TTT...CCC... SSSAAAYYYIIIġġġTTTAAAYYY BBBAAAġġġKKKAAANNNLLLIIIĞĞĞIII
KKKIIIRRRKKKLLLAAARRREEELLLĠĠĠ ĠĠĠLLL ÖÖÖZZZEEELLL ĠĠĠDDDAAARRREEESSSĠĠĠ
222000111222 YYYIIILLLIII DDDEEENNNEEETTTĠĠĠMMM RRRAAAPPPOOORRRUUU
ARALIK 2013
T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06100 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 40 94 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr Bu rapor, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu uyarınca yürütülen düzenlilik denetimi sonucu hazırlanmıştır.
İÇİNDEKİLER KIRKLARELİ İL ÖZEL İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ................................................................................................... 1 KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI ...................................................................................................................... 3 DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU........................................................................... 4 SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................................ 4 DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .................................................................................. 4 DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ............................................................................................................ 5 DENETİM GÖRÜŞÜ ........................................................................................................................................... 6 VURGULANACAK HUSUSLAR ............................................................................................................................ 6
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 1 KIRKLARELİ İL ÖZEL İDARESİ HAKKINDA BİLGİ Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi, Anayasanın 127 nci maddesinde kamu tüzel kiĢiliğini haiz mahalli idare birimi olarak sayılan il özel idarelerinden biri olarak teĢkilatlanmıĢtır. Ġl özel idarelerine iliĢkin yasal düzeydeki temel düzenleme; 04.03.2005 tarihli ve 25745 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 5302 sayılı Ġl Özel Ġdaresi Kanunu’dur. Kanunun 3 üncü maddesinin (a) fıkrasında “il özel idaresi; il halkının mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişisi” olarak tanımlanmıĢtır. Aynı Kanunun 4 üncü maddesinde belirtildiği üzere “il özel idaresi, ilin kurulmasına dair kanunla kurulur ve ilin kaldırılmasıyla tüzel kişiliği sona erer.” 5 inci madde hükmüne göre ise il özel idaresinin görev alanı il sınırlarını kapsamaktadır. Anılan Kanunun 29 uncu maddesi il valilerini, il özel idaresinin baĢı ve tüzel kiĢiliğinin temsilcisi olarak belirlemiĢtir. 9 uncu madde hükmüne göre Ġl Genel Meclisi, Kurumun karar organı fonksiyonunu üstlenmiĢtir. Son olarak Ġl Encümeni, 25 inci maddede yapılan düzenleme ile Kurumun organları arasında gösterilmiĢtir. Ġl Özel idarelerinin görevleri aynı kanunun 6ncı maddesinde ayrıntılı olarak gösterilmiĢtir. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin kurulu bulunduğu Kırklareli ili nüfusu 341.218 olup, nüfusun % 68,03’ü (232.154) Ģehirde, % 31,97’si (109.064) kırsal kesimde yaĢamaktadır. Ġdari açıdan Kırklareli Ġli, Merkez, Lüleburgaz, Vize, Babaeski, Pınarhisar, Demirköy, Kofçaz ve Pehlivanköy olmak üzere 8 ilçeden oluĢmakta olup Lüleburgaz, Vize ve Babaeski ilçelerinde Özel Ġdare teĢkilatı bulunmaktadır. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin ana hizmet birimleri, Genel Sekreterlik, müdürlükler, hukuk müĢavirliği ve sivil savunma uzmanlığı olarak örgütlenmiĢtir. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi'nin ortak olduğu birlik, dernek, ajans ve diğer kuruluĢlar Ģunlardır: Vilayetler Hizmet Birliği CPMR (Karadenize Kıyısı Olan Bölgeler Topluluğu) Trakya Kalkınma Birliği Ġl Özel Ġdaresi'nin ortak olduğu Ģirket, kooperatif ve vakıf bulunmamaktadır. Öte yandan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun 3 üncü maddesinde yer alan sınıflandırma çerçevesinde; il özel idareleri, genel yönetim kapsamında yer alan
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 2 kamu idarelerinden birisidir. Bu nedenle bütçe ve muhasebe iĢlemlerine iliĢkin esas ve usuller 5018 sayılı Kanun’un 49ncu,5302 sayılı Kanun’un 48nci maddelerine dayanılarak hazırlanan Mahalli Ġdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer almaktadır. Mali Tablolar bu Yönetmelik esaslarına göre hazırlanmaktadır. Kurumca yapılacak harcamalarda ödeme belgesine bağlanacak kanıtlayıcı belgeler ve bunlardan düzenlenmesi gerekenlerin Ģekil ve türleri “Mahalli Ġdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği” nde belirlenmiĢtir. Kırklareli Ġl Özel Ġdaresinin mali nitelikteki hesap ve iĢlemleri Mali ĠĢler Daire BaĢkanlığı bünyesinde yer alan Muhasebe ve Bütçe Müdürlüklerince gerçekleĢtirilmekte, muhasebe hizmetleri ise ĠçiĢleri Bakanlığının sunduğu “e-içiĢleri” otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir 2012 yılı mali bilgileri: Kurumsal performans programına paralel olarak düzenlenen 2012 Mali Yılı Bütçesinde Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi olarak 18.000.000,00 TL gelir öngörülmüĢ ve bu gelirlerle gerçekleĢtirilmesi beklenen hizmetler olarak da 18.000.000,00 TL gider planlaması yapılmıĢtır. 2012 yılı Kesin Hesap verilerine göre 57.176.334,44 TL tutarında net gelir tahsilatı olmuĢtur. Bunun % 5,50 si (3.143.513,44 TL) TeĢebbüs ve mülkiyet gelirleri, % 64,96’sı (37.139.986,14 TL) Alınan bağıĢ ve yardımlar (Bakanlık ve diğer kuruluĢlardan aktarılan ödeneklerde bu kapsamdadır), % 29,55’i (16.892.834,86 TL) Diğer gelirler (Ġller Bankası’ndan gönderilen merkezi idare vergi gelirlerinden ayrılan pay ve faizler) olarak gerçekleĢmiĢtir. Öngörülen bütçe ödeneği 18.000.000,00 TL iken 21.850.000,00 TL olarak revize edilmiĢ ve 2011 yılından devreden 17.270.826,17 TL ile merkezi yönetim kapsamındaki idarelerden aktarılan 39.299.660,63 TL tutarındaki ödenekler ile birlikte 2012 yılı toplam ödeneği 78.420.486,80 TL’na ulaĢmıĢtır. Ġl Özel Ġdaresinin kendi öz gelirleri karĢılığı öngördüğü giderler için bütçesinde yer alan ödenekleri, gerçekleĢen yılsonu toplam ödeneğinin % 27,86’sıdır. Toplam ödenek içerisinde yıl içerisinde merkezi yönetim kapsamındaki idarelerce aktarılan ödenek miktarı da % 50,11 olup 2011 yılında kullanılamayarak 2012 yılına devrettirilmiĢ olan ödeneklerin toplam ödenek içerisindeki payı da % 22,02 olarak gerçekleĢmiĢtir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 3 2012 yılı sonu itibariyle 78.420.486,80 TL olan toplam ödenek miktarından 53.504.963,49 TL harcanmıĢ olup, gerçekleĢen giderin yılsonu toplam ödeneğine oranı %68,22 dir. 2012 yılı sonu itibariyle harcanamayarak ertesi yıla devreden ödenek miktarı 24.623.237,87 TL dır ve toplam ödenek içerisindeki oranı % 31,39 dur. KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI Kamu Ġdaresi Hesaplarının SayıĢtaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esasların 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda SayıĢtay’a gönderilmesi gereken ve aĢağıda yer alan defter, tablo ve belgeler temin edilmiĢ yine usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak denetimler yürütülüp sonuçlandırılmıĢtır. a) BirleĢtirilmiĢ veriler defteri b) Geçici ve kesin mizan c) Bilanço ç) Belgeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 4 DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmıĢ olan mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, yürütülen denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğuna ve mali tablolarının doğru ve güvenilir olduğuna iliĢkin makul güvence elde etmek ile mali yönetim ve iç kontrol sistemini değerlendirmek amacıyla yürütülmüĢtür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluĢturan hesap ve iĢlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleĢtirilmiĢtir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 5 belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiĢtir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda ulaĢılan denetim görüĢünü destekleyen yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiĢtir. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI MALİ RAPOR VE TABLOLARI ETKİLEYEN DENETİM BULGULARI Bulgu 1- Maddi ve maddi olmayan duran varlıklar için amortisman ayrılmadığı ve ilgili amortisman hesaplarına kaydedilmediği görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. Bulgu 2- Tapuda kayıtlı taĢınmazlardan envanter ve muhasebe kayıtlarında yer almayanların bulunduğu görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. Bulgu 3- 2011 ve 2012 yılı hesabının dönem baĢı açılıĢ ve dönem sonu kapanıĢ yevmiye kayıtlarında 5- Özkaynaklar hesap grubuna dahil 500-Net Değer Hesabı, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabı, 570- GeçmiĢ Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı ve 590- Dönem Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabına iliĢkin iĢlemlerin hatalı ya da eksik olduğu görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. Bulgu 4- GiriĢilen taahhütler, bu taahhütlere ilave edilen taahhütler ile bunlardan yerine getirilenler veya feshedilenlerin izlenmesini teminen kullanılması gereken taahhüt hesaplarının kullanılmadığı ve taahhüt kartı tutulmadığı görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 6 DENETİM GÖRÜŞÜ Kırklareli Ġl Özel Ġdaresi 2012 yılına iliĢkin alan mali rapor ve tablolarının (Ġğneada Eğitim ve Dinlenme Tesisleri hariç) “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı; taĢınırlar, amortismanlar, taĢınmazlar, özkaynaklar ve sonuç hesapları ile taahhütlere iliĢkin nazım hesaplar hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği; gelir, gider ve mallarına iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanun ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olduğu kanaatine varılmıĢtır. VURGULANACAK HUSUSLAR Denetim görüĢünü etkilememekle birlikte kurum iĢ ve iĢlemleri ile ilgili olarak aĢağıda yer alan hususların belirtilmesine gerek görülmüĢtür. 1- Kırklareli Ġl Özel Ġdaresince satın alınan “Hak” niteliğindeki varlıkların Haklar Hesabına kaydedilmeyip doğrudan doğruya giderleĢtirildiği görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. 2- 3213 sayılı Maden Kanununun Devlet Hakkı ve Özel Ġdare Payı baĢlıklı 14 üncü maddesine göre ruhsat sahiplerince sözkonusu maddede belirlenen oranlar üzerinden hesaplanacak payın Devlet Hakkı olarak Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğüne yatırılması gerekirken yatırılmadığı, dolayısıyla sözkonusu Devlet Hakkından Maden ĠĢleri Genel Müdürlüğünce il özel idaresi hesabına aktarılması gereken payların da aktarılamadığı görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. 3- 2011 ve 2012 yılı hesabı dönem sonu iĢlemleri olarak 320-Bütçe Emanetleri Hesabının alt kodlarında süre güncellemesi yapılmadığı görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. 4- Ödeneği merkezi yönetim bütçesinden gönderilmek suretiyle ya da Ġl Özel Ġdaresi Bütçesinden karĢılanarak baĢka kurumlar adına alınan taĢınırların muhasebeleĢtirilmesinde TaĢınır Mal Yönetmeliğine uygun olmayan Ģekilde muhasebe kaydı yapıldığı görülmüĢtür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Kırklareli İl Özel İdaresi 2012 Yılı Denetim Raporu 7 Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir. 5- Memur çalıĢanlara ödenen Sosyal Denge SözleĢmesi kapsamındaki tazminatlarla ilgili olarak gelir vergisi tahakkuk ettirilmesi ve bu tutarların bordrolar üzerinde gösterilmesi gerekirken, Sosyal Denge SözleĢmesinin ilgili maddesine istinaden net ödemede bulunularak bordrolarda gelir vergisi tahakkuk kaydı yapılmadığı görülmüĢtür. Kurum tarafından bulguda belirtilen hususlara iĢtirak edilmekte ve 2013 yılından itibaren gereğinin yapılacağı belirtilmektedir.