2013 - KIRKLARELİ İL ÖZEL İDARESİ.pdf
KIRKLARELĠ ĠL ÖZEL ĠDARESĠ 2013 YILI SAYIġTAY DENETĠM RAPORU Eylül 2014
İÇİNDEKİLER KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ .................................. 1 DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ........................................................ 4 SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU ....................................................................................................................... 4 DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI ................................................................... 4 DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI .................................................................................................... 6 DENETĠM GÖRÜġÜ ......................................................................................................................................... 12 DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER .................................. 13 EKLER................................................................................................................................................................. 19
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 1 KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun 3 üncü maddesinde yer alan sınıflandırma çerçevesinde, genel yönetim kapsamında yer alan kamu idarelerinden birisi olup, faaliyetlerini 2013 yılı bütçesi ile verilen ödenekler ve ilgili kanunlarla merkezi idareden aktarılan diğer kaynaklarla yürütmektedir. Bu kapsamda Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin 2013 yılı bütçesiyle 21.000.000,00 TL gelir ve ödenek öngörülmüĢ olup, 24.623.237,87 TL 2012 yılından devreden ödenek, Merkezi Ġdare Bütçesinden kullanım amacı belirlenmiĢ yatırımlar için aktarılan toplam 74.553.176,53 TL kaynak ve eklenen 2.350.000,00 TL ödenek ile birlikte yılı ödenekleri 122.526.414,40 TL’na ulaĢmıĢtır. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin sunulan mali tablolarına göre 2013 yılı Gelir ve Gider durumu aĢağıda gösterilmiĢtir. 2013 YILI BÜTÇE GELĠRLERĠ TABLOSU Tahmini GerçekleĢen Vergi Gelirleri 0,00 0,00 TeĢebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 1.730.000,00 2.819.015,63 Alınan BağıĢ ve Yardımlar ile Diğer Gelirler (Tahsisli ) 0,00 72.703.087,32 Diğer Gelirler 19.270.000,00 20.020.936,22 Sermaye Gelirleri 0,00 0,00 TOPLAM Öz Gelir 21.000.000,00 20.989.862,64 TOPLAM Genel Gelir 21.000.000,00 95.543.039,17
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 2 2013 YILI ÖDENEKLER TABLOSU Bütçe ile Verilen Ödenek Önceki Yıldan Devreden Ödenekler Merkezi Ġdareden Aktarılan Ödenekler Ek Ödenek Net Bütçe Ödeneği Toplamı Bütçe Gideri Toplamı Sonraki Yıla Devreden Ödenek 21.000.000,00 24.623.237,87 74.553.176,53 2.350.000,00 122.526.414,40 71.254.451,66 47.778.734,42 2013 YILI BÜTÇE GĠDERLERĠ CETVELĠ Bütçe Tahmini GerçekleĢen Gider Personel Giderleri 8.882.607,00 20.860.877,62 Sosyal Güv. Kurumlarına Devlet Prim Gideri 1.286.050,00 3.886.446,61 Mal ve Hizmet Alım Gideri 5.061.982,00 15.970.101,87 Faiz Giderleri 40.000,00 8.786,14 Cari Transferler 1.129.381,00 2.239.931,33 Sermaye Giderleri 2.644.585,00 27.888.018,60 Sermaye Transferi 405.395,00 400.289,49 Yedek Ödenekler 1.550.000,00 0,00 TOPLAM 21.000.000,00 71.254.451,66 Muhasebe ve Raporlama Sistemi Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi mali iĢlemlerini 5018 sayılı Kanunla belirlenmiĢ muhasebeleĢtirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleĢtirmektedir. 5018 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin ilk iki fıkrasında; “Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak ve malî raporların düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve yürütülür. Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.” denilmektedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 3 Söz konusu kanunun 49 uncu maddenin son fıkrasında ise muhasebe iĢlemlerine, hesap planlarına ve iĢlemlerin muhasebeleĢtirilmesinde kullanılacak belgelerin Ģekil ve türlerine iliĢkin düzenlemenin mahalli idareler için ĠçiĢleri Bakanlığınca yapılacağı hükmü getirilmiĢtir. Bu kapsamda il özel idarelerince de uygulanan Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çıkarılmıĢtır. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinde mali iĢlemlerle ilgili muhasebe kayıtları Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde ĠçiĢleri Bakanlığının sunduğu e-ĠçiĢleri otomasyon sistemi üzerinden yürütülmekte olup, mali nitelikteki hesap ve iĢlemleri Mali Hizmetler Müdürlüğünce gerçekleĢtirilmektedir. 2013 yılı denetimi kapsamında Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi tarafından “Kamu Ġdaresi Hesaplarının SayıĢtaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda SayıĢtaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aĢağıda yer alanlar denetime sunulmuĢ olup, denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıĢtır. • BirleĢtirilmiĢ veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Banka mevcudu tespit tutanağı • Alınan çekler sayım tutanağı • Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı • Teminat mektupları sayım tutanağı • Değerli kağıtlar sayım tutanağı • Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu • Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu • Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüĢü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 4 DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmıĢ olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtay’a sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına iliĢkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüĢtür.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 5 Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluĢturan hesap ve iĢlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleĢtirilmiĢtir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiĢtir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüĢü oluĢturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 6 DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Maddi ve maddi olmayan duran varlıklar için amortisman ayrılmaması. Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 163, 178, 179 ve 257 nci maddelerinde maddi duran varlıkların, 185, 190, 191 ve 268 inci maddelerinde Maddi olmayan duran varlıkların, 196, 201 ve 202 nci maddelerinde de diğer duran varlıklar hesap grubunda yer alan varlıkların, genel nitelikleri, uygulanacak amortisman süre, yöntem ve oranlarının ne Ģekilde tespit edileceği, ayrılan amortisman tutarının gider olarak muhasebeleĢtirilmesi gerekliliği, varlıkların amortisman değerinin ne olduğu, kullanılma olanaklarını yitiren maddi duran varlıkların amortisman tutarlarının ne olduğu açıklanmıĢtır. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “Varlıklara iliĢkin ilkeler” baĢlıklı 9 uncu maddesinde de bilançoda duran varlıklar ana hesap grubu içinde yer alan maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile diğer duran varlıkların maliyetlerini, bunlardan yararlanılan dönemlere dağıtmak amacıyla, her dönem ayrılan amortismanların birikmiĢ tutarlarının bilançoda ayrıca gösterileceği ifade edilmiĢtir. Hangi duran varlıkların amortisman ve tükenme payına tabi tutulacağı ve bunlara iliĢkin esas ve usuller ile uygulanacak amortisman ve tükenme payının süre, yöntem ve oranlarının duran varlık çeĢitlerine göre Bakanlıkça belirleneceği yine Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 27 nci maddesinde hükme bağlanmıĢtır. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin amortisman iĢlemlerine iliĢkin hükümlerinde belirtilen, Maliye Bakanlığına tanınan amortisman süre, yöntem ve oranlarını belirleme yetkisi ise Bakanlığın Vergi Usul Kanununun 318 inci maddesindeki yetkisinden gelmektedir. Maliye Bakanlığı bu yetkisini 333, 339, 365, 389, 399 ve 418 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri çıkartarak kullanmıĢ ve tebliğ eki listelerde amortisman uygulamasına iliĢkin gerekli açıklamalara yer vermiĢtir. Amortisman ve tükenme payı ayırma yöntemleri ise 10 Ocak 2008 tarihli 26752 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 1 Sayılı Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Genel Tebliğinde açıklanmıĢtır
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 7 Yukarıda açıklanan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile bahsi geçen Vergi Usul Kanunu Tebliğleri ve Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Genel Tebliğinin amortisman iĢlemlerine iliĢkin hükümlerine aykırı olarak maddi ya da maddi olmayan duran varlıklar için amortisman ayrılmaması sonucu Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin varlıklarını gösteren; 250- Arazi ve Arsalar Hesabı 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı 252- Binalar Hesabı 253- Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı 254- TaĢıtlar Hesabı 255- DemirbaĢlar Hesabı 256- Diğer Maddi Duran Varlıklar Hesabı 258- Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı 259- Yatırım Avansları Hesabı 260- Haklar Hesabı 264- Özel Maliyetler Hesabı 294- Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile, bu hesaplara iliĢkin amortisman miktarlarını gösteren 257- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı (-) 268- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı (-) 299- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı (-) nın yıl içinde ve yıl sonunda düzenlenecek mali tablolarda gerçek değerleri ile yer almamasına yol açmaktadır. Aynı zamanda amortisman uygulaması sonucu Giderler Hesabına yansıması gereken amortisman giderleri kadar 630-Giderler Hesabı, Dönem sonunda 630-Giderler Hesabının yansıması sonucu oluĢacak faaliyet sonuçlarını gösteren 690-Faaliyet Sonuçları Hesabı, Faaliyet sonuçlarının bakiyeleri üzerinden değerlendirilecek dönem faaliyet sonucunu gösteren 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ya da 591-Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı (-),
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 8 Yılı dönem faaliyet sonucuna göre yılı geçtikten sonra önceki yıllar faaliyet sonuçlarını takip etmek için kullanılan 570-GeçmiĢ Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı ya da 580-GeçmiĢ Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı (-), GeçmiĢ yıllar olumlu ya da olumsuz faaliyet sonuçlarının 5 yıl sonunda net değere aktarılması gerektiğinden, 5 yıllık süreyi doldurmuĢ geçmiĢ dönemler için 500- Net Değer/Sermaye Hesabı, Mali tablolar üzerinde gerçeği yansıtmamaktadır. Kamu idaresi cevabında: “Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 163, 178, 197 ve 257 nci maddelerinde maddi duran varlıkların, 185, 190, 191 ve 202 nci maddelerinde de diğer duran varlıklar hesap grubunda yer alan varlıkların amortisman iĢlemleri ile ilgili olarak; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve bu Kanun uyarınca Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan tebliğlerde belirtilen esas ve usullere göre kayıtların yapılabilmesi amacıyla ilgili personelin eğitimine baĢlanacak ve amortisman kayıtlarının Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğine uygun Ģekilde muhasebeleĢtirilmesi ve mali tabloların da bu Ģekilde kayıt altına alınması sağlanacaktır.” denmektedir. Sonuç olarak: Maddi yada maddi olmayan varlıklar için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve bu Kanun uyarınca Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan Tebliğler gereği amortisman ayrılması hususunda kurumla görüĢ birliğine varılmıĢtır. Ancak, amortisman iĢlemleri gerçekleĢtirilmediğinden 257- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı ile 268- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı mali tablolarda yer almamıĢ olup, ayrılmamıĢ amaortisman tutarı kadar 630- Giderler Hesabında yer alan bilgiler 2013 yılı mali tablolarında gerçek durumu yansıtmamaktadır. BULGU 2: 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmekte olan yatırımlardan tamamlananların, ilgili varlık hesaplarına aktarılmak yerine doğrudan gider hesaplarına aktarılması ve yine bu hesapta izlenen yatırımlardan bazılarının ise tamamlanmamıĢ olmalarına rağmen yıl sonunda bu hesaptaki kayıtlarının kapatılmıĢ olması.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 9 Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 163 üncü maddesinin 2 nci fıkrasında yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen maddi duran varlıkların, geçici kabul iĢlemi tamamlandıktan sonra ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılacağı belirtilmiĢtir. Adı geçen yönetmeliğin “Hesabın Niteliği” baĢlıklı 180 inci maddesinde de “Bu hesap, yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin; geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılır.” denilerek bu hesabın yapımı süren yatırımlar için yapılan giderleri izlemek maksadıyla kullanılacağına açıklık getirilmiĢ, “Hesabın iĢleyiĢi” baĢlıklı 181 inci maddesinin (b) bendinde de tamamlanan yatırımlardan bu hesapta izlenenlerin bu hesaba alacak kaydedilmek suretiyle hesaptan çıkarılma yöntemi açıklanmıĢtır. Yönetmeliğin bu amir hükümlerine rağmen 2013 yılı yevmiye kayıtlarında; A) 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenen 333.739,49 TL tutarındaki yatırıma iliĢkin kayıtların ilgili varlık hesapları ile iliĢkilendirilmek suretiyle bu hesaptan düĢülmesi gerekirken, gider hesaplarına kaydedilmek suretiyle bu hesaptan düĢüldüğü, B) Yıl sonlarında 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının devir vermediği, tamamlanmıĢ yada tamamlanmamıĢ olmasına bakılmaksızın 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenen yatırımlara iliĢkin bakiyelerin bu hesaptan düĢülmek suretiyle ( ilgili varlık hesabına aktarılmak ya da giderleĢtirilmek suretiyle) kapatıldığı, görülmektedir. Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine aykırı olarak 258- Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenen yatırımlara iliĢkin bakiyelerin giderleĢtirilmek suretiyle kapatılması nedeniyle yıl içinde ve yılsonunda düzenlenen mali tablolar üzerinde Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin tamamlanmıĢ yatırımlarının aktarılması gereken varlık hesaplarından 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 10 252 Binalar Hesabı 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı gerçek durumu yansıtmamaktadır. TamamlanmıĢ yada tamamlanmamıĢ olduğu bilinmeyen 333.739,49 TL tutarında bu nitelikteki yatırım mali tablolar üzerinde ilgili varlık hesapları ile iliĢkilendirilmemiĢtir. Diğer taraftan tamamlanmıĢ ya da tamamlanmamıĢ olmasına bakılmaksızın 258- Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenen yatırımlara iliĢkin bakiyelerin yıl sonunda kapatılması nedeniyle, yılsonunda düzenlenen mali tablolar üzerinde Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin hali hazırda devam etmekte olan yatırımları ve bunların yatırım değeri bilinmemektedir. Kamu idaresi cevabında: "Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmekte olan yatırımlar için Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 163 üncü maddesi ve Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 181 inci maddelerinde belirtilen esas ve usullere göre, Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğine uygun Ģekilde, muhasebeleĢtirilmesi ve mali tablolarda bu Ģekilde kayıt altına alınması sağlanacaktır." denmektedir. Sonuç olarak: 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmekte olan yatırımlardan tamamlananların, bu hesaptan düĢülüp ilgili varlık hesaplarına aktarılması konusunda idare ile görüĢ birliğine varılmıĢ olup ilgili düzeltme kayıtlarının 2014 yılı içinde yapıldığı belirtilmektedir. Ancak 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252- Binalar Hesabı bakımından 2013 yılı mali tablolarındaki hata devam etmektedir. BULGU 3: Kırklareli Ġl Özel Ġdaresince, baĢka kurumlar adına, bedeli merkezi yönetim tarafından gönderilen ödeneklerle karĢılanmak üzere satın alınan taĢınırların Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin envanterini gösteren varlık hesaplarına kaydedilmesi ve mali tablolar üzerinde 2014 yılına devir gösterilmesi.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 11 BaĢka kurumlar adına satın alınan mal ve malzemelerden, TaĢınır Mal Yönetmeliğinin 13 üncü maddesine göre ilgilisi olduğu kurumca TaĢınır ĠĢlem FiĢi düzenlenen ve aynı kurumun envanter kayıtlarına alınan, yönetmeliğin 30 uncu maddesi hükümlerince de muhasebeleĢtirilmek üzere il özel idaresinin muhasebe birimine bildirilen sözkonusu taĢınırların Ġl Özel Ġdaresinin stok bilgilerini gösteren varlık hesaplarına kaydedilerek muhasebeleĢtirilmesi sonucu bu varlıklar Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin envanter varlığına dahilmiĢ gibi gözükmekte ve Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin varlık hesaplarında ertesi yıla devredilmektedir. Kamu idarelerine verilmek üzere Ġl Özel Ġdaresi tarafından alınan taĢınırların muhasebeleĢtirilmesinde karĢılaĢılan tereddütlerin giderilmesi amacıyla Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından 07.04.2008 tarih ve 5021 sayılı yazı ile bir açıklama getirilmiĢ olup bu yazıda, merkezi idare bütçesinden özel idarelere aktarılan kaynaklarla temin edilerek ilgili okul ve idarelere verilen taĢınırların, özel idarenin envanter kayıtları ve ilgili varlık hesaplarına alınmaması gerektiği ifade edilmiĢtir. Bu durumda Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi eliyle kullandırılan kaynaklar ile temin edilen bu taĢınırların il özel idaresinin varlık hesaplarında değil, gider hesabında muhasebeleĢtirilmesi gerekmektedir. Yukarıda belirtilen esas ve usullere aykırı olarak, baĢka kurumlara devredilmek üzere edinilen taĢınırlar için kullanılan merkezi idare bütçesinden aktarılmıĢ kaynakların karĢılığında gider kaydı yapılmayıp il özel idaresinin envanterine dahil taĢınır hesap kodlarının kullanılması ve bu hesapların, sözkonusu kayıtları da içeren yıl sonu bakiyelerinin ertesi yıla devredilmesi sonucu, Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin yıl içinde ve yılsonunda düzenlenen mali tabloları üzerinde, 150-Ġlk Madde ve Malzeme Hesabı, 253-Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 255- DemirbaĢlar Hesabı ve 630-Giderler Hesabı gerçek durumu göstermemektedir. Bu Ģekilde iĢlem gören (8) finansman kodundan taĢınırların toplam tutarı 940.438,73 TL dır. Kamu idaresi cevabında: "Kırklareli Ġl Özel Ġdaresince, baĢka kurumlar adına, bedeli merkezi yönetim tarafından gönderilen ödeneklerle karĢılanmak üzere satın alınan taĢınırların TaĢınır Mal Yönetmeliğinin 13 üncü ve 30 uncu maddeleri gereğince kayıtlara alınması sağlanarak, il özel idaresinin varlık hesaplarında değil, gider hesaplarında muhasebeleĢtirilmesi sağlanacaktır. Hatta e-içiĢleri sisteminde Milli Eğitim Bakanlığına ait
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 12 bir taĢınır edinilmesi durumunda ödeme emrinde 250 li hesap grubu zorunlu olarak çalıĢtırılmıĢ, bir sonraki fiĢte de 630 hesabında giderleĢtirilerek çıkıĢları yapılmıĢtır." denmektedir. Sonuç olarak: BaĢka kurumlar adına, bedeli merkezi yönetim tarafından gönderilen ödeneklerle karĢılanmak üzere satın alınan taĢınırların Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin envanterini gösteren varlık hesaplarında yer almaması konusunda idare ile görüĢ birliğine varılmıĢtır. Ancak 150-Ġlk Madde ve Malzeme Hesabı, 253-Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 254- TaĢıtlar Hesabı, 255- DemirbaĢlar Hesabı ve 630-Giderler Hesabı bakımından 2013 yılı mali tablolarındaki hata devam etmektedir. DENETİM GÖRÜŞÜ Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin 2013 yılına iliĢkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı 150-Ġlk Madde ve Malzeme Hesabı, 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı, 252- Binalar Hesabı, 253-Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı, 254- TaĢıtlar Hesabı, 255- DemirbaĢlar Hesabı 257- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı, 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı, 268- BirikmiĢ Amortismanlar Hesabı, 630- Giderler Hesabı hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 13 DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: 3213 sayılı Maden Kanununun Devlet Hakkı ve Özel Ġdare Payı baĢlıklı 14 üncü maddesine göre ruhsat sahiplerince söz konusu maddede belirlenen oranlar üzerinden hesaplanacak payın Devlet Hakkı olarak Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğüne yatırılması gerekirken yatırılmaması ve söz konusu Devlet Hakkından Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğünce il özel idaresi hesabına aktarılması gereken payların da aktarılamaması. 3213 sayılı Maden Kanununun “Tanımlar” baĢlıklı 3 üncü maddesinde “Devlet Hakkı: Maden istihracı ile sağlanacak gelirden Devlet payına düşen kısım” Ģeklinde tanımlanmıĢtır Aynı Kanununun 14 üncü maddesine göre Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğüne, ruhsat verdiği madenlerle ilgili olarak ruhsat sahiplerince her yıl Nisan ayının sonuna kadar satıĢ bilgi formu verilmesi, satıĢ bilgi formundaki hasılatlara göre de söz konusu 14 üncü maddede saptanan oranlara göre bulunacak “Devlet Hakkı”nın her yıl Haziran ayı sonuna kadar ruhsat sahipleri tarafından Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğüne yatırılması gerekmektedir. Aynı Kanunun yine 14 üncü maddesine 10.06.2010 tarih ve 5995 sayılı Kanunla getirilen ek fıkrada; “Ruhsat sahibi tarafından yatırılan Devlet hakkının % 25’i il özel idare payı olarak ruhsatın bulunduğu ilin özel idaresine, % 25’i ruhsatın bulunduğu bölgeyle sınırlı olarak altyapı yatırımlarında kullanılmak üzere, doğrudan ilgili ilçe veya ilçelerin Köylere Hizmet Götürme Birlikleri hesabına, % 50’si de Hazine hesabına yatırılır.” denilerek madenlerden sağlanacak “Devlet Hakkı”nın kamu gelirleri olarak nasıl pay edileceği açıklanmıĢtır. Devlet Hakkı kapsamındaki il özel idaresi paylarının doğru yatırılıp yatırılmadığının tespiti için Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğünden Kırklareli iline ait veriler temin edilerek Ġl Özel Ġdaresi Gelir Müdürlüğü ile Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü verileri ile karĢılaĢtırılmıĢtır. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresine aktarılması gereken 2013 yılı maden payı alacağı
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 14 tahakkuku 470.865,33 TL ve tahsilatı 274.293,11 TL Ģeklinde olup, yatırılmayan maden payı alacağı toplamının 196.572,22 TL olduğu anlaĢılmıĢtır. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin maden payı alacağı olarak tahsil edemediği söz konusu tutar nedeniyle yıl içinde ve yılsonunda düzenlenecek mali tablolar üzerinde gelir hesapları etkilenmektedir. Kamu idaresi cevabında: "3213 sayılı Maden Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan Devlet Hakkına istinaden düzenlenen 3213 sayılı Maden Kanununun 14 üncü Maddesine göre Ġl Özel Ġdaresine yatırılması gereken Devlet Hakkının tahsili için Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğü ile gerekli yazıĢmalar yapılarak borçlu kiĢi ve kurumların listesi temin edilmiĢ ve bu kiĢi ve kurumlardan söz konusu tutarların teminine devam edilmektedir. 2014 yılı için ayrıca 2013 yılı üretiminden kaynaklanan jeotermal kaynakları payları ile maden paylarının tahsil edilebilmesi için de 09.05.2014 tarihli ve 4513 sayılı yazısıyla istenmiĢ olup tahsiline devam edilecektir. 2013 yılında tahsil edilemeyen 2012 yılına ait ödenmeyen 196.572,22 TL maden payının 08.05.2014 tarihi itibariyle 96.533,12 TL’si tahsil edilmiĢ olup geriye kalan payların tahsilatı için 6183 sayılı Amme Alacakları Kanununa göre tahsilatlarına devam edilmektedir." denmektedir. Sonuç olarak: 3213 sayılı Maden Kanununun 3 ve 14 üncü maddelerine göre Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğüne yatırılması gereken maden paylarının takibi konusunda idare ile görüĢ birliğine varılmıĢtır. BULGU 2: 5302 Sayılı Ġl Özel Ġdaresi Kanununun Ġl Özel Ġdarelerine yüklediği “yoksullara mikro kredi verilmesi” görevinin Kırklareli Ġlinde Ġl Özel Ġdaresi tarafından değil, aynı Kanunun 64 üncü maddesinde ifade edilen ortak hizmet projesi çerçevesinde yapılan protokol gereğince ……….….. Vakfı tarafından yerine getirilmesi. 5302 sayılı Ġl Özel Ġdaresi Kanununun “Ġl Özel Ġdaresinin Görev ve Sorumlulukları” baĢlıklı 6 ncı maddesi özel idarelerin görev ve yetkilerini sıralamıĢtır. Buna göre “yoksullara mikro kredi verilmesi” görevi de özel idarelere verilmiĢtir. Aynı kanunun 64 üncü maddesi ise özel idarelerin diğer kuruluĢlarla iliĢkilerini düzenlemektedir. Buna göre, il özel idaresi, il genel meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaĢmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluĢları, dernekler, vakıflar
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 15 ve 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleĢtirebilmektedir. Bu çerçevede, …………… Vakfının talebi doğrultusunda Ġl Genel Meclisinin 03.03.2011 tarih ve 35 no’lu kararı ile Kırklareli Ġlinde mikro kredi uygulamaları baĢlatılmıĢtır. Bu tarihten itibaren Ġl Özel Ġdaresi ile ………….. Vakfı arasında imzalanan ortak hizmet projesi protokollerine dayanılarak mikro kredi uygulaması yürütülmektedir. Bu kapsamda, Özel Ġdare bütçesinden adı geçen vakfa 2011 yılında 90.000-TL, 2012 yılında ise 50.000-TL olmak üzere toplam 140.000-TL aktarma yapılmıĢtır. Bu konuda yapılan incelemeler neticesinde her ne kadar adı geçen vakıfla ortak hizmet projesi amaçlı protokoller yapılmıĢ olsa da, fiilen para aktarımı dıĢında Ġl Özel Ġdaresinin mikro kredi konusunda hiçbir etki ve katkısının bulunmadığı görülmüĢtür. Kredi niteliğinde yürütülmesi nedeniyle 132-Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabında izlenmesi, vadesinde tahsil edilmediğinde ise 137-Takipteki Kurum Alacakları Hesabında izlenmesi gerekirken mikro kredi uygulaması doğrudan gider olarak muhasebeleĢtirilmiĢtir. Kredi niteliğinde yürütülmesi ve bu nedenle alacak hesaplarında izlenmesi gereken mikro kredi uygulaması doğrudan gider olarak muhasebeleĢtirilmiĢtir. Kaynak aktarımı sonrası kredi verilmesi ve geri dönüĢüne iliĢkin tüm iĢ ve iĢlemler …………. Vakfının Kırklareli’nde bulunan Ģubesi eliyle yürütülmektedir. Kredinin kimlere verileceği, kredi Ģartları, geri dönüĢ koĢulları, kredinin izlenmesi, kredilerin muhasebesinin tutulması gibi tüm iĢ ve iĢlemler …….…… Vakfı tarafından yerine getirilmektedir. Bu amaçla Vakfın kullandığı kaynakların bir kısmı Özel Ġdarece karĢılanmaktadır. Vakfın verdiği bu kredilerin Vakfa geri dönüĢlerini müteakip bu kaynaklarla tekrar kredi olarak verilmektedir. Ġl Özel Ġdaresince adeta bağıĢ ve gider niteliğinde aktarım yapıldığından aktarılan tutarlardan bugüne kadar Ġl Özel Ġdaresine geri dönüĢ gerçekleĢmemiĢtir. Kimlere, hangi Ģartlarda, ne tutarda kredi verildiği ancak Vakfın gönderdiği raporlardan görülebilmekte bunun dıĢında Ġl Özel Ġdaresi tarafından herhangi bir giriĢimde bulunulmamaktadır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 16 Her ne kadar ortak hizmet projesinden bahsedilse de uygulamada böyle bir projenin bulunmadığı açıkça görülmektedir. Bu güne kadar Ġl Özel Ġdaresinin bu projeye katkısı kaynak aktarmaktan öteye gidememiĢtir. Dolayısıyla, 5302 sayılı Ġl Özel Ġdaresi Kanununun il özel idarelerine yüklediği “yoksullara mikro kredi verilmesi” görevi Kırklareli ilinde Ġl Özel Ġdaresi tarafından değil, ……..…… Vakfı tarafından yerine getirilmektedir. Ayrıca, kurumun kendi bünyesinde bu konuya iliĢkin oluĢturduğu doğrudan bir birim olmadığı gibi, 7.9.2011 tarihinde Ġl Genel Meclisi kararıyla kabul edilen Yoksullara Verilecek Mikro Kredi Uygulama Usul ve Esaslarını Gösterir Yönetmelik olduğu halde uygulanmamaktadır. Ortak hizmet projesinin dayanağı olan protokolde, paydaĢ ve sistemin yürütücüsü konumunda olan ……..…….. Vakfına kredi amaçlı aktarılan kaynağın vakfın iflası, feshi ve benzeri hallerde nasıl, kimden ve hangi Ģartlarda tahsil edileceği, nasıl değerlendirileceği açıklığa kavuĢturulmamıĢtır. Bu anlamda aktarılan kamu kaynağını güvence altına alan mekanizmalar da geliĢtirilmemiĢtir. Projenin faydalanıcılarının kimler olduğu ve harcamaların amaca uygunluğunun ölçümü, sadece Vakfın faaliyet raporu doğrultusunda yapılmaktadır. Ġdarenin Vakfın uygulamalarına yönelik herhangi bir izleme ve etkinlik ölçümü tarzında uygulaması da yoktur. Kamu idaresi cevabında: "Ġl Özel Ġdaresi Kanununun Ġl Özel Ġdaresine yüklediği görevlerden biri de 5302 sayılı kanunun 6 ncı maddesine göre “yoksullara mikro kredi verilmesidir”. Bu sorumluluğun yerine getirilebilmesi için Ġl Özel Ġdaremiz ile …..……….Vakfı arasında protokol imzalanmıĢtır. Vakfa aktarılan kaynağın, vakfın iflası, feshi ve benzeri hallerde nasıl, kimden ve hangi Ģartlarda tahsil edileceği ile yardımların dağıtılmasında Ġl Özel Ġdaresinin de bulunmasına dair hükümlerin yer alacağı bir Ek Protokol düzenlenmesi için çalıĢmalara baĢlanılmıĢtır. Bu tür sıkıntıların giderilebilmesi ve kullandırılan kredilerin Kurumumuza geri dönüĢünün yapılabilmesi ile kredi verilen kiĢilerin takibinin yapılabilmesi için ……………… Vakfı ile yazıĢmalara baĢlanılmıĢtır."denmektedir. Sonuç olarak: Mikro kredi olarak aktarılan ve kullandırılan kamu kaynağını güvence altına alacak mekanizmaların düzenlenmesi, faydalanıcılarının kimler olduğu ve harcamaların amaca uygunluğunun izlenmesi konusunda idare ile görüĢ birliğine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 17 BULGU 3: Teminat ve depozito olarak teslim edilen teminat ve garanti mektupları ile Ģahsi ve garantiye iliĢkin belgelerden geçerliliği kalmamıĢ olanların hala idarenin hesaplarında kayıtlı olanların bulunması. Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 910 Teminat Mektupları Hesabını açıklayan “Hesaba iliĢkin iĢlemler” baĢlıklı 396 ncı maddesinin (1)/a fıkrasında; “Teminat olarak alınan değerlerin muhasebe biriminde gereksiz olarak bekletilmesini önlemek için; alınan teminata ait işin sonuçlandırılıp sonuçlandırılmadığı, mevzuatındaki süreler de dikkate alınarak muhasebe birimince takip edilir ve her mali yıl sonunda teminata ilişkin belgeler hakkında ilgili birimden yeni bilgi alınır ve alınan bilgi doğrultusunda söz konusu mektup ve belgeler ilgilisine veya ilgili bankaya iade edilir ya da ertesi mali yıla devredilir” denildikten sonra sözkonusu banka teminat mektuplarının paraya çevrilmeyi gerektiren haller dıĢında teminat konusu iĢ devam ettiği sürece muhafaza edileceği hususu hüküm altına alınmıĢtır. Aynı fıkranın devamında; “Yapım işlerinde kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından, diğer işlerde ise işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve bankasına iade edilir.” denilmek suretiyle idarenin teminat mektuplarını muhafaza yükümlülüğünün hangi Ģartlarda sonuçlanacağı açıklanmıĢtır. Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin sözkonusu hükümlerine rağmen 2013 yılsonu itibariyle Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin muhasebe kayıtlarında en eskisi 1969 yılına ait, 542 adet (2012 ve öncesi tarihli) 1.983.610,95 TL değerinde teminat mektubu kayıtlı bulunduğu görülmektedir. Bunlardan 434 adedi 5 yıldan daha eski olup (2008 ve öncesine ait) 686.053,05 TL tutarındadır Ayrıca teminat mektuplarından hükümsüz kalmıĢ olup, muhafaza gereği de bulunmayanların Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin hesaplarında halen kayıtlı olması, bunların sayımı, muhafazası ve muhasebesinin idare üzerinde gereksiz bir külfet doğurmasına neden olduğu gibi, mali tablolar üzerinde 910-Teminat Mektupları
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 18 hesabının bakiyesini büyütmekle idarenin teminat olarak sahip olduğu güvenceyi de olduğundan fazla göstermektedir. Kamu idaresi cevabında: "Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 yılı hesap dönem sonu iĢlemleri olarak 910-Teminat Mektupları Hesabının alt kodlarında süre güncellemesi ile ilgili olarak; 910-Teminat Mektupları Hesabında kayıtlı tutarlara iliĢkin süre güncellemesi yapılarak zaman aĢımına uğramıĢ teminatların ilgililerin bankalarına iadeleri için iĢlemlere baĢlanmıĢ olup devam etmektedir." denmektedir. Sonuç olarak: 910-Teminat Mektupları Hesabında kayıtlı teminat mektuplarından hükümsüz kalmıĢ olup, muhafaza gereği de bulunmayanların Ġl Özel Ġdaresinin hesaplarından düĢülmesi konusunda idare ile görüĢ birliğine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 19 EKLER EK-1: KAMU ĠDARESĠ MALĠ TABLOLARI
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 20
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 21
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 22
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 23
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 24 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06100 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 40 94 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr