2022 - MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ.pdf

MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ Eylül 2023

İÇERİK MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 14 MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ SOSYAL TESİSLER İŞLETMESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 29

MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ.................................................................................................. 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ............................................................................................. 5
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .......................................................................................................... 6
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 6
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ..................................................................... 7
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ............................................................................................................................. 8
7. DENETİM BULGULARI ...................................................................................................................... 8

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu ..........................................................................2 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu ...................................................................................2 Tablo 3: 2022 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi ................................................3 Tablo 4: 2022 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi ......................................................4

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular

1. Sayım Sonucunda Tespit Edilen Noksanlıklar İçin Sayım Noksanları Hesabının Kullanılmaması
2. Bilimsel Araştırma Projeleri Kapsamında Yapılan Cihaz Alımlarına İlişkin Teknik Şartnamelerde Rekabeti Engelleyici Hükümler Bulunması
3. Parasal Limitler Dahilindeki Hizmet Alımlarında %10 Sınırını Aşan Kısım için Kamu İhale Kurumundan İzin Alınmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Anayasa’nın 130’uncu maddesinde, çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin Devlet tarafından kanunla kurulması öngörülmüştür. Manisa Celal Bayar Üniversitesi 28.03.1983 tarih ve 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu'na 03.07.1992 tarih ve 3837 sayılı Kanun'un 25'inci maddesi ile eklenen ek madde ile kurulmuştur. Yükseköğretim kurumları için temel mevzuat; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu, 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu ve 124 sayılı Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’dir. Yükseköğretimin amaç ve ilkeleri, yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayın, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esaslar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’yla düzenlenmiştir. Söz konusu Kanun’un 12’nci maddesinde yükseköğretim kurumlarının görevleri sayılmış olup bu görevler; toplumun ihtiyaçları, kalkınma planları ilke ve hedeflerine uygun bilimsel eğitim-öğretim, araştırma, yayım ve danışmanlık yapmak, bu ilke ve hedefler doğrultusunda insangücü yetiştirmek, toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, üretimde artışı sağlayacak uygulamalı çalışmalarda bulunmak, bu amaçla döner sermaye işletmelerini kurmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmak olarak özetlenebilir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Manisa Celal Bayar Üniversitesinin akademik yapısında rektörlük, senato, fakülte dekanlıkları, yüksekokul, enstitü, uygulama ve araştırma merkez müdürlükleri bulunmakta, idari yapısında ise üniversite yönetim kurulu, genel sekreterlik, daire başkanlıkları, hukuk müşavirliği ve müdürlükler yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Üniversitenin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadır. Üniversite bünyesinde; 15 fakülte, 2 yüksekokul, 3 enstitü, 15 meslek yüksekokulu ve 32 uygulama ve araştırma merkezi bulunmaktadır. Üniversitede 2022 yıl sonu itibarıyla kadrolu akademik, idari (sözleşmeli idari personel dahil) ve işçi personel toplamı 4123’tür. Ayrıca Üniversitede 9 yabancı uyruklu akademik personel çalışmaktadır. Akademik ve idari personelin sınıf, unvan ve kadro dağılım bilgileri Tablo 1 ve 2’de yer almaktadır. Tablo 1: Akademik Personel Kadro Durumu Unvan Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Profesör 291 66 357 Doçent 198 70 268 Doktor öğretim üyesi 339 187 526 Öğretim görevlisi 338 165 503 Araştırma görevlisi 634 219 853 Toplam 1800 707 2507 Tablo 2: İdari Personel Kadro Durumu Hizmet Sınıfı Dolu Kadro Sayısı Boş Kadro Sayısı Toplam Kadro Sayısı Genel idari 521 349 870 Sağlık 385 183 568 Avukatlık 3 2 5 Din Hizmetleri 1 1 2 Eğitim-öğretim 0 2 2 Teknik 120 59 179 Yardımcı 48 30 78 Sözleşmeli 387 78 465 İşçi 858 32 890 Toplam 2323 736 3059 Üniversitenin bağlı olduğu kurum Yükseköğretim Kurulu, ilgili olduğu kurumlar ise Milli Eğitim Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığıdır. 1.3. Mali Yapı 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli II sayılı cetvelin, (A) "Özel Bütçeli İdareler" bölümünde yer alan Manisa Celal Bayar Üniversitesi, Merkezi Yönetim Bütçe

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2022 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 625.596.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde 408.312.165,67 TL ödenek eklenmiş ve toplam ödenek 1.033.908.165,67 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %95,11’i olan 983.444.487,10 TL kullanılmıştır. İdarenin ekonomik sınıflandırma açısından 2022 yılına ait ödenek dağılımı ve yıl sonu harcama gerçekleşmelerine ilişkin tablo aşağıdadır. Tablo 3: 2022 Yılı Bütçe Giderleri Ödenek ve Gerçekleşmesi Ödenek (1) Gerçekleşme (2) Gerçekleşme (2/1) (TL) (%) 01 Personel Giderleri 655.922.083,61 648.058.016,76 98,80 02 Sos. Güvenlik Kurum. Devlet Primi Giderleri 102.084.204,00 101.517.431,40 99,44 03 Mal ve Hizmet Alımı Giderleri 87.189.230,00 82.704.766,69 94,85 05 Cari Transferler 45.893.426,77 44.087.491,27 96,06 06 Sermaye Giderleri 142.819.221,29 107.076.780,98 74,97 07 Sermaye Transferleri - - -
Toplam 1.033.908.165,67 983.444.487,10 95,11 2022 yıl sonu itibarıyla bütçe giderleri 983.444.487,10 TL olarak gerçekleşmiştir. Bütçenin %95,11’i kullanılmıştır. Personel giderlerinde 655.922.083,61 TL ödeneğin 648.058.016,76 TL’si, sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde, 102.084.204,00 TL ödeneğin 101.517.431,40 TL’si, mal ve hizmet alımı giderlerinde, 87.189.230,00 TL ödeneğin, 82.704.766,69 TL’si, cari transferlerde, 45.893.426,77 TL ödeneğin 44.087.491,27 TL’si, sermaye giderlerinde 142.819.221,29 TL ödeneğin, 107.076.780,98 TL’si harcanmıştır. Üniversite tarafından 2022 yılında; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Erasmus, destekleri ile Avrupa Birliği hibelerinden toplam 36.088.984,00 TL bütçe dışı kaynak kullanılmıştır. 2022 yılı bütçesine göre tahmin edilen bütçe geliri 625.596.000,00 TL olan Üniversitenin, yıl sonunda gerçekleşen net bütçe geliri, 1.017.095.651,46 TL’dir. 2022 yılı bütçe gelirleri tahmin ve gerçekleşme bilgileri Tablo 4’te yer almaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Tablo 4: 2022 Yılı Bütçe Gelir Tahmin ve Gerçekleşmesi Gelir Tahmini (1) Gerçekleşen (2) Gerçekleşme Oranı (2/1) (TL) (%) Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 21.750.000,00 29.540.348,06 135,81 Alınan Bağış ve Yardım ile Özel Gelirler 580.055.000,00 943.071.194,11 162,58 Diğer Gelirler 23.791.000,00 46.014.748,71 193,41 Sermaye Gelirleri - 38.838,20 - Toplam 625.596.000,00 1.018.665.129,08 162,83 Gelirlerden Red ve İadeler (-) - -1.569.477,62 -
Net Toplam 625.596.000,00 1.017.095.651,46 162,58 2022 yılında net 1.017.095.651,46 TL bütçe geliri elde edilmiştir. Dönem faaliyet geliri 1.060.219.553,94 TL, gelirlerden indirim, iade ve iskonto toplamı 1.569.477,62 TL ve faaliyet gideri 966.836.535,81 TL olan Üniversite, 2022 yılını 91,813,540,51 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamlamıştır. Üniversite özel bütçesi dışında bulunan; -Döner Sermaye İşletmesinin 2022 yılı gelir toplamı 606.133.903,14 TL, gider toplamı 628.355.842,40 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem 22.221.939,26 TL zarar ile tamamlanmıştır. İktisadi İşletmenin 2022 yılı gelir toplamı 19.624.858,03 TL, gider toplamı 18.981.854,72 TL olarak gerçekleşmiş ve dönem sonu 643.003,31 TL kâr ile tamamlanmıştır. Ayrıca Üniversite, 10.08.2014 tarih ve 29084 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 20141/6500 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kurulan Teknokent AŞ’nin ortağıdır. Adı geçen AŞ’nin kuruluş sermayesi 11.600.000,00 TL olup Üniversitenin %100 oranında ortaklığı bulunmaktadır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede, tahakkuk esaslı muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Faaliyet sonuçları tablosu, • Öz kaynak değişim tablosu, • Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu, • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Kontrol Ortamı Standartları Kurum organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devirleri ve sınırları tam ve açık bir şekilde belirlenip yazılı hale getirilmiştir. İdarede "Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri" ile ilgili eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yeterlidir. Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik-performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikası tam olarak belirlenmiş ve kurum çalışanlarına duyurulmuştur. Hassas görevlere ilişkin prosedürler belirlenmemiştir. Risk Değerlendirme Standartları Stratejik plan, zamanında yayımlanmış ve içerik açısından mevzuata uygundur. İdare performans programı içerik olarak mevzuata uygun şekilde hazırlanmış ve zamanında yayımlanmıştır. İdare hiçbir iç kontrol riski belirlememiştir. Risklerin değerlendirilmesine yönelik herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Kontrol Faaliyetleri Standartları İdare tarafından yetkileri belirlemek amacıyla iş akış süreçleri hazırlanmıştır ve personele duyurulmuştur. İdare tarafından yetki devirleri mevzuata uygun yapılmıştır. İdarede yapılan görevlendirmelerde bunları farklı kişiler arasında dağıtılarak “görevler ayrılığı” ilkesine uyulmuştur. İdarece belirlenen risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetleri belirlenmemiştir. Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’a uygun olarak kurulmuştur. Kamu idaresinin ön mali kontrol yönergesi mevcuttur. Bilgi ve İletişim Standartları İdare faaliyet raporu içerik olarak mevzuata uygun hazırlanmıştır. İdarenin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı mevcuttur ve içerik olarak Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği’ne uygundur. İzleme Standartları İdarenin tüm birimleri tarafından iç kontrol sistemi yılda en az bir kez değerlendirilmekte ve değerlendirme sonuçları İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kuruluna raporlanmaktadır. Kamu İdaresinde iç denetim birimi kurulmuş olup 4 adet iç denetçi kadrosu

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 bulunmaktadır. Bu kadrolardan 2’si doludur. İç denetim biriminin iç kontrol sistemine ilişkin denetim çalışması mevcut değildir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Sayım Sonucunda Tespit Edilen Noksanlıklar İçin Sayım Noksanları Hesabının Kullanılmaması Kütüphane Daire Bakanlığı Bünyesinde yapılan sayımlar sonucu tespit edilen sayım noksanı kitaplar için 197 Sayım Noksanları Hesabının kullanılmadığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 197 Sayım Noksanları Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 129’uncu maddesinde; bu hesabın, yapılan sayımlar sonucunda tespit edilen kasa, döviz, alınan çek, menkul kıymet, stok ve benzeri noksanlıklarının, nedenleri belirleninceye kadar geçici olarak kaydedilip izlenmesi için kullanılacağı, “Hesabın işleyişi” başlıklı 130’uncu maddesinde ise: sayım sonucunda noksan çıkan değerlerin kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba borç, ilgili hesap veya hesaplara alacak kaydedileceği ifade edilerek bu kayıtların nasıl yapılacağı ayrıntılı olarak belirtilmiştir. Denetimlerde, Üniversite Kütüphane Daire Başkanlığınca sayımı yapılan 937 adet

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 kitabın 197 Sayım Noksanları hesabında izlenmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresinin cevabında, sayım noksanlıklarının 197 Sayım Noksanları Hesabında izleneceği ve işlemlere başlanıldığı, kütüphane koleksiyonunda ve ambarlarda şu ana kadar yapılan ayrıntılı inceleme sonucu noksan olduğu belirlenen kitapların bulunması ve noksanlık nedenlerinin tespiti çalışmalarına devam edildiği, ilgili mevzuat hükümlerine göre işlemlerin yapılacağı belirtilmiştir. Sonuç olarak; sayım noksanı olarak tespit edilen kitapların 197 Sayım Noksanları Hesabında izlenmesi, kayıt sonrası noksanlık nedenlerinin araştırılarak ilgili kayıt işlemlerinin yapılması gerekmektedir BULGU 2: Bilimsel Araştırma Projeleri Kapsamında Yapılan Cihaz Alımlarına İlişkin Teknik Şartnamelerde Rekabeti Engelleyici Hükümler Bulunması Bilimsel Araştırma Projeleri kapsamında yapılan bazı cihaz alım süreçlerinde, teknik şartnamelerin yeterli düzeyde detaylı hazırlanmaması sonucu rekabeti engelleyici hükümler taşıması nedeniyle alım süreçlerinin uzadığı ve tedarikin maliyetinin arttığı tespit edilmiştir. Yükseköğretim kurumları tarafından, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İstisnalar” başlıklı 3 üncü maddesinin (f) bendi kapsamında yapılacak ihalelere ilişkin 2003/6554 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Esaslar’ın “Temel İlkeler” başlıklı 5’nci maddesinde; idarenin, bu Esaslar’a göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu belirtilmiştir. Ayrıca 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinin üçüncü fıkrasında; ihale dokümanı kapsamında hazırlanacak şartnamelerde belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemeyeceği ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemeyeceği hüküm altına alınmıştır. Bu kapsamda yapılan denetimlerde, örnek olarak röntgen cihazı alımı işine 24.05.2021 tarihinde başlanılmış olup 4734 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinin (f) bendi uyarınca anılan Esaslar’ın 19’uncu maddesinde yer alan belli istekliler arasında ihale usulü ile ihale edilmesine karar verilmiştir. Alım sürecine 27.05.2021 tarihinde başlanan röntgen cihazı alımında yaklaşık maliyet fiyat tespiti ve tedarik süreçlerinde firmalar tarafından yapılan geri dönüşlerde cihazın belirtilen

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 bazı standartlarının dünya pazarında belirtilenlerin dışında olduğu ve rekabeti engelleyeceği belirtilerek defalarca kez itiraz edilmiş, teknik şartnamede talep edilen düzeltme istekleri kurum tarafından bazı tarihler de kısmen bazı tarihlerde ise tamamı yerine getirilmiştir. Sürecin uzaması kaynaklı fiyat artışları nedeniyle 18.01.2022 tarihinde projeye %50 oranında ek bütçe verilmesi talep edilmiş olup Komisyon tarafından yapılan değerlendirme sonucunda talep uygun bulunarak 24.01.2022 tarihinde Komisyonca Röntgen cihazının satın alınabilmesi için Teknik Şartname Düzenleme Komisyonu kurulmasına ve teknik şartnamenin yeniden düzenlenmesine karar verilmiştir.
Teknik şartnameye son hali verildikten sonra 14.02.2022 tarihinde yeniden yaklaşık maliyet fiyat tespiti için fiyat alınması amacıyla firmalardan teklif istenilmiştir. Yine teklif alınan firmalar tarafından teknik şartnamede rekabeti engelleyici hükümler olduğu gerekçe gösterilerek itirazda bulunulmuş olup Teknik Şartname Düzenleme Komisyonu itirazı değerlendirerek uygun bulmuş ve teknik şartnameyi revize etmiştir. 14.03.2022 tarihinde teknik şartnamede başka bir firma tarafından revizyon talep edilmiş, Teknik Şartname Düzenleme Komisyonu tarafından yapılan revizyon ilgili firmaya tebliğ edilmiştir. Yaklaşık maliyet fiyat tespit aşaması tamamlandıktan sonra belli istekliler arası ihale hazırlığı yapılmış ve 13.06.2022 tarihinde yapılmak üzere ihale ilanı yayınlanmıştır. İhaleye 5 adet firma davet edilmiş ancak ihaleye katılım olmadığı için ihale iptal edilerek pazarlık usulü ihale yapılmasına karar verilmiştir. Pazarlık ihalesi ilanından sonra diğer bir firmaca teknik şartnameye itirazda bulunulmuş, ancak bu itiraz kabul edilmemiştir. Tedarik için 1,5 yıl sonra 28.06.2022 tarihinde yapılan pazarlık ihalesine sadece tek firma katılmış ve sözleşme yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan alım sürecinde görüleceği üzere, teknik şartnameye yaklaşık maliyet ve alım süreçlerinde defalarca kez rekabeti engelleyici hükümler olduğu gerekçe gösterilerek itiraz edilmiştir. Yapılan itirazlar üzerine sürecin uzaması sonucu hem cihazın maliyeti atmış hem de geç teslim alınması nedeniyle cihazdan geç faydalanılmıştır. Öte yandan, bilimsel araştırma projesi kapsamında yapılan makine ve teçhizat alımlarında teknik şartnameler ilgili proje yürütücü tarafından düzenlenmekte ve proje yürütücüsü genel olarak belli marka ve modelin kataloglarından cihazların özelliklerini esas alarak teknik şartnameyi hazırlamakta olup alıma konu cihazın diğer teknik özelliklerini değerlendirebilecek teknik personel şartname hazırlama sürecine dahil edilmemektedir. Bu şekilde hazırlanan teknik şartnameler sonucu genelde kriterleri sadece tek markanın

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 karşılayabilmesi nedeniyle diğer firmalar ihaleye davet edilmiş olsa bile ihaleye teklif vermemektedir. Kamu idaresi cevabında bulguda belirtilen alım süreçleri ve teknik şartname revizelerinden bahsedilmiş, firmaların rekabet kaynaklı daha düşük özelliklerdeki ürünleri daha yüksek fiyattan satma çabalarından kaynaklı alım süreçlerinde sıkıntılar yaşandığı ve ihaleye katılması durumunda fiyatın yüksek kaldığını düşünen bazı firmaların da süreci sekteye uğratmak için teknik şartnameye itirazda bulundukları, ayrıca idarede farklı özelliklerde çok sayıda cihaz bulunduğundan bu cihazların tüm özelliklerini bilen teknik personel bulmanın mümkün olmadığı belirtilmiş olsa da, idare tarafından teknik şartnameye yapılan itirazlar uygun bulunmuş ve tedarik süreçlerinde şartnameler revize edilmiştir. Diğer taraftan bulguda belirtildiği üzere proje yürütücüsü tarafından hazırlanan teknik şartnameler belli markaların katalogları baz alınarak yapıldığından sürecin uzamasına neden olmaktadır. Sonuç olarak; İdarenin ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi sağlaması için teknik şartnamelerde belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmemesi, ayrıca teknik şartname hazırlama süreçlerine alanında uzman teknik personelinde dahil edilmesi gerekmektedir. BULGU 3: Parasal Limitler Dahilindeki Hizmet Alımlarında %10 Sınırını Aşan Kısım için Kamu İhale Kurumundan İzin Alınmaması Üniversite tarafından yapılan hizmet alımlarında, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21/f ve 22/d maddelerindeki parasal limitler dahilinde yapılan harcamaların 2022 yılı toplamı Üniversitenin bütçesine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu aşmasına karşın Kamu İhale Kurumundan uygun görüş alınmadığı görülmüştür. 4734 sayılı Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62'nci maddesinin (ı) bendinde; Kanun’un 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamayacağı hükmüne yer verilmiştir. Üniversitenin 2022 yılı bütçesine hizmet alımları için toplam 8.877.950,00 TL TL ödenek konulmuş olup yıl içerisinde 4734 sayılı Kanun’un 21/f ve 22/d maddeleri çerçevesinde parasal limitlere tabi toplam 3.844.112,26 TL harcama yapılmıştır. 09.11.2022 tarihinde 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin (ı) bendine göre Kamu İhale Kurumundan görüş istenilmiş ancak Kurum uygun görüş vermediği halde parasal limite tabi olmaksızın harcama yapılmasına devam edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Kamu idaresi cevabında, hizmet alımlarıyla ilgili olarak Kamu İhale Kurumundan yapılan izin talebinin, iznin %10'luk sınırın aşılarak yapıldığı gerekçesiyle reddedildiği, alımların hizmetin aksamaması için ivedi olarak yapıldığı, bundan sonraki süreçte limitlerin aşılmaması hususunda daha fazla hassasiyet gösterileceği belirtilmiştir. Sonuç olarak, Kamu İdaresince, söz konusu %10'luk sınırının aşılmamasına ve Kamu İhale Kurumundan yapılacak izin taleplerinde iznin bu sınır aşılmadan önce yapılmasına özen gösterilmesi gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr

MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ................................................................................................ 14
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ........................................................................................... 16
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ........................................................................................................ 17
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ...................................................... 17
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ........................................................................................................................... 17
6. DENETİM BULGULARI .................................................................................................................... 18
7. EKLER ................................................................................................................................................. 27

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular

1. Alacakların Kaydı ve Takibi İle İlgili Hatalı Uygulamalar Yapılması
2. Döner Sermaye Bütçesinden Temsil Ağırlama Giderleri Yapılması
3. Duran Varlıklara Amortisman Ayrılmaması
4. Hastane Deposunda Uzun Süredir İşlem Görmeyen Yüksek Miktarda İlk Madde ve Malzemenin Bulunması
5. Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Mali Sorumluluk Sigortasının Yapılmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik kapsamında, 30.06.1999 tarih ve 23741 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği ile kurulmuştur. Adı geçen Yönetmelik, 28.08.2019 tarih ve 30872 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılmıştır. Döner Sermaye İşletmesi, Yönetmelik’in 5'inci maddesinde sayılan ve aşağıda yer verilen faaliyetleri yürüterek gelir elde etmektedir: a) Yükseköğretim kurumları dışındaki kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilerce talep edilecek bilimsel görüş, proje, araştırma, sınav ve benzeri hizmetler yapmak, kurslar ve hizmet içi eğitim programları hazırlamak ve uygulamak, seminer, konferans ve sempozyum düzenlemek. b) Plan, inceleme, bilgi işlem ve danışmanlık hizmetleri ile bakım ve onarım iş değerlendirmesi ve organizasyonu yapmak. c) Klinikler, poliklinikler, ameliyathaneler ve laboratuarlarda yapılacak her türlü muayene, tetkik, tahlil, ameliyat, bakım ve hizmet üretimi ile ilgili iş ve benzeri hizmetleri yapmak, açılmış ve açılacak olan her türlü sağlık hizmetleriyle ilgili yataklı, yataksız, sabit ve geçici kuruluşları işletmek. ç) Mevcut fiziki kapasiteyi değerlendirerek birimlerin faaliyet alanı ile sınırlı olarak kurs, seminer, sınav organizasyonu, konferans, sempozyum, sosyal etkinlikler, eğitim programları, sertifika programları ve benzeri iş ve hizmet üretmek, elde edilen ürünleri önceden Rektörün izni olmak şartıyla pazarlamak ve satmak. d) Sosyal, kültürel ve sportif etkinlikleri organize etmek. Yükseköğretim kurumlarının döner sermaye faaliyetleri çerçevesinde; hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları da esas alınarak yapılan

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 ek ödemelerde, 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uygulanmaktadır. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Rektörlüğe bağlı çalışan Döner Sermaye İşletmesi; İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü şeklinde teşkilatlanmış olup, gelir getirici birim sayısı 26’dır. İşletme Müdürlüğünde; işletme müdürü, 1 şef, 1 bilgisayar işletmeni ve 1 sürekli işçi hizmet vermekte olup, tüm personelin kadrosu özel bütçededir. Saymanlık Müdürlüğünde ise Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli saymanlık müdürü, 1 saymanlık müdür Yardımcısı, 1 şef, 1 veri hazırlama ve kontrol işletmeni ve 4 sürekli işçi bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Döner sermaye işletme bütçesi adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta ve üniversite yönetim kurulunun onaylaması ile kesinleşmektedir. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün giderleri elde edilen gelirlerle finanse edilmekte olup 2022 yılında özel bütçeden herhangi bir kaynak kullanılmamıştır. Başlangıç bütçesinde 412.688.382,21 TL gelir öngörülmüş olup, gider bütçesi de aynı tutarda hazırlanmıştır. Yıl içerisinde ek bütçelerle bütçe tahminleri güncellenmiş olup, gider ve gelir bütçeleri 566.628.382,21 TL’ye yükselmiştir. İşletmenin 2022 yılında 648.711.758,04 TL bütçe giderine karşılık 603.890.369,75 TL bütçe geliri elde ettiği anlaşılmıştır. İşletmede 2022 yılı gelir tablosuna göre 606.133.903,14 TL gelir elde edilmiş, 628.355.842,40 TL gider gerçekleşmiş ve dönem 22.221.939,26 TL zarar ile tamamlanmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin muhasebe ve raporlama işlemleri, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Adı geçen Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esasları kıyasen uygulanmaktadır. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri • Geçici ve kesin mizan • Bilanço • Gelir tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye işletme Müdürlüğü 2022 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Alacakların Kaydı ve Takibi İle İlgili Hatalı Uygulamalar Yapılması Döner Sermaye İşletmesinin 120 Alıcılar Hesabı ile 121 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesaplarına ait kayıtlara ve bu hesapların takibine ilişkin olarak; A) Şüpheli Hale Gelen Bazı Senetsiz Alacakların Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına Aktarılmaması Yapılan incelemede, 120 No.lu Alıcılar Hesabının 120.11.01 ekonomik koduna toplam tutar olarak 78.190,47 TL’lik alacak kaydı yapıldığı, kaydın borçlu bazında yapılmadığı, bu alacakların senetsiz olduğu, borçlu bilgileri, kimlik numaraları veya adreslerinde eksiklikler olduğu ve alacakların doğumunun 2002 yılına kadar gittiği, bu alacaklar şüpheli hale geldiği halde 120 No.lu Hesaptan 128 No.lu Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılmadığı görülmüştür. Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Yönetmeliği’nin, 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 109’uncu maddesinde; bu hesabın, işletmelerin mal ve hizmet satış faaliyetleri sonucu ortaya çıkan ve ödeme süresi geçmiş bu nedenle vadesi bir kaç defa uzatılmış veya protesto edilmiş, yazı ile birden fazla istenmiş ya da dava veya icra safhasına aktarılmış alacakların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Denetimlerde, söz konusu alacakların Hukuk Müşavirliğine intikal ettirilerek takip işlemleri gerçekleştirildiği halde 128 No.lu Hesaba aktarılmadığı tespit edilmiştir. Bu alacaklara ilişkin yapılan takip işlemleri sonucu söz konusu tutardan 2022 yılı sonu itibariyle tahsil edilmemiş 29.341,76 TL’nin kaldığı, buna karşın Hastane muhasebesi ile Hukuk

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 Müşavirliği arasında mutabakat sağlanarak 120.11.01 kodundaki tutarın güncellenmediği görülmektedir. Kamu idaresi cevabında, 120 Alıcılar Hesabının 120.11.01 ekonomik kodunda bulunan 78.190,47 TL'lik tutarda yer alınan alacaklar ile ilgili liste hazırlanarak 128 No'lu Şüpheli Ticari Alacaklar hesabına aktarılması için saymanlığa yazı yazılacağı, Hukuk Müşavirliği ile görüşülerek 120.11.01 kodundaki tutarın güncellenmesi ile ilgili çalışmaların yapılacağı belirtilmiştir. Yukarıda belirtilen nedenlerle, söz konusu alacakların 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına aktarılması ve Hukuk Müşavirliğiyle mutabakat sağlanarak alacak tutarının kayıtlarda güncellenmesi gerektiği değerlendirilmektedir. B) Hastaneye Ait Takip ve Tahsil İmkanı Kalmayan Muhtelif Alacakların Tasfiye Edilmemesi 120 Alıcılar ve 128 Şüpheli Ticari Alacaklar Hesaplarında kayıtlı olan ve tahsil imkanı kalmayan ve halen tasfiye edilmemiş alacakların bulunduğu tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Kamu alacaklarının silinmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde; özel mevzuatındaki hükümler saklı kalmak üzere, idare hesaplarında kayıtlı olup 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında izlenen kamu alacakları dışında kalan; a) Zarurî veya mücbir sebeplerle takip ve tahsil imkânı kalmayan, b) Tahsili için yapılacak takibat giderlerinin asıl alacak tutarından fazla olacağı anlaşılan, kamu alacaklarından merkezî yönetim bütçe kanununda gösterilen tutarlara kadar olanların kayıtlardan çıkarılmasına üst yöneticilerin yetkili olduğu belirtilmiştir. Bu kapsama giren ve kayıtlardan çıkarılacak alacakların sınırı ise 17.12.2021 tarih ve 7344 sayılı 2022 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nun (İ) Cetvelinde, yukarıdaki (a) bendine giren alacaklar için 20.000,00 TL, (b) bendine giren alacaklar için ise 20,00 TL olarak belirlenmiştir. Denetimlerde, 128 No.lu Hesaba kayıtlı toplam 78.149,37 TL’lik senetli alacak ve yukarıda belirtilen 120 No.lu Hesaba kayıtlı senetsiz alacaklardan bir kısmının tahsil edilemediği, bunların takip ve tahsil imkanı kalmadığı ve 2003 yılına kadar giden alacaklar

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 bulunduğu, Hukuk Müşavirliğince takip edilen gerek 120 No.lu Hesapta gerekse 128 No.lu Hesapta kayıtlı bu alacakların yukarıda belirtilen mevzuat gereğince tasfiye edilecek tutarların 2022 yılı sonu itibariyle 45.985,42 TL’yi bulduğu, tasfiye işlemlerinin gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında, Hukuk Müşavirliği ile yazışmaların yapıldığı, söz konusu alacaklar ile ilgili terkin işlemlerinin başlatıldığı belirtilmiştir. Sonuç olarak; Hukuk Müşavirliğince, söz konusu alacakların yukarıda belirtilen mevzuat gereğince tasfiye edilecek olanlarının Üst Yöneticinin onayıyla tasfiye edilerek kayıtlardan çıkarılması gerektiği değerlendirilmektedir. BULGU 2: Döner Sermaye Bütçesinden Temsil Ağırlama Giderleri Yapılması İşletme bütçesinden 2022 yılında yemek, çiçek ve eşantiyon gideri gibi temsil ağırlama niteliğinde muhtelif giderler yapıldığı görülmüştür.
Yükseköğretim Kurumları Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik’in “Gelir ve giderler ile bunların muhasebeleştirilmesi” başlıklı 8’inci maddesinde; döner sermaye işletmesinin gelirlerinin, işletme adına yapılan mal ve hizmet satışları, şartlı bağış ve yardımlar ile diğer gelirlerden, giderlerinin ise faaliyet alanlarıyla ilgili giderlerden oluşacağı belirtilmiş olup temsil ağırlama niteliğindeki bu giderlerin kapsama girmediği değerlendirilmektedir. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği’nin “Faaliyet alanları” başlıklı 5’inci maddesinde; İşletmenin gelir getirici faaliyetleri sayılmak suretiyle belirlenmiştir. Bu giderler, doğrudan gelir getiren faaliyetlere ilişkin gelirler olup temsil ağırlama niteliğindeki bu giderler kapsama girmemektedir. Diğer yandan, 30.06.2021 Tarih ve 31527 sayılı Resmi gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nin “Temsil, Tören, Ağırlama ve Tanıtım Giderleri” başlığı altında yapılan düzenlemeye göre kamu hizmetleri, bütçe sınırları içinde kalınarak ayrılan kaynakların üzerinde harcama yapılmasına yol açılmadan azami tasarruf anlayışı içinde yerine getirilecektir. Uluslararası toplantılar ile milli bayramlar hariç açılış, konferans, seminer, yıl dönümü ve benzeri kutlama ve organizasyonlara ilişkin faaliyetler nedeniyle gezi, kokteyl, yemek ve benzeri davetler düzenlenmeyecek, hediye verilmeyecek ve diğer adlar altında ödeme yapılmayacak. Temsil ve ağırlama ödenekleri, zorunlu haller dışında

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 kullanılmayacak, kurum ve kuruluşların tasarrufları altında bulunan kaynaklardan ajanda, takvim, plaket, hatıra, hediye, eşantiyon basım ve dağıtımı türü işler yaptırılmayacak, mevzuattan kaynaklanan zorunluluklar gereği yapılan veya kurum faaliyetleri ile doğrudan ilgili olan tanıtım giderleri hariç olmak üzere basın ve yayın organlarına ilan-reklam verilmeyecektir. Bu hükümlere rağmen denetimlerde, Döner Sermaye İşletmesine bağlı Sanayi İşbirliği Uygulama ve Araştırma Merkezi 16.05.2022 tarih ve 134 no.lu ödeme emriyle 1.487,11 TL’lik, Sürekli Eğitim Merkezi 31.01.2022 tarih ve 34 no.lu ödeme emriyle 14.040,00 TL’lik yemek ödemesi, Demirci Eğitim Fakültesi 07.11.2022 tarih ve 494 no.lu ödeme emriyle 2.760,00 TL’lik çiçek, 23.06.2022 tarih ve 279 no.lu ödeme emriyle 8.500,00 TL’lik çiçek, 25.04.2022 tarih ve 191 no.lu ödeme emriyle 7.186,20 TL’lik eşantiyon, 12.12.2022 tarih ve 570 no.lu ödeme emriyle 1.200,00 TL’lik çiçek, 12.12.2022 tarih ve 571 no.lu ödeme emriyle 900,00 TL’lik çiçek ödemesi olmak üzere toplamda 36.073,31 TL’lik temsil tören ağırlama ve tanıtım mahiyetinde gider yapıldığı tespit edilmiştir. Yukarıda belirtilen hükümlere göre bu tür giderlerin döner sermayeden yapılması mümkün görülmemektedir. Kamu idaresi cevabında, söz konusu harcamaların temsil ve ağırlama ihtiyacı için değil, Merkez Kampüste düzenlenen eğitime katılan bir Futbol Kulübü öğrencileri için yapıldığı, Sürekli Eğitim Merkezinin ilgili ödemeyi Temsil, Tören, Ağırlama ve Tanıtım Giderleri bütçesinden değil, Yemek Hizmetleri Alım Giderleri kaleminden gerçekleştirdiği, aynı zamanda Sürekli Eğitim Merkezinin 14.10.2018 tarihli 30565 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği'nin 5 ve 6'ncı maddesi kapsamına da uygun olduğu, bu maddelerde Merkezin amaçlarına uygun "sosyal etkinlikler düzenleyebileceği ve koordine edebileceği" ifadesinin yer aldığı, üniversite toplum ilişkisinin güçlendirilmesinin üniversitelerin bir misyonu olduğu, gençlerin eğitim almaları ve aidiyet duygularının pekiştirilmesi için yapılan bu faaliyetler sırasında üniversite kampüsünde ağırlandıkları belirtilmektedir. Cevapta ayrıca, yaklaşık iki yüz öğrencinin yemek ihtiyaçlarının giderilmesinin, bu öğrencilere kampüsün farklı noktalarını tanıtılmasının, öğrencilerin üniversitenin akademik – idari personeli ile iletişim kurması için bir sosyal ortam ve üniversite – toplum iş birliğine önemli bir katkı sağladığının düşünüldüğü, diğer yandan, ödemelerden birinin Üniversite-Sanayi işbirliği etkinliğinde Üniversitenin Restaurantında verilen yemek organizasyonu olduğu, etkinliği yapan birimin Üniversitenin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 Sanayi İşbirliği Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğü olduğu ve gelir kaleminin Döner Sermayeden olduğundan bu ödemenin Döner Sermaye üzerinden gerçekleştirildiği, Demirci Eğitim Fakültesinden yapılan ödemelerle ilgili olarak önümüzdeki süreçte Döner Sermaye bütçesinden temsil ağırlama mahiyetindeki ödemelerin yapılmaması hususunda hassasiyet gösterileceği belirtilmektedir. Sürekli Eğitim Merkezinin yaptığı söz konusu yemek harcaması dışarıdan gelen ve bedeli karşılığında eğitim verilen spor kulübü için yapılmış olup yemeğin bedeli bu eğitim için alınan bedelin üzerindedir. Bu yemek niteliği itibarıyla temsil ve ağırlama kapsamındadır. Ayrıca, yukarıda belirtilen Genelge tarafından bu tür yemekler de yasaklanmıştır. Ödemenin hangi bütçe kaleminden yapıldığı niteliğini değiştirmemektedir. Sürekli Eğitim Merkezinin yukarıda belirtilen Yönetmeliği'nin 5'inci maddesinde sosyal etkinlikler düzenlenebileceği belirtilse de bu etkinliklerde de gelir getirici olma koşulu mevcuttur. Zira bu etkinlikler, üniversitenin ve birimlerinin tanıtımı faaliyetleri Üniversite özel bütçesi tarafından da düzenlenebilmektedir. Üniversitenin Sanayi İşbirliği Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğü de İşletmenin bir birimi olup bahsedilen sınırlamalara tabidir. Yukarıda belirtilen mevzuatta, döner sermaye işletmesinin giderlerinin faaliyet alanlarıyla ilgili giderlerden oluşacağı, İşletmenin giderlerinin doğrudan gelir getiren faaliyetlere ilişkin olması gerektiği, söz konusu Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde belirtilen istisnalar haricinde yemek ve davet düzenlenemeyeceği ve hediye verilemeyeceği düzenlenmiştir.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği’nin “Faaliyet alanları” başlıklı 5’inci maddesinde temsil ağırlama niteliğindeki bu giderlere imkan veren bir faaliyet bulunmamaktadır. Döner sermaye işletmeleri, gelir getirici mal ve hizmet üretimi amacıyla kurulan, ayrı bütçeye sahip, giderleri kendi gelirleriyle karşılanması esas olan işletmelerdir. Bu nedenlerle, döner sermaye işletmesinin gelirlerinin faaliyet alanları dışında kalan giderler için kullanılmasına imkân bulunmamaktadır. Kamu idaresi cevabında, söz konusu harcamaların Üniversite ihtiyaçları için yapıldığı belirtilmekte ise de döner sermayelerce yapılacak harcamaların döner sermaye faaliyetleriyle ilgili olması şartı ortadan kalkmamaktadır. Ayrıca, Yükseköğretim Kurumları Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik’in “Gelir ve giderler ile bunların muhasebeleştirilmesi” başlıklı 8’inci maddesinin birinci fıkrasında ise, döner sermaye işletmesinin giderlerinin faaliyet alanlarıyla ilgili

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 giderlerden oluştuğu belirtilmektedir. Sonuç olarak; söz konusu temsil tören ağırlama tanıtım mahiyetindeki veya bu kapsama girecek diğer giderlerin doğrudan veya dolaylı şekilde döner sermaye bütçesinden yapılmaması gerektiği değerlendirilmektedir. BULGU 3: Duran Varlıklara Amortisman Ayrılmaması İşletmenin 2022 yılı sonunda maddi duran varlıklara amortisman ayırmadığı görülmüştür. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 214’üncü maddesinde; bu hesabın, maddi duran varlık bedellerinin yararlanma süresi içinde giderleştirilmesi ve hesaben yok edilmesinin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Aynı Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 215’ünci maddesinde ise; maddi duran varlıklar için hesaplanan amortisman tutarlarının bu hesaba alacak, ilgili gider hesaplarına borç kaydedileceği, amortismana tabi maddi duran varlıkların yeniden değerlemesi sonucunda oluşan değer artışları üzerinden hesaplanan amortisman tutarlarının da bu hesaba alacak, ilgili gider hesaplarına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır. Bu hükümler gereğince işletmenin maddi duran varlıklarına Amortisman ve Tükenme Paylarına İlişkin Muhasebat Genel Müdürlüğünün 47 No.lu Genel Tebliğinde belirtilen oranlarda amortisman uygulanacaktır. Denetimlerde, İşletmenin 2022 yılı bilançosunda toplam 220.497,72TL’lik maddi duran varlık olduğu halde bu hesap grubundaki hesaplara amortisman ayrılmadığı tespit edilmiştir. Oysa duran varlıklara, yukarıda belirtilen mevzuat gereğince belirlenen oranlarda amortisman uygulanmalı ve mali tablolara yansıtılmalıdır. Kamu idaresi cevabında, 2022 yılsonu bilançosunda gözüken maddi duran varlıklara ilişkin amortisman kayıtlarının 2023 yılı içerisinde yapılacağı, bundan sonraki dönemlerde bu hususa dikkat edileceği belirtilmiştir. Sonuç olarak; İşletmenin mali tablolarının gerçek durumu yansıtması için maddi duran varlıklara amortismanların düzenli olarak ayrılması gerektiği değerlendirilmektedir. BULGU 4: Hastane Deposunda Uzun Süredir İşlem Görmeyen Yüksek Miktarda İlk Madde ve Malzemenin Bulunması Hastane hizmetlerinde kullanılmak üzere önceki yıllarda satın alınan değeri ve miktarı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 fazla ilk madde malzemenin hiç kullanıma sevk edilmediği, bazısında ise çok az miktarın kullanılmış ve büyük bir kısmınında uzun yılardır hareket görmemesi sonucu bir takım tıbbi malzeme, ilaç ve diğer malzemelerin son kullanma tarihi geçmesi sebebiyle imha edildiği tespit edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde; harcama yetkililerinin, taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasını sağlamaktan sorumlu oldukları, ayrıca taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hale gelmesi veya yok olması sonucunda sebep oldukları kamu zararları hakkında, 27.09.2006 tarihli ve 2006/11058 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. Döner Sermaye İşletmesine bağlı Hastane, hem kritik stokla çalışması gereken hem de hizmetleri süreklilik arz eden bir işletmedir. Bu kapsamda verdiği sağlık hizmetlerinin kalitesi, niteliği açısında sürdürülebilir olması için kullanılan ilk madde ve malzemelerin aylık ve yıllık ortalama tüketimleri baz alınarak etkin bir taşınır sistemine sahip olmalıdır. Ancak denetimlerde, 1 yıl veya daha öncesinde tedarik edilen ortalama 825 gündür işlem görmeyen tıbbi malzeme, ilaç, medikal malzeme ile çeşitli ilk madde ve malzemelerin bu güne kadar hiç işlem görmediği ve işlem görmeyen stok miktarının 28.176 adet olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca bazı dönemlerde malzeme tedariklerinde %20 iş artışlarının mutat uygulama haline geldiği ve bazı cihaza bağlı tedariklerde cihazın olmaması gerekçesiyle temin edilen malzemelerin kullanım imkanı kalmamıştır. Örneğin hali hazırda stokta var olan şeker stribi tüketilmeden %20 oranında iş artışı yapılmış ve kullanma imkanı kalmadığı gerekçe gösterilerek malzemeler imha edilmiş ve imha nedeniyle sorumluluk tespiti de yapılmamıştır. Bu durum, hem hastanenin etkin bir taşınır takip sisteminin tesis edilmediğini hem de gerek yıpranma gerekse cihaza bağlı yüklü alımlar nedeniyle yüksek bir zarar riskiyle karşı karşıya bulunduğunu göstermektedir. Kamu idaresince, bulguda tespit edilen malzemlerin bir kısmının miadının dolması nedeniyle imha edildiği, %20 iş artışlarının bölümün isteği üzerine yapıldığı, bulguda belirtilen şeker stribinin cihaza bağlı malzeme olduğundan kullanılamadığı ancak üniversite bünyesinde bulunan Sağlık Meslek Yüksek Okuluna tutanakla öğrencilerin eğitimde kullanması için verildiği belirtilmiş olsa da, özellikle iş artışı kapsamında yapılan alımlarda stok mevcudu,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 miad ve kullanım sıklığı analizlerinin yapılması sağlanmalıdır. Bu itibarla; taşınır ve sipariş sisteminin bir bütün olarak gözden geçirilmesini sağlayacak çalışmaların yapılması ve depoda bulunan ancak uzun yıllardır işlem görmeyen madde ve malzemelerin en ekonomik yöntemle değerlendirilmesi gerekmektedir. BULGU 5: Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Mali Sorumluluk Sigortasının Yapılmaması Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Mali Sorumluluk Sigortasını yaptırma yükümlülüğü bulunan personelden bir kısmının ilgili mali sorumluluk sigortasını yaptırmadığı görülmüştür. 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun’un Ek 12’nci maddesinde; kamu sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanların, tıbbi kötü uygulama nedeniyle kendilerinden talep edilebilecek zararlar ile kurumlarınca kendilerine yapılacak rüculara karşı sigorta yaptırmak zorunda olduğu, bu sigorta priminin yarısının kendileri tarafından, diğer yarısının döner sermayesi bulunan kurumlarda döner sermayeden, döner sermayesi bulunmayan kurumlarda kurum bütçelerinden ödeneceği, aynı maddenin son fıkrasında zorunlu sigortaları yaptırmayanlara, mülki idare amirince sigortası yaptırılmayan her kişi için beş bin Türk Lirası idari para cezası verileceği hüküm altına alınmıştır.
Denetimlerde, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Hastanesinde 2022 yılında zorunlu mesleki sigortayı yaptırmakla yükümlü bulunan sağlık çalışanlardan 174’ünün hiç yaptırmadığı, 231’inin ise 2022 yıl sonunda veya yıl içinde sigortalarının süresinin dolduğu tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında, Tıp Fakültesi Dekanlığı tarafından Anabilim Dalı Başkanlıklarına Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Mali Sorumluluk Sigortalarını yaptırmayanlar için resmi yazı yazıldığı, yıl içinde de bu sigortayı yaptırmayan personelle ilgili gerekli uyarıların yapılması için Tıp Fakültesi Dekanlığı ile yazışmalar yapıldığı belirtilmiştir. Yukarıda anılan mevzuat hükümleri uyarınca, Üniversite Hastanesinde görev yapan söz konusu personelin tıbbi kötü uygulama sonucu neden olacakları zararlardan, gerek zarar gören kişilerin, gerek kurumlarının ve rücu edilmesi halinde kendilerinin zararlarının en aza indirilmesi için Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının yaptırılması gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 7. EKLER EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Mali Sorumluluk Sigortasının Yapılmaması 2021 Yerine Getirilmedi Bu husus, Raporun "Diğer Bulgular" Bölümünde "Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Mali Sorumluluk Sigortasının Yapılmaması" başlığıyla yer almaktadır. Duran Varlıklara Amortisman Ayrılmaması 2021 Yerine Getirilmedi Bu husus, Raporun "Diğer Bulgular" Bölümünde "Duran Varlıklara Amortisman Ayrılmaması" başlığıyla yer almaktadır. Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması 2021 Yerine Getirilmedi Bu husus Raporun "Diğer Bulgular" Bölümünde "Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması" başlığıyla yer almaktadır.

MANİSA CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ SOSYAL TESİSLER İŞLETMESİ 2022 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ................................................................................................ 29
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ........................................................................................... 30
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ........................................................................................................ 30
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ...................................................... 31
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ........................................................................................................................... 31
6. DENETİM BULGULARI .................................................................................................................... 32

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular

1. Elektrik Tüketim Vergisi İstisnasından Yararlanılmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 29

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 10.02.2010 tarih ve 2010/01 sayılı Üniversite Senatosu Kararı ile kurulmuş olup Sosyal Tesisler Kurma ve İşletme Yönergesi ile faaliyetlerini yürütmektedir. İşletmenin hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması; işlemlerinin kayıt altına alınması, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi, mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş ilkeleri çerçevesinde, yönetimin ve diğer ilgili kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde hazırlanması ve raporlanmasına ilişkin temel mevzuat, 01.01.2006 tarihinde yürürlüğe giren Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca İşletilen Sosyal Tesislerin Muhasebe Uygulamalarına Dair Esas ve Usuller’dir. İşletme tarafından verilen hizmetlere ait bedelin tespitinde ve elde edilen gelirlerin kullanımında yılı bütçe kanunundaki ilgili hükümler ile Hazine ve Maliye Bakanlığınca çıkarılan Kamu Sosyal Tesislerine İlişkin Tebliğ hükümleri geçerlidir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Sosyal Tesisler İşletmesinde toplamda 23 adet birim mevcuttur. İşletme faaliyetlerini yürütmek amacıyla 85 personel çalıştırmaktadır. Bunların 5'i özel bütçe kadrosunda olup sosyal tesis bütçesinden ücret alan personel sayısı toplamı 80’dir. 1.3. Mali Yapı Gelirleri ile giderlerini karşılaması gereken Sosyal Tesisler İşletmesinin 2022 yılı gelir tahmininin 22.100.000,00 TL gider tahmininin 21.9000.000,00 TL, gerçekleşme rakamlarının ise 19.624.858,03 TL gelire karşılık 18.981.854,72 TL olduğu ve dönemin 643.003,31 TL kârla kapandığı görülmüştür. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca İşletilen Sosyal Tesislerin Muhasebe Uygulamalarına Dair Esas ve Usuller ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan tebliğlere göre

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 işlemlerini kayıt altına alan, muhasebeleştiren ve mali tablolarını hazırlayıp raporlayan sosyal tesislerden kurumlar vergisi ve/veya katma değer vergisi mükellefi olanlar, Esas ve Usuller’de yer verilen raporlama ve hesapların konsolidasyonu hükümlerine tabidir. Sosyal Tesisler İşletmesi kurumlar vergisi ve katma değer vergisi mükellefidir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Gelir tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 31 güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 32 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Elektrik Tüketim Vergisi İstisnasından Yararlanılmaması Üniversitenin İktisadi İşletmesi bünyesinde faaliyet gösteren kreşte kullanılan elektrik için belediye tüketim vergisi istisnasından faydalanılmadığı tespit edilmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun elektrik tüketim vergisinin istisnalarının düzenlendiği 36’ncı maddesinde ve 37 Seri Numaralı Belediye Gelirleri Kanunu Genel Tebliği’nin “İstisnalar” başlıklı 4’üncü maddesinde; kazanç amacı gütmemek şartıyla işletilen çocuk bakımevleri ve kreşlerde tüketilen elektriğin vergiden müstesna olduğu belirtilmiştir. Kanun’un elektrik tüketim vergisinin nispetinin düzenlendiği 38’inci maddesinde ve Tebliğ’in “Oran” başlıklı 6’ncı maddesinde; elektrik tüketim vergisinin oranının, vergiye tabi tüketilen elektriğin satış bedeli üzerinden %5 olduğu ifade edilmiştir. Kamu kurum ve kuruluşlarında açılan çocuk bakımevlerinden alınan ücretler, eğitim organizasyonunun yapılabilmesi ve devamı için ihtiyaç duyulan genel giderler ile çocukların eğitimi ve beslenmesi için gerekli olan giderler için kullanılmakta olup, çocuk bakımevlerinin herhangi bir kazanç ya da kâr amacı bulunmamaktadır. Üniversitenin İktisadi İşletmesi bünyesinde faaliyet gösteren kreşte tüketilen elektrik istisna kapsamındadır. Üniversite ana kampüsünde tek abonelik mevcut olup kampüs içerisinde bulunan kreşin elektrik tüketim miktarı süzme sayaçla belirlenmekte ve iktisadi İşletme tarafından Üniversite Özel Bütçesine ödenmektedir. Üniversite tarafından, kreşte kullanılan elektrik için, istisnadan yararlanılması yönünde gerekli işlemlerin başlatılması, geçmişe yönelik olarak ödenmiş elektrik tüketim vergisi tutarlarının belirlenmesi, ilgili belediyeden talep edilmesi ve sorunun

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 33 kalıcı şekilde çözülebilmesi için kreş için abonelik tesis edilmesi gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında, Üniversitenin Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığının, İşletmeye bağlı Kreş ve Gündüz Çocuk Bakımevine elektrik aboneliği alınması ile ilgili ön çalışmalarının devam ettiği, konuyla ilgili kurumlarla yazışmalar yapıldığı belirtilmiştir. Açıklanan nedenlerle, kreşin, elektrik tüketim vergisi istisnasından 2022 yılı ve öncesinde yararlanmamış olmasından dolayı Üniversite tarafından gerekli girişimlerde bulunularak, vergiye tabi tüketilen elektriğin satış bedeli üzerinden %5 oranında istisna sağlanması gerektiği değerlendirilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Tesisler İşletmesi 2022 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 34 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr