2021 - İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ.pdf

İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ Eylül 2022

İÇERİK İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ 2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ 2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 26

T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ 2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .................................................................................................. 9
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .............................................................................................................. 9
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 9
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ...................................................................... 10
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 12
7. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 12
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 25

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Teşkilat Yapısı ............................................................................................................. 3 Tablo 2: İdari Personel Sayıları .................................................................................................. 4 Tablo 3: Akademik Personel Kadro Durumu ............................................................................. 4 Tablo 4: 2021 Mali Yılı Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu ................................................ 5 Tablo 5: 2021 Mali Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu ....................................................................... 6 Tablo 6: Bütçe Giderlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri ............................................................ 6 Tablo 7: Bütçe Gelirlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri ............................................................. 7 Tablo 8: 2021 Mali Yılı Faaliyet Sonuçları Tablosu (TL) ......................................................... 7

KISALTMALAR AB: Avrupa Birliği BAP: Bilimsel Araştırma Projesi BKMYS: Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Sistemi EKAP : Elektronik Kamu Alımları Platformu İKÇÜ: İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi TKYS : Taşınır Kayıt Yönetim Sistemi

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular

1. Kuzey İzmir Teknoloji Geliştirme Merkezi Projesi Kapsamında Kurulacak Şirkete Sermaye Olarak Gönderilen Kaynağın Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında Takip Edilmemesi
2. Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı ile Değer Hareketleri Sonuç Hesabının Yanlış Kullanılması
3. Takipli Alacakların Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında İzlenmemesi B. Diğer Bulgular
4. Şube Müdürlüğü Kadrolarına, Şube Müdüründen Daha Üst/Eşit Görev Niteliğinde Bulunan Kadrolardan Sınavsız Atama Yapılması
5. Üniversitenin Mülkiyetinde, Yönetiminde ve Kullanımında Bulunan Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması
6. Üniversite Mülkiyetindeki Taşınmazların Pazarlık Usulüyle İhale Edilmesi
7. Doğrudan Temin Kapsamında Yapılan Alımlara İlişkin Bilgilerin Elektronik Kamu Alımları Platformuna Kaydedilmemesi
8. Doğrudan Temin Yoluyla Yapılan Alımlarda Yasaklılık Kontrolünün Yapılmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Anayasa’nın 130’uncu maddesinde, çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzelkişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin Devlet tarafından kanunla kurulması öngörülmüştür. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi (İKÇÜ), 21.07.2010 tarih ve 27648 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6005 sayılı “Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” ile 10 fakülte, 3 enstitü ve 1 yüksekokul olarak kurulmuş, bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine haiz, özel bütçeli bir kuruluştur. Üniversite Rektörlüğü, 10.12.2010 tarihinden itibaren Sağlık Bakanlığına bağlı İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesinde hizmet sunmaya başlamış; Nisan 2011'de Çiğli Belediyesi Ek Hizmet Binasında hizmet vermeye devam etmiştir. Eylül 2011'de ise Balatçık Mahallesinde bulunan Çiğli Ana Yerleşkesine taşınmıştır. İzmir’in dördüncü devlet üniversitesi olarak kurulan İKÇÜ, adını 17’nci yüzyılda yaşamış Osmanlı bilim insanı Kâtip Çelebi’den almaktadır. Yükseköğretimin amaç ve ilkeleri, yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayın, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esaslar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’yla düzenlenmiştir. Bu Kanun’un 12’nci maddesinde yükseköğretim kurumlarının görevleri sayılmakta olup bu görevler; toplumun ihtiyaçları, kalkınma planları ilke ve hedeflerine uygun bilimsel eğitim-öğretim, araştırma, yayım ve danışmanlık yapmak, bu ilke ve hedefler doğrultusunda insangücü yetiştirmek, toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, üretimde artışı sağlayacak uygulamalı çalışmalarda bulunmak, bu amaçla döner sermaye işletmelerini kurmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmaktır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Yükseköğretim kurumları için temel mevzuat 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu'dur. Bunların dışında üniversitelerin faaliyetlerini yürütürken tabi oldukları mevzuat ise başta 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu, 3843 sayılı Yükseköğretim Kurumlarında İkili Öğretim Yapılması, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun olmak üzere, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, 4857 sayılı İş Kanunu, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu ile diğer ilgili mevzuattır. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi akademik ve idari birimlerden oluşmaktadır. Akademik yapısı Fakülte Dekanlıkları, Yüksekokul Müdürlükleri, Enstitü Müdürlükleri, Uygulama ve Araştırma Merkezleri ile Uzaktan Eğitim Merkezinden oluşmaktadır. Üniversitenin idari yapısında ise; Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları, İç Denetim Birimi, Koordinatörlükler, Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi, Daire Başkanlıkları ve Şube Müdürlükleri ile Hukuk Müşavirliği ve Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü bulunmaktadır. Üniversitenin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadırlar. Üniversitenin akademik karar organı Senato olup; Üniversite Yönetim Kurulu ise idari faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır Üniversite bünyesinde 14 fakülte, 1 yüksekokul, 3 enstitü, 2 meslek yüksekokulu bulunmaktadır. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi akademik ve idari birimlerine ilişkin teşkilat yapısı aşağıdaki gibidir:

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Tablo 1: Teşkilat Yapısı I. İdari Birimler II. Akademik Birimler  Rektör  Rektör Yardımcıları  Genel Sekreterlik  İç Denetim Birimi  Hukuk Müşavirliği  Daire Başkanlıkları Bilgi İşlem Daire Başkanlığı İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Bşk. Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı Personel Daire Başkanlığı Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı  Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü  Fakülte, Yüksek Okul ve Meslek Yüksek Okul Sekreterlikleri  Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi  Kurumsal İletişim Koordinatörlüğü  Fakülteler Diş Hekimliği Fakültesi Gemi İnşaatı ve Denizcilik Fakültesi İslami İlimler Fakültesi Orman Fakültesi Sanat ve Tasarım Fakültesi Su Ürünleri Fakültesi Turizm Fakültesi Eczacılık Fakültesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Fakültesi Tıp Fakültesi Hukuk Fakültesi  Enstitüler Fen Bilimleri Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü Sağlık Bilimleri Enstitüsü  Yüksekokullar Yabancı Diller Yüksekokulu  Meslek Yüksekokulları Çelebi Meslek Yüksekokulu Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Uygulama ve Araştırma Merkezleri (22 adet) Uzaktan Eğitim Merkezi (1 adet) Üniversite 2021 yılı itibarıyla iki ayrı yerleşkede aktif olarak faaliyet göstermektedir. Bunlardan biri Çiğli Balatçık’ta yer alan Ana Yerleşke diğeri ise Çiğli Aydınlıkevler’de yer alan sağlık yerleşkesidir. Üniversitede 2021 yıl sonu itibarıyla akademik ve idari personel sayısı toplam 1.690'dır. Bu personelden 1.086’sı kadrolu akademik personel, 5’i yabancı uyruklu sözleşmeli akademik personel, 344’ü idari personel, 33’ü sözleşmeli idari personel ve 222’si işçi kadrosunda görev yapmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 İdari personelin sınıflar itibarıyla ayrıntısı aşağıdaki tabloda verilmiştir. Tablo 2: İdari Personel Sayıları Dolu Boş Toplam Genel İdari Hizmetler 228 291 519 Sağlık Hizmetleri Sınıfı 15 257 272 Teknik Hizmetleri Sınıfı 57 62 119 Avukatlık Hizmetleri 1 4 5 Din Hizmetleri Sınıfı - 3 3 Yardımcı Hizmetler Sınıfı 43 83 156 Toplam 344 700 1044 Unvanlar itibarıyla akademik personel sayısı aşağıdaki tabloda verilmiştir. Tablo 3: Akademik Personel Kadro Durumu Unvan Kadroların Doluluk Durumu İstihdam Şekli Dolu Boş Toplam Tam zamanlı Yarı zamanlı Profesör 179 36 215 Tamamı - Doçent 167 68 235 Dr. Öğretim Üyesi 265 135 400 Öğretim Görevlisi 126 54 180 Araştırma Görevlisi 219 113 332 ÖYP Kapsamında Araştırma Görevlisi 130 - 130 Toplam 1086 406 1492 Üniversitenin diğer kurum ve kuruluşlarla ilişkisi: Yükseköğretim Kurulu, yükseköğretim kurumlarının öğretimini ve bilimsel araştırma faaliyetlerini planlamak düzenlemek, yönetmek, denetlemek, üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmakla görevlidir. Yükseköğretim Denetleme Kurulu, Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim yetkisine sahiptir. Üniversitelerce hazırlanan bütçeler, Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, T.C. Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak yürürlüğe konulmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 1.3. Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan Kamu İdaresi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve özgelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2021 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 240.911.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine, yıl içinde 37.950.649,00 TL ödenek eklenmiş ve toplam tahsis edilen ödenek 278.861.649,00 TL’ye ulaşmış olup, ödeneğin % 95,77’si yani 267.072.748,00 TL’si kullanılmıştır. Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2021 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir: Tablo 4: 2021 Mali Yılı Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu Ekonomik Kod Bütçe Başlangıç Ödeneği (TL) Toplam Ödenek (TL) Toplam Harcanan (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Giderleri İçindeki Payı (%) 01-Personel Giderleri 156.415.000,00 183.014.958,00 181.485.387,00 99,16 67,95 02-Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 23.332.000,00 26.568.270,00 26.534.046,00 99,87 9,94 03-Mal ve Hizmet Alım Giderleri 13.577.000,00 18.334.686,00 14.894.794,00 81,23 5,58 05-Cari Transferler 5.681.000,00 8.727.735,00 7.668.642,00 87,86 2,87 06-Sermaye Giderleri 41.906.000,00 42.216.000,00 36.489.879,00 86,43 13,66 Toplam 240.911.000,00 278.861.649,00 267.072.748,00 95,77 100 Bunun dışında, Üniversitede Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Destekleri, Gençlik ve Spor Bakanlığı Destekli Projeler, İşletmelerde Mesleki Eğitim Gören Öğrenci Ücretleri, TÜSEB Tarafından Desteklenen Projeler, AB Hibeleri olmak üzere 2021 yılı için toplam 7,489,733,32 TL bütçe dışı kaynak kullanılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 Ekonomik sınıflandırmaya göre 2021 yılı gelir bütçesi tahmin ve gerçekleşme rakamları ise aşağıdadır: Tablo 5: 2021 Mali Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu Ekonomik Kodu Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Gelirleri İçindeki Payı (%) 03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 4.952.000,00 10.510.092,00 212,2 3,96 04-Alınan Bağış ve Yardımlar İle Özel Gelirler 232.882.000,00 244.629.565,00 105,0 92,26 05-Diğer Gelirler 3.077.000,00 10.016.725,00 325,5 3,78 Toplam 240.911.000,00 265.156.382,00 110,10 100 Bütçede 2021 yılı için 240.911.000,00 TL gelir tahmini yapılmıştır. Bütçe uygulama sonucunda 265.156.382,00 TL gelir elde edilmiştir. Buna göre bütçe gelirleri %110,10’u oranında gerçekleşmiştir. Üniversitenin bütçe gelirler ve giderlerinin ekonomik sınıflandırmaya göre son üç yıllık seyri değişim yüzdeleri aşağıdaki tablolarda yer almaktadır. Tablo 6: Bütçe Giderlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri Bütçe Giderinin Çeşidi 2019 Yılı (TL) (A) 2020 Yılı (TL) (B) 2021 Yılı (TL) (C) 2020-2019 Değişim Oranı (%) [D=(B- A)/A] 2021-2020 Değişim Oranı (%) [E=(C-B)/B] Personel Giderleri 116.705.746,00 141.001.125,00 181.485.387,00 20,82 28,71 SGK Devlet Prim Giderleri 17.206.106,00 20.625.923,00 26.534.046,00 19,88 28,64 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 25.677.263,00 11.952.129,00 14.894.794,00 -53,45 24,62 Cari Transferler 4.378.285,00 5.186.290,00 7.668.642,00 18,45 47,86 Sermaye Giderleri 56.788.904,00 28.614.578,00 36.489.879,00 -49,61 27,52 Toplam 220.756.304,00 207.380.045,00 267.072.748,00 -43,91 157,36 2019, 2020 ve 2021 yıllarına ait bütçe giderlerinin ekonomik sınıflandırılmasına ilişkin yukarıdaki tablodan anlaşılacağı üzere, Üniversitenin bütçe giderleri; 2019-2020 döneminde yüzde 43,91 oranında azalış, 2020-2021 döneminde ise yüzde 157,36 oranında artış göstermiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Tablo 7: Bütçe Gelirlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri Bütçe Gelirinin Çeşidi 2019 Yılı (TL) (A) 2020 Yılı (TL) (B) 2021 Yılı (TL) (C) 2020-2019 Değişim Oranı (%) [D=(B-A)/A] 2021-2020 Değişim Oranı (%) [E=(C-B)/B] Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 9.104.051,70 7.597.823,00 10.510.092,00 -16,54 38,33 Alınan Bağış ve Yardım ile Özel Gelirler 213.850.815,00 182.520.940,00 244.629.565,00 -14,65 34,03 Diğer Gelirler 3.715.217,00 8.913.312,00 10.016.725,00 139,91 12,38 Toplam 226.670.083,70 199.032.075,00 265.156.382,00 108,72 84,74 2019, 2020 ve 2021 yıllarına ait bütçe gelirlerinin ekonomik sınıflandırılmasına ilişkin yukarıdaki tablodan anlaşılacağı üzere, Üniversitenin bütçe gelirleri 2019-2020 döneminde yüzde 108,72, 2020-2021 döneminde ise yüzde 84,74 oranında artış göstermiştir. Tablo 8: 2021 Mali Yılı Faaliyet Sonuçları Tablosu (TL) Faaliyet Giderleri Faaliyet Gelirleri İndirim, İade, Iskonto Toplamı Net Gelir Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu 254.317.821,92 294.173.975,79 198.428.,50 293.975.547,29 39.657.725,37 Dönem faaliyet geliri 293.975.547,29 TL, faaliyet gideri ise 254.317.821,92 TL olan Üniversitenin, 2021 yılını 39.657.725,37 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır. İzmir Kâtip Çelebi Üniversite Döner Sermaye İşletmesi, 2020 yılını 1.822.506,65 TL dönem kârı ile kapatmıştır. Üniversitenin ortağı olduğu Teknokent bulunmamaktadır. Üniversite bünyesinde özel bütçeden ayrı olarak iktisadi işletme/sosyal tesis işletmesi bulunmakta olup, 2021 yılı faaliyet gelirleri toplamı 1.818.214,50, faaliyet giderleri toplamı 1.622.587,75 TL'dir. Dönem faaliyet sonucu 118.665,70 TL (olumlu) olarak gerçekleşmiştir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Kamu İdaresi, Kanun’un 80’inci maddesinin T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup, bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Üniversite bütçesi, analitik bütçe hazırlama rehberi çerçevesinde hazırlanmaktadır. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede tahakkuk esaslı devlet muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Sistemi (BKMYS) Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kurum bütçesinin takibi ve muhasebe işlemleri, Genel Sekreterliğe bağlı olarak faaliyet gösteren Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından yapılmaktadır. Kamu İdarelerinin Kesin Hesaplarının Düzenlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik uyarınca kesin hesap cetvel ve belgeleri, strateji geliştirme birimi tarafından bütçe uygulamasına esas muhasebe kayıtları dikkate alınarak hazırlanmaktadır. Kuruma ilişkin mali istatistikler ise 5018 sayılı Kanun kapsamında T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığına bildirilmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır:  Birleştirilmiş veriler defteri,  Geçici ve kesin mizan,  Bilanço,  Faaliyet sonuçları tablosu,  Öz kaynak değişim tablosu,  Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu,  İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinde tanımlandığı üzere mali kontrol, kamu kaynaklarının belirlenmiş amaçlar doğrultusunda, ilgili mevzuatla belirlenen kurallara uygun, etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasını sağlamak için oluşturulan kontrol sistemi ile kurumsal yapı, yöntem ve süreçleri ifade etmektedir. İç kontrol sisteminin ne olduğu, amacı, yapısı ve işleyişi 5018 sayılı Kanun’un beşinci kısmında, 55 ile 67’nci maddeler arasında belirlenmiştir. Buna göre, kamu idarelerinin malî yönetim ve kontrol sistemlerinin yapısını aşağıda belirten unsurlar oluşturmaktadır: • Harcama birimleri, • Muhasebe ve malî hizmetler, • Ön malî kontrol, • İç denetim. Temel unsurları bu olan iç kontrolün işleyişi ile ilgili ayrıntılı hükümler, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberlerle belirlenmiştir. 2021 yılı denetimi kapsamında, mezkûr mevzuat çerçevesinde, kurum iç kontrol sistemi aşağıdaki şekilde değerlendirilmektedir: Kurum stratejik planı ve bu planın yıllık uygulama dilimi olan performans programı ile faaliyet sonuçlarını ve değerlendirmelerini içeren idare faaliyet raporları mevcuttur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 Üniversitenin 2020-2024 yıllarını kapsayan Stratejik Planı ve 2021 yılı İdare Faaliyet Raporunda, İdarenin misyonu ve vizyonu belirtilmiştir. Bu nedenle personelin tamamının idarenin misyon ve vizyonundan haberdar olduğu kanaatine varılmıştır. Misyonun gerçekleştirilmesini sağlamak üzere idare birimleri ve alt birimlerce yürütülecek görevler yazılı olarak tanımlanmıştır. İç kontrol sistemi ve işleyişinin üst yönetici ve personel tarafından sahiplenilmesi ve desteklenmesinin sağlandığı, yetkiler ve yetki devrinin sınırlarının açıkça belirlendiği ve yazılı olarak bildirildiği kurum organizasyon yapısının genel olarak, temel yetki ve sorumluluk dağılımı, hesap verebilirlik ve uygun raporlama ilişkisini gösterecek şekilde oluşturulduğu görülmektedir. 2020-2024 yıllarını kapsayan stratejik plan idarenin kendi birimleri ve personelinin katkılarıyla mevzuata uygun olarak hazırlanmıştır. İdarenin yürüteceği program, faaliyet ve projeleri ile bunların kaynak ihtiyacını, performans hedef ve göstergelerini içeren performans programı hazırlanmıştır. Ayrıca İdare, bütçesini stratejik plan ve performans programına uygun olarak hazırlamıştır. Personelin işe alınması, yer değiştirmesi, görevde yükselmesi, yeterlilik performans değerlendirmesi ile disiplin hükümlerine yönelik insan kaynakları politikası belirlenmediği anlaşılmıştır. Kurumsal risk yönetim çalışmaları için, İdarenin amaç ve hedeflerinin gerçekleşmesini engelleyebilecek iç kontrol risklerinin tanımlanmadığı, kontrol faaliyetleri belirlenmediği ve risklerin gerçekleşip gerçekleşmediğinin ve kontrol faaliyetlerinin çalışıp çalışmadığının izlenmediği görülmüştür. Üniversitede Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar hazırlanmış olup, bu esas ve usullere göre gerekli iş ve işlemler yürütülmektedir. Birimlere ait görev tanımları ve iş akış şemalarının oluşturulduğu ve buna bağlı olarak fonksiyonel görev dağılımlarının belirlendiği anlaşılmıştır. Üniversitede yönetimin ihtiyaç duyduğu gerekli bilgileri ve raporları üretecek ve analiz yapma imkânı sunacak bir yönetim bilgi sisteminin mevcut olduğu, mevcut bilgi yönetim sisteminin bilgi güvenliğini ve yedekleme gerekliliklerini sağlayacak şekilde dizayn edildiği anlaşılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Faaliyet sonuçları ve değerlendirmeler, İdare Faaliyet Raporlarında gösterilmekte ve duyurulmaktadır. 2021 yılı İdare Faaliyet Raporu hazırlanmış ve mevzuatta öngörülen süre içerisinde yayınlanmıştır. İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunun, üst yöneticinin onayı ile görevlendirildiği, İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı hazırlandığı, ilgili eylemlerin belirlendiği ancak planın revize edilmesi çalışmalarının ve izlemesinin henüz tamamlanamadığı bildirilmiştir. Üniversite bünyesinde 2 iç denetçi görev yapmakta olup iç denetim ve raporlama faaliyetleri gerçekleştirilmektedir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesinin 2021 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan; geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Kuzey İzmir Teknoloji Geliştirme Merkezi Projesi Kapsamında Kurulacak Şirkete Sermaye Olarak Gönderilen Kaynağın Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında Takip Edilmemesi Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı destekli “Kuzey İzmir Teknoloji Geliştirme Merkezi Projesi” kapsamında kurulan Kuzey İzmir Teknoloji Geliştirme Merkezi ve Girişimcilik Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine kuruluş sermayesi olarak gönderilen 200.000,00 TL’nin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmesi gerekirken gider yapıldığı görülmüştür.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik’in “Amaç ve kapsam” başlıklı birinci maddesinde, yükseköğretim kurumlarının ulusal veya uluslararası kuruluşlar tarafından desteklenen projelere kaynak aktarabilecekleri, “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinde, ulusal veya uluslararası kurum ve kuruluşlar tarafından desteklenen bilimsel araştırma projelerinde kullanılmak üzere, proje bedelinin yüzde otuzunu aşmaması kaydıyla nakdi veya ayni katkının kaynak aktarımı niteliğinde olduğu ifade edilmiştir. Diğer taraftan, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “241 Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı” başlıklı 159’uncu maddesinde söz konusu hesabın mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarlarının izlenmesi için kullanılacağı, “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 160’ıncı maddesinde mal ve hizmet üreten kuruluşlara gerek nakdi sermaye ve gerekse ayni sermaye şeklindeki iştiraklerin gerçeğe uygun değerleri ile 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kaydedileceği belirtilmiştir. Yapılan incelemede Kuzey İzmir Teknoloji Geliştirme Merkezi ve Girişimcilik Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine 2021 yılı içinde kuruluş sermayesi olarak gönderilen 200.000,00 TL’nin 630 Giderler Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Kamu İdaresi söz konusu ödemenin cari nitelikli finanasman desteği olduğunu ifade etmiş olsa da, ödeme belgesi ekinde yer alan Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığının 03.12.2020 tarihli yazısında proje desteği için şirket kurulması gerektiğine ilişkin ifadeler yer almaktadır. Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin 12.04.2021 tarih ve 10308 sayılı yayımında, Üniversite tarafından toplam 500.000,00 TL sermaye ile şirket kurulduğu ve nakden taahhüt edilen 200.000,00 TL sermayenin tescilden önce ödendiği belirtilmektedir. Ayrıca, söz konusu giderin hangi cari harcama için kullanıldığına ilişkin ödeme emri belgesi ekinde fatura vb. kanıtlayıcı evrak da yer almamaktadır. Yukarıda yer alan mevzuat ve açıklamalar çerçevesinde; Kuzey İzmir Teknoloji Geliştirme Merkezi ve Girişimcilik Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine her hangi bir cari gider karşılığı olmadan kurucu ortak statüsünde gönderilen 200.000,00 TL sermaye payının, 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmemesi sonucu bilançoda söz konusu tutar kadar hataya neden olunmuştur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 BULGU 2: Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı ile Değer Hareketleri Sonuç Hesabının Yanlış Kullanılması Tek bir muhasebe birimi bulunan ve özel bütçeli bir kamu idaresi niteliği taşıyan İzmir Katip Çelebi Üniversitesinin harcama birimleri arasındaki taşınır devir işlemlerinde, 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının kullanıldığı ve bu hesapta kayıtlı tutarın 519 Değer Hareketleri Sonuç Hesabı ile bilançoya yansıtıldığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 360’ıncı maddesinde, Değer Hareketleri Hesap Grubunun aynı bütçeli kamu idarelerinin farklı muhasebe birimleri arasındaki nakit ve nakit dışı değer hareketlerine ait işlemlerin izlenmesi için kullanılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Anılan Yönetmelik’in 364’üncü maddesi uyarınca 511 no.lu Hesabın; aynı bütçeli kamu idaresine ait muhasebe birimlerinin birbirlerine gönderdikleri veya birbirlerinden aldıkları para ve kıymetler ile birbirleri adına nakden veya mahsuben yaptıkları tahsilat ve ödemelerin izlenmesi için kullanılması gerekmektedir. Yönetmelik’in 365’inci maddesinde; “Kamu idarelerince yürütülen ve yönetilen ulusal otomasyon sistemlerinin kullanıldığı muhasebe birimlerinde muhasebe birimleri arası işlemlerin muhasebeleştirilmesinde, adına işlem yapılan muhasebe birimi tarafından işlemi başlatan muhasebe biriminden elektronik ortamda gelen muhasebeleştirme belgesine dayanılarak kayıt yaptırılmasına ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir.” hükmü yer almaktadır. Dolayısıyla tek bir muhasebe birimi olan Kamu İdarelerinde 511 No.lu Hesabın kullanılacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır. Mezkûr Yönetmelik’in 519 Değer Hareketleri Sonuç Hesabına ilişkin olarak hükümler ihtiva eden 371 ve 372’nci maddelerinde, adı geçen hesabın bu grup içindeki hesapların yıl sonunda kalan bakiyeleri ve bu bakiyelere ilişkin olarak daha sonraki yıllarda yapılan kayıtların izlenmesi için kullanılacağı, malî yıl sonu itibarıyla muhasebe birimlerince bu hesaba kaydedilen tutarların, Hazine ve Maliye Bakanlığınca merkezde birleştirileceği ve birleştirme sonucu, hesabın borç veya alacak bakiyesi vermesi durumunda hesabın denkliğinin sağlanması amacıyla Bakanlıkça merkezde ve yerinde gerekli incelemeler yapılacağı ifade edilmektedir. 519 no.lu Hesabın işleyişi, Yönetmelik’in 373’üncü maddesinde açıklanmakta olup dönem sonu itibarıyla muhasebe birimleri arası işlemler hesabının alacak bakiyesinin bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç, borç bakiyesinin ise bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği belirtilmektedir. Say2000i sisteminin muhasebe kayıt formunda işlem yapılırken taşınırları devir eden ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 devir alan birim kodları aynı fiş içerisinde yazılarak işlem yapılabilmekte iken Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Sisteminde birimler arası amortismanların devrinin nasıl yapılacağı konusunda tereddüt oluşmuş, Hazine ve Maliye Bakanlığı sorunun çözümü için amortisman devirlerinin yanı sıra taşınır, alacak ve emanet devir işlemlerinde de 511 Muhasebe birimleri arası işlemler hesabının kullanılmasının gerekli olduğu yönünde İdarelere 27.12.2017 tarih ve 99161486-700-27345 sayılı genel yazı ile duyuruda bulunmuş, Üniversite de buna istinaden 511 ve 510 no.lu Hesapları kullanmıştır. 511 no.lu Hesabın yardımcı defteri incelendiğinde, 511 no.lu Hesabın 2021 bakiyesi olan tutarın da eklenerek 6.249.508,13 TL’nin bilançoda 519 No.lu Hesapta yer aldığı görülmüştür. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 03.06.2021 tarih E- 44613834-845.99-339715 sayılı yazısında Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 557' nci maddesinde yer verilen, "Bakanlık, defter, belge ve kayıtların elektronik ortamda oluşturulması, kaydedilmesi, muhafazası ile defter ve belgelerin elektronik ortamda tutulması, düzenlenmesi ve yetkili mercilere verilmesi ve elektronik imzanın kullanımına ilişkin usul ve esasları gerektiğinde ilgili idarelerin de görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Bu kapsamda Bakanlık, yönetmeliğin muhasebe, hesap, işlem, işleyiş ve şekil hükümlerinden farklı usul ve esas belirlemeye yetkilidir." hükmüne istinaden genel yazının hazırlandığı ve işlem yapılmasını teminen İdarelere bildirildiği ifade edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde de ifade edildiği üzere, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin ve işlemlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak, sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi, malî tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen standartlara uygun, yönetimin ve ilgili diğer kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde hazırlanmasına ve yayımlanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla yürürlüğe konmuştur. Dolayısıyla, Yönetmelikte yer verilen hesap planı ve bu hesap planındaki hesaplar ve işleyişlerine ilişkin hükümler hem kullanıcılar hem de denetleyenler açısından amir hükümlerdir. Kamu İdaresi bulguda belirtilen Bakanlık yazısına istinaden işlem tesis edildiğini ifade

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 etmektedir. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün bir yazı ile 511 ve 519 no.lu Hesapların işleyişine ilişkin hükümler ihtiva eden Yönetmelik maddelerine ekleme yapması mümkün değildir. Nitekim Yönetmelik hükmü ile verilen yetkinin kapsamının defter, belge ve kayıtların elektronik ortama aktarılması kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. Değer Hareketleri Hesap Grubunun, aynı bütçeli kamu idarelerinin farklı muhasebe birimleri arasındaki nakit ve nakit dışı değer hareketlerine ait işlemlerin izlenmesi için kullanılacağı mevzuatın amir hükmü olmasına rağmen, bu hesap grubunda yer alan 511 no.lu Hesabın Üniversitenin harcama birimleri arasındaki taşınır işlemlerinden dolayı kullanılarak, bakiye 6.249.508,13 TL tutarın 519 no.lu Hesap ile 2021 Mali Yılı Bilançosunda yer almasının mali tabloların doğruluğunu ve güvenilirliğini etkilediği değerlendirilmektedir. BULGU 3: Takipli Alacakların Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında İzlenmemesi Üniversitenin takipli hale gelen alacaklarının 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında izlenmediği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 54’üncü maddesinde: söz konusu hesabın mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen teşebbüs ve mülkiyet gelirleri, diğer gelirler ve sermaye gelirlerinden ortaya çıkan alacaklardan takibe alınan tutarlar ile bunlardan yapılan tahsilat, tecil ve terkinlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Aynı Yönetmelik’in “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 55’inci maddesinde, gelirlerden takipli alacaklar hesabına ilişkin takibe alma işlemlerinin nasıl yapılacağı açıklanmış; “Hesabın işleyişi” başlıklı 56’ncı maddesinde de söz konusu hesabın borç ve alacak kayıtlarına ilişkin yapılması gereken işlemler hüküm altına alınmıştır. Yukarıdaki Yönetmelik hükümlerine göre; önceden tahakkuku yapılmış ve yasal takibata konu edilmiş alacakların 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına kaydedilmesi, ayrıca takipli alacaklara ilişkin; tahsilat, tecil ve terkinlerin de yine söz konusu hesapta izlenmesi gerekmektedir. Yapılan incelemede, 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabında kayıtlı toplam 103.574,19 TL tutarındaki takibe alınmış alacağın 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 izlenmediği görülmüştür. Kamu İdaresi gerekli düzeltme kayıtlarını 2022 yılında gerçekleştirdiğini belirtmekte ise de tespit edilen hata, görüş verilen 2021 mali yılı tablolarını etkilemekte olup 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında toplam 103.574,19 TL eksiklik, 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabında aynı tutarda fazlalık bulunmaktadır. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Şube Müdürlüğü Kadrolarına, Şube Müdüründen Daha Üst/Eşit Görev Niteliğinde Bulunan Kadrolardan Sınavsız Atama Yapılması Üniversitenin şube müdürlüğü kadrolarına fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterliği görevlerinde bulunanlar arasından mevzuatta belirlenen şartlar dikkate alınmadan sınavsız atamalar gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 3’üncü maddesinde; “Bu kanunun temel ilkeleri şunlardır: Sınıflandırma: ... Liyakat: C) Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkânlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır. …” Denilmektedir. Yükseköğretim Üst Kuruluşları İle Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmeliğin amacı, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumları memurlarının görevde yükselme ve unvan değişikliğine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.” “Görev grupları” başlıklı 5’inci maddesinde;

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 “1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir. (2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar: a) Yönetim Hizmetleri Grubu;

1. ..., şube müdürü, ...” “Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde; (1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için; a) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak, b) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7 nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak, … gerekir.” “Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 7’nci maddesinde; “(1) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir. a) ..., şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
2. En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
3. İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak, ….” “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesinde;

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 “(1) 5 inci maddede belirtilen görev grupları arasındaki atamalar aşağıdaki esaslara göre yapılır. ... b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir. ... d) Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır. ...” hükümleri yer almaktadır. 657 sayılı Kanun'un yukarıda değinilen 3'üncü maddesinde de ifade edildiği üzere, devlet memurlarının sınıfları içerisinde ilerlemeleri ve yükselebilmeleri hususlarında eşit imkânlara sahip olması ve bu konudaki haklarının garanti altına alınmış olması gerekmektedir. Bu amaca dönük olarak düzenlenen Yönetmelik ile de, üniversitelerde çalışan devlet memurlarının görevde yükselebilmeleri objektif kriterlere bağlanmış ve bu husus yukarıda yer verilen Yönetmelik’in 1’inci maddesinde geçen “liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde” ifadesi ile de açıkça ortaya konulmuştur. Kamu İdaresi, şube müdürü kadrolarında görev yapmakta olan personellerin söz konusu kadrolara atanmadan önce daire başkanı, fakülte sekreteri, enstitü sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadrolarında görev yapmış kişilerden olduğu, söz konusu kişilerin kendi istekleri ile Yükseköğretim Üst Kuruluşları İle Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği hükümleri uyarınca usulüne uygun olarak hizmet gerekleri göz önünde bulundurularak alt unvanlara atandıkları, Yönetmelikte üst görevlerden görevde yükselme sınavına tabi alt görevlere atama yapılırken herhangi bir süre şartı belirtilmediğinden ilgili atamalar yapılırken kişinin üst unvanda görev yapmış olduğu süre dikkate alınmadığını ifade etmektedir. Kamu İdaresinin de ifade ettiği gibi her ne kadar görevde yükselebilme genel olarak sınav şartına bağlanmış olsa da, Yönetmelik buna bir istisna getirmiş ve şube müdüründen daha üst görevlere en az dört yıllık yükseköğrenim mezunu olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılabileceği, yine söz konusu üst görevlerde bulunanların sınav şartı aranmaksızın şube müdürlüğü gibi alt görevlere atanabileceği hüküm altına almıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 Ancak, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de açıkça anlaşılacağı üzere, asıl olan memurun eşitlik ve liyakat esasları doğrultusunda objektif kriterler dâhilinde görevinde yükselebilmesidir. Ancak İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesince, kurulmuş olduğu 2010 yılından bu tarafa hiç müdürlük sınavı açılmamış, müdürlük kadrolarına şube müdürlüğünden daha üst /eşit görev olarak kabul edilen fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterliği görevlerinde bulunanlar atanmıştır. Bu şekilde şube müdürlüğüne atananların tamamı önce yukarıda değinilen ve üst/ eşit görev niteliğinde bulunan kadrolara atanmış ve akabinde de kısa süre sonra şube müdürlüğü kadrolarına atamaları gerçekleştirilmiştir. Böylelikle, kısa süreli atamalarla üst görevlere getirilen kişiler, Yönetmelik'in söz konusu istisna hükmünden yararlanılarak şube müdürlüğü kadrolarına getirilmiş, mevzuatla getirilen eşitlik ve liyakat esası göz ardı edilmiştir. Ayrıca söz konusu istisna, bu tür atamalarda sadece sınav şartını ortadan kaldırmaktadır. Bu şekilde ataması yapılacak kişilerin 657 sayılı Kanun ve Yönetmelik'te belirlenen diğer şartları taşıyor olması gerekmektedir. Ataması yapılan kişilerin büyük çoğunluğu, Yönetmelik'in 6’ıncı maddesinde ifade edilen ve şube müdürlüğü görevinden daha alt görev grubu içerisinde üç yıl süreyle çalışma şartını taşımamaktadırlar. Bu yönüyle çalışma şartının sağlanılamamış olması da mevzuata aykırılık içermektedir. Konu hakkında 2019 yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporundan sonra şube müdürlüğü kadrolarına, şube müdüründen daha üst görev niteliğinde bulunan kadrolardan sınavsız atama yapılmadığı Kamu İdaresince ifade edilmişse de, mevcut şube müdürü kadrolarında bulunanların 657 sayılı Kanun ve Yönetmelik'te belirlenen diğer şartları taşıyor olmasından ötürü henüz düzeltici işlem tesis edilmediği değerlendirilmektedir. BULGU 2: Üniversitenin Mülkiyetinde, Yönetiminde ve Kullanımında Bulunan Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması Üniversiteye ait arazi ve arsaların üzerine yapılan binaların tapu kayıtlarında cins tashihlerinin yapılmadığı görülmüştür.
Genel yönetim kapsamındaki idarelerin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların kaydına ilişkin usul ve esaslar Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te düzenlenmiştir. Yönetmelik’in 5’inci maddesinde, kamu idarelerine ait taşınmazların miktar ve değer olarak takip edilmesi amacıyla kayıt altına alınması gerektiği ifade edilmiştir. Mezkûr Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde cins tashihi;

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 “Binalar, arazi ve arsalar ile yer altı ve yer üstü düzenlerinin mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtlarının farklılık göstermesi durumunda tapu kayıtlarının mevcut kullanım şekli dikkate alınarak düzeltilmesi işlemini ifade eder” şeklinde tanımlanmıştır. Bahsi geçen Yönetmelik’in 10’uncu maddesinde, kamu idarelerinin mülkiyetlerinde bulunan taşınmazların mevcut durumları ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazların kamu idaresinde mevcut kullanım şekilleriyle muhasebe kayıtlarına alınacağı ve kamu idarelerinin taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtları arasındaki farklılıkları gidermek için cins tashihi işlemini yapması gerektiği belirtilmiştir. Denetlenen Kamu İdaresinde yapılan incelemede, Üniversitenin kullandığı bazı taşınmazların mevcut kullanım şekilleri bina olmasına rağmen bu taşınmazların taşınmaz formlarında arazi veya arsa olarak göründüğü tespit edilmiştir. BULGU 3: Üniversite Mülkiyetindeki Taşınmazların Pazarlık Usulüyle İhale Edilmesi Üniversite mülkiyetindeki arazi üzerine kız yurdu ve kafeterya yapılması maksadıyla irtifak hakkı verilen taşınmazların 2886 sayılı Kanun’un 51/g bendine göre ihale edildiği anlaşılmıştır. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde, genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanun’da yazılı hükümlere göre yürütüleceği, 36’ncı maddesinde ise, bu Kanunun 1’inci maddesinde yazılı işlere ilişkin ihalelerde tekliflerin gizli olarak verilmesini sağlayan kapalı teklif usulünün esas olduğu, ancak 44’üncü maddede gösterilen işlerin belli istekliler arasında kapalı teklif usulüyle, 45’inci maddede gösterilen işlerin açık teklif usulüyle, 51’inci maddede sayılan işlerin pazarlık, 52’nci maddede gösterilen işlerin de yarışma usulüyle yaptırılabileceği hüküm altına alınmıştır. Kanun’un “Pazarlık usulüyle yapılacak işler” başlıklı mezkûr 51’inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde hangi işlerin bu kapsamda ihale edilebileceği şu şekilde belirlenmiştir; “g) Kullanışlarının özelliği, idarelere yararlı olması veya ivediliği nedeniyle kapalı veya açık teklif yöntemleriyle ihalesi uygun görülmeyen, Devletin özel mülkiyetindeki taşınır ve taşınmaz malların kiralanması, trampası ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kiralanması ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi,”

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 Madde hükmünde belirtildiği üzere taşınmazların kiralanması hususunda bu bent kapsamında pazarlık usulünün uygulanabilmesi için şu iki şartın birlikte mevcudiyeti gerekmektedir; 1-Taşınmazın, Devletin özel mülkiyetindeki veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan olması. 2-İşin özelliği, idareye yararlı olması veya ivediliği gereği kapalı ya da açık teklif yöntemlerinin kullanılamıyor olması. Diğer taraftan yasa koyucu, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında ifadesinin, özel bütçeli idarelerden olan üniversiteleri içermediğini zımni bir şekilde Kanun’da belli etmiştir. Bilindiği üzere, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75’inci maddesinin kapsamı “Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları” iken; bu ifadenin devamına 21.03.2018 tarihli ve 7103 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 26’ncı maddesiyle “özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar” ibaresi eklenmiş, böylelikle Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz mallarının kapsamına özel bütçeli idarelerden olan üniversitelere ait taşınmazların dâhil olmadığı açıklığa kavuşturulmuştur. Dolayısıyla, Kanun'un 51/g bendinde zikredilen Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmazlar emsal gösterilerek üniversite taşınmazlarının bu madde kapsamında pazarlıkla kiraya verilmesinin önü kapanmıştır. Dolayısıyla 51/g yöntemine göre pazarlık usulünün Devlete ait tapuda Maliye Hzinesi adına kayıtlı taşınmazlar kavramının karşılığı olan genel bütçeli kuruluşlara ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler dışında uygulanması mümkün değildir. Nitekim bu durum çeşitli yargı kararlarında da hükme bağlanmıştır. Yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan gerekçelerle, Üniversitenin mülkiyetinde bulunan taşınmazların kiralama işlemlerinin 2886 sayılı Kanun’un 51/g maddesine göre ihale edilmesi mümkün olmayıp, kapalı veya açık ihale yönteminin kullanılması gerekmektedir. Kamu İdaresi, Üniversite mülkiyetindeki taşınmazların kiraya verilmesinde bundan sonraki süreçte açık ihale usulü ile kiraya verilmesi konusunda gerekli özen gösterileceğini ifade etmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 BULGU 4: Doğrudan Temin Kapsamında Yapılan Alımlara İlişkin Bilgilerin Elektronik Kamu Alımları Platformuna Kaydedilmemesi Üniversite tarafından doğrudan temin yöntemiyle yapılan alımların bazılarında Elektronik Kamu Alımları Platformuna (EKAP) kayıt zorunluluğunun yerine getirilmediği tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Doğrudan temin kayıt formu” başlıklı 30.9.2’nci maddesinde; doğrudan temin yoluyla yapılan alımların, takip eden ayın onuncu gününe kadar “Doğrudan Temin Kayıt Formu” doldurularak EKAP üzerinden kayıt altına alınması gerektiği düzenlemesine yer verilmiştir. Yapılan inceleme neticesinde, Üniversitenin bazı birimlerince doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirilen alımlarda yukarıda yer verilen Tebliğ hükmüne riayet edilmediği ve söz konusu alımların EKAP üzerinden kayıt altına alınmadığı görülmüş olup birimlerin doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirdiği alımların “Doğrudan Temin Kayıt Formu” doldurularak EKAP üzerinden kayıt altına alınması gerekmektedir. BULGU 5: Doğrudan Temin Yoluyla Yapılan Alımlarda Yasaklılık Kontrolünün Yapılmaması 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22'nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında, doğrudan temin yöntemiyle parasal limit dâhilinde yapılan alımlarda yasaklılık kontrolünün yapılmadığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Teyit işlemleri” başlıklı 30.5.4’üncü maddesinde: “4734 sayılı Kanun'un 22 nci maddesi uyarınca doğrudan temin yoluyla alım yapılması halinde alım yapılacak kişi ya da firmanın ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı teyit ettirilmeyecektir. Ancak, anılan Kanunun 22 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen parasal limit dâhilinde yapılan alımlarda, alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin Kurumun internet sayfasındaki yasaklılar listesinde bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi ve yasaklı olduğunun belirlenmesi durumunda, söz konusu kişiden alım yapılmaması gerekmektedir.” Denilmektedir. Yukarıda yer verilen Tebliğ hükmü gereğince, İdarece parasal limit dahilinde doğrudan temin yöntemiyle yapılan alımlarda; alım yapılacak gerçek veya tüzel kişilerin yasaklılık kararlarının olup olmadığının teyit edilmesi, yasaklılık halinde ise bu kişilerden alım yapılmaması gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 8. EKLER EK 1: ÖNCEKİ YIL/YILLAR SAYIŞTAY DENETİM RAPORUNA İLİŞKİN İZLEME FORMU Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Mevzuatın İzin Vermediği Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı ile Değer Hareketleri Sonuç Hesabının Kullanılması 2020 Yerine Getirilmedi Konu 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporunun “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde 2'nci madde ile yeniden Rapora alınmıştır.

T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ 2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ .................................................................................................... 26
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ................................................................................................ 28
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................ 28
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 29
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 29
6. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 29

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu KISALTMALAR ÜBYS : Üniversite Bilgi Yönetim Sistemi DMİS : Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular

1. Muhasebe Kayıt Süresi ve Düzenine Uyulmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 58'inci maddesinin 2'nci fıkrasının (a) bendi uyarınca, 18.10.2011 tarih ve 28088 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik kapsamında kurulmuştur. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesinin İşletme vasıtasıyla yetkin olduğu konularda, Fakülte, Enstitü, Yüksekokul, Rektörlüğe bağlı Merkezler aracılığıyla yürütebileceği faaliyetler Yönetmelik’te aşağıdaki gibi belirlenmiştir: a) Klinik, poliklinik ve laboratuvarda yapılacak muayenede, tetkik, tahlil, tedavi, üretim ve bakımla ilgili faaliyetlerde bulunmak. b) Laboratuvar ve atölyelerde her çeşit cihaz, makine, alet-edevat, tesisat ve benzerlerinin üretim, bakım ve onarımını yapmak. c) Yükseköğretim kurumları dışındaki kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilerce talep edilecek; bilimsel görüş, proje, araştırma ve benzeri hizmetleri yapmak, seminer, konferans, sempozyumlar düzenlemek, kurslar açmak. ç) Mevcut fiziki kapasiteyi değerlendirerek birimlerin faaliyet alanları ile sınırlı olarak iş ve hizmet üretmek, elde edilen ürünlerin önceden Rektörün izni alınmak şartıyla pazarlanması ve satılması için satış ve teşhir yerleri açmak. d) Sanayi kuruluşlarınca üretilen çeşitli malların her türlü standartlara uygunluğu konusunda raporlar düzenlemek, analiz ve ölçümler yapmak, projeler hazırlamak ve uygulamak. e) Belirli bilimsel sonuçların uygulanmasını ve teknolojiye dönüşümünü sağlamak. f) Danışmanlık, kontrol, muayene ve benzeri hizmetler vermek, analiz ve ölçümler yapmak. g) Açılmış olan her türlü insan ve sağlık hizmetleri ile ilgili yataklı ve yataksız sabit ve geçici kuruluşları işletmek. ğ) Her türlü yayım ve basım işlerini yapmak.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Rektörlüğe bağlı bir birim olarak yapılanan Döner Sermaye İşletmesi, İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü olarak teşkilatlandırılmıştır. İşletme Müdürlüğü bünyesinde 1 işletme müdürü, 3 idari memur ve 1 sürekli işçi hizmet vermektedir. Maaşını/ücretini Döner Sermaye İşletmesinden alan 1 memur 50 işçi bulunmaktadır. İşletmenin Saymanlık Müdürlüğünde ise, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli 1 saymanlık müdürü, 3 memur görev yapmaktadır. 1.3. Mali Yapı Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Dolayısıyla, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun bütçe ile ilgili hükümlerine tabi olmayan İşletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta olup; Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör tarafından onaylanarak yürürlüğe girmektedir. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü, başlangıç bütçesinde 23.308.145,00 TL gelir öngörülmüş olup, gider bütçesi de aynı tutarda hazırlanmıştır. 2021 yılı bütçe gerçekleşmelerine bakıldığında; İşletmenin bütçe giderinin 23.591.775,86 TL, bütçe gelirinin ise 27.788.248,28 TL olarak gerçekleştiği görülmektedir. Gelir tablosunda 2021 yılının 1.822.506, 65 TL kâr ile kapatıldığı anlaşılmaktadır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi muhasebe ve raporlama işlemlerini, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütmektedir. İşletme, Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esaslarını, kıyasen

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 uygulamakta olup; T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan diğer düzenlemelere de tabidir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Gelir tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel malî tablolarından bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 29 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin 2021 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Muhasebe Kayıt Süresi ve Düzenine Uyulmaması Yevmiye defteri üzerinden yapılan incelemede; yevmiye sıra numaralarının atlanıldığı ve geçmişe yönelik muhasebe kayıtlarının yapıldığı, tespit edilmiştir. A) Atlanılan yevmiye numaralarının bulunması Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin; “Kayıt düzeni ve kayıt düzeltmesi” başlıklı 40’ıncı maddesinde muhasebe işlemlerinin, gerçekleşme sırasına göre düzenli bir şekilde hesap dönemi başında “1”den başlamak üzere hesap döneminin sonuna kadar numaralandırarak kaydedeceği, “Yevmiye sistemi, muhasebeleştirme belgeleri ve açılış kayıtları” başlıklı 57’nci maddesinde muhasebe işlemlerinin, yevmiye tarihi ve müteselsil sıra numarasına göre maddeler hâlinde önce yevmiye defterine kaydedileceği, muhasebeleştirme belgelerinin yevmiye tarih ve numarası sütunlarına, gerçekleşen işlemlerin kayda geçirildikleri tarih ile hesap döneminin başında “1”den başlayıp, hesap döneminin sonuna kadar devam eden birer numara verileceği belirtilmektedir.
Buna rağmen, yapılan incelemede yevmiye numaralarının atlanıldığı görülmüştür. B) Geçmişe Yönelik Muhasebe Kayıtlarının Yapılması Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Defterlerde kayıt süresi” başlıklı 62’nci maddesinde, gerçekleştirilen işlemlerin, muhasebe sistemindeki düzeni bozmayacak bir süre içinde defterlere kaydedilmesi gerektiği, kasa defteri ile yevmiye defterine günlük olarak kaydedileceği ve bu işlemlerin bu defterlere kaydının hiç bir sebeple geciktirilemeyeceği ifade edilmiştir. Yevmiye defteri üzerinden yapılan incelemede, 2021 yılı içinde gerçekleşen toplam 7.913 muhasebe kaydının 1.982’sinin geçmişe yönelik kayıt olduğu tespit edilmiştir. Kamu İdaresi söz konusu Yönetmelik hükümlerine aykırı hataların sistemsel kaynaklı olduğunu belirtmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 31 Sonuç itibarıyla, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'nin ilgili hükümlerine aykırı hataların giderilmesi açısından gerek muhasebe sisteminde kullanılan Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemmi (DMİS) programının eksikliklerinin giderilmesi gerekse ilgili personel eğitiminin sağlanması gerektiği değerlendirilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 32 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr