2019 - TÜRKİYE SU ENSTİTÜSÜ.pdf

TÜRKİYE SU ENSTİTÜSÜ 2019 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2020

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ.................................................................................................. 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ............................................................................................. 6
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .......................................................................................................... 7
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 7
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ..................................................................... 7
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ............................................................................................................................. 9

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1 2019 Yılı Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu ........................................................5 Tablo 2 Bütçe Gelirlerinin Ekonomik Sınıflandırılması ..........................................................5

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ
   1.1. Mevzuat ve Görevler Türkiye Su Enstitüsü, 2.11.2011 tarihli ve 28103 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan, (6223 sayılı Kanun’un verdiği yetkiyle hazırlanan) 658 sayılı Türkiye Su Enstitüsünün Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile kurulmuştur. Kurum, 15 Temmuz 2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 4 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 33’üncü Bölümü kapsamında, aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir: "Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı, özel bütçeli Türkiye Su Enstitüsü kurulmuştur. Enstitünün kısa adı “SUEN”dir. Enstitünün merkezi İstanbul’dadır. Enstitünün görevleri anılan Kararname'nin 470'nci maddesinde düzenlenmiş olup, bu görevler şunlardır: a) Su ile ilgili, geleceğe yönelik yapılacak çalışmaların yönlendirilmesi, takip edilmesi, ülkemizin kısa ve uzun dönemli su yönetimi stratejisinin geliştirilmesi, su yönetimi ile ilgili görev yapmakta olan kurum ve kuruluşlar arasında eşgüdüm sağlanmasına yönelik bilgi üretmek. b) Su ile ilgili ulusal ve uluslararası kuruluşların çalışma, bilgi üretimi ve istatistik faaliyetleri ile diğer dış gelişmeleri takip etmek. c) Ulusal ve uluslararası su sektörünün işbirliği içinde çalışması için gerekli faaliyetleri yürütmek, çalışmalarıyla ulusal ve uluslararası su sektöründe temayüz etmiş kurum ve kişiler ile gerektiğinde projelerde beraber çalışmak. ç) Sürdürülebilir su politikalarının geliştirilmesi ve küresel su meselelerinin çözülmesi yönünde stratejiler üretilmesi için gerekli imkân ve araçların geliştirilmesine katkı sağlamak. d) Ulusal ve uluslararası su politikaları geliştirmek amacıyla bilimsel araştırmalar yapmak ve bunların yapılmasını desteklemek. e) Ulusal ve uluslararası forum, konferans, toplantı, seminer, sempozyum ve benzeri faaliyetlere katkıda bulunmak. f) Ulusal ve uluslararası düzeyde eğitim programları düzenlemek.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 g) Uluslararası su hukukuna ilişkin çalışmalar yapmak. ğ) Su kaynaklarının sürdürülebilir kalkınma ve yenilenebilir enerji üretimi amacıyla kullanılması ilkelerinin belirlenmesine yönelik bilgi üretmek. h) Enstitünün görev alanına giren konularda, yabancı kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapmak. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Teşkilat yapısı, 4 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 471'inci maddesi ile düzenlenen Enstitü, Yönlendirme Komitesi, Yönetim Kurulu ve Enstitü Başkanlığından oluşmaktadır. Yönlendirme Komitesi, Tarım ve Orman Bakanının başkanlığında, Sanayi ve Teknoloji, Çevre ve Şehircilik, Dışişleri, Enerji ve Tabii Kaynaklar, İçişleri, Sağlık, Tarım ve Orman Bakanlığı Bakan Yardımcıları, Devlet Su İşleri Genel Müdürü, Su Yönetimi Genel Müdürü, Meteoroloji Genel Müdürü, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanı, Enstitü Başkanı ile Tarım ve Orman Bakanlığınca belirlenecek iki üniversite öğretim üyesi veya sivil toplum kuruluşu temsilcisinden oluşur ve Enstitünün hedef ve stratejileri ile çalışma ilkelerini belirler. Yönetim Kurulu ise, Tarım ve Orman Bakanlığı Bakan Yardımcısının Başkanlığında, Enstitü Başkanı, Enstitü Başkan Yardımcısı, Politika Geliştirme Koordinatörü, Proje Geliştirme ve Uygulama Koordinatörü ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Su Yönetimi Genel Müdürlüğü, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Meteoroloji Genel Müdürlüğü ve Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu temsilcilerinden meydana gelmekte olup, üç ayda bir Enstitü Başkanının daveti üzerine toplanır ve toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar verir. Görev ve yetkileri şunlardır: a) Yönlendirme Komitesinin belirlediği hedef, strateji ve ilkelere uygun olarak karar almak. b) Enstitünün idari, mali ve teknik yönden düzenli, verimli ve etkin faaliyette bulunabilmesi için gerekli tedbirleri almak. c) Enstitünün, personel değerlendirme kriterlerini, iş tanımlarını, görevlere karşılık

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 gelen pozisyonları görüşerek karara bağlamak. ç) Enstitünün yıllık programını ve bütçe teklifini onaylamak. d) Enstitünün yurt içindeki ulusal kuruluşlarla işbirliği yapması ve bu kuruluşlara üye olması için karar almak. e) Enstitünün ilgili mevzuat hükümleri uyarınca yurt dışındaki uluslararası kuruluşlara üye olmasına, bunlarla ve yurt içindeki kuruluşlarla işbirliği yapmasına karar vermek. f) Enstitü Başkanlığının ve birimlerinin çalışma usul ve esasları, görev ve yetkilerine ilişkin düzenlemeleri yürürlüğe koymak. g) Mevzuatla verilen diğer görevleri yapmak. Enstitü Başkanlığı ise Enstitünün yürütme organı olup Başkan ve Başkan Yardımcısı ile Politika Geliştirme Koordinatörlüğü, Proje Geliştirme ve Uygulama Koordinatörlüğü, İdari ve Mali İşler Koordinatörlüğü birimlerinden oluşur. Enstitü Başkanı, Enstitünün idari birimlerinin en üst amiridir. Enstitü Başkanının görev ve yetkileri şunlardır: a) Başkanlık hizmetlerini mevzuata, Enstitünün amaçlarına, stratejik planına, performans kriterlerine ve hizmet kalite standartlarına uygun olarak yürütmek ve Enstitü organları ile Başkanlık arasında koordinasyon sağlamak. b) Enstitüyü temsil etmek. c) Yönetim Kurulunun aldığı kararları uygulamak. ç) Enstitü personelinin atama işlemlerini yürütmek. d) Enstitünün yıllık çalışma raporu, araştırma ve iş programı ile bütçesini hazırlamak. e) Yapılacak bağışları kabul etmek, sponsorluk ile ilgili faaliyetleri yürütmek. f) Yönetim Kurulu toplantılarının gündemini belirlemek. g) Yönetim Kurulu ve Yönlendirme Komitesi tarafından verilen benzeri görevleri yapmak. ğ) Mevzuatla verilen diğer görev ve hizmetleri yapmak.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Başkana yardımcı olmak üzere bir Başkan Yardımcısı atanır. Başkan Yardımcısı, Başkan tarafından verilen görevleri yerine getirir ve Başkana karşı sorumludur. Yönlendirme Komitesinin ve Yönetim Kurulunun sekretarya işleri Enstitü Başkanlığı tarafından yürütülür. Ayrıca Kararname'nin 475'inci maddesine istinaden Enstitü, görev alanına giren konularla ilgili olarak çalışmalarda bulunmak üzere bakanlık, kamu kurum ve kuruluşları, meslek odaları, özel sektör temsilcileri, özel hukuk hükümlerine tabi kuruluşlar, sivil toplum kuruluşları ve konu ile ilgili uzmanların katılımı ile geçici ve sürekli kurullar ile çalışma grupları oluşturabilmektedir. Kararname'nin 476'ncı maddesine göre Enstitü, Başkanlıkça tespit ve tayin edilecek geçici veya belli bir ihtisas gerektiren nitelikteki hizmetler için, ilgisine göre 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin ek 26’ncı ve ek 27’nci maddelerine göre personel, yine 375 sayılı Kararname'nin ek 23'üncü maddesine göre ise sözleşmeli uzman istihdam edilebilmekte, proje ve araştırma süresi ile sınırlı olarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarından proje ve araştırmaların gerektirdiği niteliklere sahip yeterli sayıda personel 375 sayılı Kararname'nin ek 25'inci maddesine göre görevlendirilebilmektedir. Enstitüde istihdam edilen personel, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının c bendi kapsamında sigortalı sayılmaktadır. Kurum; 7 sözleşmeli sürekli personel, 10 proje ve yardımcı proje elemanı, 15 görevlendirme ve 1 işçi olmak üzere 33 kişiyle çalışmaktadır. 1.3. Mali Yapı Türkiye Su Enstitüsü Başkanlığı, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli II sayılı Cetvelde yer alan özel bütçeli idarelerden olup, faaliyetlerini merkezi yönetim bütçe kanunlarıyla verilen ödenekler ve gelirleriyle gerçekleştirmektedir. 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 477'nci maddesinde Enstitünün gelirleri şu şekilde sayılmıştır: Genel bütçeden yapılacak yardımlar, Enstitü faaliyetlerinden elde edilen gelirler, yayın ve patent gelirleri, her türlü yardım ve bağışlar, Enstitünün sahip olduğu taşınır, taşınmaz ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 haklardan elde edilen gelirler, Enstitü gelirlerinin nemalandırılması sonucu elde edilen gelirler ve diğer gelirler. 2019 Yılı Bütçesiyle Başkanlığa 4.078.000 Türk lirası ödenek tahsis edilmiştir. Bunun 3.996.988 Türk lirası bütçe gideri olarak gerçekleştirilmiş olup, kalan 81.012 Türk lirası tenkis edilmiştir. Bütçe gider gerçekleşme oranı %98 düzeyindedir. Tablo 1: 2019 Yılı Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu Tablo 2: Bütçe Gelirlerinin Ekonomik Sınıflandırılması Ekonomik Kodlar Bütçe Gelirinin Türü Cari Yıl (N)
800 Bütçe Gelirleri Hesabı 4.075.214,06 800 03 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 42.258,17 800 04 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 4.027.800,00 800 05 Diğer Gelirler 5.155,89
Net Bütçe Gelirleri Toplamı 4.075.214,06 İdarenin 2019 yılı net bütçe geliri ise 4.075.214 Türk lirasıdır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Türkiye Su Enstitüsü Başkanlığı, muhasebe işlemlerini Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak yürütmekte olup, mali rapor ve tablolarını ilgili Yönetmeliğe göre hazırlamakta ve tahakkuk esaslı muhasebe sistemi uygulamaktadır. Muhasebe kayıtları Kodu Ödenek Türü Kesintili Başlangıç Ödeneği (TL) Toplam Ödenek (TL) Yıl Sonu Gerçekleşme (TL) 01 Personel Giderleri 1.746.000 1.750.000 1.686.991 02 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 377.000 366.000 350.040 03 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 957.000 957.000 956.653 06 Sermaye Giderleri 885.000 1.005.000 1.003.304 TOPLAM 3.958.000 4.078.000 3.996.988

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 "Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi" üzerinden yapılmaktadır. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup, denetim bunlar ile Usul ve Esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Birleştirilmiş veriler defteri.  Geçici ve kesin mizan.  Bilanço.  Kasa sayım tutanağı,  Banka mevcudu tespit tutanağı, Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli veya envanter defteri,  Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu,  Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu,  Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ İç Kontrol mevzuatı çerçevesinde yapılan incelemede aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:  Kurumun 5018 sayılı Kanun’un “iç denetim” ve “ön mali kontrol” ile ilgili

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 hükümlerine yönelik bir çalışma yapmadığı, bununla birlikte stratejik plan ve risk yönergesine yönelik çalışmalar yaptığı ve/fakat Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkarılan İç Kontrol Standartları Tebliği'nin uygulanması konusunda henüz yeterli mesafe alınmadığı görülmüştür.  Kurumda iç denetim birimi ve iç denetçi bulunmamaktadır. Strateji biriminin görevlerini yerine getirmek için ise, İdari ve Mali İşler Koordinatörlüğü kurulmuştur.  Kurum personelinin görev, yetki ve sorumlulukları, personel iş tanımları halinde belirlenmiştir.  Kamu Görevlileri Etik Sözleşmesi tüm personele imzalatılarak özlük dosyalarına konulmuştur.  Stratejik Plan mevzuata uygun olarak 5 yılı (2019-2023) kapsayacak şekilde hazırlanmıştır.  Yılı bütçesi, stratejik planda yer alan öncelikler ve hedefler dikkate alınarak yapılmaktadır. Kurum stratejik planında idarenin yürüteceği program, faaliyet ve projeler ile bunların kaynak ihtiyacı, performans hedef ve göstergelerini de içerecek şekilde hazırlanmıştır.  Kurumsal Risk Yönetim çalışmaları, Kurumsal Risk Yönetimi prosedürleri çerçevesinde düzenli, sistematik bir şekilde, kurumsal amaç ve hedeflerin gerçekleşmesine yönelik olarak tanımlanmakta, risklere karşı gerekli kontroller belirlenmekte ve izlenmektedir.  Kurum, ön mali kontrol faaliyetlerini 5018 sayılı Kanun gereğince, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’a uygun olarak yerine getirmektedir.  Kurum, 5018 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata tabi olmakla birlikte, İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı hazırlamamıştır. Ayrıca İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulu da kurulmamıştır.  Üst yönetici ve harcama birimleri tarafından, İç Kontrol Güvence Beyanı imzalanmıştır.  Kurumun tüm birimlerinde yapılan işlerin iş tanımları, iş akış şemaları ile iş süreçlerine ilişkin çalışmalar varsa da yeterli düzeyde değildir.  Kurumda yönetim, denetim ve diğer paydaşların ihtiyaç duyduğu gerekli analiz, kontrol ile izlemeye dönük sürdürülebilir raporlama yapabilecek veri tabanına sahip bir yönetim bilgi sistemi mevcuttur. Kurumun, yukarıda anılan, iç kontrol sistemine ilişkin yürüttüğü faaliyetler ve ulaştığı sonuçlar değerlendirildiğinde, İç Kontrol Sisteminin, tamamlanmadığı, bazı faaliyetlerin tamamlanma sürecinin ise devam ettiği görülmüştür. Kurumun iç kontrol sisteminin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 gelişiminin orta düzeyde olduğu, uygulamada geliştirilmesi gereken alanlar bulunduğu değerlendirilmiştir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Türkiye Su Enstitüsünün 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Su Enstitüsü 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr