YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ 2019 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2020
İÇERİK YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 17
YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: 2019 Mali Yılı Bütçe Gider Gerçekleşmeleri ...........................................................5 Tablo 2: 2019 Mali Yılı Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri ............................................................6
BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 d. Örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim yoluyla toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, e. Ülkenin bilimsel, kültürel, sosyal ve ekonomik yönlerden ilerlemesini ve gelişmesini ilgilendiren sorunlarını, diğer kuruluşlarla işbirliği yaparak, kamu kuruluşlarına önerilerde bulunmak suretiyle öğretim ve araştırma konusu yapmak, sonuçlarını toplumun yararına sunmak ve kamu kuruluşlarınca istenecek inceleme ve araştırmaları sonuçlandırarak düşüncelerini ve önerilerini bildirmek, f. Eğitim - öğretim ve seferberliği içinde, örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim hizmetini üstlenen kurumlara katkıda bulunacak önlemleri almak, g. Yörelerindeki tarım ve sanayinin gelişmesine ve ihtiyaçlarına uygun meslek elemanlarının yetişmesine ve bilgilerinin gelişmesine katkıda bulunmak, sanayi, tarım ve sağlık hizmetleri ile diğer hizmetlerde modernleşmeyi, üretimde artışı sağlayacak çalışma ve programlar yapmak, uygulamak ve yapılanlara katılmak, bununla ilgili kurumlarla işbirliği yapmak ve çevre sorunlarına çözüm getirici önerilerde bulunmak, h. Eğitim teknolojisini üretmek, geliştirmek, kullanmak, yaygınlaştırmak, ı. Yükseköğretimin uygulamalı yapılmasına ait eğitim - öğretim esaslarını geliştirmek, döner sermaye işletmelerini kurmak, verimli çalıştırmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmaktır. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanınca, Dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca seçilmekte ve atanmaktadırlar. Üniversitenin akademik organı Senato olup Üniversite Yönetim Kurulu ise idari faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır. Akademik yapısı Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları, Fakülte Dekanlıkları, Yüksekokullar, Enstitüler, Araştırma ve Uygulama Merkezleri ile Koordinatörlükler olan Üniversitenin idari yapısında ise Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, İç Denetim Birimi, Etik Komisyonu, Rektör Yardımcıları, Koordinatörlük, Uygulama ve Araştırma Merkezi, İşletme Müdürlüğü, Avrupa Birliği Ofisi, Dış İlişkiler Ofisi, Bilimsel Araştırma Birimi, Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcıları ile bunlara bağlı Daire Başkanlıkları ve Hukuk Müşavirliği bulunmaktadır. Üniversitenin ana kampüsü Yozgat Merkez’de Atatürk Yolu 7. km’de 4.100 dekarlık
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 alanda bulunan Erdoğan Akdağ Yerleşkesi’dir. Merkez yerleşkede on iki fakülte, üç enstitü, beş yüksekokul, bir meslek yüksekokulu, Rektörlüğe bağlı üç bölüm, onaltı merkez, bir merkezi laboratuvar, Bozok Teknopark AŞ., Araştırma ve Uygulama Hastanesi, bir kongre merkezi, iki cami, bir misafirhane, iki spor salonu, Kredi ve Yurtlar Kurumu’na bağlı yurtlar bulunmaktadır. Üniversitenin ana kampüsü dışında şehir merkezinde Rektörlük Protokol Binası, Esentepe Mevkiinde bulunan yerleşke alanında iki meslek yüksekokulu ve Kredi ve Yurtlar Kurumu’na bağlı bir yurt ve Turizm Fakültesi Uygulama Oteli bulunmaktadır. İlçelerde ise iki yüksekokul ve altı meslek yüksekokulu hizmet vermektedir. İdarenin akademik ve idari personele ait dolu kadro sayısı 1.789’dur. Bu personelden 849’u akademik personel olup 13’ü yabancı uyruklu akademisyendir ve sözleşmeli personel statüsünde çalışmaktadır. Üniversitenin idari personel sayısı 416, sürekli işçi sayısı ise 346’dır. Üniversitenin bağlı, ilgili ve ilişkili olduğu kurum ve idareler değerlendirildiğinde; Yozgat Bozok Üniversitesinin ilgili yıl bütçesi hazırlanıp Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak işleme tabi tutulup yürürlüğe konmaktadır. Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile kurulan Yükseköğretim Kurulunun görev alanı içerisinde Yozgat Bozok Üniversitesi de bulunmaktadır. Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim altında bulunduran Yükseköğretim Kuruluna bağlı Yükseköğretim Denetleme Kurulu ise Kamu İdaresinin faaliyetlerini denetleme yetkisine sahiptir. Akademik bir organ olan Üniversitelerarası Kurulun üyeleri her üniversiteden bir
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 rektör ve bir profesörün katılımından oluşmaktadır. Bu Kurulun görevleri 2547 sayılı Kanun’un 11’inci maddesiyle belirlenmiştir ve Yozgat Bozok Üniversitesi de Kurulun üyesidir. Yozgat Bozok Üniversitesi diğer üniversiteler gibi mali yönetim yapısı ve işleyişi, kamu bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, mali işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve raporlanması ve mali kontrole ilişkin olarak 5018 sayılı Kanun’un verdiği görev ve yetkiye istinaden başta Hazine ve Maliye Bakanlığı düzenlemeleri olmak üzere ilgili diğer kurumların düzenlemelerine tabidir. 1.3. Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun, 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan Kamu İdaresi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve özgelirlerinden oluşan ödenekleri kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 186.483.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine, yıl içinde ödenek eklenmiş ve toplam tahsis edilen ödenek 205.171.544,53 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %93,91’i yani 195.039.512,00 TL’si kullanılmıştır. Dönem faaliyet geliri 198.539.365,40 TL, gelirlerden indirim, iade ve iskontoları 680.064,84 TL, faaliyet gideri 192.093.156,40 TL olan üniversitenin 2019 yılını 5.766.144,16 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır. Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2019 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Tablo 1: 2019 Mali Yılı Bütçe Gider Gerçekleşmeleri Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Ödeneği (TL) Toplam Ödenek (TL) Toplam Harcanan (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 830.01-Personel Giderleri 124.563.000,00 127.442.623,00 128.034.150,00 100,46 830.02-Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 17.999.000,00 18.955.913,00 18.882.602,00 99,61 830.03-Mal ve Hizmet Alım Giderleri 9.202.000,00 24.468.251,00 23.023.029,00 94,09 830.05-Cari Transferler 4.549.000,00 4.679.900,00 4.364.879,00 93,26 830.06-Sermaye Giderleri 30.170.000,00 32.138.000,00 20.734.854,00 64,51 TOPLAM 186.483.000,00 207.684.687,00 195.039.512,00 93,91
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 Ekonomik sınıflandırmaya göre 2019 yılı gelir bütçesi tahmin ve gerçekleşme rakamları ise aşağıdadır. Tablo 2: 2019 Mali Yılı Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri Yozgat Bozok Üniversitesi merkezi yönetim bütçesi içerisinde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresi olmakla birlikte 5018 Sayılı Yasa’da tanımlanan bütçe türleri dışında kalan Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 800.03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 4.633.000,00 6.629.002,49 143,08 800.04-Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 179.307.000,00 194.929.750,00 108,71 800.05-Diğer Gelirler 2.543.000,00 4.292.856,88 168,81 TOPLAM 186.483.000,00 205.171.544,53 110,02
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 döner sermaye işletmesi ve sosyal tesisler bütçeleri de kaynakları arasında yer almaktadır. Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 yılında 8.025.887,27 TL dönem zararı ile faaliyetlerini tamamlamış iken Sosyal Tesis İşletme Müdürlüğünün 2019 yılına ait karı 75.401,15 TL’dir. Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden bilimsel araştırma projeleri için özel bütçeye aktarılan kaynak 2019 yılı için 2.093.067,37 TL olmuştur. Ayrıca Üniversitenin Yozgat Bozok Üniversitesi Teknopark AŞ’de %75,10 oranında hissesi bulunmakta olup hisselerin değeri 563.250,00 TL’dir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kanun’un 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri. Geçici ve kesin mizan. Bilanço. Kasa sayım tutanağı. Banka mevcudu tespit tutanağı. Alınan çekler sayım tutanağı. Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 Teminat mektupları sayım tutanağı. Değerli kâğıtlar sayım tutanağı. İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli. Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu. Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu. Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ İç kontrol; Üniversitenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının doğru ve tam olarak tutulmasını, malî bilgi ve yönetim bilgisinin zamanında ve güvenilir olarak üretilmesini sağlamak üzere idare tarafından oluşturulan organizasyon, yöntem ve süreçle iç denetimi kapsayan malî ve diğer kontroller bütünüdür. İç kontrol işlemleri 31/12/2005 tarih ve 26040 sayılı 3 nolu mükerrer Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren “İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar”
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 çerçevesinde harcama birimleri ve Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından yürütülmeye çalışılmaktadır. Türkiye’de kamu mali yönetimi ve kontrol sistemini yeniden düzenleyen 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve buna ilişkin ikincil mevzuat ile COSO Modelini esas alan bir İç Kontrol Sisteminin kurulması hedeflenmektedir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun öngördüğü, Stratejik Planlama ve Performans Esaslı Bütçeleme çalışmaları kapsamında hazırlanan; hedefler, proje ve faaliyetler, performans programı, faaliyet raporları ve performans göstergeleri çalışmaları, ancak sağlıklı veriyle doğru performans değerlerine ulaşabilecektir. Bu amaçla, yapılan İç Kontrol Sistemi çalışmaları ile öncelikle temel süreçlerin gerçekte nasıl çalıştığı açıklanmakta, sürecin çıktılarını gösteren performansın sürekli ve düzenli olarak izlenmesi ve kontrol edilebilmesi için kontrol noktaları belirlenmekte, böylece riskli ve iyileştirilebilecek alanlar daha kolay değerlendirilebilmektedir. İdarenin İç Kontrol Uyum Eylem Planını uygulanması yönündeki çalışmaları değerlendirildiğinde; İdarenin İç Kontrol Eylem Planının 2010 yılından beri güncellenmediği; Kontrol Ortamı Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik; -Üst yönetici ve personelin iç kontrol sistemine ilişkin farkındalıklarının kurum içi genelgeler, duyurular, eğitimler, anketler ve görsel afişlerle sağlandığı; -Görev, yetki ve sorumlulukların hazırlanarak birimlerin ve kurumun web sayfasında iç kontrol sekmesine eklendiği ve burada yer alan bilgilerde revize gereken hususların bildirilmesine yönelik duyuruların gerçekleştiği; -Yetki Devri ve İmza Yetkileri Yönergesinin mevcut olduğu ve duyurulduğu; -İş akış şemalarının hazırlandığı; Risk Değerlendirme Standartlarına ve Genel Şartlarına Yönelik; -Kurum stratejik planının katılımcı yöntemlerle hazırlandığı, planın yıllık uygulama dilimleri olan performans programlarının mevcut olduğu, İdare bütçesinin stratejik plan ve performans programındaki hedef ve göstergeler ve bunlara ait faaliyetler ile bu faaliyetlerin maliyetleri esas alınarak hazırlandığı;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 -İdarenin amaç ve hedeflerinin gerçekleşmesini engelleyebilecek iç ve dış risklerin tanımlandığı, kontrol faaliyetleri belirlendiği, ancak risklerin gerçekleşip gerçekleşmediğinin ve kontrol faaliyetlerinin çalışıp çalışmadığının izlenmediği; Kontrol Faaliyetleri Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik; -“İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar” çerçevesinde harcama birimleri ve Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı tarafından ön mali kontrol işlemlerinin gerçekleştirildiği, Usul ve Esaslar’da belirtilen ön mali kontrole tabi işlemler ile İdarece karar verilen diğer ön mali kontrole tabi işlemlerin Ön Mali Kontrol Yönerge’si hazırlanarak duyurulduğu ve uygulandığı; Bilgi ve İletişim Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik; -Yıllık faaliyetlere ait sonuçların ve değerlendirmelerin İdare Faaliyet Raporunda yer aldığı ve kurum web sayfasında yayımlandığı; -Yönetimin ihtiyaç duyduğu gerekli bilgileri ve raporları üretebilecek ve analiz yapma imkanı sunacak şekilde tasarlanan bir sistemin bulunmadığı, farklı programlardan alınan raporlarla bu ihtiyacın giderilmeye çalışıldığı, ancak alınan bilgilerde bazen tutarsızlık yaşandığı; İzleme Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik; -İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulunun üst yöneticinin onayı ile görevlendirildiği; -İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planında yer alan eylemlerin gerçekleşme sonuçlarının izlendiği; -Kendisine 3 adet iç denetçi kadrosu ihdas edilen İdarede teşkilat şemasında doğrudan üst yöneticiye bağlı İç Denetim Birimi bulunduğu; Anlaşılmış olup sonuç olarak iç kontrol sistemi ile ilgili uyum ve yapılandırma çalışmalarının halen devam ettiği görülmüştür. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Hukuk Davalarından Doğan İdare Borçlarının Ödenmesinde Doğrudan İcra Müdürlüklerine Başvurulması Hukuk davalarında kesinleşen mahkeme ilamları ile Üniversite aleyhine doğan borçların ödenmesi için, alacaklılar Üniversiteye başvuruda bulunmadan doğrudan icra takip işlemleri başlatmak üzere icra dairelerine başvurdukları görülmüştür. Mahkeme kararları mahkemelerde davalı ve davacının huzurunda okunmakta, ilamı düzenlenerek taraflara tebliğ edilmektedir. Hukuk davalarında idarenin ilamda belirtilen borçları ödeyebilmesi için ilamın idarece tebellüğ edilmiş olması, alacaklının banka hesap numarasını idareye bildirmesi veya alacaklının ilam sureti ve banka hesap numarası ile birlikte idareye müracaat ederek idareden alacağını talep etmesi gerekir. Zira ilamın tebliğ yoluyla idareye ulaşmaması veya alacaklının ilam ile idareye müracaat ederek banka hesap numarası bildirmemesi hallerinde idarenin ilamda belirtilen borcu alacaklısına ödeme olanağı yoktur. Bu hususta idari yargı davalarında Danıştay, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin ilamlarında idare aleyhine doğan borçların ifasında idareye başvurulmadan İcra Dairelerine müracaat konusunda hukuki düzenleme bulunmaktadır. 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun “Kararların Sonuçları” başlıklı 28'nci maddesinin 1'nci fıkrasına göre Danıştay, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare ve Vergi Mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur. Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez. Anılan maddenin 2'nci fıkrasına göre ise konusu belli bir miktar paranın ödenmesini gerektiren davalarda
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13
hükmedilen miktar ile her türlü davalarda hükmedilen vekâlet ücreti ve yargılama giderleri,
davacının veya vekilinin davalı idareye yazılı şekilde bildireceği banka hesap numarasına, bu
bildirim tarihinden itibaren, birinci fıkrada belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yatırılır.
Birinci fıkrada belirtilen süreler içinde ödeme yapılmaması halinde, genel hükümler
dairesinde infaz ve icra olunur.
Hukuk davalarında, idari yargılama davalarında olduğu gibi bir düzenlemenin
olmaması alacaklıların, ilamdan doğan alacaklarının tahsili için öncelikle Bozok
Üniversitesine baş vurmak yerine, doğrudan avukatları aracılığıyla İcra Müdürlüklerine
başvurmalarına neden olmakta, bu durum idarenin %12 ye varan oranda icra vekalet ücreti ve
gereksiz diğer icra masrafları ödemesine neden olmaktadır.
2004 Sayılı İcra Ve İflas Kanunu’nu 82/1 maddesi gereğince Kamu mallarının haczi
mümkün değildir. 5018 sayılı Kanun kapsamında yer alan kamu idarelerinin icra hukuku
açısından devlet tanımının içinde yer aldığı ve bu nedenle bu idarelerin kamu hizmetine
özgülenmiş taşınır ve taşınmaz malları ile kamu geliri (vergi, harç gibi) niteliğindeki nakit
mevcutları ve alacakları devlet malı niteliğinde olduğundan bu idareler ve mallarına karşı
haciz takibi yapılamayacağı açıktır.
Haciz yolu ile tahsil imkanı bulunmayan icra takip işlemi idareyi gereksiz icra vekalet
ücreti, icra masrafı ödemesi ile karşı karşıya bırakmakta, ayrıca icra dairelerinin iş yükünü
arttırarak kesinleşmiş mahkeme ilamlarının gereklerinin yerine getirilmesini geciktirmektedir.
Hukuk davalarında verilen kararlar hakkında ödeme yapılması için başvuru
yapılmasını şart koşan yasal bir hüküm bulunmadığı düşünülebilir ise de hukuk davalarından
kaynaklanan idare borçları için doğrudan idareye başvurma zorunluluğunun olmayıp, idari
davalardan kaynaklanan idare borçları için öncelikle idareye başvurulması zorunluluğunun
olması idare borcunun ödenmesinde iki farklı uygulama yapılmasına neden olmaktadır. Bu
farklı uygulamanın idare lehine giderilmesi gerekir.
Açıklanan nedenlerle Bozok Üniversitesi aleyhine hukuk davaları sonucu kesinleşmiş
mahkeme ilamları ile Üniversite aleyhine doğan borçların, ödenmesinde İcra Dairelerine
başvurmadan önce, alacaklıların; öncelikle Üniversiteye başvurmalarının sağlanması
gerekmektedir. Bu durumda Üniversitenin süresi içerisinde borçlarını ödemesi halinde, kurum
bütçesinden gereksiz yere icra vekâlet ücreti ve icra masrafı ödenmesine neden olunmayacağı
değerlendirilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 BULGU 2: Yapım İşi İhalelerinde İmalat Süreçlerinin İş Programına Göre Gecikmeli Olarak Devam Etmesi Yozgat Bozok Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu Eğitim Binası Yapım İşi inşaatının iş programına göre gecikmeli devam ettiği görülmüştür. Yozgat Bozok Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu Eğitim Binası Yapım İşi inşaatının sözleşme edeli 16.938.000 TL’dir. İş programına göre İşin 2019 yılı sonu itibariyle 13.385.000 TL’lik kısmının bitirilmesi gerekirken 6.615.312 TL’lik kısmı bitirilmiştir. Bu durumda yüklenici iş programına göre işin (6.615.312/13.385.000=%49) % 49'unu imal etmiş geriye kalan ve 2019 yılı sonu itibariyle teslim etmesi gereken imalatların %51' ini geciktirmiştir. İş programı yüklenicinin, işin süresi ve varsa iş kısımlarına ait bitirme tarihleri ile yıllık ödeme miktarlarını da dikkate alarak, yapım işine ait iş kalemlerini/gruplarını, aylık imalatı ve iş miktarlarını, ihzarat ödemesi öngörülen işlerde ihzaratı, yıllık ödenek dilimlerini ve bunların aylara dağılımını ayrıntılı olarak gösterdiği programını/çizelgeyi ifade eder. Yüklenicinin taahhüdünü yerine getirip getirmediği iş programına uygunluk ile ölçülür. İş programındaki önemli gecikmeler sözleşmenin fesih sebebi sayılmaktadır. Yukarıdaki açıklamalar gereğince Yozgat Bozok Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu Eğitim Binası Yapım İşi inşaatının iş programına uygun olarak sözleşmesinde belirtilen sürede bitirilmesi ve inşaatın zamanında eğitim hizmetine sunulması gerektiği değerlendirilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 8. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü İlaç Deposunda Stok Yönetimi Yapılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Şu anda düzenli yapılmaktadır. Bozok Teknopark AŞ’nin Elektrik ve Su Giderlerinin Üniversite Bütçesinden Ödenmesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Gerekli düzeltmeler yapılmış olup geçmişe dönük tahailatlar da yapılmıştır. İdari Para Cezaları, Gecikme Zamları ve Diğer Borçlar İçin Sorumlulara Rücu Edilmemesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Rücu işlemleri yapılarak sorumlu kişilerden tahsilat yapılmıştır.
YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 olarak belirlenmiştir. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Döner Sermaye İşletmesinin Yönetim Kurulu, Üniversite Yönetim Kuruludur. Üst yöneticisi rektördür. Rektör bu yetkisini uygun gördüğü ölçüde yardımcılarına, dekanlara veya enstitü, yüksekokul, araştırma ve uygulama merkezi müdürlerine devredebilir. Üniversite Yönetim Kurulu da yetkilerini uygun gördüğü ölçüde, kuracakları yürütme kuruluna devredebilir. Ancak Yozgat Bozok Üniversitesi Yönetim Kurulu yetkilerini devretmemiştir. İşletme yönetimi ve teşkilatı, yönetim kurulu, yürütme kurulu, üst yönetici, işletme müdürü, işletme müdür yardımcısı, harcama yetkilileri, gerçekleştirme görevlileri, veznedar, taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri, mutemetler, memurlardan oluşmaktadır. İşletme bünyesinde 2019 yılında 20 birim faaliyet göstermektedir. İşletme Müdürlüğünde 3 idari personel ve 1 sürekli işçi bulunmaktadır. Kurumun saymanlık hizmetleri, T. C. Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye Saymanlık Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir. İşletmenin, T. C. Milli Eğitim Bakanlığı, T. C. Hazine ve Maliye Bakanlığı, T. C. Sosyal Güvenlik Kurumu ve Yükseköğretim Kurulu ile ilişkisi bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı İşletmenin gelir bütçesi, Mal ve Hizmet Gelirleri, Alınan Bağış ve Yardımlar ve Diğer Gelirlerden; gider bütçesi ise, Personel Giderleri, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri, Mal ve Hizmet Alım Giderleri, Cari Transferler, Sermaye Giderleri ve Ek Ödemeden oluşmaktadır. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, 2019 yılı bilançosunda sermayesi 101.866,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 5.422.100,62 TL’dir. Döner sermaye gelir toplamı 38.066.851,4 TL, gider toplamı 46.092.738,7 TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden zarar toplamı 8.025.887,27 TL'dir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, hesap ve işlemlerinin muhasebeleştirilmesi Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'ne göre yapılmaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 Muhasebeleştirme ve raporlama işlemleri, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri. Geçici ve kesin mizan. Bilanço. Kasa sayım tutanağı. Banka mevcudu tespit tutanağı. Alınan çekler sayım tutanağı. Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı. Teminat mektupları sayım tutanağı. Değerli kâğıtlar sayım tutanağı. İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli. Gelir tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan; geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Araştırma ve Uygulama Hastanesinin Mali Yapısının Sürdürülebilir Olmaması Araştırma ve Uygulama Hastanesi Döner Sermaye İşletmesinin gelirlerinin giderlerini karşılayamadığı ve mali yapılarının bozulduğu görülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 ödemelerinden yapılan kesintilerin Global Bütçe uygulaması ile azalmış olmasına rağmen, kesintiler nedeni ile kurumun nakit akışını doğru planlayamaması, 6. Hastaneye ait tüm personel giderleri örneğin, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 4-A, 4-B maddelerine tabi olarak çalışan personelin giderleri ile denge tazminatları gibi ödemelerin döner sermaye bütçesinden yapılması, 7. Hastanenin cari giderlerinin döner sermaye bütçesinden karşılanması 8. Bilimsel araştırma giderlerinin döner sermaye gelirlerinden desteklenmesi, 9. Yatırımların, hizmet binalarının ve maddi duran varlıkların bakım ve onarımlarının günden güne artan maliyetleri, 10. Nakit yetersizliği nedeniyle tedarikçilere ödemelerin zamanında yapılamamasından dolayı satın alma maliyetlerinin artması ve eklenen mahkeme ve faiz işlemleri, gibi nedenlerle hastanenin gelir-gider dengesinin bozulduğu görülmektedir. Bozok Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi 2019 yılı gideri 43.992.472,20 TL, geliri ise 36.098.941,82 TL’dir. Gelirler giderleri karşılayamamış giderler gelirlerden 7.893.530,38 TL fazla gerçekleşmiştir. Öte yandan Araştırma Uygulama Hastanesinin 2019 yılı sonu itibariyle 21.927.535,08 TL si özel sektöre olmak üzere toplam 25.057.565.22 TL borcu bulunmaktadır. Sonuç olarak Araştırma ve Uygulama Hastanesi Döner Sermaye İşletmesinin yukarıda belirtilen sorunları gidererek gelir gider dengesini gözetmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yozgat Bozok Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 7. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama İdari Para Cezaları, Gecikme Zamları ve Diğer Borçlar İçin Sorumlulara Rücu Edilmemesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi İdari para cezalarının rücu işlemleri belgeleri ve yazışmaları tarafımıza iletilmiştir. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün Üniversitenin İç Kontrol Sistemi Çalışmalarına Dahil Edilmemesi 2018 Kısmen Yerine Getirildi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün iç kontrol çalışmalarında yer almasına özen gösterilmektedir.