BARTIN ÜNİVERSİTESİ 2019 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2020
İÇERİK BARTIN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 BARTIN ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 15 BARTIN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU 27
BARTIN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1 2019 MALİ YILI BÜTÇE GİDERLERİ ....................................................................4 Tablo 2 2019 MALİ YILI BÜTÇE GELİRLERİ.....................................................................5
KISALTMALAR KBS: Kamu Harcama ve Muhasebe Bilişim Sistemi EBYS: Elektronik Belge Yönetim Sistemi
BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 bulunmak suretiyle öğretim ve araştırma konusu yapmak, sonuçlarını toplumun yararına sunmak ve kamu kuruluşlarınca istenecek inceleme ve araştırmaları sonuçlandırarak düşüncelerini ve önerilerini bildirmek, f. Eğitim - öğretim ve seferberliği içinde, örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim hizmetini üstlenen kurumlara katkıda bulunacak önlemleri almak, g. Yörelerindeki tarım ve sanayinin gelişmesine ve ihtiyaçlarına uygun meslek elemanlarının yetişmesine ve bilgilerinin gelişmesine katkıda bulunmak, sanayi, tarım ve sağlık hizmetleri ile diğer hizmetlerde modernleşmeyi, üretimde artışı sağlayacak çalışma ve programlar yapmak, uygulamak ve yapılanlara katılmak, bununla ilgili kurumlarla işbirliği yapmak ve çevre sorunlarına çözüm getirici önerilerde bulunmak, h. Eğitim teknolojisini üretmek, geliştirmek, kullanmak, yaygınlaştırmak, ı. Yükseköğretimin uygulamalı yapılmasına ait eğitim - öğretim esaslarını geliştirmek, döner sermaye işletmelerini kurmak, verimli çalıştırmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmaktır. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanınca, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca seçilmekte ve atanmaktadırlar. Üniversitenin akademik organı Senato olup Üniversite Yönetim Kurulu ise idari faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır. Akademik yapısı Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları, Fakülte Dekanlıkları, Enstitüler, Yüksekokullar, Meslek Yüksekokulları, Araştırma ve Uygulama Merkezleri, Üniversitenin idari yapısında ise Rektör, İç Denetim Birimi, Eğitim Komisyonu, Rektör Yardımcıları, Koordinatörlükler, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü, Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcıları ile bunlara bağlı Daire Başkanlıkları ve Hukuk Müşavirliği bulunmaktadır. Üniversite merkez kampüsü, Bartın şehir merkezine 5 km uzaklıkta Ağdacı Mahallesi’nde Hazineye ait 87.520,00 m² lik alan üzerinde kurulmuştur. Merkez kampüste, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Orman Fakültesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yabancı Diller Yüksekokulu, Meslek Yüksekokulu, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, atölyeler, idari birimler, yurt, sosyal-spor tesisleri ve lojmanlar bulunmaktadır. Meslek Yüksekokulunun Gemi İnşaatı, Marina ve Yat İşletmeciliği, Deniz ve Liman
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 İşletmeciliği ve Turizm ve Seyahat Hizmetleri programları Kurucaşile ilçesinde mülkiyeti belediyeye ait 1.391 m²’lik binada eğitim-öğretim faaliyetlerine devam etmektedir. Ulus Meslek Yüksekokulu; Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı, Giyim Üretim Teknolojisi, Ormancılık ve Orman Ürünleri ve Tapu ve Kadastro Programları ile 11 derslikli 3.187 m²’lik binada eğitim faaliyetlerine devam etmektedir. Kutlubey Kampüs alanı olarak şehir merkezine 10 km uzaklıktaki Kutlubeyyazıcılar ve Esenyurt Köyleri sınırları içerisinde kalan 1.090.699,72 m²’lik alana sahiptir. Kutlubey Kampüsünde; Edebiyat Fakültesi, Eğitim Fakültesi, İslami İlimler Fakültesi, Fen Fakültesi, Mühendislik, Mimarlık ve Tasarım Fakültesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Mimar Sinan Sayısal Derslik Binası, Mehmet Akif Ersoy Sözel Derslik Binası, Merkezi Araştırma Laboratuvarı, Yemekhane sosyal-spor tesisleri, lojmanlar ve Trafo Dağıtım Merkezi Binası bulunmaktadır. Üniversitede 3 kapalı spor salonu, 1 fitness salonu, 7 açık spor tesisi bulunmaktadır. Üniversitede 230 kişi kapasiteli görüntüleme ve simultane ses sistemiyle donanımlı bir konferans salonu bulunmaktadır. Üniversite öğrencileri ile personeline sunulan sağlık hizmeti Mediko Sosyal Birimi tarafından gerçekleştirilmektedir. Mediko Sosyal Merkezinde 1 doktor, 1 psikolog, 2 hemşire ve 1 diyetisyen hizmet vermektedir. İdarenin akademik ve idari personele ait dolu kadro sayısı 978’dir. Bu personelden 590’ı akademik personel olup, 10’u yabancı uyruklu akademisyendir ve sözleşmeli personel statüsünde çalışmaktadır. Üniversitenin idari personel sayısı 259 kişi olup, sürekli işçi sayısı 129’dur. Üniversitenin bağlı, ilgili ve ilişkili olduğu kurum ve idareler değerlendirildiğinde; Bartın Üniversitesinin ilgili yıl bütçesi hazırlanıp Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak işleme tabi tutulup yürürlüğe konmaktadır. Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile kurulan Yükseköğretim Kurulunun görev alanı içerisinde Bartın Üniversitesi de bulunmaktadır. Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim altında bulunduran Yükseköğretim Kuruluna bağlı Yükseköğretim Denetleme Kurulu ise Kamu İdaresinin faaliyetlerini denetleme yetkisine sahiptir. Akademik bir organ olan Üniversitelerarası Kurulun üyeleri her üniversiteden bir rektör ve bir profesörün katılımından oluşmaktadır. Bu Kurulun görevleri 2547 sayılı Kanun’un 11’inci maddesiyle belirlenmiştir ve Bartın Üniversitesi de Kurulun üyesidir. Bartın Üniversitesi diğer üniversiteler gibi mali yönetim yapısı ve işleyişi, kamu bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, mali işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve raporlanması ve mali kontrole ilişkin olarak 5018 sayılı Kanun’un verdiği görev ve yetkiye istinaden başta Hazine ve Maliye Bakanlığı düzenlemeleri olmak üzere ilgili diğer kurumların düzenlemelerine tabidir. 1.3.Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun, 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan Kamu İdaresi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve özgelirlerinden oluşan ödenekleri kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 114.997.000 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine, yıl içinde ödenek eklenmiş ve toplam tahsis edilen ödenek 143.743.284 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin %97’si yani 139.948.775 TL’si kullanılmıştır. Dönem faaliyet geliri 129.578.806,85 TL, gelirlerden iadeler 18.788,84 TL, faaliyet gideri 116.604.398,09 TL olan Üniversitenin 2019 yılını 12.955.619,92 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır. Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2019 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1 2019 MALİ YILI BÜTÇE GİDERLERİ Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Ödeneği TOPLAM ÖDENEK HARCAMA Harcanan/ Toplam Ödenek (%) 38.88.00.01 Bartın Üniversitesi 114.997.000 143.743.284 139.948.775 97,36 01 Personel Giderleri 77.637.000 81.265.724 80.881.688 99,53 02 SGK Devlet Primi Giderleri 10.225.000 10.612.864 10.600.284 99,88
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 03 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 6.190.000 11.516.646 10.295.098 89,39 05 Cari Transferler 2.225.000 2.628.050 2.217.709 84,39 06 Sermaye Giderleri 18.720.000 37.720.000 35.953.996 95,32 Ekonomik sınıflandırmaya göre 2019 yılı gelir bütçesi tahmin ve gerçekleşme rakamları ise aşağıdadır. Tablo 2 2019 MALİ YILI BÜTÇE GELİRLERİ Açıklama Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 03 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 2.564.000 7.016.755 273,66 04 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 111.138.000 133.060.726 119,73 05 Diğer Gelirler 1.295.000 3.427.850 264,70 06 Sermaye Gelirleri - - - TOPLAM 114.997.000 143.505.331 124,79 Bartın Üniversitesi merkezi yönetim bütçesi içerisinde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresi olmakla birlikte 5018 sayılı Yasa’da tanımlanan bütçe türleri dışında kalan döner sermaye işletmesi bütçeleri de kaynakları arasında yer almaktadır. Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 yılında 241.421,15 TL dönem net karı ile faaliyetlerini tamamlamıştır. Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden bilimsel araştırma projeleri için özel bütçeye aktarılan kaynak 2019 yılı için 229.418,80 TL olmuştur. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kanun’un 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri, Geçici ve kesin mizan, Bilanço, Kasa sayım tutanağı, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı, Değerli kâğıtlar sayım tutanağı, İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli, Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Bartın Üniversitesinde İdari ve Akademik birimleri ile alt birimlerince yürütülecek görevler yazılı olarak tanımlanıp iş bölümüne göre görev tanımları oluşturulmuş ve birim web sayfasında yer alması sağlanarak çalışanlara yazılı olarak tebliğ edilmiştir. Üniversitenin İç Kontrol Uyum Eylem Planı hazırlanmış olup birim faaliyetleri ile mali karar ve işlemler hakkındaki yazılı prosedürler, hiyerarşik kontroller listesi, iş akış şemaları bulunmaktadır. Kurum personellerinin etik davranış ilkeleri hakkında bilgi sahibi olması amacıyla temel eğitim programlarına etik dersi dâhil edilmiştir. EBYS ve İmza Yetkileri Yönergesinde evrak ve önemli belgeleri imzalama ve onaylamaya yetkili kişiler belirtilmiştir. Her görev için gerekli eğitim ihtiyacı 657 Devlet Memurları Kanununa göre ve her yıl birimlerden gelen talepler doğrultusunda belirlenmektedir. Üniversitenin idari ve akademik birimlerinde birim faaliyet raporları hazırlanıp iç kontrol güvence beyanı imzalanmaktadır. Birim faaliyet raporlarında yer alan bilgi ve açıklamaların doğru ve güvenilir olup olmadığı ile ilgili bilgiler e-bütçe ve KBS sisteminden teyit edilmektedir. Üniversitenin İç kontrol sisteminin uygulanması ve geliştirilmesi amacıyla İç Kontrol Uyum Eylem Planı hazırlanmıştır. İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslarda yer alan limitleri aşan tüm taahhüt ve sözleşme tasarıları kontrole tabi olup Ön Mali Kontrole gönderilmeyen taahhüt ve sözleşme tasarısı bulunmamaktadır. Üniversitede üst yöneticiler verdikleri görevleri kullanılan otomasyon sistemleri ile takip etmektedir. İdare kurumsal risklerini belirlemiş olup risk yönetim çalışmalarına ilişkin faaliyetleri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 yerine getirmemiştir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Bartın Üniversitesi 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir. A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Üniversitede Kadrosu Olmayan Makamlara Tedviren Görevlendirmeler Yapılması Yapılan incelemelerde, kadrosu mevcut olmayan Genel Sekreter Yardımcılığı ve kadro ihdası üniversite senatosu tarafından yapılan Yazı İşleri Müdürlüğü kadrosuna usulüne uygun olmayan şekilde tedviren atamalar yapıldığı ve bu şekilde hizmete devam edildiği tespit edilmiştir. 2 numaralı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nde “Amaç (1)Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin amacı, kapsamında bulunan kamu kurum ve kuruluşlarına ait kadro ve pozisyonların ihdası, iptali ve kullanılmasına dair esas ve usulleri düzenlemektir. Kapsam MADDE 2 - (1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I), (II) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 idareler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan diğer idareler, fonlar ve kefalet sandıkları hakkında uygulanır. Kadro ve pozisyon cetveli MADDE 4 – (1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi kapsamına giren kurum ve kuruluşların; a) 657 sayılı Kanuna tabi memur kadroları ekli (I) sayılı cetvelde, b) ….. Kadro ve pozisyon unvanları MADDE 9 – (1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli cetvellerde yer almayan kadro ve pozisyon unvanları kullanılamaz.” hükümleri yer almaktadır. Buna göre üniversitelerin kadro düzenlemeleri ve ihdası Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi eki cetvelleri ile olmaktadır. Üniversitede yapılan incelemelerde, Genel Sekreter Yardımcısı kadrosunun bir adet olduğu ve Genel Sekreterlik içinde oluşturulan Yazı İşleri Müdürlüğü kadrosunun ise hiç mevcut olmadığı görülmüştür. Yükseköğretim Üst Kuruluşları İle Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamesinde, “Genel Sekreterlik: Madde 27 – 1. Genel Sekreterlik, bir Genel Sekreter ile en çok iki Genel Sekreter Yardımcısından ve bağlı birimlerden oluşur…” denilmek sureti ile iki genel sekreter yardımcısına izin verilmiş, ancak Bartın Üniversitesinin merkez teşkilatında ihdası uygun görülen kadroları gösteren cetvelde Genel sekreter yardımcısı kadrosunun bir adet olduğu tespit edilmiştir. Genel sekreter yardımcılığını yürüten bir kişi olmasına karşın ikinci bir kişi, kadrosuz olarak tedviren bu görevi yürütmek üzere Rektör tarafından sürekli olarak görevlendirilmiştir. Her ne kadar üniversitenin artan iş yükü karşısında idari hizmetlerin devamlılığının
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 gerekliliği akla gelebilse de, Genel sekreter yardımcısının hasta, izinli veya raporlu olduğu durumlarda hizmetin ifasını sağlamak için uygulanması gereken vekalet usulü, 657 Sayılı Kanun ve ilgili mevzuatta da sınırları belirlenen dolu kadroya vekalet usulüdür. Kişinin raporlu ve izinli olduğu dönemler gerekçe gösterilerek, sürekli ve kadrosuz olarak tedviren görevlendirme yapılmasına kanunen izin verilmemiştir. Diğer taraftan Üniversite senatosunun almış olduğu bir karar ile Genel Sekreterlik bünyesi içinde “büro” adı verilerek yazı işleri şube müdürlüğü oluşturulmuş ve bu kadroya da tedviren atama yapılmıştır. Bu atamaya konu olan kadro da üniversitenin kadro cetvelinde mevcut değildir. Bu kadroya atanan kimsenin şube müdürü olma niteliklerini haiz olması da atamayı yasal hale getirmemektedir. Yapılmış olan tedviren görevlendirmenin Türk hukukunda yasal bir dayanağı yoktur. 99 seri no’lu Devlet Memurları Tebliğinde “…asilde aranan şartlara sahip vekil memur bulunamadığı takdirde, hizmetin aksamadan yürütülebilmesi bakımından herhangi bir şekilde boşalmış veya boş bulunan bir görevin öncelikle varsa yardımcıları yoksa asilde aranan şartlara en yakın personel tarafından tedviren gördürülmesi mümkün görülmektedir..” denilmek sureti ile tedvirden bahsedilmiş, ancak ne devlet memurlarına uygulanacak genel kanun niteliğinde olan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda ne de Devlet Memurları Kanunu’nun kapsamı dışında kalan diğer özel kanunlarda tedviren görevlendirme şeklinde bir görevlendirme usulünden söz edilmemiştir. Yapılan incelemelerde, her iki tedviren görevlendirmede de bu atamalara ilişkin olarak bir ödemenin yapılmamış olması atamaları yasal hale getirmemektedir. Çünkü bu kadrolarda bulunan kimselerin imza yetkileri, mali sonuç doğuran işlem ve eylemleri kapsamaktadır. Asil memurun tüm yetkilerini kullanan, kadroları cetvellerde mevcut olmayan ancak bu unvanları kullanarak her türlü idari ve mali işlemde bulunan, üniversite yönetimi ve idari teşkilatında etkili olan bu kişilerin tedviren görevlendirilmiş olmasının, yetki aşımı sonucunu doğurduğu değerlendirilmektedir. BULGU 2: Haber Ajansından Haber Yayın Hizmeti Alınması Üniversitenin özel sektörde faaliyet gösteren bir haber ajansından "Bilgiye Abonelik ve İnternet Erişimi Giderleri" kapsamında, doğrudan temin usulüyle, haber takibi ve derlemesi hizmeti aldığı, ancak bir başka medya takip merkezinden de benzer hizmeti almaya devam ettiği tespit edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Üniversite, basın yayın organlarında yer alan haberlerin takip edilmesi ve derlenmesi için özel sektörde faaliyet göstermekte olan bir şirketle 31.12.2018 tarihinde 12 aylık bir sözleşme imzalamıştır. Hizmet almaya devam ettiği tarihler içerisinde “Üniversitemiz hakkında çıkan haberlerin takibi ve arşivlenmesi” başlığı altında, tamamen aynı hizmet tanımı ile bir başka alım sürecine daha başlamıştır. İkinci şirketle yapılan sözleşme içeriğindeki bu harcamanın niteliğine bakıldığında, haber ajansının faaliyet alanı içerisinde doğal olarak yer alması gereken “Üniversitemizin haberleri bölgedeki abone gazete, internet siteleri ve TV kanallarına en hızlı şekilde ulaştırılacaktır.” maddesinin bulunduğu görülmektedir. İkinci şirketle yapılan sözleşme,“birim fiyatlı sözleşme” olarak tarif edilmiş olup, “idarece hazırlanan cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için Yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı” ifadesi kullanılmıştır. Ancak birim fiyata konu olabilecek hiçbir düzenleme yapılmadığı ve yükleniciye ödenen hakedişlerde de birim fiyatla ifade edilmesi gereken bu hizmetlerin yer almadığı tespit edilmiştir. Hizmetin alım sürecindeki tanımı ile sözleşme safhasındaki ifadelerin de tutarsızlığı görülmektedir. İdare tarafından bu ifadelerin sehven yazılmış olduğu bildirilmiş olsa da, satın alma aşamasında,gösterilmesi gereken azami dikkat ve özen idarenin sorumluluklarındandır. Ayrıca sözleşmelerde sehven bulunan ifadelerin idare tarafından ek sözleşmelerle tadil edilmesi mümkün iken bu yola da başvurmadığı görülmektedir. 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, üst yöneticinin kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamak konusundaki sorumluluğunu düzenlemiştir. Üniversitenin bütçesinin etkin, ekonomik ve verimli şekilde kullanımı, etkin bir kaynak yönetimi ile sağlanabileceğinden bu noktada gerekli özenin gösterilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14 8. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Vadeli Banka Hesabına Tahakkuk Eden Faiz Gelirlerinden Banka Tarafından Kesilen Tevkifat Tutarlarının Muhasebe Kayıtlarına Alınmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Doğrudan Teminle Gerçekleştirilen Süreli İşler İçin Sözleşme Yapılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Stratejik Planın Hazırlanmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Kapsamında Verilmesi Gereken Ara ve Sonuç Raporlarının Zamanında Verilmemesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Üniversiteye Ait Taşınmazların Tapu Kayıtlarında Cins Tashihlerinin Yapılmaması 2018 Yerine Getirilmedi Bulgu yazılmıştır.
BARTIN ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
BULGU LİSTESİ B. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 devredebilir. İşletme yönetimi ve teşkilatı, yönetim kurulu, üst yönetici, işletme müdürü, harcama yetkilisi, gerçekleştirme görevlisi, taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri, memurlardan oluşmaktadır. İşletme bünyesinde 2019 yılında 9 birim faaliyet göstermektedir. İşletme Müdürlüğünde 3 idari personel bulunmaktadır. Kurumun saymanlık hizmetleri, T.C.Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Bartın Defterdarlık Saymanlığı tarafından yürütülmektedir. İşletmenin, T.C. Milli Eğitim Bakanlığı, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı, T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu ve Yükseköğretim Kurulu ile ilişkisi bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı İşletmenin gelir bütçesi, Mal ve Hizmet Gelirleri, Alınan Bağış ve Yardımlar ve Diğer Gelirlerden; gider bütçesi ise, Personel Giderleri, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri, Mal ve Hizmet Alım Giderleri, Cari Transferler, Sermaye Giderleri ve Ek Ödemeden oluşmaktadır. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, 2019 yılı bilançosunda sermayesi 1.000,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 2.109.418,87 TL’dir. Döner sermaye gelir toplamı 3.048.120,71 TL, gider toplamı 2.806.699,56 TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden dönem net karı 241.421,15 TL'dir. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, hesap ve işlemlerinin muhasebeleştirilmesi Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'ne göre yapılmaktadır. İşletmenin mali rapor ve tabloları, mezkur Yönetmelik'in 565 ve 573’üncü maddelerinde düzenlenen defter, cetvel ve tablolardan oluşmaktadır. Muhasebeleştirme ve raporlama işlemleri, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. · Birleştirilmiş veriler defteri, · Geçici ve kesin mizan, · Bilanço, · Gelir tablosu, · Kasa sayım tutanağı, · Banka mevcudu tespit tutanağı, · Teminat mektupları sayım tutanağı, · İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM BULGULARI Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 A. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Bartın Üniversitesi İle Çankırı Karatekin Üniversitesi Arasında Yapılmış Olan Protokole İlişkin Tespitler Bartın Üniversitesi İle Çankırı Karatekin Üniversitesi arasında Pedagojik Formasyon Eğitimi verilmesini amaçlayan 27.03.2019 ve 28.08.2019 tarihlerinde benzer hükümler içeren iki ayrı işbirliği protokolü imzalanmıştır. Yükseköğretim Yürütme Kurulu, 18.11.2015 tarihli toplantısında, Pedagojik Formasyon Eğitimi Sertifika Programına İlişkin Çerçeve, Usul ve Esasları belirlemiştir. Bu esaslar, Yükseköğretim Yürütme Kurulu tarafından izin verilen yükseköğretim kurumlarında Pedagojik Formasyon Eğitiminin uygulanmasına ilişkin akademik, idari ve mali hususları düzenlemektedir. Anılan esaslara göre, sertifika programları, Eğitim/Eğitim Bilimleri Fakültesi bulunan ve Yükseköğretim Kurulu tarafından izin verilen Üniversitelerde açılabilmektedir. Bünyesinde Eğitim Fakültesi bulunmayan Çankırı Karatekin Üniversitesi program için gereken koşulları sağlayan Bartın Üniversitesi ile bu çerçevede işbirliğine gitmiştir. Her iki protokol de; Kontenjan dağılımının esasları, Eğitim programının tüm işlemlerin (eğitimlerin yürütülmesi, eğitim programından elde edilecek gelirin tahsili v.b mali ve idari işlemler) Çankırı Karatekin Üniversitesince gerçekleştirilmesine, eğitim programını başarı ile tamamlayan kişilere Bartın Üniversitesi ile Çankırı Karatekin Üniversitesi’nin isimlerinin yer aldığı sertifika verilmesine, Bartın Üniversitesi Rektörüne bu işbirliği karşılığında Çankırı Karatekin Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi tarafından belli tutarda döner sermaye ek ödemesi yapılmasına ilişkin hükümler yer almıştır. Aşağıda bu protokollere ilişkin olarak yapılmış olan tespitler açıklanmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 protokol maddesi dayanak gösterilerek eğitim programında üniversite rektörlerinin görevlendirildiği, tespit edilmiştir. Düzenlenecek olan pedogojik formasyon eğitim programının yürütülmesinde hangi birimlerin sorumlu olduğu ve bu birimlerin görevlerinin neler olduğu pedagojik formasyon eğitimi sertifika programına ilişkin çerçeve usul ve esaslarda belirlenmiştir. Programın Yürütülmesinden Sorumlu Birimler ana başlıklı 8’inci, 9’uncu ve 13’üncü maddelerinde; “Programın Yürütülmesinden Sorumlu Birimler Fakülte Yönetim Kurulu MADDE 8: (1) Fakülte Yönetim Kurulu, programın açılması ve uygulanmasıyla ilgili kararları vermekve aşağıdaki görevleri yerine getirmekle yükümlüdür……….. Pedagojik Formasyon Birimi MADDE 9: ( 1 ) Programa ilişkin akademik, idari ve mali işler, fakülte dekanı tarafından oluşturulan Pedagojik Formasyon Birimince yürütülür. Bu birim; bir dekan yardımcısı başkanlığında eğitim bilimleri bölüm başkanı, doktorası ya da doçentliği eğitim bilimleri ve öğretmen yetiştirme alanından olan bir öğretim üyesinden oluşur. Dekan yardımcısı, programın idari ve mali; eğitim bilimleri bölüm başkanı ise, akademik konularındaki koordinatörüdür. Birimin sekretarya işleri için de yeterli sayıda personel görevlendirilir. Birimin görevleri şunlardır:……………………” Hüküm Bulunmayan Haller ve Yetkilendirme MADDE 13: ……(2) Yükseköğretim kurumlarının ilgili kurulları, bu usul ve esaslarda
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 belirtilen hükümlere aykırı olmamak üzere düzenlemeler yapabilir ve kararlar, yönergeler oluşturabilir” denilmektedir. Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden, pedogojik formasyon eğitim programının yürütülmesinde Fakülte Yönetim Kurulu ve Pedogojik Formasyon Birimin görevli olduğu, Üniversite Rektörlerinin ise, rektör sıfatıyla eğitim programının yürütülmesinde herhangi bir görevi bulunmadığı, anlaşılmaktadır. Rektörlerin bu formasyon programında ancak bizzat katkılarının olması halinde veya bu programın gelirlerinden, kendi üniversitelerinden yönetici payı almaları mümkündür. Üniversite rektörleri tarafından imzalanan işbirliği protokolü üzerinde yapılan incelemeler neticesinde; protokolde, usul ve esasların yukarıda belirtilen maddelerine aykırı şekilde her iki Üniversite Rektörünün de eğitim programında görevlendirilebileceğine ilişkin bir protokol maddesi bulunduğu, mevzuata aykırı bu protokol maddesi dayanak gösterilerek Bartın ve Çankırı Üniversitesi Rektörlerinin eğitim programında görevlendirildiği, yapılan bu görevlendirmeler dayanak gösterilerek de her iki üniversite rektörüne ücret ödemesinde bulunulduğu, tespit edilmiştir. Her ne kadar rektörün pedagolojik formasyon eğitiminde görev alma konusundaki yeterliliği ekseninden bir bakış açısı ifade edilebilirse de, protokol neticesinde rektöre ödenen ücretin herhangi bir iş veya hizmet karşılığı olmadığı, yönetici payının aktarımı şeklinde olduğu görülmüştür. Böyle bir yönetici payı ödemesinin ancak rektörün yöneticisi olduğu üniversiteden yapılabileceği aşikardır. Aynı zamanda rektörün kendi üniversitesinden ilgili dönemde daha az ya da fazla döner sermaye payı almış olması da bir başka üniversiteden yönetici payı almasını mevzuata uygun hale getirmemektedir. 2) Bartın Üniversitesi ve Çankırı Karatekin Üniversitesi arasında imzalanan protokol gereği; Bartın Üniversitesi Döner Sermayesi yerine Bartın Üniversitesi Rektörüne ödeme yapılması; İmzalanan işbirliği protokollerinin tarafları Bartın Üniversitesi ve Çankırı Karatekin Üniversitesidir. İmzalayan Rektörler Üniversitenin tüzel kişiliğini temsil etmektedirler. Bu
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 nedenle Çankırı Üniversitesi Döner Sermaye biriminden Bartın Üniversitesi Rektörüne doğrudan ödeme yapılması mümkün değildir. Her ne kadar protokolün geçerliliği, tahsilata yetkili birimlerin hangisi olduğu veya formasyon eğitiminin protokolle verilmesinin uygunluğu gibi hususlar akla gelebilecek olsa da, Üniversiteler arasında protokol imzalanması, eğitim verilmesi ve bu protokol çerçevesinde gelir elde edilmesi hususunda mevzuata aykırı eylem veya işlem yoktur. Yalnızca tahsil edilen gelirlerden ayrılan payların aktarılmasında mevzuat dışı bir yöntem benimsendiği görülmüştür. Böyle bir Protokol karşılığı yapılacak ödeme, Bartın Üniversitesi Döner Sermaye birimine olmalıdır. Döner Sermaye birimine aktarılacak ödeme sonrası bu paradan birim, hazine ve bilimsel araştırma payı ayrılması gerekmektedir. Oysa bu protokol neticesinde ödeme doğrudan Rektöre yapılmış olduğundan, bu paylar Döner sermaye bütçesinden ayrılmamış olup, Bartın Üniversitesi Döner Sermayesi açısından bir gelirden mahrum kalındığı değerlendirilmektedir. BULGU 2: Döner Sermaye İşletmesinin İç Kontrol Sisteminin Olmaması Döner Sermaye İşletmesinin, Kurum tarafından iç kontrol sistemine dahil edilmediği ve Üniversitenin hazırladığı Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında iç kontrol sisteminin yapılandırılmasına yönelik olarak eylemlere yer verilmediği tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak Maliye Bakanlığınca düzenlenen İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslarda; üst yöneticiler, iç kontrol sisteminin kurulması ve gözetilmesinden, harcama yetkilileri, görev ve yetki alanları çerçevesinde, idari ve malî karar ve işlemlere ilişkin olarak iç kontrolün işleyişinden sorumludur. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun geçici 11 inci maddesinin üçüncü fıkrasında; “Döner sermaye işletmeleri yeniden yapılandırılıncaya kadar bunların bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması ve muhasebesi ile kontrol ve denetimi Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir…” denilmiştir. 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin “Kontrol ve denetimin amacı” başlıklı 11'inci maddesinde; “İşletmelerde kontrol ve denetimin amacı; a) Gelir, gider, varlık ve yükümlülüklerin, etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yönetilmesini,
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 b) İlgili mevzuata uygun olarak faaliyet gösterilmesini, c) Her türlü malî karar ve işlemlerde usulsüzlük ve yolsuzluğun önlenmesini, ç) Varlıkların kötüye kullanılması ve israfını önlemek ve kayıplara karşı korunmasını, d) Karar oluşturmak ve izlemek için düzenli, zamanında ve güvenilir rapor ve bilgi edinilmesini, sağlamaktır.” ifadesi yer almaktadır. Yönetmeliğin “Hüküm bulunmayan hâller” başlıklı 599’uncu maddesinde ise; “Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile 30.12.2006 tarihli ve 26392 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin genel esasları, kıyasen uygulanır.” denilmekte olup, Yönetmelikte işletmelerin iç kontrol sistemini yapılandırılmasına ilişkin faklı bir düzenleme olmadığı için döner sermaye işletmeleri 5018 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatta yer alan iç kontrol sistemine ilişkin hükümlere tabi olacaklardır. 5018 sayılı Kanun'da belirlenen hedeflere ve amaçlara ulaşmak için, Kanun'un en önemli bileşenlerinden olan kamu iç kontrol sistemi 5018 sayılı Kanunun 55’inci maddesinde tanımlanmıştır. İç kontrol sistemi 5018 Sayılı Kanunda da belirtildiği gibi idarelerin amaçlarına ve hedeflerine ulaşmak için oluşturulmuştur. Bu amaç ve hedeflere ulaşmak için idarenin her seviyesinde yer alan personel iç kontrolün bir parçasıdır ve uygulanmasından sorumludur. Her ne kadar idarenin artan iş yükü ve planlama güçlükleri göz önünde bulundurulursa da iç denetim ve iç kontrol kapsamındaki işlem ve eylemler idarenin sorumlulukları arasındadır. İdarenin konula ilgili bilgi ve bilince sahip olduğu değerlendirilebilse de 2019 yılında herhangi bir iç kontrol faaliyetinin yürütülmemiş olduğu söylenebilir. Döner sermaye ve idarenin bütçeleri ayrı olsa dahi ‘idareyi’ bir bütün olarak düşünmek gerektiğinden Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü’nde çalışanlar iç kontrolün parçasıdır. Döner sermaye işletmesinin de Üniversitenin iç kontrol sistemine dâhil edilmesi ve Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında iç kontrol sisteminin yapılandırılmasına yönelik eylemlerin hazırlanması ve uygulanması gerektiği düşünülmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 7. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Geçmiş Yıllar Kârları Hesabının Hatalı Kullanımı 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi İç Kontrol ve İç Denetim Yapılanmasının Sağlanmaması ve Döner Sermaye Muhasebe Bilişim Sisteminde Eksiklikler Bulunması 2018 Yerine Getirilmedi Bulgulaştırılmıştır.
BARTIN ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
BULGU LİSTESİ A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 27
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 28 doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay’a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine ilişkin sistemlerin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilir. Bu çerçevede, Bartın Üniversitesi'nin yayımladığı 2019-2023 dönemine ait Stratejik Plan, 2019 yılı Performans Programı ve 2019 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir. 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2019 yılı performans denetimi kapsamında; Bartın Üniversitesi’nin yayımladığı 2019-
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 29 2023 dönemine ait Stratejik Plan, 2019 yılı Performans Programı ve 2019 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. Yapılan denetim sonucunda Üniversitenin 2019-2023 dönemine ait Stratejik Planın "mevcudiyet", "zamanlılık" ve "sunum" kriterine uygun olduğu görülmüştür. Üniversite misyon ve vizyonunu gerçekleştirmek üzere 5 amaç, bu amaçların altında 23 performans hedefi ve bu hedeflere yönelik 21 gösterge belirlemiştir. Amaçlar üst politika belgelerine uygun belirlenmiş ve hedefler de bunu gerçekleştirecek şekilde düzenlenmiştir. Amaç ve hedeflerin bazılarının "ilgililik" ve "iyi tanımlanma” kriterlerine uygun olmadığı görülmüştür. Üniversitenin 2019 yılı Performans Programı değerlendirildiğinde; programın zamanında hazırlandığı, "sunum" kriterine uyduğu görülmüştür. 2019 Yılı Performans Programımızda 23 Performans Hedefi ve bu hedeflere ait 100 performans göstergesi belirlenmiştir. Performans göstergelerinin bazılarının “ilgililik” ve “ölçülebilirlik” kriterlerine uygun olmadığı görülmüştür Kamu İdaresinin 2019 yılı Faaliyet Raporu değerlendirildiğinde raporun, "mevcudiyet", "zamanlılık" ve "sunum" kriterine uygun hazırlandığı görülmüştür. 6. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi BULGU 1: Stratejik Plandaki Bazı Performans Göstergelerinin İlgililik, Ölçülebilirlik ve İyi Tanımlanma Kriterlerine Uygun Olmaması Kurumun 2019-2023 Stratejik Planının incelenmesi sonucunda; bazı performans göstergelerinin, hedef ve amaçlarla ilgili olmadığı ve iyi tanımlanmadığı, görülmüştür. Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ve Stratejik Planlama Kılavuzuna göre belirlenen hedefler yeterince açık ve anlaşılabilir olmalıdır. Hedeflerin ölçülebilir olarak ifade edilemediği durumlarda stratejik planda hedefe yönelik performans göstergelerine yer verilmesi gereklidir. Performans göstergeleri gerçekleşen sonuçların önceden belirlenen hedefe ne ölçüde ulaşıldığının ortaya konulmasında kullanılır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 30 Kurumun 2019 – 2023 Stratejik Planında; I) “Amaç 1 Öğrenci Merkezli Eğitimle Öğrenci Başarısını Arttırmak Hedef 1.3. Üniversitemize gelen Lisans/Önlisans öğrencilerinin nitelikleri iyileştirilecektir. … PG 1.3.4. Önlisans öğrenci oranı (%) PG1.3.5. Lisans öğrenci oranı (%)” Amaç, hedef ve performans göstergelerine (PG) yer verilmektedir. Yukarıda belirtilen amaç ve hedef ile bu hedeflere ilişkin performans göstergelerine bakıldığında; üniversitedeki toplam öğrenci sayısının lisans önlisans ve lisansüstü öğrencilerinden oluştuğu düşünülürse, yüzde olarak birindeki artış, diğerindeki azalış anlamına geleceğinden birbiriyle çelişkili göstergelere yer verildiği tespit edilmiştir. Gösterge mevcut haliyle iyi tanımlanamamıştır. Dolayısıyla söz konusu göstergelerin, birbiriyle çelişmeyecek göstergeler olması gerekmektedir. II. “Hedef 5. 5. Kurum içinde kalite kültürü yaygınlaştırılacaktır. Amaç 5. Katılımcı Yönetim ve Organizasyon Yapısı ile Kurum Kültürünü Geliştirmek … PG5.5.4. Uluslararası değişim programlarından gelen öğrenci sayısı” Amaç, hedef ve performans göstergesine yer verilmektedir. Yukarıda belirtilen amaç ve hedef ile bu hedeflere ilişkin performans göstergesine bakıldığında, öğrenci sayısının kurum içindeki kalite kültürünün yaygınlaşması ile ilgili olmadığı, bu bağlamda uluslararası öğrenci çeşitliliğini yansıtabilecek göstergenin ülke çeşitliliği ile sağlanmasının mümkün olduğu, mevcut göstergenin bu yönüyle ilgililik kriterini sağlamadığı görülmektedir. Yukarıdaki örneklerden de görüleceği üzere kurumun stratejik planında yer alan bazı performans göstergelerinin kurumun stratejik amaç ve hedefleriyle ilgili olmadığı ve bu göstergelerin iyi tanımlanmadığı değerlendirilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 31 B. Performans Programının Değerlendirilmesi BULGU 2: Performans Programındaki Bazı Göstergelerin Performans Hedefleriyle İlgili ve Ölçülebilir Olmaması Kurumun 2019 Yılı Performans Programının incelenmesi sonucunda; Programdaki bazı göstergelerin, performans hedefleriyle ilgili olmadığı, görülmüştür. Performans Programı Hazırlama Rehberinde performans göstergesi, kamu idarelerince performans hedeflerine ulaşılıp ulaşılmadığını ya da ne kadar ulaşıldığını ölçmek, izlemek ve değerlendirmek için kullanılan ve sayısal olarak ifade edilen araçlar, şeklinde tanımlanmıştır. Bu tanıma göre performans hedefine ulaşılıp ulaşılmadığının ölçülebilmesi; performans göstergesinin, performans hedefiyle ilgili olmasına, iyi tanımlanmasına ve ölçülebilir olmasına bağlı olmaktadır. Kurumun 2019 yılı Performans Programında; "Performans Hedefi-3 Üniversitemizin tanınırlığını ve görünürlüğünü arttırmaya yönelik çalışmalar yapılarak başarılı öğrencilerin üniversitemizi tercih etmesi ve ihtiyaç odaklı program anlayışı ile eğitim kalitesinin artması sağlanacaktır. PG1.3.4. Önlisans Öğrenci Oranı (%) PG1.3.5. Lisans Öğrenci Oranı (%)” “Performans Hedefi-23 Üniversitemizin kalite kültürünü arttırıcı akreditasyon ve eğitim çalışmaları yapılacak, iş süreçleri belirlenecektir. PG5.5.4. Uluslararası değişim programlarından gelen öğrenci sayısı" Görüldüğü üzere; yukarıda yer alan iki hedefe ilişkin performans göstergeleri değerlendirildiğinde, öğrenci sayısının eğitimin kalitesi ile ilgili olmadığı ve 1.3.4 ve 1.3.5 göstergeleri arasında ters orantı bulunduğu ve yine uluslararası öğrenci sayısının kalite kültürü ile ilgili olmadığı görülür. Bu haliyle söz konusu göstergelerin, performans hedefleriyle ilgili olmadıkları ve performans hedeflerini ölçmede yeterli olmadıkları, düşünülmektedir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 32 D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi Ve Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Bartın Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 33 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr