SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ Eylül 2023
İÇERİK SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 19
SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu ............................................................................. 2 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu ...................................................................................... 2 Tablo 3: 2022 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi .................................................. 3 Tablo 4: 2022 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi ........................................................ 4 Tablo 5: Doğrudan Temin Kapsamında Yapılan Alımlar .......................................................... 9 Tablo 6: BAP Proje Yütürücüleri Üzerinde Kalan Taşınırlar .................................................. 12
KISALTMALAR BAP : Bilimsel Araştırma Projeleri KDV : Katma Değer Vergisi TBMM : Türkiye Büyük Millet Meclisi
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmak olarak özetlenebilir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Sivas Cumhuriyet Üniversitesinin akademik yapısında rektörlük, senato, fakülte dekanlıkları, yüksekokul, enstitü, uygulama ve araştırma merkez müdürlükleri bulunmakta, idari yapısında ise üniversite yönetim kurulu, genel sekreterlik, daire başkanlıkları, hukuk müşavirliği ve müdürlükler yer almaktadır. Üniversitenin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadır. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi bünyesinde 18 fakülte, 4 yüksekokul, 1 Konservatuvar, 4 enstitü, 14 meslek yüksekokulu, 37 uygulama ve araştırma merkezi bulunmaktadır. Üniversitede 2022 yıl sonu itibarıyla kadrolu akademik, idari (sözleşmeli idari personel dahil) ve işçi personel toplamı 5.295’dir. Akademik ve idari personelin sınıf, unvan ve kadro dağılım bilgileri Tablo 1 ve 2’de yer almaktadır. Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu Unvan Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Profesör 279 88 367 Doçent 251 49 300 Doktor öğretim üyesi 449 108 557 Öğretim görevlisi 358 105 463 Araştırma görevlisi 597 227 824 Toplam 1.934 577 2.511 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu Hizmet Sınıfı Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Genel idari 546 354 900 Sağlık 468 488 956 Avukatlık 4 1 5 Din 2 - 2 Teknik 126 66 192 Yardımcı 132 173 305 Sözleşmeli 784 214 998 İşçi 1.299 37 1.336 Toplam 3.361 1.333 4.694 Üniversitenin bağlı olduğu kurum Yükseköğretim Kurulu, ilgili olduğu kurumlar ise
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Milli Eğitim Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığıdır. 1.3. Mali Yapı 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na ekli II sayılı cetvelin, (A) “Özel Bütçeli İdareler” bölümünde yer alan Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2022 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 824.084.000 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde 619.235.935 TL ödenek eklenmiş, 61.072.825 TL ödenek düşülmüş ve toplam ödenek 1.382.247.110 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin 1.344.600.762 TL’ lik kısmı kullanılmıştır. Üniversitenin ekonomik sınıflandırma açısından 2022 yılına ait ödenek dağılımı ile yılsonu harcama gerçekleşmelerine ilişkin tablo aşağıdadır. Tablo 3: 2022 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi Ödenek (1) Gerçekleşme (2) Gerçekleşme (2/1) (TL) (%) Personel Giderleri 549.253.000 805.934.495 146,73 Sos. Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 84.682.000 119.757.279 141,42 Mal ve Hizmet Alımı Giderleri 50.424.000 168.460.967 334,09 Cari Transferler 26.839.000 56.325.741 209,87 Sermaye Giderleri 112.886.000 194.122.281 171,96 Toplam 824.084.000 1.344.600.762 163,16 2022 yıl sonu itibarıyla bütçe giderleri 1.344.600.762 TL olarak gerçekleşmiştir. Bütçenin %163,16’sı kullanılmıştır. Personel giderlerinde 549.253.000 TL olan ödeneğin 805.934.495 TL’si, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderlerinde 84.682.000 TL ödeneğin 119.757.279 TL’si, Mal ve Hizmet Alımı Giderlerinde 50.424.000 TL ödeneğin 168.460.967 TL’si, Cari Transferlerde 26.839.000 TL ödeneğin 56.325.741 TL’si, Sermaye Giderlerinde ise 112.886.000 TL olan ödeneğin 194.122.281 TL’si harcanmıştır. Üniversite tarafından 2022 yılında; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Erasmus, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı, Doğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı destekleri ile Avrupa Birliği hibelerinden toplam 29.615.905 TL bütçe dışı kaynak kullanılmıştır. 2022 yılı bütçe gelirleri tahmin ve gerçekleşme bilgileri Tablo 4’te yer almaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4
Tablo 4: 2022 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi
Gelir Tahmini (1) Gerçekleşen (2) Gerçekleşme
Oranı (2/1)
(TL) (%)
Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 15.564.000 33.049.623 212,35
Alınan Bağış ve Yardım ile Özel Gelirler 770.679.000 1.291.151.925 167,53
Diğer Gelirler 37.841.000 41.638.529 110,04
Sermaye Gelirleri
Toplam 824.084.000 1.365.840.077 165,74
Gelirlerden Red ve İadeler (-)
Toplam 824.084.000 1.365.840.077 165,74
2022 yılı bütçesine göre tahmin edilen bütçe geliri 824.084.000 TL olan Üniversitenin,
yılsonunda gerçekleşen bütçe geliri 1.365.840.077 TL’dir
Dönem faaliyet geliri 1.372.963.387,34 TL gelirlerden indirim, iade ve iskonto toplamı
4.111.576,83 TL ve faaliyet gideri 1.277.031.620,70 TL olan Üniversite, 2022 yılını
91.820.189,81 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamlamıştır.
Üniversite özel bütçesi dışında bulunan;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve 30.12.2006 tarih ve 26392 Sayılı Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede, tahakkuk esaslı muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Faaliyet sonuçları tablosu, • Öz kaynak değişim tablosu, • Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu, • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Kontrol Ortamı Standartları Kurum organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devirleri ve sınırları tam ve açık bir şekilde belirlenip yazılı hale getirilmiştir. Üniversitenin “Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri” ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yeterlidir. Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik-performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikası tam olarak belirlenmiş ve kurum çalışanlarına duyurulmuştur. İç Kontrol Rehberinde yer alan kriterlere göre hassas görevlere ilişkin çalışmalar devam etmektedir. Risk Değerlendirme Standartları Üniversitenin stratejik plan ve performans programı içerik olarak mevzuata uygun şekilde hazırlanmış ve zamanında yayımlanmıştır. Üniversitede iç kontrol risklerinin değerlendirilmesine yönelik çalışmalar yapılmaktadır. Konsolide Risk Raporu hazırlanmış ancak herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır. Kontrol Faaliyetleri Standartları Üniversite tarafından yetkileri belirlemek amacıyla iş akış süreçleri hazırlanmış ve personele duyurulmuştur. Bununla birlikte yetki devirleri mevzuata uygun yapılmakta ve görevlendirmelerde, bunları farklı kişiler arasında dağıtılarak “görevler ayrılığı” ilkesine uyulmuştur. Üniversite tarafından belirlenen risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetleri ve sorumluları belirlenmiştir. Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslara uygun olarak kurulmuştur. Ayrıca Üniversitenin ön mali kontrol yönergesi mevcuttur. Bilgi ve İletişim Standartları Üniversite faaliyet raporu içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmıştır. İzleme Standartları Üniversitede İç Denetim Birimi kurulmuş olup 3 iç denetçi kadrosu bulunmaktadır. Bu
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 kadrolardan 2’si doludur. Ayrıca İç Denetim Biriminin iç kontrol sistemine ilişkin denetim ve raporlama çalışmaları mevcuttur. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Sivas Cumhuriyet Üniversitesinin 2022 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: İhtiyaçların Parasal Sınırların Altında Kalacak Şekilde Parçalara Bölünmek Suretiyle Doğrudan Teminle Edinilmesi Üniversite tarafından, 22.01.2002 tarih ve 24648 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda öngörülen temel ihale usulleri ile ihale edilmesi gereken ve aynı ihale konusu iş içerisinde yer alan ya da alabilecek bazı mal alımları ile yapım işlerinin, mevzuatta öngörülen parasal sınırların altında kalacak şekilde parçalara bölünmek suretiyle doğrudan teminle gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. 24.12.2003 tarih ve 25326 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci maddesinde; ''Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9
ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden,
raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu
olduğu'' belirtilmiştir.
Anılan Kanun’un 32’nci maddesinde ise; "Harcama yetkililerinin, harcama
talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun
olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından sorumlu olduğu’’ ifade
edilmiştir.
Aynı Kanun’un doğrudan temin başlıklı 22’nci maddesinin (d) fıkrasında büyükşehir
belediyesi sınırları dışında bulunan idarelerin 2022 yılı için 72.752,00 TL’yi (KDV Dâhil
85.847,36 TL) aşmayan ihtiyaçları ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak
konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımların ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın
doğrudan temin yöntemi ile karşılanabileceği belirtilmektedir.
22.08.2009 tarih ve 27327 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 22.5.1.2. numaralı maddesinde ise “4734 sayılı Kanun’un 19'uncu maddesine göre
açık ihale usulü ile temini gereken ihtiyacın, Kanun’un 22'nci maddesinin (d) bendi için
öngörülen parasal sınırların altında kalacak şekilde, adet bazında veya aynı ihale konusu
içinde yer alabilecek nitelikteki mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinin, kalemlere veya
gruplara bölünmek suretiyle aynı Kanun’un 22'nci maddesinin (d) bendine göre temini, 4734
sayılı Kanun’un temel ilkelerine aykırılık teşkil ettiğinden, bu yönde uygulamaların sorumluluk
doğuracağı hususuna dikkat edilmesi gereklidir.” denilmek suretiyle tekrar edilerek aynı
nitelikteki mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinin, kalemlere veya gruplara bölünerek
yapılmasının, 4734 Sayılı Kanun’un temel ilkelerini oluşturan 5’inci maddesine aykırılık teşkil
edeceği ifade edilmektedir.
Üniversitenin niteliği itibariyle benzer veya aynı olan mal ve malzeme ihtiyaçları ile
bazı yapım işlerini çok sayıda işlemle aynı tarihte aynı yükleniciden doğrudan temin suretiyle
karşıladığı tespit edilmiş olup söz konusu duruma ilişkin örnekler aşağıda yer alan tablolarda
detaylı olarak yer almaktadır.
Tablo 5: Doğrudan Temin Kapsamında Yapılan Alımlar
Tarih Alım Grubu (1) Alımın Kimden Yapıldığı Tutarı TL
(KDV Dâhil)
22.11.2022 Traverten ve Bordür Mermer 10.222,00
22.11.2022 Traverten ve Bordür // 4.188,00
22.11.2022 Traverten ve Bordür // 22.011,00
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10
22.11.2022 Traverten ve Bordür // 36.533,00
22.11.2022 Traverten ve Bordür // 11.923,00
Toplam 85.877,00
Tarih Alım Grubu (2) Alımın Kimden Yapıldığı Tutarı TL
(KDV Dâhil)
09.11.2022 Parke Taşı Alımı Ö. AŞ 84.960,00
16.11.2022 Yol Genişletme İşi // 84.948,00
16.11.2022 Yürüme Yolu İşi // 84.960,00
Toplam 254.868,00
Tarih Alım Grubu (3) Alımın Kimden Yapıldığı Tutarı TL
(KDV Dâhil)
15.11.2022 Trafo Bakım ve Taşıma M. Enerji 4.252,00
16.11.2022 Trafo Bakım OG // 52.946,60
16.11.2022 Trafo Bakım AG // 70.729,20
16.11.2022 WC, Banyo, Kazan Dairesi işi // 44.922,00
16.11.2022 WC, Banyo, Kazan Dairesi işi // 13.971,20
Toplam 266.821,00
Yukarıdaki tablolardan da görüleceği üzere;
-Alım Grubu (1)’de yer alan ve aynı günde aynı firmadan yapılan 85.877,00 TL (KDV
Dâhil) tutarındaki bordür ve traverten alımının, doğrudan temin sınırı olan 85.847,36 TL
(KDV Dâhil) ‘den yüksek olması nedeniyle parçalara bölünerek temin edildiği,
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 belirlenen doğrudan temin sınırının yaklaşık 1.000 TL aşağısından gerçekleştirilmiş olmasıda dikkat çeken bir uygulama olarak görülmektedir. Üniversite tarafından yapılan alımların, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda öngörülen “temel ilkeler” çerçevesinde yine aynı Kanun’da düzenlenen usul ve esaslara göre temel ihale usulleri ile gerçekleştirilmesi gerekmektedir. İhale ile temin edilmesi gereken ihtiyaçların parasal sınırın altında kalacak şekilde parçalara bölmek suretiyle karşılanması Kanun’un temel ilkelerine açıkça aykırılık teşkil etmektedir. BULGU 2: BAP Projeleri Kapsamında Alınan Taşınırların Proje Bitiminde Yürütücüsü Üzerinde Bırakılarak Geri Alınmaması Üniversite bünyesinde yürütülen bilimsel araştırma projeleri sona erdikten sonra, proje kapsamında alınan taşınırlar hakkında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi BAP Komisyonu tarafından BAP Uygulama Yönergesi hükümlerine göre işlem tesis edilmediği anlaşılmıştır. Yönerge’nin 24’ncü maddesinde; projeler için BAP Koordinasyon Birimince sağlanan makine, teçhizat ve donanımların mülkiyetinin BAP Birimine ait olduğu, bu demirbaşların proje tamamlanıncaya kadar proje yürütücülerinin kontrol ve kullanımına verildiği; bunların korunmasından, bakım ve onarımından proje yürütücülerinin sorumlu oldukları, tamamlanan projelere ait özellik arz eden makine ve teçhizatların ihtiyaç duyan üniversite araştırmacılarının kullanımına açık olduğu, BAP Komisyonunun bu tür makine ve teçhizatlarla ilgili olarak ortak bir alanda kullanıma sunulmaları, başka projelerde kullanılmak üzere geri alınmaları veya gerekli göreceği diğer tasarruflarda bulunma yetkisine haiz olduğu ifade edilmiştir. Söz konusu projeler kapsamında yürütücülerin kullanımına verilmek üzere; monitör, konvansiyonel fırın, yer radarı, soğutmalı santrifüj, ısıl işlem fırını, görüntüleme sistemleri gibi cihazlar satın alınarak yürütücülere teslim edilmiş ancak sonrasında proje sonuçlanmış olmasına rağmen söz konusu cihazlar teslim alınmayarak ortak kullanım alanlarında bırakılmış, ortak kullanım alanlarına devir işlemleri yapılmamıştır. Proje yürütücüleri yürüttükleri projelerden edindikleri taşınırları 18.01.2007 tarih ve 26407 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenen Taşınır Teslim Belgesi ile teslim almışlar ancak projeler tamamlandıktan sonra taşınırları BAP Birimine teslim etmemişlerdir. 24.12.2003 tarih ve 25326 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5018 sayılı Kamu Mali
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Mal yönetiminde etkililik ve sorumluluk” başlıklı 48’inci maddesi gereğince İdare; taşınırların yönetimi, kaydı, muhafazası ve kullanımından sorumlu olup malların edinme, kiralama, tahsis, yönetim, kullanma ve elden çıkarma işlemlerini mevzuatında öngörülen kurallar çerçevesinde hizmetin amacına uygun olarak verimlilik ve tutumluluk ilkesine göre yapmakla yükümlüdür. Bu ilkeye aykırı eylem ve işlemlerden doğacak zararlardan, malların yönetimi veya kullanılması hususunda yetki verilenler sorumludur. Tablo 6: BAP Proje Yütürücüleri Üzerinde Kalan Taşınırlar Malzemenin Adı Miktarı Proje Yürütücü Tutarı (TL) Teslim Tarihi Son Durumu Konveksiyon El Fırını 1 adet E. S. 37.642,00 13.06.2019 Teslim Edilmedi Polisomnografi (uyku laboratuvarı) Sistemi 2 adet A. K. 271.080,00 18.06.2020 Teslim Edilmedi Yer Radarı (gpr) Sistemi 1 adet Ö. G. 190.199,00 26.04.2019 Teslim Edilmedi Termal Sabitler Analizörü 1 adet F. S. 165.630,00 19.07.2018 Teslim Edilmedi Görüntüleme Sistemi 1 adet C. H. 37.000,00 03.04.2017 Teslim Edilmedi Üç Boyutlu Dinamik Görüntü Analiz Sistemi 1 adet U.U. 139.240,00 11.03.2013 Teslim Edilmedi Arabalı Isıl İşlem Fırını 1 adet A. A. 36.198,00 26.11.2019 Teslim Edilmedi Mikrodalga Ekstraksiyon Cihazı 1 adet E. S. 91.922,00 12.09.2017 Teslim Edilmedi Yüksek Performanslı Sıvı Kromotografi Cihazı, HPLC 1 adet H. U. 89.680,00 01.08.2013 Teslim Edilmedi Klinik ABR Cihaz Sistemi 1 adet M. K. 57.456,00 13.10.2016 Teslim Edilmedi KHD Cihazı 1 adet S. T. 57.240,00 01.11.2018 Teslim Edilmedi Mikrodalga Yakma Sistemi 1 adet T. O. 51.743,00 11.06.2013 Teslim Edilmedi Laminar Flow (hepa filtreli) 1 adet A. Ç. 21.995,00 19.10.2015 Teslim Edilmedi Real Time PCR sistemi (cihaz+yazılım+bilgisayar) 1 adet Ş. Y. 50.220,00 20.03.2015 Teslim Edilmedi Real Time Hücre Kültürü Görüntüleme Cihazı 1 adet S. B. 48.498,00 01.07.2016 Teslim Edilmedi Mikrotom 1 adet S. U. 44.999,00 07.12.2016 Teslim Edilmedi Non-Kontakt Vitreo Retinal Görüntüleme Ataçmanı 1 adet A. D. 44.781,00 12.04.2013 Teslim Edilmedi Soğutmalı Santrifüj 1 adet N. G. 42.477,00 28.02.2014 Teslim Edilmedi Faz Kontrast Mikroskop 1 adet B. U. 41.569,00 14.06.2016 Teslim Edilmedi Polisomnografi (uyku laboratuvarı) Sistemi 2 adet A.K 271.080,00 18.06.2020 Teslim Edilmedi Üniversite cevabında BAP kapsamındaki tüm taşınırların ihtiyaç odaklı ve kaynakların etkin kullanılmasının sağlanması yönünde düzenlemeler yapıldığını belirtse de anılan taşınırların proje bitiminde proje yürütücüsü üzerinde bırakılması hususunu değiştimemektedir. Üniversitede proje kapsamında alınan taşınırların yürütücüler tarafından iade edilmediği
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 anlaşılmış olup verimlilik ve tutumluluk ilkesine göre taşınır kullanımına özen gösterilmesi gerektiği düşünülmektedir. BULGU 3: Bazı Hesap Kayıtlarının Mahiyetine Uygun Yapılmaması Üniversitenin alacak kalemlerinin incelenmesi sonucunda gerek hesabın işleyişine uygun olmayan kayıtların olduğu gerekse bazı alacakların tahsilatında da gecikmelerin yaşandığı tespit edilmiştir. 27.12.2014 tarih ve 29218 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin; 51’inci maddesinde düzenlenen Gelirlerden Alacaklar Hesabı'nın niteliği olarak "Gelirlerden alacaklar hesabı; mevzuatı gereğince gelir olarak tahakkuk ettirilen vergi gelirleri, teşebbüs ve mülkiyet gelirleri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirler, duran varlıklar ana hesap grubu içindeki gelirlerden alacaklar hesabında kayıtlı tutarlardan dönem sonunda vadesi bir yılın altına inenler ile bunlardan yapılan tahsilat veya terkinlerin izlenmesi için kullanılır.’’ ifadesi yer almaktadır. Aynı Yönetmeliğin, Gelirlerden Takipli Alacaklar başlıklı 54’üncü maddesinde, "Gelirlerden takipli alacaklar hesabı; mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen vergi gelirleri, teşebbüs ve mülkiyet gelirleri, diğer gelirler ve sermaye gelirlerinden ortaya çıkan alacaklardan takibe alınan tutarlar ile bunlardan yapılan tahsilat, tecil ve terkinlerin izlenmesi için kullanılır.’’, Kişilerden Alacaklar başlıklı 82’nci maddesinde ise "Kişilerden alacaklar hesabı, kamu idarelerinin faaliyet alacakları ve kurum alacakları dışında kalan ve kamu idarelerince tespit edilen kamu zararından doğan alacaklar ile diğer alacakların izlenmesi için kullanılır.’’ şeklinde düzenleme mevcuttur. Hesapların niteliğine ilişkin düzenlemeler böyle iken "Alacaklar Hesabı" üzerinde yapılan incelemelerde; -Çeşitli kişi ve kurumlardan olan ve icra işlemleri başlatılarak takibata alınmış toplam 497.383,42 TL tutarındaki alacağın hala 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı'nda izlendiği, -120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı'nda izlenmesi gerekirken, sehven 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı'na kaydedilmiş olan 299.777,23 TL tutarındaki ticari alanlardan doğan kira alacağının bulunduğu tespit edilmiştir. Alacakların mahiyetinin doğru belirlenmemesinin yanı sıra Hukuk Müşavirliği tarafından alacak dosyalarının sürecine dair Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına hesap
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14
dönemleri itibariyle zamanında gerekli bilgilendirme yapılamaması da bu tür hataların
oluşmasına neden olmaktadır.
Ayrıca, bu tutarın içinde Cumhuriyet Üniversitesi Vakfı iştirak şirketi iken 20.08.2021
tarihinde E.U. adlı üçüncü şahsa devredilen iki şirkete ait olan gecikme faizi dâhil toplam
99.830,78 TL kira ve elektrik fatura alacağının da olduğu tespit edilmiştir. Anapara ve faiz
toplamı 99.830,78 TL’nin 2023 yılında tahsil edilerek bu iki şirketten olan alacak dosyanın
kapatıldığı görülmüştür.
Üniversite, alacakların takibi için gerekli işlemlerin yapılacağını ifade etmiştir.
Alacak Hesapları ile ilgili olarak, muhasebe kayıtlarında hesabın niteliği ve işleyişine
uygun olmayan kayıtların bulunduğu tespit edildiğinden, bu tür hatalı kayıtların yapılmaması
için gerekli dikkat ve koordinasyonun sağlanmasının yanı sıra alacakların takibatının daha etkin
olarak yapılması gerekliliği bulunmaktadır.
BULGU 4: Maddi Duran Varlıklar İçin Yapılan Değer Artırıcı Harcamaların
Doğrudan Gider Kaydedilmesi
Maddi duran varlıklar için yapılan değer artırıcı harcamaların, doğrudan gider
kaydedilmesi, ilgili maddi duran varlıkların değerinin mali tablolarda olduğundan daha düşük
tutarda görünmesine neden olmaktadır.
Yapılan incelemede, yapım ve büyük bakım onarımlarda, geçici kabulün Üniversite
tarafından onaylandığı tarihe kadar yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel
giderlerin 27.12.2014 tarih ve 29218 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Merkezi Yönetim
Muhasebe Yönetmeliğinin 187-188’nci maddelerine göre 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar
Hesabı'nda izlenmesi gerekirken, yapılan harcamaların doğrudan 630 Giderler Hesabı'na
kaydedildiği görülmüştür.
2022 yılına ait KDV dâhil 323.017,10 TL tutarındaki kalorifer kazanı alımı, ana trafo
yenileme işi, gölet köprüsü yapım işi ve yüzme havuzu harcamaları ile 639.572,75 TL
tutarındaki yol ve otopark yapım işlerine ait değer artırıcı nitelikteki harcamalar, işin bitimi
itibariyle 630 Giderler Hesabına kaydedilerek tüketilmiştir.
23.12.2014 tarih ve 29214 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Genel Yönetim
Muhasebe Yönetmeliği'nin 27’nci ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin 170’inci
maddeleri kapsamında maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini,
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 kullanım süresini ve hizmet kalitesini artıran 34.000 TL üzerindeki tutarların ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edileceği ve amortisman hesaplamasında dikkate alınacağı belirtilmiştir. Aynı maddeye göre, yapılmakta olan yatırımlarda izlenen değer artırıcı harcamaların geçici kabul işlemi tamamlandıktan sonra ilgili varlık hesaplarına aktarılacağı ve amortismana tabi tutulacağı ifade edilmektedir. Ayrıca, 2022 yılı Bütçe Kanunu’nun 2 Sıra No’lu Uygulama Tebliğinde yer alan “Gayrimenkullerin bakım ve onarımlarında 62.000 Türk Lirasını, aşan tutarlar, “03- Mal ve Hizmet Alım Giderleri” tertiplerinden ödenemez. Bu itibarla yukarıda yer verilen parasal tutarları aşan ihtiyaçlar, Devlet Malzeme Ofisinden temin edilse dahi “06- Sermaye Giderleri” tertiplerinden ödenecektir. Ayrıca doğrudan temin usulüyle yapılacak alımlarda ilgili bütçe tertibinin belirlenmesinde de söz konusu parasal tutarlar esas alınacaktır. Bu hususlara bütçe işlemlerinin gerçekleştirilmesinde de riayet edilecektir.” hükmüne amir düzenlemeyle uyarlı olmayan ödenek tertibine ilişkin hususlarında olduğu tespit edilmiştir. Maddi duran varlıklar için yapılan değer artırıcı harcamaların doğrudan gider kaydedilmesi duran varlıkların mali tablolarda olduğundan daha düşük görünmesine neden olmaktadır. Diğer taraftan varlığın ekonomik ömrü süresinde itfa edilerek giderleştirilmesi gerekirken edinme maliyetinin tamamının tek seferde gider kaydedilmesi faaliyet sonuçlarına yansımasına neden olmaktadır. Yukarıda da ifade edildiği üzere, Üniversitenin 2022 yılı mali tablolarında, 250 Maddi Duran Varlıklar Hesabı 962.589,85 TL düşük, 630 Giderler Hesabı ise bu tutar kadar yüksek görünmektedir. Ayrıca maddi duran varlıklara kaydedilen tutardan ayrılacak amortisman tutarı kadar ise gider hesapları artacaktır. Üniversite, taşınmazların değer artışlarına ilişkin gerekli işlemlerin yapılacağını ifade etmiştir. Sonuç olarak, bu işlem muhasebenin temel kavramlarından maliyet esası ve tutarlılık ilkelerine aykırı bir işlem olarak değerlendirilmekte olup gerek bilanço gerekse faaliyet sonuçları tablolarına olumlu/olumsuz etkisi bulunacağından dolayı yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili maddi duran varlıklar ile ilişkilendirilmesi gerekliliği bulunmaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 8. EKLER EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama İhtiyaçların Parçalara Bölünerek Doğrudan Temin Yöntemi ile Karşılanması 2021 Yerine Getirilmedi İhtiyaçların parçalara bölünerek karşılanması hususu 2022 yılı denetimlerinde de devam etmekte olduğundan bu yılda da bulgu konusu yapılmıştır.
SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi Kadrolu / Sürekli İşçi Yıllık Ücretli Gün Sayısı .................................................................................................................... 25 Tablo 2: Diş Hekimliği Fakültesi Kadrolu / Sürekli İşçi Yıllık Ücretli Gün Sayısı ................ 25
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 e) İşletmenin laboratuvar ve atölyelerinde ürün ve numunelere yönelik kontrol, muayene, analiz ve ölçümler yapmak, raporlar düzenlemek, projeler hazırlamak veya uygulamak. f) Üniversite-sanayi iş birliği faaliyetleri kapsamında kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilere ait işyerleri, maden ocakları, bina, arsa ve araziler için fizibilite çalışmaları yapmak, bilimsel ve teknik raporlar hazırlamak. g) İşletmeye bağlı Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Veteriner Fakültesi ve sağlık hizmeti veren diğer birimlerde klinik, poliklinik, laboratuvar ve diğer hizmet birimlerinde muayene, tahlil, tetkik, tedavi, ameliyat, girişimsel işlemler ve bakım hizmetleri ile ilgili faaliyetlerde bulunmak, sağlık hizmetleri ile ilgili açılmış olan yataklı ve yataksız tedavi kurum ve birimlerini işletmek. ğ) Turizm ve otelcilik faaliyetleri kapsamında; uygulama oteli işletmek, yiyecek, içecek, konaklama hizmetleri vermek, kongre, seminer, gezi ve benzer organizasyon hizmetleri sunmak, danışmanlık hizmeti vermek ve ilgili mevzuat hükümleri kapsamında Cumhuriyet Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi iş birliği ile eğitim, kurs ve sertifika programları düzenlemek. h) İşletme birimlerinin kendi faaliyet alanlarında yapmış olduğu iş ve işlemler kapsamında araştırma-geliştirme, tasarım-yenilik faaliyetlerinde bulunmak, elde edilen bilimsel sonuçların uygulanmasını ve teknolojiye dönüşümünü sağlamak. ı) İşletme birimlerinin faaliyet alanı ile ilgili her türlü baskı, grafik, yayın ve basım işlerini yapmak. Yükseköğretim kurumlarının döner sermaye faaliyetleri çerçevesinde; hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları da esas alınarak yapılan ek ödemelerde, 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uygulanmaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Rektörlüğe bağlı çalışan Döner Sermaye İşletmesi; İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü şeklinde teşkilatlanmış olup gelir getirici birim sayısı 20’dir. İşletme Müdürlüğünde; bir işletme müdürü, iki bilgisayar işletmeni hizmet vermekte olup; bilgisayar işletmenlerinin kadrosu özel bütçededir. Saymanlık Müdürlüğünde ise Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli olarak bir saymanlık müdürü, bir saymanlık müdür yardımcısı, iki defterdarlık uzmanı ve yedi Veri Hazırlama Kontrol İşletmeni olmak üzere toplam 11 personel bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Döner sermaye işletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta ve üniversite yönetim kurulunun onaylaması ile kesinleşmektedir. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün giderleri elde edilen gelirlerle finanse edilmekte olup 2022 yılında özel bütçeden kaynak kullanılmıştır. İşletmenin 2022 yılında 666.125.502,68 TL bütçe giderine karşılık 454.500.999,90 TL bütçe geliri elde ettiği görülmüştür. İşletmede 2022 yılı gelir tablosuna göre 448.215.205,75 TL gelir elde edilmiş, 619.336.171,65 TL gider gerçekleşmiş ve dönem 170.901.580,26 TL zarar ile tamamlanmıştır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin muhasebe ve raporlama işlemleri, 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 üzerinden yürütülmektedir. Adı geçen Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esasları kıyasen uygulanmaktadır. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Gelir tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin 2022 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: İşçilerin Kanunda Belirtilen Yıllık İzinlerinin Kullandırılmaması Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinde çalışan işçi personelin yıllık ücretli izinlerinin süresinde kullandırılmadığı, iş akitlerinin sona ermesinden sonra izin haklarının ekonomik değere dönüştürülme ihtimalinin olduğu görülmüştür. 4857 Sayılı İş Kanunun 53,56,57 ve 58’inci maddeleri gereğince işyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de dahil olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir. Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. Yıllık ücretli izin işveren tarafından bölünemez. Bu iznin 53’üncü maddede gösterilen süreler içinde işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesi zorunludur. Ancak, 53’üncü maddede öngörülen izin süreleri, tarafların anlaşması ile bir bölümü on günden aşağı olmamak üzere bölümler hâlinde kullanılabilir. İşveren, yıllık ücretli iznini kullanan her işçiye, yıllık izin dönemine ilişkin ücretini ilgili işçinin iznine başlamasından önce peşin olarak ödemek veya avans olarak vermek zorundadır. Yıllık ücretli iznini kullanmakta olan işçinin izin süresi içinde ücret karşılığı bir işte çalıştığı anlaşılırsa, bu izin süresi içinde kendisine ödenen ücret işveren tarafından geri alınabilir. 30.06.2021 tarih ve 31527 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2021/14 sayılı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nin “Personel Giderlerine” ilişkin bölümde “4857 sayılı Kanun kapsamında çalışan işçilerin yıl içerisinde hak kazandıkları yıllık ücretli izin süreleri, ilgili yıl
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 içerisinde kullandırılacaktır. Ayrıca, ilgililerin önceki yıllarda hak kazanıp kullanmadıkları yıllık ücretli izin süreleri, yürütülen hizmetlerde aksamaya sebep olmayacak şekilde azami üç yıl içerisinde kullandırılacaktır.” şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir. Tablo 1: Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi Kadrolu / Sürekli İşçi Yıllık Ücretli Gün Sayısı Yıllık Ücretli Gün Sayısı Kadrolu İşçi Sayısı Sürekli İşçi Sayısı 1 – 49 5 579 50 – 99 3 41 101 – 149 - - 150 – 199 1 - Tablo 2: Diş Hekimliği Fakültesi Kadrolu / Sürekli İşçi Yıllık Ücretli Gün Sayısı Yıllık Ücretli Gün Sayısı Kadrolu İşçi Sayısı Sürekli İşçi Sayısı 1 – 49 4 40 50 – 99 1 4 Döner Sermaye İşletmesi, Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi ile Diş Hekimliği Fakültesinde sürekli işçi kadrosunda çalışan personelin izinlerine ilişkin olarak, Hastanede belirli birimlerdeki personel yetersizliği, izinli olduklarında yerlerine bakacak eleman olmaması, 2019 yılında Pandemi sebebiyle Cumhurbaşkanlığı Genelgeleri doğrultusunda kronik hastalığı olan personelin uzun süre idari izin kullanımları ve hizmetine ihtiyaç duyulan personelin izinlerinin kaldırılması, geçmiş yıllardan kalan kullanılmamış izinlerinin olması nedeni ile izin süresinde artışlar yaşandığını ifade etmiştir. Buna göre Döner Sermaye İşletmesinin, Cumhurbaşkanlığı Genelgesi doğrultusunda hareket etmesi ve işçilerin yıllık izinlerinin ücrete dönüşmemesi için, işçilerin yıl içerisinde hak kazandıkları yıllık izinlerini ilgili yıl içerisinde, önceki yıllardan hak kazanıp kullanmadıkları yıllık izinlerini ise en geç 3 yıl içinde kullanmalarının sağlanması gerekmektedir. BULGU 2: Bazı Personelin Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını Yaptırmaması Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi ve Diş Hekimliği Fakültesinde çalışan ve Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını yaptırma yükümlülüğü bulunan personelden bir kısmının ilgili sigortayı yaptırmadığı tespit edilmiştir. 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun'un Ek 12’nci maddesinde; kamu sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanların, tıbbi kötü uygulama nedeniyle kendilerinden talep edilebilecek zararlar ile kurumlarınca kendilerine yapılacak rüculara karşı sigorta yaptırmak zorunda olduğu, bu sigorta priminin yarısının kendileri tarafından, diğer yarısının döner
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 sermayesi bulunan kurumlarda döner sermayeden, döner sermayesi bulunmayan kurumlarda kurum bütçelerinden ödeneceği, zorunlu sigortaları yaptırmayanlara, mülki idare amirince sigortası yaptırılmayan her kişi için beşbin Türk Lirası idari para cezası verileceği, ifade edilmektedir. Zorunlu sigortalara ilişkin teminat tutarları ile uygulama usul ve esaslarını belirlemek üzere 21.07.2010 tarihli ve 27648 sayılı Resmi Gazete’de Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Kurum Katkısına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğ yayımlanmıştır. Anılan Tebliğ’in 3'üncü maddesinin ilk fıkrasında; “Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlar ile sözleşmeli aile hekimleri, yaptıracakları sigorta sözleşmesinin primlerini sigortacıya veya sigorta acentesine ödedikten sonra, ödedikleri prim tutarının yarısını döner sermayesi bulunan kurumlarda döner sermayeden, döner sermayesi bulunmayan kurumlarda kurum bütçesinden geri alır. Geri ödemeler, sigortaya ilişkin poliçe veya sigorta şirketi ya da sigorta acentesinin kaşesini taşıyan prim ödeme makbuzunun bir örneğinin ibrazı üzerine ilgili kurum tarafından en geç otuz gün içinde yapılır.” denilmektedir. Yukarıda yer verilen mevzuat hükmü gereğince kamu sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan tabiplerin, diş tabiplerinin ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanların, mesleki faaliyetleri sırasında kötü uygulamaları nedeniyle oluşabilecek zararlara karşı sigorta yaptırmaları zorunlu tutulmuştur. Ayrıca sigorta yapılmaması nedeniyle, idari para cezası ödenmek zorunda kalınacağı bir gerçektir. Döner Sermaye İşletmesi, Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi ile Diş Hekimliği Fakültesinde görev yapan öğretim elemanlarının Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortalarını yaptırmalarını sağlamak amacıyla Üniversite Rektörlüğü tarafından 07.04.2023 tarihinde ilgili birimlere resmi yazı yazıldığını ifade etmiştir. Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde 2022 yılında görev yapmış olan ve “Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası” yaptırma yükümlülüğü bulunan personelden 284 personelin, Diş Hekimliği Fakültesinde ise 37 personelin, anılan sigortayı yaptırdığına dair herhangi bir kanıtlayıcı belge Döner Sermaye İşletmesi tarafından sunulmamıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 Yukarıda anılan mevzuat hükümleri dikkate alınarak, sigortası tespit edilemeyen personelin, varsa sigorta poliçesi yaptırdığına ilişkin kanıtlayıcı belgeleri sunması ve bu sigortanın mevcudiyetini kontrol etmeyen yöneticiler hakkında da cezai hükümlerin işletilmesinin mümkün olduğu dikkate alınarak, ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasına özen gösterilmesi gerekmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr