2023 - DEVLET OPERA VE BALESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ.pdf

DEVLET OPERA VE BALESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Eylül 2024

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .................................................................................................. 7
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .............................................................................................................. 7
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 8
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ........................................................................ 8
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 12
7. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 12

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1:2023 Yılı Bütçe Ödenekleri ve Bütçe Gideri Gerçekleşmeleri ..................................... 5 Tablo 2:2023 Yılı Bütçe Gelirleri Tahminleri ve Bütçe Gelirleri Gerçekleşmeleri ................... 5

KISALTMALAR DOBGM : Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü HYS : Harcama Yönetim Sistemi MYS : Muhasebe Yönetim Sistemi TRT : Türkiye Radyo Televizyon Kurumu

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular

1. Atölyelerde Üretilen Varlıkların Muhasebe Kayıtlarına Alınmaması
2. Hurdaya Ayrıldıktan Sonra Elden Çıkarılan Maddi Duran Varlıkların Muhasebe Kayıtlarında İzlenmeye Devam Edilmesi B. Diğer Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü (DOBGM) 1970 yılına kadar tiyatro, opera ve bale sanat dallarını bünyesinde bulunduran ve 5441 sayılı Devlet Tiyatroları Kuruluş Kanunu ile 1949 yılında kurulan Devlet Tiyatroları teşkilatında yer almıştır. 1970 yılında 1309 sayılı Devlet Opera ve Balesi Kuruluş Kanunu ile Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı bir kuruluş olarak Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü adını almış olup tüzel kişiliğe sahip özel bütçeli bir kamu idaresidir. 1309 sayılı Kuruluş Kanunu, 02.07.2018 tarih ve 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin 82’nci maddesi ile “Devlet Opera ve Balesi Personeli Hakkında Kanun” olarak değiştirilmiş, 11 maddesi iptal, ek ve değişikliğe uğramıştır. İdarenin kuruluş, teşkilat, görev ve yetkilerine ilişkin esaslar ise 15.07.2018 tarih ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 4 sayılı “Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar İle Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi” ile yeniden düzenlenmiştir. İdarenin faaliyet alanı ve hizmet kapsamı, 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve Devlet Opera ve Balesi Yönetmeliği’nin 2’nci maddesine göre; Bakan onayı ile yurt içi ve yurt dışı turneler tertip etmek, milli ve milletlerarası festivaller düzenlemek, opera temsilleri, bale temsilleri, operet, müzikal temsilleri, modern dans, birim dans tiyatrosu temsilleri, çocuk temsilleri, konserler, müzik ve sahne sanatları ile ilintili diğer etkinlikler, ulusal ve uluslararası kurum, kuruluş ve kişilerle bağlantılar kurarak, opera, bale, çok sesli müzik konularında yayınlar yapmak, TRT (Türkiye Radyo Televizyon Kurumu) ve özel yayın kuruluşlarıyla işbirliği yaparak opera, bale ve çok sesli müzik programları hazırlanması hususunda gerekli çalışmaları gerçekleştirmek, Milli Eğitim Bakanlığı ve yerel yönetimlerle işbirliği yaparak ilköğretim, ortaöğretim ve yükseköğrenim kurumlarında sahne sanatları ile ilgili eğitimler ve etkinlikler düzenlemek, çocuk ve gençlerin müzik ve sanat gelişimine yönelik kurslar ve çeşitli eğitim çalışmaları yapmak, Türk müzik ve sahne sanatçılarının dünyada tanınmaları için onları desteklemek, teşvik etmek, bu yönde diğer tedbirleri almaktır. Bu yapısıyla, idarenin misyonu; opera, bale ve çok sesli müziği toplumun tüm kesimlerine ulaştırmak, bu sanat dallarının kültürel birikimimizle bütünleşmesini sağlamak,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 ülkemiz ve dünya kültür ve sanat alanında etkinliğimizi arttırmak amacıyla ulusal ve uluslararası faaliyetler düzenlemektir. Vizyonu ise, “Milli motiflerimizi baz alarak oluşturduğumuz Türk opera ve bale sanatını yurtça sevilen, dünyaca kabul gören seviyeye taşımak ve bir marka değeri oluşturmak” olarak belirlenmiştir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 328’inci maddesi 1’inci fıkrasına göre, Ankara’da Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı, özel bütçeli ve tüzel kişiliği haiz Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü kurulmuştur. Anılan maddenin 2’nci fıkrasına göre Bakan onayı ile illerde müdürlükler de kurulabilmektedir. İdarenin merkezi Ankara olup merkez teşkilatında; Genel Müdüre bağlı iki Genel Müdür Yardımcılığı, Hukuk Müşavirliği, İç Denetim Birimi, Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı ve Özel Kalem, Genel Müdür Yardımcılarına bağlı olarak , İdari Mali İşler Dairesi Başkanlığı ve Personel ve Eğitim Dairesi Başkanlığı bulunmaktadır. Ayrıca Genel Müdürlükte Genel Koordinatörlük, Sanat Kurulu, Teknik Kurul ve Disiplin Kurulu teşkil edilmiş, İl Müdürlüklerinde de benzer şekilde il koordinatörlükleri ve kurullara yer verilmiştir. Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü il teşkilatlanmasında; Ankara Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü (1949), İstanbul Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü (1970), İzmir Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü (1982), Mersin Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü (1993), Antalya Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü (1999), Samsun Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü (2009) yer almaktadır. İdare personeli statülerine göre, 1309 sayılı Devlet Opera ve Balesi Personeli Hakkında Kanun, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümlerine tâbi olup, kadrolarının tespiti, ihdası, kullanımı ve iptali ile kadrolara ilişkin diğer hususlar, 10.07.2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Genel Kadro ve Usulü Hakkında 2 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükümlerine göre yürütülmektedir. İdare, 1309 sayılı Kanun kapsamında kadrolu sanatçı, uzman ve teknik personel, 657 sayılı Kanun kapsamında istihdam edilen idari personel ve 657 sayılı Kanunun 4/B maddesi uyarınca yayımlanmış bulunan 06.06.1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların Ek 8’inci maddesi kapsamında görev yapan sözleşmeli personel yapısıyla faaliyetlerini sürdürmektedir. Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü bünyesinde 657 sayılı Kanun’a tabi 271 kadrolu personel, 1309 sayılı Kanun’a tabi 1631’i Sanatçı, 54’ü Uygulatıcı Uzman Memur, 557’si Uzman Memur olmak üzere toplam 2242 personel, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların Ek 8’inci maddesi kapsamında 75 sözleşmeli personel (sanatçı) ve 264 sürekli işçi olmak üzere toplam 2852 personel istihdam edilmektedir. Genel Müdürlükte, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 74 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 2 Sanatçı, 2 Uygulatıcı Uzman Memur ve 17 Uzman Memur ve 51 sürekli işçi olmak üzere toplam 146 personel görev yapmaktadır. Ankara Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü bünyesinde, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 55 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 394 Sanatçı, 11 Uygulatıcı Uzman Memur ve 140 Uzman Memur, 657 4/B kapsamında 10 sözleşmeli personel ve 86 sürekli işçi olmak üzere toplam 696 personel görev yapmaktadır. İstanbul Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü bünyesinde, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 40 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 396 Sanatçı, 10 Uygulatıcı Uzman Memur ve 152 Uzman Memur, 657 4/B kapsamında 9 sözleşmeli personel ve 15 sürekli işçi olmak üzere toplam 622 personel görev yapmaktadır. İzmir Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü bünyesinde, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 44 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 282 Sanatçı, 9 Uygulatıcı Uzman Memur ve 66 Uzman Memur, 657 4/B kapsamında 5 sözleşmeli personel ve 31 sürekli işçi olmak üzere toplam 437 personel görev yapmaktadır. Mersin Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü bünyesinde, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 28 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 190 Sanatçı, 6 Uygulatıcı Uzman Memur ve 58 Uzman Memur, 657 4/B kapsamında 15 sözleşmeli personel ve 7 sürekli işçi olmak üzere toplam 304 personel görev yapmaktadır. Antalya Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü bünyesinde, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 14 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 203 Sanatçı, 7 Uygulatıcı Uzman Memur ve 55 Uzman Memur, 657 4/B kapsamında 19 sözleşmeli personel ve 33 sürekli işçi olmak üzere toplam 331 personel görev yapmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Samsun Devlet Opera ve Balesi Müdürlüğü bünyesinde, 657 sayılı Kanuna tabi Memur kadrosunda 16 personel, 1309 sayılı Kanuna tabi 164 Sanatçı, 9 Uygulatıcı Uzman Memur ve 69 Uzman Memur, 657 4/B kapsamında 17 sözleşmeli personel ve 41 sürekli işçi olmak üzere toplam 316 personel görev yapmaktadır. 1.3. Mali Yapı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı, tüzel kişiliğe sahip, özel bütçeli bir kamu kuruluşu olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun Ekli (II) sayılı Cetvelinde “B-Özel Bütçeli Diğer İdareler” kapsamında yer almaktadır. İdare bütçesi, 5018 sayılı Kanun gereğince stratejik plan ve performans programına uygun olarak analitik bütçe sistemine göre mali yıl ve izleyen iki yıl içindeki gelir ve gider tahminlerini gösterecek şekilde hazırlanmakta ve ilgili yıl merkezi yönetim bütçe kanunu ile cari yıl gelirlerin toplanmasına ve harcamaların yapılmasına izin verme bağlamında kesinleşmektedir. Bu kapsamda Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü faaliyetlerini, ilgili mali yılı bütçesi ile merkezde mevcut beş harcama birimi ile toplu olarak altı il müdürlüğüne verilen ödenekler ile yürütmektedir. İdare gelirleri, 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 330’uncu maddesinde aşağıdaki şekilde belirlenmiştir. a) Genel bütçeden ayrılan ödenek, b) Temsil ve konserlerden elde edilecek hasılat, c) Tanıtıcı ve aydınlatıcı yayınlar hasılatı, ç) Her türlü bağışlar ile diğer çeşitli gelirler, d) Yurt içi ve yurt dışı festival gelirlerinden elde edilecek hasılat. Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü, 31 Aralık 2022 tarihli ve 32060 (Mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7427 sayılı 2023 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nun eki cetvelde gösterildiği üzere hazine yardımı almaktadır. İdare yapılanmasında, sosyal tesis,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 döner sermaye işletmesi, şirket ya da bütçe dışı özel hesap bulunmadığından Bütçesinde de yer almamaktadır. Bütçe Gerçekleşmeleri: Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğüne 2023 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile aşağıdaki tabloda da gösterildiği üzere 1.124.390.000,00 TL ödenek tahsis edilmiş, yıl içerisinde yapılan aktarma ve eklemeler sonucunda nihai ödenek 1.600.750.433,42 TL olmuştur. Nihai ödeneğin %99,80’i olan 1.597.568.981,34 TL’si kullanılmıştır. DOBGM’nin ekonomik sınıflandırmaya göre 2023 yılı bütçe ödeneği ve bütçe gider gerçekleşmeleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Tablo 1:2023 Yılı Bütçe Ödenekleri ve Bütçe Gideri Gerçekleşmeleri Bütçe Giderinin Türü Bütçe Ödeneği (TL) Nihai Ödenek (TL) Gerçekleşme (TL) Nihai ödeneğine göre gerçekleşme yüzdesi (%)

1. Personel Giderleri 827.770.000,00 1.190.797.119,86 1.190.346.148,55 99,96
2. SGK Devlet Primi Giderleri 127.376.000,00 153.418.880,14 153.415.469,55 99,99
3. Mal ve Hizmet Alım Giderleri 88.155.000,00 163.230.433,42 161.090.403,73 98,68
4. Cari Transferler 53.089.000,00 64.954.000,00 64.625.409,22 99,49
5. Sermaye Giderleri 28.000.000,00 28.350.000,00 28.091.550,29 99,08 Toplam 1.124.390.000,00 1.600.750.433,42 1.597.568.981,34 99,80 2023 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nda aşağıdaki tabloda da gösterildiği üzere bütçe geliri olarak 1.124.390.000,00 TL öngörülmüş, yılsonunda 1.595.195.842,35 TL net bütçe geliri gerçekleşmiştir. Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünün ekonomik sınıflandırmaya göre 2023 yılı bütçe geliri gerçekleşmeleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Tablo 2:2023 Yılı Bütçe Gelirleri Tahminleri ve Bütçe Gelirleri Gerçekleşmeleri Ekonomik Kod Açıklama Tahmini Gelir (TL) Gerçekleşen Gelir (TL) Gerçekleşme yüzdesi (%) 3 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 20.792.000,00 58.860.239,59 283,09 4 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 1.101.895.000,00 1.531.874.133,42 139,02 5 Diğer Gelirler 1.703.000,00 4.900.703,12 287,76 9 Ret ve İadeler (-) 0,00 439.233,78 - Toplam 1.124.390.000,00 1.595.195.842,35 141,87

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 Faaliyet Gerçekleşmeleri: Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünün 2023 yılı net faaliyet geliri 1.602.988.687,46 TL, faaliyet gideri 1.603.306.757,63 TL, dönem olumsuz faaliyet sonucu (-) 318.070,17 TL olarak gerçekleşmiştir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü, muhasebe ve raporlama işlemlerinde, kapsam dahilinde bulunduğu 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi uyarınca Hazine ve Maliye Bakanlığınca Devlet Muhasebesi Standartları doğrultusunda hazırlanan ve Resmi Gazete’de yayımlanmış bulunan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği, 41 sıra No.lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği hükümleri çerçevesinde yıllık olarak yayımlanan “Merkezi Yönetim Kapsamındaki Kamu İdareleri Detaylı Hesap Planı” ile bu konularda yayımlanan diğer tebliğlerdeki düzenlemelerine tabidir. Anılan mevzuat hükümleri gereği idare, mali sonuç doğuran faaliyetlerine ilişkin olarak muhasebe ve raporlama işlemlerini, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından genel yönetim kapsamındaki idareler için geliştirilen ve uygulamaya konulan Bütünleşik Kamu Mali Yönetimi Bilişim Sisteminin, Muhasebe Yönetim Sistemi (MYS) modülü aracılığı ile yürütmektedir. Anılan sistemin ödenek işlemlerinden (e-bütçe) başlayan tahakkuk ve ödeme ile belgelendirmeyi içeren harcama süreçlerine ilişkin olarak geliştirilen Harcama Yönetim Sistemi (HYS) modülü de kullanılmaktadır.
İdare, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Mali Raporlama” başlıklı 538’inci maddesi gereğince, 539’uncu maddesinde sayılan Mizan, temel mali tablolar olan Bilanço, Faaliyet Sonuçları Tablosu, Nakit Akış Tablosu, Öz Kaynak Değişim Tablosu, Bütçelenen ve Gerçekleşen Tutarların Karşılaştırma Tablosu ile diğer mali tablolarını, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde, uluslararası standartlara uygun, yönetimin ve ilgili diğer kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde hazırlamaktadır. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5'inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden idare tarafından denetime

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 sunulanlar aşağıda belirtilmiş olup denetim bunlar ile anılan Usul ve Esaslar’ın 8'inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Faaliyet sonuçları tablosu, • Öz kaynak değişim tablosu, • Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu, • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından Bilanço ve Faaliyet Sonuçları Tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Kontrol Ortamı Standartları Kontrol ortamı, iç kontrol sisteminin diğer bileşenleri için bir temel oluşturur. Kontrol ortamında esas unsur idarede iç kontrolün üst yönetim tarafından sahiplenilmesi ve iç kontrol bilincinin oluşturulmasıdır. Bu itibarla kontrol ortamı genel anlamda kurum kültürünü ifade eder. Bu çerçevede; • Kamu idaresi organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devirleri ve sınırlarının tam ve açık bir şekilde belirlenip yazılı hale getirilmesine yönelik olarak “İmza Yetkileri Yönergesi” bulunmamaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 • Kamu görevlileri etik davranış ilkeleri ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yeterli olup “Etik Sözleşmeleri” nin tüm personel tarafından imzalanması sağlanmıştır. • Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik-performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikası mevcut düzenlemeler ile belirlenmesine ve kurum çalışanlarına duyurulmasına karşın insan kaynakları yönetim sistemi kurulması çalışmaları tamamlanmamıştır. • İdarede "Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri" ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları mevcuttur. • Bütün birimler için hassas görevlerin tespiti ve değerlendirilmesi çalışmalarının 2024 yılında tamamlanması hedeflendiğinden buna ilişkin prosedürler hali hazırda belirlenmemiştir. Risk Değerlendirme Standartları Risk değerlendirme, belirlenen hedeflerin gerçekleştirilmesi için yapılan tüm faaliyetlerde karşılaşılabilecek risklerin tanımlanması, analiz edilmesi ve bu risklerin nasıl yönetilmesi gerektiğine karar verilmesi süreçlerini içerir. Bu kapsamda risk değerlendirme, tüm iş süreçlerinde geçerli olan tehdit ve fırsatların katılımcı yöntemlerle belirlenmesi ve belirlenen unsurların etki ve olasılık analizlerinin yapılmasını gerektiren bir iç kontrol bileşenidir. Bu çerçevede; • DOBGM Stratejik Planı (2019-2023) içerik açısından mevzuata uygun olarak zamanında yayımlanmıştır. • Performans programı içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmış ve zamanında yayımlanmıştır. • İdarede mali ve mali olmayan iş süreçleri hazırlanma çalışmaları tamamlanmadığından iç kontrol riskleri belirlenememiştir. • İç kontrol riskleri belirlenmediğinden değerlendirilmesine yönelik herhangi bir çalışma da yapılmamıştır. Kontrol Faaliyetleri Standartları Kontrol faaliyetleri, hali hazırda mevcut olan ya da gerçekleşmesi öngörülen riskleri ortadan kaldırmak, etki ve/veya ihtimalini azaltmak üzere planlanarak uygulanan tüm

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 eylemlerdir. Kontrol faaliyetleri, belirlenen her bir risk için farklılık arz edebilir. Zira söz konusu faaliyetlerin başarılı olabilmesi, karşılık geldiği her riske uygun bir şekilde belirlenmiş olmasına bağlıdır. Bununla birlikte uygulamaya konulan kontrol faaliyetlerinin sürekli takip edilerek bunlar üzerinde gerekli iyileştirmelerin yapılması gerekmektedir. Bu çerçevede; • İdare tarafından yetki-görev ve sorumlulukları belirlemek amacıyla iş akış süreçleri hazırlanmamıştır. • İdare tarafından harcama yetkililiği devri dışında yetki devri yapılmasını gerektiren bir husus bulunmamakta olup yetki devirleri mevzuata uygun yapılmaktadır.
• İdarede yapılan görevlendirmelerde “görevler ayrılığı” ilkesine uyulmaktadır. • Kurum tarafından risklerin belirlenmesi çalışmaları devam ettiğinden risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetleri ve sorumluları belirlenmemiştir.
• Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslara uygun olarak kurulmuştur. Ancak Kurumda yeterli sayıda Mali Hizmetler Uzmanı istihdam edilmediğinden iç kontrol ve ön mali kontrole yönelik işlemlerin yürütülmesinde yetersiz kalınmaktadır. Diğer taraftan Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığının 2022 yılında yeni kurulmuş olması ve henüz Dairede yeterli personel istihdamının yapılamaması, il müdürlüklerinde bu dairenin izdüşümü olacak şekilde şube müdürlüklerinin ihdas edilmemesi yetki ve sorumluluk kargaşasına en önemlisi de ön mali kontrol işlemlerinin gereği gibi yapılamama riskine sebebiyet vermektedir. • Kamu idaresinin ön mali kontrol yönergesi mevcut olup mali iş süreçlerinin hazırlanması sonrası kapsamının genişletilmesine ihtiyaç duymaktadır. Bilgi ve İletişim Standartları Bilgi ve iletişim, iç kontrol sisteminin diğer unsurları olan kontrol ortamı, risk değerlendirme, kontrol faaliyetleri ve izleme arasındaki koordinasyonu sağlar. Bu anlamda kurumun belirlenen amaç ve hedeflerine ulaşması için yürütülen faaliyetler ile söz konusu faaliyetlere yönelik tespit edilen risklerin ve belirlenen kontrol faaliyetlerinin ilgili tüm görevlilere zamanında, uygun bir şekilde aktarılması bilgi ve iletişim bileşeni tarafından

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 sağlanır. Bu çerçevede; • İdare faaliyet raporu içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmış ve kurumun web sitesinde yayınlanmıştır. • İdarenin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı Taslak hali ile mevcut olup güncelleme çalışmaları yapılması gerektiğinden henüz tamamlanmamıştır. 29/06/2022 tarihli ve 71485 sayılı makam onayına dayanılarak İç Kontrol Eylem Planının güncellenmesi işini yapmak üzere 08/02/2024 tarih ve 128789 sayılı yazıyla tüm birimlerden personel görevlendirmesi istenmiş ve Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı koordinatörlüğünde İç Kontrol Eylem Planı hazırlama çalışması başlatılmıştır. • 18.05.2010 tarihli makam onayı ile Genel Müdürlük İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında “Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi Koordinasyon Ekibi” kurulmuş, ancak üst yönetime karar verme sürecinde yardımcı olacak bilgi aktarımı yapan “Bilgi ve iletişim”, “Raporlama”, “Kayıt ve dosyalama sistemi” Standartları çerçevesinde kapsamlı ve güncel bir “Yönetim Bilgi Sistemi” oluşturulamamıştır. İzleme Standartları İzleme, iç kontrol sürecinin performansını tespit etmek amacıyla, söz konusu sürecin belirlenen uygun aralıklarla düzenli olarak izlenmesidir. Bu kapsamda izleme bileşeni, diğer iç kontrol bileşenlerine ilişkin faaliyetlerin uygun şekilde belirlenerek yürütülmesini izler ve belirli aralıklarla sürekli olarak değerlendirmeler yapar. Söz konusu değerlendirme sonucunda tespit edilen eksiklikler belirlenerek ilgililere iletilir. Bu çerçevede; • İç kontrol sistemi kurulamadığından değerlendirilme yapılmamış dolayısıyla değerlendirme sonuçları da İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kuruluna raporlanmamıştır. • Kamu İdaresinde iç denetim birimi kurulmuştur. Ancak 5436 sayılı Kanun’un 16’ncı maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nun 08.04.2013 tarih ve 2013/4625 sayılı Kararı eki listede DOBGM Merkez Teşkilatı için 1 adet birinci derece, 1 adet üçüncü derece ve 1 adet beşinci derece olmak üzere toplam 3 adet iç denetçi kadrosu ihdas edilmiş olup, 2023 yılsonu itibarıyla 1 iç denetçi kadrosu dolu, 2 iç denetçi kadrosu boştur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 İç denetçi tarafından 2018 yılı iç denetim programı kapsamında DOBGM Strateji Geliştirme Müdürlüğü nezdinde “İç Kontrol Sisteminin Kurulması Hazırlık Çalışması” konulu bir danışmanlık raporu da düzenlenmiştir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Atölyelerde Üretilen Varlıkların Muhasebe Kayıtlarına Alınmaması Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğüne bağlı Samsun ve Antalya Müdürlükleri dışındaki müdürlüklerin atölyelerinde üretilen, sahnelenen oyunlarda kullanılan ve depolarda muhafaza edilen kostüm, dekor ve aksesuarların muhasebe kayıtlarına alınmadığı görülmüştür. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği; Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi, mali tablolarının doğru ve muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine uygun şekilde hazırlanması ve yayımlanması amacıyla yürürlüğe konulmuştur. İlgili Yönetmelik’in “Temel kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinde muhasebe ilke ve kurallarının dayanağını oluşturan kavramlardan “tam açıklama”, mali tabloların, bu tablolardan yararlanacak olanların doğru karar vermelerine yardımcı olacak ölçüde yeterli, açık ve anlaşılır şekilde düzenlenmesi olarak açıklanmıştır. Aynı Yönetmelik’in; “Bilanço ilkeleri” başlıklı 8’inci maddesinin 1’inci fıkrasında, bilanço ilkelerinin amacının, kamu idaresinin tasarrufundaki kaynaklar ile bunlarla elde edilen

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 varlıkların muhasebe kayıtlarının yapılması, mali tablolarının hazırlanması ve raporlanması yoluyla, belli bir tarihte kamu idaresinin mali durumunun ilgililer için saydam ve gerçeğe uygun olarak yansıtılması olduğu ve 3’üncü fıkrasında bütün varlıkların, yabancı kaynakların ve öz kaynakların bilançoda gayrisafi değerleriyle gösterileceği açıklanmıştır. Yönetmelik’in 16’ncı maddesinin 1’inci fıkrasında ise bir ekonomik değerin; yaratıldığında, başka bir şekle dönüştürüldüğünde, mübadeleye konu edildiğinde, el değiştirdiğinde veya yok olduğunda muhasebeleştirileceği belirtilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 21’inci maddesinin 1’inci fıkrasında Kamu idarelerinin kendi kullanımları için iç imkânlarıyla ürettikleri taşınırlarının değer tespit komisyonu tarafından belirlenecek gerçeğe uygun değer üzerinden Taşınır İşlem Fişi düzenlenerek giriş kaydının yapılacağını hüküm altına almıştır. Aynı Yönetmelik’in 13’üncü maddesinin 3’üncü fıkrasında; değer tespit komisyonunun, harcama yetkilisinin onayı ile taşınır kayıt yetkilisinin ve işin uzmanının da katıldığı en az üç kişiden oluşacağı ve komisyonun değer tespitinde ticaret odası, sanayi odası, borsa, meslek kuruluşları, ilgili diğer kuruluşlardan veya aynı nitelikteki taşınırı satın alan idarelerden ve fiyat araştırması sonuçlarından yararlanabileceği açıklanmıştır. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; kamu idarelerinin mali tablolarının gerçeğe uygun, açık ve anlaşılır olabilmesi amacıyla bütün varlıklarıyla birlikte kendi imkanlarıyla ürettikleri varlıklarının da değer tespit komisyonu tarafından belirlenecek gerçeğe uygun değer üzerinden bilanço hesaplarına kaydedilmesi gerekmektedir. Yapılan incelemelerde, Samsun ve Antalya Devlet Opera ve Balesi Müdürlükleri dışında kalan müdürlüklerin atölyelerinde üretilen kostüm, dekor ve aksesuarların muhasebe hesaplarına kaydedilmediği tespit edilmiştir. Uygulamada sahnelenecek oyun için üretilecek kostüm, dekor ve aksesuarlar için gerekli olan malzemeler satın alındığında 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilerek taşınır işlem fişi düzenlenmekte, malzemeler üretim için atölyelere verildiğinde taşınır işlem fişinden çıkış yapılmakta ve 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabından çıkarılarak 630 Giderler Hesabına kaydedilerek giderleştirilmektedir. Üretilen kostüm, dekor ve aksesuarlar İdare tarafından sahnelenen oyunlarda kullanılmakta, kullanılmayan varlıklar depolarda muhafaza edilmekte ancak muhasebe kayıtlarına ve taşınır işlem fişine kayıtları yapılmamaktadır. Bu sebeple, muhasebe kayıtları İdarenin sahip olduğu varlıkları doğru ve tam olarak göstermemekte ve mali tablolarda hataya neden olmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 2024 yılı itibariyle Ankara, Mersin ve İzmir Devlet Opera ve Balesi Müdürlüklerinin kayıt işlemlerine başladıkları, ancak İstanbul Opera ve Balesi Müdürlüğünün taşınma sebebiyle kayıt işlemlerine başlamadığı anlaşılmıştır. Ankara, Mersin ve İzmir Devlet Opera ve Balesi Müdürlüklerinin kayıt işlemlerine 2024 yılında başlamış olmalarına rağmen atölyelerinde üretilen dekor, kostüm ve aksesuarları 2023 yılı mali tablolarında yer almamış, böylece 2023 yılı mali tablolarında hataya neden olunmuştur. İdare mali tablolarının tam, doğru ve gerçeğe uygun olması amacıyla atölyelerde üretilen dekor, kostüm ve aksesuarların muhasebe hesaplarına kaydedilmesi ve depolarda muhafaza edilen dekor, kostüm ve aksesuarların Taşınır Mal Yönetmeliğinin 13’üncü fıkrası uyarınca oluşturulacak değer tespit komisyonu tarafından değerlerinin tespit edilerek kayıtlara alınması gerekmektedir. BULGU 2: Hurdaya Ayrıldıktan Sonra Elden Çıkarılan Maddi Duran Varlıkların Muhasebe Kayıtlarında İzlenmeye Devam Edilmesi Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünün bazı birimlerinde kullanılma olanaklarını yitiren ve hurdaya ayrılan taşınırların çeşitli yollarla elden çıkarılmış olmasına rağmen muhasebe kayıtlarından düşülmediği, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabında izlenmeye devam edildiği görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı” başlıklı 214’üncü maddesinde, söz konusu Hesabın çeşitli nedenlerle kullanılma olanaklarını yitiren maddi duran varlıkların izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır. “Hesabın İşleyişi” başlıklı 215’inci maddesinin ilk fıkrasının (a) bendinde ise; kullanılma olanağını yitiren maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak; ayrılmış olan amortisman tutarının da 257-Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabına borç, 299-Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir. Yine aynı maddenin (b) bendinde de hurdaya ayrılmış bu varlıkların çeşitli yollarla elden çıkarılması hallerinde mevzuatta belirtilen ilgili diğer hesapların da kullanılması suretiyle 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabına alacak, amortisman tutarının da 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç kaydı yapılarak muhasebe kayıtlarından düşülmesi gerektiği düzenlenmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, kullanılma olanağını yitiren maddi duran varlıkların hurdaya ayrılmak suretiyle çıkışı yapılarak 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabında izlenmesi gerekmekte, fakat bu varlıkların çeşitli nedenlerle elden çıkarılması durumunda da muhasebe kayıtlarından çıkışının yapılması önem arz etmektedir. Ancak Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğünün muhasebe kayıtlarının incelenmesi neticesinde, satış veya imha etmek yoluyla elden çıkarıldığı belirtilmiş olan hurdalara ilişkin 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar ve 299 Birikmiş Amortisman Hesaplarından yıl içinde herhangi bir çıkış kaydı yapılmadığı, ayrıca önceki yıllarda da imha edilen veya satışı yapılan hurdaların 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar hesabında halen tutulmaya devam edildiği görülmüştür. Hurdaya ayrılarak elden çıkarılan maddi duran varlıkların muhasebe kayıtlarında izlenmeye devam edilmesi, hem İdarenin mali tablolarında 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabının ve 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabının olması gerektiğinden fazla görünmesine yol açmakta hem de İdarenin ne kadar hurda stoğu olduğunun net bir şekilde belirlenmesini engellemektedir. Kamu idaresi tarafından hurdaya ayrılarak elden çıkarılan ve muhasebe kayıtlarında izlenmeye devam edilen 797.933,36 TL değerindeki hurda varlığa ilişkin çıkış kayıtlarının tamamının yapılmış olduğu anlaşılmış olmakla birlikte düzeltme kayıtları 2024 yılı içerisinde yapıldığından 2023 yılı mali tablolarında hatanın etkisi devam etmektedir. Bu itibarla, bundan sonraki süreçte hurdaya ayrılan varlıkların kayda alınması, takibi ve çıkışlarının sağlıklı yapılması ve mali tabloların doğru ve güvenilir sonuç sunmasını teminen uygulamanın mevzuatın hükmettiği şekliyle yapılması önem arz etmektedir. B. DİĞER BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr