2019 - NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ.pdf

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 2019 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2020

İÇERİK NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 19 NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU 34

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ ...................................................................................................... 1
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU .................................................................................................. 7
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU .............................................................................................................. 7
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 8
5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ........................................................................ 8
6. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 9
7. DENETİM BULGULARI ............................................................................................................................ 9
8. EKLER ........................................................................................................................................................ 18

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1 2019 MALİ YILI BÜTÇE GİDERLERİ ...................................................................... 4 Tablo 2 2019 MALİ YILI BÜTÇE GELİRLERİ ....................................................................... 5

KISALTMALAR BAP: Bilimsel Araştırma Projesi MKE: Makine Kimya Endüstrisi

BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler

1. Dolu Olan Genel Sekreterlik Kadrosuna Başka Bir Memurun Tedviren Görevlendirilmesi ve Harcama Yetkisini Kullanması
2. Bilimsel Araştırma Projelerinin Bazılarının Alt Yapı Projeleri Olması
3. Üniversite Kiralamaları İle İlgili Yapılan Tespitler

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1 Mevzuat ve Görevler Anayasa’nın 130’uncu maddesine göre çağdaş eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek üzere çeşitli birimlerden oluşan kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversiteler Devlet tarafından kanunla kurulur. Necmettin Erbakan Üniversitesi, 21.07.2010 tarih ve 27648 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6005 Sayılı Kanunun Ek 129. maddesi ile Konya Üniversitesi adıyla kurulmuştur. 11.04.2012 tarih ve 28261 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6287 sayılı Kanunun 20. maddesi ile adı Necmettin Erbakan Üniversitesi olarak değiştirilmiştir. Yükseköğretim ile ilgili amaç ve ilkeleri belirlemek ve bütün yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayım, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile esasları bir bütünlük içinde düzenlemek amacıyla yayımlanan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu 1981’den beri yürürlüktedir. 2547 sayılı Kanun’un 12’nci maddesinde yükseköğretim kurumlarının görevleri sayılmakta olup bu görevler sırasıyla; a. Çağdaş uygarlık ve eğitim - öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde, toplumun ihtiyaçları ve kalkınma planları ilke ve hedeflerine uygun ve ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim - öğretim, bilim-sel araştırma, yayım ve danışmanlık yapmak, b. Kendi ihtisas gücü ve maddi kaynaklarını rasyonel, verimli ve ekonomik şekilde kullanarak, milli eğitim politikası ve kalkınma planları ilke ve hedefleri ile Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılan plan ve programlar doğrultusunda, ülkenin ihtiyacı olan dallarda ve sayıda insan gücü yetiştirmek, c. Türk toplumunun yaşam düzeyini yükseltici ve kamu oyunu aydınlatıcı bilim verilerini söz, yazı ve diğer araçlarla yaymak, d. Örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim yoluyla toplumun özellikle sanayileşme ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 tarım-da modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak, e. Ülkenin bilimsel, kültürel, sosyal ve ekonomik yönlerden ilerlemesini ve gelişmesini ilgilendiren sorunlarını, diğer kuruluşlarla işbirliği yaparak, kamu kuruluşlarına önerilerde bulunmak suretiyle öğretim ve araştırma konusu yapmak, sonuçlarını toplumun yararına sunmak ve kamu kuruluşlarınca istenecek inceleme ve araştırmaları sonuçlandırarak düşüncelerini ve önerilerini bildirmek, f. Eğitim - öğretim ve seferberliği içinde, örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim hizmetini üstlenen kurumlara katkıda bulunacak önlemleri almak, g. Yörelerindeki tarım ve sanayinin gelişmesine ve ihtiyaçlarına uygun meslek elemanlarının yetişmesine ve bilgilerinin gelişmesine katkıda bulunmak, sanayi, tarım ve sağlık hizmetleri ile diğer hizmetlerde modernleşmeyi, üretimde artışı sağlayacak çalışma ve programlar yapmak, uygulamak ve yapılanlara katılmak, bununla ilgili kurumlarla işbirliği yapmak ve çevre sorunlarına çözüm getirici önerilerde bulunmak, h. Eğitim teknolojisini üretmek, geliştirmek, kullanmak, yaygınlaştırmak, ı. Yükseköğretimin uygulamalı yapılmasına ait eğitim - öğretim esaslarını geliştirmek, döner sermaye işletmelerini kurmak, verimli çalıştırmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmaktır. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanınca, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca seçilmekte ve atanmaktadırlar. Üniversitenin akademik organı Senato olup Üniversite Yönetim Kurulu ise idari faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır. Akademik yapısı Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları, Fakülteler, Enstitüler, Yüksekokullar, Meslek Yüksekokulları, Araştırma ve Uygulama Merkezleri ile Koordinatörlükler olan Üniversitenin idari yapısında ise Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları, İç Denetim Birimi, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü, Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcıları ile bunlara bağlı Daire Başkanlıkları ve Hukuk Müşavirliği bulunmaktadır. Üniversite bünyesinde 20 fakülte, 4 enstitü, 1 yüksekokul, 8 meslek yüksekokulu, 1 konservatuvar, 1 hastane, 25 araştırma ve uygulama merkezi, 6 koordinatörlük bulunmaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Üniversite 7’si il merkezinde, 2’si ilçe merkezinde olmak üzere 9 farklı yerleşkede toplam 460.810 m2 kapalı alana sahip yapı alanında hizmet vermektedir. Bu kapalı alanın 269.540 m2’si eğitim ve araştırma, 191.270 m2’si sağlık hizmetleri alanı olarak kullanılmaktadır. İdarenin 1956’sı akademik, 1625’i idari, 343’ü işçi olmak üzere 3.924 personeli bulunmaktadır. 2019-2020 eğitim öğretim yılında 27.257’si lisans, 3.226’sı ön lisans, 4.669’u yüksek lisans ve 979’u doktora öğrencisi olmak üzere toplam 36.131 öğrenci öğrenim görmektedir. Üniversitenin bağlı, ilgili ve ilişkili olduğu kurum ve idareler değerlendirildiğinde; Üniversitenin ilgili yıl bütçesi hazırlanıp Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak işleme tabi tutulup yürürlüğe konmaktadır. Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile kurulan Yükseköğretim Kurulunun görev alanı içerisinde Necmettin Erbakan Üniversitesi de bulunmaktadır. Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim altında bulunduran Yükseköğretim Kuruluna bağlı Yükseköğretim Denetleme Kurulu ise Kamu İdaresinin faaliyetlerini denetleme yetkisine sahiptir. Akademik bir organ olan Üniversitelerarası Kurulun üyeleri her üniversiteden bir rektör ve bir profesörün katılımından oluşmaktadır. Bu Kurulun görevleri 2547 sayılı Kanun’un 11’inci maddesiyle belirlenmiştir ve Necmettin Erbakan Üniversitesi de Kurulun üyesidir. Necmettin Erbakan Üniversitesi diğer üniversiteler gibi mali yönetim yapısı ve işleyişi, kamu bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, mali işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve raporlanması ve mali kontrole ilişkin olarak 5018 sayılı Kanun’un verdiği görev ve yetkiye istinaden başta Hazine ve Maliye Bakanlığı düzenlemeleri olmak üzere ilgili diğer kurumların düzenlemelerine tabidir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 1.3.Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun, 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan Kamu İdaresi,, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve özgelirlerinden oluşan ödenekleri kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 425.952.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde yapılan ödenek eklemeleriyle toplam ödenek 478.087.261,10 TL’ye ulaşmış, bu ödeneğin 471.563.878,69 TL’si kullanılmıştır. Ödeneğin gerçekleşme oranı %99 olmuştur. Dönem faaliyet geliri 553.791.576,97 TL, gelirlerden ret ve iadeler 129.476,89 TL, faaliyet gideri 406.011.158,88 TL olan Üniversitenin 2019 yılını 147.650.941,20 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır. Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2019 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1 2019 MALİ YILI BÜTÇE GİDERLERİ Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Ödeneği (TL) Toplam Ödenek (TL) Toplam Harcanan (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 830.01-Personel Giderleri 278.895.000,00 283.143.110,00 282.796.135,30 100% 830.02-Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 43.001.000,00 45.677.305,00 45.499.084,53 100% 830.03-Mal ve Hizmet Alım Giderleri 9.334.000,00 33.156.939,24 32.685.757,61 99%

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Ekonomik sınıflandırmaya göre 2019 yılı gelir bütçesi tahmin ve gerçekleşme rakamları ise aşağıdadır. Tablo 2 2019 MALİ YILI BÜTÇE GELİRLERİ Necmettin Erbakan Üniversitesi merkezi yönetim bütçesi içerisinde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresi olmakla birlikte 5018 sayılı Yasa’da tanımlanan bütçe çeşitleri dışında kalan döner sermaye işletmesi ve sosyal tesisler bütçeleri de kaynakları arasında yer almaktadır. Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 yılında 81.005.518,18 TL dönem net zararı ile faaliyetlerini tamamlamıştır. Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden bilimsel araştırma projeleri için özel bütçeye aktarılan kaynak 2019 yılı için 15.833.468,20 TL 830.05-Cari Transferler 13.146.000,00 14.159.906,86 14.048.096,40 99% 830.06-Sermaye Giderleri 81.576.000,00 103.950.000,00 96.534.804,85 93% TOPLAM 425.952.000,00 478.087.261,10 471.563.878,69 99% Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 800.03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 9.030.000,00 15.627.114,22 % 173 800.04-Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 409.126.000,00 442.929.466,00 % 108 800.05-Diğer Gelirler 7.796.000,00 22.453.481,68 % 288 TOPLAM 425.952.000,00 481.010.061,90 % 113

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 olmuştur. Sosyal Tesis İşletme Müdürlüğünün 2019 yılına ait dönem zararı 104.604,97 TL’dir. Üniversitenin sosyal tesisleri 2019 yılında denetim kapsamında alınmamıştır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kanun’un 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Birleştirilmiş veriler defteri,  Geçici ve kesin mizan,  Bilanço,  Kasa sayım tutanağı,  Banka mevcudu tespit tutanağı,  Alınan çekler sayım tutanağı,  Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı,  Teminat mektupları sayım tutanağı,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7  Değerli kâğıtlar sayım tutanağı,  İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli,  Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu,  Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu,  Faaliyet sonuçları tablosu,  Nakit Akış Tablosu,  Öz Kaynak Değişim Tablosu,  Bütçelenen ve Gerçekleşen Tutarların Karşılaştırma Tablosu, Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Necmettin Erbakan Üniversitesinde İdari ve Akademik birimleri ile alt birimlerince yürütülecek görevler yazılı olarak tanımlanıp iş bölümüne göre görev tanımları oluşturulmuş ve birim web sayfasında yer alması sağlanarak çalışanlara yazılı olarak tebliğ edilmiştir. Üniversitenin İç Kontrol Uyum Eylem Planı hazırlanmış olup, birim faaliyetleri ile mali karar ve işlemler hakkındaki yazılı prosedürler, hiyerarşik kontroller listesi, iş akış şemaları bulunmaktadır. Kurum personellerinin etik davranış ilkeleri hakkında bilgi sahibi olması amacıyla temel eğitim programlarına etik dersi dâhil edilmiştir. EBYS ve İmza Yetkileri Yönergesinde evrak ve önemli belgeleri imzalama ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 onaylamaya yetkili kişiler belirtilmiştir. Her görev için gerekli eğitim ihtiyacı 657 Devlet Memurları Kanununa göre ve her yıl birimlerden gelen talepler doğrultusunda belirlenmektedir. Üniversitenin idari ve akademik birimlerinde birim faaliyet raporları hazırlanıp iç kontrol güvence beyanı imzalanmaktadır. Birim faaliyet raporlarında yer alan bilgi ve açıklamaların doğru ve güvenilir olup olmadığı ile ilgili bilgiler e-bütçe ve KBS sisteminden teyit edilmektedir. Üniversitenin İç kontrol sisteminin uygulanması ve geliştirilmesi amacıyla İç Kontrol Uyum Eylem Planı hazırlanmıştır. İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslarda yer alan limitleri aşan tüm taahhüt ve sözleşme tasarıları kontrole tabi olup Ön Mali Kontrole gönderilmeyen taahhüt ve sözleşme tasarısı bulunmamaktadır. Üniversitede üst yöneticiler verdikleri görevleri kullanılan otomasyon sistemleri ile takip etmektedir. İdare kurumsal risklerini belirlemiş olup risk yönetim çalışmalarına ilişkin faaliyetleri yerine getirmiştir. İç denetim birimi kurulmuş olup faaliyetlerini yürütmektedir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Dolu Olan Genel Sekreterlik Kadrosuna Başka Bir Memurun Tedviren Görevlendirilmesi ve Harcama Yetkisini Kullanması Necmettin Erbakan Üniversitesi Genel Sekreter kadrosu dolu iken koşulları sağlamayan bir memurun bu kadroya “tedviren” Genel Sekreter olarak görevlendirildiği ve harcama yetkililiğini kullandığı tespit edilmiş olup, aynı tarihte Genel Sekreter kadrosunu işgal eden diğer kişinin de Genel Sekreter Yardımcılığı kadrosuna “vekaleten” atandığı görülmüştür. Devlet memurlarının hizmet şartlarını, niteliklerini, atanma ve yetiştirilmelerini, ilerleme ve yükselmelerini, ödev, hak, yüküm ve sorumluluklarını, aylıklarını ve ödeneklerini ve diğer özlük işlerini 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu düzenlemektedir. Anılan Kanunun "Vekalet görevi ve aylık verilmesinin şartları" başlıklı 86'ncı maddesine göre; memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabileceği ve yine boş kadrolara ait görevlerin memurlara vekaleten gördürülebileceği belirtilmiştir. Dolu kadro, kadronun halen başka bir memur tarafından işgal ediliyor olması halidir. Böyle bir kadroya yani dolu kadroya vekalet ise, ancak kadroda bulunan memurun kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılması halinde mümkündür. Necmettin Erbakan Üniversitesinde, 28.08.2019 tarihinde Genel Sekreter olma koşullarını sağlayan bir kişinin Genel Sekreter olarak ataması yapılmış ve görevine başlamış olup, aynı gün Genel Sekreter Yardımcılığı kadrosuna vekaleten atanmıştır. Yine aynı tarih olan 28.08.2019 tarihinde Genel Sekreter olmak için gereken kamu hizmeti şartını taşımayan başka bir kişi de dolu olan Genel Sekreterlik kadrosuna “Tedviren” atanmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 Üniversitenin genel sekreterlik kadrosuna atama yapılmış olup, anılan kadro doludur. Esas olan, kadroyu işgal eden kişi tarafından Genel sekreterlik görevin yürütülmesidir. Ancak yerinde yapılan incelemelerde görülmüştür ki, Üniversitenin Genel Sekreterlik görevi, tedviren ataması yapılan kişi tarafından yürütülmekte ve kadroyu işgal eden kişi ise Genel Sekreter Yardımsısı olarak görev yapmaktadır.Üniversitenin internet sayfası da bu durumu doğrulamaktadır. Dolu kadroya yapılan “tedviren” atamaya gelince bu görevlendirme, asılda aranan koşullara sahip vekil kamu görevlisi bulunamadığı hallerde başvurulan, boş kadrolar için kullanılması mümkün olan bir görevlendirme usulüdür. Asilin tüm şartlarına sahip olan vekaletten farklı olarak tedviren görevlendirme olarak adlandırılan bu usul, bir kamu hizmetini asaleten yürütmekle yükümlü olan kamu görevlisinin çeşitli sebeplerle bu görevini ifa edemediği ve asılda aranan koşullara sahip vekil kamu görevlisi de bulunamadığı hallerde; kamu hizmetinin sürekliliği ilkesi gereği asılda aranan niteliklere en yakın personeller arasından yapılan görevlendirme şeklinde tanımlanabilir. Türk hukukunda tedviren görevlendirmenin yasal bir dayanağı yoktur. 99 seri nolu Devlet Memurları Tebliğinde “…asilde aranan şartlara sahip vekil memur bulunamadığı takdirde, hizmetin aksamadan yürütülebilmesi bakımından herhangi bir şekilde boşalmış veya boş bulunan bir görevin öncelikle varsa yardımcıları yoksa asilde aranan şartlara en yakın personel tarafından tedviren gördürülmesi mümkün görülmektedir..” denilmek sureti ile tedvirden bahsedilmiştir. Ancak ne devlet memurlarına uygulanacak genel kanun niteliğinde olan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda ne de Devlet Memurları Kanunu’nun kapsamı dışında kalan diğer kamu görevlilerinin kendi özel kanunlarında tedviren görevlendirme şeklinde bir görevlendirme usulü bulunmaktadır. “Yükseköğretim Üst Kuruluşları İle Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararname”nin 26’ıncı maddesinde Üniversite İdari Teşkilatı sayılmış olup Genel Sekreterlik ilk sırada yer almıştır. Takip eden 27’inci maddede ise ; Genel Sekreterin yapması gereken görevler sıralanırken üniversite idari teşkilatının başı olduğu özellikle belirtilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu'nun "Harcama yetkisi ve yetkilisi"

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 başlıklı 31 inci maddesinde de, "Bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir." denilmekte,5018 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan 1 seri numaralı Harcama Yetkilileri Hakkında Genel Tebliğ'in "Harcama Yetkililerinin Belirlenmesi" başlıklı 2’nci bölümünde de; "5018 sayılı Kanunun 5436 sayılı Kanunla değişik 31 inci maddesinin birinci fıkrasında bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisi olarak belirlenmiştir. Bu hüküm uyarınca bütçe sınıflandırması harcama yetkilisini belirleyen temel unsur olmaktadır." hükmü yer almakta olup harcama yetkisinin kim tarafından kullanılacağı açıkça belirtilmiştir. Anılan tebliğin, Özel Bütçeli İdarelerde Harcama Yetkililerini gösteren tablosunda, Üniversitelerde bütçe ile ödenek tahsis edilen harcama birimleri ve harcama yetkilileri sayılmış olup Genel Sekreterlik makamı da burada yer almaktadır. Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Üniversite idari teşkilatının başı ve harcama yetkisi olan Genel Sekreterlik gibi önemli bir makamının, Türk hukuk sisteminde yasal dayanağı bulunmayan “dolu kadroya tedviren görevlendirme” şeklinde bir usulde sürdürülüyor olmasında, mevzuata uyarlık bulunmamaktadır. Her ne kadar bu görevlendirme usulunun 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile Üniversite Rektörüne verilen yetki ve takdir hakkı kapsamında değerlendirilmesi akla gelebilse de; rektörün takdir hakkının sınırlarının yasal mevzuatla çizilmiş olduğu aşikardır. Tedviren görevlendirmede herhangi bir ödeme yapılmıyor olmasıda bu atamayı yasal hale getirmemektedir. Üniversitede kanuni sınırları aşarak yapılan bu görevlendirmelerin, ileride kamu zararına da neden olabilecek telafisi imkansız yetki aşımını doğuracağı değerlendirilmektedir. BULGU 2: Bilimsel Araştırma Projelerinin Bazılarının Alt Yapı Projeleri Olması Üniversite bünyesinde destek verilen Bilimsel Araştırma Projelerinin bir kısmının bilimsel proje tanımına uymayan alt yapı projeleri olduğu ve bu projeler kapsamında çoğunlukla malzeme ve teknık alet alımı yapıldığı görülmüştür. Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmeliğin “Tanımlar ve Kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinin (b) bendinde; “Bilimsel araştırma projesi: Tamamlandığında sonuçları ile alanında bilime katkı yapması, ülkenin teknolojik,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasına katkı sağlaması beklenen bilimsel içerikli, yükseköğretim kurumu içi ve/veya dışı, ulusal ve/veya uluslararası kurum ya da kuruluşların katılımlarıyla da yapılabilecek projeler ile bilim insanı yetiştirme ve araştırma altyapısı kurma ve geliştirme projelerini,” şeklinde tanımlanmıştır. Aynı Yönetmeliğin “Bilimsel araştırma projelerinin seçiminde dikkate alınacak ilkeler” başlıklı 6’ncı maddesinde ise“(1) Bilimsel araştırma projeleri, yükseköğretim kurumunun uzman elemanı bulunan her dal ile ilgili, ulusal bilim ve teknoloji politikalarına, ülkenin kalkınma planı hedeflerine, Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu kararlarına veya yükseköğretim kurumu yönetim kurulunun belirlediği bilim politikalarına uygun konulara öncelik verilerek değerlendirilir ve seçilir. Bilimsel araştırma projelerinin bilime, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal, sanatsal, kültürel gelişimine ve kalkınmasına katkı sağlaması esastır…” hükümlerine yer verilmektedir. Necmettin Erbakan Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Uygulama Yönergesinde de bilimsel araştırma projesi benzer şekilde tanımlanmış olup projelerin tamamlanması sonucunda bilime katkıda bulunması esas alınmıştır. Yapılan denetimlerde Üniversitenin destek verdiği Bilimsel Araştırma Projelerinin bazılarının; -Necmettin Erbakan Üniversitesi'nin Akademik Yayın Kalitesi ve Başarısının Artırılması, -İtki ve Yanma Laboratuvarı Altyapı Projesi, -Biyoteknolojik Temel Araştırma Laboratuvarı Kurulması, -Tıbbi Viroloji Bilim Dalı Demirbaş İhtiyacı, -Fen Fakültesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Biyoanalitik ve Enstrümantal Analiz Laboratuvarları Altyapı Projesi, -Necmettin Erbakan Üniversitesi'nin Akademik Yayın Kalitesi ve Başarısının

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 Artırılması, -Necmettin Erbakan Üniversitesi Simülasyon ve Modelleme Uygulama ve Araştırma Merkezi Altyapı Projesi, -Bilim ve Teknoloji Araştırma Uygulama Merkezi Bünyesindeki Spektroskopi ve Numune Hazırlama Altyapısının Güçlendirilmesi, olduğu tespit edilmiştir. Destek verilen projelerin, BAP Araştırma Altyapısı Proje tanımına uymadığı, daha çok Üniversitenin normal eğitim faaliyetlerinin yürütülmesine katkı sağlayacak projeler olduğu değerlendirilmektedir. 5018 sayılı Kanun’un “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8’inci maddesi hükümlerine göre, her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar; kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması ile kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu tutulmaktadırlar. Her ne kadar bahsi geçen projelerin AR-GE altyapısı kapsamındaki projeler olduğu iddia eilebilir ise de, yönergede ucu açık tanımlamalardan kaçınarak “akademik yayın kalitesinin artırılması” gibi soyut ifadelerin yer aldığı AR-GE projelerinin desteklenmesinin bu kapsamda sayılamayacağı açıktır. Bu kapsamda Üniversitenin, Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelikte belirlenmiş olan proje tanımına uymayan alt yapı projelerini desteklemesi ve demirbaş alımı yapmış olması, kamu kaynaklarının verimli, etkili ve ekonomik kullanılması ilkesine aykırılık teşkil ettiği değerlendirilmektedir. BULGU 3: Üniversite Kiralamaları İle İlgili Yapılan Tespitler Üniversitenin kantin, kafeterya, çay ocağı gibi taşınmazlarının kiralanmasında sözleşme hükümlerine aykırı davranıldığı ve kullanım alanlarının genişletildiği, ayrıca, Üniversitenin kantinlerde yeterli denetimi yapmaması sonucu genel sağlık kuralları ve sosyal güvenlik mevzuatı açısından eksiklikler bulunduğu tespit edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15 a) Meram Tıp Fakültesi Hastanesi Kantininde yapılan denetimde, kiralamaya ilişkin sözleşme ve ihale dosyasında, kantin kullanım alanının yekpare 573,77 m2 olarak belirlendiği halde, sözleşmede değişiklik yapılmadan dört mevsim kullanımı sağlayan sabit yapılar ve eklentilerle ana kantinin kullanım alanının 656 m2 'ye çıkartıldığı, 24 saat açık acil kantinine 156m2 yer tahsis edildiği ve idareden herhangi bir izin alınmaksızın kahve zinciri markasının standının kurulduğu, ayrıca, kantinde sıcak yemek servisi yapıldığı ve bundan ayrı olarak hastane içerisinde hizmet veren bir çayocağının da bulunduğu tespit edilmiştir. Kantin alanlarına eklentiler yapılması ve yeni kantin alanları açılmasına karşın belgeler üzerinde yapılan incelemede, kira ve ısınma gibi bedellerin 573,77m2 üzerinden ödenmeye devam olunduğu görülmüştür. Ayrıca, sözleşme hükümlerinde yer aldığı halde, çalışanların genel sağlık ve diğer muayenelerinin mevcut olmadığı, dosyalarının güncel olarak tutulmadığı ve kantinlerin sağlık ve diğer yönlerden idarece denetlenmediği , b) Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde fakülte binasının içinde kantin sahibi tarafından kapsamlı bir fotokopi dükkânı işletildiği, bu işletme için herhangi bir sözleşme yapılmadığı ve ihaleye çıkılmadığı; kantin içerisinde idareden izin alınmaksızın paralı oyun makinelerinin kurulduğu, kantin ve fotokopi dükkanında çalışanların isim ve personel dosyalarının idareye bildirilmediği , c) Köyceğiz Kampüsü içerisindeki kantinlerde, sözleşme hükümlerinde basit fotokopi dışında bir faaliyet izni verilmediği halde ozalit ve baskı ciltleme alanı kurulduğu, her kafeteryada idareden izin alınmaksızın paralı oyun makinelerinin bulundurulduğu, çalışanların sözleşme hükümlerine uygun bir şekilde idareye isimlerinin bildirilmediği ve çalışanların için gerekli dosyaların tutulmadığı , d) Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi kantininde çalışanların isimlerinin idareye bildirilmediği, personel için sosyal güvenlik kurumu bildirimleri ve asli sicil kaydı gibi yazışmaların mevcut olmadığı, çay ocaklarında gerekli sıhhi donanım olmadığı halde yiyecek hazırlandığı, kapsamlı kırtasiye hizmeti verildiği, paralı oyun makinelerinin olduğu ve idareden onaylı fiyat listelerinin yer almadığı, e) 21.11.2018 tarihinde senato kararı ile kabul edilen “Yemekhane, Kantin ve Kafeteryaların İşletim ve Denetim Yönergesi” yürürlükte olduğu halde yönergede belirtilen kontrol ve denetim faaliyetlerinin yerine getirilmediği,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 tespit edilmiştir. Gelir getirici faaliyetler için kantin, kafeterya ya da çay ocağı kiralamalarının ihale edilmesinde, bedel tespitinde ve sözleşme hükümlerinin yürütülmesinde öncelikle hukuka ve mevzuata uygunluğa riayet edilmelidir. Sözleşme aşamasından sonra da idarenin genel gözetim ve kontrol yükümlülükleri bulunmaktadır. Kantin ihalelerinin bedel tespitinde açıklık ve şeffaflık burada sunulacak hizmetlerin ve kullanım alanının doğru ve açık biçimde şartname ve sözleşme hükümlerinde yer almasıyla başlamaktadır. Her ne kadar idarenin denetim ve incelemeler neticesinde personel dosyalarının takibi, kantinlerde yer alan ürün ve diğer hizmetlerin denetlenmesi konusunda titizlik gösterdiği akla gelebilirse de, kullanım alanlarının sözleşme hükümlerini ihlal etmesiyle beraber hem ecrimisil hem de bu alanlara isabet eden ısınma bedeli gibi ikincil giderlerin de tahsilatının, idarenin sorumluluğunda olduğu değerlendirilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 8. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Bilimsel Araştırma Projeleri Kapsamında Alınan Taşınırların Başka Projelerde Kullanılmasının Sağlanmasına Yönelik Planlamanın Yapılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Bilimsel Araştırma Projelerinde Ara Rapor Düzenlenmemesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ .................................................................................................... 19
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ................................................................................................ 21
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................ 21
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 22
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 22
6. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 23
7. EKLER ........................................................................................................................................................ 33

TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1 2019 Yılı Sağlık Gelirlerinden İlaç Kesintisi ve Diğer Kesinti Miktarları ................. 24 Tablo 2 SGK Kesintilerinin Aylar İtibariyle Dağılımı ............................................................. 26

KISALTMALAR GETAT: Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Araştırma ve Uygulama Merkezi SGK: Sosyal Güvenlik Kurumu SHS: Sağlık Hizmeti Sunucusu

BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler

1. Hastane Tarafından Temin Edilmesi Gereken İlaçlar İçin Dış Reçete Düzenlenmesi
2. Prim Borçlularına Sunulan Sağlık Hizmeti Bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumundan Tahsil Edilmemesi
3. Sosyal Güvenlik Kurumu'nun Yaptığı Kesintiden Sorumlu Olan Personele Rücu İşlemi Yapılmaması
4. Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Yaptırılmaması
5. Döner Sermaye İşletmesi Birimlerinin İç Denetim Kapsamında Olmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19

1. KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 1.1. Mevzuat ve Görevler Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi, döner sermaye kapsamına giren faaliyetlerini gerçekleştirmek amacıyla 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (a) bendinin birinci fıkrasına istinaden kurulmuştur. Daha sonra İşletme, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14’üncü ve 58’inci maddelerine dayanılarak Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği 15.02.2012 tarihli ve 28205 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulmuştur. Aynı Yönetmelik’in “Faaliyet alanları” başlıklı 2’inci maddesiyle, işletme faaliyet alanına giren iş ve hizmetler; a) Yükseköğretim Kurumları dışındaki kurullar ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından istenecek bilimsel görüş, proje, araştırma ve benzeri hizmetleri yapmak, b) Eğitim organizasyonu, danışmanlık, uygulama, fizibilite etüdü, model deneyleri, bilgi işlem, iş değerlendirmesi, ölçme, ölçü ayarı hizmetlerini yapmak, c) Laboratuvar ve atölyelerde yapılacak tetkik, analiz, deney, bakım, tamir ve üretimle ilgili iş ve benzeri hizmetleri yapmak, d) Açılmış bulunan her türlü sağlık hizmetleri ile ilgili yataklı ve yataksız sabit ve geçici kuruluşları işletmek, e) Klinik, poliklinik, ameliyathane ve laboratuvarlarda yapılacak olan her türlü muayene, tetkik, tahlil, tedavi, ameliyat, bakım ve üretimle ilgili faaliyetlerde bulunmak, f) Mevcut fiziki kapasiteyi değerlendirerek faaliyet alanı ile sınırlı olarak iş ve hizmet üretmek ve elde edilen ürünleri önceden Rektörün izni alınmak şartıyla pazarlamak ve satmak. Olarak belirlenmiştir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Döner Sermaye İşletmesinin Yönetim Kurulu, Üniversite Yönetim Kuruludur. Üst yöneticisi rektördür. Rektör bu yetkisini uygun gördüğü ölçüde yardımcılarına, dekanlara veya enstitü, yüksekokul, araştırma ve uygulama merkezi müdürlerine devredebilir. Üniversite

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 Yönetim Kurulu da yetkilerini uygun gördüğü ölçüde, kuracakları yürütme kuruluna devredebilir. İşletme yönetimi ve teşkilatı, yönetim kurulu, üst yönetici, işletme müdürü, harcama yetkilileri, gerçekleştirme görevlileri, veznedar, taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri, mutemetler, memurlardan oluşmaktadır. İşletme bünyesinde 2019 yılında 20 birim faaliyet göstermektedir. İşletme Müdürlüğü kadrosunda 239’u sağlık, 6’sı idari personel olmak üzere toplam 245 kadrolu, 5 kişi de 4/B sözleşmeli personel bulunmaktadır. Ayrıca, 1361 sürekli işçi görev yapmaktadır. Kurumun saymanlık hizmetleri, Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye Saymanlığı tarafından yürütülmektedir. İşletmenin, Milli Eğitim Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu ve Yükseköğretim Kurulu ile ilişkisi bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı İşletmenin gelir bütçesi, Mal ve Hizmet Gelirleri, Alınan Bağış ve Yardımlar ve Diğer Gelirlerden; gider bütçesi ise, Personel Giderleri, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri, Mal ve Hizmet Alım Giderleri, Cari Transferler, Sermaye Giderleri ve Ek Ödemeden oluşmaktadır. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, 2019 yılı bilançosunda sermayesi 89.524,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 76.148.835,01 TL’dir. Döner sermaye gelir toplamı 386.570.921,08 TL, gider toplamı 467.576.439,26 TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden dönem net zararı toplamı 81.005.518,18 TL'dir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, hesap ve işlemlerinin muhasebeleştirilmesi Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'ne göre yapılmaktadır. İşletmenin mali rapor ve tabloları, mezkur Yönetmelik'in 565 ve 573’üncü maddelerinde düzenlenen defter, cetvel ve tablolardan oluşmaktadır. Muhasebeleştirme ve raporlama işlemleri, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Birleştirilmiş veriler defteri,  Geçici ve kesin mizan,  Bilanço,  Kasa sayım tutanağı,  Banka mevcudu tespit tutanağı,  Alınan çekler sayım tutanağı,  Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı,  Teminat mektupları sayım tutanağı,  Değerli kâğıtlar sayım tutanağı,  İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli,  Gelir Tablosu, Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Hastane Tarafından Temin Edilmesi Gereken İlaçlar İçin Dış Reçete Düzenlenmesi Sözleşmeli ecza depolarından temin edilemeyen ilaçlar nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından kesintilerin yapıldığı ve bu nedenle kurumun gelir kaybına uğradığı, ödeme sürelerindeki uzamanın yeniden gündeme gelmesiyle beraber dış reçeteden doğan kesintilerin artması riskinin doğduğu görülmektedir. Üniversite, 2019 yılında sunacağı sağlık hizmetleri için SGK ile Götürü Bedel Üzerinden Sağlık Hizmeti Alım Sözleşmesi imzalamıştır. Söz konusu Sözleşmenin “Ödeme Tutarı ve Ödeme Şartları” başlıklı 5’inci maddesinde: “Sadece Yatarak Tedavilerde Kullanımı Halinde Bedelleri Ödenecek İlaçlar Listesi (EK-4/G)”nde yer alan "kan ürünleri" ile "Hastanelerce Temini Zorunlu Kemoterapi İlaçları Listesi (EK-4/H)"nde yer alan ilaçlar için "Ecza Depoları ve Ecza Depolarında Bulundurulan Ürünler Hakkındaki Yönetmelik" kapsamında Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmış ecza depoları ile Kurumca sözleşme yapılması halinde Sağlık Hizmeti Sunucusu (SHS) bu ürünleri ve ilaçları Kurumla sözleşmeli ecza depolarından temin etmek zorundadır. SHS tarafından kapsamdaki kişilere Kurumla sözleşmeli ecza depolarından temin edilerek bu Sözleşme döneminde kullanılan kan ürünleri ve ilaçlar karşılığında ecza depolarına ilgili mevzuat ile sözleşmelerinde belirtilen usul ve esaslar doğrultusunda Kurumca yapılan ödeme miktarı SHS’ye yapılacak takip eden ilk götürü bedel ödemesinden düşülecektir.” denilmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Hizmeti Satın Alım Sözleşmelerinin/Protokollerinin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 Hazırlanması ve Akdedilmesine İlişkin Yönetmeliğin “Genel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinin 19’uncu fıkrası ile Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Uygulama Tebliğinin 4.1.2’ inci maddesinin 3’üncü fıkrasında da benzer düzenlemeler mevcuttur. Söz konusu düzenlemelerde SGK tarafından sunulan sağlık hizmetleri karşılığında götürü bedel sözleşme ile SHS’ye bir bedel ödendiği, bu sağlık hizmetlerinden kaynaklanan sözleşmeli eczanelerce fatura edilen herhangi bir bedelin karşılanmayacağı belirtilmektedir. Yapılan incelemelerde, 2019 yılında yatarak tedavilerde (yatan hasta ve günübirlik tedavi, paket işlemler içerisinde) hastane tarafından temin edilmesi gereken ilaçlar için dış reçete düzenlenmesi sonucu SGK tarafından 2019 yılı sağlık gelirlerinden aşağıdaki tabloda detayı gösterilen toplam 20.925,93-TL kesinti yapıldığı görülmüştür. Tablo 3 2019 Yılı Sağlık Gelirlerinden İlaç Kesintisi ve Diğer Kesinti Miktarları AYLAR GLOBAL SÖZLEŞME TUTARI TOPLAM FATURA TUTARI SGK TARAFINDAN ÖDENEN TUTAR YATAN HASTA İLAÇ KESİNTİSİ GÜNÜBİRLİK HASTA İLAÇ KESİNTİSİ TOPLAM DIŞ REÇETE (YATAN+ GÜNÜBİRLİK) TOPLAM KESİNTİ1 OCAK 25.500.000,00 24.927.127,14 23.542.285,10 - - - 1.957.714,90 ŞUBAT 25.500.000,00 24.630.457,51 25.490.985,21 - - - 9.014,79 MART 25.500.000,00 29.082.319,46 23.498.908,12 213,42 25,67 239,09 2.001.091,88 NİSAN 23.900.000,00 26.989.413,35 21.943.493,31 23,66 - 23,66 1.956.506,69 MAYIS 23.700.000,00 25.787.351,13 23.688.310,61 64,00 98,50 162,50 11.689,39 HAZİRAN 23.700.000,00 23.212.189,05 23.679.296,70 18.781,66 - 18.781,66 20.703,30 TEMMUZ 23.700.000,00 30.423.077,93 23.585.934,69 111,81 - 111,81 114.065,31 AĞUSTOS 23.700.000,00 25.256.507,17 23.699.636,87 363,13 - 363,13 363,13 EYLÜL 23.700.000,00 29.249.878,01 23.697.925,17 278,85 9,73 288,58 2.074,83 EKİM 30.056.000,00 30.873.567,70 30.020.764,22 208,81 29,97 238,78 35.235,78 KASIM 26.922.000,00 28.425.721,15 26.780.517,32 320,73 63,81 384,54 141.482,68 ARALIK 26.922.000,00 32.246.005,16 26.860.241,79 294,52 37,66 332,18 61.758,21 TOPLAM 302.800.000,00 331.103.614,76 296.488.299,11 20.660,59 265,34 20.925,93 6.311.700,89 1.Tabloda ayrıntıları gösterilmeyen ve/veya diğer bulgularda ele alınan kesintiler de toplam kesinti tutarı içerisinde yer almaktadır. Her ne kadar kurum dış reçete tutarının artmaması yönünde özen gösterse de, kurumun en düzenli gelir kaleminin SGK ödemeleri olduğu göz önünde bulundurulduğunda diğer

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 kesintilerle beraber dış reçete kesintilerinin de eklenmesiyle kurumun mali yapısında kırılganlığın artması beklendiğinden bu hususa özen gösterilmesi gerektiği düşünülmektedir. BULGU 2: Prim Borçlularına Sunulan Sağlık Hizmeti Bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumundan Tahsil Edilmemesi Genel Sağlık Sigortası ve prim borçlularının yararlandıkları sağlık hizmetleri için SGK'dan herhangi bir ödeme alınamadığı bu nedenle hastanenin döner sermaye işletmesinin mali durumunun daha kırılgan hale geldiği tespit edilmiştir. Resmi Gazete'nin 29.03.2019 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren Cumhurbaşkanı Kararı'yla 2002/3654 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının eki karara geçici madde eklenmiştir. Söz konusu düzenlemeyle 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 60'ıncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 2 numaralı alt bendinde yer alan isteğe bağlı sigortalılar ile (g) bendinde yer alan başka bir ülkede sağlık sigortasından yararlanma hakkı bulunmayan genel sağlık sigortalılar Sağlık Bakanlığına bağlı hastaneler ile üniversite hastanelerinde 31 Aralık 2019'a kadar ücretsiz sağlık hizmeti alabileceği ifade edilmiştir. Cumhurbaşkanı Kararı'yla getirilen Geçici 73'üncü Madde "5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 60'ıncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 2 numaralı alt bendi ile (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı olup 67'nci madde hükümleri çerçevesinde sağlık hizmeti alamayan Türk vatandaşları ile bunların bakmakla yükümlü olduğu kişiler, Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarına ait sağlık tesisleri ile devlet üniversitelerinin sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde sunulan sağlık hizmetlerinden 5510 sayılı Kanun'daki usul ve esaslar çerçevesinde yararlanmada, 31 Aralık 2019'a kadar 4736 sayılı Kanun'un 1'inci maddesinin birinci fıkrası hükmünden muaftır. Bu maddenin uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye, döner sermaye ödemeleri ve uygulamaya ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye Sağlık Bakanlığı yetkilidir." Bu düzenlemeyle söz konusu prim borçluları sağlık hizmetlerinden faydalanmak üzere Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesi'ne başvurmuş, sağlık hizmetlerinden faydalanmaları karşılığında SGK'ya fatura edilen tutarlar ise kuruma

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 ödenmemiştir. İlgili kesintiler aylar itibariyle tabloda yer almaktadır.
Tablo 4 SGK Kesintilerinin Aylar İtibariyle Dağılımı AYLAR GLOBAL SÖZLEŞME TUTARI SGK MEDULA FATURA TUTARI SGK MANUEL FATURA TUTARI PRİM BORÇLULARI İÇİN KESİNTİ TOPLAM FATURA TUTARI SGK TARAFINDAN ÖDENEN TUTAR OCAK 25.500.000,00 24.801.183,49 44.837,18 81.106,47 24.927.127,14 23.542.285,10 ŞUBAT 25.500.000,00 24.628.007,23 - 2.450,28 24.630.457,51 25.490.985,21 MART 25.500.000,00 29.078.872,25 - 3.447,21 29.082.319,46 23.498.908,12 NİSAN 23.900.000,00 26.793.484,94 - 195.928,41 26.989.413,35 21.943.493,31 MAYIS 23.700.000,00 25.595.906,77 - 191.444,36 25.787.351,13 23.688.310,61 HAZİRAN 23.700.000,00 22.974.725,55 - 237.463,50 23.212.189,05 23.679.296,70 TEMMUZ 23.700.000,00 29.955.135,13 - 467.942,80 30.423.077,93 23.585.934,69 AĞUSTOS 23.700.000,00 24.903.511,99 18.193,93 334.801,25 25.256.507,17 23.699.636,87 EYLÜL 23.700.000,00 28.839.660,73 165,21 410.052,07 29.249.878,01 23.697.925,17 EKİM 30.056.000,00 30.119.246,36 3.812,11 750.509,23 30.873.567,70 30.020.764,22 KASIM 26.922.000,00 28.008.001,04 2.024,00 415.696,11 28.425.721,15 26.780.517,32 ARALIK 26.922.000,00 31.621.472,49 263,06 624.269,61 32.246.005,16 26.860.241,79 TOPLAM 302.800.000,00 327.319.207,97 69.295,49 3.715.111,30 331.103.614,76 296.488.299,11 1.SGK tarafından yapılan kesintilerin içerisinde dış reçete ve diğer kesintiler de yer almaktadır. Cumhurbaşkanı Kararı ile getirilen bu düzenleme sonucunda hastane tarafından sunulan hizmetlerin karşılığı olan 3.715.111,30 TL tutar hastaneye ödenmemiş ve ödenmesiyle ilgili herhangi bir düzenleme yapılmamıştır. Her ne kadar kurum yetkilileri bu hususta çeşitli yazışma ve taleplerde bulunmuşsa da, kurum alacağı olarak herhangi bir tahsilatın sağlanamadığı görülmektedir. 2020 yılında uygulamanın devamlılığını öngören bir kararın yayınlandığı da göz önünde bulundurulursa, hastanenin mali durumunun yönetilebilir ve öngörülebilir olması için bütçesindeki bu alacakları tahsil edebileceği düzenlemenin bir an evvel yapılması gerektiği düşünülmektedir. BULGU 3: Sosyal Güvenlik Kurumu'nun Yaptığı Kesintiden Sorumlu Olan Personele Rücu İşlemi Yapılmaması Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün yapmış olduğu teftiş ve soruşturmalar neticesinde hekimlerin özel muayenehanelerinde düzenlemiş oldukları reçeteleri üniversite hastanesinde

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 resmi kayıttan geçirerek resmileştirdiklerinin tespit edilmiş olduğu; hastanenin müteselsil sorumluluğu nedeniyle kesintinin kurumun Sosyal Güvenlik Kurumu alacaklarından yapıldığı ancak bu işlemlerin neticesinde personele rücu işlemlerinin başlatılmadığı görülmüştür. Hukuksuz işlem ve eylemleri neticesinde idareyi zarara uğratan kamu görevlileri için 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 12’nci fıkrasında, “Devlet memurunun kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizliği sonucu idare zarara uğratılmışsa, bu zararın ilgili memur tarafından rayiç bedeli üzerinden ödenmesi esastır,” denilerek kamu görevlilerinin işlem veya eylemleri neticesinde idarenin zarara uğraması halinde bu bedelin ilgililerden tazmin edileceği hüküm altına alınmıştır. Konya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi, 29.08.2018 tarihinde kuruma göndermiş olduğu yazıda, kurumun başmüfettişi tarafından yapılan incelemeler neticesinde, hastanede görevli iki hekimin, özel muayenehanelerinde gerçekleştirdikleri muayeneler sonucunda düzenlemiş oldukları toplam 358.249,45TL'lik reçete tutarlarına ilişkin bedelin, hastanenin alacaklarından mahsup edildiği bildirilmiştir. Kamu görevlilerinin yapmış oldukları işlem ve eylemler nedeniyle idareyi zarara uğratmaları halinde, Kamu Zararlarının Tahsil Usulü Hakkında Yönetmelik hükümleri gereğince ilgililerden tazmini sağlanmaktadır. Bahse konu kesintiye neden olan olay ile ilgili çeşitli itirazlar yapılmış ve sonuç olarak sorumlu olan doktor ve memurlara rücu işlemi neticesinde tahsilat da sağlanamamıştır. Her ne kadar hukuki sürecin başlatılması ve öğretim üyelerinden rücu edilerek mevzuat hükümleri çerçevesinde tahsilatın yapılması hususunda yazışma süreçleri başlamışsa da, tahsilat işlemlerinin henüz tamamlanamadığı ve rücu sürecinin icra ve mahkeme safhasına gelmediği görülmektedir. Kamu Zararının tespiti, zamanaşımının başlangıcı ve diğer hükümlerle ilgili olarak başvurulması gereken mevzuat uyarınca, henüz zamanaşımı süresi dolmamış olmakla birlikte, sorumluların tespiti ve rücu işlemlerinin sağlıklı biçimde tamamlanması, tahsilatın yapılabilmesi açısından hem de zor koşullarda hizmet eden döner sermaye açısından önem arz etmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 BULGU 4: Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Yaptırılmaması Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi bünyesinde 2019 mali yılına ilişkin yapılan incelemelerde, “Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını” yaptırma yükümlülüğü bulunan personelden bir kısmının ilgili sigorta poliçesini yaptırmadığı tespit edilmiştir. Kamu sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan tabiplerin, diş tabiplerinin ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanların, mesleki faaliyetleri sırasında kötü uygulamaları nedeniyle oluşabilecek zararlara karşı sigorta yaptırmaları kanunen zorunlu tutulmuştur. 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun'un Ek 12’nci maddesinde; “Kamu sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlar, tıbbi kötü uygulama nedeniyle kendilerinden talep edilebilecek zararlar ile kurumlarınca kendilerine yapılacak rüculara karşı sigorta yaptırmak zorundadır. Bu sigorta priminin yarısı kendileri tarafından, diğer yarısı döner sermayesi bulunan kurumlarda döner sermayeden, döner sermayesi bulunmayan kurumlarda kurum bütçelerinden ödenir. Özel sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan veya mesleklerini serbest olarak icra eden tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlar, tıbbi kötü uygulama sebebi ile kişilere verebilecekleri zararlar ile bu sebeple kendilerine yapılacak rücuları karşılamak üzere mesleki malî sorumluluk sigortası yaptırmak zorundadır. Zorunlu mesleki malî sorumluluk sigortası, mesleklerini serbest olarak icra edenlerin kendileri, özel sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışanlar için ilgili özel sağlık kurum ve kuruluşları tarafından yaptırılır. Özel sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışanların sigorta primlerinin yarısı kendileri tarafından, yarısı istihdam edenlerce ödenir. İstihdam edenlerce ilgili sağlık çalışanı için ödenen sigorta primi, hiçbir isim altında ve hiçbir şekilde çalışanın maaş ve sair malî haklarından kesilemez, buna ilişkin hüküm ihtiva eden sözleşme yapılamaz.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 29 Zorunlu sigortalara ilişkin teminat tutarları ile uygulama usul ve esasları Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Hazine Müsteşarlığınca belirlenir. Bu maddedeki zorunlu sigortaları yaptırmayanlara, mülki idare amirince sigortası yaptırılmayan her kişi için beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir,” denilerek kamu sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan tabiplerin, diş tabiplerinin ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanların, tıbbi kötü uygulama nedeniyle kendilerinden talep edilebilecek zararlar ile kurumlarınca kendilerine yapılacak rüculara karşı sigorta yaptırmak zorunda oldukları yolunda emredici hükme yer verilmiş ve zorunlu sigortalara ilişkin teminat tutarları ile uygulama usul ve esaslarının Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Hazine Müsteşarlığınca belirleneceği ilgili hukuki düzenlemeye istinaden, 21/07/2010 tarihli ve 27648 sayılı Resmi Gazetede Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Kurum Katkısına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğ yayınlanmıştır. Anılan Tebliğin “Primlerin Ödenmesi ve Kurum Katkılarının Tahsili ile İadesi” başlıklı 3’üncü maddesinin ilk fıkrasında; “Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlar, yaptıracakları sigorta sözleşmesinin primlerini sigortacıya veya sigorta acentesine ödedikten sonra, ödedikleri prim tutarının yarısını döner sermayesi bulunan kurumlarda döner sermayeden, döner sermayesi bulunmayan kurumlarda kurum bütçesinden geri alır. Geri ödemeler, sigortaya ilişkin poliçe veya sigorta şirketi ya da sigorta acentesinin kaşesini taşıyan prim ödeme makbuzunun bir örneğinin ibrazı üzerine ilgili kurum tarafından en geç otuz gün içinde yapılır” denilmektedir. Her ne kadar sigorta kapsamı ve uygulanması açısından kamu idaresinin gerekli azami bilgiye sahip olduğu değerlendirilebilirse de sonuç olarak, Necmettin Erbakan Üniversitesi’nde 2019 yılında görev yapmış olan sigorta kapsamındaki personelin bir çoğunun sigortayı yaptırdığına dair herhangi bir kanıtlayıcı belge bulunmamaktadır. Yukarıda anılan mevzuat hükümleri dikkate alınarak, sigortası tespit edilemeyen personelin varsa sigorta poliçesi yaptırdığına ilişkin kanıtlayıcı belgeleri sunmasına ve bu sigortanın mevcudiyetini kontrol etmeyen yöneticiler hakkında da cezai hükümlerin işletilmesinin mümkün olduğu dikkate alınarak ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasına özen gösterilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 BULGU 5: Döner Sermaye İşletmesi Birimlerinin İç Denetim Kapsamında Olmaması Döner Sermaye işletme birimlerinde, iç kontrol sisteminin kurulmasına yönelik çalışmaların etkin olmadığı ve işletme birimlerinin iç denetim kapsamında sayılmadığı tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun geçici 11'inci Maddesinde; “Bu Kanun kapsamında kamu idarelerinde kurulmuş döner sermaye işletmeleri 31/12/2010 tarihine kadar yeniden yapılandırılır. Döner sermaye işletmeleri yeniden yapılandırılıncaya kadar bunların bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması ve muhasebesi ile kontrol ve denetimi Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir. Fonların muhasebesi de bu Kanunun öngördüğü muhasebe sistemine göre yürütülür.” hükümleri yer almaktadır. Döner sermaye işletmelerinin yeniden yapılandırılması, henüz gerçekleştirilmediğinden; bu işletmelerin kontrol ve denetiminin, yukarıda belirtilen hükümlere istinaden çıkarılan 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre yapılması gerekmektedir. Bu Yönetmeliğin, “Tanımlar” başlıklı 3'üncü maddesinde; “Bu Yönetmelikte geçen; … ö) Ön Malî Kontrol: İşletmelerin gelir, gider, varlık ve yükümlülüklerine ilişkin malî karar ve işlemlerinin; işletme bütçesine, kullanılabilir ödenek tutarına ve mevzuat hükümlerine uygunluğu ve kaynakların etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılması yönlerinden yapılan kontrolünü, … ifade eder.” “Denetim” başlıklı 13'üncü maddesinde; “(1) İşletmeler, ilgili idarenin denetim elemanları, Bakanlık ve Sayıştay tarafından denetlenir. (2) İşletmeler, ilgili idarelerin iç denetim kapsamında sayılırlar. Kanunun iç denetime ilişkin hükümleri ve ilgili mevzuat çerçevesinde ilgili idarelerin iç denetçileri tarafından iç denetime tabi tutulurlar.” “Hüküm bulunmayan hâller” başlıklı 599'uncu maddesinde; “Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile 30/12/2006 tarihli ve 26392 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin genel esasları, kıyasen uygulanır.” denilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 31 5018 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinde, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmelik'in 8’inci maddesinde ve Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği'nde; Üst yöneticilerin, mali yönetim ve kontrol sisteminin kurulmasından, işleyişinin gözetilmesinden, izlenmesinden ve Kanunda belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden sorumlu oldukları ve bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, mali hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirecekleri hükme bağlanmıştır. Ancak yapılan incelemelerde, Döner Sermaye İşletmesinin iç denetim kapsamında değerlendirilmesi için herhangi bir çalışmanın da mevcut olmadığı görülmüştür. Her ne kadar geçmiş yıllarda iç denetim birimi faaliyetlerinde döner sermaye birimi yer almışsa da, Döner Sermaye İşletme birimlerinin her yıl iç denetim planlaması kapsamına alınması gerektiği düşünülmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 32 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 33 7. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Ücretsiz Sunulan Bazı Sağlık Hizmeti Bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumundan Tahsil Edilmemesi 2018 Yerine Getirilmedi Bulgulaştırılmıştır.

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. ÖZET ........................................................................................................................................................... 34
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU ................................................................................................ 34
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................................ 35
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 35
5. GENEL DEĞERLENDİRME ................................................................................................................... 35
6. DENETİM BULGULARI .......................................................................................................................... 36

BULGU LİSTESİ A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi

1. Stratejik Plandaki Bazı Performans Göstergelerinin İyi Tanımlama Kriterlerine Uygun Olmaması

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 34

1. ÖZET Bu rapor, Necmettin Erbakan Üniversitesi’nin performans denetimi sonuçlarını ve bulgularını içermektedir. 6085 sayılı Kanunun 36’ncı maddesi uyarınca, Sayıştay “hesap verme sorumluluğu çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının ölçülmesi suretiyle gerçekleştirilen denetim” olarak tanımlanan performans denetimini yapmakla görevli ve yetkilidir. Necmettin Erbakan Üniversitesi’nin hedef ve göstergeleriyle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının değerlendirmesini sağlamak amacıyla aşağıdakiler denetlenmiştir:  2019-2023 dönemine ait Stratejik Plan,  2019 yılı Performans Programı,  2019 yılı İdare Faaliyet Raporu Üniversitenin 2019-2023 dönemine ait Stratejik Planı, 2019 yılı Performans Programı ve 2019 yılı İdare Faaliyet Raporu, mevcudiyet, zamanlılık ve sunum kriterlerine göre incelenmiştir. Stratejik plan, Performans programı ve İdare Faaliyet Raporu mevcudiyet, zamanlılık ve sunum kriterlerini karşılamaktadır. Stratejik Plan ve Performans Programının performans bilgisinin içeriğine yönelik kriterlerden ilgililik, ölçülebilirlik ve iyi tanımlanma yönleriyle değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme neticesinde; Stratejik Planda, performans göstergelerinin bazılarının amaç ve hedeflerle ilgili olmadığı ve bazı göstergelerin ise iyi tanımlanmadığı; Performans Programında, bazı göstergelerin, performans hedefleriyle ilgili olmadığı ve bazı performans hedeflerinin ölçülebilir olmadığı ve iyi tanımlanmadığı anlaşılmıştır. Bu haliyle Stratejik Plan ilgililik ve iyi tanımlanma kriterini ise kısmen karşılamaktadır. Performans Programı da ilgililik ve iyi tanımlanma kriterlerini kısmen sağlamaktadır.
2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve İdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına ilişkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmış olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay’a sunulmasından; bir bütün olarak

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 35 sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine ilişkin sistemlerin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilir. Bu çerçevede, Necmettin Erbakan Üniversitesi'nin yayımladığı 2019-2023 dönemine ait Stratejik Plan, 2019 yılı Performans Programı ve 2019 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir. 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2019 yılı performans denetimi kapsamında; Necmettin Erbakan Üniversitesi’nin yayımladığı 2019-2023 dönemine ait Stratejik Plan, 2019 yılı Performans Programı ve 2019

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 36 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. Yapılan denetim sonucunda Üniversitenin 2019-2023 dönemine ait Stratejik Planın "mevcudiyet", "zamanlılık" ve "sunum" kriterine uygun olduğu görülmüştür. Üniversite misyon ve vizyonunu gerçekleştirmek üzere 5 amaç, bu amaçların altında 14 performans hedefi ve bu hedeflere yönelik 34 gösterge belirlemiştir. Amaçlar üst politika belgelerine uygun belirlenmiş ve hedefler de bunu gerçekleştirecek şekilde düzenlenmiştir. Amaç ve hedeflerin bazılarının "ilgililik" ve "iyi tanımlanma” kriterlerine uygun olmadığı görülmüştür. Üniversitenin 2019 yılı Performans Programı değerlendirildiğinde; programın zamanında hazırlandığı, "sunum" kriterine uyduğu görülmüştür. 2019 yılı için 13 performans hedefi ve buna ait 34 performans göstergesi belirlenmiştir. Performans göstergelerinin bazılarının “ilgililik” ve “ölçülebilirlik” kriterlerine uygun olmadığı görülmüştür. Kamu İdaresinin 2019 yılı Faaliyet Raporu değerlendirildiğinde raporun, "mevcudiyet", "zamanlılık" ve "sunum" kriterine uygun hazırlandığı görülmüştür. 6. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi BULGU 1: Stratejik Plandaki Bazı Performans Göstergelerinin İyi Tanımlama Kriterlerine Uygun Olmaması Kurumun 2019-2023 Stratejik Planının incelenmesi sonucunda; bazı performans göstergelerinin hedef ve amaçlarla ilgili olmadığı ve iyi tanımlanmadığı görülmüştür. Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ve Kamu İdareleri için Stratejik Planlama Kılavuzuna göre hedefler yeterince açık ve anlaşılabilir olmalıdır. Hedeflerin ölçülebilir olarak ifade edilemediği durumlarda stratejik planda hedefe yönelik performans göstergelerine yer verilmesi gereklidir. Performans göstergeleri gerçekleşen sonuçların önceden belirlenen hedefe ne ölçüde ulaşıldığının ortaya konulmasında kullanılır. Kurumun 2019 – 2023 Stratejik Planında; a) “Amaç 2: Eğitim kalitesini artırarak sürdürülebilir başarıyı sağlamak

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 37 Hedef 2.1 Öğretim Elemanı Sayısını ve Niteliğini Artırmak … PG 2.1.1 Öğretim Elemanı Sayısı PG 2.1.2 Öğretim Üyesi Sayısı” Hedef 2.3 Yabancı dil eğitiminin nitelik ve niceliğini artırmak ... PG 2.3.1. Yabancı dille eğitim yapılan program sayısı PG 2.3.2 Yabancı dil hazırlık uygulaması yapılan program sayısı" Amaç, hedef ve performans göstergelerine (PG) yer verilmektedir. Yukarıda belirtilen amaç ve hedef ile bu hedeflere ilişkin performans göstergelerine bakıldığında; amaç ve hedef ilgili olmakla beraber yalnızca niceliksel performans göstergelerine yer verildiği görülür. Göstergeler mevcut haliyle hedefi iyi tanımlamamaktadır. Yukarıdaki örneklerden de görüleceği üzere kurumun stratejik planında yer alan bazı performans göstergelerinin kurumun stratejik amaç ve hedefleriyle ilgili olmadığı iyi tanımlanmadığı düşünülmektedir. B. Performans Programının Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi Ve Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Necmettin Erbakan Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 38 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr