2015 - ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI.pdf

ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI 2015 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Ağustos 2016

İÇERİK ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI 2015 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI ÖZELLEŞTİRME FONU 2015 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 17 ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI 2015 YILI PERFORMANS DENETİM RAPORU 45

ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI 2015 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ......................... 1
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................... 2
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................... 3
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 3
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 4
6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ........................... 5
7. EKLER .......................................................................................................................................................... 7

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Mali Yapı; Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na tabi olup, ekli II sayılı cetvelde ((B) Özel Bütçeli Diğer İdareler) yer almaktadır. Özelleştirme Fonu'nu idare etmek Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nın görevleri arasındadır. Özelleştirme İdaresi Başkanlığı bütçesi, Özelleştirme Fonu'nun %5'ini aşmayacak miktardan meydana gelmektedir. Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'na 26 Aralık 2014 Tarih ve 29217 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayınlanan 6583 Sayılı 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile toplam 24.587.000,00 TL ödenek tahsis edilmiş olup, bu tutar Merkezi Yönetim Bütçesinin yaklaşık % 0,0047'sine (24.587.000,00 /520.445.679.000,00) tekabül etmektedir. 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'nun Aktarma, Ekleme, Devir ve İptal İşlemleri başlıklı 6 ncı maddesinin 8 inci fıkrası uyarınca tahsis edilen başlangıç ödeneğine yıl içerisinde likit fazlası olarak 1.718.000,00 TL ödenek eklenmiştir. Böylece yılsonu ödeneği toplam 26.305.100,00 TL olarak revize edilmiş ve toplam ödeneğin % 94’ü olan 24.713.357,67 TL’si harcanmıştır. 2015 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile toplam 24.587.000,00 TL gelir tahmininde bulunulmuştur. 2015 yılı yılsonu itibariyle 26.424.995,62 TL gelir elde edilmiştir. Elde edilen gelirin bütçe tahminine göre oranı % 108' dir. Muhasebe ve Raporlama Sistemi; Kurum mali işlemlerini 5018 sayılı Kanun ile belirlenmiş muhasebeleştirme ve raporlama kurallarına göre gerçekleştirmektedir. Kurumun muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'ne göre Strateji Geliştirme Daire Başkanlığınca yerine getirilmektedir. Muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığı'nın Say2000İ saymanlık otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay'a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar'ın 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay'a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.
2. Birleştirilmiş veriler defteri,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 2. Geçici ve kesin mizan, 3. Bilanço, 4. Kasa sayım tutanağı, 5. Banka mevcudu tespit tutanağı, 6. Alınan çekler sayım tutanağı, 7. Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, 8. Teminat mektupları sayım tutanağı, 9. Değerli kağıtlar sayım tutanağı, 10. Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli, 11. Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, 12. Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, 13. Faaliyet sonuçları tablosu, Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Kamu İhale Kanunu Kapsamında Çalışan İşçiler İçin Kıdem Tazminatı Karşılığı Ayrılmaması İdare bünyesinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında çalışan işçiler için kıdem tazminatı karşılığı ayrılmadığı bu sebeple idarenin bilançosunda 372 ve 472 nolu kıdem tazminatı karşılığı hesaplarının yer almadığı görülmüştür. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin Temel Kavramlar başlıklı 5 inci maddesinde, “İhtiyatlılık ilkesi; muhasebe uygulamasında muhtemel riskler ve olaylar için karşılık ayrılması gerektiği; Dönemsellik ilkesi ise; kamu idarelerinin faaliyetlerini belirli dönemlerde raporlaması ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanması gerektiği,” Şeklinde ifade edilmektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin; 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı başlıklı 291 inci maddesinde; “(1) Kıdem tazminatı karşılığı hesabı, ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılır. (2) Uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki kıdem tazminatı karşılığı hesabında kayıtlı tutarlardan, izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıkları dönem sonunda bu hesaba kaydedilir.” 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı başlıklı 342 nci maddesinde; “(1)Kıdem tazminatı karşılığı hesabı, ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılır.” Denilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı, belirlenecek esaslar dahilinde ayrılan ve bir yıldan uzun vadeli kıdem tazminatı karşılıklarının izlenmesi için; 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı belirlenecek esaslar dahilinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılmaktadır. 10/09/2014 tarih ve 29116 sayılı Mükerrer Resmi gazetede yayımlanan 6552 sayılı Kanun’un 8 inci maddesiyle değişen 4857 Sayılı İş Kanunu’nun Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Çalışanların Kıdem Tazminatı başlıklı 112 nci maddesinde; 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatlarının çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödeneceği belirtilmiştir. Yapılan incelemelerde; Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları kapsamında istihdam edilen işçilerin kıdem tazminatlarına yönelik olarak karşılık ayrılmadığı görülmüştür. Sonuç olarak, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında istihdam edilen işçiler için faaliyet döneminde tahakkuk eden kıdem tazminatlarının hesaplanarak karşılık ayrılması ve 372 ve 472 nolu hesaplarda muhasebeleştirilmesi gerekir. Kamu idaresi cevabında; 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında istihdam edilen işçiler için faaliyet döneminde tahakkuk eden kıdem tazminatlarının hesaplanarak karşılık ayrıldığı ve 372 ve 472 nolu hesaplarda muhasebeleştirilmesine yönelik gerekli çalışmaların başlatıldığı, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; Kamu İhale Kanunu kapsamında çalışan işçiler için kıdem tazminatı karşılığı ayrılmaması ile ilgili olarak bulguda belirtilen hususların denetlenen kurumca ne ölçüde yerine getirildiğine ilişkin denetim sonucunun izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 7. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 2015 YILI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI ÖZELLEŞTİRME FONU 2015 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ....................... 21
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................. 22
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 22
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 22
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 24
6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ......................... 25
7. EKLER ........................................................................................................................................................ 36

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 21

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Mali Yapı; Özelleştirme Fonu 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun ile kurulmuş olup, faaliyetlerini Özelleştirme Yüksek Kurulu kararıyla verilen ödeneklerle gerçekleştirmektedir. Özelleştirme Fonu tarafından sunulan faaliyet sonuçları tablosuna göre Fonun 2015 yılında tahakkuk eden geliri 10.925.809.693,89 TL, gideri ise 7.400.163.142,86 TL dir. Buna göre Fonun 2015 yılı olumlu faaliyet sonucu 3.525.646.551,03 TL olmuştur. Muhasebe ve Raporlama Sistemi; Fon işlemlerinin muhasebe kayıtları Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından hazırlanan ve Maliye Bakanlığı’nın uygun görüşü alınan “Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Muhasebe Yönergesi ve Detaylı Hesap Planı” hükümlerine göre tutulmaktadır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 49 uncu maddesi, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ile 4046 sayılı kanunun hükümlerine dayanılarak hazırlanan bu yönergenin 53 üncü maddesinde Yönergede hüküm bulunmayan hallerde Genel Bütçe Muhasebe Yönetmeliği hükümleri uygulanacağı belirtilmiştir. 01.01.2007 tarihinde yürürlüğe giren Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ise Genel Bütçe Muhasebe Yönetmeliğini yürürlükten kaldırarak bu Yönetmeliğe yapılan atıfların Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğine yapılmış sayılacağı hükmünü getirmiştir. Muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığının sgb.net saymanlık otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir. Muhasebe Yönergesine göre Fon tarafından aşağıdaki mali tablolar hazırlanmış ve denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Yevmiye Defteri  Bilanço,  Faaliyet Sonuçları Tablosu, Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 22 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 23 yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 24 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 25 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Özelleştirme Programına Alınarak Kurumun Tasarrufuna Bırakılan Taşınmazların Mali Tablolarda Yer Almaması 4046 sayılı Kanun’a göre özelleştirme kapsam ve programına alınan taşınmazların Özelleştirme Fonu muhasebe kayıtlarında yeralmadığı görülmüştür. Özelleştirme Fonu Muhasebe Yönergesi’nin Amaç başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Yönergenin amacı, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu'nun, hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi; mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde, uluslararası standartlara uygun, yönetimin ve ilgili diğer kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde hazırlanması ve yayımlanmasına ilişkin esas, usul, ilke ve standartların belirlenmesidir.” Aynı Yönergenin Hesap Planı başlıklı 8 inci maddesinde ise; “İhtiyaç duyulduğunda, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde belirlenen çerçeve hesap planında; belirtilenen hesaplar dışında yeni hesaplar açmaya, Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Özelleştirme İdaresi Başkanlığı yetkilidir.” Denilmektedir. Yapılan incelemelerde; 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun çerçevesinde Özelleştirilme Yüksek Kurulu Kararı ile özelleştirme kapsam ve programına alınarak Kurumun hüküm ve tasarrufuna bırakılan taşınmazlarla ilgili Fon hesap planında uygun hesapların yer almadığı ve bu işlemlerle ilgili herhangi bir kaydın bulunmadığı görülmüştür. Muhasebe Yönergesinde Fonun, işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesin amaçlandığı belirtilmektedir. Bu nedenle Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı ile özelleştirme programına alınan taşınmazların muhasebeleştirilmesi için Maliye

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 26 Bakanlığının uygun görüşü alınarak Özelleştirme İdaresi Başkanlığınca yeni hesapların açılması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle, Özelleştirme Fonu işlemlerinin muhasebe kayıtlarının “Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu Muhasebe Yönergesi ve Detaylı Hesap Planı” hükümlerine göre tutulduğu, bu Yönergede hüküm bulunmayan hallerde Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerinin uygulandığı, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “25 Maddi Duran Varlıklar” başlıklı 169 uncu maddesinde; “…(1) Maddi duran varlıklar hesap grubu, kamu idarelerince faaliyetlerinde kullanılmak üzere edinilen ve tahmini yararlanma süresi bir yıldan fazla olan fiziki varlıklar ile bunların birikmiş amortismanlarının izlenmesi için kullanılır…” düzenlemesine yer verildiği, 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde ÖYK Kararı ile özelleştirme programına alınan taşınmazların hiç birinin İdarenin faaliyetlerinde kullanılmak üzere edinilmediği ve söz konusu taşınmazlardan da herhangi bir yararlanmanın, dolayısıyla diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazların “özelleştirme uygulaması” dışında İdare ile herhangi bir bağlantısının söz konusu olmadığı, Mülkiyeti Maliye Hazinesi, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demir Yolları (TCDD), Türkiye Denizcilik İşletmeleri (TDİ), Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM), Devlet Malzeme Ofisi (DMO), TEDAŞ, T. Şeker Fabrikaları A.Ş, tta Gayrimenkul A.Ş vb. kamu kurum ve kuruluşlarına ait bina, arsa, vb. taşınmazların özelleştirilmek üzere özelleştirme portföyüne alındığı, Kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazların; İdarenin faaliyetlerinde kullanılmak üzere devralınmadığından ve bu taşınmazlardan herhangi bir yararlanmanın da söz konusu olmadığından dolayı Maddi Duran Varlıklar hesap grubuna kaydedilmediği, Ayrıca diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait olup özelleştirme kapsamına alınan taşınmazların, Taşınmaz Mal Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre ait oldukları kurumlarınca muhasebe kayıtlarına alındığı, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; bulguda özelleştirme kapsam ve programına alınan taşınmazların

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 27 muhasebe kayıtlarında yer almadığı ifade edilmiş, kurum cevabında ise bu taşınmazların 25 Maddi Duran varlıklar hesap grubunda takip edilemeyeceği belirtilmiştir. Bulguda bu tür varlıkların Maddi Duran Varlıklar grubunda takip edilmesine ilişkin bir ifade bulunmayıp bu taşınmazların kaydedileceği fon hesap planında uygun hesapların yer almadığı belirtilmiştir. Fon'un işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi amacıyla özelleştirme programına alınan taşınmazların muhasebeleştirilmesi için Maliye Bakanlığı'nın uygun görüşü alınarak Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nca yeni hesapların açılması gerektiği düşünülmektedir. BULGU 2: Özelleştirme Yüksek Kurulu Kararı İle Kamu Yararına Kullanılması Kaydıyla Bedelli/Bedelsiz Olarak Kamu İdarelerine Devredilen Bazı Taşınmazların Amacı Dışında Kullanılması Özelleştirme Yüksek Kurulu Kararı ile kamu yararına kullanılması kaydıyla bedelli/bedelsiz olarak kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelere devredilen bazı taşınmazların amacı dışında kullanıldığı tespit edilmiştir. 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun’un İlkeler başlıklı 2 nci maddesinin (i) bendinde; “Özelleştirme uygulamalarında; … i) Özelleştirme uygulamalarında, milli güvenlik ve kamu yararının gerektirdiği durumlar hariç, kamu kurum ve kuruluşları ile kamu tüzel kişiliğine sahip eğitim kurumları ve mahalli idarelere devir yapılmaması, İlkeleri esas alınır. Yukarıda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda alınacak kararlarda öncelikler ile bunların tabi olacağı özelleştirme uygulamalarına ilişkin esas ve usuller kuruluşların nitelikleri ve ülke ekonomisinin gerektirdiği şartlar da dikkate alınarak Özelleştirme Yüksek Kurulunca belirlenir.” Denilmektedir. Bu kapsamda Özelleştirme Yüksek Kurulu’nca özelleştirme kapsam ve programına alınan kuruluşlara ait bazı taşınmazlar kamu yararı dikkate alınarak, belirli bir amaçla kullanılması ya da belirli bir kuruma tahsis edilmesi amacıyla kamu kurum ve kuruluşlarına ya da mahalli idarelere bedelli/bedelsiz olarak devredilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 28 Madde metninde de görüldüğü üzere burada düzenlenen ve yapılan tüm taşınmaz devri işlemlerine dayanak olarak gösterilen hüküm, hangi durumlarda devrin yapılamayacağına ilişkindir. Yani bir istisna hükmüdür. Ancak Kanun’da devrin kimlere ve hangi usulle yapılacağına ilişkin olarak başkaca bir düzenleme de bulunmamaktadır. Bu nedenle Kanun’da yer alan milli güvenliğin veya kamu yararının gerektirdiği durumlarda devre ilişkin şartlar, ilgili Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı veya Özelleştirme Yüksek Kurulu kararında atıf yapılan protokollerle belirlenmektedir. Uygulamada, söz konusu devir işlemlerine yönelik Özelleştirme Yüksek Kurulu kararlarında; kamu yararına kullanım şartı belirtilmekle birlikte taşınmazın hangi amaçla kullanılmak üzere devredildiği de çoğu zaman açıkça zikredilmekte ve bu kullanım amacı tapuya şerh edilmektedir. Hasredilen amaca aykırı bir kullanımın söz konusu olması ve bu durumun tespiti halinde ise devre konu taşınmaz bir başka Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı ile geri alınmakta ve ne şekilde kullanılacağına ilişkin tasarrufta bulunulmaktadır. Ancak devre konu bazı taşınmazlar üzerinde yapılan incelemelerde, aşağıda da ayrıntıları belirtilen devir amacına aykırı bir takım kullanımların söz konusu olduğu ve bu ihlallere ilişkin herhangi bir yaptırımın uygulanmadığı tespit edilmiştir. 1 - Özelleştirme Yüksek Kurulunun 22.07.2010 tarih ve 2010/52 nolu kararıyla bazı taşınmazlar eğitim ve öğretim hizmetlerinde kullanılmak üzere 4046 sayılı Kanun’un 2 nci maddesinin (i) bendine istinaden bedelsiz olarak Maliye Hazinesine devredilmiştir. Ancak yapılan incelemede; Maliye Hazinesine devredilen toplam 37.599,51 m2 taşınmazın Maliye Bakanlığı tarafından 30.06.2014 tarihi itibariyle sağlık hizmetlerinde kullanılmak üzere Sağlık Bakanlığı’na tahsis edildiği, daha sonra ise 02.10.2014 tarihinde 37.599,51 m2’lik taşınmazların 8.656,16 m2’lik kısmının Sağlık Bakanlığı’na tahsisinin devamına, kalan 28.943,35 m2’lik kısmının ise Karadeniz Teknik Üniversitesi’ne tahsisinin Valilikçe (Defterdarlık) değerlendirilerek sonuçlandırılmasına karar verildiği tespit edilmiştir. 2 - Özelleştirme Yüksek Kurulunun 30.09.2004 tarih ve 2004/100 nolu kararıyla bir adet taşınmazın, 4046 sayılı Kanunun 2/i maddesine göre 324.599.993.193 TL bedel üzerinden, mülkiyeti Geyve Belediyesine devredilmiştir. Ancak yapılan incelemede; Geyve Belediyesine devredilen taşınmazın 4870 m2 lik kısmının içerisindeki bina ve müştemilatları ile birlikte özel bir şirkete aylık 1.050,00 TL üzerinden 1 Temmuz 2005 tarihinden itibaren 10 yıl kiraya verildiği tespit edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 29 3 - Özelleştirme Yüksek Kurulunun 12.10.1999 tarih ve 99/74 nolu kararıyla bazı taşınmazların, deprem evi ve diğer kamu hizmetlerinde kullanılmasını teminen 4046 sayılı Kanunun 2/i maddesine istinaden Sakarya İl Özel İdaresi Müdürlüğüne tahsis edilmek üzere bilabedel Maliye Hazinesine devredilmesine karar verilmiştir. Ancak yapılan incelemede; Maliye Hazinesine devredilen taşınmazlardan 192 ada 1 parseldeki 183.888,00 m2’lik taşınmazın 159.511,00 m2’lik kısmı Maliye Bakanlığı tarafından 06.02.2003 tarihinde kentin yeşil alan, sosyal ve kültürel tesis alanı olarak kullanılmak üzere Adapazarı Büyükşehir Belediye Başkanlığı’na, 24.377,00 m2’lik kısmı ise deprem evi ve diğer kamu hizmetlerinde kullanılmak üzere Sakarya İl Özel İdaresi Müdürlüğü’ne tahsis edildiği, daha sonra Belediye tarafından yapılan yoldan ihdas, tevhit ve yola terk işlemlerinden sonra 15.505,42 m2 büyüklüğündeki 192 ada 50 parsele dönüşen kısım Okul olarak kullanılmak üzere Milli Eğitim Bakanlığı’na, 12.000,00 m2 büyüklüğündeki 192 ada 51 parsele dönüşen kısım kapalı yüzme havuzu olarak kullanılmak üzere Gençlik ve Spor Bakanlığı’na, 544,26 m2 büyüklüğündeki 192 ada 53 parsele dönüşen kısım Okul olarak kullanılmak üzere Milli Eğitim Bakanlığı’na, 153.463,32 m2 büyüklüğündeki 192 ada 56 parsele dönüşen kısım imar planında belediye hizmet alanı olarak ayrıldığından Sakarya Büyükşehir Belediye Başkanlığı’na, 192 ada 56 parselin içinde kalan ve imar planında cami alanında kalan 6.000,00 m2 kısmının ise ise cami olarak kullanılmak üzere Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edildiği tespit edilmiştir. 4 - Özelleştirme Yüksek Kurulunun 03.08.2004 tarih ve 2004/67 nolu kararıyla bazı taşınmazların Sakarya İl Özel Müdürlüğüne tahsis edilmek üzere mülkiyetleri Maliye Hazinesine; Özelleştirme Yüksek Kurulunun 22.05.2009 tarih ve 2009/27 nolu kararıyla da taşınmazlardan biri 4046 sayılı Kanunun 2/i maddesine istinaden kamu yararına kullanılması ve kullanım amacının tapu siciline şerh edilmesi kaydıyla bedelsiz olarak Maliye Hazinesine devredilmiştir. Ancak yapılan incelemede; Maliye Bakanlığı tarafından 13.03.2006 tarihinde 23 ada 8 parseldeki 763 m2 lik taşınmaz üzerinde bulunan iki katlı binanın birinci katının Adliye hizmet binası olarak kullanılmak üzere Adalet Bakanlığı’na, ikinci katının ise Malmüdürlüğü hizmet binası olarak kullanılmak üzere Maliye Bakanlığı’na tahsis edildiği, daha sonra bu tahsislerin kaldırılarak taşınmaz üzerinde bulunan iki katlı binanın 04.01.2010 tarihinde Sapanca ilçe hastanesinin yeni bina inşaatı tamamlanıncaya kadar Sapanca İlçe Hastanesi olarak kullanılmak üzere Sağlık Bakanlığı’na tahsis edildiği tespit edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 30 5 - Özelleştirme Yüksek Kurulunun 09.09.2004 tarih ve 2004/79 nolu kararıyla bazı taşınmazların, adli tıp hizmetlerinde kullanılmak kaydıyla Adalet Bakanlığına tahsis edilmek üzere, mülkiyetinin Maliye Hazinesine devredilmesine karar verilmiştir. Ancak yapılan incelemede; adli tıp hizmetlerinde kullanılmak kaydıyla Adalet Bakanlığına yapılan tahsisin kaldırıldığı ve gayrimenkul üzerinde özel bir şirkete ait kafenin yer aldığı tespit edilmiştir. Yukarıdaki uygulama örneklerinde mezkur Özelleştirme Yüksek Kurulu kararlarına aykırılığın giderilmesi ya da devir amacının yeni bir Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı ile değiştirilmesi gerekmektedir. Ayrıca devredilen taşınmazların devir amacına aykırı olarak kullanılmasının veya üçüncü kişilere devredilmesinin önlenmesi için devir sonrası idarenin hak ve menfaatlerini koruyacak düzenlemelerin ve devredilen taşınmazlarla ilgili olarak periyodik kontrollerin yapılması gerekir. Bu husus 2014 yılı Sayıştay Denetim Raporunda konu edilmiş ve İdare de savunmasında bulguda belirtilen 04.07.2005 tarihli ve 2005/79 sayılı, 06.06.2007 tarihli ve 2007/35 sayılı, 19.06.2009 tarihli ve 2009/28 sayılı Özelleştirme Yüksek Kurulu Kararlarına ilişkin aykırılıkların giderilmesi amacıyla gerekli çalışmalara başlanılacağını bildirmiş olmasına rağmen, bu konuda 2015 yılında herhangi bir çalışma yapılmadığı anlaşılmıştır. Kamu idaresi cevabında; özetle, Sayıştay Denetim Raporunda belirtilen eleştirilerin ortaya çıkması üzerine, bundan sonraki devirlerde kullanım amacının tapuya şerh verilmek suretiyle, Özelleştirme Yüksek Kurulu onayı dışında amacın değiştirilmesinin engellendiği,
Taşınmazın devir amacına aykırı bir şekilde kullanımının tespiti halinde devre konu taşınmazın devrinin iptal edildiği, Ayrıca bulgu maddesinde yer alan hususlar ile ilgili olarak gerekli çalışmaların yapılacağı, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı ile kamu yararına kullanılması kaydıyla bedelli/bedelsiz olarak kamu idarelerine devredilen bazı taşınmazların amacı dışında kullanılması ile ilgili olarak bulguda belirtilen hususların denetlenen kurumca ne ölçüde yerine getirildiğine ilişkin denetim sonucunun izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 31 BULGU 3: Özelleştirme İşlemlerine Ait Değer Tespit Sonuçlarının Kamuoyuna Duyurulmaması Özelleştirme programına alınan kuruluşların özelleştirilmesinde komisyonlarca belirlenen değer tespit sonuçlarının kamuoyuna duyurulmadığı tespit edilmiştir. 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun’un Özelleştirme Yöntemleri, Değer Tespiti, İhale Yöntemleri başlıklı 18 inci maddesinin Değer Tespit Komisyonunun Görevleri ile ilgili bölümünde; “Değer Tespit Komisyonu; değer tespit çalışmalarını, özelleştirilecek kuruluşun niteliği, gördüğü hizmetin özelliği, gelecekteki nakit akımı potansiyeli, faaliyette bulunduğu sektör ve pazarın özellikleri, sahip olduğu sınai, ticari ve sosyal tesisler, makine araç ve gereçler, teçhizat, malzeme ve hammadde ile yarı mamul ve mamul madde stokları, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, vasıfları ve hali hazır durumları, senetli ve senetsiz bütün alacak ve borçları ile bilumum hak ve yükümlülükleri ve özelleştirilecek kuruluşa uygulanacak özelleştirme yöntemini de dikkate alarak uluslararası kabul görmüş olan; indirgenmiş nakit akımları (net bugünkü değer), defter değeri, net aktif değeri, amortize edilmiş yenileme değeri, tasfiye değeri, fiyat/kazanç oranı, piyasa kapitalizasyon değeri, piyasa değeri/defter değeri, ekspertiz değeri, fiyat/nakit akım oranı metotlarından en az ikisini uygulamak suretiyle yürütür. Değer tespit sonuçları, kuruluşun özelleştirme işlemi tamamlanarak devir sözleşmesinde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra kamuoyuna duyurulur Özelleştirme programındaki kuruluşun özelleştirme işlemlerini bu Kanunun 4 üncü maddesinin son fıkrasına istinaden yürütmesi durumunda; değer tespiti işlemleri, ilgili kuruluşun karar almaya yetkili organlarının kararı ile kuruluş ita amirinin başkanlığında oluşturulacak komisyon tarafından bu bentte belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır.” 4046 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan Özelleştirme Uygulamalarında Değer Tespiti ve İhale Yönetmeliği’nin Değer Tespit Sonuçları başlıklı 7 nci maddesinde ise; “Değer tespit sonuçları, ihale sonuçlarının Kurul veya İdarece onaylanmasını müteakip yapılacak sözleşmenin imzalanmasından sonra, kamuoyuna duyurulur.” Hükümleri yer almaktadır. Yukarıda belirtilen kanun hükmüne göre; özelleştirilecek kuruluşun, varlık veya hisse değerinin tespitine yönelik değer tespit komisyonu tarafından gerçekleştirilen işlemleri kapsayan değer tespit çalışmaları kanunda belirtilen metotlardan en az ikisi uygulanmak

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 32 suretiyle yürütülür ve bu çalışmalara ilişkin değer tespit sonuçları, kuruluşun özelleştirme işlemi tamamlanarak alıcı tarafından devir sözleşmesinde yeralan yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra kamuoyuna duyurulur. Kanun ile özelleştirme uygulamalarına açıklık kazandırılması amacıyla bu düzenleme yapılmıştır. Yönetmeliğe göre ise değer tespit sonuçları, ihale sonuçlarının Özelleştirme İdaresi Başkanlığı veya Özelleştirme Yüksek Kurulu tarafından onaylanmasını müteakip yapılacak sözleşmenin imzalanmasından sonra kamuoyuna duyurulur. Açıklandığı üzere; özelleştirilecek kuruluşun, varlık veya hisse değerinin tespitine yönelik değer tespit komisyonu tarafından gerçekleştirilen işlemleri kapsayan değer tespit sonuçları, kuruluşun özelleştirme işlemi tamamlanarak devir sözleşmesinde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra kamuoyuna duyurulması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle, yapılan yasal düzenlemedeki “duyurulur” ifadesinin değer tespit sonuçlarının mutlaka kamuoyuna duyurulmasını gerektiren bir zorunluluk olmadığı, şayet değer tespit sonuçları kamuoyuna açıklanacaksa ancak kuruluşun özelleştirme işlemi tamamlanarak, devir sözleşmesinde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra açıklanabileceği, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; Kamu idaresinin yasal düzenlemedeki “duyurulur” ifadesinin özelleştirme işlemlerine ait değer tespit sonuçlarının mutlaka kamuoyuna duyurulmasını gerektiren bir zorunluluk getirmediği savunmasına katılmak mümkün değildir. 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanunun 18 inci maddesinde “…Değer tespit sonuçları, kuruluşun özelleştirme işlemi tamamlanarak devir sözleşmesinde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra kamuoyuna duyurulur.” Hükmündeki “duyurulur” ifadesi kuruma bu konuda bir takdir yetkisi bırakmamaktadır. Dolayısıyla özelleştirme işlemlerine ait değer tespit sonuçlarının, kuruluşun özelleştirme işlemi tamamlanarak devir sözleşmesinde yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sonra kamuoyuna duyurulması gerektiği düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 33 BULGU 4: 4046 Sayılı Kanun Kapsamında Danışmanlık Hizmetleri İhalelerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Yönetmelikte Yapılan Değişikliğin, Bu Düzenlemenin Yürürlüğe Girdiği Tarihte Sözleşmesi Devam Eden Bazı Danışmanlık Hizmet Alımlarına da Uygulanması 4046 Sayılı Kanun Kapsamında Danışmanlık Hizmetleri İhalelerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Yönetmelikte yapılan değişikliğin, bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam eden bazı danışmanlık hizmet alımlarına da uygulanarak bu sözleşmelerin 3 yıl yerine 5 yıl uzatıldığı tespit edilmiştir. 4046 Sayılı Kanun Kapsamında Danışmanlık Hizmetleri İhalelerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Yönetmeliğin 37 nci maddesinin İdareden Kaynaklanan Sebepler başlıklı 2 nci bendinde ; “İdarenin, sözleşmenin ifasına ilişkin olarak bu sözleşmede yer alan yükümlülüklerini Danışmanın kusuru olmaksızın öngörülen süreler içinde yerine getirememesi (özelleştirme programındaki değişiklikler, yer tesliminin, projelerin ve iş programının onaylanmasının, izin, ruhsat ve olurların gecikmesi, ödenek yetersizliği gibi) ve bu sebeple işin sözleşme süresi içinde bitirilmesinin mümkün olmaması halinde, taraflarca mutabakata varılarak sözleşme, en fazla 3 (üç) takvim yılına kadar, her seferinde en fazla bir takvim yılı uzatılabilecektir.” Hükmü yeralmaktadır. Yukarıda belirtilen hükümlerden anlaşılacağı üzere, idareden kaynaklanan sebeplerle iş sözleşme süresi içinde bitirilemezse, taraflarca mutabakata varılarak sözleşme en fazla 3 takvim yılına kadar uzatılabilir. Daha sonra 15 Aralık 2009 tarihli ve 27433 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve yayımı tarihinde yürürlüğe giren 4046 Sayılı Kanun Kapsamında Danışmanlık Hizmetleri İhalelerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile 37 nci maddesinin 2. bendinde yer alan “3 (üç)” ibaresi “5 (beş)” ibaresi olarak değiştirilmiştir. 4046 Sayılı Kanun Kapsamında Danışmanlık Hizmetleri İhalelerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Yönetmelikte yapılan sözkonusu değişiklik ancak yayımı tarihinden sonra yapılacak danışmanlık hizmetleri ihalelerinde uygulanabilecektir. Bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam eden danışmanlık hizmet alımlarının ise, yapıldığı dönemde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılması ve sözkonusu

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 34 işlerde sözleşmelerin en fazla 3 yıl uzatılması gerekirdi. Yönetmelikte yapılan bu değişikliğin sözleşmesi devam eden danışmanlık hizmet alımlarına da uygulanacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenle mevzuat değişikliğinin ancak yürürlüğe girdiği tarihten sonra ihalesi yapılacak işlere uygulanması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle, 4046 Sayılı Kanun Kapsamında Danışmanlık Hizmetleri İhalelerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Yönetmelikte “Süre Uzatımı Verilebilecek Haller ve Şartları” başlıklı 37 nci maddesinde idareden kaynaklanan sebeplerle işin sözleşme süresi içinde bitirilmesinin mümkün olmaması halinde, taraflarca mutabakata varılarak sözleşmenin en fazla 3 (üç) takvim yılına kadar uzatılabileceğinin düzenlendiği, Buradaki 3 yıllık sınırlamadan dolayı İdarenin ve danışmanın iradesi dışında gelişen davalar, yürütmeyi durdurma kararları, özelleştirme ihalelerinin teklif gelmemesi veya başka bir sebeple iptali ve yeniden ihaleye çıkma sürecinin uzaması gibi nedenlerle projelerin aksamaya uğrayabildiği ve henüz hizmet alımı tamamlanamadan danışmanın görev süresinin uzatma süreleri ile birlikte dolduğundan anılan Yönetmelikte değişikliğe gidilerek “3” ibaresinin “5” olarak değiştirildiği, Söz konusu değişiklik yapılırken bu değişikliğin mevcut yürüyen danışmanlık sözleşmelerini de kapsadığı değerlendirildiğinden devam eden danışmanlık hizmet alımlarına da bu hükmün uygulandığı, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; Kamu idaresinin, Yönetmelikteki değişikliğin mevcut yürüyen danışmanlık hizmet alımı sözleşmelerini de kapsaması ve onlara da uygulanması savunmasına katılmak mümkün değildir. Anılan Yönetmelikte yapılan değişiklik sadece “3” ibaresinin “5” olarak değiştirilmesidir. Yönetmelikte yapılan bu değişikliğin sözleşmesi devam eden danışmanlık hizmet alımlarına da uygulanacağına ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır. Bu nedenle bu mevzuat değişikliğinin yürüyen danışmanlık hizmet alımı sözleşmelerine uygulanmaması gerekirdi. İdarenin bundan sonra bu şekilde yapılacak düzenlemelerde eğer mevzuat değişikliğinin devam eden sözleşmelere de uygulanacağına ilişkin hüküm yoksa getirdiği

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 35 düzenlemenin, ancak yürürlüğe girdiği tarihten sonra ihalesi yapılacak işlere uygulaması gerektiği düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 36 7. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Fon Yönetimi Bilançosu
2015
2013 YILI 2014 YILI CARI YIL (2015) TL TL TL AKTİF I DÖNEN VARLIKLAR 9.772.133.104,84 8.396.076.320,84 13.636.966.382,95 A HAZIR DEĞERLER 2.315.482.388,80 260.224.978,21 6.165.051.516,46 3 BANKA HESABI 88.969.128,90 213.741.370,99 1.969.441.004,78 4 VERİLEN ÇEKLER VE GÖNDERME EMİRLERİ HESABI ( - ) 0,00 0,00 0,00 6 DÖVİZ HESABI 2.226.513.259,90 46.483.607,22 4.195.610.511,68 7 DÖVİZ GÖNDERME EMİRLERİ 0,00 0,00 0,00 C FAALİYET ALACAKLARI 6.228.622.755,86 7.851.809.178,59 7.389.208.294,34 1 GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI 6.039.134.428,90 7.656.898.883,34 7.156.035.302,06 2 GELİRLERDEN TAKİPLİ ALACAKLAR HESABI 187.957.246,92 192.902.329,51 230.540.173,15 8 DİĞER FAALİYET ALACAKLARI HESABI 1.531.080,04 2.007.965,74 2.632.819,13 D KURUM ALACAKLARI 829.618.475,31 190.913.056,45 3.150.807,34 3 KURUMCA VERİLEN BORÇLARDAN ALACAKLAR HESABI 829.618.475,31 190.913.056,45 3.150.807,34 E DİĞER ALACAKLAR 0,00 42,45 0,00 1 KİŞİLERDEN ALACAKLAR HESABI 0,00 42,45 0,00 G ÖN ÖDEMELER 50.075,00 71.481,89 79.481,89 1 İŞ AVANS VE KREDİLERİ HESABI 50.075,00 71.481,89 79.481,89 I GELECEK AYLARA AİT GİDERLER VE GELİR TAHAKKUKLARI 163.955,68 0,00 511.153,63 2 GELİR TAHAKKUKLARI HESABI 163.955,68 0,00 511.153,63 J DİĞER DÖNEN VARLIKLAR 398.195.454,19 93.057.583,25 78.965.129,29 9 DİĞER ÇEŞİTLİ DÖNEN VARLIKLAR HESABI 398.195.454,19 93.057.583,25 78.965.129,29 II DURAN VARLIKLAR 30.561.205.926,20 38.721.960.691,20 37.635.545.154,04 C FAALİYET ALACAKLARI 9.210.158.424,65 10.499.092.824,23 8.535.240.951,77 1 GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI 9.210.158.424,65 10.499.092.824,23 8.535.240.951,77 E MALİ DURAN VARLIKLAR 21.351.047.501,55 28.222.867.866,97 29.100.304.202,27 1 MALİ KURULUŞLARA YATIRILAN SERMAYELER HESABI 638.929.596,14 661.506.321,94 661.548.864,44 2 MAL VE HİZMET ÜRETEN KURULUŞLARA YATIRILAN SERMAYELER HESABI 22.359.419.744,14 32.862.710.374,61 33.839.713.639,21

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 37 8 SERMAYE TAAHHÜTLERİ HESABI(-) -1.647.301.838,73 -5.301.348.829,58 -5.400.958.301,38 AKTİF TOPLAMI 40.333.339.031,04 47.118.037.012,04 51.272.511.536,99 2013 YILI 2014 YILI CARI YIL (2015) TL TL TL
PASİF III KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 671.887.143,23 596.802.077,94 677.483.790,10 A KISA VADELİ İÇ MALİ BORÇLAR 668.028.478,66 573.299.617,05 566.789.212,69 4 KAMU İDARELERİNE MALİ BORÇLAR HESABI 668.028.478,66 573.299.617,05 566.789.212,69 C FAALİYET BORÇLARI 7.105,86 6.606,24 553.806,24 10 DİĞER ÇEŞİTLİ BORÇLAR HESABI 7.105,86 6.606,24 553.806,24 D EMANET YABANCI KAYNAKLAR 3.399.245,02 23.318.012,48 109.434.842,36 1 ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 3.323.756,26 2.895.856,66 3.706.323,36 4 EMANETLER HESABI 75.488,76 20.422.155,82 105.728.519,00 G ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 274.163,69 156.189,25 207.108,81 1 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HESABI 274.163,69 156.189,25 207.108,81 I GELECEK AYLARA AİT GELİRLER VE GİDER TAHAKKUKLARI 178.150,00 21.652,92 498.820,00 2 GİDER TAHAKKUKLARI HESABI 178.150,00 21.652,92 498.820,00 IV UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 524.561.702,29 220.007.364,30 238.153.633,43 A UZUN VADELİ İÇ MALİ BORÇLAR 400.267.756,58 92.865.139,90 78.730.529,16 4 KAMU İDARELERİNE MALİ BORÇLAR HESABI 400.267.756,58 92.865.139,90 78.730.529,16 I GELECEK YILLARA AİT GELİRLER VE GİDER TAHAKKUKLARI 124.293.945,71 127.142.224,40 159.423.104,27 1 GELECEK YILLARA AİT GELİRLER HESABI 124.293.945,71 127.142.224,40 159.423.104,27 V ÖZ KAYNAKLAR 39.136.890.185,52 46.301.227.569,80 50.356.874.113,46 A NET DEĞER 13.692.277.594,80 13.843.027.153,21 16.585.977.719,38 1 NET DEĞER HESABI 13.692.277.594,80 13.843.027.153,21 16.585.977.719,38 H GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI 9.213.072.932,71 25.312.266.678,85 30.245.249.843,05 1 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI HESABI 9.213.072.932,71 25.312.266.678,85 30.245.249.843,05 J DÖNEM FAALİYET SONUÇLARI 16.231.539.658,01 7.145.933.737,74 3.525.646.551,03 1 DÖNEM OLUMLU FAALİYET SONUCU HESABI 16.231.539.658,01 7.145.933.737,74 3.525.646.551,03 2 DÖNEM OLUMSUZ FAALİYET SONUCU 0,00 0,00 0,00 PASİF TOPLAMI 40.333.339.031,04 47.118.037.012,04 51.272.511.536,99

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 38 Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Fon Yönetimi Faaliyet Sonuçları Tablosu
2015
HESAP KODU EKONOMİK GİDERİN TÜRÜ 2013 YILI 2014 YILI CARI YIL (2015) I II III IV TL TL TL 630 03
Mal ve Hizmet Alım Giderleri 71.933.081,67 47.729.148,56 46.048.384,90 630 04 GÖREV GİDERLERİ 57.908.677,22 36.084.087,18 31.405.089,02 630 02 Yasal Giderler 1.067.987,83 2.207.236,07 426.242,79 630 04 Mahkeme Harç ve Giderleri 1.067.987,83 2.207.236,07 426.242,79 630 03
Ödenecek Vergi, Resim, Harçlar ve Benzeri Gid 56.840.689,39 33.876.851,11 30.978.846,23 630 01 Vergi Ödemeleri ve Benzeri giderler 56.797.312,57 33.829.968,01 30.889.417,83 630 90 Diğer Vergi, resim, harç ve benzeri Giderler 43.376,82 46.883,10 89.428,40 630 05 HİZMET ALIMLARI 14.019.798,91 11.643.002,28 14.643.295,88 630 01
Müşavir Firma ve Kişilere Ödemeler 12.089.743,04 10.283.452,79 13.149.527,37 630 06 Enformasyon ve Raporlama Giderleri 1.121,00 0,00 0,00 630 90 Diğer Müşavir Firma ve Kişilere Ödemeler 12.088.622,04 10.283.452,79 13.149.527,37 630 02 Haberleşme Giderleri 10.873,09 6.160,25 5.824,67 630 01 Posta ve Telgraf Giderleri 10.873,09 6.160,25 5.824,67 630 04 Tarifeye Bağlı Ödemeler 1.748.843,78 1.224.569,52 1.356.245,65 630 01 İlan Giderleri 1.748.769,76 1.224.349,90 1.356.245,65 630 03 Komisyon Giderleri 74,02 219,62 0,00 630 09 Diğer Hizmet Alımları 170.339,00 128.819,72 131.698,19 630 90 Diğer Hizmet Alımları 170.339,00 128.819,72 131.698,19 630 06
TEMSİL VE TANITMA GİDERLERİ 4.605,54 2.059,10 0,00 630 02 Tanıtma Giderleri 4.605,54 2.059,10 0,00 630 01 Tanıtma Ağırlama Tören Fuar Organ Gid 4.605,54 2.059,10 0,00 630 04 FAİZ GİDERLERİ 3.062.161,47 3.693.991,74 2.461.834,94 630 02
Diğer İç Borç Faiz Giderleri 3.062.161,47 3.693.991,74 2.461.834,94 630 09
Diğer İç Borç Faiz Giderleri 3.062.161,47 3.693.991,74 2.461.834,94 630 02 Dövize Endeksli ve Döviz Cinsinden Diğer İç Borç Faiz Giderl 3.062.161,47 3.693.991,74 2.461.834,94

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 39 630 05 CARİ TRANSFERLER 8.397.013.539,01 7.813.845.069,71 6.145.408.141,29 630 02 Hazine Yardımları 8.333.164.000,00 7.773.590.282,33 6.122.702.000,00 630 01
Genel Bütçeye Hazine Yardımı 8.311.130.000,00 7.750.807.282,33 6.100.000.000,00 630 01 Hazineye Aktarmalar 8.311.130.000,00 7.750.807.282,33 6.100.000.000,00 630 02
Özel Bütçeli İdarelere Hazine Yardımları 22.034.000,00 22.783.000,00 22.702.000,00 630 35 Özelleştirme İd,Bşk (4046/10md)8%5PAY) 22.034.000,00 22.783.000,00 22.702.000,00 630 04
Hane Halkına Yapılan Transferler 49.070.284,82 18.813.048,68 13.032.563,85 630 09 Diğer Transferler 49.070.284,82 18.813.048,68 13.032.563,85 630 01 Diğer 49.070.284,82 18.813.048,68 13.032.563,85 630 05
"""Devlet Sosyal Güvenlik Kurumlarından Hane Halkına Yapılan" 14.779.254,19 21.441.738,70 9.673.577,44 630 04
Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü 14.779.254,19 21.252.865,46 9.673.577,44 630 01 Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü 14.779.254,19 21.252.865,46 9.673.577,44 630 06 Tasfiye Halinde KBİ 0,00 188.873,24 0,00 630 01 KBİ İhbar ve Kıdem Tazminatı 0,00 188.873,24 0,00 630 11
Değer ve Miktar Değişimleri Giderleri 878.257.078,36 1.891.283.904,96 1.100.678.533,41 630 01
Döviz Mevcudunun Değerlemesinde Oluşan Olumsuz Kur Farkları 878.257.076,81 1.891.283.903,33 1.100.678.532,21 630 99
Diğer Değer ve Miktar Değişimleri Giderleri 1,55 1,63 1,20 630 12
Gelirlerin Ret ve İadesinden Kaynaklanan Giderler 5.816.029,96 222,25 105.566.248,32 630 03
TEŞEBBÜS VE MÜLKİYET GELİRLERİ 5.816.029,96 222,25 105.000.000,00 630 01
Mal ve Hizmet Satış Gelirleri 5.612.689,96 0,00 105.000.000,00 630 01 Mal Satış Gelirleri 5.612.689,96 0,00 105.000.000,00 630 09
Diğer Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 203.340,00 222,25 0,00 630 09 Diğer Gelirler 203.340,00 222,25 0,00 630 05 Diğer Gelirler 0,00 0,00 566.248,32 630 09 Diğer Çeşitli Gelirler 0,00 0,00 566.248,32 630 01 Diğer Çeşitli Gelirler 0,00 0,00 566.248,32

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 40 630 20
Silinen Alacaklardan Kaynaklanan Giderler 1.939.506,43 0,00 0,00 630 03
Kurum Alacaklarından Silinenler 1.939.506,43 0,00 0,00 630 09 Diğer Kurum Alacakları 1.939.506,43 0,00 0,00 630 05 Antalya Limanı Sümer 0,00 0,00 0,00 630 06 EÜAŞ 1.939.506,43 0,00 0,00 T O P L A M 9.358.021.396,90 9.756.552.337,22 7.400.163.142,86 HESAP KODU EKONOMİK GELİRİN TÜRÜ 2013 YILI 2014 YILI CARI YIL (2015) I II III IV TL TL TL
600 03
Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 22.298.555.098,47 13.338.737.453,24 5.378.083.573,39 600 01
Mal ve Hizmet Satış Gelirleri 21.849.144.445,84 13.161.426.067,81 5.257.260.667,51 600 01 Mal Satış Gelirleri 21.849.144.445,84 13.161.426.067,81 5.257.260.667,51 600 01 Şartname, Basılı Evrak, Form Satış Gelirleri 3.682.053,59 2.364.400,60 3.482.301,90 600 99 Diğer Mal Satış Gelirleri 21.845.462.392,25 13.159.061.667,21 5.253.778.365,61 600 03
Kit ve Kamu Bankaları Gelirleri 445.525.661,17 164.686.010,42 114.362.431,56 600 01
Hazine Portfoyü ve İştirak Gelirleri 445.525.661,17 160.438.907,98 114.362.431,56 600 02 İştirak Gelirleri 445.525.661,17 160.438.907,98 114.362.431,56 600 02
KİT ve İDT'lerden Sağlanan Gelirler 0,00 4.247.102,44 0,00 600 99 Diğer KİT ve İDT'lerden Sağlanan Gelirler 0,00 4.247.102,44 0,00 600 06 Kira Gelirleri 0,00 7.254.306,23 0,00 600 01 Taşınmaz Kiraları 0,00 7.254.306,23 0,00 600 99 Diğer Taşınmaz Kira Gelirleri 0,00 7.254.306,23 0,00 600 09
Diğer Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 3.884.991,46 5.371.068,78 6.460.474,32 600 09 Diğer Gelirler 3.884.991,46 5.371.068,78 6.460.474,32 600 99 Diğer Çeşitli Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 3.884.991,46 5.371.068,78 6.460.474,32 600 05 Diğer Gelirler 570.984.404,46 900.925.712,17 1.002.915.461,37 600 01 Faiz Gelirleri 560.999.375,20 871.957.831,34 913.980.326,57

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 41 600 03
Kurumca Verilen Borçlardan Alacakların Faizleri 158.014.317,06 76.436.438,62 12.081.750,89 600 01 Kurumca Verilen Borçlardan Alacakların Faizleri 158.014.317,06 76.436.438,62 12.081.750,89 600 04
Takipteki Kurum Alacakları Faizleri 72.898,03 1.286.939,80 651.484,62 600 01 Takipteki Kurum Alacakları Faizleri 72.898,03 1.286.939,80 651.484,62 600 09 Diğer Faizler 402.912.160,11 794.234.452,92 901.247.091,06 600 03 Mevduat Faizleri 48.960.813,06 55.090.780,37 91.088.239,83 600 99 Diğer Faizler 353.951.347,05 739.143.672,55 810.158.851,23 600 03 Para Cezaları 1.879.913,37 134.149,71 258.611,33 600 09 Diğer Para Cezaları 1.879.913,37 134.149,71 258.611,33 600 99 Yukarıda Tanımlanmayan Diğer Para Cezaları 1.879.913,37 134.149,71 258.611,33 600 09 Diğer Çeşitli Gelirler 8.105.115,89 28.833.731,12 88.676.523,47 600 01 Diğer Çeşitli Gelirler 8.105.115,89 28.833.731,12 88.676.523,47 600 01 İrat Kaydedilecek Nakdi Teminatlar 4.203.934,50 2.008.230,00 29.836.000,00 600 03 İrat Kaydedilecek Teminat Mektupları 1.601.212,00 26.051.877,16 57.798.406,50 600 06 Kişilerden Alacaklar 0,00 1.550,00 0,00 600 99 Yukarıda Tanımlanmayan Diğer Çeşitli Gelirler 2.299.969,39 772.073,96 1.042.116,97 600 11
Değer ve Miktar Değişimleri Gelirleri 2.720.021.551,98 2.662.822.909,55 4.544.810.659,13 600 01
Döviz Mevcudunun Değerlemesinde Oluşan Olumlu Kur Farkları 2.720.021.550,88 2.662.811.752,28 4.544.810.658,48 600 99
Diğer Değer ve Miktar Değişimleri Gelirleri 1,10 11.157,27 0,65 T O P L A M 25.589.561.054,91 16.902.486.074,96 10.925.809.693,89 2013 YILI 2014 YILI CARI YIL (2015) GİDER TOPLAMI 9.358.021.396,90 9.756.552.337,22 7.400.163.142,86 GELİR TOPLAMI 25.589.561.054,91 16.902.486.074,96 10.925.809.693,89 FAALİYET SONUCU 16.231.539.658,01 7.145.933.737,74 3.525.646.551,03

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı Özelleştirme Fonu 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 42 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI 2015 YILI PERFORMANS DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. ÖZET ........................................................................................................................................................... 49
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................. 49
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 50
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 50
5. GENEL DEĞERLENDİRME ................................................................................................................... 51
6. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 52

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 49

1. ÖZET Bu rapor, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı performans denetimi sonuçlarını ve bulgularını içermektedir. 6085 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca, Sayıştay “hesap verme sorumluluğu çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının ölçülmesi suretiyle gerçekleştirilen denetim” olarak tanımlanan performans denetimini yapmakla görevli ve yetkilidir. Özelleştirme İdaresi Başkanlığının hedef ve göstergeleriyle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının değerlendirmesini sağlamak amacıyla aşağıdakiler denetlenmiştir: · 2014–2018 dönemine ait Stratejik Plan, · 2015 Performans Programı, · 2015 İdare Faaliyet Raporu ve · Faaliyet sonuçları ölçümü yapan veri kayıt sistemleri. Özelleştirme İdaresi Başkanlığının genel performans yönetimi sistemi ile ilgili olarak, performans bilgisinin yönetilmesine ve raporlanmasına yönelik açık iç politikaları, yapıları, süreçleri ve karar mekanizmalarının olduğu, sorumlu personelin eğitilmesini sağladığı, performans bilgisinin yönetimi için görev ve sorumlulukların belirlendiği, performans bilgisinin üretilmesi ve kalitesinden sorumlu kişilerin tespit edildiği görülmüştür. Kurumca üretilen performans bilgisinin güvenilirliği ve Performans Yönetim Sisteminin yeterli olup olmadığı konusunda yapılan incelemeler sonucunda ulaşılan, denetim bulguları kısmında yer alan değerlendirme ve öneriler çerçevesinde gerekli tedbirleri alması gerektiği düşünülmektedir.
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve İdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına ilişkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmış olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay’a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tam ve doğru

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 50 olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine ilişkin sistemlerin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisi ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nın yayımladığı 2014-2018 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı ve 2015 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 51 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2015 yılı performans denetimi kapsamında Özelleştirme İdaresi Başkanlığının yayımladığı 2014–2018 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı ve 2015 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. 2014–2018 dönemine ait Stratejik Planda, Kurumun misyon ve vizyonunu gerçekleştirmek üzere 2 stratejik amaç, bu amaçların altında 5 hedef ve bu hedeflere yönelik olarak da 16 performans göstergesi belirlenmiştir. Stratejik Planın, yayımlanmış olmasıyla mevcudiyet, yasal süreler içinde hazırlanmasıyla zamanlılık, mevzuatta belirtilen şekil ve içeriğe sahip olmasıyla da sunum kriterlerine uygun olduğu tespit edilmiştir. 2015 yılı Performans Programında, Kurumun 2 stratejik amacına yönelik 6 performans hedefi ve 11 performans göstergesi bulunmaktadır. Performans Programının mevcudiyet, zamanlılık ve sunum kriterlerine uygun; hedef ve göstergelerin ilgili, ölçülebilir ve iyi tanımlanmış olduğu görülmüştür. 2015 yılı idare Faaliyet Raporunda, Kurumun Performans Programında yer alan hedef ve göstergelerinin tamamının Faaliyet Raporunda da yer aldığı, Faaliyet Raporunun mevcudiyet, zamanlılık ve sunum kriterlerine uygun olduğu, ilgili ve ölçülebilir performans hedef ve göstergelerinin planlama ve raporlama dokümanlarında tutarlı olarak kullanıldığı sonucuna varılmakla birlikte Faaliyet Raporu ile ilgili olarak da 4 adet bulgu tespit edilmiştir. Faaliyet sonuçlarının ölçülmesi ve değerlendirilmesine ilişkin olarak veri kayıt sisteminin de kurulmuş olduğu anlaşılmış olup İdarece tespit edilen 6 performans hedefi ve 11 performans göstergesinden bazıları örneklem olarak incelenmiştir. Buna göre; veri kayıt sisteminin performansı ölçme ve raporlama amacına uygun olduğu ve sunulan verinin güvenilir olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla; genel olarak, kurumca üretilen performans bilgisinin güvenilir olduğu ve Performans Yönetim Sisteminin ise yeterli olduğu sonucuna varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 52 6. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular Özelleştirme İdaresi Başkanlığının 2014–2018 Stratejik Planı üzerinde 2014 yılı Sayıştay Denetim Raporunda gerekli değerlendirmeler yapıldığından, 2015 yılı performans denetimi kapsamında Stratejik Planla ilgili yeni bir değerlendirme yapılmamıştır. B. Performans Programının Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular BULGU 1: Faaliyet Raporunda İdare Bütçesine Ait Temel Mali Tabloların Yeralmaması İdarenin faaliyet raporunda İdare bütçesine ait temel mali tablolara yer verilmediği tespit edilmiştir. Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin Birim ve İdare Faaliyet Raporlarının Kapsamı başlıklı 18 inci maddesinde Faaliyet raporunda temel mali tablolara ve bu tablolara ilişkin açıklamalara yer verileceği belirtilmektedir. Kurum tarafından hazırlanan Faaliyet Raporunda özet mali bilgilere yer verilmesine rağmen, İdare Bütçesine ait temel mali tablolar olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosu yer almamaktadır. Yönetmelik hükümlerine göre faaliyet raporunda idare bütçesine ait temel mali tabloların yer alması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; özetle, bundan sonra hazırlanacak İdare Faaliyet Raporlarında İdare Bütçesine ait temel mali tablolar olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna yer verileceği, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; Faaliyet raporunda idare bütçesine ait temel mali tabloların yer almaması ile ilgili olarak bulguda belirtilen hususların denetlenen kurumca ne ölçüde yerine getirildiğine ilişkin denetim sonucunun izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 53 BULGU 2: Faaliyet Raporunda Performans Göstergelerinde Meydana gelen Sapma Nedenlerinin Açıklanmaması Performans Programı’nda yer alan bazı göstergelerin hedeflenen miktarı ile gerçekleşme miktarı arasında sapma meydana gelmesine rağmen sapmanın nedenlerine Faaliyet Raporunda yer verilmediği tespit edilmiştir. Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin Birim ve İdare Faaliyet Raporlarının Kapsamı başlıklı 18 inci maddesi uyarınca, faaliyet raporunda performans bilgileri başlığı altında idarenin performans programında yer alan performans hedef ve göstergelerinin gerçekleşme durumlarına ve hedef ve göstergelerde meydana gelen sapmaların nedenlerine yer verileceği belirtilmiştir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre; faaliyet raporlarında hedef ve göstergelerde meydana gelen sapmaların nedenlerine açık olarak yer verilmesi gerekmektedir. Konuya ilişkin örneklere aşağıda yer verilmiştir. Gösterge Hedeflenen Miktar Gerçekleşen Miktar Değerlendirme Gerçekleştirilecek ihale sayısı 190 161 Meydana gelen sapmanın nedenlerine yer verilmemiştir. İdare Personelinin Ortalama Eğitim Süresi Saat/Kişi 25 21,27 Meydana gelen sapmanın nedenlerine yer verilmemiştir. Özelleştirme Alanında Yapılan/Yaptırılan Araştırma ve Toplantı Seminer Sayısı 12 11 Meydana gelen sapmanın nedenlerine yer verilmemiştir. Kamu idaresi cevabında; İdarenin 2015 Yılı İdare Faaliyet Raporunda; performans göstergelerinde meydana gelen sapmalara ilişkin gerekli açıklamaların yapıldığı, Stratejik planda belirlenen amaçları ölçmeye matuf söz konusu performans göstergelerine esas gerçekleşmelerin hedeflenene göre daha fazla gerçekleşmesi durumunda hangi oran üzerindekilerin; hedeflenenden daha az gerçekleşmesi durumunda ise hangi oran altındakilerin sapma olarak kabul edileceğine ilişkin herhangi bir kıstasın bulunmadığı,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 54 İdarenin Performans Programında yer alan göstergelerin genelinin % 100’e yakın olarak gerçekleştiği, bazı göstergelerde meydana gelen düşük orandaki sapmaların (%10-15 gibi) İdarece makul karşılandığı, Bundan sonra hazırlanacak olan idare faaliyet raporlarında performans göstergelerine esas gerçekleşmelerin hedeflenenden az veya fazla olması durumunda sapmalara ilişkin detaylı açıklamanın yapılması hususunda gerekli özenin gösterileceği, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; faaliyet raporunda performans göstergelerinde meydana gelen sapma nedenlerinin açıklanmaması ile ilgili olarak bulguda belirtilen hususların denetlenen kurumca ne ölçüde yerine getirildiğine ilişkin denetim sonucunun izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir. BULGU 3: İç ve Dış Denetim Raporlarında Yeralan Tespit ve Değerlendirmelere Faaliyet Raporunda Yer Verilmemesi Faaliyet Raporunda mali bilgiler başlığı altında iç ve dış mali denetim sonuçları hakkında özet bilgilere yer verilmediği tespit edilmiştir. Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik’te Birim ve İdare Faaliyet Raporlarının Kapsamı 18 inci maddede belirlenmiş ve mali bilgiler başlığı altında iç ve dış mali denetim sonuçları hakkındaki özet bilgilere yer verilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 yılı Faaliyet Raporunda iç ve dış denetim raporlarında yer alan tespit ve değerlendirmelere ilişkin özet bilgilere yer verilmediği görülmüştür. Faaliyet Raporunda mali bilgiler başlığı altında iç ve dış mali denetim sonuçları hakkında özet bilgilere yer verilmesi gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; İdarenin 2015 Yılı İdare Faaliyet Raporunda Mali Denetim Sonuçları başlığı altında, gerek İdarenin İç Denetim Birimi tarafından yapılan İç Denetim verilerine ve gerekse Sayıştay Başkanlığı tarafından yapılan Dış Denetim verilerine yer verilmiş olmakla birlikte bundan sonra hazırlanacak İdare Faaliyet Raporlarında daha detaylı bilgi verilmesine özen gösterileceği,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 55 ifade edilmiştir. Sonuç olarak; iç ve dış denetim raporlarında yer alan tespit ve değerlendirmelere faaliyet raporunda yer verilmemesi ile ilgili olarak bulguda belirtilen hususların denetlenen kurumca ne ölçüde yerine getirildiğine ilişkin denetim sonucunun izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir. BULGU 4: Stratejik Yönetim Süreci ile Bütçe Uygulama Sürecinin Birbirinden Bağımsız İşlemesi Kurumun bütçe uygulama süreçlerinin izlenmesi sonucunda, harcama ve muhasebe süreçlerinin stratejik plan, yılı performans programı ve faaliyet raporundan bağımsız bir şekilde yürütüldüğü, dolayısıyla stratejik yönetim süreci ile bütçe bağının kurulmadığı tespit edilmiştir. Bilindiği üzere, 5018 sayılı Kanun ile performans esaslı bütçeleme sistemi benimsenmiştir. Performans esaslı bütçeleme sisteminin temel unsurlarını stratejik plan, performans programı ve faaliyet raporları oluşturmaktadır. Stratejik plan ve performans programları vasıtasıyla kamu idarelerinin temel politika hedefleri ile bunların kaynak ihtiyaçları arasında bağlantı kurulmakta; söz konusu belgelerde öngörülen hedeflere ilişkin gerçekleşmeler ise hesap verebilirliğin ve mali saydamlığın sağlanması amacıyla faaliyet raporları aracılığıyla kamuoyuna açıklanmaktadır. Özelleştirme İdaresi Başkanlığının 2015 yılı Performans Programı incelendiğinde, Stratejik Planda yer alan amaç ve hedeflerin gerçekleştirilmesine yönelik yılı içinde yürütülecek faaliyetlere ve ulaşılmak istenen performans hedeflerine kaynak tahsis edildiği görülmüştür. Ancak performans hedeflerine ve dolayısıyla faaliyetlere ilişkin bütçe gerçekleşmelerini takip edecek bir sistemin kurulmadığı ve dolayısıyla 2015 yılı Faaliyet Raporunda hangi faaliyet için ne kadar harcama yapıldığının raporlanmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, performans esaslı bütçeleme sisteminin temelini oluşturan “plan-program-bütçe bağı”nın etkin bir şekilde kurulamamasına yol açmaktadır. Bu itibarla, bütçe uygulaması ve muhasebeleştirilmesi aşamalarının stratejik yönetim sürecine entegre edilmesi için gerekli tedbirlerin alınması gerektiği düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 56 Kamu idaresi cevabında; özetle, idarece hazırlanan Performans Programlarında Stratejik Planda yer alan amaç ve hedeflerin gerçekleştirilmesine yönelik yılı içinde yürütülecek faaliyetlere ve ulaşılmak istenen performans hedeflerine gerekli kaynakların tahsis edildiği, Ancak performans hedeflerine ve dolayısıyla faaliyetlere ilişkin bütçe gerçekleşmelerinin ve hangi faaliyet için ne kadar harcama yapıldığının raporlanmasının mevcut bütçe yapısı ile mümkün olmadığı, Bu çerçevede bütçe uygulaması ve muhasebeleştirilmesi aşamalarının stratejik yönetim sürecine entegre edilmesinin mevcut bütçe anlayışında değişikliğe gidildiği takdirde mümkün olacağı, ifade edilmiştir. Sonuç olarak; bütçe uygulaması ve muhasebeleştirilmesi aşamalarının stratejik yönetim sürecine entegre edilmesi için gerekli çalışmaların yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi ve Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 57 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr