2023 - HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ.pdf

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ Eylül 2024

İÇERİK HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2023 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2023 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 18

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2023 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .................................................................................................. 5
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .............................................................................................................. 5
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 6
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ........................................................................ 6
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 8
7. DENETİM BULGULARI ............................................................................................................................ 8
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 15

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu ............................................................................. 2 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu ...................................................................................... 2 Tablo 3: 2023 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi .................................................. 3 Tablo 4: 2023 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi ........................................................ 3

KISALTMALAR AŞ : Anonim şirket EPDK : Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu İKYS : İnsan Kaynakları Yönetimi Sistemi SKS : Sağlık, Kültür ve Spor TİF : Taşınır işlem fişi

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular

1. Edinilen Varlıkların İlgili Hesaplarda Takip Edilmeksizin Doğrudan Gider Hesaplarına Kaydedilmesi
2. Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi
3. Taşınmazların Mevzuata Uygun Olarak Belirlenen Değerler Üzerinden ve Mevcut Cinsini Doğru Yansıtacak Şekilde Kayıtlara Alınmaması B. Diğer Bulgular
4. Yeni Birim Fiyat Tespitinde Ticaret ve/veya Sanayi Odası Onayı Alınmayan Rayiçlerin Kullanılması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Anayasa’nın 130’uncu maddesinde, çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin Devlet tarafından kanunla kurulması öngörülmüştür. Hacettepe Üniversitesi 04.07.1967 tarih ve 892 sayılı Hacettepe Üniversitesi Kurulması Hakkında Kanun ile kurulmuştur. Üniversite 1983 yılında kadrolara ilişkin hükümleri hariç olmak üzere 892 sayılı Kanun’u yürürlükten kaldıran 28.03.1983 tarih ve 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu ile yeniden yapılandırılmıştır. Yükseköğretim kurumları için temel mevzuat; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu, 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu ve 124 sayılı Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’dir. Yükseköğretimin amaç ve ilkeleri, yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayın, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esaslar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’yla düzenlenmiştir. Söz konusu Kanun’un 12’nci maddesinde yükseköğretim kurumlarının görevleri sayılmış olup bu görevler; toplumun ihtiyaçları, kalkınma planları ilke ve hedeflerine uygun bilimsel eğitim-öğretim, araştırma, yayım ve danışmanlık yapmak, bu ilke ve hedefler doğrultusunda insangücü yetiştirmek, toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, üretimde artışı sağlayacak uygulamalı çalışmalarda bulunmak, bu amaçla döner sermaye işletmelerini kurmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmak olarak özetlenebilir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Hacettepe Üniversitesinin akademik yapısında rektörlük, senato, fakülte dekanlıkları, yüksekokul, enstitü, uygulama ve araştırma merkez müdürlükleri bulunmakta, idari yapısında ise üniversite yönetim kurulu, genel sekreterlik, daire başkanlıkları, hukuk müşavirliği ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 müdürlükler yer almaktadır. Üniversitenin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadır. Üniversite bünyesinde; 17 fakülte, 2 yüksekokul, 1 konservatuvar, 15 enstitü, 4 meslek yüksekokulu ve 95 uygulama ve araştırma merkezi bulunmaktadır. Akademik ve idari personelin sınıf, ünvan ve kadro dağılım bilgileri Tablo 1 ve 2’de yer almaktadır. Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu Ünvan Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Profesör 980 126 1.106 Doçent 307 274 581 Doktor öğretim üyesi 626 210 836 Öğretim görevlisi 489 225 714 Araştırma görevlisi 1.250 488 1.738 Toplam 3.652 1.323 4.975 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu Hizmet Sınıfı Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Genel idare 1.519 1.354 2.873 Sağlık 2.126 1.442 3.568 Avukatlık 13 6 19 Eğitim-öğretim 24 1 25 Teknik 455 383 838 Yardımcı 812 1.278 2.090 Din 2 3 5 Sözleşmeli 411 226 637 İşçi 1.835 8 1.843 Toplam 7.197 4.701 11.898 Üniversitede 2023 yıl sonu itibarıyla kadrolu akademik, idari (sözleşmeli idari personel dahil) ve işçi personel toplamı 10.849'dur. Ayrıca Üniversitede 25 yabancı uyruklu akademik personel çalışmaktadır. 1.3. Mali Yapı 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na ekli II sayılı cetvelin, (A) “Özel Bütçeli İdareler” bölümünde yer alan Üniversite, merkezi yönetim bütçe kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. Üniversitenin ekonomik sınıflandırma açısından 2023 yılına ait ödenek dağılımı ve yıl

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 sonu harcama gerçekleşmelerine ilişkin tablo aşağıdadır. Tablo 3: 2023 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi Gider Türü Ödenek (TL) Gerçekleşme (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Personel Giderleri 3.355.538.171,00 3.290.539.395,39 98,06 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 460.547.401,00 450.797.202,90 97,88 Mal ve Hizmet Alımı Giderleri 540.854.751,62 494.689.724,61 91,46 Cari Transferler 506.233.259,00 411.915.144,18 81,37 Sermaye Giderleri 1.126.254.408,16 1.030.234.756,74 91,47 Sermaye Transferleri 0,00 0,00 0,00 Toplam 5.989.427.990,78 5.678.176.223,82 94,80 2023 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 3.939.813.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde 2.049.614.990,78 TL ödenek eklenmiş ve toplam ödenek 5.989.427.990,78 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %94,80'i olan 5.678.176.223,82 TL kullanılmıştır. 2023 yıl sonu itibarıyla bütçe giderleri 5.678.176.223,82 TL olarak gerçekleşmiştir. Bütçenin %94,80'i kullanılmıştır. Personel giderlerinde 3.355.538.171,00 TL ödeneğin 3.290.539.395,39 TL’si, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde 460.547.401,00 TL ödeneğin 450.797.202,90 TL’si, mal ve hizmet alımı giderlerinde 540.854.751,62 TL ödeneğin 494.689.724,61 TL’si, cari transferlerde 506.233.259,00 TL ödeneğin 411.915.144,18 TL’si, sermaye giderlerinde 1.126.254.408,16 TL ödeneğin 1.030.234.756,74 TL’si harcanmıştır. Üniversite tarafından 2023 yılında; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Erasmus ile Avrupa Birliği ve diğer hibelerden toplam 360.559.405,56 TL bütçe dışı kaynak kullanılmıştır. 2023 yılı bütçe gelirleri tahmin ve gerçekleşme bilgileri aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Tablo 4: 2023 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi Gelir Türü Gelir Tahmini (TL) Gerçekleşen (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 94.260.000,00 233.308.174,88 247,52 Alınan Bağış ve Yardımlar 3.740.355.000,00 4.969.425.987,81 132,86 Sermaye Gelirleri 0,00 0,00 0 Diğer Gelirler 105.198.000,00 166.893.873,16 158,65 Toplam 3.939.813.000,00 5.369.628.035,85 136,29 Gelirlerden Ret ve İadeler (-) 0,00 4.151.335,23 - Net Toplam 3.939.813.000,00 5.365.524.853,63 136,19 2023 yılı bütçesine göre tahmin edilen bütçe geliri 3.939.813.000,00 TL olup Üniversitenin yıl sonunda net bütçe geliri 5.365.524.853,63 TL olarak gerçekleşmiştir. Dönem faaliyet geliri 6.365.999.167,76 TL, gelirlerden indirim, iade ve iskonto toplamı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 4.151.335,23 TL ve faaliyet gideri 6.048.167.630,87 TL olan Üniversite, 2023 yılını 313.680.201,66 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamlamıştır. Üniversite özel bütçesi dışında bulunan; -Döner Sermaye İşletmesinin 2023 yılı gelir toplamı 3.575.797.465,41 TL, gider toplamı 3.667.094.554,63 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem 91.297.089,22 TL zarar ile tamamlanmıştır. -Sosyal Tesisin 2023 yılı gelir toplamı 101.990.895,13 TL, gider toplamı 110.682.422,12 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem 8.691.527,00 TL zarar ile tamamlanmıştır. Ayrıca Üniversite, kuruluşu 20.03.2003 tarih ve 5760 sayılı T. Ticaret Sicili Gazetesi’nde ilan edilmiş olan Hacettepe Üniversitesi Geliştirme Bölgesi Yönetici AŞ’nin ortağıdır. Şirketin kuruluş sermayesi 300 milyar TL olup Üniversite, 168 milyar TL ile %56 oranında ortaktır. Şirketin 2.878.500,00 TL olan sermayesi 2021 yılında 57.500.000,00 TL’ye artırılmıştır. Üniversitenin hissesi %88 oranında 50.600.000,00 TL’dir. Şirket, 2023 yılında Üniversite'ye 6.363.254,91 TL kar payı ödemesi yapmıştır. Ayrıca Üniversitenin, OSTİM Teknopark AŞ’de %1,01 oranına tekabül eden 65.120 TL tutarında ortaklığı bulunmaktadır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede, tahakkuk esaslı muhasebe sistemi

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Faaliyet sonuçları tablosu, • Öz kaynak değişim tablosu, • Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu, • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kanun uyarınca iç kontrol sistemi; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının doğru ve tam olarak tutulmasını, malî bilgi ve yönetim bilgisinin zamanında ve güvenilir olarak üretilmesini sağlamak üzere idare tarafından oluşturulan organizasyon, yöntem ve süreçle iç denetimi kapsayan malî ve diğer kontroller bütünüdür. İç kontrolün işleyişi ile ilgili ayrıntılı hükümler, 26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği, İç

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberlerle belirlenmiştir. 2023 yılı denetimi kapsamında, mezkûr mevzuat çerçevesinde, Üniversite iç kontrol sistemi aşağıdaki şekilde değerlendirilmektedir: Kontrol Ortamı Standartları Kurum organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devirleri ve sınırları tam ve açık bir şekilde belirlenip yazılı hale getirilmiştir. İdarede "Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri" ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları, etik sözleşmesi aracılığıyla yapılmıştır. Etik sözleşmenin güncellenmesi ile birimlerin sözleşmeyi tekrar hatırlamaları sağlanmıştır. Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik- performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikası, idari personeli de kapsayacak şekilde yapılmaması yönüyle eksiktir. Hassas görevlere ilişkin prosedürlerin belirlenmesine yönelik çalışmalar başlamış olmakla birlikte henüz tamamlanmamıştır. Risk Değerlendirme Standartları Stratejik plan, zamanında yayımlanmış ve içerik açısından mevzuata uygundur. İdarenin performans programı içerik olarak mevzuata uygun şekilde hazırlanmış ve zamanında yayımlanmıştır. İş akış şemaları ve süreç kartları hazırlanarak birimlere duyurulmuştur. İdare iç kontrol risklerinin tanımlamasıyla ilgili bazı çalışmalar yapmış olmakla beraber bu çalışmalar henüz tüm birimler için tamamlanmamış olduğundan yeterli değildir. Kontrol Faaliyetleri Standartları İdare tarafından yetkileri belirlemek amacıyla iş akış süreçleri hazırlanmıştır ve personele duyurulmuştur. İdare tarafından yetki devirleri mevzuata uygun yapılmıştır. İdarede yapılan görevlendirmelerde, bunlar farklı kişiler arasında dağıtılarak “görevler ayrılığı” ilkesine uyulmuştur. İdarece belirlenen risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetleri ve sorumluları kısmen belirlenmiş olup, çalışmalar tamamlanmadığından yeterli değildir. Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’a uygun olarak kurulmuştur. Kamu idaresinin ön mali kontrol yönergesi mevcuttur. Bilgi ve İletişim Standartları İdare faaliyet raporu içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmıştır. İdarenin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı mevcuttur ve içerik olarak Kamu İç Kontrol

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Standartları Tebliği’ne uygundur. İzleme Standartları İdarenin tüm birimleri tarafından iç kontrol sistemi değerlendirmesi yapılmış ancak üst yönetime sunulmamıştır. Kamu İdaresinde iç denetim birimi kurulmuş olup 12 iç denetçi kadrosu bulunmaktadır. Bu kadrolardan 10’u doludur. İç denetim biriminin iç kontrol sistemine ilişkin 2021 yılında denetim çalışması ve raporu mevcut olmakla birlikte denetim yılına ilişkin çalışma mevcut değildir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Hacettepe Üniversitesi 2023 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Edinilen Varlıkların İlgili Hesaplarda Takip Edilmeksizin Doğrudan Gider Hesaplarına Kaydedilmesi Satın almak veya yaptırılmak suretiyle edinilen maddi duran varlıkların ilgili hesaba kaydedilmeksizin doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde; varlık, geçmişteki işlem ve olayların bir sonucu olan, gelecekte ekonomik yarar sağlaması beklenen ve kamu idareleri tarafından kontrol edilen değerleri ifade edecek şekilde

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 tanımlanmıştır. Ayrıca Yönetmelik’in 5’inci maddesinde öngörülen tam açıklama ilkesi gereğince mali tabloların varlıklara ilişkin yeterli, açık ve anlaşılır bilgi sunmasını teminen varlığın mevzuatta öngörülen hesaplarda takip edilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin; • 177’nci maddesi hükmü uyarınca büro makine ve cihazları hariç her türlü makine, tesis ve cihazlar ile bunların eklentileri ve yükleme, boşaltma, aktarma makine ve gereçlerinin 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabında, • 187’nci maddesi gereğince ise yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hâllerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hâllerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında, izlenmesi gerekmektedir. Ayrıca 253 No.lu hesaba kaydedilen tesis, makine ve cihazlar için Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği (Sıra no 47) Amortisman ve Tükenme Payları 8’inci maddesi gereğince 257 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı kullanılarak amortisman payı ayrılması gerekmektedir. Yapılan incelemelerde; Üniversite bünyesinde geçici kabulü yapılmayan ve inşası devam eden “Beytepe Yerleşkesi Çok Amaçlı Spor Kompleksi Yapılması İşi” kapsamında ödenen 36.143.923,65 TL tutarındaki giderin 258 No.lu hesapta takip edilmek yerine doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür. Benzer şekilde satın almak suretiyle edinilen 85.000.000,00 TL değerindeki tıbbi cihazın 253 No.lu hesaba kaydedilmeksizin 630 No.lu hesap kullanılarak muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir. Taşınır kayıtlarına girmeyen bu varlığın amortisman işlemlerinin yapılmaması nedeniyle 257 No.lu hesabın da güvenilir bilgi sunmadığı değerlendirilmiştir. Kamu İdaresince verilen cevapta, 2024 yılında harcama birimlerinin konu hakkında bilgilendirildiği ve Strateji ve Geliştirme Daire Başkanlığınca gerekli kontrollerin yapıldığı bilgisi verilmiştir. Ancak, bulgu konusu hususa ilişkin 2024 yılında alınan önlemlerin 2023 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 Sonuç olarak, 258; 253 ve 630 No.lu hesapların fazla gösterimine neden olunmuştur. BULGU 2: Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi Taşınmazlara ait bakım ve onarım niteliğindeki değer artırıcı harcamaların, ilgili varlığın kayıtlı değerine eklenmediği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25 Maddi duran varlıklar hesap grubu ile ilgili “Hesap grubuna ilişkin işlemler” başlıklı 170’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edileceği ve amortisman hesaplanmasında dikkate alınacağı ve bunlar dışında maddi duran varlıklar için yapılan her türlü normal bakım, onarım ve harcamaların gider olarak kaydedileceği ifade edilmiştir. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan “Amortisman ve Tükenme Payları” konulu 47 sıra No.lu Genel Tebliğ’in “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında; Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te yer alan taşınmazlar için 34.000,00 TL’yi aşan ve değer artırıcı harcama olarak kabul edilen giderlerin ilgili duran varlığın maliyetine ekleneceği düzenlenmiştir. Tebliğ’in 6’ncı maddesinin beşinci fıkrasının Hazine ve Maliye Bakanlığına tanıdığı yetkiye istinaden 2023 yılında bu tutarlar her bir taşınmaz için 114.000,00 TL olarak belirlenmiştir. Dolayısıyla, taşınmazlar için 114.000,00 TL’yi aşan bakım, onarım, tamir mahiyetindeki harcamalardan değer artırıcı nitelikte olanların 630 Giderler Hesabı yerine ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenmesi gerekmektedir. Üniversitede 2023 yılında yapılan bakım ve onarım harcamalarından varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini ve sağlanan faydayı artıran 90.098.728,47 TL’nin varlığın kayıtlı değerine eklenmeyerek giderleştirilmesi sonucunda; bilançoda 252 Binalar Hesabında 90.098.728,47 TL eksik, 630 Giderler Hesabında ise fazla gösterime neden olunmuştur. 2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda da yer alan tespitle ilgili olarak 2023 yılında herhangi bir düzeltici işlem tesis edilmemiştir. Kamu İdaresince, bulguda tespit edilen hususa yönelik çalışmalara başlanıldığı ifade edilmiş olmakla birlikte 2024 yılında alınan önlemlerin 2023 yılı dönem sonu mali

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır. Sonuç olarak; taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili maddi duran varlık hesaplarına kaydedilerek, mali tablolarda bu varlıkların gerçek değerleri ile görünmesinin sağlanması gerekmektedir. BULGU 3: Taşınmazların Mevzuata Uygun Olarak Belirlenen Değerler Üzerinden ve Mevcut Cinsini Doğru Yansıtacak Şekilde Kayıtlara Alınmaması Hacettepe Üniversitesinin mülkiyetinde bulunan taşınmazların değerleme çalışmaları tamamlanmadığından ve muhasebe kayıtları, taşınmazların mevcut cinsini yansıtacak şekilde yapılmadığından mali tabloların söz konusu varlıklara ilişkin doğru ve güvenilir bilgi sunmadığı görülmüştür. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca, kamu kaynağı olarak sayılan taşınmazların mali saydamlığı ve hesap verebilirliği sağlayacak şekilde kayıtlara alınması gerekmektedir. Bu itibarla, taşınmazların mevzuata uygun olarak belirlenen değerler üzerinden ve mevcut cinsini doğru yansıtacak şekilde kayıtlara alınması önem arz etmektedir. Kamu idarelerine ait taşınmazların kayıt işlemleri, 02.10.2006 tarih ve 26307 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yürütülmektedir. Anılan Yönetmelik’in “Kayıt ve kontrol işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında; taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değer üzerinden kayıtlara alınması gerektiği ifade edilmiştir. Benzer bir düzenlemeye taşınmazların muhasebeleştirilmesine ilişkin çerçevenin çizildiği Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 26’ncı maddesinde de yer verilmiştir. Envanteri tamamlanan ve gerçek değeri tespit edilen taşınmazlar, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 169-176’ncı maddeleri arasında yer alan düzenlemeler uyarınca varlığın cinsine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabına kaydedilerek raporlanmalıdır. Yapılan denetimlerde; Üniversitenin envanterinde bulunan taşınmazların gerçek değerinin tespitine ilişkin çalışmaların yapılamadığı ve kayıtların emlak vergi değeri üzerinden gerçekleştirildiği görülmüştür. Bununla beraber Üniversite mülkiyetindeki taşınmazların,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 piyasa koşullarındaki rayiç değerinin sağlıklı belirlenebilmesi için öncelikle geçmişten gelen kadastro ve imar bilgilerindeki uyumsuzlukların çözülmesinin önemli olduğu da değerlendirilmiştir. Zira bahse konu uyumsuzluk, taşınmazlar üzerindeki tasarruflara ilişkin bir takım kısıtlar oluşturduğundan taşınmazın gerçek değerinin sağlıklı olarak tespit edilmesinde zorluklara sebep olabilecek niteliktedir. Ayrıca Üniversite bünyesinde yer alan ana arter ve iç yollar, elektrik ve telefon hatları, otoparklar, yaya yolları, peyzaj alanları, trafolar ve kanalizasyon ile doğalgaz hatları, parklar, galeri sistemleri, meydanlar vb. yerlerin 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabında tam olarak takip edilmediği de anlaşılmıştır. 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporunda yer alan tespitle ilgili olarak imar çalışmalarına başlanmış olmakla birlikte çalışmalar 2023 yılı sonu itibarıyla tamamlanamamıştır. Kamu İdaresince, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak imar planı ve değer tespitine yönelik çalışmalara başlanıldığı ifade edilmiştir. Ancak, raporlama tarihi itibarıyla tamamlanamaması nedeniyle söz konusu çalışmaların 2023 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır. Sonuç olarak; mali tabloların Üniversitenin taşınmazlarına ilişkin doğru ve güvenilir bilgi sunmasını teminen yetkili kurumlar ile işbirliği halinde çalışılarak imar-kadastro uyumsuzluğunun giderilmesi, değerleme çalışmalarının en kısa sürede tamamlanması ve varlıkların cinsi dikkate alınarak muhasebe kayıtlarına alınmasının sağlanması gerekmektedir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Yeni Birim Fiyat Tespitinde Ticaret ve/veya Sanayi Odası Onayı Alınmayan Rayiçlerin Kullanılması Yapım işi sözleşmelerinde yer almayan ve sonradan yapılmasına ihtiyaç duyulan imalat kalemlerine ait yeni birim fiyatların tespiti için piyasadan alınan yerel rayiçlerin ticaret ve/veya sanayi odasına onaylatılmadan kullanıldığı tespit edilmiştir. Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Sözleşmede bulunmayan veya fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespiti” başlıklı 22’nci maddesinin 3’üncü fıkrasında; kaynakların

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 verimli kullanılmasının gözetilmesi şartıyla farklı rayiçlerden biri, birkaçı veya tamamının uygulanmasına imkân tanınmıştır. Anılan maddede (ç) alt bendinde yer alan; “İdarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçleri …” hükmü ile ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanması şartıyla yerel rayiçlerin kullanılması mümkündür. Yerel rayicin ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanması işlemi yeni birim fiyatın bir geçerlilik şartı olup bu şartı taşımayan rayiçlerin kullanılma imkânı bulunmamaktadır. Zira ilgili odalarca yapılacak onay işlemi; rayicin yer ve zaman itibarıyla piyasa değerlerini yansıttığını tevsik eden bir işlem olduğu gibi belirlenen rayicin yeni birim fiyata dayanak teşkil etmesi açısından geçerlilik şartı olarak düzenlenmiştir. Bu bağlamda, İdarece şartnamenin 22/(ç) bendine göre rayiçlerin belirlenmesi yoluna gidilmesi durumunda, şartname hükmü doğrultusunda yapılan piyasa araştırması neticesinde ortaya çıkan rayiçlerin ilgili odalara onaylatılarak kullanılması mevzuatın amir hükmüdür. Ancak yapılan denetimde, Üniversite tarafından ihalesi gerçekleştirilen yapım işlerinde Şartname’nin 22/(ç) bendine istinaden belirlenen yerel rayiçlerin ticaret ve/veya sanayi odası onayı olmaksızın sadece piyasa araştırması şeklinde belirlendiği ve ödemelerde bu şekilde belirlenen rayiçlerin esas alındığı görülmüştür. Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta, Yapım İşleri Genel Şartnamesine uygun olarak yeni birim fiyat tespitinde rayiçlerin Ticaret ve/veya Sanayi Odası onayı alınarak belirleneceği ifade edilmiştir. Sonuç olarak, yeni birim fiyatların Şartname’nin 22/(ç) bendine göre rayiçlerin belirlenmesi yoluyla tespit edilmesi durumunda, piyasadan alınan fiyatların ilgili odalara onaylatılmak suretiyle kullanılması ve ödemeye esas tutulması gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 8. EKLER EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi 2022 Yerine Getirilmedi Taşınmazlara ait değer artırıcı harcamalar, 2023 yılında da varlığın değerine eklenmeksizin gider hesaplarına kaydedilmiş olup bu husus bulguya konu edilmiştir Taşınmazların Mevzuata Uygun Olarak Belirlenen Değerler Üzerinden ve Mevcut Cinsini Doğru Yansıtacak Şekilde Kayıtlara Alınmaması 2022 Yerine Getirilmedi Konunun çözülmesi amacıyla imar değişikliği yapılması için gerekli girişimlerde bulunulmuş; ancak çalışmalar 2023 yılı sonu itibarıyla tamamlanmadığından tespite 2023 yılı raporunda da yer verilmiştir.

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2023 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ .................................................................................................... 18
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ................................................................................................ 21
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................ 21
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 22
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 22
6. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 22
7. EKLER ........................................................................................................................................................ 30

KISALTMALAR DMİS: Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular

1. Bilançonun Döner Sermaye İşletmesinin Bankadaki Varlıklarına İlişkin Güvenilir Bilgi Sunmaması
2. Döner Sermaye İşletmesi Kaynakları Aracılığıyla Temin Edilen Demirbaş ve Diğer Dayanıklı Taşınırların Bilançoda Yer Almaması B. Diğer Bulgular
3. İhale Yoluyla Gerçekleştirilmesi Gereken Bazı Alımların Doğrudan Temin ile Alınması
4. Protez Laboratuvarı Hizmetinin İhale Edilmeksizin Doğrudan Alınması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik kapsamında, 20.10.2000 tarih ve 24206 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği ile kurulmuştur. Adı geçen Yönetmelik, 10.06.2021 tarih ve 31507 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılmıştır. Döner Sermaye İşletmesi, Yönetmelik’in 4’üncü maddesinde sayılan ve aşağıda yer verilen faaliyetleri yürüterek gelir elde etmektedir: a) Klinik, poliklinik, ameliyathane ve laboratuvarlarda her çeşit muayene, tetkik, tahlil, ameliyat, bakım ve tedavi hizmetlerini yapmak, eğitim ve uygulama eczanelerini işletmek, ayrıca Üniversitenin tüm birimlerine bağlı laboratuvar ve atölyelerde, analiz, test, deney ve benzeri hizmetleri yapmak. b) Bilimsel görüş vermek, proje hazırlamak, ilaç ve tıbbi cihaz firmaları tarafından hazırlanan projelerin etik uygunluk incelemesini yapmak ve görüş bildirmek, araştırma, uygulama ve benzeri hizmetler (seminer, konferans, sempozyumlar düzenlemek gibi) yapmak. c) Eğitim ve öğretim faaliyet alanları ile sınırlı olmak üzere; i. Danışmanlık, tercüme hizmetleri, plan ve proje uygulama, fizibilite etüdü hazırlama, proses değerlendirmesi ve geliştirmesi, iş değerlendirmesi veya organizasyonu, her türlü analiz, ölçme ve etanolaj hizmetleri ile bakım, onarım, basım, yayın ve üretimle ilgili hizmetleri yapmak. ii. Sportif alanda bireysel ve takım olarak performans değerlendirmesi, psikolojik danışmanlık, diyet analiz ve kontrolü, antrenman planlaması, sporcu sağlığını koruma ve geliştirmeye yönelik hizmetlerde bulunmak. iii. Güzel sanatlar, müzik ve sahne sanatları ile sinema, gazetecilik ve medya çalışmaları alanlarında yaratı ve araştırma çalışmaları ile grafik tasarımı, afiş, broşür, sergi ve fuar

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 düzenlenmesi, iç ve dış mekân düzenlemeleri, tanıtım ve reklam filmleri ile belgesel ve her türlü film çekimi, resim, heykel, seramik çalışmaları, müzikli oyunlar ve tiyatro oyunları yazılması, sahnelenmesi, bale ve tiyatro temsilleri ile konser ve resitaller düzenlenmesi gibi hizmetleri yapmak. iv. Sertifikalı ya da sertifikasız şekilde kurs veya eğitim programları açmak ve kamu kurum ve kuruluşlarının verdikleri yazılı yetkiye veya özel hukuk tüzel kişilerinin taleplerine istinaden sınavlar yapmak. ç) Eğitim ve öğretim faaliyet alanları ile sınırlı olmak üzere, bu maddede sayılanlar dışında kalan her türlü mal ve hizmet üretiminde bulunmak. d) Belirli bilimsel sonuçların uygulamasını sağlamak. Yükseköğretim kurumlarının döner sermaye faaliyetleri çerçevesinde; hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları da esas alınarak yapılan ek ödemelerde, 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uygulanmaktadır. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Rektörlüğe bağlı çalışan Döner Sermaye İşletmesi; İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü şeklinde teşkilatlanmış olup gelir getirici birim sayısı 37’dir. İşletme Müdürlüğünde; işletme müdürü, 1 işletme müdür yardımcısı, 125 idari memur ve 14 sürekli işçi hizmet vermekte olup bunlardan 56’sının kadrosu özel bütçededir. Saymanlık Müdürlüğünde ise Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli saymanlık müdürü, 1 saymanlık müdür yardımcısı ve 11 memur bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Döner sermaye işletme bütçesi adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta ve üniversite yönetim kurulunun onaylaması ile kesinleşmektedir. Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün giderleri elde edilen gelirlerle finanse edilmekte olup 2023 yılında özel bütçeden Hazine yardımı ve tıbbi cihaz alımı ile bakım onarımı kapsamında 270.168.374,01 TL kaynak kullanılmıştır. Başlangıç bütçesinde 2.100.800.000,00 TL gelir öngörülmüş olup gider bütçesi de aynı tutarda hazırlanmıştır. Yıl içerisinde ek bütçelerle bütçe tahminleri güncellenmiş olup gider ve gelir bütçeleri 3.669.750.000,00 TL’ye yükselmiştir. İşletmenin 2023 yılında 3.548.410.561,56 TL bütçe giderine karşılık 3.531.240.054,72 TL bütçe geliri elde ettiği anlaşılmıştır. İşletmenin gelir tablosunda 3.575.797.465,41 TL gelir, 3.667.094.554,63 TL gider gerçekleşmiş olup ve dönem 91.297.089,22 TL zararla kapanmıştır. 3.575.797.465,41 TL tutarındaki gelirlerin; 3.520.147.206,96 TL’si net satışlar hasılatından, 54.409.713,89 TL’si diğer faaliyetlerden olağan gelir ve kârlardan, 1.240.544,56 TL’si olağandışı gelir ve kârlardan oluşmuştur. 3.667.094.554,63 TL tutarındaki giderlerin; 2.569.494.979,54 TL’si satışların maliyetiyle, 1.071.474.687,84 TL’si faaliyet giderleriyle, 26.005.193,17 TL’si diğer faaliyetlerden olağan gider ve zararlarla, 119.694,08 TL’si olağandışı gider ve zararlarla ilgilidir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin muhasebe ve raporlama işlemleri, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Adı geçen Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esasları kıyasen uygulanmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Gelir tablosu • Envanter defteri Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olan bulgular yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 BULGU 1: Bilançonun Döner Sermaye İşletmesinin Bankadaki Varlıklarına İlişkin Güvenilir Bilgi Sunmaması Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün bankadan temin edilen hesap bakiyeleri ile muhasebe kayıtlarının tutarlı olmadığı bu nedenle de Bilançonun 102 Bankalar hesabı ile 123 Banka kredi kartlarından alacaklar hesabına ilişkin doğru bilgi sunmadığı tespit edilmiştir. Döner Sermaye Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Dönem Sonu Envanter İşlemleri” başlıklı 570’inci maddesi hükmü uyarınca Aralık ayı sonu itibarıyla banka mevcudu için muhasebe yetkilisinin başkanlığı altında muhasebe yetkilisi yardımcısı veya şef ve veznedardan oluşturulacak sayım kurulu tarafından muhasebe dışı envanter kapsamında “Banka Mevcudu Tespit Tutanağı” düzenlenmelidir. Ayrıca anılan maddenin 3’üncü fıkrasında muhasebe dışı envanter işlemlerinin tamamlanmasından sonra muhasebe kayıtları ile fiili durum arasındaki dengesizliklerin muhasebe kaydı ile düzeltilmesi gerektiği hükmüne yer verilmiştir. Döner Sermaye İşletmesinin bankada bulunan varlıkları; bankaya yatırılan paralar ile kredi kartı ile yapılan tahsilatlardan oluşmaktadır. Nitekim Banka Mevcudu Tespit Tutanağına ekli 31.12.2023 tarihli bakiyeleri her iki varlığı da kapsayacak şekilde alınmıştır. Bahse konu olan varlıklardan bankaya yatırılan tutarlar anılan Yönetmelik’in 72’nci maddesi hükmü uyarınca 102 Bankalar hesabında; kredi kartı ile yapılan tahsilatlar ise banka hesabına aktarılıncaya kadar Yönetmelik’in 102’nci maddesi gereğince 123 Banka kredi kartlarından alacaklar hesabında takip edilir. Dolayısıyla bahse konu hesapların bilançoda raporlanan tutarları toplamının Aralık ayı sonu itibarıyla alınan banka mevcudu ile uyumlu olması gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde yukarıda yer verilen mutabakat kapsamında İdarece bankadan temin edilen 31.12.2023 tarihli bakiyelerin toplamının 247.004.751,22 TL olmasına rağmen 2023 yılı Bilançosunda söz konusu varlıkların 246.718,595,02 TL’si 102 no.lu hesapta; 20.967.170,99 TL’si ise 123 no.lu hesapta olmak üzere toplam 267.685.766,01 TL raporlandığı görülmüştür. Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta banka mevcut tespit tutanağı ile kayıtlar arasındaki farkın DMİS'e kayıtlı olmayan hesaplardaki bakiyeden ve bulguda hesaplanan farka döviz hesaplarının dahil edilmiş olmasından kaynaklandığı belirtilmişse de söz konusu açıklama bulgu konusu hususu karşılar nitelikte değildir. Bulguda belirtilen fark, açıklanandan

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 fazla olup bulguda belirtilen farka döviz hesapları dahil edilmemiştir. Sonuç olarak banka mutabakatı kapsamında alınan hesap bakiyeleri toplamı, muhasebe kayıtları ile uyumlu olmadığından 102 ve 123 No.lu hesapların doğru ve güvenilir bilgi sunmadığı değerlendirilmiştir. BULGU 2: Döner Sermaye İşletmesi Kaynakları Aracılığıyla Temin Edilen Demirbaş ve Diğer Dayanıklı Taşınırların Bilançoda Yer Almaması Döner Sermaye İşletmesi kaynakları aracılığıyla temin edilen demirbaş ve diğer dayanıklı taşınırların genel yönetim faaliyetlerinde kullanılıp kullanılmadığına bakılmaksızın tamamının ay sonlarında Üniversite özel bütçesine devredildiği görülmüştür. 18.06.2020 tarih ve 31159 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumları Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik’in “Taşınır işlemleri” başlıklı 13’üncü maddesinde, işletmelerce edinilen taşınırların kayıtlara alınmasında, verilmesinde ve izlenmesinde, Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerinin uygulanacağı ve devamında döner sermaye işletmesinin genel yönetim faaliyetlerinde kullanılan dayanıklı taşınırlar hariç, döner sermaye gelirleri ile alınan araç, gereç ve diğer demirbaş eşyanın (canlı demirbaş hariç) en geç satın alındığı ay sonu itibarıyla gelirin elde edildiği yükseköğretim kurumu taşınır birimine devredileceği hükümleri yer almaktadır. Yukarıda yer verilen düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, Döner Sermaye İşletmelerinin taşınır işlemlerinde, Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Döner sermaye işletmesi gelirleri ile alınan araç, gereç ve diğer demirbaş eşyalar (canlı demirbaş hariç) en geç satın alındığı ay sonu itibarıyla gelirin elde edildiği yükseköğretim kurumu taşınır birimine devredilecek olmakla birlikte, istisna olarak döner sermaye işletmesinin genel yönetim faaliyetlerinde kullanılan dayanıklı taşınırlar Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü kayıtlarında tutulacaktır. Genel yönetim faaliyetlerinde kullanılan dayanıklı taşınırlardan kasıt, işletmenin genel yönetim fonksiyonu ile ilgili olarak yapılan ve üretimle ya da satılan mal maliyeti ile doğrudan ilişkisi kurulamayan dayanıklı taşınırlardır. Başka bir deyişle, genel yönetim faaliyetlerinin icrasında kullanılan büro mobilyaları, bilgisayar gibi çeşitli demirbaşların ilgili birimlere devri gerçekleştirilmeyecektir. Yapılan incelemede, Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi kaynakları ile alınan tüm taşınırların ayrım yapılmadan ay sonlarında Üniversite özel bütçesine devredilip kaydının yapıldığı görülmüştür. 2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda da yer alan tespitle

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 ilgili olarak 2023 yılında herhangi bir düzeltici işlem tesis edilmediği görülmüştür. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Taşınır Mal Yönetmeliği’nde, taşınır işlemlerinde harcama yetkilileri ile taşınır kayıt ve kontrol yetkililerinin sorumluluk esasları düzenlenmektedir. Dolayısıyla ayrı bir bütçesi ve muhasebe sistemi bulunan Döner Sermaye İşletmesinin tüm dayanıklı taşınırlarının her ay sonunda Üniversite özel bütçesine devredilmesi hem sorumluluk tespitini güçleştirmekte hem de Üniversite ve İşletme mali tablolarındaki taşınır hesaplarının gerçeği yansıtmamasına neden olmaktadır. Ayrıca bu durum Döner Sermaye Mali Yönetim Sisteminde (DMİS) amortisman ayırmaya ilişkin modül olmasına rağmen, bu modülün hiç kullanılmamasına ve döner sermaye işletmesi kaynaklarıyla alınan hiçbir dayanıklı taşınıra amortisman ayrılmamasına sebep olmaktadır. Dolayısıyla kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunan Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinde matrahtan düşülebilecek giderlerin de azalmasına yol açmakta, aynı zamanda dönem kâr/zarar durumuna etki yapmaktadır. Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta, bulgu konusu hususa ilişkin çalışmalara başlandığı; ancak T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü 11.12.2023 tarih ve 2696053 sayılı yazısı ile DMİS içerisinde yürütülen iş ve işlemlerin, 2024 yılı Şubat ayı sonuna kadar belirli bir takvim çerçevesinde Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemine aktarılacağı, an itibarıyla DMİS’in kapatıldığı ve BKMYBS’nin henüz açılmadığı, bu sebeple de muhasebe sistemine giriş işleminin tamamlanamadığı, Sistemin açılmasının ardından işlemlerin tamamlanacağı ve ilgili birimlerin konuya ilişkin bilgilendirildiği ifade edilmiştir. Ancak, bulgu konusu hususa ilişkin 2024 yılında alınan önlemlerin 2023 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır. Sonuç olarak; mali tabloların taşınırlara ilişkin doğru bilgi sunması için İşletme gelirleriyle alınan ve İşletmenin genel yönetim faaliyetlerinde kullanılan taşınırların muhasebe kayıtlarında izlenmesi gerekmektedir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 BULGU 1: İhale Yoluyla Gerçekleştirilmesi Gereken Bazı Alımların Doğrudan Temin ile Alınması 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda öngörülen şartlar oluşmadığı halde bazı mal alımlarının doğrudan temin usulü kullanılarak yapıldığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde açık ihale ve belli istekliler arasında ihalenin temel usul olduğu açıkça hükme bağlanmıştır. Bununla beraber anılan Kanun’un 22’nci maddesinde sayılmak suretiyle belirlenen şartların oluşması halinde ihtiyacın doğrudan temin usulü ile karşılanmasına imkân tanınmıştır. Söz konusu maddenin birinci fıkrasının (f) bendinde; özelliğinden ve belli süre içinde kullanılma zorunluluğundan dolayı stoklanması ekonomik olmayan veya acil durumlarda kullanılacak olan ilaç, aşı, serum, anti- serum, kan ve kan ürünleri ile ortez, protez gibi uygulama esnasında hastaya göre belirlenebilen ve hastaya özgü tıbbî sarf malzemeleri, test ve tetkik sarf malzemeleri alımların doğrudan temin ile yapılabileceği ifade edilmiştir. Ancak yapılan incelemelerde anılan maddede sayılan nitelikleri taşımayan ıslak mendil, spanç ve benzeri malzemelerin 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinin birinci fıkrası (f) bendine istinaden doğrudan temin usulü kullanılarak alındığı görülmüştür. Kamu İdaresi verdiği cevapta; 10 Haziran 2020 tarih ve 31151 sayı ile Resmî Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararının “…DMO Ana Statüsünde sayılan mal ve hizmetlerden Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenerek ilan edilecek olanları, ilanda belirtilen tarihten itibaren Devlet Malzeme Ofisi (DMO) aracılığıyla temin etmeleri zorunludur.” hükmüne istinaden tıbbi malzeme ve ilaç ihtiyaçlarının Müdürlüğün web sayfasından yapılan taleplerle gerçekleştirildiği ancak DMO tarafından yapılan ihalelerde bazı malzemelerin temin edilememesi veya ihalelerin iptal edilmesi gibi nedenlerle ihale süreçlerinin tamamlanamadığı, hizmetlerin sürekliliğini sağlamak için söz konusu alımların 4734 sayılı Kanun'un 22'nci maddesinin (f) bendinde belirlenen yöntem kullanılarak yapıldığı belirtilmiştir. Bu durumun tekrarlanmaması amacıyla Satınalma Müdürlüğü içerisinde gerekli kontrol mekanizmalarının oluşturulduğu, kanun, tüzük, yönetmelik ve tüm ilgili mevzuata uygun şekilde alım usullerinin uygulanmasında gerekli hassasiyetin gösterildiği belirtilmiştir. Sonuç olarak 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinde öngörülen şartlar oluşmadıkça ihtiyacın doğrudan temin usulü ile karşılanmaması ve Kanun’da öngörülen diğer usullerin kullanılması gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 BULGU 2: Protez Laboratuvarı Hizmetinin İhale Edilmeksizin Doğrudan Alınması Diş tedavisi faaliyetleri kapsamında ihtiyaç duyulan protez laboratuvar hizmetinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde ihale edilmediği; ihtiyacın yapılan protokole dayanarak firmaya Fakülte içinde vezne açma hakkı verilmesi ve protez alımının bu firma üzerinden yapılması yoluyla karşılandığı tespit edilmiştir. Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin yürütmekle yükümlü olduğu faaliyetler, 10.06.2021 tarih ve 31507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği’nin 4’üncü maddesinde sayılmak suretiyle belirlenmiştir. Anılan maddede İşletmenin faaliyetleri arasında klinik, poliklinik, ameliyathane ve laboratuvarlarda her çeşit muayene, tetkik, tahlil, ameliyat, bakım ve tedavi hizmetlerini yapmak sayılmıştır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 2’nci maddesinde özel bütçelere bağlı döner sermayeli kuruluşların mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin bu Kanun hükümlerine göre yürütüleceği hükme bağlanmıştır. Anılan Kanun’un 5’inci maddesi ile İdareler, ihale sürecinde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu kılınmıştır. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca İşletmenin mevzuatla düzenlenen söz konusu faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyduğu hizmetleri 4734 sayılı Kanun’un temel ilkeleri ve hükümleri çerçevesinde temin etmesi gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde Diş Fakültesinde yürütülen tedavi hizmetleri kapsamında ihtiyaç duyulan protez laboratuvar hizmetinin 4734 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde karşılanmadığı; bu hizmetlerin objektif kriterlere dayanmaksızın seçilen firma ile yapılan protokole dayanarak firmaya Fakülte içinde vezne açma hakkı verilmesi ve protez alımının bu firma üzerinden gerçekleştirilmesi suretiyle karşılandığı tespit edilmiştir. Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta protez laboratuvar hizmeti alım işinin 4734 sayılı Kanun hükümlerine uygun şekilde başlatıldığı ancak ihaleye katılan istekli olmadığı için ihale sürecinin tamamlanamadığı, hizmetin sürekliliğinin sağlanabilmesi için 2023 yılında 7 firma ile hizmet alım sözleşmesi yapılarak Özel Protez Laboratuvarları Hizmet Takip İrtibat Bürosu adı altında bir yerin firmalardan birisine kiralanması suretiyle hizmetin söz konusu 7

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 firma tarafından gerçekleştirilmesinin sağlandığı belirtilmiştir. Ancak 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde, açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulünün temel usuller olduğu hükmüne yer verilmekle birlikte 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan hüküm, anılan usullerde ihalenin sonuçlanamaması durumunda alımın pazarlık usulü ile yapılmasını mümkün kılmaktadır. Dolayısıyla açık ihale usulü ile çıkılan ihalenin sonuçlanamaması, anılan Kanun hükümlerine aykırı olarak doğrudan alıma imkan tanımamaktadır.Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca İşletmenin mevzuatla düzenlenen söz konusu faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyduğu hizmetleri 4734 sayılı Kanun’un temel ilkeleri ve hükümleri çerçevesinde temin etmesi gerekmektedir. Sonuç olarak, protez hizmeti alım işinin 4734 sayılı Kanun hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 29 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 7. EKLER EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Döner Sermaye İşletmesi Kaynakları Aracılığıyla Temin Edilen Demirbaş ve Diğer Dayanıklı Taşınırların Bilançoda Yer Almaması 2022 Yerine Getirilmedi Söz konusu bulguya ilişkin düzeltici işlemlere başlanılmış olup, muhasebe kayıtlarına yansıtılmamıştır. Hata devam etmektedir.