2013 - DÜZCE İL ÖZEL İDARESİ.pdf
DÜZCE ĠL ÖZEL ĠDARESĠ 2013 YILI SAYIġTAY DENETĠM RAPORU Eylül 2014
İÇİNDEKİLER KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ .................................. 1 DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ........................................................ 2 SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU ....................................................................................................................... 3 DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI ................................................................... 3 DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI .................................................................................................... 4 DENETĠM GÖRÜġÜ ........................................................................................................................................... 6 DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER .................................... 7 EKLER................................................................................................................................................................. 17
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 1
KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI
HAKKINDA BİLGİ
Düzce Ġl Özel Ġdaresi, bütçe ve muhasebe iĢlemlerini Mahalli Ġdareler Bütçe Ve
Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre yerine getirmektedir. Mezkûr yönetmelikteki
muhasebe sisteminde hüküm bulunmayan haller için merkezi yönetim muhasebe sistemine
atıf yapılmıĢtır. Yine söz konusu yönetmeliğe göre; Mali tablolar, Genel Yönetim Muhasebe
Yönetmeliğinde belirlenen ilkelere ve standartlara uygun olarak hazırlanır ve belirlenen
sürelerde ilgililerin bilgisine sunulur. Kurum ĠçiĢleri Bakanlığının merkezi sistemi olan e-
içiĢleri programını kullanmaktadır.
Düzce Ġl Özel Ġdaresinin 2013 Yılı bütçe gider ve bütçe gelir büyüklükleri Ģu Ģekilde
gerçekleĢmiĢtir:
Bütçe Giderinin Türü 2013 Yılı
Personel Giderleri 13.050.390,95
Sosyal Güv. Kurumlarına Devlet Primi Gid. 2.109.518,01
Mal ve Hizmet Alım Giderleri 30.615.304,07
Cari Transferler 3.962.669,29
Sermaye Giderleri 28.121.275,49
Sermaye Transferleri 11.007.755,44
Bütçe Giderleri Toplamı (TL) 88.866.913,25
Bütçe Gelirinin Türü 2013 Yılı
Vergi Gelirleri 175.868,04
TeĢebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 1.067.598,53
Alınan BağıĢ ve Yardımlar ile Özel Gelirler 78.447.374,84
Diğer Gelirler 25.580.686,79
Bütçe Gelirleri Toplamı (TL) 105.271.528,20
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 2 Kamu Ġdaresi Hesaplarının SayıĢtaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda SayıĢtaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aĢağıda yer alanlar denetime sunulmuĢ olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıĢtır. Geçici ve kesin mizan. Bilanço. Kasa sayım tutanağı, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı, TaĢınır kesin hesap cetveli ile taĢınır hesabı icmal cetveli. Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüĢü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiĢtir. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmıĢ olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 3 SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına iliĢkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüĢtür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluĢturan hesap ve iĢlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleĢtirilmiĢtir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiĢtir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüĢü oluĢturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 4
DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI
BULGU 1:
Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlıklara iliĢkin Amortisman ve Yeniden
Değerleme hesaplarının kullanılmaması
Muhasebe kayıtlarının incelenmesi sonucunda, Maddi ve Maddi Olmayan Duran
Varlıklar hesap gruplarında yer alan ve amortisman ile yeniden değerlerleme uygulamalarının
yapılmasının gerekli olduğu taĢınır ve taĢınmaz hesaplarına iliĢkin olarak amortisman ve
yeniden değerleme hesaplarının kullanılmadığı görülmüĢtür.
Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 178,190 ve 315.maddelerinde;
mahalli idarelerin hesaplarında kayıtlı olan maddi ve maddi olmayan duran varlıkların
bedelleri üzerinden ekonomik ömrü içerisinde giderleĢtirilmesi ve hesaben yok edilmesi, ilgili
varlıklardan yeniden değerlemeye tabi tutulanların yeniden değerlemesinde oluĢan değer artıĢ
ve azalıĢ farklarının izlenmesine yönelik hükümler yer almaktadır.
Kamu muhasebesinin maliyet esası ile varlıklara iliĢkin ilkeleri göz önüne alındığında,
maddi ve maddi olmayan duran varlıkların gerçek değerlerini yansıtması açısından
amortisman ve yeniden değerleme uygulamasının mali tablolarda açıkça yer alması
gerekirken kuruma ait mali tablolarda amortisman ve yeniden değerleme hesaplarının
kullanılmadığı tespit edilmiĢtir.Kurumun mali tablolarının tam ve doğru veriler içermesi
bakımından bu hesapların kullanılması gerektiği açıktır.
Kamu idaresi cevabında: Kamu idaresi cevabında gayrimenkul kayıtlarının idarede
Ġmar Kentsel ĠyileĢtirme birimi tarafından tutulmakta olduğunu ve ĠçiĢleri bakanlığınca
program ve eğitim çalıĢmalarının devam etmekte olduğunu belirtmiĢtir. DemirbaĢ (menkul)
kaydı tutulan bütün birimlerce demirbaĢ kayıtlarının tutulmakta olduğunu ancak amortisman
hesaplarının çalıĢtırılmadığı ama bu hesapların çalıĢtırılması için 12/05/2014 tarih 3905 sayılı
yazı ile Ġdarenin birimlerine talimat verildiğini belirtmiĢtir.
Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli
düzenlemelerin yapılacağı belirtilmiĢtir. Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği
müteakip denetimlerde izlenecektir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 5 BULGU 2: Geçici kabulü yapılmıĢ iĢler olduğu halde 258-Nolu Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabından ilgili varlık hesaplarına aktarılmasının yapılmaması Kurumun 2013 yılı içerisinde geçici kabulü yapılmıĢ olmasına rağmen 258-Nolu Yapılmakta Olan Yatırımlar hesabında izlenen maddi duran varlıklardan ilgili duran varlıklar hesabına aktarılmanın yapılmadığı tespit edilmiĢtir. Mahalli Ġdareler Bütçe Muhasebe Yönetmeliği'nin 180'inci maddesi hükmüne göre; 258 - Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında takip edilen iĢlerin geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarih itibarıyla ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılması gerekirken aktarımların yapılmadığı görülmüĢtür. Kurumun 2013 yılına ait mali tabloları incelendiğinde ise , yıl içinde geçici kabulü yapılıp kesin kabul aĢamasına gelmiĢ olan iĢlere ait tutarların 258-Nolu hesaba alacak olarak kaydının yapılması buna mukabil ilgili iĢlerin hangi maddi duran varlık hesaplarını ilgilendiriyor ise o hesaplara borç kaydının yapılması suretiyle devir iĢlemlerinin gerçekleĢtirilmesi gerekirken bu kayıtların yapılmadığı tespit edilmiĢtir. Kurumun mali tablolarının tam ve doğru veriler içermesi bakımından bu hesapların kullanılması gerektiği açıktır. Kamu idaresi cevabında: Kamu Ġdaresi cevabında özetle; idarece yapılan yatırımların yalnızca idarenin sorumluluk alanında olan yatırımlar olmadığını, 5302 Sayılı Ġl özel Ġdare Kanunun 6. Maddesi Ek fıkrasına göre bakanlıklarca aktarılan tahsisli ödeneklerin yatırımlarının bulunduğu belirtilerek bulgudaki hususlara kısmen iĢtirak edilmekte ve ancak 2014 yılından itibaren Ġdareye ait gayrimenkullerin değerlerine etki edecek ve sorumluluk alanında bulunan yatırımlara iliĢkin geçici kabullerinden sonra belirtilen duruma uygun hareket edileceği bildirilmiĢtir. Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli düzenlemelerin yapılacağı belirtilmiĢtir.Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği müteakip denetimlerde izlenecektir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 6 DENETİM GÖRÜŞÜ Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 yılına iliĢkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı “Amortismanlar” ile “Yapılmakta Olan Yatırımlar” hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 7 DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Ġç Kontrol Sisteminin Kurulmaması Kurumda, Ġç kontrol sisteminin kurulması, uygulanması, izlenmesi ve geliĢtirilmesi yönünde, yürürlükteki Ġç Kontrol mevzuatı gereklerinin yerine getirilmediği tespit edilmiĢtir. ġöyle ki, Maliye Bakanlığı tarafından 31.12.2005 tarihli ve 26040–3 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayınlanan ve 01.01.2006 da yürürlüğe giren Ġç Kontrol ve Ön Mali Kontrole ĠliĢkin Usul ve Esasların “Ġç Kontrol Standartları” baĢlıklı 5 inci maddesinde; “İç kontrol standartları, merkezi uyumlaştırma görevi çerçevesinde Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir ve yayımlanır. İdareler, malî ve malî olmayan tüm işlemlerinde bu standartlara uymakla ve gereğini yerine getirmekle yükümlüdür. Kanuna ve iç kontrol standartlarına aykırı olmamak koşuluyla, idarelerce görev alanları çerçevesinde her türlü yöntem, süreç ve özellikli işlemlere ilişkin standartlar belirlenebilir.” hükmü yer almaktadır. Mezkûr hüküm gereği Maliye Bakanlığı, Kamu Ġdarelerinde iç kontrol sisteminin oluĢturulması, uygulanması, izlenmesi ve geliĢtirilmesi amacıyla gerekli standart ve temel Ģartları belirlemiĢ ve “Kamu Ġç Kontrol Standartları Tebliği” adı altında 26/12/2007 tarih ve 26738 sayılı Resmi Gazetede yayınlamıĢtır. Buna göre, Kurumun, “Kamu Ġç Kontrol Standartları”na uyumlu bir Ġç Kontrol Sistemi oluĢturmak üzere; yapması gereken çalıĢmaları belirlemesi, bu çalıĢmalar için eylem planını oluĢturması, gerekli prosedür ve düzenlemeleri hazırlayarak söz konusu çalıĢmalarını en geç 31.12.2008 tarihine kadar tamamlaması gerekirdi. Kamu Ġdarelerinin, Ġç kontrol Sistemlerinin oluĢturulması, uygulanması, izlenmesi ve geliĢtirilmesine rehberlik etmesi amacıyla Maliye Bakanlığı tarafından ayrıca Kamu Ġç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı Rehberi hazırlanmıĢtır. Bu rehber ve rehberde yer alan temel ilkeler doğrultusunda, Kurumun, kendi Eylem Planını hazırlaması ve 30.06.2009 tarihine kadar tamamlayıp Üst Yöneticinin onayına sunması, akabinde Maliye Bakanlığına göndermesi ve Eylem Planı doğrultusunda yapması gereken çalıĢmalarını da 30.06.2011 tarihine kadar tamamlayacağını öngörmesi gerekirdi.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 8 Gerek 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu gerekse bu Kanuna dayanılarak Maliye Bakanlığınca düzenlenen Ġç Kontrol ve Ön Mali Kontrole ĠliĢkin Usul ve Esaslarda; Ġç kontrol sistemi ile ilgili yetki ve sorumluluklar tanımlanmıĢtır. Buna göre, Üst yöneticiler, yukarıda bahsedilen iç kontrol sisteminin kurulması ve gözetilmesinden, harcama yetkilileri, görev ve yetki alanları çerçevesinde, idari ve malî karar ve iĢlemlere iliĢkin olarak iç kontrolün iĢleyiĢinden, Kurum Strateji GeliĢtirme birimi ise, iç kontrol sisteminin kurulması, standartlarının uygulanması ve geliĢtirilmesinden, Ġç kontrol düzenlemeleri ve iç kontrol sistemi iĢleyiĢinin (Eylem Planında öngörülen faaliyet ve düzenlemelerin gerçekleĢme sonuçlarını) yöneticilerin görüĢü, kiĢi ve/veya idarelerin talep ve Ģikâyetleri ile iç ve dıĢ denetim sonucunda düzenlenen raporları dikkate alarak en az altı ayda bir olmak üzere düzenli olarak izlenmesi, değerlendirilmesi ve eylem planı formatında üst yöneticiye raporlamasından sorumludur. Hal böyleyken, 2013 yılı sonuna kadar Kurum Üst Yönetimi tarafından Ġç Kontrolün kurulması yönünde mevzuatın öngördüğü sorumluluğun yerine getirilmediği görülmüĢtür. Kamu idaresi cevabında: Kurum tarafından bulgudaki hususlara iliĢkin olarak gönderilen cevapta özetle; Kamu iç kontrol standartları ile ilgili kurum Eylem planı hazırlanıp uygulamaya konulduğu , Maliye Bakanlığına gönderildigi ve ayrıca iç kontrol sisteminin oluĢturulması amacıyla Valilik Makamının 09/10/2013 tarih ve 8504 sayılı oluru ile iç denetçi görevlendirmesi yapıldığını ,iç denetim faaliyetlerinin sürdürüldüğünü belirtmiĢlerdir. Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli düzenlemelerin yapıldığı belirtilmiĢtir. Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği müteakip denetimlerde izlenecektir. BULGU 2: TaĢınır Mal Yönetmeliği hükümlerine göre taĢınır iĢlemlerinin tam ve doğru gerçekleĢtirilmemesi Yapılan incelemede, Düzce Ġl Özel Ġdaresinin sahip olduğu taĢınır mallar ile ilgili olarak yapılan iĢlemlerin tam ve güncel olmadığı tespit edilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 9 18.01.2007 tarih 26407 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan TaĢınır Mal Yönetmeliğinin; “Sorumluluk” baĢlıklı 5.maddesi; “MADDE 5 – (1) Harcama yetkilileri taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasını sağlamaktan ve taşınır yönetim hesabını ilgili mercilere göndermekten sorumludur. Harcama yetkilileri taşınır kayıtlarının bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak tutulması ve taşınır yönetim hesabının ilgili mercilere gönderilmesi sorumluluğunu taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri aracılığıyla yerine getirir. (2) Harcama yetkilileri, taşınırlara ilişkin işlem ve kayıtların usule uygun olarak yapılıp yapılmadığını kontrol etmeye veya ettirmeye; kasıt, kusur veya ihmal sonucu kırılan, bozulan veya kaybolan taşınırların ilgililerden tazmini için gerekli işlemleri yapmaya veya yaptırmaya yetkilidir. (3) Kamu idarelerine ait taşınırların muhafazası ile görevli olan veya kendilerine kullanılmak üzere taşınır teslim edilen kamu görevlileri bu taşınırları en iyi şekilde muhafaza etmek, gerekli bakım ve onarımlarını yapmak veya yaptırmak, veriliş amacına uygun bir şekilde kullanmak ve görevin sona ermesi veya görevden ayrılma halinde iade etmek zorundadırlar. (4) Zimmetle teslim edilen dayanıklı taşınırlar, kullanıcıları tarafından başkasına devredilemez. Kullanıcılarının görevden ayrılması halinde söz konusu taşınırların ambara iade edilmesi zorunludur. Bu şekilde teslim yapılmadan personelin kurumla ilişiği kesilmez.” “Kullanılmaz hale gelme, yok olma veya sayım noksanı nedeniyle çıkıĢ” baĢlıklı 27.maddesi; “MADDE 27 – (1) Tüketim malzemelerinin özelliklerinde, ağırlıklarında veya miktarlarında meydana gelen değişmeler nedeniyle oluşan fireler, sayımda noksan çıkan taşınırlar, çalınma, kaybolma gibi nedenlerle yok olan taşınırlar ya da yıpranma, kırılma veya bozulma gibi nedenlerle kullanılamaz hale gelen taşınırlar ile canlı taşınırın ölmesi halinde, Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı ve Taşınır İşlem Fişi düzenlenerek kayıtlardan çıkarılır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 10 “Hurdaya ayırma nedeniyle çıkıĢ” baĢlıklı 28.maddesi; “MADDE 28 – (1) Ekonomik ömrünü tamamlamış olan veya tamamlamadığı halde teknik ve fiziki nedenlerle kullanılmasında yarar görülmeyerek hizmet dışı bırakılması gerektiği ilgililer veya özel mevzuatı çerçevesinde oluşturulan komisyon tarafından bildirilen taşınırlar, harcama yetkilisinin belirleyeceği en az üç kişiden oluşan komisyon tarafından değerlendirilir. (2) Komisyonca yapılan değerlendirme sonucunda hurdaya ayrılması uygun görülmeyen taşınırlar hakkındaki gerekçeli karar harcama yetkilisine bildirilir. (3) Komisyonca hurdaya ayrılmasına karar verilenler için ise Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı düzenlenir. (4) Hurdaya ayrılmasına karar verilen taşınırlardan kayıtlı değeri Bakanlıkça belirlenecek tutara kadar olanlar harcama yetkilisinin, belirlenen tutarı aşan taşınırlar ise kamu idaresi üst yöneticisinin onayı ile kayıtlardan çıkarılır (5) Birinci fıkraya göre harcama yetkilisince oluşturulacak komisyon tarafından ekonomik değerinin olmadığı veya teknik, sağlık, güvenlik ve benzeri nedenlerle imha edilmesinin şart olduğuna karar verilen taşınırlar, harcama yetkilisinin onayı ile imha edilir. İmha, komisyon veya komisyonun gözetiminde uzman kişiler tarafından yapılır. Bu işleme ilişkin ayrıca bir imha tutanağı düzenlenir. İmha işleminde özel mevzuat hükümleri öncelikle dikkate alınır. (6) Hurdaya ayrılan veya imha edilen taşınırlar Taşınır İşlem Fişi düzenlenerek kayıtlardan çıkarılır. Fişin ekine Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağının bir nüshası bağlanır.” “Sayım ve sayım sonrası yapılacak iĢlemler” baĢlıklı 32.maddesi; “MADDE 32 – (1) Kamu idarelerine ait taşınırların, taşınır kayıt kontrol yetkililerinin görevlerinden ayrılmalarında, yıl sonlarında ve harcama yetkilisinin gerekli gördüğü durum ve zamanlarda sayımı yapılır. (2) Taşınır sayımları, harcama yetkilisince, kendisinin veya görevlendireceği bir kişinin başkanlığında taşınır kayıt ve kontrol yetkilisinin de katılımıyla, en az üç kişiden oluşturulan sayım kurulu tarafından yapılır. (3) Sayım süresince, hizmetin aksamaması ve bozulabilecek nitelikteki taşınırlar için gerekli tedbirlerin alınması kaydıyla, taşınır giriş ve çıkışları sayım kurulunun talebi üzerine harcama yetkilisince durdurulabilir. Sayım yapılırken gerekli önlemlerin alınması, sayım
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 11 kurulunun görev ve sorumluluğu altındadır. (4) Sayım kurulu öncelikle, taşınır kayıt ve kontrol yetkilisince ambarda bulunduğu veya ambardan çıktığı halde belgesi düzenlenmediği ve kayıtları yapılmadığı belirtilen taşınırlara ilişkin işlemlerin yaptırılmasını sağlar. Sayım Tutanağının "Kayıtlara Göre Ambardaki Miktar" sütunu, defter kayıtları esas alınarak doldurulduktan sonra ambarlardaki taşınırlar fiilen sayılır ve bulunan miktarlar Sayım Tutanağının "Ambarda Bulunan Miktar" sütununa kaydedilir. (5) Ambar sayım işlemleri tamamlandıktan sonra oda, büro, bölüm, geçit, salon, atölye, garaj ve servis gibi ortak kullanım alanlarında bulunan taşınırlar Dayanıklı Taşınır Listeleri ve bunların verilme sırasında düzenlenen Zimmet Fişleri esas alınarak sayılır ve sayım sonuçları Sayım Tutanağında gösterilir. Kullanım amacıyla kişilere zimmetle verilmiş olan taşınırlar için, sayım yapılmaksızın Sayım Tutanağının "Kayıtlara Göre Kişilere Verilen Miktar" sütunundaki bilgiler dikkate alınır. (6) Sayımda bulunan miktar ile kayıtlı miktar arasında fark bulunması halinde miktarlarında farklılık bulunan taşınırların sayımı bir kez daha tekrarlanır. Yine farklı çıkarsa bu miktar "Fazla" veya "Noksan" sütununa kaydedilir. (7) Sayım kurulunca, taşınırların fiili miktarlarının kayıtlı miktarlardan eksik oluğunun tespit edilmesi halinde Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı ve Taşınır İşlem Fişi; fazla olduğunun tespit edilmesi halinde ise Taşınır İşlem Fişi düzenlettirilerek, defter kayıtlarının sayım sonuçlarıyla uygunluğu sağlanır. (8) Düzenlenen giriş ve çıkış belgelerinin bir örneği, muhasebe kayıtlarının yapılması için muhasebe birimine gönderilir. (9) Kayıtların sayım sonuçlarıyla uygunluğu sağlandıktan sonra sayım kurulu tarafından Taşınır Sayım ve Döküm Cetveli düzenlenir. Cetvel, sayım kurulu ile taşınır kayıt ve kontrol yetkilisi tarafından imzalanır. Bu Cetvel ve eki sayım tutanağı ile sayım sonuçlarına göre düzenlenen giriş ve çıkış belgeleri, taşınır kayıt ve kontrol yetkilisinin yıl sonu hesabını oluşturur. “Dayanıklı taĢınırların numaralandırılması” baĢlıklı 36.maddesi ; “MADDE 36 – (1) Giriş kaydı yapılan dayanıklı taşınırlara, taşınır kayıt ve kontrol yetkilisi tarafından bir sicil numarası verilir. Bu numara yazma, kazıma, damga vurma veya etiket yapıştırma suretiyle taşınırın üzerinde kalıcı olacak şekilde belirtilir. Fiziki veya
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 12 kullanım özellikleri nedeniyle numaralandırılması mümkün olmayan taşınırlara bu işlem uygulanmaz. ….” Mezkur mevzuat hükümlerine aykırı olarak Düzce Ġl Özel Ġdaresinde yapılan inceleme sonucunda; kiĢisel ve ortak kullanım alanlarında personele zimmetlenen taĢınır mallar ile ilgili olarak düzenlenen zimmet fiĢlerinin güncel olarak takip edilmediği, taĢınırlar ile ilgili olarak mevzuat hükümlerinde yer alan zamanlarda yapılması gereken sayımların kurul vasıtasıyla ve fiziki sayım ile değil tamamen muhasebe kayıtları ve taĢınır mal ile ilgili kullanılan program üzerinden yapıldığı, ekonomik ömrünü tamamlamıĢ olup hurdaya ayrılması gereken demirbaĢların ambarlarda tutulup halen muhasebe kayıtlarında yer aldığı ve dayanıklı taĢınırların numaralanması iĢlemlerinin güncel olmadığı tespit edilmiĢtir. Kurumun sahip olduğu taĢınır malların kaydı, muhafazası ve takibi bu malların etkili, ekonomik ve verimli kullanımı açısından önem arz edeceği aĢikar olup kurumun sahip olduğu taĢınır mallar ile ilgili iĢlemlerin mevzuat hükümlerine tam manasıyla uyularak yapılması esastır. Kamu idaresi cevabında: Kurum tarafından bulgudaki husulara iliĢkin olarak gönderilen cevapta özetle; Ġdarenin sahip olduğu kiĢi ve birimlere zimmetlenen taĢınırların numara ve zimmetlerinin güncel hale getirilmesi, sayımların fiziki yapılması, ekonomik ömrünü dolduran taĢınırların zimmet ve güncellemeler ile ekonomik ömrünü dolduranların çıkıĢlarının yapılması sağlanacaktır. Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli düzenlemelerin yapılacağı belirtilmiĢtir. Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği müteakip denetimlerde izlenecektir. BULGU 3: TaĢınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına ait katkı paylarının tahsilatlarının eksik olması Kurumun mali tablo ve raporlarının incelemesi sonucunda , özel idarenin hesabına belediyeler tarafından yatırılması gereken taĢınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı paylarının eksik yatırıldığı görülmüĢtür.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 13
03/04/2005 tarihli ve 25785 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan TaĢınmaz Kültür
Varlıklarının Korunmasına Ait Katkı Payına Dair Yönetmeliğin “Katkı payının tarh,
tahakkuku ve tahsili” baĢlıklı 5.maddesinde;
“ Katkı payı, bina, arsa ve araziler için, mükellefiyetin başlangıç yılında tespit edilen
vergi değeri üzerinden; mükellefiyetin başlangıç yılını takip eden yıldan itibaren ise, her yıl,
bir önceki yıla ait vergi değerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca aynı yıl
için tespit edilen yeniden değerleme oranının yarısı nisbetinde artırılması suretiyle tespit
olunacak değer üzerinden, yıllık olarak tarh, tahakkuk ve tahsil edilen emlak vergisinin yüzde
on (%10) u oranında, emlak vergisiyle birlikte tarh, tahakkuk ve tahsil edilir.”denilmektedir.
Aynı yönetmeliğin “ Katkı payı hesabı” 6.maddesi ise;
“Belediyelerce tahsil edilen katkı payları özel bir hesapta izlenir ve en geç tahsilatı
takip eden ay sonuna kadar doğrudan il özel idarelerince bu amaçla açılan Taşınmaz Kültür
Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı hesabına yatırılır.
Tahsil edilen katkı payının süresi içinde Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına
Katkı Payı hesabına aktarılmasından belediye başkanı ve hesap işleri müdürü birlikte
sorumludur.
Katkı payı hesabının sekreterya hizmetleri il özel idarelerince yürütülür. Valilikçe
katkı payı hesabının tahsil ve dağıtımına ilişkin gerekli kayıt düzeni kurulur.
Tahsil edilen katkı payının süresi içinde il özel idarelerince açılan hesaba
aktarılmaması veya katkı payının başka amaçla kullanılması halinde sorumlular hakkında
yasal işlem yapılır.” ġeklindedir.
“Ödeme” baĢlıklı 16.maddesi ise;
“Katkı Payı’nın tahsili, özel hesaba aktarılması ve bu hesaptan yapılacak ödemeler
valilerce denetlenir.”
Ayrıca, 14.06.2007 tarih 5189/1 nolu SayıĢtay Genel Kurul Kararında Muhasebe
Yetkilileri ile ilgili olarak da sorumluluk tespiti yapılmıĢtır. Bu kararın “Muhasebe
Yetkilisinin Görev ve Sorumlulukları” baĢlıklı 5.maddesinin (d) bendi Muhasebe
Yetkilisinin Gelir ve Alacakları Tahsil Görevini düzenlemiĢtir ki o hüküm aynen Ģu
Ģekildedir;
“5018 sayılı Kanunun 61’inci maddesinin birinci fıkrasında, muhasebe hizmeti;
“gelirlerin ve alacakların tahsili, giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 14 edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm malî işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleridir.” şeklinde tanımlanmış; aynı maddenin ikinci fıkrasında muhasebe yetkilisinin, bu hizmetlerin yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından sorumlu olduğu belirtilmiş, aynı Kanunun 60’ıncı maddesinde de, ilgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek mali hizmetler biriminin görevleri arasında sayılmıştır. Muhasebe Yetkililerinin Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 23’üncü maddesinde, gelirleri ve alacakları ilgili mevzuatına göre tahsil etmek, yersiz ve fazla tahsil edilenleri ilgililerine iade etmek ve bu işlemlere ilişkin kayıtları usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutmak, mali rapor ve tabloları her türlü müdahaleden bağımsız olarak düzenlemek muhasebe yetkilisinin görevlerinden kabul edilmiş, aynı Yönetmeliğin 32’nci maddesinde de idarelerce ilgili kanunlarına göre tarh ve tahakkuk ettirilerek tahsil edilebilir hale gelmiş kamu gelir ve alacaklarının yükümlüleri ve sorumluları adına ilgili hesaplara kaydedilerek tahsil edilmesinden muhasebe yetkilisinin sorumlu olduğu açıkça ifade edilmiştir. Mezkur mevzuat hükümleri gereğince , belediyelerin tahsil ettikleri Emlak Vergisinin yüzde on(%10) u nispetinde tutarı özel idarelerce açılan banka hesaplarına belirtilen süre zarfında yatırmaları gereklidir. Ancak ,Düzce’deki il ve ilçe belediyelerinin bu katkı paylarını 2011,2012 ve 2013 yıllarında tam olarak değil kısmi olarak yatırdığı tetkik edilmiĢtir. Bu husus, kurumun mali tabloları ve bu durum ile ilgili olarak yıl içinde belediyelere göndermiĢ olduğu yazılara karĢı belediyelerin cevaben gönderdikleri yazı eklerinde yer alan tablolarda görülmektedir. Sonuç itibariyle, kurumun alacağı niteliğinde olan katkı payların tahsil edilmesinde gerekli ehemmiyetin verilmesi gereklidir. Kamu idaresi cevabında: TaĢınmaz Kültür Varlıklarının korunmasına ait katkı paylarının eksik olması, Merkez ve Ġlçe belediyelerinden tahsil edilen tutarlar ve kalan alacakların tespiti için gerekli borç bakiyelerinin 2014 yılına ait güncellemelerin yapılması ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkındaki Kanunun ilgili maddesi gereği tahsilatın yapılması için gerekli yasal iĢlemlere baĢlanmıĢtır. Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli düzenlemelerin yapılacağı belirtilmiĢtir. Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği müteakip denetimlerde izlenecektir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 15
BULGU 4:
Güvence Bedellerinin 126-Nolu Verilen Depozito ve Teminatlar hesabında
izlenmemesi
Kurum tarafından elektrik,su,doğalgaz giderlerine iliĢkin olarak idarelere verilen
güvence bedellerinin, 126-Nolu Verilen Depozito ve Teminatlar hesabının kullanılması
suretiyle kaydedilmesi gerekirken bu hesap kullanılmadan direkt olarak 830-Nolu Bütçe
Giderleri hesabına kaydedildiği tespit edilmiĢtir.
126- Nolu Verilen Depozito ve Teminatlar hesabı Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe
Yönetmeliğinin 91. ve 92.maddelerinde düzenlenmiĢtir.
Elektrik,su ve doğalgaz abonelikleri için ilgili idarelere verilen depozito bedellerinin
126-Nolu hesapta izlenmeyip bu bedelleri sadece 830-Nolu hesaba borç olarak kaydetmek
suretiyle giderleĢtirme iĢlemi hem muhasebe sistematiği hem de kurumun mali tablolarının
eksik veri üretmesi açısından yanlıĢ bir uygulama olacağından dolayı bu iĢlemlerde 126-Nolu
Verilen Depozito ve Teminatlar hesabının kullanılması gerektiği açıktır.
Kamu idaresi cevabında: Kamu Ġdaresi cevabında idarece yapılan yatırımların
yalnızca idarenin sorumluluk alanında olan yatırımlar olmadığını, 5302 Sayılı Ġl özel Ġdare
Kanunun 6. Maddesi Ek fıkrasına göre bakanlıklarca aktarılan tahsisli ödeneklerin
yatırımlarının bulunduğunu belirtmiĢtir. Söz konusu yatırımlarda süreci çabuklaĢtırmak ve
kabulleri zamanında yapmak adına idareye aktarılan yatırım ödeneklerinden bütçe gideri
yapılarak güvence bedelleri ödendiğini, bu tür, idareye ait olmayan binalara iliĢkin güvence
bedellerinin idarece 126 verilen depozito ve emanetler hesabından ödenmesinin idarenin
nakit akıĢını kısıtlayacağını bildirmiĢtir.
Önlem olarak adına yatırım yapılan kurumlara güvence bedellerinin taraflarınca
yapılması için uyarıldığı belirtilerek bulgudaki hususlara idare tarafından kısmen iĢtirak
edilmiĢ ve ancak 2014 yılından itibaren Ġdareye ait güvence bedellerinin 126 verilen depozito
ve emanetler hesabından ödeneceği ifade edilmiĢtir.
Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli
düzenlemelerin yapılacağı belirtilmiĢtir. Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği
müteakip denetimlerde izlenecektir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 16 BULGU 5: 372 ve 472 Nolu Kıdem Tazminatı KarĢılığı hesaplarının hiç kullanılmamıĢ olması Belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde veya izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karĢılıklarının izlenmesi için kullanılması gereken 372- ile 472-Nolu Kıdem Tazminatı KarĢılığı hesaplarının kullanılmadığı tespit edilmiĢtir. 372- ile 472- Kıdem Tazminatı KarĢılığı hesaplarının nitelikleri ve iĢleyiĢleri Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 248, 249, 290 ve 291.maddelerinde hüküm altına alınmıĢtır.. Kamu muhasebesinin ihtiyatlılık ilkesine göre ; kurumlar muhasebe uygulamalarında muhtemel risk ve olaylara karĢı ilgili yönetmeliklerde belirtilen durumlarda karĢılık ayırmak durumundadır. Bu karĢılık ayırma aynı zamanda kamu idaresinin üreteceği mali tabloların doğru ve tam veri üretmek suretiyle kurumun mali durumunu gerçek ölçüde göstermek bakımından gereklidir. Dolayısıyla, kurumda çalıĢan iĢçiler için kıdem tazminat karĢılıkların ayrılması ve bunların mali tablolarda gösterilmesi esastır. Kamu idaresi cevabında: Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2014 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. Sonuç olarak: Bulguda belirtilen hususlarla ilgili olarak kurum tarafından gerekli düzenlemelerin yapılacağı belirtilmiĢtir. Söz konusu hususların düzeltilip düzeltilmediği müteakip denetimlerde izlenecektir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 17 EKLER EK-1: KAMU ĠDARESĠ MALĠ TABLOLARI
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 18
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 19
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 20
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Düzce Ġl Özel Ġdaresi 2013 Yılı SayıĢtay Denetim Raporu 21 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06100 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 40 94 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr