarak belirlenmiútir. Ancak Hedef olarak “SatÕn alma iúlemlerini ve YazÕOÕm iúlerini kurumumuzun faaliyetlerini aksatmayacak úekilde yapmak ve ødareye ait her türlü kÕrtasiye, büro malzemesi, demirbaú ve temizlik malzemesi ile di÷er tüketim malzemelerinin alÕPÕQÕ ihale mevzuatÕna uygun olarak belirlenen kanuni süreler içinde temin etmek,” öngörülmüútür. Bu hedefi gerçekleútirmek için ise iki faaliyet belirlenmiútir; “Faaliyet 1 Do÷rudan Temin yoluyla yapÕlacak alÕmlarda, talep yazÕVÕ ve dosyasÕQÕn müdürlü÷ümüze ulaúmasÕna müteakip alÕPÕ 7 iú günü içinde sonuçlandÕUÕlacaktÕr. øhale yoluyla yapÕlacak alÕmlarda talep yazÕVÕ ve dosyasÕQÕn müdürlü÷ümüze ulaúmasÕna müteakip 4734 sayÕOÕ KøK'de belirlenen süreler içersinde gerçekleútirilecektir. Faaliyet 2 øl Milli Müdürlü÷ü’ne yapÕlacak alÕmlarda Do÷rudan Temin yoluyla yapÕlacak alÕmlarda, talep yazÕVÕ ve dosyasÕQÕn müdürlü÷ümüze ulaúmasÕna müteakip alÕPÕ 9 iú günü içinde, øhale yoluyla yapÕlacak alÕmlarda talep yazÕVÕ ve dosyasÕQÕn müdürlü÷ümüze ulaúmasÕna müteakip 4734 sayÕOÕ KøK'de belirlenen süreler içersinde gerçekleútirilecektir.” Görüldü÷ü üzere söz konusu hedef ve faaliyetler stratejik amacÕn gerçekleútirilmesi mümkün de÷ildir. Oysa sistem, stratejik amaçlar ile bu amaçlara ulaúmayÕ sa÷layacak somut, ölçülebilir hedeflerin belirlenmesi, hedeflerden ölçülebilir olmayanlar için ise bu hedeflere ne denli ulaúÕlabildi÷inin de÷erlendirilmesine yardÕmcÕ olacak ölçütlerin (performans göstergelerinin) geliútirilmesi, yÕl sonunda bu ölçütlere dayalÕ olarak performans ölçüm ve de÷erlendirmesi yapÕlmasÕ üzerine kuruludur. Çanakkale øl Özel ødaresi Stratejik PlanÕ bu yönden ele

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 69 alÕndÕ÷Õnda; ölçülebilir olarak ifade edilmeyen bazÕ hedeflerle ilgili ölçülebilir nitelikte performans göstergelerinin belirlenmedi÷i görülmüútür. Örnek olarak “Sa÷OÕk, Sosyal ve Kültürel Geliúim” baúOÕ÷Õ altÕnda belirlenen “Hedef 8.1: Sa÷OÕ÷a yönelik risklerden birey ve toplumu korumak ve sa÷OÕklÕ hayat tarzÕQÕ teúvik etmek” hedefine yönelik olarak tespit edilen “Bireylerin kendi sa÷OÕ÷Õ üzerindeki sorumlulu÷unu artÕrmak için sa÷OÕk okuryazarlÕ÷ÕQÕ geliútirmek” faaliyeti herhangi bir ölçülebilir de÷er içermemektedir. Bu haliyle hedefin gerçekleúme durumunu gösterme yetene÷inden yoksun oldu÷u ortaya çÕkmaktadÕr. Hedeflerin somut, ölçülebilir nitelikte belirlenmemesi, bunun mümkün olmadÕ÷Õ durumlarda ölçüme yardÕmcÕ olacak performans göstergelerinin tespit edilmemesi, yukarÕda belirtildi÷i üzere sistemin kurgusunun yeterince anlaúÕlmadÕ÷ÕQÕn di÷er bir iúareti olarak de÷erlendirilmektedir. Keza 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕ ile Kurum Faaliyet Raporunun niteli÷i de bu de÷erlendirmemizle paralellik taúÕmaktadÕr. Performans ProgramÕ program dönemine iliúkin performans hedeflerini, bu hedeflere ulaúmak için yürütecekleri faaliyetler ile bunlarÕn kaynak ihtiyacÕQÕ ve performans göstergelerini içeren programdÕr. AynÕúekilde Faaliyet Raporunun temel iúlevi performans programÕnda yer alan hedeflere ne ölçüde ulaúÕlabildi÷i ve sapmalarÕn nedenlerine iliúkin de÷erlendirmelerin ortaya konulmasÕGÕr. Oysa Performans ProgramÕnda kaynak ihtiyacÕ dÕúÕnda herhangi bir ölçülebilir performans hedefi veya performans göstergesine yer verilmemiútir. Buna ba÷OÕ olarak Faaliyet Raporu da hedeflerin gerçekleúmelerine iliúkin bilgiyi içermeksizin, 2015 yÕOÕnda gerçekleútirilen faaliyetlerin sergilendi÷i bir doküman olarak üretilmiútir.
Performans göstergeleri niteli÷i itibarÕyla ölçülebilir olmayan hedeflere ne ölçüde ulaúÕlabildi÷ini de÷erlendirebilmek amacÕyla kullanÕlan dolaylÕ ölçütlerdir. Bu özelli÷i ile performans ölçüm sisteminin önemli bir unsuru olup bu amacÕ gerçekleútirmeye uygun úekilde sisteme dahil edilmeleri gerekmektedir. Kamu idaresi cevabÕnda; "Stratejik Planda yer alan göstergelerin ölçülebilir nitelikte olmasÕna ve belirlenmiú stratejik amaçlarÕ gerçekleútirmek için öngörülmüú hedef ve faaliyetlerin söz konusu amaçlarÕn gerçekleútirilmesine katkÕ sa÷layacak úekilde oluúturulmasÕna özen gösterilecektir." Denilmektedir. Sonuç olarak Stratejik Planda yer alan göstergelerin ölçülebilir nitelikte olmasÕna ve belirlenmiú stratejik amaçlarÕ gerçekleútirmek için öngörülmüú hedef ve faaliyetlerin söz konusu amaçlarÕn gerçekleútirilmesine katkÕ sa÷layacak úekilde oluúturulmasÕgerekti÷i

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 70 hususunda idare ile görüú birli÷ine varÕlmÕúWÕr. Konunun gelecek dönemlerdeki denetimlerde izlenmesi uygun olacaktÕr. B. Performans ProgramÕQÕn De÷erlendirilmesine øliúkin Bulgular BULGU 2: Performans ProgramÕnda Ölçme, øzleme ve De÷erlendirme øúlemlerinde KullanÕlacak Göstergelere Yer Verilmemesi Kamu ødarelerince HazÕrlanacak Performans ProgramlarÕ HakkÕnda Yönetmeli÷in ‘TanÕmlar’ baúOÕklÕ 3'üncü maddesinde; “Performans ProgramÕ; Bir kamu idaresinin program dönemine iliúkin öncelikli stratejik amaç ve hedeflerini, performans hedeflerini, bu hedeflere ulaúmak için yürütecekleri faaliyetler ile bunlarÕn kaynak ihtiyacÕQÕ ve performans göstergelerini içeren programÕ” “Performans Göstergesi; Kamu idarelerince performans hedeflerine ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ya da ne kadar ulaúÕldÕ÷ÕQÕ ölçmek, izlemek ve de÷erlendirmek için kullanÕlan ve sayÕsal olarak ifade edilen araçlarÕ” ifade eder denilmiútir. Performans ProgramÕ HazÕrlama Rehberinin ‘Performans Hedef ve Göstergeleri ile Faaliyetlerinin Belirlenmesi’ baúOÕklÕ 2’nci bölümünde Performans Göstergeleri; x Performans hedeflerine ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ölçebilmelidir x Ölçülebilir, ulaúÕlabilir, güvenilir veri sunacak nitelikte olmalÕGÕr. Denilmiútir. Yönetmelik ve Rehber hükümleri açÕkça Performans ProgramlarÕnda Performans Hedeflerini ölçecek göstergelere yer verilmesi gerekti÷ini ifade etmiútir. Ancak Çanakkale øl Özel ødaresinin 2015 yÕOÕ Performans ProgramÕnda hedeflere ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ölçebilecek göstergelere yer verilmeyip ‘birim performans hedefi’ baúOÕ÷Õ altÕnda genel ifadelere yer verilmiútir. DolayÕVÕyla Yönetmelik ve Rehber hükümlerine aykÕUÕ durum oluútu÷u görülmüútür. Kamu idaresi cevabÕnda; "Bundan sonraki performans programlarÕnda hedeflere ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ölçebilecek göstergelere yer verilmesi, birim performans hedefi baúOÕ÷Õ altÕnda genel ifadelere yer verilmemesi, Performans Göstergelerinin, performans

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 71 hedeflerine ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ya da ne kadar ulaúÕldÕ÷ÕQÕ ölçmek, izlemek ve de÷erlendirmek için kullanÕlabilecek ve sayÕsal olarak ifade edilebilecek araçlardan oluúmasÕna dikkat edilecektir." Denilmektedir. Sonuç olarak Performans programlarÕnda hedeflere ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ölçebilecek göstergelere yer verilmesi, ve Performans Göstergelerinin, performans hedeflerine ulaúÕOÕp ulaúÕlamadÕ÷ÕQÕ ölçmek, izlemek ve de÷erlendirmek için kullanÕlabilecek ve sayÕsal olarak ifade edilebilecek araçlardan oluúmasÕna gerekti÷i hususunda idare ile görüú birli÷ine varÕlmÕúWÕr. Konunun gelecek dönemlerdeki denetimlerde izlenmesi uygun olacaktÕr. BULGU 3: Performans ProgramÕQÕn Stratejik Plan øle Uyumsuz OlmasÕ Kamu ødarelerince HazÕrlanacak Performans ProgramlarÕ HakkÕnda Yönetmeli÷in ‘Performans ProgramlarÕQÕn HazÕrlanmasÕ’ baúOÕklÕ 4'üncü maddesinde; “…(3) Kamu idareleri performans programÕ hazÕrlÕklarÕnda KalkÕnma PlanÕ, Hükümet ProgramÕ, Orta Vadeli Program, Orta Vadeli Mali Plan, YÕllÕk Program ile stratejik planlarÕQÕ esas alÕrlar….” Denilmektedir. Özel ødare Müdürlükleri kuruluú ve iúleyiúleri itibarÕyla bizzat kendilerince yürütülen faaliyetler dÕúÕnda ödenek aktarÕPÕ yoluyla bazÕ merkezi kuruluúlarÕn (TarÕm, Milli E÷itim BakanlÕklarÕ vb.) ihalelerini gerçekleútirmekte, faaliyetlerine destek olmaktadÕr. Ancak bu BakanlÕklarÕn kendi asli faaliyetleri için belirledikleri stratejiler vardÕr ve bunlarÕ gerçekleútirmekten her anlamda bu ilgili kuruluúlar sorumludur. Bütçe-strateji-faaliyet sarmalÕ aynÕ kurumsal bütünlük çerçevesi içinde gerçekleútirmelidir. Örne÷in; ødarenin Performans ProgramÕnda Performans Hedefi olarak “Hizmet binasÕQÕn iç ve dÕú bahçe temizli÷i ve evrak da÷ÕWÕm hizmetlerini yapmak.” denilmiú ve hedefe yönelik olarak harcama birimi Aile ve Sosyal Politikalar øl Müdürlü÷ü gösterilmiú, faaliyet olarak da “di÷er hizmet alÕmlarÕ” ifadesi kullanÕlmÕúWÕr. Böyle bir hedefin Stratejik Plan ile ilgisi bulunmayÕp, söz konusu bina Aile ve Sosyal Politikalar BakanlÕ÷ÕQÕn sorumlulu÷undadÕr. AyrÕca, "hizmet binasÕ temizli÷i" nin bir performans hedefi olarak gösterilmesi mümkün de÷ildir. Söz konusu rutin faaliyetler her Lúyerinde yapÕlmasÕ gereken ve verilen hizmetin do÷al bir gere÷idir. øl Özel ødaresinin insiyatifinde olmayan, kaynak, yetki ve sorumluluk sahibi olmadÕ÷Õ bir alan için stratejik amaç ve hedef belirlemesi oldukça zorlama bir uygulama olarak görünmektedir.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 72 Baúka bir örnek de “ønsan KaynaklarÕ ve E÷itim Müdürlü÷ü” alanÕnda belirlenen hedeflerden 1.1. “Spor Tesislerinin daha iyi hizmet verebilmesi ve yeni spor tesislerinin kazandÕUÕlmasÕ hedeflenmektedir.” hedefidir. Performans Hedefi ise “Spor Tesislerinin uzun \Õllar kullanÕlmasÕ ve sporun geliútirilmesi planlanmaktadÕr.” olarak belirlenmiútir. Hedefe yönelik olarak harcama birimi Gençlik Hizmetleri ve Spor øl Müdürlü÷ü gösterilmiútir. Söz konusu amacÕn øl Özel ødaresinin Stratejik PlanÕ ile ilgisi olmayÕp, hedef gerçekleúmelerine iliúkin performans bilgisini toplamak ve de÷erlendirmek ve yÕl içinde elde edilen performans bilgisi ÕúÕ÷Õnda gereken önlemleri almak tamamen ilgili BakanlÕ÷Õn sorumlulu÷undadÕr. Kamu ødareleri için Stratejik Planlama KÕlavuzu ve Performans ProgramÕ HazÕrlama Rehberine göre idarelerce belirlenen performans hedeflerinin stratejik planlardaki hedeflerle ilgili olmasÕ gerekmektedir. Hedefler stratejik planda yer alan amaçlarÕ gerçekleútirmeye, performans hedefleri de stratejik hedefleri gerçekleútirmeye yönelik olarak belirlenmiú olmalÕGÕr. Performans programÕ hazÕrlanmasÕ ile ilgili olarak Performans ProgramÕ HazÕrlama Rehberi, “Hedef ve Göstergeleri ile Faaliyetlerin Belirlenmesi” bölümünde performans hedeflerinin belirlenmesine iliúkin olarak: “Bu kapsamda idare performans hedefleri; Belirlenen öncelikli amaç ve hedeflerle iliúkili olmalÕGÕr…,” demektedir. Ancak yukarÕda yer alan örneklerde görülece÷i üzere, Çanakkale øl Özel Performans Denetimi kapsamÕnda yapÕlan incelemelerde performans hedeflerinin stratejik hedeflerle ilgili olmadÕ÷Õ anlaúÕlmÕúWÕr. Kamu idaresi cevabÕnda; "Bundan böyle ødaremizce belirlenen performans hedeflerinin stratejik planlardaki hedeflerle ilgili olmasÕ sa÷lanacak, hedeflerin stratejik planda yer alan amaçlarÕ gerçekleútirmeye, performans hedeflerinin de stratejik hedefleri gerçekleútirmeye yönelik olarak belirlenmiú olmasÕna özen gösterilecektir. ødarenin performans hedeflerinin, stratejik planda belirlenen öncelikli amaç ve hedeflerle iliúkili olmasÕ sa÷lanacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Performans ProgramÕ ile Stratejik PlanÕn uyumlu olmasÕ gerekti÷i hususunda idare ile görüú birli÷ine varÕlmÕúWÕr. Konunun gelecek dönemlerdeki denetimlerde izlenmesi uygun olacaktÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 73 C. Faaliyet Raporunun De÷erlendirilmesine øliúkin Bulgular BULGU 4: 2015 yÕOÕ Faaliyet Raporu ile Performans ProgramÕ ArasÕnda TutarsÕzlÕk BulunmasÕ ve “Performans SonuçlarÕ” Tablosunda Yer Alan BazÕ Hedef ve Göstergelerin Öngörülen ve Gerçekleúen De÷erleri ArasÕndaki Sapmalara øliúkin AçÕklamalarÕn YapÕlmamÕú OlmasÕ 5018 sayÕOÕ Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 41’inci maddesinde; ³ødare faaliyet raporu, ilgili idare hakkÕndaki genel bilgilerle birlikte; kullanÕlan kaynaklarÕ, bütçe hedef ve gerçekleúmeleri ile meydana gelen sapmalarÕn nedenlerini, varlÕk ve yükümlülükleri ile yardÕm yapÕlan birlik, kurum ve kuruluúlarÕn faaliyetlerine iliúkin bilgileri de kapsayan mali bilgileri; stratejik plan ve performans programÕ uyarÕnca yürütülen faaliyetleri ve performans bilgilerini içerecek úekilde düzenlenir.” denilmektedir. Yine Kamu ødarelerince HazÕrlanacak Faaliyet RaporlarÕ HakkÕnda Yönetmeli÷in 18’inci maddesinde;

1. Mali bilgiler baúOÕ÷Õ altÕnda, kullanÕlan kaynaklara, bütçe hedef ve gerçekleúmeleri ile meydana gelen sapmalarÕn nedenlerine, varlÕk ve yükümlülükler ile yardÕm yapÕlan birlik, kurum ve kuruluúlarÕn faaliyetlerine iliúkin bilgilere, temel mali tablolara ve bu tablolara iliúkin açÕklamalara yer verilir. AyrÕca, iç ve dÕú mali denetim sonuçlarÕ hakkÕndaki özet bilgiler de bu baúOÕk altÕnda yer alÕr.
2. Performans bilgileri baúOÕ÷Õ altÕnda, idarenin stratejik plan ve performans programÕ uyarÕnca yürütülen faaliyet ve projelerine, performans programÕnda yer alan performans hedef ve göstergelerinin gerçekleúme durumu ile meydana gelen sapmalarÕn nedenlerine, di÷er performans bilgilerine ve bunlara iliúkin de÷erlendirmelere yer verilir.” denilmekle öngörülen hedef ve göstergelere iliúkin gerçekleúmelerin ve meydana gelen sapmalarÕn açÕklanmasÕ hususu hükme ba÷lanmÕúWÕr. 5018 sayÕOÕ Kanun ve söz konusu Yönetmeli÷in ilgili hükümlerine ra÷men Çanakkale øl Özel ødaresinin 2015 yÕOÕ Faaliyet Raporunda, Performans ProgramÕnda belirlenen amaç ve hedefler do÷rultusunda yapÕlan faaliyetler de÷il, kurumun yÕl içinde gerçekleútirdi÷i tüm faaliyetler amaç ve hedeflerle ilinti kurulmaksÕ]Õn yer almaktadÕr. AyrÕca Faaliyet raporunda, bazÕ performans hedeflerine iliúkin gerçekleúme sonuçlarÕnda meydana gelen sapmalara yönelik açÕklama yapÕlmadÕ÷Õ anlaúÕlmÕúWÕr. Faaliyet raporlarÕQÕn temel fonksiyonu performans

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 74 programÕnda belirlenen ilgili yÕl hedeflerinin ne ölçüde gerçekleúti÷inin ve sapma nedenlerinin ortaya konulmasÕGÕr. Performans ProgramÕnda belirlenen hedeflerin dikkate alÕnmamasÕ, bu hedeflere ne ölçüde ulaúÕldÕ÷ÕQÕn ve ulaúÕlamamÕúsa bunun nedenlerinin fiziki ve mali kaynaklar çerçevesinde açÕklanmamasÕ, faaliyet raporunun iúlevini yerine getirememesine, baúka bir ifadeyle performans ölçümünün gerçekleúememesine neden olmuútur. DolayÕVÕyla, Stratejik Planlama, Performans ProgramÕ ve Faaliyet Raporu sürecine iliúkin mantÕksal tutarlÕOÕk da kaybolmuútur. Kamu idaresi cevabÕnda; "Bundan sonraki faaliyet raporlarÕnda, belirlenen amaç ve hedefler do÷rultusunda yapÕlan faaliyetlere yer verilecek olup, gerçekleútirilen faaliyetlerle kurumun amaç ve hedefleri ilinti kurularak ve performans hedeflerine iliúkin gerçekleúme sonuçlarÕnda meydana gelen sapmalara yönelik açÕklamalar yapÕlarak Stratejik Planlama, Performans ProgramÕ ve Faaliyet Raporu sürecine iliúkin mantÕksal tutarlÕOÕk sa÷lanacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Faaliyet Raporu ile Performans ProgramÕ arasÕndaki tutarsÕzlÕ÷Õn giderilmesi ve “Performans SonuçlarÕ” Tablosunda yer alan Hedef ve Göstergelerin öngörülen ve gerçekleúen de÷erleri arasÕndaki sapmalara iliúkin açÕklama yapÕlmasÕ gerekti÷i hususunda idare ile görüú birli÷ine varÕlmÕúWÕr. Konunun gelecek dönemlerdeki denetimlerde izlenmesi uygun olacaktÕr. D. Faaliyet SonuçlarÕQÕn Ölçülmesi ve De÷erlendirilmesine øliúkin Bulgular BULGU 5: Faaliyet SonuçlarÕQÕ Ölçen Veri KayÕt Sistemlerinin Etkin ùekilde ÇalÕúmamasÕ, Kurum, verilerin toplanmasÕ, analiz edilmesi ve raporlanmasÕ süreçlerinden oluúan etkin bir veri kayÕt sistemine sahiptir. Ancak elde edilen bilgiler do÷rultusunda, veri sistemine iliúkin hatalarÕ azaltÕFÕ veya önleyici kurum içi kontroller ile fiili/fiziki iú miktarÕQÕn kayÕtlara alÕnmasÕ hususlarÕnda bazÕ noksanlÕklar tespit edilmiútir. Kurum faaliyet sonuçlarÕna iliúkin, e-øçiúleri bütçe ve muhasebe kayÕt sisteminden kesin veriler alÕnabilmektedir. Kurum içi harcamalar ile Özel ødare bütçesinden kaynak aktarÕlarak yapÕlan kurum dÕúÕ harcamalarÕn kontrolü; øl Özel ødaresi harcama yetkililerince ve Mali Hizmetler Müdürlü÷ü Muhasebe servisince yapÕlmaktadÕr. e-øçiúleri bütçe ve muhasebe kayÕt sisteminden üçer aylÕk faaliyet gerçekleúmeleri alÕnabilmektedir. YÕlsonunda, faaliyet

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 75 raporu döneminde, performans de÷erlendirmesi yapÕlmaktadÕr. Bu döneme iliúkin raporlama süreci belirlenmiútir. Çanakkale øl Özel ødaresinin Stratejik Plan, Performans ProgramÕ ve Faaliyet Raporu incelendi÷inde; performans hedeflerinin ilgili oldu÷u kurumlar belirlendi÷i, yapÕlan görev tanÕmlarÕ ile sorumlularÕn tespit edildi÷i görülmüútür. Gösterge ile ilgili veri kayÕt sisteminde direkt bir ölçüm bulunmamaktadÕr. ølgili kurum kayÕtlarÕndan göstergelere iliúkin ölçümler yapÕlmaktadÕr. Veri kayÕt sistemi olarak e-øçiúleri bütçe ve muhasebe kayÕt sistemi kullanÕlmakta, yapÕlan harcamalar burada görülebilmekte fakat yapÕlan iúle ilgili olarak fiili/fiziki kayÕt yer almamaktadÕr. YapÕlan iú miktarÕ harcama birimlerinin kendi evraklarÕ üzerinden kontrol edilebilmektedir. Kurumun mevcut veri kayÕt sistemiyle harcamalar gerek harcama yetkilileri gerekse muhasebe servisince kontrol edilebilirken, bununla eúanlÕ olarak yapÕlan fiziki iú durumunun aynÕ sistem üzerinden görülememesi kontrol riskini ortaya çÕkarmaktadÕr. AyrÕca Risk belirleme kurulu ve risk belirleme ekipleri oluúturulmamÕúWÕr. Bu durum performans göstergesinin gerçekleúmesine yönelik kontrol riskinden kaynaklÕ hatalÕ veri giriúine neden olabilir. ødarenin riskleri önleyici etkin bir iç kontrol mekanizmasÕ kurmasÕ, sistemden kaynaklÕ risklerin en aza indirilmesi için gereklidir. Kamu idaresi cevabÕnda; ødaremizde etkin olarak kullanÕlan di÷er sistemlerin yanÕnda performans göstergelerinin gerçekleúmesine yönelik kontrol riskinden kaynaklÕ hatalÕ veri giriúinin olabilirli÷inin ortadan kaldÕUÕlmasÕ için idarede riskleri önleyici etkin bir iç kontrol mekanizmasÕ kurulmasÕna ve sistemden kaynaklÕ risklerin en aza indirilmesine çalÕúÕlacaktÕr." Denilmektedir. Sonuç olarak Faaliyet sonuçlarÕQÕ ölçen Veri KayÕt Sistemlerinin etkin úekilde çalÕúmasÕ ve kontrol riskinden kaynaklÕ hatalÕ veri giriúinin olabilirli÷inin ortadan kaldÕUÕlmasÕ için idarede riskleri önleyici etkin bir iç kontrol mekanizmasÕ kurulmasÕ gerekti÷i hususunda idare ile görüú birli÷ine varÕlmÕúWÕr. Konunun gelecek dönemlerdeki denetimlerde izlenmesi uygun olacaktÕr.

T.C. SayÕútay BaúkanlÕ÷Õ Çanakkale øl Özel ødaresi 2015 YÕOÕ Performans Denetim Raporu 76 T.C. SAYIùTAY BAùKANLIöI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr