KONYA TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Eylül 2024
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1:Akademik Personel Kadro Durumu .............................................................................. 2 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu ...................................................................................... 2 Tablo 3: 2023 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi .................................................. 3 Tablo 4: 2023 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi ........................................................ 3
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2
Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadır.
Üniversite bünyesinde; 4 fakülte, 1 yüksekokul, 1 enstitü, 1 meslek yüksekokulu ve 12
uygulama ve araştırma merkezi bulunmaktadır.
Akademik ve idari personelin sınıf, unvan ve kadro dağılım bilgileri Tablo 1 ve 2’de yer
almaktadır.
Tablo 1:Akademik Personel Kadro Durumu
Unvan Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı
Profesör 107 32 139
Doçent 50 44 94
Doktor öğretim üyesi 127 56 183
Öğretim görevlisi 79 55 134
Araştırma görevlisi 125 63 188
Toplam 488 250 738
Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu
Hizmet Sınıfı Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı
Genel idare 139 188 327
Sağlık - 11 11
Avukatlık 1 1 2
Eğitim-öğretim - - -
Teknik 49 42 91
Yardımcı 22 33 55
Sözleşmeli 61 13 74
İşçi 80 1 81
Toplam 352 289 641
Üniversitede 2023 yıl sonu itibarıyla kadrolu akademik, idari (sözleşmeli idari personel
dahil) ve işçi personel toplamı 840’tır. Üniversitede yabancı uyruklu akademik personel
çalışmamaktadır.
1.3. Mali Yapı
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na ekli II sayılı cetvelin, (A) “Özel
Bütçeli İdareler” bölümünde yer alan Konya Teknik Üniversitesi, Merkezi Yönetim Bütçe
Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir.
İdarenin ekonomik sınıflandırma açısından 2023 yılına ait ödenek dağılımı ve yıl sonu
harcama gerçekleşmelerine ilişkin tablo aşağıdadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Tablo 3: 2023 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi Gider Türü Ödenek (TL) Gerçekleşme (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Personel Giderleri 321.577.054,34 320.543.361,11 99,68 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 47.584.895,48 42.459.826,14 89,23 Mal ve Hizmet Alımı Giderleri 70.563.281,92 41.465.805,17 58,76 Cari Transferler 12.949.500,00 12.498.525,40 96,52 Sermaye Giderleri 62.888.000,00 15.537.315,60 24,71 Sermaye Transferleri - - - Toplam 515.562.731,74 432.504.883,42 83,89 2023 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 373.463.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde 142.099.731,74 TL ödenek eklenmiş ve toplam ödenek 515.562.731,74 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %83,89’u olan 432.504.833,42 TL kullanılmıştır. 2023 yıl sonu itibarıyla bütçe giderleri 432.504.833,42 TL olarak gerçekleşmiştir. Bütçenin %83,89’u kullanılmıştır. Personel giderlerinde 321.577.054,34 TL ödeneğin 320.543.361,11 TL’si, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde 47.584.895,48 TL ödeneğin 42.459.826,14 TL’si, mal ve hizmet alımı giderlerinde 70.563.281,92 TL ödeneğin 41.465.805,17 TL’si, cari transferlerde 12.949.500,00 TL ödeneğin 12.498.525,40 TL’si, sermaye giderlerinde 62.888.000,00 TL ödeneğin 15.537.315,60 TL’si harcanmıştır. Üniversite tarafından 2023 yılında; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Erasmus destekleri ile Avrupa Birliği hibelerinden toplam 37.033.789,19 TL bütçe dışı kaynak kullanılmıştır. 2023 yılı bütçe gelirleri tahmin ve gerçekleşme bilgileri aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Tablo 4: 2023 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi Gelir Türü Gelir Tahmini (TL) Gerçekleşen (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 2.186.000,00 18.896.655,71 864,44 Alınan Bağış ve Yardımlar 367.415.000,00 458.464.294,99 124,78 Sermaye Gelirleri - - - Diğer Gelirler 3.862.000,00 8.830.009,49 228,64 Toplam 373.463.000,00 486.190.960,19 130,18 Gelirlerden Ret ve İadeler (-) - 657.291,33 - Net Toplam 373.463.000,00 485.533.668,86 130,01 2023 yılı bütçesine göre tahmin edilen bütçe geliri 373.463.000,00 TL olan Üniversitenin yıl sonunda net bütçe geliri 485.533.668,86 TL olarak gerçekleşmiştir. Dönem faaliyet geliri 542.850.173,84 TL, gelirlerden indirim, iade ve iskonto toplamı
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 657.291,33 TL ve faaliyet gideri 1.080.645.498,45 TL olan Üniversite, 2023 yılını 538.452.615,94 TL olumsuz faaliyet sonucu ile tamamlamıştır. Üniversite özel bütçesi dışında bulunan; -Döner Sermaye İşletmesi’nin 2023 yılı gelir toplamı 12.031.039,05 TL, gider toplamı 13.811.915,09 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem 1.780.876,04 TL zarar ile tamamlanmıştır. Ayrıca Üniversite, 24.06.2015 tarih ve 29396 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 4691 sayılı kanun ile kurulan INNOPARK Konya Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici AŞ’nin ortağıdır. Adı geçen AŞ’nin kuruluş sermayesi 15.208.400,00 TL olup Üniversitenin %0,015 oranında ortaklığı bulunmaktadır. 2022 yılında sermaye artışı gerçekleşmiş ve sermayesi 22.877.300,00 TL’ye yükseltilmiş olup artış geçmiş yıl karlarından karşılanmıştır. Şirketten kar payı aktarımı bulunmamaktadır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede, tahakkuk esaslı muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Faaliyet sonuçları tablosu, • Öz kaynak değişim tablosu, • Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu, • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kanun uyarınca iç kontrol sistemi; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının doğru ve tam olarak tutulmasını, malî bilgi ve yönetim bilgisinin zamanında ve güvenilir olarak üretilmesini sağlamak üzere idare tarafından oluşturulan organizasyon, yöntem ve süreçle iç denetimi kapsayan malî ve diğer kontroller bütünüdür. İç kontrolün işleyişi ile ilgili ayrıntılı hükümler, 26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberlerle belirlenmiştir. 2023 yılı denetimi kapsamında, mezkûr mevzuat çerçevesinde, Üniversite iç kontrol sistemi aşağıdaki şekilde değerlendirilmektedir: Kontrol Ortamı Standartları Kurum organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devirleri ve sınırları tam ve açık bir şekilde belirlenip yazılı hale getirilmiştir. İdarede "Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri" ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yeterlidir. Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik-performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikası tam olarak belirlenmiş ve kurum çalışanlarına duyurulmuştur. Hassas görevlere ilişkin prosedürler belirlenmemiştir. Risk Değerlendirme Standartları Stratejik plan, zamanında yayımlanmış ve içerik açısından mevzuata uygundur. İdare performans programı içerik olarak mevzuata uygun şekilde hazırlanmış ve zamanında yayımlanmıştır. İdare hiçbir iç kontrol riski belirlememiştir. Risklerin değerlendirilmesine yönelik herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Kontrol Faaliyetleri Standartları İdare tarafından yetkileri belirlemek amacıyla iş akış süreçleri hazırlanmıştır ve personele duyurulmuştur. İdare tarafından yetki devirleri mevzuata uygun yapılmıştır. İdarede yapılan görevlendirmelerde, bunları farklı kişiler arasında dağıtılarak “görevler ayrılığı” ilkesine uyulmuştur. İdarece belirlenen risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetleri belirlenmemiştir. Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’a uygun olarak kurulmuştur. Kamu idaresinin ön mali kontrol yönergesi mevcuttur. Bilgi ve İletişim Standartları İdare faaliyet raporu içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmıştır. İdarenin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı hazırlanmamıştır. İzleme Standartları İdarenin tüm birimleri tarafından iç kontrol sistemi, gerekli altyapının bulunmaması
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 nedeniyle değerlendirilmemektedir. Kamu İdaresinde iç denetim birimi kurulmuş olup 1 iç denetçi kadrosu bulunmaktadır. Bu kadrolardan 1’i doludur. İç denetim biriminin iç kontrol sistemine ilişkin denetim çalışması mevcut değildir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Konya Teknik Üniversitesinin 2023 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Arazi ve Arsalar Hesabına Enflasyon Düzeltmesi İşlemlerinin Hatalı Yapılması Üniversitenin 250 Arazi ve Arsalar Hesabına enflasyon düzeltmesi işlemlerinin hatalı yapıldığı görülmüştür. 85 sıra No.lu Genel Yönetim Kapsamındaki Kamu İdarelerinde Enflasyon Düzeltmesi Uygulaması konulu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin “Enflasyon düzeltmesi işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında; EK-1’de yer alan parasal olmayan kalemlere enflasyon düzeltmesi uygulanacağı, enflasyon düzeltmesi sonrası yeni değerin, ilgili kalemlerin kayıtlı değerlerinin düzeltme katsayısı ile çarpılması suretiyle bulunacağı, bulunan yeni değer ile eski değer arasındaki farkın, enflasyon düzeltmesi olarak kayıtlara alınacağı ve düzeltme katsayısının EK-2’de yer alan formüle göre hesaplanacağı, yedinci fıkrasında ise; enflasyon düzeltmesi işleminin, mali yıl sonu itibarıyla amortisman işlemlerinden önce geçici mizana yansıyacak şekilde dönem sonunda yapılacağı, 698 Enflasyon Düzeltmesi Hesabının bakiyesinin dönem sonu işlemleri bağlamında geçici 1’inci maddede belirtilen durum haricinde 690 Faaliyet Sonuçları Hesabına aktarılacağı hüküm altına alınmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 Aynı Tebliğ’in “Enflasyon düzeltmesine yönelik muhasebe kayıtları” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında; parasal olmayan varlık kalemlerinin enflasyon düzeltmesi işlemine tabi tutulması sonucunda ortaya çıkan farkların ilgili hesaba borç ve 698 Enflasyon Düzeltmesi Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir. Söz konusu Tebliğ’in “İlk düzeltme işlemi için uygulanacak özel katsayılar” başlıklı geçici 2’nci maddesinin birinci fıkrasında ise; kapsamdaki kamu idarelerinin 250 Arazi ve Arsalar Hesabında kayıtlı taşınmazlarının enflasyon düzeltme işlemlerinin, 2023 yılı mali tablolarının ait olduğu aya ilişkin fiyat endeksinin, 2017 yılı Aralık ayı fiyat endeksine bölünmesi sonucu hesaplanacak katsayı ile yapılacağı hükmü yer almaktadır. Aynı Tebliğ’in ekinde bulunan Ek-1’de enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak parasal olmayan kalemler yer almakta olup 250 Arazi ve Arsalar Hesabı da söz konusu kalemler arasında bulunmaktadır. Denetimlerde, 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporunda üniversitenin tahsisli taşınmazlarının mali tablolarda gösterilmemesi konusunun bulgu olarak yer alması üzerine Üniversite tarafından taşınmaz değer tespit komisyonu kurularak söz konusu komisyonun üniversiteye tahsis edilen arazi ve arsaların güncel değerini gösteren 19.01.2024 tarihli Değer Tespit Raporunda tahsis edilen arazi ve arsaların değerinin 17.020.297.412,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Ancak üniversitenin mali tablolarının incelenmesinde, 250 Arazi ve Arsalar Hesabına enflasyon düzeltmesi işleminin uygulanması sonucunda 156.756.939.164,52 TL tutarın bulunduğu ve ilgili hesabın 139.736.641.752,52 TL fazla olduğu tespit edilmiştir. Enflasyon düzeltmesinin kamu idaresine ait mali tabloların enflasyon etkilerinden arındırılarak raporlama tarihindeki satın alma gücünü yansıtacak şekilde sunulmasını amaçladığı göz önüne alındığında, esasen güncel değeri bilinen arazi ve arsalara enflasyon düzeltmesi uygulanmaması gerektiği değerlendirilmektedir. Kamu idaresinin cevabında, taşınmaz değer tespit komisyonu kurulduğu, komisyon tarafından tespit edilen değeri için ilgili muhasebe kayıtlarının yapıldığı, 85 sıra No.lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği kapsamında muhasebe sistemi üzerinde otomatik olarak enflasyon düzeltmesinin uygulandığı, ilgili Bakanlığa yapılan işlemin mahiyetinin belirtilmesi ve konu hakkında görüşlerinin sorulduğu ve cevabının beklendiği, cevap üzerine iş ve işlemlere yön verileceği ifade edilmiş ise de arazi ve arsaların güncel değerinin mali tablolarda gösterilmesi için gerekli düzeltme işlemlerinin yapılması gerekmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 Sonuç olarak; 19.01.2024 tarihli Değer Tespit Raporu ile belirlenen güncel değeri bilinen 250 Arazi ve Arsalar Hesabında kayıtlı varlıklar için enflasyon düzeltmesine ihtiyaç olmadığından yapılan hatalı kaydın düzeltilmesi gerekmektedir. BULGU 2: Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi Taşınmazlara ait bakım ve onarım niteliğindeki değer artırıcı harcamaların, ilgili varlığın kayıtlı değerine eklenmediği görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25 Maddi duran varlıklar hesap grubu ile ilgili “Hesap grubuna ilişkin işlemler” başlıklı 170’inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde; maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edileceği ve amortisman hesaplanmasında dikkate alınacağı ve bunlar dışında maddi duran varlıklar için yapılan her türlü normal bakım, onarım ve harcamaların gider olarak kaydedileceği ifade edilmiştir. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan “Amortisman ve Tükenme Payları” konulu 47 sıra No.lu Genel Tebliğ’in “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında; Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te yer alan taşınmazlar için 34.000,00 TL’yi aşan ve değer artırıcı harcama olarak kabul edilen giderlerin ilgili duran varlığın maliyetine ekleneceği, beşinci fıkrasında ise; bu limitin gerektiğinde Bakanlıkça güncellenerek yılı Kasım ayı sonuna kadar duyurulacağı düzenlenmiştir. Taşınmazların her biri için öngörülen limit, Bakanlıkça 07.11.2023 tarihinde 114.000,00 TL olarak belirlendiğinden 2023 yılında 114.000,00 TL’yi aşan bakım, onarım, tamir mahiyetindeki harcamalardan değer artırıcı nitelikte olanların 630 Giderler Hesabında gider kaydı yerine ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenmesi gerekmektedir. Üniversitede 2023 yılında yapılan bakım ve onarım harcamalarından varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini ve sağlanan faydayı artıran harcamaların varlığın kayıtlı değerine eklenmeyerek giderleştirilmesi sonucunda; mali tablolarda 252 Binalar Hesabının 3.585.278,26 TL kadar eksik görünmesine neden olunmuştur.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 Kamu idaresinin cevabında, taşınmazların değerlemesi için bir komisyon kurulduğu, komisyonun değerleme çalışmalarını tamamlandığı ve gerekli makamlara sunulduğu, 2024 yılında değerleme işlemleri sonrasında yapılacak değer artırıcı harcamaların kayıtlı değerlere eklenmesi için ilgili birimlere bildirileceği ifade edilmişse de komisyon tarafından hazırlanan rapor incelendiğinde taşınmazların değeri, konumu ve ilgili bakanlık tarafından belirli zaman dilimlerine göre yayımlanan yapılara ait metrekare birim değerine göre tespit edilmiş olup taşınmazlara yapılan değer artırıcı harcamaların değerleme işlemlerinde dikkate alınmadığı görülmektedir. Sonuç olarak; taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili maddi duran varlık hesaplarına kaydedilerek, mali tablolarda bu varlıkların gerçek değerleri ile görünmesinin sağlanması gerekmektedir. BULGU 3: Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabının Kullanılmaması Üniversiteye tahsis edilen kampüste ana arter ve iç yollar, elektrik ve telefon hatları, otoparklar, yaya yolları, peyzaj alanları, trafolar ve kanalizasyon ile doğalgaz hatları bulunduğu halde muhasebe kayıtlarına alınmaması nedeniyle bilançoda da gösterilmediği görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 173’üncü maddesinde; bu hesabın, herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için, yeraltında veya yerüstünde inşa edilmiş her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, hark ve benzeri yapılar ile bunların eklenti ve bütünleyici parçalarının ve bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Denetimlerde, Üniversiteye tahsis edilen kampüs içerisinde ana arter ve iç yollar, otoparklar, peyzaj alanları, enerji nakil hatları, doğalgaz boru hatları, kanalizasyon, su isale hatları ve benzeri yerler bulunmasına rağmen 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabının kullanılmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresinin cevabında, belirtilen alanlarla ilgili olarak Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından taşınmaz değerleme komisyonu kurulacağı, Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına 31.05.2024 tarihine kadar komisyon tarafından belirlenen değerlerin bildirileceği ve bildirilen tutarların mali tablolarda gösterilmek üzere kayıtlara alınacağı ifade edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Sonuç olarak; Üniversiteye tahsis edilen kampüste bulunan yollar, trafo ve kanalizasyon ile enerji hatları gibi yerlerin 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Doğrudan Temin Yoluyla Gerçekleştirilen ve Belli Süre Gerektiren İşlerde Sözleşme Yapılmaması Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun “Doğrudan temin” başlıklı 22'nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi gereğince doğrudan teminle gerçekleştirilen ve belli bir süreyi gerektiren bazı işler için sözleşme yapılmadığı görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Doğrudan temine ilişkin açıklamalar” başlıklı 22.1.1.3. maddesinde; alımı yapılacak malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanmasının zorunlu olduğu belirtilmiştir. Denetimlerde, Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından doğrudan teminle gerçekleştirilen ve yapımı belli bir süre gerektiren bazı işler için sözleşme yapılmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresinin cevabında, doğrudan temin yoluyla gerçekleştirilen ve belli süre gerektiren işlerde sözleşmelerin düzenlendiği ifade edilmişse de incelenen doğrudan teminlerin bazılarında sözleşme imzalanmadığı görülmüştür. Sonuç olarak; doğrudan teminle yapılacak alımlarda malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın mutlaka bir sözleşmeye bağlanması gerekmektedir. BULGU 2: İhalelerde Yaklaşık Maliyetin Üzerindeki Tekliflerin Değerlendirilmeden Dışarda Bırakılması Üniversite tarafından yapılan tüm ihalelerde yaklaşık maliyetin üzerinde verilen tekliflerin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3 maddesinde; yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen herhangi bir husus olup olmadığı, yaklaşık maliyet güncellemesinin doğru yapılıp yapılmadığı, verilen teklif fiyatların piyasa rayiç fiyatını yansıtıp yansıtmadığı sorgulanarak verilen tekliflerin yaklaşık maliyete göre mukayese edilmesi ve bütçe ödenekleri de göz önünde bulundurularak teklif fiyatlarının uygun bulunması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve varsa ikinci teklif belirlenmek veya verilen teklif fiyatları uygun bulunmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda ihale komisyonunun takdir yetkisine sahip olduğu belirtilmiştir. Yukarıda belirtilen mevzuat hükmünden de anlaşılacağı üzere, yaklaşık maliyetin üzerindeki bir teklifin kabul edilip edilmeyeceği konusunda idarelere belli şartlar çerçevesinde takdir yetkisi tanınmıştır. Ancak bu takdir yetkisi maddede belirtilen değerlendirmelerin de yapılması şartıyla ya teklifleri kabul etme ya da ihaleyi iptal etme hakkı ile sınırlıdır. Bir teklifi, sadece yaklaşık maliyetin üzerinde olması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakmak hukuken mümkün değildir. Denetimlerde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre yapılan ihalelerde yaklaşık maliyetin üzerinde olan tekliflerin sadece bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakıldığı tespit edilmiştir. Kamu idaresinin cevabında, 2024 yılında gerçekleştirilen ve gerçekleştirilecek olan ihalelerde gelen tekliflerin değerlendirilmesinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili hükümlerine uyulacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak; Üniversite tarafından yapılan ihalelerde yaklaşık maliyetin üzerinde teklif verilmesi halinde ihale komisyonunca yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin sadece bu gerekçeden dolayı değerlendirme dışı bırakılmadan Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen değerlendirmelerin yapılması suretiyle karar verilmesi gerekmektedir. BULGU 3: Şartlı Bağış ve Yardımların Muhasebeleştirilmesinde Dönem Ayırıcı Hesapların Kullanılmaması Üniversiteye yapılan şartlı bağış ve yardımların bütçeye gelir kaydedilirken, banka hesabı karşılığında ilgisine göre 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ve/veya 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına kaydedilmesi gerekirken 600 Gelirler Hesabına kaydedildiği görülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Şartlı bağış ve yardımlar” başlıklı 41’inci maddesinde; şartlı bağış ve yardımların alındığında, tahsis amacına uygun olarak kullanılmak üzere ilgili hesaplara, karşılıklarının ise yükümlülük olarak kaydedilmesi gerektiği, şartlı bağış ve yardımın amacı gerçekleştikçe gelir olarak kaydedileceği belirtilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabına ilişkin “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 297 ve 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına ilişkin “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 348’inci maddelerinde; şartlı bağış ve yardımların faaliyet dönemi sonuna kadar veya faaliyet döneminden sonraki dönemlerde şart kılınan amaçlar çerçevesinde kullanıldıklarında gelirler hesabına aktarılmak üzere bu hesaplara kaydedileceği ifade edilmiştir. Aynı Yönetmelik’in 333 Emanetler Hesabına ilişkin “Hesabın işleyişi” başlıklı 264’üncü maddesinde ise; kamu idarelerince tahsil olunan ve gelir bütçesine gelir, ilgili daire bütçesine de ödenek kaydolunan şartlı bağış ve yardım tutarlarının yıl sonuna kadar harcanmayan kısmının 333 Emanetler Hesabına alacak, ilgisine göre 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ya da 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına borç, diğer taraftan 805 Gelir Yansıtma Hesabına alacak, 800 Bütçe Gelirleri Hesabına borç kaydedileceği belirtilmiştir. Denetimlerde, alınan şartlı bağış ve yardımların 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı veya 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabı yerine 600 Gelirler Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Kamu idaresinin cevabında, 2024 yılı işlemlerinde şartlı bağış ve yardım niteliği taşıyan gelirler için Muhasebat Genel Müdürlüğüne çağrı açıldığı ve bunun üzerine ilgili hesapların aktif hale getirilmesinin ardından gerekli kayıtların yapılmaya başlanıldığı ifade edilmiş ise de kayıtların yapıldığına dair bir bilgi veya belge sunulmamıştır. Sonuç olarak; alınan şartlı bağış ve yardımların faaliyet dönemine göre 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler ya da 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesaplarında izlenmesi, şart kılınan amaç doğrultusunda kullanılan tutarların faaliyet geliri olarak muhasebeleştirilmesi ve yıl sonu itibarıyla harcanamayan kısmın ise 333 Emanetler Hesabına alınarak sonraki yıla aktarılması gerekmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 BULGU 4: İç Kontrol Sisteminin İşleyişinde Eksiklikler Bulunması Kurumun 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu hükümleri ve ilgili mevzuat gereğince, iç kontrol sisteminin kurulması, uygulanması, izlenmesi ve geliştirilmesi aşamalarında eksikler olduğu görülmüştür. 5018 sayılı Kanun'un “Üst yöneticiler” başlıklı 11’inci maddesinde, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmelik'in 8’inci maddesinde ve Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği'nde; üst yöneticilerin, mali yönetim ve kontrol sisteminin kurulmasından, işleyişinin gözetilmesinden, izlenmesinden ve Kanunda belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden sorumlu oldukları ve bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, mali hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirecekleri hükme bağlanmıştır. Bu çerçevede 26.12.2007 tarih ve 26738 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği'nde; iç kontrol sistemlerinin Kamu İç Kontrol Standartlarına uyumunu sağlamak üzere yapılması gereken çalışmaların belirlenmesi, bu çalışmalar için eylem planı oluşturulması, gerekli prosedür ve ilgili düzenlemelerin hazırlanması, çalışmaların etkili bir şekilde yürütülmesini sağlamak üzere idarelerin üst yöneticileri tarafından gerekli önlemlerin alınması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca, Hazine ve Maliye Bakanlığınca yayımlanan Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı Rehberi ile kamu idarelerinin iç kontrol sistemlerini Kamu İç Kontrol Standartları ile uyumlu hale getirmek üzere yapılması gereken çalışmalar belirlenmiş ve kamu idarelerinin bu çalışmalar için eylem planı oluşturma, gerekli prosedür ve ilgili düzenlemeleri hazırlama çalışmalarında, bu rehberden yararlanmalarına olanak sağlanmıştır. Hazine ve Maliye Bakanlığınca yayımlanan 02.12.2013 tarih ve 70451396-24 sayılı “Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum” konulu Genelge'de ise; Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Planlarını gönderen genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin eylem planlarının Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünce merkezi uyumlaştırma görevi çerçevesinde yürütülen izleme çalışmaları neticesinde, idarelerce yürütülmekte olan söz konusu çalışmalarla ilgili Maliye Bakanlığı ve Sayıştay tarafından tespit edilen eksiklikler belirtilerek, kamu idarelerinin eylem planlarını gözden geçirip Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı Rehberi çerçevesinde revize ederek en geç 31.12.2014 tarihine kadar üst yöneticinin onayını müteakip Hazine ve Maliye Bakanlığına
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 göndermeleri ve eylem planlarında belirtilen eylemlerin ise iki yıl içinde (31.12.2016 tarihine kadar) tamamlanmasının gerektiği ifade edilmiştir. Üniversitenin iç kontrol sisteminin işleyişine yönelik çalışmalarının incelenmesinde; -Kurumun Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planının bulunmadığı, -Hassas görevlere ilişkin prosedürlerin belirlenmediği, -Göreve yeni başlayan personele hizmet içi eğitim planlaması yapılmakla ve personelce eğitim talep edilebilmekte ise de Kurumda ihtiyaç analizine dayalı hizmet içi eğitim planlamasının bulunmadığı, -Muhasebe yetkilisinin sertifikasının bulunmadığı, -Kurumsal ve iç kontrol risklerinin halen belirlenmediği ve risklerin belirlenmemesi nedeniyle risklerin değerlendirilmesinin yapılmadığı, -İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunun görevlendirilmediği, -İç kontrol sisteminin yılda en az bir kere değerlendirilmediği, tespit edilmiştir. Üniversite yönetimince, iç kontrole ilişkin olarak yapılan işlemler mevcut ise de uygulamada halen yukarıda belirtilen eksikliklerin bulunduğu görülmektedir. Kamu idaresinin cevabında, söz konusu hususun düzeltilmesine ilişkin işlemlere başlanıldığı ve çalışmaların 2024 yılı sonuna kadar bitirilmesinin planlandığı, bulgu kapsamında belirtilen konulara ilişkin hizmet içi eğitimlerin düzenlendiği, muhasebe yetkilisi sertifika eğitimi ve sınavına katılma yeterliliğine sahip personelin bulunduğu ve sınav açıldığında sertifika alınabilmesi için gerekli çalışmaların yapılacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak; söz konusu eksikliklerin giderilmesinin iç kontrol sisteminin sağlıklı şekilde işlemesine katkı sağlayacağı değerlendirilmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Konya Teknik Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 8. EKLER EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi 2022 Yerine Getirilmedi Bu husus, Raporun "Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular" Bölümünde "Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi" başlığıyla yer almaktadır.