2018 - HAVA ALANI İŞLETME VE HAVACILIK ENDÜSTRİLERİ A.Ş. (HEAŞ).pdf

HAVA ALANI İŞLETME VE HAVACILIK ENDÜSTRİLERİ A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2019

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .................................................................................................. 4
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .............................................................................................................. 4
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 4
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ........................................................................ 5
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 5
7. EKLER .......................................................................................................................................................... 7

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1:Ortaklık Yapısı .............................................................................................................. 3

KISALTMALAR HEAŞ : Havaalanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. DHMİ : Devlet Hava Meydanları İşletmesi PAT : Pist, Apron ve Taksiyolu VIP : Very Important Person

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Kurumun temel mevzuatı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’dur. Bu Kanun hükümleri çerçevesinde, Havaalanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) bir ticari şirket olarak 27.01.2000 tarihinde kurulmuş olup ticari alanda faaliyetlerini sürdürmektedir. Kurumun çalışma, yetki ve sorumluluklarını düzenleyen diğer temel kanunlar şunlardır: 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4857 sayılı İş Kanunu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu,4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, 4458 sayılı Gümrük Kanunu. Kurum, Sabiha Gökçen Havalimanı otoritesi olmanın getirdiği kural koyma, düzenleme ve denetim faaliyetlerini yerine getirmektedir. Ayrıca, PAT (Pist, Apron ve Taksiyolu) sahası ile hava alanı sınırları içerisinde, hava tarafındaki diğer bitişik alanlarda hava bilgi yönetimi, yangın, uçak kaza kırım kurtarma, ilk yardım ve sağlık, seyrüsefer cihazlarının 24 saat faal tutulması, tüm havalimanının elektrik, su, doğalgaz, ısıtma, soğutma hizmetleri, havacılık bilgi işlem faaliyetleri, VIP hizmetleri, hava tarafına geçiş kapılarının güvenliği ve denetimi faaliyetlerini de sürdürmektedir. Ayrıca, Kurumun Esas Sözleşmesinin 3’üncü maddesinde yetki, görev ve sorumluluk alanları ayrıntılı olarak belirtilmiştir. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Kurumun en yetkili karar organı Genel Kurul; Türk Ticaret Kanunu'nda ve ilgili diğer mevzuatlar ve Esas Sözleşmede kendisine atfedilen konularda karar almaya görevli ve yetkilidir. Kurumun, 5 üyeden oluşan Yönetim Kurulu bulunmaktadır. Bu üyelerden 4 üye (A) grubu paya sahip ortakça gösterilecek adaylar arasından, 1 üye de (B) grubunda en çok paya sahip ortağın göstereceği adaylar arasından Genel Kurulca seçilir. Yönetim Kurulu üyeleri, en çok 3 yıl süre ile görev yapmak üzere Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre seçilirler. Yönetim Kurulu üyelerinin tekrar seçilmesi mümkündür. Genel Kurulun 2017 yılındaki olağan genel kurul toplantısı ile 5 kişiden oluşan

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi 1 yıl (2018 yılı) olarak belirlenmiştir. Merkez dışında yapılanması olmayan Kurumun teşkilat şeması aşağıdaki gibidir. Kurum Personeli, 4857 sayılı İş Kanunu'na göre işveren ile bireysel iş sözleşmesine göre çalışmaktadır. Kurumun, İnsan Kaynakları Yönergesi ile çalışma şartları, personelin nitelikleri, atanma, yetiştirilme ve çalışma ortamına ilişkin hak ve sorumlulukları düzenlenmektedir. Kurumda 360 personel istihdam edilmektedir. Havalimanında, Kurum personelinin yaklaşık üçte ikisi vardiyalı olarak çalışmaktadır. Kurum sermayesinin %96.4’ü Savunma Sanayii Başkanlığına aittir. Gelirlerinin vergilendirilmesi ve ödenmesi açısından Hazine ve Maliye Bakanlığı, Gelirlerinin kullanılması bakımından Milli Savunma Bakanlığı, Havacılık sektöründe faaliyetlerinden dolayı da Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile ilişkilidir. 1.3. Mali Yapı Kurum, tamamı ödenmiş olmak üzere toplam 111.008.036,93 TL sermayeye sahiptir. Ayrıca, Teknopark İstanbul AŞ’ye 37.570.000 TL tutarında pay ile %13 oranında iştirak etmektedir. Kurumun sermaye yapısı ve pay oranları aşağıdaki tabloda gösterildiği gibidir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Tablo 1:Ortaklık Yapısı PAY SAHİBİNİN ÜNVANI PAYLARIN İTİBARİ DEĞERLERİ (TL) GR PAY MİKTARI PAY ORANI % SAVUNMA SANAYİİ BAŞKANLIĞI 97.941.737,99 (A) 9.794.173.799 88,2295 9.117.895,43 (B) 911.789.543 8,2197 TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİNİ GÜÇLENDİRME VAKFI 3.334.594,36 (B) 333.459.436 3,0039 TÜRK HAVA KURUMU 613.809,15 (B) 61.380.915 0,5529 TOPLAM 111.008.036,93 11.100.803.693 100 Kurumun temel gelir kaynakları, havaalanı PAT sahasının işletilmesi ile ilgili tarifelerden alınan ücretler ile kiralamalar olup, giderlerin çoğu, personele yapılan ödemeler ile mal ve hizmet alımlarından kaynaklanmaktadır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Kurum, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve Türkiye Muhasebe Standartları hükümlerine göre iş ve işlemlerini gerçekleştirmektedir. Kurumun muhasebe işlemleri Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde yürütülmekte olup, Gelir İdaresi Başkanlığı 1 Sıra Nolu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğine göre, Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde bilanço ve gelir tablosu hazırlamaktadır. Muhasebe işlemleri bilgisayar ortamında ve bu amaçla üretilmiş muhasebe programları vasıtasıyla yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar'ın 5'inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8'inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Yevmiye Defteri  Envanter Defteri,  Geçici mizan,  Kesin mizan,  Bilanço,  Gelir tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş.'nin 2018 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 7. EKLER EK 1: KAMU İDARESİ TARAFINDAN SUNULAN MALİ TABLOLAR

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hava Alanı İşletme ve Havacılık Endüstrileri A.Ş. (HEAŞ) 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 HAVAALANI İŞLETME VE HAVACILIK ENDÜSTRİLERİ A.Ş AYRINTILI GELİR TABLOSU 2017 2018 A-BRÜT SATIŞLAR 229.058.544,66 321.108.001,58 1-Yurt içi Satışlar 228.151.087,21 316.605.228,01 2-Yurt Dışı Satışlar
3-Diğer Gelirler 907.457,45 4.502.773,57 B-SATIŞ İNDİRİMLERİ (-) 16.258.220,07 23.138.510,87 1-Satıştan İadeler (-) 2.976.732,68 2.577.211,54 2-Satıştan Iskontalar (-) 13.281.487,39 20.561.299,33 3-Diğer indirimler (-)
C-NET SATIŞLAR 212.800.324,59 297.969.490,71 D-SATIŞLARIN MALİYETİ ( - ) 48.918.227,26 59.401.410,92 1- Satılan Mamuller Maliyeti (-) 2- Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-)
3-Satılan Hizmet Maliyeti (-) 48.918.227,26 59.401.410,92 4-Diğer Satışların Maliyeti (-) - - BRÜT SATIŞ KARI VEYA ZARARI 163.882.097,33 238.568.079,79 E-FAALİYET GİDERLERİ 79.666.105,04 97.035.421,80 1-Araştırma ve Geliştirme Giderleri (-)
2-Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri (-) 16.449,18 19.026,95 3-Genel Yönetim Giderleri (-) 79.649.655,86 97.016.394,85 FAALİYET KARI VEYA ZARARI 84.215.992,29 141.532.657,99 F-DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KARLAR 47.808.236,52 106.313.031,77 1- iştiraklerden Temettü Gelirleri 2- Bağlı Ortaklıklardan Temettü Gelirleri
3-Faiz Gelirleri 13.453.504,72 21.241.497,92 4-Komisyon Gelirleri
5-Konusu Kalmayan Karşılıklar 44.526,97 - 6-Menkul Kıymet Satış Karları
7-Kambiyo Karları 29.530.552,13 76.957.843,47 8-Reeskont Faiz Gelirleri 4.779.652,70 8.113.690,38 9-Enflasyon Düzeltmesi Karları
10-Faaliyetlerle İlgili Diğer Olağan Gelir ve Karlar - - G-DİĞER FAAL OLAĞAN GİDER VE ZARARLAR(-) 18.042.789,21 49.425.426,36 1-Komisyon Giderleri (-)
2-Karşılık Giderleri (-) 3.096.057,11 5.763.810,64 3-Menkul Kıymet Satış Zararları (-)
4-Kambiyo Zararları (-) 14.946.732,10 43.661.615,72 5-Reeskont Faiz Giderleri (-) - - 6-Diğer olağan Gider ve Zararlar (-)
H-FİNANSMAN GİDERLERİ ( - ) - - 1- Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri (-) 2- Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri (-)
OLAĞAN KAR VEYA ZARAR 113.981.439,60 198.420.263,40 I-OLAĞAN DIŞI GELİR VE KARLAR 328.279,69 131.706,28 1-Önceki Dönem Gelir ve Karları
2-Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar 328.279,69 131.706,28 J-OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR ( - ) - - 1- Çalışmayan Kısım Gider ve Zararları (-) 2- Önceki Dönem Gider ve Zararları (-)
3-Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) - - DÖNEM KARI VEYA ZARARI 114.309.719,29 198.551.969,68 K-DÖNEM KARI VERGİ VE DİĞER YASAL YÜK. KARŞ.(-) 23.490.766,05 44.973.432,04 DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI 90.818.953,24 153.578.537,64