2021 - ADANA ALPARSLAN TÜRKEŞ BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ.pdf

ADANA ALPARSLAN TÜRKEŞ BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ Eylül 2022

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .................................................................................................. 9
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................ 10
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 10
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ...................................................................... 10
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 13
7. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 13

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: Teşkilat Yapısı ............................................................................................................. 2 Tablo 2: İdari Personel Sayıları .................................................................................................. 3 Tablo 3: Akademik Personel Kadro Durumu ............................................................................. 4 Tablo 4: 2021 Mali Yılı Bütçe Giderleri .................................................................................... 5 Tablo 5: 2021 Mali Yılı Bütçe Gelirleri ..................................................................................... 6 Tablo 6: Bütçe Dışı Kaynaklar ................................................................................................... 6 Tablo 7: Bütçe Giderlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri ............................................................ 7 Tablo 8: Bütçe Gelirlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri ............................................................. 7 Tablo 9: 2021 Yılı Faaliyet Sonuçları Tablosu (TL) .................................................................. 8 Tablo 10: 4923 Yevmiye Numaralı Hesap Kaydı .................................................................... 15

KISALTMALAR TKYS: Taşınır Kayıt ve Yönetim Sistemi TÜBİTAK: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırmalar Kurumu

BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular

1. Görevde Yükselmeye Tabi Kadrolara Sınav Şartına Uyulmadan Atama Yapılması
2. Taşınırların Sebebi Tespit Edilmeden Gider Yazılarak Kayıtlardan Çıkarılması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Anayasa’nın 130’uncu maddesinde, çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin Devlet tarafından kanunla kurulması öngörülmüştür. Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi de Anayasa’nın yukarıda yer verilen hükmüne istinaden, 31.03.2011 tarihli ve 6218 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1’inci maddesi ile 28.03.1983 tarihli ve 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu’na eklenen Ek 143’üncü madde uyarınca “Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi” adıyla kurulmuş olup 21.02.2019 tarihli ve 7167 sayılı Kanun’un 1’inci maddesiyle yapılan değişiklik ile bugünkü adını almıştır. Yükseköğretimin amaç ve ilkeleri, yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayın, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esaslar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’yla düzenlenmiştir. Bu Kanun’un 12’nci maddesinde Yükseköğretim Kurumlarının görevleri sayılmakta olup bu görevler; toplumun ihtiyaçları, kalkınma planları ilke ve hedeflerine uygun bilimsel eğitim-öğretim, araştırma, yayım ve danışmanlık yapmak, bu ilke ve hedefler doğrultusunda insan gücü yetiştirmek, toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, üretimde artışı sağlayacak uygulamalı çalışmalarda bulunmak, bu amaçla döner sermaye işletmelerini kurmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmak olarak özetlenebilir. Yükseköğretim kurumları için temel mevzuat 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu’dur. Bunların dışında üniversitelerin faaliyetlerini yürütürken tabi oldukları mevzuat; 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu, 3843 sayılı Yükseköğretim Kurumlarında İkili Öğretim Yapılması, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bir Ek Madde Eklenmesi

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Hakkında Kanun, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, 4857 sayılı İş Kanunu, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu ile diğer ilgili düzenlemelerdir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesinin teşkilat yapısı akademik ve idari birimlerden meydana gelmektedir. Akademik yapısı, fakülte dekanlıkları, yüksekokul müdürlükleri, enstitü müdürlükleri ile araştırma ve uygulama merkezlerinden oluşmaktadır. Üniversitenin idari yapısı ise; rektör, rektör yardımcıları, genel sekreterlik, iç denetim birimi, hukuk müşavirliği, dış ilişkiler birimi, engelli öğrenciler birimi, burslu öğrenciler birimi, uluslararası öğrenci ofisi, daire başkanlıkları, şube müdürlükleri, döner sermaye işletme müdürlüğü, koordinatörlükler ve bilimsel araştırma projeleri koordinasyon biriminden oluşmaktadır. Üniversitenin üst yöneticisi olan rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca atanmaktadır. Üniversitenin akademik karar organı senato olup; üniversite yönetim kurulu ise idari faaliyetlerde rektöre yardımcı olmaktadır. Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi bünyesinde 6 fakülte, 1 yüksekokul, 1 enstitü ile 2 rektörlüğe bağlı bölüm bulunmaktadır. Akademik ve idari birimlerine ilişkin teşkilat şeması aşağıdaki gibidir. Tablo 1: Teşkilat Yapısı I. İdari Birimler II. Akademik Birimler  Rektör  Rektör Yardımcıları  Genel Sekreterlik  İç Denetim Birimi  Hukuk Müşavirliği  Dış İlişkiler Birimi  Engelli Öğrenciler Birimi  Fakülteler Mühendislik Fakültesi İşletme Fakültesi Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Siyasal Bilgiler Fakültesi

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 I. İdari Birimler II. Akademik Birimler  Burslu Öğrenciler Birimi  Uluslararası Öğrenci Ofisi  Daire Başkanlıkları Bilgi İşlem Daire Başkanlığı İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı Personel Daire Başkanlığı Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı  Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü  Bilgi Edinme Birimi  EBYS ve Evrak Hizmetleri  Fakülte, Yüksek Okul ve Sekreterlikleri  Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi  İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinatörlüğü  Kurumsal İletişim Koordinatörlüğü  Kalite Yönetim Koordinatörlüğü  ÖYP Kurum Koordinasyon Birimi  Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu  YLSY Burs Programı Koordinatörlüğü  Enstitüler: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü  Yüksekokullar Yabancı Diller Yüksekokulu  Rektörlüğe Bağlı Bölümler Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bölümü Türk Dil Bölümü  Uygulama ve Araştırma Merkezleri 7 adet Üniversitede 2021 yılsonu itibarıyla 375 akademik ve 344 idari olmak üzere toplam 719 personel mevcut olup sınıf ve unvanlarına göre dolu ve boş kadro durumunu gösteren tablo aşağıdaki gibidir. Tablo 2: İdari Personel Sayıları Dolu Boş Toplam Genel İdari Hizmetler 150 198 348 Sağlık Hizmetleri Sınıfı 2 14 16 Teknik Hizmetleri Sınıfı 35 52 87 Avukatlık Hizmetleri 1 2 3 Yardımcı Hizmetler Sınıfı 18 24 42 4/B Sözleşmeli Personel 30 56 86

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Dolu Boş Toplam Sürekli İşçi 108 5 113 Toplam 344 351 695 Tablo 3: Akademik Personel Kadro Durumu Unvan Kadroların Doluluk Durumu İstihdam Şekli Dolu Boş Toplam Profesör 20 180 200 Tam Zamanlı Doçent 34 207 241 Tam Zamanlı Dr. Öğretim Üyesi 110 251 361 Tam Zamanlı Öğretim Görevlisi 63 238 301 Tam Zamanlı Araştırma Görevlisi 148 452 600 Tam Zamanlı Toplam 375 1328 1703 Üniversitenin diğer kurum ve kuruluşlarla ilişkisi: Yükseköğretim Kurulu, yükseköğretim kurumlarının öğretimini ve bilimsel araştırma faaliyetlerini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmakla görevlidir. Yükseköğretim Denetleme Kurulu, Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim yetkisine sahiptir. Üniversitelerce hazırlanan bütçeler, Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, T.C. Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak yürürlüğe girmektedir. 1.3. Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun, 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve Yüksek Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 alan Üniversite giderlerini, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak finanse etmektedir. Ekonomik sınıflandırma açısından Üniversitenin 2021 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yıl sonu gerçekleşmelerinin yer aldığı aşağıdaki tabloda; 2021 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 116.998.000,00 TL ödenek tahsis edildiği, yıl içinde 16.782.705,53 TL ödenek eklendiği, yedek ödenekten aktarmalarla eklenen ödeneğin ise 14.207.000,00 TL olduğu, böylece toplam tahsis edilen ödeneğin 147.987.705,53 TL’ye ulaşmış olduğu, bu ödeneğin %82,17’sinin yani 121.537.442,45 TL’sinin kullanıldığı, kullanılmayan 26.450.263,08 TL ödeneğin yıl sonunda iptal edildiği, yapılan harcamaların %66,53’ünün Personel Giderleri ve SGK Devlet Primi Giderlerinden, %5,19’unun Mal Ve Hizmet Alım Giderlerinden, %2,1’inin Cari Transferlerden ve %26,18’inin de Sermaye Giderlerinden oluştuğu görülmektedir. Tablo 4: 2021 Mali Yılı Bütçe Giderleri Ekonomik Kod Bütçe Başlangıç Ödeneği (TL) Toplam Ödenek (TL) Toplam Harcanan (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Giderleri İçindeki Payı (%) 01-Personel Giderleri 61.051.000,00 70.946.009,32 70.531.166,85 99,41 58,04 02-Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 9.125.000,00 10.533.001,00 10.322.442,94 98 8,49 03-Mal ve Hizmet Alım Giderleri 5.014.000,00 10.628.298,32 6.309.828,66 59,37 5,19 05-Cari Transferler 2.008.000,00 2.750.396,89 2.553.610,24 92,85 2,1 06-Sermaye Giderleri 39.800.000,00 53.130.000,00 31.820.393,76 59,89 26,18 TOPLAM 116.998.000,00 147.987.705,53 121.537.442,45 82,17 100 2021 yılı bütçe başlangıç ödeneği; 116.998.000,00 TL olarak tahmin edilmesine karşın bütçe giderleri, bütçe başlangıç ödeneğinin % 103,87’si oranında yani 121.537.442,45 TL olarak gerçekleşmiştir. Başlangıç bütçesine göre yalnızca sermaye giderleri tahmin edilenin altında %79,94 olarak gerçekleşmiştir. Sermaye Giderleri kapsamında; yabancı diller yüksekokulu, merkezi araştırma laboratuvarı, spor salonu, açık spor tesisleri, mühendislik fakültesi 2.etap binaları (3 adet 4 katlı betonarme bina bloğu, 1 adet tek katlı betonarme amfi bloğu, altyapı ve peyzaj işleri)

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 yapılmıştır. Mal ve Hizmet Alım Giderlerinin 2.312.471,25 TL’si ise elektrik alım giderlerinden oluşmaktadır. Ekonomik sınıflandırma açısından Üniversitenin 2021 yılı bütçesinde yer alan gelirlerin dağılımının ve yıl sonu gerçekleşmelerinin yer aldığı aşağıdaki tabloda; bütçe gelir tahmininin 116.998.000,00 TL olmasına karşılık gerçekleşmenin % 108,19 fazlasıyla 126.590.549,55 TL’ye ulaşmış olduğu, toplam gelir gerçekleşmesinin bütçe içindeki payının %94,13’ünün Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler, %3,56’sının Diğer Gelirler ve %2,31’inin Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirlerinden oluştuğu görülmektedir. Tablo 5: 2021 Mali Yılı Bütçe Gelirleri Ekonomik Kod Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Gelirleri İçindeki Payı (%) 03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 25.000,00 2.966.453,64 11.865 2,31 04-Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 116.727.000,00 119.166.858,72 102,09 94,13 05-Diğer Gelirler 246.000,00 4.457.237,19 1.812 3,56 Toplam 116.998.000,00 126.590.549,55 108 100 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirlerinde, tahmin ve gerçekleşme arasındaki yüksek oranda sapma; 2.668.584,75 TL tutarındaki Tezsiz Yüksek Lisans Gelirlerinden kaynaklanırken, Diğer Gelirlerde tahmin ve gerçekleşme arasındaki sapma sebebinin 1.397.583,70 TL tutarında gerçekleşen Öğrenci Katkı Payı Telafi Gelirleri ve 2.000.000,00 TL tutarındaki nakdi teminatın irat kaydedilmesi olduğu anlaşılmıştır. Bunun dışında, Üniversitenin bütçe dışı kaynaklardan sağladığı gelirleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Tablo 6: Bütçe Dışı Kaynaklar Proje Türü Gelen Tutar Para Birimi TÜBİTAK Projeleri 4.191.984,44 TL Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı Projeleri 143.600,00 TL Avrupa Birliği Projeleri 136.681,60 AVRO Diğer (Graphene Reinforced Functional Thermoplastic Materials Projesi) 54.969,00 USD

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Üniversitenin bütçe gelir ve giderlerinin ekonomik sınıflandırmaya göre son üç yıllık değişim yüzdeleri aşağıdaki tablolarda yer almaktadır. Tablo 7: Bütçe Giderlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri Bütçe Giderinin Çeşidi 2019 Yılı (TL) (A) 2020 Yılı (TL) (B) 2021 Yılı (TL) (C) 2020-2019 Değişim Oranı (%) [D=(B-A)/A] 2021-2020 Değişim Oranı (%) [E=(C-B)/B] Personel Giderleri 47.787.406,84 56.003.357,91 70.531.166,85 17,19 25,94 SGK Devlet Prim Giderleri 7.080.403,56 8.191.488,10 10.322.442,94 15,69 26,01 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 5.414.102,46 5.504.457,99 6.309.828,66 1,66 14,63 Cari Transferler 1.781.319,67 2.302.688,79 2.553.610,24 29,26 10,89 Sermaye Giderleri 40.768.413,44 20.902.965,04 31.820.393,76 -48,72 52,22 Toplam 102.832.645,97 92.905.557,83 121.537.442,45 -9,65 30,81 2021 yılında bütçe giderleri 2020 yılına göre %30,81, Sermaye Giderleri %52,22 Cari Transferler %10,89 Personel Giderleri %25,94 Mal ve Hizmet Alım Giderleri %14,63 ve SGK Devlet Primi Giderleri ise %26,01 artış göstermiştir. Tablo 8: Bütçe Gelirlerinin 3 Yıllık (2019-2021) Seyri Bütçe Gelirinin Çeşidi 2019 Yılı (TL) (A) 2020 Yılı (TL) (B) 2021 Yılı (TL) (C) 2020-2019 Değişim Oranı (%) [D=(B-A)/A] 2021-2020 Değişim Oranı (%) [E=(C-B)/B] Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 1.447.716,96 2.368.377,83 2.966.453,64 63,59 25,25 Alınan Bağış ve Yardım ile Özel Gelirler 101.876.100,00 91.899.970,00 119.166.858,72 -9,79 29,67 Diğer Gelirler 1.920.703,28 2.426.532,90 4.457.237,19 26,33 83,68 Toplam 105.244.520,24 96.694.880,73 126.590.549,55 -8,12 30,91 Bütçe Gelirlerinden Red ve İadeler Toplamı (-) 3.701,36 34.818,43 104.454,00 840,69 200 Net Toplam 105.240.818,88 96.660.062,30 126.486.095,55 -8,15 30,86 2021 yılında bütçe gelirleri 2020 yılına göre net %30,86 artış göstermiştir. Yukarıda bütçe gelir ve gider tahmin ve gerçekleşmeleri verilen Üniversitenin, bütçe ile ilgili olsun veya olmasın tahakkuk eden her türlü gelir ve giderin raporlandığı Faaliyet Sonuçları Tablosu’nda dönem net faaliyet gelirinin 146.274.912,05 TL, dönem faaliyet giderinin 103.454.527,15 TL olduğu ve 2021 yılını 42.820.384,90 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamladığı görülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Tablo 9: 2021 Yılı Faaliyet Sonuçları Tablosu (TL) Faaliyet Giderleri Brüt Faaliyet Gelirleri İndirim, İade, İskonto Toplamı Net Gelir Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu 103.454.527,15 146.416.593,72 141.681,67 146.274.912,05 42.820.384,90 Üniversite, merkezi yönetim bütçesi içerisinde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresi olmakla birlikte 5018 sayılı Kanun’da tanımlanan bütçe türleri dışında kalan Döner Sermaye İşletmesi ve Sosyal Tesis İşletmesi (kantin) de kaynakları arasında yer almaktadır. Döner Sermaye İşletmesinin 2021 yılı gelirleri toplamı 547.658,97 TL, faaliyet giderleri toplamı 799.959,13 TL’dir. Döner Sermaye İşletmesi 2021 yılını 252.300,16 TL olumsuz faaliyet sonucu ile kapatmıştır. Sosyal Tesis İşletmesinin (kantin) 2021 yılı faaliyet gelirleri toplamı 289.679,80 TL, faaliyet giderleri toplamı 308.786,23 TL’dir. Sosyal Tesis İşletmesi 2021 yılını 19.106,43 TL olumsuz faaliyet sonucu ile kapatmıştır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Üniversite, Kanun’un 80’inci maddesinin T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup, bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Üniversite bütçesi, analitik bütçe hazırlama rehberi çerçevesinde hazırlanmaktadır. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede tahakkuk esaslı devlet muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığının Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Üniversite bütçesinin takibi ve muhasebe işlemleri, Genel Sekreterliğe bağlı olarak faaliyet gösteren Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından yapılmaktadır. Kamu İdarelerinin Kesin Hesaplarının Düzenlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik uyarınca kesin hesap cetvel ve belgeleri, strateji geliştirme birimi tarafından bütçe

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 uygulamasına esas muhasebe kayıtları dikkate alınarak hazırlanmaktadır. Üniversiteye ilişkin mali istatistikler ise 5018 sayılı Kanun kapsamında T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığına bildirilmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Faaliyet sonuçları tablosu, • Öz kaynak değişim tablosu, • Bütçelenen ve gerçekleşen tutarların karşılaştırma tablosu, • İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinde tanımlandığı üzere mali kontrol, kamu kaynaklarının belirlenmiş amaçlar doğrultusunda, ilgili mevzuatla belirlenen kurallara uygun,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasını sağlamak için oluşturulan kontrol sistemi ile kurumsal yapı, yöntem ve süreçleri ifade etmektedir. İç kontrol sisteminin ne olduğu, amacı, yapısı ve işleyişi 5018 sayılı Kanun’un beşinci kısmında 55 ile 67’nci maddeleri arasında belirlenmiştir. Buna göre, kamu idarelerinin malî yönetim ve kontrol sistemlerinin yapısını aşağıda belirten unsurlar oluşturmaktadır:  Harcama birimleri,  Muhasebe ve malî hizmetler  Ön malî kontrol  İç denetim Temel unsurları bu olan iç kontrolün işleyişi ile ilgili ayrıntılı hükümler,26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberlerle belirlenmiştir. 2021 yılı denetimi kapsamında, anılan mevzuat çerçevesinde, Üniversite iç kontrol sistemi aşağıdaki şekilde değerlendirilmektedir: İç kontrol sistemi ve işleyişinin üst yönetici ve personel tarafından sahiplenilerek desteklenmesinin sağlandığı, organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumluluklar ile yetki devrinin sınırlarının açıkça belirlendiği ve yazılı olarak bildirildiği, uygulamadaki eksikliklerin giderilmeye çalışıldığı anlaşılmıştır. Tüm idari birimlerinin organizasyon şemaları, iş akış süreçleri, personelin görevlerini, yetki ve sorumluluklarını içeren görev tanımları oluşturularak birimlerin web sayfasında yayımlanmıştır. Üniversite stratejik planı ve bu planın yıllık uygulama dilimi olan performans programı ile faaliyet sonuçlarını ve değerlendirmelerini içeren önceki yıllar idare faaliyet raporları mevcuttur. 2021-2025 yıllarını kapsayan Stratejik Plan ve 2021 yılı Performans Programı’nda Üniversitenin misyonu ve vizyonu belirtilmiştir. Bu nedenle personelin tamamının misyon ve vizyon hakkında bilgi sahibi olduğu kanaatine varılmıştır. Misyonun gerçekleştirilmesini sağlamak üzere idare birimleri ve alt birimlerce yürütülecek görevler yazılı olarak tanımlanmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 2021-2025 yıllarını kapsayan Stratejik Plan Üniversitenin kendi birimleri ve personelinin katkılarıyla mevzuata uygun olarak hazırlanmıştır. Yürütülecek program, faaliyet ve projeler ile bunların kaynak ihtiyacı, performans hedef ve göstergelerini içeren Performans Programı hazırlanmıştır. Üniversite bütçesini Stratejik Plan ve Performans Programı’na uygun olarak hazırlamıştır. Kurumsal risk yönetim çalışmaları için yapılan planlamada; Risk Strateji Belgesi hazırlanarak görev ve sorumlulukları belirlenen personelin katılımıyla risk tespitleri ve değerlendirmesi yapılmış, risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesine yönelik kontrol faaliyetleri oluşturulmuştur. Ön mali kontrol sistemi, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’a uygun olarak kurulmuştur. Üniversitede yönetimin ihtiyaç duyduğu gerekli bilgileri ve raporları üreten ve analiz yapma imkanı sunan Elektronik Bilgi Yönetim Sistemi, Öğrenci Otomasyon Sistemi, Bütçe Takip Sistemi vb. sistemler kullanılmaktadır. Kullanılan bu sistemlerin takibi ve dizaynı, bilgi güvenliğini ve yedekleme gerekliliklerini sağlayacak şekilde Bilgi İşlem Daire Başkanlığı tarafından yapılmaktadır. Faaliyet sonuçları ve değerlendirmelerin yer aldığı İdare Faaliyet Raporu mevzuatta öngörülen sürede yayımlanmamıştır. İç kontrol sisteminin, görevlendirilen İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulu tarafından değerlendirilerek üst yöneticinin onayına sunulduğu ve tespit edilen yetersizlikler kapsamında birimlerin bilgilendirildiği, geçmiş yıllar İdare Faaliyet Raporu’nda yer alan İç Kontrol Güvence Beyanı’nın üst yönetici tarafından, Birim Faaliyet Raporu’nda yer alan İç Kontrol Güvence Beyanı’nın ise harcama yetkilileri tarafından imzalanarak birimlerin web sayfasında yayımlandığı anlaşılmıştır. Üniversite bünyesinde iç denetim biriminin yönetim ve kontrol yapılarının değerlendirilip raporlanabilmesi için yeterli sayıda iç denetçi görevlendirildiği değerlendirilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan; geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Görevde Yükselmeye Tabi Kadrolara Sınav Şartına Uyulmadan Atama Yapılması Görevde yükselme sınavına tabi kadrolara atama işlemlerinde sınav şartına uyulmadan atama yapıldığı görülmüştür. Üniversitede, görevde yükselme sınavına tabi kadrolardan olan Şube Müdürlüğü kadrolarına yapılan atamaların incelenmesi neticesinde, 2 personelin Fakülte Sekreterliği kadrolarına atandıktan sonra Üniversite bünyesinde değişik Şube Müdürlüğü kadrolarına atandıkları görülmüştür. Fakülte sekreterliklerine atanmalar 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68/B ve 76’ncı maddelerine göre yapılmakta olup atamaların gerek öğrenim durumu gerek hizmet süreleri, gerekse kadro dereceleri yönünden bu maddelerde öngörülen şartlara uygun olarak gerçekleştiği anlaşılmıştır. Ancak 12.04.2014 tarihli ve 28970 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yükseköğretim Üst Kuruluşları İle Yükseköğretim Kurumları

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nde şube müdürlüğü için sınav şartı bulunmasına rağmen fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterliği kadroları için mevzuatta öngörülen şartlara sahip olma dışında, ayrıca görevde yükselme sınavı şartı öngörülmemiştir. Dolayısıyla yukarıda belirtilen memur kadrolarından fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterliği kadrolarına atamalarda anılan mevzuata aykırılık söz konusu değildir. Ancak; sayılan unvanlarda bulunan memurlar bu kadrolara atandıktan belirli bir süre sonra, bu defa Yönetim Hizmetleri grubu içerisinde yer alan ve bu kadro unvanına göre bir alt unvanlı kadro olan “Şube Müdürlüğü” kadrolarına atanmakta ve bu atamaların da anılan Yönetmeliğin 20’nci maddesinin (b) bendinde yer alan; “Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.” hükmüne istinaden yapıldığı görülmektedir. Fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterliği kadrolarının şube müdürlüğü kadrosuna göre üst kadro mahiyetinde olduğu bu sebeple ilgili Yönetmeliğin 20’nci maddesinde yer alan düzenleme çerçevesinde Fakülte, Yüksekokul ve Enstitü Sekreterleri arasından alt kadro olarak değerlendirilen şube müdürlüğüne sınavsız atama yapıldığı düşünülse de; Yönetmelik kapsamında olmayan Fakülte, Enstitü ve Yüksekokul Sekreterliği kadroları şube müdürlüğü kadrosuna göre üst kadro olarak değerlendirip sınavsız atama işleminin tesisi, Yönetmeliğin liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumları memurlarının görevde yükselme ve unvan değişikliği sağlama amacı ile uyumlu olmadığı değerlendirilmektedir. İdare tarafından verilen cevapta söz konusus hususla ilgili gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir. Sonuç itibariyle; görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavına tabi bir görev için önce fakülte sekreterliğine daha sonra şube müdürlüğüne atama yapılması, anılan Yönetmeliğin amacına aykırı bir uygulamaya neden olmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 BULGU 2: Taşınırların Sebebi Tespit Edilmeden Gider Yazılarak Kayıtlardan Çıkarılması Dönem sonu işlemlerinin yapılması sırasında taşınır kayıtları ile muhasebe kayıtları arasında tespit edilen tutarsızlığın sebebi araştırılmadan gider yazılarak kayıtlardan çıkarıldığı görülmüştür. 4923 numaralı yevmiye kaydı açıklamasında “İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı’nın yılsonu işlemlerini tamamlamak için çıkarılan TKYS – Muhasebe Karşılaştırma Raporu incelenmiş muhasebe tutarı taşınır tutarından fazla olduğu tespit edilmiş gerekli düzenleme için de ilgili kodlardaki hesaplara (253.02.05- 253.03.04- 253.03.06- 255.03.01) karşılık Giderler Hesabı (630.99.99) kullanılarak manuel ön muhasebe kaydı oluşturulmuştur. Böylelikle yılsonu işlemlerinde tutarlılık sağlanmıştır.” denilerek aşağıdaki muhasebe işlemi yapılmıştır. Tablo 10: 4923 Yevmiye Numaralı Hesap Kaydı Hesap Kodu Borç Tutarı(TL) Alacak Tutarı (TL) Hesap Ad Yevmiye No 253 0,00 22.985,08 Araştırma ve Üretim Amaçlı Cihazlar ve Aletleri 4923 253 0,00 145.563,61 Güç Elektroniği ve Basınçlı Makineler ile Aletleri 4923 253 0,00 7.314,47 Ölçüm, Tartı, Çizim Cihazları ve Aetleri 4923 255 0,00 1.324,06 Büro Mobilyaları 4923 630 177.187,22 0,00 Yukarıda Tanımlanamayan Diğer Giderler 4923 177.187,22 177.187,22
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 129’uncu maddesinde; yapılan sayımlar sonucunda tespit edilen kasa, döviz, alınan çek, menkul kıymet, stok ve benzeri noksanlıkların, nedenleri belirleninceye kadar geçici olarak kaydedilip izlenmesi için 197 Sayım Noksanları Hesabının kullanılması gerektiği ifade edilmiştir. Bu düzenlemeye göre, taşınırların gider yazılmadan önce noksanlık sebebinin araştırılıp tespit edilmesi ve bu tespit gerekçesine uygun olmak üzere, ilgili hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir. Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta bulguda bahsedilen hususun sistemsel bir hatadan kaynaklandığı ve bu konuyla ilgili gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 Taşınır kayıtları ile muhasebe kayıtları arasında oluşan 177.187,22 TL’lik tutarsızlığın gerçekçi ve kabul edilebilir sebepleri belirleninceye kadar 197 Sayım Noksanları Hesabında izlenmesi gerekir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr