ANADOLU ÜNİVERSİTESİ 2019 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2020
İÇERİK ANADOLU ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 15 ANADOLU ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU 22
ANADOLU ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1 2019 Yılı Bütçe Giderleri ...........................................................................................4 Tablo 2 2019 Yılı Bütçe Gelirleri ...........................................................................................5
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 yapmak ve çevre sorunlarına çözüm getirici önerilerde bulunmak, h) Eğitim teknolojisini üretmek, geliştirmek, kullanmak, yaygınlaştırmak, ı) Yükseköğretimin uygulamalı yapılmasına ait eğitim-öğretim esaslarını geliştirmek, döner sermaye işletmelerini kurmak, verimli çalıştırmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmak. Yükseköğretim kurumları için temel mevzuat kuruluş kanunları ile birlikte 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve 2914 sayılı Yüksek Öğretim Personel Kanunu’dur. Bunların dışında faaliyetlerini yürütürken tabi oldukları mevzuatlar ise; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, 4857 sayılı İş Kanunu, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu’dur. 1.2.Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanınca, dekanlar ise Yükseköğretim Kurulunca seçilmekte ve atanmaktadırlar. Üniversitenin akademik organı Senato olup Üniversite Yönetim Kurulu ise idari faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır. Akademik yapısı Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları ve Rektör Danışmanları, Fakülteler, Enstitüler, Yüksekokullar, Meslek Yüksekokulları, Araştırma ve Uygulama Merkezleri, Akademik Birimler, Bölüm Başkanlıkları ile Koordinatörlükler olan Üniversitenin idari yapısında ise Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcıları ve Rektör Danışmanları, İç Denetim Birimi, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü, Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcıları ile bunlara bağlı Daire Başkanlıkları ve Hukuk Müşavirliği bulunmaktadır. Üniversite bünyesinde 12 fakülte, 6 enstitü, 2 yüksekokul, 3 meslek yüksekokulu, 1 devlet konservatuvarı, 1 mediko-sosyal merkez, 29 araştırma ve uygulama merkezi, 20 Birim, 6 Bölüm Başkanlığı ve 5 koordinatörlük bulunmaktadır. Anadolu Üniversitesi, Eskişehir’de toplam 3.383.039 m2 alanda hizmet vermektedir. Üniversite Kampüsü; Rektörlük ve Rektörlüğe bağlı Birimleri ile Fakültelerin, Yüksekokulların, Enstitülerin ve Araştırma Merkezlerinin, Akademik Birimlerin toplam kullanım alanı 380.628,227 m2’dir. Eskişehir’in merkezinde bulunan Yunus Emre Kampüsünde fakülteler, yüksekokullar ve enstitüler, kütüphane, idari birimler ve sosyal tesisler yer almaktadır. Kampüsün toplam alanı 807.430 m2 olup bunun 604.000 m2’si yeşil alandır. Ayrıca
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Kampüste, açık alanda; 6 tenis kortu, birer adet voleybol, basketbol ve futbol alanı, soyunma bloğu; kapalı alanda ise Spor Salonu, Anadolu Spor Tesisleri ve Yarı Olimpik Yüzme Havuzu bulunmaktadır. İdarenin 1.490’ı akademik, 1.385’i idari, 2.313’ü sözleşmeli ve kadrolu işçi olmak üzere 5.188 personeli bulunmaktadır. 2018-2019 eğitim öğretim yılında 16.673’ü lisans, 1.586’sı ön lisans, 2.858’i yüksek lisans ve 1.598’i doktora öğrencisi olmak üzere toplam 22.715 öğrenci öğrenim görmüştür. Üniversitenin bağlı, ilgili ve ilişkili olduğu kurum ve idareler değerlendirildiğinde; Üniversitenin ilgili yıl bütçesi hazırlanıp Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak işleme tabi tutulup yürürlüğe konmaktadır. Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile kurulan Yükseköğretim Kurulunun görev alanı içerisinde Anadolu Üniversitesi de bulunmaktadır. Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim altında bulunduran Yükseköğretim Kuruluna bağlı Yükseköğretim Denetleme Kurulu ise Kamu İdaresinin faaliyetlerini denetleme yetkisine sahiptir. Akademik bir organ olan Üniversitelerarası Kurulun üyeleri her üniversiteden bir rektör ve bir profesörün katılımından oluşmaktadır. Bu Kurulun görevleri 2547 sayılı Kanun’un 11’inci maddesiyle belirlenmiştir ve Anadolu Üniversitesi de Kurulun üyesidir. Anadolu Üniversitesi diğer üniversiteler gibi mali yönetim yapısı ve işleyişi, kamu bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, mali işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve raporlanması ve mali kontrole ilişkin olarak 5018 sayılı Kanun’un verdiği görev ve yetkiye istinaden başta Hazine ve Maliye Bakanlığı düzenlemeleri olmak üzere ilgili diğer kurumların düzenlemelerine tabidir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4
1.3.Mali Yapı
“Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun,
5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde
sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan
Kamu İdaresi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerinden
oluşan ödenekleri kullanarak giderlerini finanse etmektedir.
2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 489.859.000,00 TL ödenek
tahsis edilen Üniversite bütçesine yıl içinde yapılan ödenek eklemeleriyle toplam ödenek
564.551.220,07 TL’ye ulaşmış, bu ödeneğin 486.340.583,63TL’si kullanılmıştır. Ödeneğin
gerçekleşme oranı % 86,15 olmuştur. Dönem faaliyet gideri 602.569.939,25 TL, faaliyet geliri
ise 571.726.396,87 TL olan Üniversitenin 2019 yılını 30.843.542,38 TL olumsuz faaliyet
sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır.
Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2019 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin
dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir:
Tablo 1 2019 Yılı Bütçe Giderleri
K
O
D
GİDER TÜRLERİ
2019 BÜTÇE
BAŞLANGIÇ
ÖDENEĞİ
2019 YILI
TOPLAM
ÖDENEK
2019 YILI
HARCAMA
HARCAMA
ORANI (%)
01 PERSONEL
GİDERLERİ
343.672.000,00 353.814.143,69 326.081.188,49 92.16
02
SOSYAL GÜVENLİK
KURUMUNA
ÖDENEN PRİM
GİDERLERİ
59.100.000,00 60.868.500,00 56.232.855,53 92.38
03 MAL VE HİZMET
ALIM GİDERLERİ
34.738.000,00 69.090.744,83 53.739.029,10 77.78
05 CARİ
TRANSFERLER
10.919.000,00 14.467.831,55 14.033.095,03 97
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 06 SERMAYE GİDERLERİ 41.430.000,00 66.310.000,00 36.254.415,48 54.67 GENEL TOPLAM 489.859.000,00 564.551.220,07 486.340.583,63 86.15 Ekonomik sınıflandırmaya göre 2019 yılı gelir bütçesi tahmin ve gerçekleşme rakamları ise aşağıdadır: Tablo 2 2019 Yılı Bütçe Gelirleri Anadolu Üniversitesi merkezi yönetim bütçesi içerisinde yer alan özel bütçeli bir kamu idaresi olmakla birlikte 5018 sayılı Yasa’da tanımlanan bütçe türleri dışında kalan döner sermaye işletmesi bütçeleri de kaynakları arasında yer almaktadır. Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, 2019 yılı bilançosunda sermayesi 1.000.000,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 244.556.151,10 TL’dir. Döner sermaye 23 birimin gelir toplamı 565.521.051,33-TL, gider toplamı 570.357.284,26 TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden zarar toplamı 4.836.232,93 TL'dir. Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden bilimsel araştırma projeleri için özel bütçeye aktarılan kaynak 2019 yılı için 29.677.700,33 TL olmuştur. Üniversitenin sosyal tesisleri 2019 yılında denetim kapsamına alınmamıştır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kanun’un 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 800.03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 19.907.000,00 56.369.434,64 283,16 800.04-Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 347.916.000,00 338.108.664,51 97,18 800.05-Diğer Gelirler 122.036.000,00 120.532.935,10 98,77 TOPLAM 489.859.000,00 515.011.034,25 105,13
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri Geçici ve kesin mizan Bilanço Kasa sayım tutanağı Banka mevcudu tespit tutanağı Alınan çekler sayım tutanağı Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı Teminat mektupları sayım tutanağı Değerli kâğıtlar sayım tutanağı İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu Faaliyet sonuçları tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Anadolu Üniversitesi Strateji Geliştirme Daire Başkanlığında İç Kontrol Birimi kurulmuş olup bir mali hizmetler uzmanı iç kontrol ve ön mali kontrol görevini yürütmektedir. Anadolu Üniversitesinde iç kontrol sisteminin ilgili mevzuat çerçevesinde etkin bir şekilde kurulması, içselleştirilmesi ve uygulanmasının sağlanması, kurumsal politikaların yakın takibi ve gerekli düzeltmelerin hızla yapılabilmesi amacıyla “İç Kontrol İzleme ve Yönlendirme Kurulu”, “Risk Üst Kurulu” güncellenmiş ve “Birim Risk Yönetim Grupları” üniversitenin tüm birimlerinde oluşturulmuştur. Geliştirilen bu mekanizmalar ile iç kontrol çalışmaları kurumun sadece yönetsel kademelerinin değil internet sayfasında tüm paydaşların erişebileceği şekilde düzenlenmiştir. Kamu İç Kontrol Rehberinin bir birleşeni olan ve idarelerin amaç ve hedeflerine ulaşabilmelerine katkı sağlayan risk değerlendirme birleşeninin uygulanmasına yönelik olmak üzere “Birim Risk Yönetimi Çalışma Esaslarına İlişkin Rehber” ve “Anadolu Üniversitesi Risk Strateji Belgesi” çerçevesinde; karşılaşılabilecek olan riskler belirlenerek değerlendirilmiş, bunlara karşı alınacak önlemler tespit edilerek Risk Önleme Eylem Planı hazırlanmıştır. Risk Üst Kurulu üyeleri ve Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı İç Kontrol Birimi Koordinatörlüğünde ve her birimde risklerin yönetim sürecinden sorumlu “Birim Risk Yönetim Grupları” ile koordinasyon sağlanarak gerekli izleme ve yönlendirme çalışmaları devam etmektedir. Bu doğrultuda Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı İç Kontrol Birimince bilgilendirme toplantılarına devam edilerek, söz konusu toplantılar sonucunda iç kontrol sisteminin uygulanması ve “Kurumsal Risk Yönetimi” çalışmalarına ivme kazandırılmaktadır. Kurumun misyonu, vizyonu, stratejik amaç ve hedefleri bir kitapçık haline getirilerek
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 bütün personele dağıtılmıştır. Evrakları ve önemli belgeleri imzalamaya ve onaylamaya yetkili kişiler üst yönetici tarafından belirlenerek ilgililere duyurulmuştur. Personel Daire Başkanlığınca bazı görevler için hizmetiçi eğitim faaliyetleri düzenlenmektedir. Tüm harcama birimleri tarafından birim faaliyet raporları düzenlenmekte, harcama yetkilileri tarafından güvence beyanı verilmektedir. Ön mali kontrole tabi tüm taahhüt ve sözleşme tasarıları ön mali kontrole tabi tutulmaktadır. Kurumun internet sitesinde, Kurumun sağladığı hizmetlerden yararlananların şikâyet ve önerilerinin alınıp değerlendirildiği bir sistem kurulmuştur. Görevden ayrılan personel yaptığı iş ve işlemlerin durumunu gösterir bir rapor hazırlamamaktadır ancak Elektronik Belge Yönetim Sisteminde (EBYS) görevinden ayrılan personelin yaptığı tüm iş ve işlemler yeni görev verilen personele aktarılmaktadır. Kurumun stratejik amaç ve hedeflerine yönelik riskleri yıllık olarak belirlenmekte, bu risklerin gerçekleşme olasılığı ve muhtemel etkileri analiz edilmekte ve bu risklere karşı eylem planı hazırlanmaktadır. Harcama birimi yetkilileri kendi birimlerine ilişkin stratejik plan ve performans planında yer alan faaliyetleri personeline duyurmakta personelde kendilerine düşen görevleri yerine getirebilmek için bilgiye zamanında erişebilmektedir. İdare, bütçenin ilk altı ay uygulama sonuçlarını bir kitapçık haline getirilerek süresi içerisinde kamuoyuna duyurmaktadır. Kurum personelinin hata, usulsüzlük ve yolsuzlukları rahatça bildirebileceği mekanizmalar kurulmuştur. Mali işlemlerle ilgili görev tanımları ve süreç akış şeması hazırlanmıştır. Mali olmayan ve akademik görev tanımı ve iş akış şemalarının çalışmaları devam etmektedir. Kamu Görevlileri Etik Sözleşmesi tüm çalışanlar tarafından imzalanmamıştır. Birim yöneticilerinin verdikleri görevlerin takip edildiği bir yönetim bilgi sistemi yoktur. Anadolu Üniversitesi, özel bütçe kapsamında yaptığı işlemlerle ilgili olarak iç kontrol sistemini Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen standartlara yakın bir şekilde kurmuş iken döner sermaye kapsamında yaptığı işlemler ile ilgili iç kontrol sistemini henüz kurmamıştır. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Anadolu Üniversitesinin 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 7. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Üniversite Bütçesi İçerisinde Yeralan Sosyal Tesislerin Kar veya Zarar Durumlarının Gerçeği Yansıtmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Üniversitenin Kullanımı İçin Alınan Bilgisayar Yazılımlarının Haklar Hesabına Kaydedilmeden Doğrudan Gider Hesabına Kaydedilmesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Bilimsel Projeler Hesabı ve Bilimsel Projeler Karşılığı Hesaplarının Kullanılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Üniversite Mülkiyetinde olan Dükkânların 2886 Sayılı Kanun kapsamında Kiralanması Yerine Ecrimisil Alınarak Kullandırılması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Bazı Mal ve Hizmet Alımlarında, Alıma İlişkin Faturanın Düzenlenme Tarihinin, Alıma İlişkin Doğrudan Temin Onay Belgesinin Onay Tarihinden Daha Önceki Bir Tarihi Taşıması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Taşınır İşlemlerinin Mevzuata Uygun Yapılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Üniversite Mülkiyetindeki Taşınmazların Bir Kısmının Mevzuata Aykırı Olarak Pazarlık Usulü İle 2018 Tam Olarak Yerine
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Bazı Yerlerin İse Rektörlük Oluru İle Kiraya Verilmesi Getirildi İç Kontrol Sistemi Yapılandırma Çalışmalarının Tamamlanmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Kamu İdaresi Adına Açılmış Bazı Banka Hesaplarının Muhasebe Sistemi Dışında Yer Alması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Diğer Çeşitli Emanetler Hesabının Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğine Aykırı Olarak Kullanılması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıkların Hatalı Muhasebeleştirilmesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Üniversite Tarafından Kiraya Verilen Taşınmazların Kira gelirleri Muhasebeleştirilmesinde Çeşitli Hatalar Bulunması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Döner Sermaye İşletmesinin Ödenmiş Sermaye Tutarının 242 Döner Sermayeli Kuruluşlar Hesabında Takip Edilmemesi 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi
ANADOLU ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2019 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 satış yerleri açmak ve işletmek olarak belirlenmiştir. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Döner Sermaye İşletmesinin Yönetim Kurulu, Üniversite Yönetim Kuruludur. Üst yöneticisi rektördür. Rektör bu yetkisini uygun gördüğü ölçüde yardımcılarına, dekanlara veya enstitü, yüksekokul, araştırma ve uygulama merkezi müdürlerine devredebilir. Üniversite Yönetim Kurulu da yetkilerini uygun gördüğü ölçüde, kuracakları yürütme kuruluna devredebilir. İşletme yönetimi ve teşkilatı, yönetim kurulu, üst yönetici (Üst yönetici aynı zamanda harcama yetkilisi), işletme müdürü, harcama yetkilileri, gerçekleştirme görevlileri, veznedar, taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri, mutemetler, memurlardan oluşmaktadır. İşletme bünyesinde 2019 yılında 23 birim faaliyet göstermektedir. İşletme Müdürlüğü kadrosunda 81 memur, 697 otomasyon (sürekli), 327 destek (sürekli), 38 sürekli, 19’u bilişim sözleşmeli ayrıca 69 sözleşmeli olmak üzere toplam 1.231 kişi memur sözleşmeli ve sürekli işçi olarak, 1.188 kişi 390 geçici işçi olmak üzere toplam 2.419 kişi görev yapmaktadır. Kurumun saymanlık hizmetleri, Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye Saymanlık Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir. İşletmenin, Milli Eğitim Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu ve Yükseköğretim Kurulu ile ilişkisi bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı İşletmenin gelir bütçesi, Mal ve Hizmet Gelirleri, Alınan Bağış ve Yardımlar ve Diğer Gelirlerden; gider bütçesi ise, Personel Giderleri, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri, Mal ve Hizmet Alım Giderleri, Cari Transferler, Sermaye Giderleri ve Ek Ödemeden oluşmaktadır. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, 2019 yılı bilançosunda sermayesi 1.000.000,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 244.556.151,10 TL’dir. Döner sermaye 23 birimin gelir toplamı 565.521.051,33-TL, gider toplamı 570.357.284,26- TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden zarar toplamı -4.836.232,93 TL'dir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 .4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, hesap ve işlemlerinin muhasebeleştirilmesi Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği'ne göre yapılmaktadır. İşletmenin mali rapor ve tabloları, mezkûr Yönetmelik'in 565 ve 573’üncü maddelerinde düzenlenen defter, cetvel ve tablolardan oluşmaktadır. Muhasebeleştirme ve raporlama işlemleri, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup; denetim, bunlar ile Usul ve Esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır: · Birleştirilmiş veriler defteri · Geçici ve kesin mizan · Bilanço · Gelir tablosu · Kasa sayım tutanağı · Banka mevcudu tespit tutanağı · Teminat mektupları sayım tutanağı · İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü’nün 2019 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 6. EKLER EK 1: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Döner Sermaye İşletmesinde Ön Mali Kontrol İşlemlerinin Yapılmaması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Kamu İdaresi Adına Açılmış Bazı Banka Hesaplarının Muhasebe Sistemi Dışında Yer Alması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi Yıl İçerisinde Alımı Yapılan Bilgisayar Yazılımlarının 260 Haklar Hesabına Alınıp Yıl sonunda Gider Yapılması 2018 Tam Olarak Yerine Getirildi
ANADOLU ÜNİVERSİTESİ 2019 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
BULGU LİSTESİ A. Denetim Bulguları
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 22
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 23 belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilir. Bu çerçevede, Anadolu Üniversitesinin hazırladığı 2019 - 2023 Dönemine ait Stratejik Plan, 2019 Yılı Performans Programı incelenmiş olup 2019 Yılı İdare Faaliyet Raporu ise incelenememiştir. 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2019 Yılı Performans Denetimi kapsamında, Anadolu Üniversitesinin hazırlamış ve/veya yayımlamış olduğu 2019 - 2023 dönemine ait Stratejik Plan, 2019 Yılı Performans Programı ve 2019 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. 2019 - 2023 dönemine ilişkin Stratejik Planın performans denetim kriterleri kapsamında değerlendirilmesi sonucunda; mevcudiyet ve zamanlılık kriterini sağladığı, sunum kriteri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 24 açısından Rehber çerçevesinde genel olarak tüm başlıkları kapsadığı sonucuna varılmıştır. Planda çok sayıda amacın belirlendiği, amaçların gerçekleştirilmesine yönelik gerçekçi spesifik ve ulaşılabilir hedefler belirlendiği ve çıktıların ölçülebildiği görülmüştür. 2019 yılı Performans Programının denetim kriterleri kapsamında mevcudiyet, zamanlılık kriterini sağladığı, sunum kriteri açısından ise Performans Programı Hazırlama Rehberini içerik olarak karşıladığı görülmüştür. Hedef ve performans göstergelerin ilgililik, ölçülebilirlik ve iyi tanımlama kriterlerini karşıladığı anlaşılmıştır. Faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik veri kayıt sistemleri mevcuttur. Faaliyet dönemi içerisindeki verilerin toplanması ve izlenmesi amacıyla bir bilgi sistemi oluşturulmuştur. Ancak 2019 Yılı Faaliyet Raporunun zamanlılık kriterine aykırı olarak yasal süre içerisinde hazırlanıp kamuoyuna duyurulmadığı görülmüştür. 6. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. B. Performans Programının Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesi BULGU 1: Faaliyet Raporunun Yasal Süresi İçerisinde Hazırlanarak Kamuoyuna Duyurulmaması Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Faaliyet Raporunun yasal süresi içerisinde hazırlanarak kamuoyuna duyurulmadığı ve denetime sunulmadığı görülmüştür. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun faaliyet raporlarını düzenleyen 41'inci maddesinde; “Üst yöneticiler ve bütçeyle ödenek tahsis edilen harcama yetkililerince, hesap verme sorumluluğu çerçevesinde, her yıl faaliyet raporu hazırlanır. Üst yönetici, harcama yetkilileri tarafından hazırlanan birim faaliyet raporlarını esas alarak, idaresinin faaliyet sonuçlarını gösteren idare faaliyet raporunu düzenleyerek kamuoyuna açıklar. Merkezî
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 25 yönetim kapsamındaki kamu idareleri ve sosyal güvenlik kurumları, idare faaliyet raporlarının birer örneğini Sayıştaya ve Maliye Bakanlığına gönderir.” denilmektedir. Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmeliğin 11'inci maddesinde ise “Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, özel bütçeli idareler ile sosyal güvenlik kurumlarının ilgili mali yıla ilişkin faaliyet raporları üst yöneticileri tarafından izleyen mali yılın en geç Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanır. Bu raporların birer örneği de aynı süre içerisinde Sayıştaya ve Bakanlığa gönderilir.” denilmiştir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere kurumların, faaliyet raporlarını en geç Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanması ve bir örneğini de Sayıştaya göndermesi gerekmektedir. Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Faaliyet Raporunu mevcudiyet ve zamanlılık kriterine aykırı olarak yasal süresi içerisinde hazırlayıp kamuoyuna duyurmamıştır. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi Ve Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Anadolu Üniversitesi 2019 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 26 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr