2019 - TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU.pdf

TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU 2019 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2020

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ................................................................................................ 10
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................ 11
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 11
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ...................................................................... 11
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 14
7. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 14
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 25

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1:2019 Yılı Bütçe Geliri Gerçekleşmeleri ....................................................................... 7 Tablo 2:2019 Yılı Bütçe Ödenekleri ve Gider Gerçekleşmeleri ................................................ 8 Tablo 3:Kurumun Sermayesine İştirak Ettiği Şirketler .............................................................. 9 Tablo 4:Sosyal Tesisler .............................................................................................................. 9 Tablo 5:2019 Yılı TÜBİTAK Destekleri ................................................................................. 21

KISALTMALAR ARDEB : Araştırma Destek Programları Başkanlığı AR-GE: Araştırma Geliştirme A.Ş.: Anonim Şirket BİDEB: Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı BiGG: Bireysel Genç Girişim BİLGEM: Bilişim ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi BUTAL: Bursa Test ve Analiz Laboratuvarı Müdürlüğü BİTO: Bilim Toplum BTDB: Bilim ve Toplum Daire Başkanlığı BTYPDB : Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Daire Başkanlığı ERC: European Research Council (Avrupa Araştırma Konseyi) KAMAG: Kamu Araştırmaları Destek Grubu KİM: Kurumsal İletişim Müdürlüğü KOBİ: Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler MAM: Marmara Araştırma Merkezi MARTEK: Marmara Teknokent MSCA : Marie Sklodowska Curie Araştırma RUTE: Raylı Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü SAGE: Savunma Sanayii Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü SGK: Sosyal Güvenlik Kurumu SAVTAG: Savunma ve Güvenlik Teknolojileri Araştırma Destek Grubu TTO : Teknoloji Transfer Ofisi Başkanlığı TEYDEB : Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı TUG: Ulusal Gözlemevi TÜBİMER: İletişim Merkezi Müdürlüğü TÜBİTAK: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu TÜSSİDE: Türkiye Sanayi Sevk ve İdare Enstitüsü UİDB: Uluslararası İşbirliği Daire Başkanlığı ULAKBİM: Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi UME: Ulusal Metroloji Enstitüsü UZAY: Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü

BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler

1. Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile Birikmiş Amortismanlar Hesabının Birbirine Eşit Olmaması
2. Gayri Maddi Hak Alımının Haklar Hesabında Muhasebeleştirilmemesi
3. Bazı İhalelerde Yaklaşık Maliyetin Belirlenmesinde Aşırı Yüksek veya Aşırı Düşük Fiyat Bildirimlerinin Dikkate Alınması
4. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 22/d Maddesi Kapsamında Doğrudan Temin Yoluyla Yapılan Alımlarda Muhasebe Birimleri Arasında Farklı Uygulamalar Bulunması
5. Hane Halkına Yapılan Transferler Kapsamındaki Malların Taşınır Kayıtlarının Yapılmaması
6. TÜBİTAK Tarafından Yapılan Destek Ödemelerine İlişkin Kapsamlı Etki Analizi Yapılmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanun ile kurulan ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına bağlı, kamu tüzel kişiliğine haiz, idari ve mali özerkliğe sahip, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli II sayılı cetvelde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresidir. Kurumun kısa adı TÜBİTAK olup merkezi Ankara'dır. 09.07.2018 tarihli ve 30473 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 703 sayılı KHK ile 278 sayılı Kanunun adı "Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun" olarak değiştirilmiş ve birçok maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. 15.07.2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 numaralı “Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi”nin kırkbirinci bölümünde yer alan 582- 597 nci maddelerinde Kurumun amacı, görevleri ve yapısı yeniden düzenlenmiştir. Adı geçen Kararnamenin 582 nci maddesinde; TÜBİTAK'ın kuruluş amacı; "Türkiye'nin rekabet gücünü ve refahını artırmak ve sürekli kılmak için; toplumun her kesimi ve ilgili kurumlarla iş birliği içinde, ulusal öncelikler doğrultusunda bilim ve teknoloji politikaları hakkında çalışmak, bunları gerçekleştirecek alt yapının ve araçların oluşturulmasına katkı sağlamak, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini özendirmek,desteklemek, koordine etmek, yürütmek, bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde katöncülük yapmak...” olarak belirlenmiştir. Kararnamenin 584 üncü maddesinde ise Kurumun görevleri; a) Bilimsel ve teknolojik alanlarda, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini desteklemek, koordine etmek, izlemek, yapmayı özendirmek ve yapmak, bu amaçla program ve projeler geliştirmek. b) Ülkemizin bilim ve teknolojiye, buluş ve yeniliğe dayalı rekabet gücünün yükseltilmesine, ekonomik ve sosyal gelişimine, ülke güvenliğine, insan ve çevre sağlığına katkı sağlamaya dönük stratejik alanlarda araştırmalar yapmak ve yaptırmak, teknoloji altyapısını güçlendirmek amacıyla merkezler ve enstitüler kurmak. c) Kurum bünyesinde araştırma ve geliştirme faaliyetlerini yapan merkezlerde, enstitülerde ve birimlerde geliştirilen teknolojilerin üretimde ve ihtiyaç duyulan alanlarda

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 tanıtılmasını, kullanılmasını veya bunlardan daha kolay yararlanılmasını sağlamak için gerekli ortamları ve yönetim yöntemlerini hazırlamak ve bu teknolojilerin ülke ekonomisine, sınaî ve sosyal gelişmeye katkıda bulunacak ticari değerlere dönüşmesini sağlamak, bu amaçla ilgili Bakanın onayı üzerine şirket kurmak, kurulmuş şirketlere ortak olmak. ç) Kamu ve özel sektörün teknolojik araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetlerine etkin katılımını sağlayacak teşvik ve destek sistemlerini geliştirmek ve uygulamak, erken aşamadaki gelişme potansiyeli olan buluşların ticarileştirilmesi amacıyla faaliyet gösteren tüzel kişi ve fonları desteklemek, bu amaçla ilgili Bakanın onayı üzerine şirket kurmak, kurulmuş şirketlerde imtiyazlı pay sahibi olmak, kamu ve özel sektörün araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri sonucu elde edecekleri çıktıların ticari değere dönüştürülmesini desteklemek, sanayinin üniversite ve araştırma kurum ve kuruluşları ile işbirliği yapmasını sağlayacak programlar geliştirmek ve bu işbirliğinin somut hale dönüşebileceği ortamları oluşturmak, bu alanlarda girişimciliği desteklemek, fikri ve sınaî haklara ilişkin destek vermek, bu bentte sayılan amaçlarla Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda teminatlı veya bir defaya mahsus olmak üzere teminat alınmaksızın hibe niteliğinde ve/veya geri ödemeli destekler vermek ve ön ödemede bulunmak. d) Türkiye'nin taraf olacağı bilimsel ve teknolojik yardım ve işbirliği anlaşmalarının hazırlanması ve müzakeresinde Cumhurbaşkanlığına önerilerde bulunmak ve bu anlaşmaların izlenme ve uygulanmasında ilgili mevzuat çerçevesinde görev almak. e) Görev alanına giren faaliyetlerle ilgili yerli ve yabancı araştırma kurumları ve araştırıcılarla her türlü bilimsel ve teknik işbirliği yapmak ve bu kurumlara, gerekirse üye olmak, uluslararası bilimsel ve teknik anlaşmalara Türkiye adına taraf olmak. f) Görev alanına giren konularda ulusal ve uluslararası kongre, seminer, kollokyum gibi bilimsel toplantıları desteklemek, düzenlemek ve bunlara katılmak. g) Ülkemiz genelinde bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak, bu amaçla Kurumun ilgi ve faaliyet alanlarında Türkçe ve yabancı dillerde süreli ve süresiz yayınlar yapmak, çoklu ortamlarda doküman ve belge oluşturmak ve bu tür yayınları ve etkinlikleri desteklemek. ğ) Dokümantasyon, bilgi sistemleri, bilgi bankaları, veri tabanları, kütüphane ve arşiv gibi bilimsel ve teknolojik destek birimleri kurmak, mevcut ulusal ve uluslararası yapı ve sistemlerle işbirliği yapmak, araştırma ve eğitim kuruluşları arasında araştırma ve eğitim amaçlı elektronik haberleşme hizmeti verecek ağlar kurmak, işletmek ve bu ağların yurt içi ve yurt dışındaki ağlarla bağlantısını sağlamak. h) Bilim adamlarının, araştırıcıların yetiştirilmeleri ve geliştirilmeleri için olanaklar

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 sağlamak, bu amaçla ödüller vermek, öğrenim ve öğrenim sonrasında üstün başarısıyla kendini gösteren gençleri izleyerek onların yetişme ve gelişmelerine yardım etmek, burslar vermek, yarışmalar düzenlemek ve yayınlar yapmak, ı) Bilimsel ve teknolojik gelişmeleri aktarmak, bu alanlardaki yönetsel bilgi ve becerilerin artırılmasına yönelik danışmanlık hizmeti vermek, eğitimler yapmak ve yaptırmak. h) Bu maddede belirtilen amaçların gerçekleştirilmesi ve görevlerin yerine getirilebilmesi ile ilgili her türlü faaliyette bulunmak ve gerekli desteği sağlamak. (2) Kurum, sayılan görevlerini yerine getirmek amacıyla kuluçka merkezi, teknoloji merkezi, teknoloji transfer ofisleri, proje geliştirme ve bilgi aktarım merkezleri, bilim merkezi, bilim parkı ve benzerlerini kurmak ve desteklemek, yurt dışı irtibat büroları kurmak, destek programları oluşturmak, işbirliği ağları ve kümelenme faaliyetlerini desteklemek, proje pazarı, bilim fuarı, yarışma ve benzeri etkinlikleri düzenlemek ve desteklemek, ödül, burs ve teşvik ikramiyesi vermek, Yönetim Kurulu tarafından belirlenecek usul ve esaslar doğrultusunda teminat alınmaksızın hibe ve/veya kredi olarak sermaye desteği vermek ve ön ödemede bulunmak ve birinci fıkrada belirtilen görevlerin yerine getirilmesi ile ilgili her türlü faaliyette bulunmak ve gerekli desteği sağlamak yetkisini haizdir. (3) TÜBİTAK yukarıda belirtilen bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetlerine ilişkin genel usul ve esasların belirlenmesinde Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Kurulu ve diğer ilgili politika kurullarıyla koordinasyon içerisinde çalışır.” şeklinde hüküm altına alınmıştır. Kurum, 278 sayılı Kanunda ve 4 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde hüküm bulunmayan hallerde özel hukuk hükümlerine tabidir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları A - Teşkilat Yapısı 4 Numaralı “Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi”nin 585 nci maddesine göre TÜBİTAK aşağıdaki organ ve birimlerden oluşur: a) Yönetim Kurulu b) Başkanlık c) Araştırma merkezleri, enstitüler ve benzeri birimler ç) Kurumun görevlerini yerine getirebilmesi için gerek duyulan bilim parkı, bilim merkezi, müze ve benzeri diğer birimler Yönetim Kurulu; Kurumun en üst karar organı olup, 7 üyeden oluşur. Başkan, Kurumun ve Yönetim Kurulunun Başkanıdır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Başkanlık; Başkan ve iki Başkan Yardımcısı ile Genel Sekreterden oluşur. Kurumun birimleri aşağıdaki gibidir; a - Başkanlık Birimleri 1- Genel Sekreterlik 2- İç Denetim Birimi Başkanlığı 3- Hukuk Hizmetleri Başkanlığı 4- Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Daire Başkanlığı (BTYPDB) 5- Teknoloji Transfer Ofisi Başkanlığı (TTO) 6- Kurumsal İletişim Müdürlüğü (KİM) 7- İletişim Merkezi Müdürlüğü (TÜBİMER) 8- Araştırma Destek Programları Başkanlığı (ARDEB) 9- Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı (TEYDEB) 10- Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) 11- Bilim ve Toplum Daire Başkanlığı (BTDB) 12- Uluslararası İşbirliği Daire Başkanlığı (UİDB) b - Merkez ve Enstitüler Faaliyetlerine göre Ar-Ge ve Ar-Ge Kolaylık Birimleri olarak yapılandırılmış olup 10 tanedir. Bunların listesi ve bulundukları şehirler aşağıda verilmiştir. Ar-Ge Birimleri 1- Savunma Sanayii Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü (SAGE) - Ankara 2- Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (UZAY) - Ankara 3- Marmara Araştırma Merkezi (MAM) - Gebze 4- Bilişim ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi (BİLGEM) - Gebze 5- Ulusal Metroloji Enstitüsü (UME) - Gebze 6- Türkiye Sanayi Sevk ve İdare Enstitüsü (TÜSSİDE) - Gebze 7- Temel Bilimler Araştırma Enstitüsü (TBAE) - Gebze 8- Raylı Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü (RUTE) - Gebze Ar-Ge Kolaylık Birimleri 1- Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi (ULAKBİM) - Ankara 2- Test ve Analiz Laboratuvarı (BUTAL) - Bursa 3- TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi (TUG) - Antalya c - Muhasebe Birimleri Muhasebe birimlerinin sayısı 11 tanedir. Başkanlık birimlerinin muhasebe hizmetleri

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Başkanlık Muhasebe Birimi tarafından, merkez ve enstitülerin muhasebe hizmetleri ise kendileri tarafından yürütülmektedir. B - İnsan Kaynakları Kurumda, 31 Aralık 2019 tarihi itibarıyla 5.368 personel görev yapmaktadır. Bu personelin %51'i kadrolu, %49'u proje personeli olarak çalışmaktadır. Personelin %16'sı TÜBİTAK Başkanlık birimlerinde, %84'ü ise Ar-Ge ve Ar-Ge kolaylık birimlerinde görev yapmaktadır. Bunun dışında 696 Sayılı KHK kapsamında kadroya geçirilen şahsa bağlı kadrolu 658 personel bulunmaktadır. TÜBİTAK Hizmet Grupları ve Dereceler Cetveline göre TÜBİTAK personeli beş ana grupta toplanmış olup, kadro unvanları ve sayıları aşağıda sıralanmıştır. Y Grubu (Yönetim): Başkan, başkan yardımcısı, genel sekreter, merkez başkanı, genel sekreter yardımcısı, destek programları başkanı, grup koordinatörü, hukuk hizmetleri başkanı, TTO başkanı, merkez başkan yardımcısı, enstitü müdürü, destek programları başkan yardımcısı, enstitü müdür yardımcısı, laboratuvar müdürü, danışman, hukuk müşaviri, iç denetim birimi başkanı, daire başkanı, iç denetim birimi başkan yardımcısı, iç denetçi ve müdürden oluşmaktadır. Y grubu çalışan sayısı 178 olup tüm personel içindeki oranı %3'tür. A G Grubu (Araştırma): Başuzman araştırmacı, uzman araştırmacı, araştırmacı, bilimsel programlar başuzmanı, bilimsel programlar uzmanı ve bilimsel programlar uzman yardımcısından oluşmaktadır. AG grubu çalışan sayısı 3.076 olup tüm personel içindeki oranı %57'dir. A Grubu (Teknik ve Destek): Başuzman, uzman, uzman yardımcısı, başmühendis, mühendis, avukat, patent vekili, müdür yardımcısı ve birim sorumlusundan oluşmaktadır. A grubu çalışan sayısı 779 olup tüm personel içindeki oranı %15'tir. B Grubu (Hizmet): Koruma güvenlik amiri, başteknisyen, uzman teknisyen, teknisyen, memur, yönetici asistanı ve hemşireden oluşmaktadır. B grubu çalışan sayısı 1.234 olup tüm personel içindeki oranı %23'tür. C Grubu (Yardımcı Hizmet): Başşoför, şoför, aşçı, usta, garson ve dağıtıcıdan oluşmaktadır. C grubu çalışan sayısı 101 olup tüm personel içindeki oranı %2'dir. Diğer Personel: 696 Sayılı KHK kapsamında kadroya geçirilen şahsa bağlı personelden oluşmaktadır. Çalışan sayısı 658' dir. TÜBİTAK 4 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 582 nci maddesi hükmüne göre Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile ilgili bir kurumdur. Ayrıca, 4 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 584 üncü maddesinde

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 TÜBİTAK'ın, bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetlerine ilişkin genel usul ve esasların belirlenmesinde Cumhurbaşkanlığı bünyesindeki Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Kurulu ve diğer ilgili politika kurullarıyla koordinasyon içerisinde çalışacağı, Türkiye Bilimler Akademisine ilişkin düzenlemelerin yer aldığı Kararname'nin kırkıncı bölümünde,

• Akademi Üyelerinin üçte birinin TÜBİTAK Yönetim Kurulu tarafından önerileceği,
• Akademinin giderlerinin yapılmasında, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu mevzuatında yer alan usul ve esasların uygulanacağı,
• Akademinin sekretarya hizmetlerinin TÜBİTAK tarafından yerine getirileceği hüküm altına alınmıştır. 1.3. Mali Yapı A - Bütçe Yapısı ve Kullandığı Kaynaklar TÜBİTAK, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli II sayılı cetvelde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresidir. Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve özgelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 591 inci maddesine göre Kurumun gelir kaynakları şunlardır: 1 - Her yıl genel bütçeden aktarılacak tutar 2 - Kuruma yapılacak her türlü yardımlar, bağışlar ve vasiyetler 3 - Kurum dışına verilecek hizmetler karşılığında alınacak olan paraların % 60'ı 4 - Yayım gelirleri ve diğer faaliyet gelirleri 5 - Kuruma ait taşınır veya taşınmaz malların gelirleri 6 - Danışma hizmeti karşılığı elde edilecek gelirler 7 - İşletme ve şirketler ile diğer birimlerden aktarılan gelirler 8 - Buluşlardan doğan haklara ilişkin gelirler Bu gelirlerden hesap yılı sonuna kadar harcanamayan paralar kurumun ertesi yıl gelir hesabına aktarılmaktadır. 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun 13, 14 ve 15 inci maddeleri ve 4 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 591 inci maddesi uyarınca Kurum harç ve vergilerden muaf tutulmuştur. B - Bütçe (Gelir - Gider) Gerçekleşmeleri a - Bütçe Gelirleri 2019 yılında 3.072.986.000 TL bütçe geliri elde edilmesi planlanmış, bu yılda 5.297.523.034 TL bütçe geliri gerçekleşmiştir. Gerçekleşen gelir, planlanan gelirden %72 daha

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 fazladır. Bu fazlalık; teşebbüs ve mülkiyet gelirlerinin öngörülenden yaklaşık 5 kat, diğer gelirlerin öngörülenden yaklaşık 3 kat, alınan bağışların ve özel gelirlerin öngörülenden yaklaşık 1,4 kat fazla olarak gerçekleşmesinden kaynaklanmıştır. 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile Hazine yardımı olarak TÜBİTAK tarafından kullanılmak üzere Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı bütçesinin 26.01.00.23-01.6.2.08- 1-05.2 cari transferler tertibinde 1.408.181.000 TL ve 26.01.00.23-01.6.2.08-1-07.1 sermaye transferleri tertibinde 1.343.927.000 TL olmak üzere toplam 2.752.108.000 TL ödenek öngörülmüştür. 2019 yıl sonu itibarıyla 26.01.00.23-01.6.2.08-1-05.2 cari transferler tertibinden 1.590.791.700 TL ve 26.01.00.23-01.6.2.08-1-07.1 sermaye transferleri tertibinden 1.867.301.600 TL olmak üzere toplam 3.458.093.300 TL hazine yardımı ödeneği kullanımı gerçekleşmiştir. Bu tutar 2019 yılı gelirlerinin %65'ini oluşturmuştur. 2019 yılı sonu itibariyle kullanılan 3.458.093.300 TL hazine yardımının 436.643.300 TL'si 2018 yılı Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı emanet hesaplarında yer alan tutar, 696.101.500 TL'si alınan ek ödenek karşılığı ve 2.325.348.500 TL'si ise 2019 yılı hazine yardımı ödeneğidir.Tahakkuka bağlanan 2019 yılı hazine yardımının 426.759.500 TL'si 2020 yılında TÜBİTAK hesaplarına aktarılmak üzere Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı emanet hesaplarında yer almıştır. 5.297.523.034 TL bütçe gelirinin 1.839.429.734 TL'si özgelir olarak gerçekleşmiştir. Bu tutar bütçe gelirlerinin %35'ine karşılık gelmektedir. Bütçe gelirlerinin dağılımı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Tablo 1:2019 Yılı Bütçe Geliri Gerçekleşmeleri Gelir Kalemleri 2019 Yılı Planlanan Gelir (TL) 2019 Yılı Gerçekleşen Gelir (TL) Gerçekleşen Gelirin % Dağılımı 03. Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 203.581.000 1.002.679.709 18,93 04. Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 2.752.108.000 3.906.564.843 73,75 05. Diğer Gelirler 117.297.000 388.278.482 7,32 Toplam 3.072.986.000 5.297.523.034
b- Bütçe Giderleri ve Ödenekler 2019 yılında Kuruma 5.787.914.452 TL ödenek tahsis edilmiş, 5.219.081.903 TL bütçe gideri gerçekleşmiştir. Bütçe giderlerinde, sermaye transferleri giderleri %57,16’lik oranla en büyük paya sahip konumdadır. Bütçe giderleri ve ödeneklerin dağılımı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Tablo 2:2019 Yılı Bütçe Ödenekleri ve Gider Gerçekleşmeleri Gider Kalemleri Başlangıç Ödeneği (TL) Yılsonu Ödeneği (TL) Gerçekleşen Gider (TL) Yılsonu Öd. Göre Har. Oranı (%)

1. Personel Giderleri 554.958.000 650.373.003 650.319.639 99,99
2. SGK Devlet Primi Giderleri 111.736.000 123.782.497 123.782.480 100,00
3. Mal ve Hizmet Alımı Giderleri 357.682.000 569.562.030 459.171.893 80,62
4. Cari Transferler 577.315.000 560.694.603 558.269.017 99,57
5. Sermaye Giderleri 280.732.000 708.706.525 440.468.460 62,15
6. Sermaye Transferleri 1.191.813.000 3.170.997.700 2.983.272.320 94,08
7. Yurtiçi Borç Verme 0 3.798.094 3.798.094 100,00 Toplam 3.074.236.000 5.787.914.452 5.219.081.903 90,17 2019 yılında bütçe ödenekleri başlangıçta 3.074.236.000 TL iken aşağıda gösterildiği üzere ödenek ilavesi veya düşümü ile toplam 5.787.914.452 TL’ye ulaşmıştır. Personel giderleri için 95.415.003 TL'si Strateji ve Bütçe Başkanlığından alınan ek ödenek ilavesi yapılmıştır. Sosyal Güvenlik Kurumuna devlet primi giderleri için 12.046.497,00 TL'si Strateji ve Bütçe Başkanlığından alınan ek ödenek ilavesi yapılmıştır. Mal ve hizmet alım giderlerinde Başkanlık, Merkez ve Enstitülerin yemek, güvenlik, temizlik, yolluk, organizasyon giderleri, tüketime yönelik mal ve malzeme alımları vb. yapılan giderler ile Kurum genelinde yapılan lisans alımları için, 94.000.000 TL'si Strateji ve Bütçe Başkanlığından alınan ek ödenek olmak üzere, toplam 211.880.030 TL ödenek ilavesi yapılmıştır Cari transferler giderlerinden ihtiyaç duyulan bütçe işlemleri sonucunda 16.620.397 TL ödenek azalmıştır. Sermaye giderleri için 21.500.000 TL'si Strateji ve Bütçe Başkanlığından alınan ek ödenek olmak üzere, 2019 Yılı Yatırım Programında yer alan projelerin önceki yıllardan harcanmayan tutarları, gelir fazlası karşılığı ödenek kayıtları ve akreditif devirlerinden kaynaklanan ödemelere bağlı olarak toplam 427.974.525 TL ödenek ilavesi yapılmıştır Sermaye transferleri için TARAL Programlarına 782.385.932 ödenek ilavesi yapılmıştır. Araştırma Altyapıları Destek Programı için sermaye transferlerine Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının ilgili tertibinden 98.000.000 TL aktarılmıştır. Merkez ve Enstitüler tarafından Kurum dışına verilen hizmetler için kurum kaynaklarından karşılanmak üzere 1.098.798.767

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 TL ödenek ilave edilmiştir. Borç verme giderleri için 3.798.094 TL ödenek ilave edilmiştir. 2019 yılı faaliyetleri ile 5.297.523.034 TL bütçe geliri elde edilmiş ve 5.219.081.903 TL bütçe gideri yapılmış olup gider-gelir farkı (+) 78.441.131 TL olarak gerçekleşmiştir. c - Kamu İdaresi Bütçesi İçinde Gösterilmeyen Teşekküller Kamu idaresi bütçesi içerisinde gösterilmeyen teşekküller, şirketler ve sosyal tesislerdir. Bunlar hakkında bilgi 3 ve 4 numaralı tabloda yer almaktadır. Tablo 3:Kurumun Sermayesine İştirak Ettiği Şirketler Şirket Kuruluş Yılı Şirket Sermayesi (TL) TÜBİTAK Pay Oranı (%) Sermaye Payı (TL) Marmara Teknokent A.Ş. 2003 5.784.886 96,00 5.553.491 Muallimköy Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. 2012 277.468.869 19,37 53.745.719 Kırıkkale Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. 2014 1.000.000 10,00 100.000 Yital Mikroelektronik Sanayi Ve Ticaret A.Ş. 2017 17.462.500 29,00 5.064.125 Trtest Test Ve Değerlendirme A.Ş. 2017 30.000.000 8,00 2.400.000 İzmir Teknoloji Üssü A.Ş. 2018 81.040.000 1,23 1.000.000 Tablo 4:Sosyal Tesisler Tesis Başkanlık Bilgem Mam Ume Tüsside Butal Toplam Misafirhane 16 yataklı 32 yataklı 44 yataklı 20 yataklı 100 yataklı 36 yataklı 248 yataklı Lojman - - 147 ad. - - - 147 ad. Kreş - - 1 ad. - - - 1 ad. Lokal 1 ad. (40 kişilik) - - - - - 1 ad. TÜSSİDE’de sosyal tesis olarak ayrıca 8 apart daire bulunmaktadır. Kuruma ait döner sermaye işletmesi ve bütçe dışı özel hesap bulunmamaktadır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi: 2018 yılında Kurumda, “Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi (BKMYBS)” ve “Yeni Harcama Yönetim Bilişim Sistemi (MYS)” kullanılmaya başlanmıştır. Mali işlemlerin muhasebe kayıtları Kurumun tabi olduğu Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde tahakkuk esaslı muhasebe sistemine göre yapılmaktadır. Mali raporlama işlemleri, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde tanımlanan ve ekinde düzenlenen mizan cetveli, temel mali tablolar ve diğer mali tablolar ile Merkezi

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 539'uncu maddesinde yer alan defter, cetvel ve tablolara göre gerçekleştirilir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay'a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay'a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmıştır. Denetim bunlar ile Usul ve Esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.

• Birleştirilmiş Veriler Defteri
• Geçici Mizan
• Kesin Mizan
• Bilanço
• Kasa Sayım Tutanağı
• Banka Mevcudu Tespit Tutanağı
• Alınan Çekler Sayım Tutanağı
• Menkul Kıymet ve Varlıklar Sayım Tutanağı
• Teminat Mektupları Sayım Tutanağı
• Değerli Kâğıtlar Sayım Tutanağı
• İdare Taşınır Mal Yönetimi Ayrıntılı Hesap Cetveli
• İdare Taşınır Mal Yönetimi Hesabı İcmal Cetveli
• Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu
• Bütçe Gelirleri Ekonomik Sınıflandırılması Tablosu
• Faaliyet Sonuçları Tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.

2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan;

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ TÜBİTAK tarafından İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı, 18 kamu iç kontrol standardı ve bu standartları sağlayan 79 genel şartı içerecek şekilde ilk kez 2009 yılında ve en

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 son 2015-2016 yıllarını kapsayacak şekilde hazırlanmıştır. Bu kapsamda; iç kontrol bileşenlerine ilişkin 79 genel şartla ilgili olarak toplam 57 eylem önerisi oluşturulmuştur. Güncel bir eylem planı hazırlanması çalışmalarının da devam ettiği anlaşılmaktadır. Kurumun iç kontrol standartlarını sağlamaya yönelik faaliyetleri, iç kontrolün beş bileşeni kapsamında aşağıda yer almaktadır. Kontrol Ortamı Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik Olarak; • Tüm personelin “Etik Sözleşmesi” ni imzaladığı ve personel dosyalarına bu sözleşmelerin eklendiği, • Kurumun iş süreçlerinin belirlendiği, iş süreçleri ve iş tanımlarına ilişkin güncelleme çalışmalarının halen devam etiği, • Birimlerin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma esaslarını belirleyen çalışma usul ve esaslarının bulunduğu ve görev envanterlerinin belirlendiği, • Eğitim planlarına iç kontrol ve stratejik plan konularının dâhil edildiği, • Kurum personeline bilgi sistemleri aracılığıyla İç Kontrol Sistemi hakkında bilgilendirmeler yapıldığı, • İç kontrol farkındalık seminerlerinin düzenlenmediği, • Yönetim bilgi sistemlerinin kullanımına yönelik eğitimler düzenlendiği, • Yetki Devri ve İmza Yetkileri Yönergesinin oluşturulduğu, • Çalışanların iç kontrol faaliyetleri ile ilgili görüşlerini almak amacıyla iç kontrol değerlendirme anketinin yapılmadığı, • Performans programı birim takip sisteminin oluşturulduğu görülmüştür. Risk Değerlendirme Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik Olarak; • TÜBİTAK tarafından 2019-2023 Stratejik Plan çalışmaları kapsamında Başkanlık/Merkez/Enstitü birimlerinden risk analizi çalışmasında görev almak üzere bir çalışma grubu kurularak risk analizi formatının ve şablonunun belirlendiği ve örnek risk analizi çalışmasının oluşturulduğu, • Bu çalışmalar sonucunda TÜBİTAK tarafından risk analizinin nasıl yapılacağına ilişkin bir sunum ve eğitim videosu hazırlanıp ilgili birimlere gönderilmediği ve hedeflerine yönelik risk analizi yapmalarının istendiği, • Analiz sonucu; risklerin hedefler bazında belirlendiği ve hedeflere ulaşmada karşılaşılabilecek risklerin tanımları, olasılık, etki ve risk puanları, risk düzeyleri, risklerin gerçekleşmesi durumunda yapılması planlanan eylemlere stratejik planda yer verildiği görülmüştür.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 Kontrol Faaliyetleri Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik Olarak; • Ön Mali Kontrol Sisteminin, iç kontrol ve ön mali kontrole ilişkin usul ve esaslara uygun olarak kurulduğu, • Genel yazışma düzeni, arşiv sistemi, taşınır ve taşınmaz kayıtları, personel mesai takip ve diğer iş emirlerinin yönetim bilgi sisteminin bir parçası olarak elektronik ortamda takip edilmesi işlemlerinin aktif hale getirildiği, • Uygulamada, “İş Zekâsı” yazılımının raporlamada kullanıldığı, mevcut sistemlerde yer alan verilerin “İş Zekâsı” üzerinden analiz edilmesi için çalışmalar yapıldığı görülmüştür. Bilgi ve İletişim Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik Olarak; • Yıllık faaliyetlere ait sonuçların ve değerlendirmelerin İdare Faaliyet Raporunda yer aldığı ve kurum web sayfasında yayımlandığı, • Yönetim Bilgi Sisteminin bulunduğu, ancak farklı modüllerde bulunan bu sistemin entegre edilmesi ve güncellenmesi amacıyla, TÜBİTAK Yönetim Bilgi Sistemi projesi çalışmalarının devam etiği, • Kayıtlı Elektronik Posta uygulamasının başlatıldığı, • Kayıtlı Elektronik Posta uygulamasının bütün birimler tarafından kullanılmaya başlanmasıyla, kurum dışı ile e-belge paylaşımının hukuki olarak geçerli ve teknik açıdan güvenli bir yolla yapılmasının hedeflendiği görülmüştür. İzleme Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik Olarak; • Bilim Kurulu'nun 12 Şubat 2005 tarih ve 128 sayılı toplantısında “TÜBİTAK İç Denetim Birimi Başkanlığı Yönetmeliği” nin kabul edildiği ve İç Denetim Birimi Başkanlığının kurulduğu, • Kuruma tahsis edilen iç denetçi kadrosunun 8 adet olduğu, 2019 yılında 5 adet kadronun dolu, 3 adet kadronun boş olduğu, • İç kontrol sisteminin izlenmesi amacıyla tüm birim yöneticileri ile koordinasyon toplantılarının yapıldığı, • İç kontrol sisteminin oluşturulması ve geliştirilmesi için gerçekleştirilen faaliyetler ile sistemin işleyişi, etkililiği ve etkinliği konusundaki değerlendirmelere ilişkin Strateji Geliştirme Başkanlığı tarafından 2019 yılı iç kontrol değerlendirme raporunun hazırlanmadığı, • İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunun üst yöneticinin onayı ile görevlendirildiği, ancak 2019 yılında iç kontrol değerlendirme raporu hazırlanmadığı için İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunca üst yöneticiye

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 raporlanacak bir çalışma yapılmadığı görülmüştür. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığı 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Bu bölümde herhangi bir bilgi yer almamaktadır. B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile Birikmiş Amortismanlar Hesabının Birbirine Eşit Olmaması 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile 299-Birikmiş Amortismanlar Hesabının birbirine eşit olmadığı görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile ilgili 215 inci maddesinde “(1) Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir: а) Borç Kullanılma olanağını yitiren maddi duran varlıklar kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak; ayrılmış olan amortisman tutarı 257- Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç, 299-Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak kaydedilir” hükmü bulunmaktadır. Muhasebat Genel Müdürlüğünce yayımlanan 47 sıra no’lu Amortisman ve Tükenme Payları Genel Tebliği'nin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6 ncı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 maddesinin (7) numaralı fıkrasında; “Çeşitli nedenlerle kullanılma olanaklarını yitiren amortismana tabi maddi duran varlıklardan 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabında izlenmesine karar verilenlerin, amortismana tabi tutulmamış kısmının tamamı amortismana tabi tutulur.” denilmektedir. Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre, maddi duran varlıklardan 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabında izlenmesine karar verilenlerin, amortismana tabi tutulmamış kısmının tamamının amortismana tabi tutulması; bu nedenle de yılsonu mali tablolarında 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı tutarı ile 299-Birikmiş Amortismanlar Hesabı tutarının birbirine eşit olması gerekmektedir. TÜBİTAK 2019 yılı bilançosunda 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı tutarı 16.337.873,58 TL, 299-Birikmiş Amortismanlar Hesabı tutarı 16.332.537,91 TL olarak yer almaktadır. Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıkların amortisman tutarı, elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar tutarından düşüktür. Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı tutarı ile 299-Birikmiş Amortismanlar Hesabı tutarının birbirine eşit olması gerekirken 299- Birikmiş Amortismanlar Hesabında 5.335,67 TL tutarında hata ortaya çıkmıştır. BULGU 2: Gayri Maddi Hak Alımının Haklar Hesabında Muhasebeleştirilmemesi 260-Haklar Hesabında muhasebeleştirilmesi gereken lisans yenileme alımının 630 Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “260 Haklar Hesabı”nın niteliğini düzenleyen 194 üncü maddesinde; bu hesabın bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir. Anılan Yönetmeliğin “268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı”nın niteliğini düzenleyen 202 nci maddesinde; bu hesabın maddi olmayan duran varlık bedellerinin, yararlanma süresi içinde giderleştirilmesi ve hesaben yok edilmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır. Madde hükümleri uyarınca, gayri maddi hak alımlarının 260-Haklar Hesabında izlenmesi ve bunlara ilişkin amortisman hesaplamalarının 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekmektedir. Muhasebe kayıtlarının incelenmesinde ise 260-Haklar Hesabında muhasebeleştirilmesi gereken 208.896,00 TL (KDV dahil) tutarındaki Palo Alto Lisans Alımının doğrudan 630-

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 Giderler Hesabına kaydedildiği ve bunlara ilişkin amortisman hesabının yapılmadığı görülmüştür. Muhasebe kayıtlarının saydam ve anlaşılabilir olması için yapılan harcamaların ilgili bulunduğu varlık hesabına kaydedilmesi ve söz konusu harcamalar için muhasebenin dönemsellik ilkesi gereğince amortisman ayrılması gerekir. BULGU 3: Bazı İhalelerde Yaklaşık Maliyetin Belirlenmesinde Aşırı Yüksek veya Aşırı Düşük Fiyat Bildirimlerinin Dikkate Alınması Bazı ihalelerde yaklaşık maliyet hesabında aşırı yüksek veya aşırı düşük fiyat bildirimlerinin dikkate alınmasının yaklaşık maliyet tutarlarının gerçek piyasa rayiçlerini yansıtması açısından risk oluşturduğu tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 11 inci maddesinde; üst yöneticilerin kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanılmasını sağlamaktan sorumlu oldukları ve bu sorumluluklarının gereklerini harcama yetkilileri aracılığıyla yerine getirecekleri belirtilmektedir. Aynı Kanunun 8 inci maddesinde de; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesi ve kullanılmasından sorumlu oldukları hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 9 uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir..." denilmektedir. Hizmet Alımları UygulamaYönetmeliğinin 8 inci maddesinde ise "… (2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde; a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar, b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar, c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar, ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar, d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar esas alınır.” denilmiş ve devamında yaklaşık maliyetin her türlü fiyat araştırması yapılarak belirlenmesine ilişkin ayrıntılı hükümler öngörülmüştür. Benzeri hükümler Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde de yer almaktadır. Diğer taraftan,Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu AR-GE Projeleri İhale Yönetmeliğinin 11 inci maddesinde “(1) Mal veya hizmet alımlarının ihalesi yapılmadan önce İdarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir” hükmü bulunmaktadır. Bu hükümlere göre idareler, alımın niteliğini ve piyasa koşullarını göz önünde bulundurarak elde ettiği fiyatların birini, birkaçını veya tamamını kullanmak suretiyle yaklaşık maliyeti hesaplayabilir. Ancak burada önemli olan yaklaşık maliyetin her türlü fiyat araştırması yapılarak gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmasıdır. Konuyla ilgili olarak örnek tespitlerimiz aşağıda belirtilmiştir.

1. AR-GE Projeleri kapsamında yapılan “Üsküdar Bilim Merkezi Projesi Otomotiv Temalı Sergiler Kurulum Montaj Dahil Mal Alımı İşi”nde yaklaşık maliyetin belirlenmesi için üç firmadan fiyat bildirimi alınmıştır. Aşağıda yer alan birim fiyatların bazıları (Firma B’nin birim fiyatları), tutar olarak diğer firmaların fiyatlarından çok yüksektir (sapma göstermektedir). Buna rağmen üç firmanın fiyat bildirimlerinin ortalaması yaklaşık maliyetin belirlenmesinde dikkate alınmıştır. Birim Fiyat Firma A Firma B Firma C Otomobil tasarım ve üretim 50.000,00 376.000,00 70.000,00 Süspansiyon 105.000,00 314.000,00 150.000,00 Rejenatif fren 73.000,00 194.000,00 65.000,00
2. Kamu İhale Kanununun 18 inci maddesine göre açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “17-22 Eylül 2019 Tarihleri Arasında Yapılacak Olan Üniversite Öğrencileri Araştırma Proje Yarışmaları Programının Final Organizasyonu İşi”nde yaklaşık maliyetin belirlenmesi için iki firmadan fiyat bildirimi alınmıştır. Aşağıda yer alan birim fiyatlar, tutar olarak birbirinden çok farklıdır. Buna rağmen iki firmanın fiyat bildirimlerinin ortalaması yaklaşık maliyetin belirlenmesinde dikkate alınmıştır. Birim Fiyat Firma A Firma B Açılış töreni organizasyonu 10.000,00 2.500,00 Çadırda oda ve salon kurulumu 27.000,00 13.275,00 Binek araç kiralama 7.200,00 4.200,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 3) AR-GE Projeleri kapsamında yapılan “Bursa Bilim Merkezi projesi Uzay İnovasyon Merkezi Eğitim Bilimleri 212 Kalem Kurulum ve Montaj Dahil Mal Alımı İşi”nde yaklaşık maliyetin belirlenmesi için altı firmadan fiyat bildirimi alınmıştır. Aşağıda yer alan birim fiyatların bazıları, tutar olarak birbirinden çok farklıdır (sapma göstermektedir). Buna rağmen altı firmanın fiyat bildirimlerinin ortalaması yaklaşık maliyetin belirlenmesinde dikkate alınmıştır. Birim Fiyat Firma A Firma B Firma C Firma Ç Firma D Firma E Dolap ve masaların imalatı ve tasarımı 173.800,00 55.000,00 194.056,00 (yok) 191.080,00 225.339,77 3D yazıcı 46.800,00 9.865,00 51.210,00 (yok) 48.204,00 56.883,60 Lamel 1.488,00 3.300,00 2.000,00 1.475,00 1.836,19 2.254,20 Kamu kaynaklarının etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak kullanılması sorumluluğu çerçevesinde, ihalelerde yaklaşık maliyetin belirlenmesi için her türlü fiyat araştırmasının yapılması ve bu çerçevede gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmayan aşırı yüksek veya düşük fiyat bildirimlerinin yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınmaması gerektiği değerlendirilmiştir. BULGU 4: 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 22/d Maddesi Kapsamında Doğrudan Temin Yoluyla Yapılan Alımlarda Muhasebe Birimleri Arasında Farklı Uygulamalar Bulunması TÜBİTAK’a bağlı birimlerde 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 22/d maddesine göre doğrudan temin yoluyla yapılan alımlarda yasaklılık kontrolünün farklı şekilde yapıldığı görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliğinin “Teyit İşlemleri” başlıklı 30.5.4. maddesinde; “4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesi uyarınca doğrudan temin yoluyla alım yapılması halinde alım yapılacak kişi ya da firmanın ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı teyit ettirilmeyecektir. Ancak, anılan Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen parasal limit dahilinde yapılan alımlarda, alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin Kurumun internet sayfasındaki yasaklılar listesinde bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi ve yasaklı olduğunun belirlenmesi durumunda, söz konusu kişiden alım yapılmaması gerekmektedir.” hükmü bulunmaktadır. Söz konusu düzenleme gereğince, 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 fıkrasının (d) bendinde belirtilen parasal limit dâhilinde yapılan alımlarda, alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin Kamu İhale Kurumunun internet sayfasındaki yasaklılar listesinde bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi ve yasaklı olduğunun belirlenmesi durumunda, söz konusu kişiden alım yapılmaması gerekmektedir. Yapılan incelemelerde Başkanlık, BUTAK ve TUG muhasebe birimlerinde yasaklılık kontrolünün yapılmadığı anlaşılmıştır. UZAY, BİLGEM, UME, MAM ve SAGE muhasebe birimlerinde yasaklılık kontrolü yapılmaktadır. Yasaklılık kontrolü yapılan muhasebe birimlerinden BİLGEM ve UME’de kontrol belgeleri harcama belgelerine eklenmekte, diğerlerinde sistemde kayıtlı tutulmaktadır. Kamu İhale Genel Tebliğinin 30.5.4. maddesi uyarınca 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca doğrudan temin yoluyla alımlarda Kurumun tüm muhasebe birimlerinde yasaklılık kontrolünün yapılması önerilir. BULGU 5: Hane Halkına Yapılan Transferler Kapsamındaki Malların Taşınır Kayıtlarının Yapılmaması Kurum tarafından hane halkına yapılan transferler kapsamında yapılan malzeme alımının taşınır kayıtlarının bulunmadığı görülmüştür. Taşınır Mal Yönetmeliğinin 1 inci maddesinde “(Değişik: 4/5/2010-2010/504 K.) Bu Yönetmeliğin amacı, kaynağına ve edinme yöntemine bakılmaksızın kamu idarelerine ait taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile yönetim hesabının verilmesi, merkez ve taşrada taşınır yönetim sorumlularıyla bunlar adına görev yapacak olanların belirlenmesi ve kamu idareleri arasında taşınırların bedelsiz devri ile tahsisine ilişkin esas ve usulleri belirlemektir.” hükmü bulunmaktadır. 31.05.2019 tarihinde 4734 sayılı Kanunu 21/f maddesine göre ihalesi yapılan “52 nci Uluslararası Kimya Olimpiyatları İçin 2 Kısım Halinde 56 Kalem Malzeme Alımı İşi” KDV hariç 113.901,00 TL olarak gerçekleştirilmiştir. Bu ihaleyle alınan mallar, kimyasal ve laboratuvar malzemeleridir. Hane halkına yapılan transferlerde, ön işlem olarak TÜBİTAK tarafından mal alımı yapılmakta, daha sonra bu mallar ilgili kişilere aktarılmaktadır. Alınan mallar TÜBİTAK kayıtlarına girdiğinden (faturası TÜBİTAK adına kesildiğinden, ihale işlemleri ve kabul işlemleri TÜBİTAK tarafından yapıldığından) TÜBİTAK muhasebe kayıtlarında bu taşınır işlemlerinin de yer alması gerektiği değerlendirilmektedir. Transferler kapsamında satın alınan malların özel veya tüzel kişilere/kuruluşlara aktarımının/verildiğinin belgesi, taşınır işlem fişinde yapılan kayıtlar olacaktır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 BULGU 6: TÜBİTAK Tarafından Yapılan Destek Ödemelerine İlişkin Kapsamlı Etki Analizi Yapılmaması TÜBİTAK tarafından yapılan destek ödemelerinin incelenmesinde, etki ve sonuçlarının daha kapsamlı olarak değerlendirilmesinin gerekli olduğu tespiti yapılmıştır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun Stratejik planlama ve performans esaslı bütçeleme başlıklı 9 uncu maddesi gereğince Kamu idareleri; kalkınma planları, programlar, ilgili mevzuat ve benimsedikleri temel ilkeler çerçevesinde geleceğe ilişkin misyon ve vizyonlarını oluşturmak, stratejik amaçlar ve ölçülebilir hedefler saptamak, performanslarını önceden belirlenmiş olan göstergeler doğrultusunda ölçmek ve bu sürecin izleme ve değerlendirmesini yapmak amacıyla katılımcı yöntemlerle stratejik plan hazırlarlar. Kamu idareleri, kamu hizmetlerinin istenilen düzeyde ve kalitede sunulabilmesi için bütçeleri ile program ve proje bazında kaynak tahsislerini; stratejik planlarına, yıllık amaç ve hedefleri ile performans göstergelerine dayandırmak zorundadırlar. 5018 sayılı Kanunun genel prensipleri ve ilgili maddeleri gereğince kamu mali yönetiminde mali disiplin, hesap verebilirlik ve mali saydamlık hedeflenerek kamu kaynaklarının etkili, verimli ve tutumlu kullanılmasını sağlamak üzere Türkiye’de performans esaslı bütçelemeye geçiş öngörülmüştür. 15.07.2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 numaralı “Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında 4 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi”nin 582 inci maddesinde TÜBİTAK'ın kuruluş amacı; "Türkiye'nin rekabet gücü ve refahını artırmak ve sürekli kılmak için toplumun her kesimi ve ilgili kurumlarla işbirliği içinde, ulusal öncelikler doğrultusunda bilim ve teknoloji politikaları hakkında çalışmak, bunları gerçekleştirecek altyapının ve araçların oluşturulmasına katkı sağlamak, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini özendirmek, desteklemek, koordine etmek, yürütmek, bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak” şeklinde belirlenmiştir. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 584 üncü maddesinde TÜBİTAK'ın görevleri; bilimsel ve teknolojik alanlarda, araştırma ve geliştirme faaliyetlerini desteklemek, koordine etmek, izlemek, yapmayı özendirmek ve yapmak; bu amaçla program ve projeler geliştirmek; bilim ve teknolojiye, buluş ve yeniliğe dayalı rekabet gücünün yükseltilmesine, ekonomik ve sosyal gelişmesine, ülke güvenliğine, insan ve çevre sağlığına katkı sağlamaya dönük stratejik alanlarda araştırmalar yapmak ve yaptırmak, teknoloji alt yapısını güçlendirmek amacıyla merkezler ve enstitüler kurmak; Kamu ve özel sektörün teknolojik araştırma, geliştirme ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 yenilik faaliyetlerine etkin katılımını sağlayacak teşvik ve destek sistemlerini geliştirmek ve uygulamak; erken aşamadaki gelişme potansiyeli olan buluşların ticarileştirilmesi amacıyla faaliyet gösteren tüzel kişi ve fonları desteklemek; kurulmuş şirketlerde imtiyazlı pay sahibi olmak, kamu ve özel sektörün araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri sonucu elde edecekleri çıktıların ticari değere dönüştürülmesini desteklemek; sanayinin üniversite ve araştırma kurum ve kuruluşları ile iş birliği yapmasını sağlayacak programlar geliştirmek ve bu iş birliğinin somut hale dönüşebileceği ortamları oluşturmak; görev alanına giren faaliyetlerle ilgili yerli ve yabancı araştırma kurumları ve araştırıcılarla her türlü bilimsel ve teknik işbirliği yapmak ve bu kurumlara, gerekirse üye olmak; bilim ve teknoloji kültürünün geliştirilmesinde öncülük yapmak; bu amaçla Kurumun ilgi ve faaliyet alanlarında süreli ve süresiz yayınlar yapmak, çoklu ortamlarda doküman ve belge oluşturmak ve bu tür yayınları ve etkinlikleri desteklemek;dokümantasyon, bilgi sistemleri, bilgi bankaları, veri tabanları, kütüphane ve arşiv gibi bilimsel ve teknolojik destek birimleri kurmak, mevcut ulusal ve uluslararası yapı ve sistemlerle iş birliği yapmak; araştırma ve eğitim kuruluşları arasında araştırma ve eğitim amaçlı elektronik haberleşme hizmeti verecek ağlar kurmak, işletmek ve bu ağların yurt içi ve yurt dışındaki ağlarla bağlantısını sağlamak; bilim adamlarının, araştırıcıların yetiştirilmeleri ve geliştirilmeleri için olanaklar sağlamak … olarak belirlenmiştir. Kurumun, söz konusu görevleri yerine getirmek amacıyla, kuluçka merkezi, teknoloji merkezi, teknoloji transfer ofisleri, proje geliştirme ve bilgi aktarım merkezleri, bilim merkezi, bilim parkı ve benzerlerini kurmak ve desteklemek, yurt dışı irtibat büroları kurmak, destek programları oluşturmak, işbirliği ağları ve kümelenme faaliyetlerini desteklemek, proje pazarı, bilim fuarı, yarışma ve benzeri etkinlikleri düzenlemek ve desteklemek, ödül, burs ve teşvik ikramiyesi vermek, Yönetim Kurulu tarafından belirlenecek usul ve esaslar doğrultusunda teminat alınmaksızın hibe ve/veya kredi olarak sermaye desteği vermek ve ön ödemede bulunmak ve yukarıda belirtilen görevlerin yerine getirilmesi ile ilgili her türlü faaliyette bulunmak ve gerekli desteği sağlamak yetkileri bulunmaktadır. Aşağıdaki tabloda destek türlerine göre 2019 yılı destek ödemelerinin dağılımı yer almaktadır. Tablo 5:2019 Yılı TÜBİTAK Destekleri Yatırım Programı Destek Kodu Destek Programı Adı 2019 Yılı Harcama (TL) ARDEB 1000 Üniversite Araştırma Potansiyeli 76.389,35
ARDEB 1002 Hızlı Destek 26.419.977,88
ARDEB 1005 Yeni Fikirler ve Ürünler 5.100.350,50

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 ARDEB 3001 Başlangıç AR-GE 8.144.077,63
ARDEB 3501 Kariyer 39.436.172,31
ARDEB 2XXX Uluslararası 53.784.405,75
ARDEB 1003 Öncelikli Alanlar (2. Aşama) 64.060.848,66
ARDEB 1001 Araştırma 266.955.410,91
ARDEB - KAMAG 1007 Kamu 314.729.694,18
ARDEB - SAVTAG 1007 Kamu 139.598.669,00
BİDEB 2211 Yurt İçi Lisansüstü Burs Programı 47.351.211,10
BİDEB 2244 Sanayi Doktora Programı 8.816.145,00
BİDEB 2232 Uluslararası Lider Araştırmacılar Programı 28.130.612,27
BİTO 4003 Bilim Merkezleri Destekleme Programı 23.715.806,00
BİTO 4003 Deneyap Teknoloji Atölyeleri 10.000.000,00
BİTO 4004 Doğa Eğitimi ve Bilim Okulları Destekleme Programı 3.616.654,00
BİTO 4005 Yenilikçi Eğitim Uygulamaları Destekleme Programı 908.808,00
BİTO 4006 Bilim Fuarları Destekleme Programı 7.236.000,00 BİTO 4007 Bilim Şenlikleri Destekleme Programı 2.522.732,00 TEYDEB 1513 Teknoloji Transfer Ofisleri Destekleme Programı 18.157.061,56
TEYDEB 1515 Öncül Ar-Ge Laboratuvarları Destekleme Programı 1.317.915,00
TEYDEB 1503 Proje Pazarları Destekleme Programı 827.400,00
TEYDEB 1602 TÜBİTAK Patent Destek Programı 1.913.000,00
TEYDEB 1512 Teknogirişim Sermayesi Desteği Programı (BiGG) 26.288.971,00
TEYDEB 1509 Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı 44.633.273,94
TEYDEB 1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek programı 122.859.167,07
TEYDEB 1511 TÜBİTAK Öncelikli Alanlar Araştırma Teknoloji Geliştirme ve Yenilik Projeleri Destek Programı. 116.331.678,04 TEYDEB 1505 Üniversite-Sanayi İşbirliği Destek Programı 9.616.381,36
TEYDEB 1601 Yenilik Girişimcilik Alanlarında Kapasite Artırılmasına Yönelik Destek Programı 16.746.626,68
TEYDEB 1501 Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı 340.692.339,95
UİDB 2024 Eşik Üstü Ödülü 5.491.588,88
UİDB 2027 Başarı Ödülü 7.034.258,57
UİDB 2022 MSCA Ön Değerlendirme Desteği Programı 676.196,04
UİDB 2020 Seyahat Desteği Programı 2.332.377,74
UİDB 2021 ERC Baş Araştırmacı Geliştirme Programı 412.387,73
UİDB 2023 Koordinatörlüğü Destekleme Programı 4.456.223,30
1.770.390.811,40
Desteklerin nihai amaçlarının gerçekleştirilmesi için kurum bütçesine konulan ödeneklere istinaden, kamu kaynakları kullanılarak verilen desteklerin ekonomik ve sosyal etkinliği ile verimlilik koşullarının ne ölçüde sağlandığı, ülke ekonomisi ile bilimsel gelişim politikalarına ne oranda etkilediği, çıktı olarak ne gibi sonuçlar verdiği gibi etki analizlerinin yapıldığı görülmüştür. Ancak bu etki analizlerinin daha kapsamlı olarak yapılması gerektiği

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 değerlendirilmesi yapılmıştır. Bu çerçevede örneğin desteklerin, etki analizlerinin daha kapsamlı olarak yapılarak yıllık veri tabanlarının oluşturulması, teknolojik gelişme ve desteklerin dağılımının güncel olarak izlenebilir niteliğe kavuşmasını sağlayacak ve böylelikle Kurum faaliyetlerinin yıllar itibariyle daha kolay takip edilebilecektir. 2019 yılı Faaliyet raporunda kurumsal başarıların kamuoyunca yeterince anlatılmaması, kurumsal kabiliyet ve kapasitenin değerlendirilmesinde zayıflıklar arasında yer almaktadır. Desteklerin etki ve sonuçlarının daha kapsamlı değerlendirilmesinin kurumsal başarıların kamuoyuna anlatılmasında önemli katkılar sağlayacağı değerlendirilmesi yapılmıştır. Daha kapsamlı etki analizlerinin yapılması, proje bilgilerinin paylaşımında ve faydalanıcıların çıktılardan haberdar olmaları yönünde bilgi paylaşımında önemli rol oynayacaktır. Aynı nitelikte ve aynı sonucu doğuracak projelerin desteklenmesi etki analizleri yapılması sayesinde engellenebilecek, böylelikle kamu kaynaklarının daha etkin kullanımı sağlanacaktır. Etki analizinin daha kapsamlı yapılması sonuç olarak ilgili kamu kurumları arasında işbirliği yapılmasına olumlu katkı da sağlayacaktır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 8. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama TÜBİTAK Tarafından Desteklenmesine Karar Verilen ve Kamu Maliyesi Açısından Taahhüt Haline Gelen Proje Tutarlarının Muhasebeleştirilmemesi ve Mali Tablolara Yansıtılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi 2019 yılı muhasebe kayıtlarında bulgu konusu husus yerine getirmiştir.2019 yılı muhasebe kayıtlarında taahütlerle ilgili muhasebe kayıtları yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26