Bu rapor, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu uyarınca yürütülen düzenlilik denetimi sonucu
hazırlanmıştır.
TTT...CCC... SSSAAAYYYIIIŞŞŞTTTAAAYYY BBBAAAŞŞŞKKKAAANNNLLLIIIĞĞĞIII
AAADDDAAANNNAAA İİİLLL ÖÖÖZZZEEELLL İİİDDDAAARRREEESSSİİİ
222000111222 YYYIIILLLIII DDDEEENNNEEETTTİİİMMM RRRAAAPPPOOORRRUUU
ARALIK 2013
Bu rapor, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu uyarınca yürütülen düzenlilik denetimi sonucu hazırlanmıştır. T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06100 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 40 94 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
İÇİNDEKİLER ADANA İL ÖZEL İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ................................................................................................... 1 KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI ................................................................................................................ 3 DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ..................................................................... 4 SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ....................................................................................................................... 4 DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ............................................................................. 4 DENETİM GÖRÜŞÜ ...................................................................................................................................... 5 VURGULANACAK HUSUSLAR ....................................................................................................................... 5
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Adana İl Özel İdaresi 2012YılıDenetim Raporu 1 ADANA İL ÖZEL İDARESİ HAKKINDA BİLGİ Adana İl Özel İdaresi, Anayasanın 127 inci maddesinde kamu tüzel kişiliğini haiz mahalli idare birimi olarak sayılan il özel idarelerinden biri olarak teşkilatlanmıştır. İl özel idarelerine ilişkin yasal düzeydeki temel düzenleme; 04.03.2005 tarihli ve 25745 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’dur. Kanunun 3 üncü maddesinin (a) fıkrasında “il özel idaresi; il halkının mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişisi” olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanunun 4 üncü maddesinde belirtildiği üzere “il özel idaresi, ilin kurulmasına dair kanunla kurulur ve ilin kaldırılmasıyla tüzel kişiliği sona erer.” 5 inci madde hükmüne göre ise il özel idaresinin görev alanı il sınırlarını kapsamaktadır. Anılan Kanunun 29 uncu maddesi il valilerini, il özel idaresinin başı ve tüzel kişiliğinin temsilcisi olarak belirlemiştir. 9 uncu madde hükmüne göre İl Genel Meclisi, Kurumun karar organı fonksiyonunu üstlenmiştir. Son olarak İl Encümeni, 25 inci maddede yapılan düzenleme ile Kurumun organları arasında gösterilmiştir. İl Özel İdarelerinin görevleri aynı Kanunun 6 ncı maddesinde ayrıntılı olarak gösterilmiştir. Adana İl Özel İdaresinin kurulu bulunduğu Adana ilinin Yüzölçümü 14.030 km² dir. 15 ilçe, 37 belediye, 21 belde, 467 köy ve 385 mahallesi bulunmaktadır. Kurumun hizmet verdiği nüfus 2.085.225 kişi olup, bu nüfusun %12’sini oluşturan 250.226 kişi köylerde yaşamaktadır. Adana İline bağlı 15 ilçenin 4’ü merkez ilçe statüsündedir. Adana İl Özel İdaresi'nin; ortak olduğu şirket, kooperatif, vakıf ve birlikler aşağıda sayılmıştır: Kozan Organize Sanayi Yeni Adana İmar İnşaat A.Ş. Karaisalı KAKSAN kireç san.A.Ş Çukurova Fuarcılık A.Ş. Türkiye Halk Bankası Mersin Mahalli İdareler Eğitim Birliği Vilayetler Hizmet Birliği Karataş ve Yumurtalık İlçeleri turizmi Geliştirme ve Altyapı Birliği
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Adana İl Özel İdaresi 2012YılıDenetim Raporu 2
Öte yandan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun 3 üncü maddesinde
yer alan sınıflandırma çerçevesinde; il özel idareleri, genel yönetim kapsamında yer alan
kamu idarelerinden birisidir. Bu nedenle bütçe ve muhasebe işlemlerine ilişkin esas ve usuller
5018 sayılı kanunun 49, 5302 sayılı Kanunun 48. Maddelerine dayanılarak hazırlanan
Mahalli İdareler Bütçe Ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer almaktadır. Mali Tablolar bu
yönetmelik esaslarına göre hazırlanmaktadır.
Adana İl Özel İdaresinin mali nitelikteki hesap ve işlemleri Mali Hizmetler
Müdürlüğünce gerçekleştirilmektedir. Muhasebe hizmetleri İçişleri Bakanlığının sunduğu “e-
içişleri” otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir.
Adana İl Özel İdaresinin 2012 yılı gerçekleşen geliri ayrıntısı ile aşağıdaki gibidir
600 01 0 0 00 Vergi Gelirleri 380.500,51
600 03 0 0 00 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 2.968.528,48
600 04 0 0 00 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 136.260.899,33
600 05 0 0 00 Diğer Gelirler 75.235.119,94
600.06.0.0.00 Sermaye Gelirleri 28.200
Gelirler Toplamı 214.873.248,26 TL.
Adana İl Özel İdaresinin 2012 yılı gerçekleşen giderinin ayrıntısı ise şöyle oluşmuştur.
830 01 0 0 00 Personel Giderleri 47.020.673,06
830 02 0 0 00 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primleri 7.090.692,63
830 03 0 0 00 Mal Ve Hizmet Alım Giderleri 44.066.419,77
830 05 0 0 00 Cari Transferler 2.048.256,24
830 06 0 0 00 Sermaye Giderleri 95.346.509,31
830 07 0 0 00 Sermaye Transferleri 1.701.498,72
Giderler Toplamı 197.274.049,73
Kurumsal Performans Planına göre hazırlanan Adana İl Özel İdaresi 2012 yılı Bütçesinde;
77.000.000 TL Gelir
77.000.000 TL Gider
öngörülmüş olup bütçe kabul edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Adana İl Özel İdaresi 2012YılıDenetim Raporu 3
2012 yılı Kesin Hesap verilerine göre ise,
214.873.248,26 TL. gelir elde edilmiştir. Bunun % 0,18 i (380.500,51lirası) vergi
gelirleri,%1,38 i ( 2.968.528,48 lirası) teşebbüs ve mülkiyet gelirleri,%63 ü (136.260.899,33
lirası)alınan bağış ve yardımlar(Bakanlık ve diğer kuruluşlardan aktarılan ödeneklerde bu
kapsamdadır.)%35 i (75.235.119,94 lirası )Diğer gelirler(İller Bankası’ndan gönderilen
merkezi idare vergi gelirlerinden ayrılan pay ve faizler)olarak gerçekleşmiştir.
Öngörülen bütçe ödeneği 77.000.000 TL iken,2011 yılından devreden,merkezi
yönetimden aktarılanlar ile birlikte 2012 yılı ödeneği 197.274.049,73 ya ulaşmıştır.Özel
İdarenin kendi bütçesinde yer alan işler için gerçekleşen ödenek, toplam ödeneğin %39 u
iken, Merkezi idareden aktarılan ödeneklerin oranı %69 dur.Bu ödenekler
kapsamında,197.274.049,73 toplam gider yapılmış bunun% 23 ü (47.020.673,06 TL si)
Personel gideri,% 48 i (95.346.509,31 TL si) sermaye gideri,% 22 si (44.066.419,77TL si) de
mal ve hizmet alımlarına yönelik olarak harcanmıştır.
KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI
“Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile
Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5 inci maddesi gereğince
hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken ve aşağıda yer alan defter, tablo ve
belgeler den kasa sayım tutanağı (kasa kullanılmıyor), değerli kâğıtlar sayım tutanağı ve
taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli dışındakiler temin edilmiş yine usul
ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak denetimler yürütülüp
sonuçlandırılmıştır.
a) Birleştirilmiş veriler defteri.
b) Geçici ve kesin mizan.
c) Bilanço.
ç) Belgeler;
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Adana İl Özel İdaresi 2012YılıDenetim Raporu 4 3) Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, 4) Teminat mektupları sayım tutanağı, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamındaki idarelerin bütçe uygulama sonuçlarına ait tabloları;
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Adana İl Özel İdaresi 2012YılıDenetim Raporu 5
Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki
düzenlemelere uygunluğuna ve mali tablolarının doğru ve güvenilir olduğuna ilişkin makul
güvence elde etmek amacıyla yürütülmüştür.
Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu,
güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler;
uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle
gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün
belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol
sistemleri de değerlendirilmiştir.
Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve
mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi,
belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) oluşturmaktadır.
Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda ulaşılan denetim görüşünü destekleyen yeterli ve
uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
DENETİM GÖRÜŞÜ
Adana İl Özel İdaresinin 2012 yılına ilişkin mali rapor ve tablolarının, tüm önemli
yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği; gelir, gider ve mallarına ilişkin hesap ve
işlemlerinin kanun ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olduğu kanaatine varılmıştır.
VURGULANACAK HUSUSLAR
Denetim görüşünü etkilememekle birlikte kurum iş ve işlemleriyle ilgili olarak aşağıda
belirtilen hususların belirtilmesine gerek görülmüştür.
1.Adana İl Özel İdaresi’nin görev alanında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
Maden İşleri Genel Müdürlüğü’nce ruhsatlandırılarak maden işletmeciliği yapan firmalardan
bir kısmının Maden İşleri Genel Müdürlüğü’ne beyan olunan özel idare paylarını
yatırmadıkları, bu suretle özel idarece tahsili gereken 329.911,08 TL özel idare payı olduğu
görülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Adana İl Özel İdaresi 2012YılıDenetim Raporu 6
2.Adana İl Özel İdaresi mülkiyetinde tapuda kayıtlı bulunan taşınmazların
zaman içerisinde niteliklerinin değiştiği, ancak tapu kayıtlarında cins tashihlerinin
yapılmadığı, bu nedenle taşınmazın fiili durumu ile tapu kayıtları arasında taşınmazın niteliği
itibari ile uyumsuzluklar bulunduğu görülmüştür.