TRAKYA ÜNİVERSİTESİ Eylül 2021
İÇERİK TRAKYA ÜNİVERSİTESİ 2020 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 TRAKYA ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2020 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 20
T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI TRAKYA ÜNİVERSİTESİ 2020 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: 2020 Mali Yılı Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu (TL) ......................................3 Tablo 2: 2020 Mali Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu (TL) .............................................................4 Tablo 3: Bütçe Giderlerinin 3 Yıllık (2018-2020) Seyri (TL) ..................................................4 Tablo 4: Bütçe Gelirlerinin 3 Yıllık (2018-2020) Seyri (TL) ...................................................5 Tablo 5: 2020 Mali Yılı Faaliyet Sonuçları Tablosu (TL) .......................................................5 Tablo 6: 4734 Sayılı Kanun'un 21/f ve 22/d Kapsamındaki Alımlar (TL) .............................. 15
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Diğer Bulgular
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2
6245 sayılı Harcırah Kanunu ile diğer ilgili mevzuattır.
1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları
Trakya Üniversitesi akademik ve idari birimlerden oluşmaktadır
Akademik yapısı Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları,
Fakülte Dekanlıkları, Yüksekokul Müdürlükleri, Enstitü Müdürlükleri ile Araştırma ve
Uygulama Merkezlerinden oluşmaktadır.
Üniversitenin idari yapısında ise; Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör
Yardımcıları, Genel Sekreterlik, Hastane Başmüdürlüğü, İç Denetim Birimi, Koordinatörlükler,
Daire Başkanlıkları ve ile Hukuk Müşavirliği ve Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü
bulunmaktadır.
Üniversitenin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanı tarafından, dekanlar ise
Yükseköğretim Kurulu’nca atanmaktadırlar.
Üniversitenin akademik karar organı Senato olup; Üniversite Yönetim Kurulu ise idari
faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır.
Trakya Üniversitesinin Edirne il merkezi ve ilçelerde toplam 13 yerleşkesi bulunmakta
olup; 14 fakülte, 5 yüksekokul, 1 konservatuvar, 5 enstitü, 10 meslek yüksekokulu ve 37
Uygulama ve Araştırma Merkezi bulunmaktadır.
Üniversitede 2020 yılsonu itibariyle akademik ve idari personel sayısı toplam 4.184'dür.
Bu personelden 1.860’ı akademik personel (25 yabancı uyruklu sözleşmeli akademik personel),
1.365’i idari personel ve 959’u işçi kadrosunda görev yapmaktadır.
Yükseköğretim Kurulu, Yükseköğretim kurumlarının öğretimini ve bilimsel araştırma
faaliyetlerini planlamak düzenlemek, yönetmek, denetlemek, üniversitelere tahsis edilen
kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi
için planlama yapmakla görevlidir.
Yükseköğretim Denetleme Kurulu, Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı
birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim yetkisine
sahiptir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Üniversitelerce hazırlanan bütçeler, Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, T.C. Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak yürürlüğe konulmaktadır. 1.3. Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan Kamu İdaresi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2020 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile Trakya Üniversitesine 418.775.000,00 TL ödenek tahsis edilmiş olup yıl içinde 70.231.402,00 TL ödenek eklenmesiyle toplam tahsis edilen ödenek tutarı 489.006.402,00 TL’ye ulaşmıştır. Yıl sonu itibarıyla bu tutarın 425.428.738,00 TL’sinin harcanmasıyla toplam ödeneğin kullanılma oranı %87 olarak gerçekleşmiştir. Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2020 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir: Tablo 1: 2020 Mali Yılı Bütçe Giderleri ve Ödenekler Tablosu (TL) Ekonomik Kod Bütçe Başlangıç Ödeneği Toplam Ödenek Toplam Harcanan Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Giderleri İçindeki Payı (%) 01-Personel Giderleri 289.024.000,00 304.928.523,00 298.191.009,00 97,79 70,09 02-SGK Devlet Primi Giderleri 48.291.000,00 50.757.400,00 50.446.138,00 99,39 11,86 03-Mal ve Hizmet Alım Giderleri 29.227.000,00 37.038.286,00 23.817.424,00 64,30 5,60 05-Cari Transferler 15.189.000,00 16.782.193,00 16.434.473,00 97,93 3,86 06-Sermaye Giderleri 37.044.000,00 79.500.000,00 36.539.694,00 45,96 8,59 Toplam 418.775.000,00 489.006.402,00 425.428.738,00 87 100 Bütçe başlangıç ödenekleri ile harcama tutarları dikkate alındığında, bütçe başlangıç ödeneğinin %15,89 oranında aşıldığı görülmüştür. Bu oran, personel giderlerinde %3,17; sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde %4,46, cari transfer giderlerinde %8,20 artış olarak gerçekleşmiştir. Personel, sosyal güvenlik ve cari transfer gider kalemleri beklenenin
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 üstünde gerçekleşirken, mal ve hizmet alım giderleri ile sermaye giderleri beklenenin altında gerçekleşmiştir. Tablo 2: 2020 Mali Yılı Bütçe Gelirleri Tablosu (TL) Ekonomik Kodu Bütçe Başlangıç Tahmini Gerçekleşen Tutar Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Gelirleri İçindeki Payı (%) 03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 18.985.000,00 12.288.863,00 64,73 2,77 04-Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 385.769.000,00 406.257.428,00 105,31 91,65 05-Diğer Gelirler 14.021.000,00 24.702.427,00 176,18 5,58 Toplam 418.775.000,00 443.248.718,00 105,84 100 Bütçe gelirleri 2020 mali yılında bütçede öngörülen tutarı aşmış %105,84 oranında gerçekleşmiştir. Bunda alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirlerdeki artışın payı olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca, teşebbüs ve mülkiyet gelirlerin bütçede öngörülen tutarın %64,73’nde gerçekleştiği görülmektedir. Üniversitenin bütçe gelirler ve giderlerinin ekonomik sınıflandırmaya göre son üç yıllık seyri değişim yüzdeleri aşağıdaki tablolarda yer almaktadır. Tablo 3: Bütçe Giderlerinin 3 Yıllık (2018-2020) Seyri (TL) Bütçe Giderinin Çeşidi 2018 Yılı (A) 2019 Yılı (B) 2020 Yılı (C) 2019-2018 Değişim Oranı (%) [D=(B-A)/A] 2020-2019 Değişim Oranı (%) [E=(C- B)/B] Personel Giderleri 215.228.008,00 261.118.245,00 298.191.009,00 21,32 14,20 SGK Devlet Prim Giderleri 34.559.336,00 43.055.817,00 50.446.138,00 24,59 17,16 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 27.055.574,00 29.835.581,00 23.817.424,00 10,28 -20,17 Cari Transferler 10.741.526,00 14.690.149,00 16.434.473,00 36,76 11,87 Sermaye Giderleri 77.095.377,00 32.502.946,00 36.539.694,00 -57,84 12,42 Toplam 364.679.821,00 381.202.738,00 425.428.738,00 4,53 11,60
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Tablo 4: Bütçe Gelirlerinin 3 Yıllık (2018-2020) Seyri (TL) Bütçe Gelirinin Çeşidi 2018 Yılı (A) 2019 Yılı (B) 2020 Yılı (C) 2019-2018 Değişim Oranı (%) [D=(B- A)/A] 2020-2019 Değişim Oranı (%) [E=(C- B)/B] Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 16.090.554,00 16.239.837,00 12.288.863,00 0,93 -24,33 Alınan Bağış ve Yardım ile Özel Gelirler 303.174.809,00 353.857.986,00 406.257.428,00 16,72 14,81 Diğer Gelirler 17.601.108,00 17.530.853,00 24.702.427,00 -0,40 40,91 Toplam 336.866.471,00 387.628.676,00 443.248.718,00 15,07 14,35 Bütçe Gelirlerinden Red ve İadeler Toplamı (-) 860,00 4.909 1.615 470 -67 Net Toplam 336.865.611,00 387.623.767,00 443.247.103,00 15 14 Dönem faaliyet net geliri 459.986.423,08 TL, faaliyet gideri ise 680.373.583,85 TL olan Üniversitenin, 2020 yılını 220.387.160,77 TL olumsuz faaliyet sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır. Tablo 5: 2020 Mali Yılı Faaliyet Sonuçları Tablosu (TL) Faaliyet Giderleri Faaliyet Gelirleri İndirim, İade, Iskonto Toplamı Net gelir Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu 680.373.583,85 459.988.038,08 1.615,00 459.986.423,08 220.387.160,77 Trakya Üniversitesi merkezi yönetim bütçesi içerisinde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresi olmakla birlikte 5018 sayılı Yasa’da tanımlanan bütçe türleri dışında kalan döner sermaye işletmesi bütçesi de kaynakları arasında yer almaktadır. Üniversite bünyesinde özel bütçeden ayrı olarak iktisadi işletme/sosyal tesis işletmesi bulunmakta olup, 2020 yılı faaliyet gelirleri toplamı 4.601.267,33 TL, faaliyet giderleri toplamı 4.287.352,74 TL'dir. Dönem olumlu faaliyet sonucu 313.914,59 TL olarak gerçekleşmiştir. Üniversite'nin ortağı olduğu Teknopark bulunmaktadır. 20 Mayıs 2007 tarih ve 26527 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2007/12097 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kurulan Trakya Teknopark Yönetici Anonim Şirketi (Trakya Üniversitesi Edirne Teknoloji Geliştirme Bölgesi)’dir. Üniversite, sermayesi 2.430.000,00 TL olan Trakya Teknopark Yönetici Anonim Şirketi’ne 1.944.000,00 TL sermaye ile %80 oranında ortaktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Kamu İdaresi, Kanun’un 80’inci maddesinin T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı’na verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup, bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. Üniversite bütçesi, analitik bütçe hazırlama rehberi çerçevesinde hazırlanmaktadır. Özel bütçeli bir idare olan Üniversitede tahakkuk esaslı devlet muhasebe sistemi kullanılmaktadır. Üniversitenin muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'ne tabi olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın Bütünleşik Mali Kontrol Yönetim Sistemi (BMKYS) Web Tabanlı Otomasyon Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kurum bütçesinin takibi ve muhasebe işlemleri, Genel Sekreterliğe bağlı olarak faaliyet gösteren Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından yapılmaktadır. Kamu İdarelerinin Kesin Hesaplarının Düzenlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik uyarınca kesin hesap cetvel ve belgeleri, strateji geliştirme birimi tarafından bütçe uygulamasına esas muhasebe kayıtları dikkate alınarak hazırlanmaktadır. Kuruma ilişkin mali istatistikler ise 5018 sayılı Kanun kapsamında T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bildirilmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: Birleştirilmiş veriler defteri, Geçici ve kesin mizan, Bilanço, İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 hesabı icmal cetveli, Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 2020 yıl sonu itibariyle; 26.12.2007 tarih ve 26738 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği çerçevesinde yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki değerlendirmeler yapılmıştır: 5018 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinde tanımlandığı üzere mali kontrol, kamu kaynaklarının belirlenmiş amaçlar doğrultusunda, ilgili mevzuatla belirlenen kurallara uygun, etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasını sağlamak için oluşturulan kontrol sistemi ile kurumsal yapı, yöntem ve süreçleri ifade etmektedir. İç kontrol sisteminin ne olduğu, amacı, yapısı ve işleyişi 5018 sayılı Kanun’un beşinci kısmında, 55 ile 67’nci maddeler arasında belirlenmiştir. Buna göre, kamu idarelerinin malî yönetim ve kontrol sistemlerinin yapısını aşağıda belirten unsurlar oluşturmaktadır: Harcama birimleri, Muhasebe ve malî hizmetler Ön malî kontrol İç denetim Temel unsurları bu olan iç kontrolün işleyişi ile ilgili ayrıntılı hükümler, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan rehberlerle belirlenmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 2020 yılı denetimi kapsamında, mezkur mevzuat çerçevesinde, kurum iç kontrol sistemi aşağıdaki şekilde değerlendirilmektedir: Kurum stratejik planı ve bu planın yıllık uygulama dilimi olan performans programı ile faaliyet sonuçlarını ve değerlendirmelerini içeren idare faaliyet raporları mevcuttur. Üniversitenin 2018-2022 yıllarını kapsayan Stratejik Plan ve 2020 yılı Faaliyet Raporunda, İdarenin misyonu ve vizyonu belirtilmiştir. Bu nedenle personelin tamamının idarenin misyon ve vizyonundan haberdar olduğu kanaatine varılmıştır. Misyonun gerçekleştirilmesini sağlamak üzere idare birimleri ve alt birimlerce yürütülecek görevler yazılı olarak tanımlanmıştır. İç kontrol sistemi ve işleyişinin üst yönetici ve personel tarafından sahiplenilmesi ve desteklenmesinin sağlandığı, kurum organizasyon yapısı içerisinde görev, yetki ve sorumlulukların açık bir şekilde belirlendiği, yetkiler ve yetki devrinin sınırlarının açıkça belirlendiği ve yazılı olarak bildirildiği anlaşılmıştır. 2018-2022 yıllarını kapsayan stratejik plan idarenin kendi birimleri ve personelinin katkılarıyla mevzuata uygun olarak hazırlanmıştır. İdarenin yürüteceği program, faaliyet ve projeleri ile bunların kaynak ihtiyacını, performans hedef ve göstergelerini içeren performans programını hazırlanmıştır. Ayrıca İdare, bütçesini stratejik plan ve performans programına uygun olarak hazırlamıştır. Kurumsal risk yönetim çalışmaları için planlama yapıldığı ve çalışmaların tamamlandığı tarafımıza bildirilmiştir. Üniversitede Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar hazırlanmış olup, bu esas ve usullere göre gerekli iş ve işlemler yürütülmektedir. Birimlere ait görev tanımları ve iş akış şemaları oluşturmak için çalışmalar tamamlanmıştır. Üniversitede yönetimin ihtiyaç duyduğu gerekli bilgileri ve raporları üretecek ve analiz yapma imkânı sunacak bir yönetim bilgi sistemi bulunmaktadır. Faaliyet sonuçları ve değerlendirmeler, İdare Faaliyet Raporlarında gösterilmekte ve duyurulmaktadır. 2020 Yılı İdare Faaliyet Raporu mevzuata uygun olarak yayınlanmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunun, üst yöneticinin onayı ile görevlendirildiği, İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı hazırlandığı, eylem planında döner sermaye ile ilgili eylemlerin belirlendiği, İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planında yer alan eylemlerin gerçekleşme sonuçlarının izlendiği, planın revize edilmesi çalışmalarının takibinin yapıldığı ve raporlandığı beyan edilmiştir. Ayrıca iç kontrol sisteminin yılda en az bir kez değerlendirildiği ve değerlendirme formları ve raporların düzenlendiği ve İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunun, İç Kontrol Sistemi Değerlendirme Raporunu değerlendirdiği ve rapora ilişkin güncellemeleri tamamlayıp uygun görüşüyle üst yöneticinin onayına sunduğu tarafımıza bildirilmiştir. Üniversite bünyesinde üç adet iç denetçi kadrosu bulunmaktadır. Bu kadrolardan üçü de doludur. İlgili iç denetim birimi tarafından iç kontrol sisteminin incelenmesi ve değerlendirilmesine yönelik çalışmaların yapıldığı, hazırlanan raporun üst yöneticiye sunulduğu, üst yöneticinin de İç Denetim Koordinasyon Kuruluna ilgi raporu gönderdiği anlaşılmıştır. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Trakya Üniversitesi 2020 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DİĞER BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olmayan bulgular yer almaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 BULGU 1: Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının Yanlış Kullanılması ve Söz Konusu Hesabın Yıl Sonunda Bakiye Vermesi Tek bir muhasebe birimi bulunan ve özel bütçeli bir kamu idaresi niteliği taşıyan Trakya Üniversitesinin harcama birimleri arasındaki taşınır devir işlemlerinde, 511 Muhasebe birimleri arası işlemler hesabının kullanıldığı ve bu hesapta kayıtlı tutarın 519 Değer hareketleri sonuç hesabı ile bilançoya yansıtıldığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 364’üncü maddesi uyarınca 511 no.lu Hesabın; aynı bütçeli kamu idaresine ait muhasebe birimlerinin birbirlerine gönderdikleri veya birbirlerinden aldıkları para ve kıymetler ile birbirleri adına nakden veya mahsuben yaptıkları tahsilat ve ödemelerin izlenmesi için kullanılması gerekmektedir. Yönetmeliğin 365’inci maddesinde; “Kamu idarelerince yürütülen ve yönetilen ulusal otomasyon sistemlerinin kullanıldığı muhasebe birimlerinde muhasebe birimleri arası işlemlerin muhasebeleştirilmesinde, adına işlem yapılan muhasebe birimi tarafından işlemi başlatan muhasebe biriminden elektronik ortamda gelen muhasebeleştirme belgesine dayanılarak kayıt yaptırılmasına ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir.” Hükmü yer almaktadır. Dolayısıyla tek bir muhasebe birimi olan Kamu İdarelerinde 511 no.lu Hesabın kullanılacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır. Mezkur Yönetmeliğin 519 Değer Hareketleri Sonuç Hesabına ilişkin olarak hükümler ihtiva eden 371 ve 372’nci maddelerinde, adı geçen hesabın bu grup içindeki hesapların yılsonunda kalan bakiyeleri ve bu bakiyelere ilişkin olarak daha sonraki yıllarda yapılan kayıtların izlenmesi için kullanılacağı, malî yılsonu itibarıyla muhasebe birimlerince bu hesaba kaydedilen tutarların, Hazine ve Maliye Bakanlığınca merkezde birleştirileceği ve birleştirme sonucu, hesabın borç veya alacak bakiyesi vermesi durumunda hesabın denkliğinin sağlanması amacıyla Bakanlıkça merkezde ve yerinde gerekli incelemeler yapılacağı ifade edilmektedir. 519 no.lu Hesabın işleyişi, Yönetmeliğin 373’üncü maddesinde açıklanmakta olup dönem sonu itibarıyla muhasebe birimleri arası işlemler hesabının alacak bakiyesinin bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç, borç bakiyesinin ise bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği belirtilmektedir. Say2000i sisteminin muhasebe kayıt formunda işlem yapılırken taşınırları devir eden ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 devir alan birim kodları aynı fiş içerisinde yazılarak işlem yapılabilmekte iken Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Sisteminde birimler arası amortismanların devrinin nasıl yapılacağı konusunda tereddüt oluşmuş, Hazine ve Maliye Bakanlığı sorunun çözümü için amortisman devirlerinin yanı sıra taşınır, alacak ve emanet devir işlemlerinde de 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının kullanılmasının gerekli olduğu yönünde İdarelere 27.12.2017 tarih ve 99161486-700-27345 sayılı Genel Yazı ile duyuruda bulunmuş, Üniversite de buna istinaden 511 ve 510 no.lu Hesapları kullanmıştır. 511 no.lu Hesabın yardımcı defteri incelendiğinde; 2020 yılsonu itibariyle bakiyesi olan 5.698,65 TL’nin bilançoda 519 no.lu Hesapta yer aldığı görülmüştür. Kamu İdaresi tarafından, bulguda yer verilen tespitle ilgili oluşan tereddüt üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünden görüş istenmiş, Genel Müdürlükçe verilen görüşte ise Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 557 nci maddesinde yer verilen; "Bakanlık, defter, belge ve kayıtların elektronik ortamda oluşturulması, kaydedilmesi, muhafazası ile defter ve belgelerin elektronik ortamda tutulması, düzenlenmesi ve yetkili mercilere verilmesi ve elektronik imzanın kullanımına ilişkin usul ve esasları gerektiğinde ilgili idarelerin de görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Bu kapsamda Bakanlık, yönetmeliğin muhasebe, hesap, işlem, işleyiş ve şekil hükümlerinden farklı usul ve esas belirlemeye yetkilidir." Hükmüne istinaden Genel Yazının hazırlandığı ve işlem yapılmasını teminen İdarelere bildirildiği ifade edilmiştir. Mezkur Yönetmelik, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması, işlemlerinin kayıt dışında kalmasının önlenmesi, faaliyetlerinin ve işlemlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak, sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi, malî tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen standartlara uygun, yönetimin ve ilgili diğer kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak; karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde hazırlanmasına ve yayımlanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla yürürlüğe konmuştur. (Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği madde 1-Amaç) Dolayısıyla, Yönetmelikte yer verilen hesap
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 planı ve bu hesap planındaki hesaplar ve işleyişlerine ilişkin hükümler hem kullanıcılar hem de denetleyenler açısından amir hükümlerdir. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün bir yazı ile 511 ve 519 no.lu Hesapların işleyişine ilişkin hükümler ihtiva eden Yönetmelik maddelerine ekleme yapmasının mümkün olmadığı, Yönetmeliğin 557’nci maddesindeki “Bakanlığın Yönetmeliğin muhasebe, hesap, işlem, işleyiş ve şekil hükümlerinden farklı usul ve esas belirlemeye yetkili olduğu” ibaresindeki “usul ve esasların” neler olduğu, bu usul ve esaslar ile Yönetmeliğin hangi muhasebe, hesap, işlem, işleyiş ve şekil hükümlerinden farklı hükümler getirildiği ve bu farklı hükümlerin uygulanması sebebiyle ortaya çıkacak sonuç raporlaması hakkında bilgi verilmemiş, Yeni Devlet Muhasebesi Bilişim Sisteminde gerçekleştirilen işlemlerden bahsedilmiştir. Nitekim Yönetmelik hükmü ile verilen yetkinin kapsamının defter, belge ve kayıtların elektronik ortama aktarılması kapsamında değerlendirilmesi gerekmekte olup bulgu konusu edilen hususla ilgili yeterli dayanak sağlamamaktadır. Değer Hareketleri Hesap Grubunun, aynı bütçeli kamu idarelerinin farklı muhasebe birimleri arasındaki nakit ve nakit dışı değer hareketlerine ait işlemlerin izlenmesi için kullanılacağı mevzuatın amir hükmü olmasına rağmen, bu hesap grubunda yer alan 511 no.lu Hesabın Üniversitenin harcama birimleri arasındaki taşınır işlemlerinden dolayı kullanılarak, bakiye tutarın 519 no.lu Hesap ile 2020 Mali Yılı Bilançosunda yer almasının mali tabloların doğruluğunu ve güvenilirliğini etkilediği değerlendirilmektedir. BULGU 2: Bazı Hurdaya Ayırma İşlemlerinde Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabına Gerekli Kayıtların Yapılmaması Kullanılma olanaklarını yitiren maddi duran varlıkların hurdaya ayırma işlemlerinde 294 Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı ile 299 Birikmiş amortismanlar hesabına gerekli kayıtların yapılmadığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 294 Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı başlıklı 214’üncü maddesinde; Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabının, çeşitli nedenlerle kullanılma olanaklarını yitiren gelecek yıllar ihtiyacı stoklar ve maddi duran varlıkların izlenmesi için kullanılacağı; Hesabın işleyişine ilişkin 215’inci maddesinin birinci fıkrasında ise; kullanılma olanağını yitiren maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak; ayrılmış olan amortisman tutarının da 257 Birikmiş
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 amortismanlar ve değer düşüklüğü karşılığı hesabına borç, 299 Birikmiş amortismanlar hesabına alacak kaydedileceği, hüküm altına alınmıştır. Yönetmelik hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, hurdaya ayırma işlemlerinde, kullanılma olanağını yitiren maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri üzerinden 294 Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabına borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak; ayrılmış olan amortisman tutarının da 257 Birikmiş amortismanlar ve değer düşüklüğü karşılığı hesabına borç, 299 Birikmiş amortismanlar hesabına alacak kaydedilmesi gerekmektedir. Buna rağmen, hurdaya ayırma işlemlerinde ilgili varlıkların 294 Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı yerine 257 Birikmiş amortismanlar ve değer düşüklüğü karşılığı hesabına borç veya 630 Giderler hesabına kayıt yapılmak suretiyle kayıtlardan düşüldüğü tespit edilmiştir. Kamu idaresi bulgumuza katılmakla birlikte, hatalı işlemler düzeltilmemiş, yalnızca hatalı girişlerin önlenmesi için ilgili personelin bilgilendirildiğini ifade etmiştir. Sonuç itibariyle hurdaya ayırma işlemlerine ilişkin hatalı yapılan muhasebe kayıtları sonucunda, kurumun 2020 yılsonu bilançosunda 294 Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı ile 299 Birikmiş amortismanlar hesabında 693.852,41 TL tutarında eksik görünmesine sebebiyet verildiği değerlendirilmektedir. BULGU 3: Kamu İhale Kanunu'nun 21/f ve 22/d Maddeleri Kapsamında Yapılan Alımların Kamu İhale Kurulu'nun Uygun Görüşü Olmadan Bu Amaçla Konulan Ödeneklerin Yüzde 10'unu Aşması 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde “Bu Kanunun 21 ve 22 nci maddelerindeki parasal limitler dahilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamı, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamaz” hükmü yer almaktadır. Bu hüküm çerçevesinde parasal limitler dahilindeki 21’inci maddeye göre pazarlık usulü ile yapılacak alımlardan (f) bendinde düzenlenen mamul mal, malzeme veya hizmet alımları ile 22’nci maddede düzenlenen doğrudan alımların tutarları toplamı idarelerin bu amaçla bütçelerine koydukları ödeneklerin yüzde 10’unu Kamu İhale Kurulu'nun uygun görüşü olmadıkça aşamayacaktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15
Diğer taraftan; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 22.5.1.4”üncü maddesinde 4734 sayılı
Kanunu'nun 62’nci maddesinin (ı) bendinde yer alan “idarelerin bütçelerine bu amaçla
konulacak ödeneklerin” ifadesinden, %10’luk sınırlamanın 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi
ve Kontrol Kanunu'nun 20’nci maddesinde belirtilen ödeneklerin kullanılması ile ilgili
düzenlemeye tabi ödeneklerin konu olacağı vurgulanmaktadır. Ayrıca yine ilgili Tebliğ’in
21.1.1.2’nci maddesinde temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat
ve iaşeye ilişkin alımların hesaplamada hariç tutulması gerektiği belirtilmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat çerçevesinde; Üniversite'nin 4734 sayılı Kanun'un 21/f
maddesine göre alımları ile 22/d maddesine göre alımları toplamı (Tebliğ’de belirtilen hariçler
düşüldükten sonra), 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 20’nci
maddesinin öngördüğü bütçe ödeneklerinin yüzde onu ile karşılaştırıldığında aşağıdaki tabloda
görüleceği üzere limitlerin aşıldığı görülmüştür. Buna rağmen Kamu İhale Kurumu’ndan uygun
görüşün ise alınmadığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında, bundan böyle bütçe tertibi bazında yüzde on limitinin takip
edilerek gerekli izinler alınmadan söz konusu tutarın aşılmayacağı belirtmektedir.
4734 sayılı Kanun’un “Görevlilerin ceza sorumluluğu” başlıklı 60’ıncı maddesinde;
bulgumuza dayanak oluşturan ve yukarıda yer verilen 62’nci maddede sayılan kurallara aykırı
olarak ihaleye çıkılmasına izin verenler ve ihale yapanlar hakkında, disiplin cezası ve gerektiği
durumlarda ise cezai kovuşturma açılacağı hüküm altına alınmıştır.
Sonuç itibariyle; 2020 yılında ayrıntısı aşağıda tabloda gösterilen üç bütçe tertibinde
Kamu İhale Kurumu’ndan gerekli izin alınmadan yüzde 10’luk limitin aşılmamasına özen
gösterilmesinin gerektiği değerlendirilmektedir.
Tablo 6: 4734 Sayılı Kanun'un 21/f ve 22/d Kapsamındaki Alımlar (TL)
Ödeneğin
Kodu Ödeneğin adı
4734 Sayılı Kanunun
21/f ve 22/d
Alımların Toplamı
Kurum Bütçesi
%10’u
2020 Kurum
Bütçesi
3,02
Tüketime Yönelik Mal ve
Malzeme Alımları 2.290.678,11 2.978.751,80 29.787.518,00
3,05 Hizmet Alımları 489.381,34 327.809,80 3.278.098,00
3,07
Menkul Mal, Gayrimaddi Hak
Alım, Bakım ve Onarım
Giderleri 311.926,28 104.200,30 1.042.003,00
3,08
Gayrimenkul Mal Bakım ve
Onarım Giderleri 53.278,82 27.900,00 279.000,00
Toplam 3.145.264,55 3.438.661,90 34.386.619,00
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 8. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Anahtar Teslim Götürü Bedel Teklif Alınmak Suretiyle Gerçekleştirilmesi Gereken Yapım İşinde Fiyat Dışı Unsurların Rekabet İlkesine Aykırı Olarak Belirlenerek Karma Sözleşme İmzalanması 2019 Yerine Getirilmedi Sorumluların 2019 yılında ki söz konusu ihale konusunda Sayıştayca tespit edilerek uyarıda bulunulan hususlarla ilgili olarak ihale ilanında belirlenen puanlama yönteminin uygulanması sonucunda ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen istekli/yüklenici firmanın, Sayıştay bulgusunda belirtilen yönteme göre yapılan puanlamada da Fiyat Dışı Unsurlar ile belirlenen teklif bedeli en düşük (puanı en yüksek) olan istekli/yüklenici firma olduğu ve gerçekleşen
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 ihale sonucunun değişmediğini" ifade etmişlerdir. Sayıştay bulgusunda belirtilen yönteme göre yapılan puanlamada da Fiyat Dışı Unsurlar ile belirlenen teklif bedeli en düşük (puanı en yüksek) olan istekli/yüklenici firma olduğu ve söz konusu ihalenin sonucunun değişip değişmediği konusunun 2019 Yılı denetiminde çözüme kavuşturulmuş olması gerektiği düşünülmektedir. İrtifak Hakkı Tesis Edilen Arsanın Kullanım Alanının İdarenin İzni Alınmadan Genişletilmesi 2019 Yerine Getirilmedi İrtifak hakkı tesis edilen arsanın kulanım alanının izinsiz artırılması ihtilafı yargıya taşınmış olup, yargı sürecinin devam etmekte olduğu belirtilmiştir. Banka Hesabı Borcuna Yazılan Hatalı Tutarın Düzeltme Kaydında Gelir ve Gider Hesaplarının Kullanılması 2019 Tam Olarak Yerine Getirildi Yanlış kaydın düzeltme kaydının hesaplar arası ters kayıtla yapılması suretiyle giderilmesi gerekirken yanlış yorumdan kaynaklı
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 olarak 630 giderler hesabı kullanılmıştır. Bu kayıtlarla ilgili olarak görüşmeler yapılmış kayıtların kontrolü sağlanmıştır. Sorumlular tarafından bundan sonra Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nde anlatıldığı şekilde ilgili hesaplar kullanılarak gerekli düzeltme kayıtlarının gerçekleştirileceği belirtilmiş, ayrıca muhasebe biriminde Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği konusunda hizmet içi eğitim çalışmalarına başlandığı ifade edilmiştir..
T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI TRAKYA ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2020 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: İlk Madde ve Malzeme Hesabından Çıkışlara İlişkin Muhasebe Kayıtları ............... 26 Tablo 2: Boş Bırakılan Yevmiye Numaraları Tablosu ........................................................... 28 Tablo 3: Bilanço Farkını Gösteren Tablo (TL) ...................................................................... 33 Tablo 4: Gelir Tablosu Farkını Gösteren Tablo (TL) ............................................................. 34
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 1.3. Mali Yapı Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Dolayısıyla, 5018 sayılı Kanun’un bütçe ile ilgili hükümlerine tabi olmayan işletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta olup; kamu idaresinin üst yöneticisi olan Rektör tarafından onaylanarak yürürlüğe girmektedir. Trakya Üniversitesi Döner Sermaye işletmesi 2020 yılı başlangıç bütçesi 247.721.519,10 TL olarak tahmin edilmiştir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi muhasebe ve raporlama işlemlerini, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütmektedir. İşletme, Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esaslarını, kıyasen uygulamakta olup; T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan diğer düzenlemelere de tabidir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: • Birleştirilmiş veriler defteri, • Geçici ve kesin mizan, • Bilanço, • Gelir tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 yılına ilişkin geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının “Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı doğru ve güvenilir bilgi içermediği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAĞI BULGULAR Bu bölümde, mali rapor ve tablolara verilen görüş ile ilgili olan bulgular yer almaktadır. BULGU 1: Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe Ve Muhasebe Yönetmeliği’nin Öngörmediği Muhasebe İşlemlerinin Gerçekleştirilmesi 150 İlk madde ve malzeme hesabından çıkışların incelenmesinde Muhasebe Yönetmeliği'nin öngörmediği hesapların kullanıldığı ve işlemlerin belgeye dayanmadığı görülmüştür. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe Ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Yevmiye sistemi, muhasebeleştirme belgeleri ve açılış kayıtları” başlıklı 57’nci maddesinde, gerçekleşen işlemlerin muhasebeleştirme belgeleriyle kaydedileceği, belge olmadan kayıt yapılmayacağı, ilgili Yönetmeliğin “Hesabın İşleyişi” bölümlerinde belirtildiği şekilde hesaplara kaydedileceği belirtilmektedir. Yine Yönetmeliğin 127 ve 128’inci maddelerinde aynen;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 “150 İlk madde ve malzeme hesabı Hesabın niteliği MADDE 127 - (1) İlk madde ve malzeme hesabı, işletmelerce üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen tüketim malzemeleri ile hammadde, yardımcı madde, ambalaj malzemesi ve diğer malzemelerin izlenmesi için kullanılır Hesabın işleyişi MADDE 128 - (1) İlk madde ve malzeme hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir: a) Borç
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 5) Satışı yapılan ilk madde ve malzemeler bir taraftan maliyet bedeli ile bu hesaba alacak, 623 Diğer Satışların Maliyeti Hesabına borç; diğer taraftan satış bedeli 600 Yurtiçi Satışlar Hesabına, satış bedeli üzerinden hesaplanan katma değer vergisi 391 Hesaplanan Katma Değer Vergisi Hesabına alacak, yapılan tahsilat ise tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç kaydedilir. 6) Satıcılara iade edilen ilk madde ve malzemeler kayıtlı değerleri ile bu hesaba, bu değer üzerinden ödenen katma değer vergisi 391 Hesaplanan Katma Değer Vergisi Hesabına alacak, iade edilen ilk madde ve malzeme bedeli tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç kaydedilir.” Denilmektedir. Diğer taraftan; Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesinde; 150 İlk madde ve malzemeler hesabında izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin muhasebe birimine gönderilmeyeceği, bunların yerine, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde üç aylık dönemler itibarıyla, diğer idarelerde ise üç ayı geçmemek üzere üst yöneticiler tarafından belirlenen sürede kullanılmış tüketim malzemelerinin taşınır II nci düzey detay kodu bazında düzenlenen onaylı bir listesi, en geç ilgili dönemin son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderileceği belirtilmektedir. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde; 150 İlk madde ve malzemeler hesabında kayıtlı değerlerin tüketilmesi durumunda en geç üçer aylık dönemler itibariyle hazırlanan listeler muhasebe birimine gönderilecektir. Söz konusu tüketime yönelik listeler temel alınarak muhasebe birimi tarafından ilgili Muhasebe Yönetmeliğine göre muhasebeleştirme işlemleri gerçekleştirecektir. Yapılan incelemede, aşağıdaki tabloda gösterilen 150 İlk madde ve malzeme hesabından çıkış işlemlerinde ilgili Muhasebe Yönetmeliği'nin öngördüğü hesapların kullanılmadığı ve işlemlerin herhangi bir belgeye dayanmadığı tespit edilmiştir. Her ne kadar işlemlerin muhasebe kaydındaki açıklaması “düzeltme kaydı” olarak belirtilmişse de, düzeltme kaydının gerekçesinin belirtilmesi ve yine ilgili Muhasebe Yönetmeliği’nin 128’inci maddesinde belirtilen hesaplar kullanılarak muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 Sonuç itibariyle 150 İlk madde ve malzeme hesabından ilgili Muhasebe Yönetmeliği’nin öngörmediği hesaplar kullanılarak düşüm yapılması nedeniyle toplam 24.378.975,08 TL hataya sebep olunduğu değerlendirilmektedir. Tablo 1: İlk Madde ve Malzeme Hesabından Çıkışlara İlişkin Muhasebe Kayıtları Yevmiye Tarih Yevmiye No Hesap Kodu Borç (TL) Alacak (TL) Hesap Adı 22.05.2020 38.14.22.01_4127 150 0,00 7.189.801,40 Medikal Malzemeler 38.14.22.01_4127 404 7.189.801,40 0,00 2547 sayılı Kanunun Geçici 75. Maddesi Kapsamında Hazineye Borçlar 22.09.2020 38.14.22.01_7936 150 0,00 6.184.117,01 Bakliyat 38.14.22.01_7936 150 0,00 313.541,39 Yağlar 38.14.22.01_7936 360 6.497.658,40 0,00 Aylık ve Ücretlerden Kesilen Gelir Vergisi 38.14.22.01_7937 150 0,00 239.149,75 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7937 360 68.181,31 0,00 9/10 KDV Kesintisi 38.14.22.01_7937 360 17.178,93 0,00 2/10 KDV Kesintisi 38.14.22.01_7937 360 2.088,56 0,00 3/10 KDV Kesintisi 38.14.22.01_7937 360 151.700,95 0,00 İstihkaklardan Vergi Borçlarına Karşılık Yapılan Kesintiler 38.14.22.01_7938 150 0,00 1.402.145,00 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7938 360 31.354,32 0,00 İstihkak ve Hizmet Alımlarından Kesilen Gelir Vergisi 38.14.22.01_7938 360 201.573,63 0,00 Aylık ve Ücretlerden Kesilen Damga Vergisi 38.14.22.01_7938 360 188.110,96 0,00 Sözleşmeye Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7938 360 1.108,76 0,00 İhale Kararlarına Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7938 360 103.464,22 0,00 Karar Puluna Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7938 360 589.783,49 0,00 Ödemelerden Kesilen Damga Vergisi 38.14.22.01_7938 360 235.803,96 0,00 5/10 KDV Kesintisi 38.14.22.01_7938 360 50.945,66 0,00 7/10 KDV Kesintisi 38.14.22.01_7939 150 0,00 16.236,49 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7939 360 0,00 728,07 Sözleşmeye Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7939 360 1.820,43 0,00 İhale Kararlarına Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7939 360 15.144,13 0,00 Ödenecek Katma Değer Vergisi 38.14.22.01_7940 150 0,00 1.004,03 Etler ve Et Ürünleri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 38.14.22.01_7940 360 1.004,03 0,00 Sözleşmeye Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7941 150 0,00 540,44 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7941 360 540,44 0,00 Sözleşmeye Ait Damga Vergisi 38.14.22.01_7942 150 0,00 2.291.843,77 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7942 361 6.362,99 0,00 Malüllük,Yaşlılık ve Emeklilik Primi 38.14.22.01_7942 361 827.526,09 0,00 Malüllük,Yaşlılık ve Emeklilik Primi 38.14.22.01_7942 361 37.718,56 0,00 Genel Sağlık Sigortası Primi 38.14.22.01_7942 361 1.406.603,34 0,00 Malüllük,Yaşlılık ve Emeklilik Primi 38.14.22.01_7942 361 2.168,89 0,00 Kısa Vadeli Sigorta Kolları Primi 38.14.22.01_7942 361 19.142,09 0,00 Genel Sağlık Sigortası Primi 38.14.22.01_7942 361 0,00 3.725,43 İşveren Payı 38.14.22.01_7942 361 893,00 0,00 Diğer Kesintiler 38.14.22.01_7942 361 0,00 101,76 % 100 Artış Kesenekleri 38.14.22.01_7942 361 3,09 0,00 % 100 Artış Kesenekleri 38.14.22.01_7942 361 3,09 0,00 % 100 Artış Kesenekleri Devlet Katkısı 38.14.22.01_7942 361 0,00 4.750,18 Bireysel Emeklilk Şirketleri 38.14.22.01_7943 150 0,00 4.078.970,15 Laboratuvar Malzemeleri 38.14.22.01_7943 150 0,00 1.963.583,04 Günlük Tüketilmesi Gereken Ürünler 38.14.22.01_7943 363 4.345.356,44 0,00 Sabit Ek Ödeme 38.14.22.01_7943 363 1.528.156,07 0,00 Diğer Ek Ödeme 38.14.22.01_7943 363 88.684,92 0,00 Performans Ek Ödemesi 38.14.22.01_7943 363 144.769,01 0,00 Mesai Dışı İlave Çalışma Ek Ödemesi 38.14.22.01_7943 363 461.747,21 0,00 Kurumsal Sözleşme Ücreti Ek Ödemesi 38.14.22.01_7943 363 12.945,89 0,00 375 KHK Ek Ödeme Farkları Hesabı(Aylık Mahsuplaşma) 38.14.22.01_7943 363 7.834,76 0,00 Sabit Dışı Ek Ödeme 38.14.22.01_7943 369 0,00 546.941,11 Asgari Ücret Destek Kesintisi 38.14.22.01_7944 150 0,00 83.263,04 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7944 369 59.896,29 0,00 İcra Kesintileri 38.14.22.01_7944 369 1.772,54 0,00 Kefalet Aidatları 38.14.22.01_7944 369 33,51 0,00 Kefalet Giriş Aidatları 38.14.22.01_7944 369 10.504,62 0,00 Sendika Kesintileri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 38.14.22.01_7944 369 4.561,17 0,00 Mahkemece Tedbir Konulan Firma Alacağı 38.14.22.01_7944 369 1.326,62 0,00 Mahkemece Tedbir Konulan Firma KDV si 38.14.22.01_7944 369 2.353,57 0,00 Lojman Kesintisi 38.14.22.01_7944 369 2.782,53 0,00 Lojman Kirası 38.14.22.01_7944 369 32,19 0,00 Diğer Yükümlülükler 38.14.22.01_7945 150 0,00 32.225,02 Etler ve Et Ürünleri 38.14.22.01_7945 391 32.225,02 0,00 Hesaplanan KDV Hesabı-%18 29.12.2020 38.14.22.01_11599 150 0,00 26.308,00 Medikal Malzemeler 38.14.22.01_11599 679 26.308,00 0,00 Diğer Çeşitli Olağandışı Gelir ve Kârlar BULGU 2: Muhasebe Kayıt Süresi ve Düzenine Uyulmaması
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 29 38.14.22.06 2 38.14.22.09 2 38.14.22.11 2 38.14.22.13 2 38.14.22.17 2
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 BULGU 3: Yevmiye Defterinden Üretilen Bilanço ve Gelir Tablosu ile Hesap Dönemi Sonunda Sayıştay'a Gönderilen Bilanço ve Gelir Tablosunun Farklı Olması Sayıştay’a elektronik ortamda gönderilen birleştirilmiş veriler defteri (yevmiye defteri) üzerinden düzenlenen bilanço ve gelir tablosu ile kurumun hesap dönemi sonunda Sayıştay’a göndermiş olduğu bilanço ve gelir tablosunda farklılıkların olduğu görülmüştür. 6085 sayılı Sayıştay Kanunu'nun “Hesapların verilmesi, muhasebe birimlerinin ve muhasebe yetkililerinin bildirilmesi” başlıklı 8’inci maddesinde kamu idarelerinin hesapları, muhasebe yetkilileri tarafından hazırlanarak üst yöneticiler veya görevlendirdiği harcama yetkilileri ile muhasebe yetkilileri tarafından denetime hazır bekletileceği veya Sayıştay’ın bildireceği yere gönderileceği, bu hesaplara ilişkin ve mevzuatına uygun olarak tutulan defter, kayıt ve belgelerden Sayıştay’a sunulacak olanların çeşitleri, verilme yeri, süresi ve usullerinin Sayıştay tarafından belirleneceği hükmü getirilmiştir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi Ve Muhasebe Birimleri İle Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul Ve Esaslar’ın; “Verilecek defter, mali tablo, belge ve bilgilerin çeşitleri” başlıklı 5’inci maddesinde; “(1) …. (2) Aylık olarak birleştirilmiş veriler defteri verilir. (3) Hesap dönemi sonunda verilecek defter, mali tablo ve belgeler şunlardır: a) Birleştirilmiş veriler defteri. … ç) Mali tablolar;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 31 (5) Kamu idareleri üçüncü fıkranın (ç) bendinde sayılan mali tablolardan, tabi oldukları muhasebe mevzuatı ile finansal raporlama çerçevesine göre Başkanlıkça bu Usul ve Esasların eklerinde yer verilenleri, belirlenmiş olan formata uygun olarak gönderirler. …” “Defter, mali tablo, belge ve bilgilerin verilme yeri ve süresi” başlıklı 6’ncı maddesinde; “… (3) Birleştirilmiş veriler defteri takip eden ayın sonuna kadar gönderilir. (4) 5 inci maddenin üçüncü fıkrasında sayılanlardan mali tablolar dışındaki defter, belge ve bilgiler, ilgili mali yılı takip eden ocak ayının sonuna kadar, mali tablolar ise; genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri tarafından mart ayının 15 ine kadar, şirketler tarafından nisan ayının sonuna kadar, diğer kamu idareleri tarafından şubat ayının sonuna kadar gönderilir. … (6) Muhasebe işlemleri ortak bir bilişim sisteminde yürütülen kamu idarelerinin birleştirilmiş veriler defteri, veri tabanı bağlantısı yöntemi ile 5 inci madde ve bu maddede belirtilen süre ve dönemlere bağlı olmaksızın alınabilir.” “Defter, mali tablo, belge ve bilgilerin verilme usulü” başlıklı 7’nci maddesinde “… (3) Defter, mali tablo, belge ve bilgilerden 5 inci maddede sayılanlar, bu Usul ve Esasların eklerinde, idareler itibarıyla belirlenmiş formatta, her bir tablo, belge veya cetvel tabi olduğu mevzuata göre yetkili ve sorumlu olanlar tarafından elektronik olarak imzalanarak web portal aracılığıyla Başkanlığa gönderilir. (4) Kamu idarelerinden muhasebe işlemleri ortak bir bilişim sisteminde yürütülenlerin birleştirilmiş veriler defteri veya birleştirilmiş veriler defterini oluşturan elektronik tabloları, söz konusu bilişim sistemini yürüten kamu idaresi tarafından veri tabanı bağlantısı yöntemiyle
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 32 Başkanlığa gönderilir. Bu kapsamdaki kamu idareleri tarafından birleştirilmiş veriler defteri veya birleştirilmiş veriler defterini oluşturan elektronik tablolar ayrıca gönderilmez.” Denilmektedir. Buna göre, döner sermayeli işletmelere ilişkin birleştirilmiş veriler defteri (yevmiye defteri) takip eden ayın sonuna kadar, mali tablolar ise şubat ayının sonuna kadar, Sayıştay’a gönderilmek zorundadır. Ancak muhasebe işlemleri ortak bir bilişim sisteminde yürütülen kamu idarelerin birleştirilmiş veriler defteri (yevmiye defteri), veri tabanı bağlantısı yöntemi ile süre ve dönemlere bağlı olmaksızın Sayıştay tarafından alınabilecektir. T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü’nce Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi (DMIS) 2013 yılından itibaren döner sermayeli işletmelerin kullanımına açılmıştır. T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı ile T.C. Sayıştay Başkanlığı arasında imzalanan 24.12.2014 tarihli Veri Aktarım Protokolü ile 2014 yılından itibaren döner sermaye işletmeleri mali verilerinin Sayıştay denetiminin Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden uygulanması sağlanmıştır. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Yevmiye sistemi, muhasebeleştirme belgeleri ve açılış kayıtları” başlıklı 57’nci maddesinde; malî yılın başında, bir önceki hesap dönemi kapanış bilançosu ve dipnotları esas alınarak açılış bilançosu düzenleneceği, açılış bilançosuna dayanılarak, açılış yevmiyesinin kayıtlarını sağlamak üzere bilançodaki tutarlar, düzenlenecek “1” yevmiye numaralı muhasebe işlem fişiyle ilgili hesaplara borç ve alacak kaydedileceği, daha sonra muhasebe işlemlerinin, yevmiye tarihi ve müteselsil sıra numarasına göre maddeler hâlinde yevmiye defterine kaydedileceği belirtilmektedir. Buna göre işletmenin mali sonuç doğuran tüm faaliyetleri yevmiye defterine sırasıyla kaydedilecektir. Diğer taraftan; yine Yönetmeliğin “Mali tablolar” başlıklı 565’inci maddesinde bilançonun işletmenin belli bir tarihteki varlıklarını, yabancı kaynaklarını ve öz kaynaklarını gösteren tablo olduğu, kesin mizanda yer alan hesapların borç kalanları bilançonun aktif hesaplarını, alacak kalanları da bilançonun pasif hesaplarını oluşturduğu, Gelir Tablosunun ise
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 33 işletmelerin satışları, gelirleri, satışların maliyeti, giderleri, kâr ve zarar hesapları ve hesap dönemine ait işletme faaliyeti sonuçlarının sınıflandırıldığı tablo olduğu belirtilmiştir. Her iki Yönetmelik maddesi birlikte değerlendirildiğinde, bilanço ve gelir tablosunun birleştirilmiş veriler defterinden (yevmiye defteri) üretilmiş temel mali tablolar olduğu anlaşılacaktır. Bu çerçevede; Trakya Üniversitesi Döner Sermayeli İşletmesi'ne ilişkin birleştirilmiş veriler defteri (yevmiye defteri), ilgili Usul ve Esas'ta belirtildiği şekilde veri tabanı bağlantısı yöntemi ile Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi’nden alınmak suretiyle Sayıştay denetimine tabi tutulmuştur. Yine ilgili Usul ve Esas’ın 5’nci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen mali tablolar da Trakya Üniversitesi Döner Sermayeli İşletmesi'nce Sayıştay’a gönderilmiştir. Yapılan inceleme neticesinde; birleştirilmiş veriler defteri (yevmiye defteri) üzerinden düzenlenen bilanço ve gelir tablosu ile idarece gönderilen bilanço ve gelir tablosunun uyuşmadığı, arada aşağıdaki tablolarda gösterilen farkların olduğu tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında, mali işlemlerin Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemine zamanında girilmemesinden ötürü bulgumuzda belirtilen bilanço ve gelir tablolarındaki tutarsızlıkların oluştuğu belirtilmiştir. Fakat mali tabloların gerçeği yansıtacak şekilde düzenlenerek yeniden Sayıştay’a gönderilmesi sağlanamamıştır. Sonuç itibariyle 2020 yılında yevmiye defteri üzerinden üretilen bilanço ve gelir tablosu ile kurumun Sayıştay'a gönderdiği bilanço ve gelir tablosunun farklı olması nedeniyle mali tabloların tümden hatalı bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. Tablo 3: Bilanço Farkını Gösteren Tablo (TL) Muhasebe Hesap Kodu Yevmiye Defterinden Hesaplanan Kurumun Gönderdiği Fark 100 12.805,75 4.173,29 8.632,46 102 116.715.305,93 18.827.299,23 97.888.006,70 103 -86.581.177,65 0,00 -86.581.177,65 108 2.100,00 0,00 2.100,00 120 48.907.424,80 48.556.457,27 350.967,53 123 163.593,45 104.142,52 59.450,93 128 574.890,27 574.890,27 0,00 129 -574.890,27 -574.890,27 0,00 134 0,00 0,00 0,00 135 100.058,56 3.782,63 96.275,93 136 1.894.356,93 519.806,72 1.374.550,21
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 34 150 15.892.275,77 15.845.175,48 47.100,29 190 26.935,30 36.108,88 -9.173,58 191 78.042,36 0,00 78.042,36 195 568.670,76 23.857,28 544.813,48 196 5.050,00 0,00 5.050,00 197 759.750,54 759.750,54 0,00 234 131.915,59 199.184,17 -67.268,58 253 4.522,24 0,00 4.522,24 255 85.224,63 5.320,00 79.904,63 260 45.786,52 23.786,52 22.000,00 303 168.916,17 199.184,17 -30.268,00 304 0,00 0,00 0,00 320 293.808.046,95 161.385.819,10 132.422.227,85 326 565.842,07 480.258,25 85.583,82 329 0,00 0,00 0,00 335 2.614.532,93 2.076.902,39 537.630,54 336 7.179.266,36 3.724.756,46 3.454.509,90 340 1.725.947,02 1.338.069,85 387.877,17 349 96.116.607,84 102.551.848,25 -6.435.240,41 360 5.778.757,90 5.216.179,39 562.578,51 361 597.125,89 481.437,16 115.688,73 362 1.352.414,76 1.325.667,23 26.747,53 363 3.651.205,30 3.082.327,23 568.878,07 369 4.443.071,31 6.190.876,30 -1.747.804,99 391 48.232,34 0,00 48.232,34 404 34.511.047,06 34.511.047,06 0,00 472 7.245.571,40 7.303.878,32 -58.306,92 500 518,38 518,38 0,00 501 -5.000,00 0,00 -5.000,00 570 1.181.018,76 2.002.106,37 -821.087,61 580 -245.526.033,57 -234.787.274,51 -10.738.759,06 590 943.050,02 272.847,32 670.202,70 591 -115.088.921,16 -12.447.604,19 -102.641.316,97 Tablo 4: Gelir Tablosu Farkını Gösteren Tablo (TL) Hesap Kodu Hesabın Adı Yevmiye Defterinden Hesaplanan Kurumun Gönderdiği Fark 60 BRÜT SATIŞLAR 240.497.353,51 326.384.233,85 -85.886.880,34 600 YURTİÇİ SATIŞLAR HESABI 154.760.638,52 213.417.929,22 -58.657.290,70 602 DİĞER GELİRLER HESABI 85.736.714,99 112.966.304,63 -27.229.589,64 61 SATIŞ İNDİRİMLERİ (-) 472.829,47 482.307,34 -9.477,87 610 SATIŞTAN İADELER HESABI (-) 472.829,47 482.307,34 -9.477,87 NET SATIŞLAR 240.024.524,04 325.901.926,51 -85.877.402,47 62 SATIŞLARIN MALİYETİ (-) 209.018.802,57 176.778.962,95 32.239.839,62
113.865.948,91 -12.174.756,87 -101.691.192,04 B. DİĞER BULGULAR Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 36 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr https://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2020 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 37 7. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Mal Alımları Yıllık Toplamının Bütçe Ödeneklerinin %10’unu Aşan Kısmı İçin Gereken İznin Alınmaması 2019 Tam Olarak Yerine Getirildi 2020 yılı için KİK izni olmadan aşım yapılmamıştır.