TÜRKİYE HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2017 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Eylül 2018
İÇERİK TÜRKİYE HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2017 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 TÜRKİYE HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2017 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU 18
TÜRKİYE HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2017 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
KISALTMALAR KMYKK Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu TCMB Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası THSSGM Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün 2017 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tabloların tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Kurum Banka Hesaplarında Bulunan Mevduatın Nemalandırılmaması veya Eksik Nemalandırılması 8 Aralık 2016 tarih ve 29912 sayılı Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği hükümlerine aykırı olarak bankalarda Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne ait hesapların bazılarının vadesiz mevduat hesaplarında tutulduğu, bazılarının ise oldukça düşük faiz oranları ile değerlendirildiği tespit edilmiştir. 5018 sayılı KMYKK’da özel bütçeli bir kuruluş olarak belirlenen kurumun, yüksek meblağlarda geliri bulunmasına karşın ayrıntılı finansman planlaması ve nakit yönetimi hususunda izlediği bir program bulunmadığı görülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 5018 sayılı KMYKK’nın bütçe ödeneklerinin kullanılmasına ilişkin 20’nci maddesinde “özel bütçeli idareler ve sosyal güvenlik kurumları ayrıntılı finansman programlarını hazırlar ve harcamalarını bu programa uygun olarak yaparlar. Ayrıntılı harcama ve finansman programlarının hazırlanmasına, vize edilmesine, uygulanmasına ve uygulamanın izlenmesine dair usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir” denilmektedir. Kurumun mevduatını önceki yıl muhasebe tablolarından istifade ederek değerlendirmek üzere 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun bütçe ödeneklerinin kullanılmasına ilişkin 20’nci maddesine göre ayrıntılı harcama ve finansman programı hazırlaması ve nakit yönetimini de buna göre yapması önerilir. Kurum mevduatlarının bir kısmını tuttuğu Halkbank’taki hesabın incelenmesi neticesinde Banka ile Kurum arasında imzalanan protokole göre tahsilat hesabında yer alan tutarların her Cuma günü Kullanım Hesabına aktarılması gerekirken hepsi aktarılmadığı, kullanım hesabında yer alan tutarların ise kamu haznedarlığı tebliği çerçevesinde değerlendirilmediği görülmüştür. Bu çerçevede banka nezdinde tutulan mevduatlara genel olarak faiz işletilmekle beraber, yaklaşık 140 milyon TL tutarındaki mevduata diğer mevduatla beraber faiz işletilmediği tespit edilmiştir. Halkbank ile yapılan maaş ödeme protokolü çerçevesinde maaşların en az 2 iş günü öncesinde bankaya gönderileceği hususunda anlaşma yapılmış olmakla birlikte yıl boyunca toplam 21 gün önceden ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Kurumun Ziraat Bankasındaki hesaplarının incelenmesi neticesinde; Banka ile yapılan protokolün 2008 yılında imzalandığı, aradan yaklaşık 10 yıl geçmesine rağmen mevzuatta yer alan değişikliklerin protokole yansıtılmayarak, protokolün devamının sağlandığı protokolün sadece 6013 nolu Tahsilat Hesabı ile 6001 nolu Kullanım Hesabını kapsadığı, vadeli hesaplar ile lojman, misafirhane, Euro hesabı ile 6011 sayılı POS Tahsilat hesabını kapsamadığı, bankanın tahsilat hesabına faiz tahakkuku yapmayacağı, buna mukabil kullanım hesabına bankanın vadesiz ticari mevduat hesabına uyguladığı cari faiz oranının uygulanacağı, bu faizin her yıl sonunda tahakkuk edeceği belirtilmiştir. Hesapların incelemesinde bu yönde bir faiz tahakkukunun yapılmadığı görülmüştür. İlgili bankadan faiz oranının sıfır olduğu, bu yüzden faiz tahakkuku ettirilmediği bilgisi alınmıştır. Kurumun 6001 nolu hesabında: Bu banka hesabının aktif kullanıldığı bu yüzden 6001 nolu hesaba faiz işletilmediği ifade edilmiş olup hesapta yer alan tutarın önemli miktarda
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 olduğu, bazı günler 189 milyon TL’ye kadar ulaştığı (Normalde vadeli değerlendirilmesi gereken bu tutarın vadeli hesaba yatırılmasının unutulduğu ifade edilmiştir.) göz önüne alındığında, kurumun cari işlemlerinin yapılabilmesi için yeterli mevduatın vadesiz hesapta tutularak kalan tutarın vadeli hesaplara aktarılmaması nedeniyle yüksek tutarlarda faiz geliri kaybı olduğu sonucuna varılmıştır. 6013 nolu hesap: Bu hesap kurumun Tahsilat hesabı olup protokole göre faiz alınmamış ve ertesi ayın ilk işgünü 6001 nolu hesaba aktarılmıştır. 6011 nolu hesap: Bu hesap kurumun POS Tahsilat hesabı olarak kullanılmış olup hesaba alınan mevduata faiz işletilmemiş ve kurumun 6001 nolu vadesiz hesabına ya da vadeli hesabına düzenli bir şekilde aktarılmamıştır. Örnek olarak 08.04.2017 ile 26.07.2017 arasında ortalama 9 milyon, 27.07.2017 ile 29.12.2017 tarihleri arasında ortalama 13 milyon TL tutarındaki mevduat hiç faiz alınmadan bu hesapta tutulmuştur. Kurum ile Banka arasında imzalanan Üye İş Yeri Sözleşmesinin 10/5’inci maddesine göre hesaptaki tutarların bloke edilmeden her gün vadesiz hesaba aktarılması gerekirken bunun yapılmadığı anlaşılmıştır. Kurum vadeli hesabına vadesiz hesapta para biriktikçe aktarma yaptığı için 6011 nolu hesabın 6001 nolu hesaba aktarılamaması neticesinde kurumun burada bulunan mevduatı faizde değerlendirilememiştir. Kurumun ayrıca Lojman Gelirleri, Euro, Aşı Gelirleri ve Misafirhane Hesaplarına da hiç faiz işletilmemiştir. Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği’nin amacı bu tebliğin kapsamında yer alan kurumların mali kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ve izlenebilmesini teminen uygulamasına ilişkin esas ve usulleri belirlemektir. Tebliğ’in 2’nci maddesinde hangi kurumların bu tebliğ hükümlerine tabi, 11’inci maddesinde ise hangi kurumların tebliğin hükümlerinden istisna olduğu belirtilmiştir. Aynı Tebliğ’in 5’inci maddesinde “Hazine Müsteşarlığı dışında kalan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri; a) Kendi bütçeleri veya tasarrufları altında bulunan her türlü mali kaynaklarını TCMB veya muhabiri olan bankada açılacak TL cinsi vadesiz hesaplarda tutmakla yükümlüdür “denilmekte ve kaynakların değerlendirilmesi ve nemalandırması başlıklı 6’ncı maddesinde ise “kurumların mevduat ve katılma hesabı olarak değerlendirmeyi öngördükleri mali kaynakları için uygulanacak vadeli mevduat faiz oranı ve katılma hesabı beklenen/tahmini getiri oranı, Ek 1’de yer alan ve ilgili vadelere karşılık gelen oranlardan daha yüksek olamaz” denilmektedir. Kurumun banka hesaplarında bulunan mevduatının bu tebliğde azamisi belirtilen güncel
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 ve ekonomik faiz oranlarıyla değerlendirilmesi gerekirken vadesiz hesaplarda tutularak faiz geliri elde edilmemesi mevzuata aykırıdır. Kamu idaresi cevabında; Kurum tarafından bulguda yer alan hususlarla ilgili olarak gerekli düzeltmelerin yapıldığı, belirtilmiştir. Sonuç olarak Kurum ile bulguda yer alan hususlarda mutabık kalınmakla birlikte sonraki dönemlerde nakit planlama çalışmalarının yapılması ve buna göre mevduat değerleme araçlarının kamu yararı gözetilerek seçilmesi, kamu kaynağında artışa engel olabilecek durumlardan kaçınılmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 7. EKLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 EK 1: KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17
TÜRKİYE HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2017 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 18
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 19 tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede, Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün yayımladığı 2014-2018 dönemine ait Stratejik Plan, 2017 yılı Performans Programı ve 2017 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir. 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2017 yılı performans denetimi kapsamında Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün yayımladığı 2014-2018 dönemine ait Stratejik Plan, 2017 yılı Performans Programı ve 2017 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. Kamu idaresi tarafından faaliyet raporunun mevzuatta öngörülen süre içerisinde yayımlanmaması sebebiyle performans denetimine elverişli olunmadığı görülmüştür. 6. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 20 B. Performans Programının Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesi BULGU 1: Faaliyet Raporunun Mevzuatın Belirlediği Yasal Süre İçinde Yayınlanmaması Özel bütçeli idarelerin ilgili mali yıla ilişkin idare faaliyet raporları üst yöneticileri tarafından izleyen mali yılın en geç Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanır. 17.03.2006 tarih ve 26111 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik”in 22.11.2014 tarih ve 29183 sayılı Resmi Gazete ile değiştirilen 11’inci maddesinde; özel bütçeli idarelerin ilgili mali yıla ilişkin idare faaliyet raporları üst yöneticileri tarafından izleyen mali yılın en geç Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanacağı ve bu raporların birer örneğinin aynı süre içerisinde Sayıştay’a ve Maliye Bakanlığına gönderileceği hüküm altına alınmıştır. Kurumda, mevzuat gereği Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanması ve Sayıştaya gönderilmesi gereken 2017 yılı mali yılına ait İdare Faaliyet Raporu süresi içerisinde hazırlanmamıştır. İdare Faaliyet Raporlarının süresi içerisinde hazırlanarak kurum üst yöneticileri tarafından izleyen mali yılın en geç Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanması ve bu raporların birer örneğinin aynı süre içerisinde Sayıştaya gönderilmesinin gerektiği değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; faaliyet raporunun süresi içerisinde hazırlandığı ancak Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Sistemine geçiş süreci nedeniyle mali tabloların üretilememesi sebebiyle basımının geciktirildiği belirtilmiştir. Sonuç olarak İdarenin yıllık faaliyet raporunu mevzuatta öngörülen süre içerisinde yayımlamasının uygun olacağı değerlendirilmektedir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi Ve Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.