2024 - BİTLİS EREN ÜNİVERSİTESİ.pdf

Bitlis Eren Üniversitesi Türkiye Büyük Millet Meclisine Sunulan 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporu 1 Eylül 2025 BİTLİS EREN ÜNİVERSİTESİ 2024 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...........................................................................................................1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .......................................................................................................5
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ....................................................................................................................6
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ...............................................................6
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ..............................................................................6
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ........................................................................................................................................ 8
7. DENETİM BULGULARI .................................................................................................................................9

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu .....................................................................................................2 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu ..............................................................................................................2 Tablo 3: 2024 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi ...........................................................................3 Tablo 4: 2024 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi ................................................................................. 4

KISALTMALAR AŞ : Anonim Şirketi TL : Türk Lirası

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular

1. Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğünün Faaliyetlerinde Kullanılan Taşınırların İşletme Müdürlüğü Hesapları Yerine Üniversitenin Mali Tablolarında Yer Alması
2. Bilimsel Araştırma Projelerine Ayrılan Kaynakların Bir Kısmının İdarenin Genel Faaliyetlerinde Kullanılması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Anayasa’nın 130’uncu maddesinde, çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin Devlet tarafından kanunla kurulması öngörülmüştür. Bitlis Eren Üniversitesi 29.05.2007 tarih ve 26536 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5662 sayılı Kanun ile 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanununa getirilen ek 82'inci madde hükmü ile kurulmuştur. Yükseköğretim kurumları için temel mevzuat; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu, 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu ve 124 sayılı Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’dir. Yükseköğretimin amaç ve ilkeleri, yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayın, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esaslar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’yla düzenlenmiştir. Söz konusu Kanun’un 12’nci maddesinde yükseköğretim kurumlarının görevleri sayılmış olup bu görevler; toplumun ihtiyaçları, kalkınma planları ilke ve hedeflerine uygun bilimsel eğitim-öğretim, araştırma, yayım ve danışmanlık yapmak, bu ilke ve hedefler doğrultusunda insangücü yetiştirmek, toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, üretimde artışı sağlayacak uygulamalı çalışmalarda bulunmak, bu amaçla döner sermaye işletmelerini kurmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmak olarak özetlenebilir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Bitlis Eren Üniversitesinin akademik yapısında rektörlük, senato, fakülte dekanlıkları, yüksekokul, enstitü, uygulama ve araştırma merkez müdürlükleri bulunmakta, idari yapısında ise üniversite yönetim kurulu, genel sekreterlik, daire başkanlıkları, hukuk müşavirliği ve müdürlükler yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Üniversitenin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadır. Üniversite bünyesinde; 6 fakülte, 3 yüksekokul, 1 enstitü, 9 meslek yüksekokulu ve 17 uygulama ve araştırma merkezi bulunmaktadır. Akademik ve idari personelin sınıf, unvan ve kadro dağılım bilgileri Tablo 1 ve 2’de yer almaktadır. Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu Unvan Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Profesör 36 43 79 Doçent 75 39 114 Doktor öğretim üyesi 152 88 240 Öğretim görevlisi 179 57 236 Araştırma görevlisi 87 45 132 Toplam 529 272 801 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu Hizmet Sınıfı Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Genel idare 200 132 332 Sağlık 3 3 6 Avukatlık 1 1 2 Eğitim-öğretim 0 0 0 Teknik 47 28 75 Yardımcı 32 18 50 Sözleşmeli 69 44 113 İşçi 175 0 175 Toplam 527 226 753 Üniversitede 2024 yıl sonu itibarıyla kadrolu akademik, idari (sözleşmeli idari personel dahil) ve işçi personel toplamı 527’dir. Ayrıca Üniversitede 1 (bir) yabancı uyruklu akademik personel çalışmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 1.3. Mali Yapı 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na ekli II sayılı cetvelin, (A) “Özel Bütçeli İdareler” bölümünde yer alan Bitlis Eren Üniversitesi, merkezi yönetim bütçe kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. Üniversitenin ekonomik sınıflandırma açısından 2024 yılına ait ödenek dağılımına ve yılsonu harcama gerçekleşmelerine ilişkin tablo aşağıdadır. Tablo 3: 2024 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi Gider Türü Ödenek (TL) Gerçekleşme (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Personel Giderleri 829.834.712,00 824.782.860,64 99,39 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 87.723.000,00 86.401.523,18 98,49 Mal ve Hizmet Alımı Giderleri 119.173.814,00 89.580.343,80 75,17 Cari Transferler 15.930.250,00 11.803.270,12 74,09 Sermaye Giderleri 107.170.000,00 75.467.132,38 70,42 Sermaye Transferleri 0,00 0,00 0,00 Toplam 1.159.831.776,00 1.088.035.130,12 93,81 2024 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 1.042.032.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde 117.799.776,00 TL ödenek eklenmiş ve toplam ödenek 1.159.831.776,00 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %93,81’i olan 1.088.035.130,12 TL kullanılmıştır. Personel giderlerinde 829.834.712,00 TL ödeneğin 824.782.860,64 TL’si, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde 87.723.000,00TL ödeneğin 86.401.523,18 TL’si, mal ve hizmet alımı giderlerinde 119.173.814,00 TL ödeneğin 89.580.343,80 TL’si, cari transferlerde 15.930.250,00 TL ödeneğin 11.803.270,12TL’si, sermaye giderlerinde 107.170.000,00 TL ödeneğin 75.467.132,38 TL’si harcanmıştır. Üniversite tarafından 2024 yılında; Erasmus destekleri ile Avrupa Birliği hibelerinden toplam 4.159.649,85 TL bütçe dışı kaynak kullanılmıştır. 2024 yılı bütçe gelirleri tahmin ve gerçekleşme bilgileri aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Tablo 4: 2024 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi Gelir Türü Gelir Tahmini (TL) Gerçekleşen (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 6.964.000,00 15.571.883,26 223,60 Alınan Bağış ve Yardımlar 927.052.000,00 1.028.162.803,00 110,91 Sermaye Gelirleri 97.300.000,00 70.285.242,00 72,23 Diğer Gelirler 10.716.000,00 11.423.925,44 106,60 Toplam 1.042.032.000,00 1.125.443.853,70 108 Gelirlerden Ret ve İadeler (-) 201.507,22 Net Toplam 1.042.032.000,00 1.125.242.346,48 107,98 2024 yılı bütçesine göre tahmin edilen bütçe geliri 1.042.032.000,00 TL olup, Üniversitenin yılsonunda net bütçe geliri 1.125.242.346,48 TL olarak gerçekleşmiştir. Dönem faaliyet geliri 1.142.223.898,63 TL, gelirlerden indirim, iade ve iskonto toplamı 201.507,22 TL ve faaliyet gideri 1.159.985.434,17 TL olan Üniversite, 2024 yılını -17.963.042,76TL olumsuz faaliyet sonucu ile tamamlamıştır. Üniversite özel bütçesi dışında bulunan; -Döner Sermaye İşletmesinin 2024 yılı gelir toplamı 7.099.570,68 TL, gider toplamı 4.983.281,04 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem 2.093.199,28 TL kâr ile tamamlanmıştır. -Sosyal Tesisin 2024 yılı gelir toplamı 6.043.777,96 TL, gider toplamı 5.674.028,71 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem sonu 369.749,25 TL kâr ile tamamlanmıştır. Ayrıca Üniversite T. Ticaret Sicili Gazetesi’nde 30.06.2021 tarihinde yayımlanan 10360 sayılı ile kurulan Bitlis Teknoloji Geliştirme Merkezi AŞ’nin ortağıdır. Adı geçen AŞ’nin kuruluş sermayesi 100.000,00 TL olup Üniversitenin % 60 oranında ortaklığı bulunmaktadır. Şirketten kâr payı aktarımı olmamıştır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede, tahakkuk esaslı muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.

• Birleştirilmiş veriler defteri,
• Geçici ve kesin mizan,
• Bilanço,
• Faaliyet sonuçları tablosu,
• Öz kaynak değişim tablosu,
• Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu,
• İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.

2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kanun uyarınca iç kontrol sistemi; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının doğru ve tam olarak

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 tutulmasını, malî bilgi ve yönetim bilgisinin zamanında ve güvenilir olarak üretilmesini sağlamak üzere idare tarafından oluşturulan organizasyon, yöntem ve süreçle iç denetimi kapsayan malî ve diğer kontroller bütünüdür. İç kontrolün işleyişi ile ilgili ayrıntılı hükümler, 26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberlerle belirlenmiştir. 2024 yılı denetimi kapsamında, mezkûr mevzuat çerçevesinde, Üniversite iç kontrol sistemi aşağıdaki şekilde değerlendirilmektedir: Kontrol Ortamı Standartları Kurum organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devirleri ve sınırları tam ve açık bir şekilde belirlenip yazılı hale getirilmiştir. İdarede "Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri" ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yeterlidir. Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik-performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikasının belirlenmesi konularında çalışmalar devam etmektedir. Hassas görevlere ilişkin prosedürlerin tamamlanmasına yönelik çalışmalar devam etmektedir. Risk Değerlendirme Standartları Stratejik plan, zamanında yayımlanmamış ancak içerik açısından mevzuata uygundur İdarenin performans programı içerik olarak mevzuata uygun şekilde hazırlanmış ve zamanında yayımlanmıştır. İdare iç kontrol riski belirlenmesine yönelik çalışmalara başlamış ancak bunları henüz tamalamamıştır. Risklerin değerlendirilmesine yönelik herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Kontrol Faaliyetleri Standartları

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 İdare tarafından yetkileri belirlemek amacıyla iş akış süreçleri hazırlanmıştır ve personele duyurulmuştur. İdare tarafından yetki devirleri mevzuata uygun yapılmıştır. İdarede yapılan görevlendirmelerde, bunları farklı kişiler arasında dağıtılarak “görevler ayrılığı” ilkesine uyulmuştur. İdarece belirlenen risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetlerinin belirlenmesi konusunda çalışmalar devam etmektedir. Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’a uygun olarak kurulmuştur. Kamu idaresinin ön mali kontrol yönergesi, mevcuttur. Bilgi ve İletişim Standartları İdare faaliyet raporu içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmıştır. İdarenin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı mevcuttur ve içerik olarak Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği’ne uygundur. İzleme Standartları İdarenin tüm birimleri tarafından iç kontrol sistemi, yılda en az bir kez değerlendirilmekte ve değerlendirme sonuçları İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kuruluna raporlanmaktadır. Kamu İdaresinde iç denetim birimi kurulmamıştır. İç denetim biriminin iç kontrol sistemine ilişkin denetim çalışması mevcut değildir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Bitlis Eren Üniversitesinin 2024 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde herhangi bir bilgi yer almamaktadır. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğünün Faaliyetlerinde Kullanılan Taşınırların İşletme Müdürlüğü Hesapları Yerine Üniversitenin Mali Tablolarında Yer Alması Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğü tarafından kullanılmakta olan tüm taşınırların Genel Sekreterlik harcama biriminin hesabında kayıtlı olduğu görülmüştür. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5'inci maddesinde; harcama yetkililerinin taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının Taşınır Mal Yönetmeliği’nde belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasını sağlamaktan ve taşınır yönetim hesabını ilgili mercilere göndermekten sorumlu olduğu ifade edilmiştir. Aynı maddenin 2’nci fıkrasına göre; Harcama yetkililerinin, taşınırlara ilişkin işlem ve kayıtların usule uygun olarak yapılıp yapılmadığını kontrol etmeye veya ettirmeye; kasıt, kusur veya ihmal sonucu kırılan, bozulan veya kaybolan taşınırların ilgililerden tazmini için gerekli işlemleri yapmaya veya yaptırmaya yetkili oldukları belirtilmiştir. Yönetmeliğin 12’nci maddesinde; “Kamu idarelerince bütün taşınırların ve bunlara ilişkin işlemlerin kayıt altına alınması esastır. Taşınır kayıtları, harcama birimleri itibarıyla yönetim hesabı verilmesine esas olacak şekilde tutulur”

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 hükmü yer almaktadır. Yapılan incelemelerde Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğünce kullanılan cihazlar, demirbaşlar ve tüketim malzemelerinin tamamının Üniversite Genel Sekreterlik harcama birimi hesaplarında takibinin yapıldığı görülmüştür. Kamu İdaresince verilen cevapta Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğünün Taşınır Kayıt Yönetim Sistemine birim tanımlama işleminin yapıldığı, Genel Sekreterlik harcama birimi hesaplarında takibi yapılan Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğüne ait taşınırların, Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğünün hesabına kayıt işlemlerinin yapılacağı belirtilmiştir. Taşınır işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmesini temin etmek için taşınırların Sosyal Tesisler İşletme Müdürlüğünün hesabında kayıtlı olması gerekmektedir. BULGU 2: Bilimsel Araştırma Projelerine Ayrılan Kaynakların Bir Kısmının İdarenin Genel Faaliyetlerinde Kullanılması Üniversite özel bütçesinden karşılanması gereken demirbaş alımlarının bir kısmının projeler kapsamında temin edildiği ve böylece projeye ayrılan kaynakların bilimsel altyapı ve destek hizmeti yerine genel idare hizmetlerinde kullanılacak demirbaşların alımında kullanıldığı görülmüştür. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’inci maddesinin (b) fıkrası ile Ek 28’inci maddesine dayanılarak çıkarılan Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik’te “Bilimsel araştırma projesi”; “Bilimsel araştırma projesi: Tamamlandığında sonuçları ile alanında bilime katkı yapması, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasına katkı sağlaması beklenen bilimsel içerikli, yükseköğretim kurumu içi ve/veya dışı, ulusal ve/veya uluslararası kurum ya da kuruluşların katılımlarıyla da yapılabilecek projeler ile bilim insanı yetiştirme ve araştırma altyapısı kurma ve geliştirme projelerini ifade eder." denilmiştir. Dolayısıyla bir altyapı projesinin bilimsel araştırma projesi olabilmesi için bilimsel içerikli olması, araştırma altyapısı kurulduğunda yaratacağı sonuçların o alanla ilgili bilime katkı yapması, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasına katkı sağlaması beklenir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 Sözü edilen Yönetmelik’in “Bilimsel araştırma projelerinin seçiminde dikkate alınacak ilkeler” başlıklı 6’ncı maddesinde; “(1) Bilimsel araştırma projeleri, yükseköğretim kurumunun uzman elemanı bulunan her dal ile ilgili, ulusal bilim ve teknoloji politikalarına, ülkenin kalkınma planı hedeflerine, Bilim, Teknoloji ve Yenilik Kurulu veya yükseköğretim kurumu yönetim kurulunun belirlediği bilim politikalarına uygun konulara öncelik verilerek değerlendirilir ve seçilir. Bilimsel araştırma projelerinin bilime, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal, sanatsal, kültürel gelişimine ve kalkınmasına katkı sağlaması esastır. (2) Bilimsel araştırma projelerinin seçimi ve desteklenmesinde; yükseköğretim kurumları tarafından YÖKSİS’te duyurulan yapılmış ve yapılmakta olan projeler de dikkate alınarak, temel bilimler içerikli, sonuçları uygulamaya dönük, kaynakları ve faaliyetleri bakımından çok katılımlı, çok merkezli, kurumlar arası, uluslararası ve disiplinler arası nitelikteki projelere öncelik verilebilir. Lisansüstü tez araştırmaları da bilimsel araştırma projeleri kapsamında desteklenebilir.” hükmü yer almaktadır. Bitlis Eren Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Uygulama Yönergesi’nde alt yapı projelerinin: üniversitenin bilimsel araştırma, eğitim, teknoloji ve sosyal alt yapısını güçlendirmeyi ya da geliştirmeyi amaçladığı, üniversitenin ve akademik birimlerin başlıca hedefleri ve gereksinimleri dikkate alınarak belirlenen ilkeler doğrultusunda, akademik birimler ve uygulama merkezleri adına önerilmiş projeler olduğu belirtilmiştir. Yapılan denetimlerde Üniversitenin destek verdiği Bilimsel Araştırma Projelerinin bazılarında yalnızca makine teçhizat alımları yapıldığı ve bazı projelerin ise sempozyum giderlerinin karşılanması amacıyla kullanıldığı görülmüştür. Kamu İdaresince verilen cevapta; Üniversitenin, henüz yeni kurulan ve kurumsal altyapısını geliştirme sürecinde olan bir yükseköğretim kurumu olması nedeniyle temel fiziki ve teknik altyapı yatırımlarına öncelik vermekte olduğu ve kurumsal kapasiteyi artırmaya yönelik acil ihtiyaçlar doğrultusunda hareket edildiği, bu nedenle bazı bilimsel araştırma projelerinde kullanılan ödeneklerin, projelerin yürütülmesi için zaruri olan ve aynı zamanda üniversite genelinde ortak kullanımına hizmet edecek nitelikteki demirbaş alımlarında değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Bununla birlikte gelecek yıllardaki uygulamalarda

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 bulgu konusu edilen hususların önüne geçilmesini teminen, bilimsel araştırma projeleri yönergesinin güncelleneceği bilgisi verilmiştir. Sonuç olarak, destek verilen bazı projelerde bir araştırma çalışmasına atıfta bulunulmadığı aksine projelerle merkez ve bölüm ihtiyaçlarının karşılanmasının amaçlandığı görülmüştür. Bilimsel araştırma projeleri aracılığıyla bilimsel etki ve sonuç doğuracak nitelikteki projelerin desteklenmesine dikkat edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Bitlis Eren Üniversitesi 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr