TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ 2018 Yılı Sayıştay Denetim Raporu Eylül 2019
İÇERİK TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ 2018 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2018 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 19 TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ 2018 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU 29
TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ 2018 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ TABLO 1. BÜTÇE GİDERLERİ GERÇEKLEŞMELERİ (TL)............................................................................................... 4 TABLO 2. BÜTÇE GELİRLERİ GERÇEKLEŞMELERİ (TL) ............................................................................................... 4
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 bulunmak suretiyle öğretim ve araştırma konusu yapmak, sonuçlarını toplumun yararına sunmak ve kamu kuruluşlarınca istenecek inceleme ve araştırmaları sonuçlandırarak düşüncelerini ve önerilerini bildirmek, f. Eğitim - öğretim ve seferberliği içinde, örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim hizmetini üstlenen kurumlara katkıda bulunacak önlemleri almak, g. Yörelerindeki tarım ve sanayinin gelişmesine ve ihtiyaçlarına uygun meslek elemanlarının yetişmesine ve bilgilerinin gelişmesine katkıda bulunmak, sanayi, tarım ve sağlık hizmetleri ile diğer hizmetlerde modernleşmeyi, üretimde artışı sağlayacak çalışma ve programlar yapmak, uygulamak ve yapılanlara katılmak, bununla ilgili kurumlarla işbirliği yapmak ve çevre sorunlarına çözüm getirici önerilerde bulunmak, h. Eğitim teknolojisini üretmek, geliştirmek, kullanmak, yaygınlaştırmak, ı. Yükseköğretimin uygulamalı yapılmasına ait eğitim - öğretim esaslarını geliştirmek, döner sermaye işletmelerini kurmak, verimli çalıştırmak ve bu faaliyetlerin geliştirilmesine ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmaktır. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör Cumhurbaşkanınca, dekanlar ise Rektör’ün önereceği isimler arasından Yükseköğretim Kurulunca seçilmekte ve atanmaktadırlar. Üniversitenin akademik organı Senato olup Üniversite Yönetim Kurulu ise idari faaliyetlerde Rektöre yardımcı olmaktadır. Akademik yapısı Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, Rektör Yardımcısı, Fakülte Dekanlıkları, Yüksekokul, Enstitüler, Araştırma Merkezleri ile Genel Koordinatör(Almanya adına); idari yapısında ise Rektör, Senato, Üniversite Yönetim Kurulu, İç Denetim Birimi, Rektör Yardımcıları, Koordinatörlük, Araştırma Merkezi, İşletme Müdürlüğü, Uluslararası İlişkiler Ofisi, Bilimsel Araştırma Birimi, Genel Sekreter ile bunlara bağlı 8 Daire Başkanlığı ve Hukuk Müşavirliği bulunmaktadır. Üniversitenin kampüsünde 2 Enstitü, 5 Fakülte, 1 Yüksekokul, 3 Uygulama ve Araştırma Merkezi faaliyet göstermektedir. Türk-Alman Üniversitesi’nde 2018 yılsonu itibariyle 243 akademik personel, 90 idari personel, 1 yardım hizmetli, 45 sürekli işçi olmak üzere toplam 379 personel görev yapmaktadır. Üniversitenin bağlı, ilgili ve ilişkili olduğu kurum ve idareler değerlendirildiğinde;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 Türk-Alman Üniversitesinin ilgili yıl bütçesi hazırlanıp Anayasa’nın 130’uncu maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından tetkik edilerek onaylanmakta, Milli Eğitim Bakanlığına sunulmakta ve merkezi yönetim bütçesinin bağlı olduğu esaslara uygun olarak işleme tabi tutulup yürürlüğe konmaktadır. Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek, denetlemek, yükseköğretim kurumlarındaki eğitim-öğretim ve bilimsel araştırma faaliyetlerini yönlendirmek bu kurumların kanunda belirtilen amaç ve ilkeler doğrultusunda kurulmasını, geliştirilmesini ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların etkili bir biçimde kullanılmasını sağlamak ve öğretim elemanlarının yetiştirilmesi için planlama yapmak maksadı ile kurulan Yükseköğretim Kurulunun görev alanı içerisinde Türk-Alman Üniversitesi de bulunmaktadır. Yükseköğretim Kurulu adına üniversiteleri, bağlı birimlerini, öğretim elemanlarını ve bunların faaliyetlerini gözetim ve denetim altında bulunduran Yükseköğretim Kuruluna bağlı Yüksek Denetleme Kurulu ise Kamu İdaresinin faaliyetlerini denetleme yetkisine sahiptir. Akademik bir organ olan Üniversitelerarası Kurulun üyeleri her üniversiteden bir rektör ve bir profesörün katılımından oluşmaktadır. Bu Kurulun görevleri 2547 sayılı Kanun’un 11’inci maddesiyle belirlenmiştir ve Türk-Alman Üniversitesi de Kurulun üyesidir. Türk-Alman Üniversitesi diğer üniversiteler gibi mali yönetim yapısı ve işleyişi, kamu bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, mali işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve raporlanması ve mali kontrole ilişkin olarak 5018 sayılı Kanun’un verdiği görev ve yetkiye istinaden başta Hazine ve Maliye Bakanlığı düzenlemeleri olmak üzere ilgili diğer kurumların düzenlemelerine tabidir. 1.3. Mali Yapı “Özel Bütçeli İdare” olarak 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun, 5436 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile değiştirilmiş (II) sayılı cetvelinin (A) bölümünde sayılan Yükseköğretim Kurulu, Üniversiteler ve İleri Teknoloji Enstitüleri içerisinde yer alan Kamu İdaresi, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile verilen hazine yardımı ve öz gelirlerini kullanarak giderlerini finanse etmektedir. 2018 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile 64.066.000,00 TL ödenek tahsis edilen Üniversite bütçesine, yıl içinde 33.360.800,00.-TL ödenek eklenmiş ve toplam tahsis edilen ödenek 97.426.800,00 TL’ye ulaşmış olup ödeneğin 86.168.164,76 TL’si kullanılmıştır. Dönem faaliyet geliri 103.673.673,82 TL, faaliyet gideri 47.747.232,17 TL olan Üniversitenin 2018 yılını 55.926.441,65 TL olumlu faaliyet sonucu ile tamamladığı anlaşılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 Ekonomik sınıflandırma açısından İdarenin 2018 yılı bütçesinde yer alan ödeneklerin dağılımı ve yılsonu gerçekleşmeleri aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1. Bütçe Giderleri Gerçekleşmeleri (TL) Ekonomik sınıflandırmaya göre 2018 yılı gelir bütçesi tahmin ve gerçekleşme rakamları ise aşağıdadır. Tablo 2. Bütçe Gelirleri Gerçekleşmeleri (TL) Kamu İdaresi bütçesi içinde yer almayan Üniversite Döner Sermaye İşletmesi 2018 yılını 18.794,70 TL dönem karı ile kapatmıştır. 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi 5018 sayılı Kanun’un 49’uncu maddesi gereğince genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla genel yönetim kapsamında olan üniversitelerin muhasebe ve raporlama standartları Kurul tarafından belirlenen kurallara tabidir. Kamu İdaresi ayrıca adı geçen Kanun’un 80’inci maddesinin 2018 MALİ YILI BÜTÇE GİDERLERİ Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Ödeneği (TL) Toplam Ödenek (TL) Toplam Harcanan (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 830.01-Personel Giderleri 15.528.000,00 21.604.277,00 21.602.281,46 99,99 830.02-Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 2.301.000,00 3.363.800,00 3.217.722,31 95,66 830.03-Mal ve Hizmet Alım Giderleri 6.646.000,00 9.306.773,00 7.369.124,96 79,18 830.05-Cari Transferler 589.000,00 771.000,00 770.583,82 99,95 830.06-Sermaye Giderleri 39.002.000,00 62.380.950,00 53.208.452,21 85,30 TOPLAM 64.066.000,00 97.426.800,00 86.168.164,76 88,45 2018 MALİ YILI BÜTÇE GELİRLERİ Hesap Kodu Bütçe Başlangıç Tahmini (TL) Gerçekleşen Tutar (TL) Gerçekleşme Oranı (%) 800.03-Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 29.000,00 10.347.946,38 35682,58 800.04-Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler 63.977.000,00 73.128.000,00 114,31 800.05-Diğer Gelirler 60.000,00 2.110.634,82 3517,73 TOPLAM 64.066.000,00 85.586.581,20 133,60
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 Hazine ve Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden Bakanlığın hazırladığı düzenlemelere tabi olup bu kapsamda çıkarılan Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ndeki muhasebe ilkeleri ile hesap planını kullanmakta, mali tabloları hazırlamakta ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre mali işlemlerini muhasebeleştirmektedir. “Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar”ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda sayılmakta olup denetim bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri. Geçici ve kesin mizan. Bilanço. Kasa sayım tutanağı. Banka mevcudu tespit tutanağı. Alınan çekler sayım tutanağı. Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı. Teminat mektupları sayım tutanağı. Değerli kâğıtlar sayım tutanağı. İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli. Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu. Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu. Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun 55’inci maddesinin verdiği yetkiye dayanarak Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği’nde iç kontrolün beş bileşeni sayılmış, bu bileşenlere yönelik 18 İç Kontrol Standardı ve 79 Genel Şart belirlenmiş, kapsam dâhilindeki İdarelerden mevcut iç kontrol sistemlerinin Kamu İç Kontrol Standartlarına uyumunu sağlamak üzere iç kontrol uyum eylem planı hazırlamaları istenmiştir. Mevzuat düzenlemeleri çerçevesinde Türk-Alman Üniversitesince İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı 18 kamu iç kontrol standardı ve bu standartları sağlayan 79 genel şartı içerecek şekilde ilk kez 2018 yılında hazırlamış, İdarenin bütçe dışı kaynakları arasında yer alan Döner Sermaye İşletmesine eylem planında yer verilmemiştir. İdarenin İç Kontrol Uyum Eylem Planını uygulanmaya başladığı 2018 yılından günümüze değin yapmış olduğu çalışmalar değerlendirildiğinde; Kontrol Ortamı Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik; -Üst yönetici ve personelin iç kontrol sistemine ilişkin farkındalıklarının kurum içi duyurular ve anketlerle sağlandığı, -Tüm personel “Etik Sözleşmesi”ni imzalamış ve personel dosyalarına bu sözleşmeler eklendiği, -Görev, yetki ve sorumlulukların hazırlandığı ancak birimlerin ve kurumun web sayfasında henüz yayımlanmadığı -Yetki Devri ve İmza Yetkileri Yönergesi’nin mevcut olduğu ve duyurulduğu,
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 -Kuruma ait stratejik plan ve performans programının bulunmadığı, bu sebepten İdare bütçesinin hazırlanırken hedef ve göstergeler ve bunlara ait faaliyetler ile bu faaliyetlerin maliyetleri esas alınarak hazırlanmadığı, -İdarenin amaç ve hedeflerinin gerçekleşmesini engelleyebilecek iç ve dış risklerin tanımlanmadığı, kontrol faaliyetlerinin belirlenmediği, risklerin gerçekleşip gerçekleşmediği ve kontrol faaliyetlerinin çalışıp çalışmadığının izlenmediği, Kontrol Faaliyetleri Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik; -“İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar” çerçevesinde harcama birimleri ve Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı tarafından ön mali kontrol işlemlerinin gerçekleştirildiği, Usul ve Esaslar’da belirtilen ön mali kontrole tabi işlemler ile İdarece karar verilen diğer ön mali kontrole tabi işlemlerin Ön Mali Kontrol Yönerge’si hazırlanarak duyurulduğu ve uygulandığı, Bilgi ve İletişim Standartları ve Genel Şartlarına Yönelik;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 çalışmaları halen devam etmektedir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Türk Alman Üniversitesi’nin 2018 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Taşınır İşlemlerinin Mevzuata Uygun Yapılmaması Taşınır işlemlerine ilişkin olarak kayıtlar, harcama birimleri ve ambarlarda yapılan incelemeler sonucunda Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine aykırı uygulamaların yapıldığı tespit edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde; harcama yetkililerinin taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının Taşınır Mal Yönetmeliği’nde belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasını sağlamaktan ve taşınır yönetim hesabını ilgili mercilere göndermekten sorumlu olduğu ifade edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır kayıt yetkilileri ve taşınır kontrol yetkilileri” başlıklı 6’ncı maddesinde de taşınır kayıt ve kontrol yetkililerinin görev ve sorumlulukları ayrıntılı şekilde izah edilmiştir. Yukarıda belirtildiği üzere harcama yetkilileri, taşınır kayıt yetkilileri ve taşınır kontrol yetkilileri taşınır işlemlerinin gerçekleştirilmesi ve yürütülmesinde ortak sorumludurlar. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 36’ncı maddesinde giriş kaydı yapılan dayanıklı taşınırlara, taşınır kayıt yetkilisi tarafından bir sicil numarası verilmesi gerektiği, Yönetmeliğin 30’uncu maddesinde kullanılan tüketim malzemesi çıkışlarının en geç üç ay içinde yapılması gerektiği, 32’nci maddesinde ise kamu idarelerine ait taşınırların, taşınır kayıt yetkililerinin görevlerinden ayrılmalarında, yıl sonlarında ve harcama yetkilisinin gerekli gördüğü durum ve zamanlarda sayım kurulu tarafından sayımın yapılması gerektiği açıkça izah edilmiştir. Taşınır işlemlerine ait kayıtlar, harcama birimleri ve ambarlarda yapılan incelemelerde;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 Taşınır sisteminde ambarda gözüken dayanıklı taşınırların fiilen ambarda olmadığı, Ambarlarda taşınır sisteminde kayıtlı olmayan taşınırların bulunduğu, Tüketim çıkışı yapılan taşınırlardan bazılarının taşınır kayıt yetkilisinin odasında bulunduğu, Dayanıklı taşınırların numaralandırma işleminin tamamlanmadığı, Tüketim malzemelerinin ilgili birimlere devrinin yapılmadığı görülmüştür. Yukarıda belirtilen eksiklikler, Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. Kurumda ilgili taşınır mevzuat hükümlerinin tam olarak uygulanmaması taşınırların takibi ve muhafazasını engellemektedir. Taşınır işlemlerinde mevzuata aykırı uygulamalar sonucunda bilançodaki 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabının, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı ile 255 Demirbaşlar Hesabının doğru ve güvenilir olmadığı düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “20 Kasım 2017 Tarihinde Yeni Devlet Muhasebe Bilişim Sistemine geçiş ile birlikte Taşınır Kayıt ve Yönetim Sistemi ile Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sisteminde entegrasyon problemleri yaşanmakta olup harcama birimleri tarafından Taşınır Kayıt ve Yönetim Sistemin ‘de yapılan taşınır işlem fişleri 28.09.2018 tarihine kadar muhasebe sistemine gönderilememekteydi. Entegrasyon çalışmaları tamamlandıktan sonra harcama birimlerden gelen taşınır işlem fişleri muhasebe sistemine gönderilmiş, fiilen ambarda olan dayanıklı taşınırların taşınır sisteminde olması sağlanmıştır. Ambarlarımızda taşınır sisteminde kayıtlı olmayan taşınırlar kayıt altına alınmaya başlanmıştır. Tüketim malzemelerinin ilgili birimlere devri sağlanmıştır. Kurumumuzda bulunan tüm taşınırlar Taşınır Mal Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde kayıt altına alınmakta olup taşınır sisteminde ambarda gözüken dayanıklı taşınırlar ile ambarda fiilen bulunan taşınırlar arasında denklik sağlanmıştır. Bilançodaki 150 ilk madde ve malzeme hesabı, 253 Tesis Makine ve Cihazlar Hesabı ile 255 Demirbaşlar hesabının taşınır kayıt ve yönetim sistemiyle uyumu sağlanmıştır. Tüketim malzemesi çıkışları Taşınır Mal Yönetmeliğinin 22’nci ve 30’uncu madde hükümleri doğrultusunda yapılmaktadır. Taşınır Mal Yönetmeliğinin 36’ncı maddesi gereğince giriş kaydı yapılan tüm taşınırlara, sicil numaraları bulunan barkod etiketi basılmaya başlanmış olup en kısa zamanda tamamlanacaktır” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemlerin yapılacağı belirtilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 Kamu idaresi, 5018 sayılı Kanun ve Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine uymak ve gereğini yerine getirmekle yükümlü olup, mevzuat hükümlerinin öngördüğü biçimde gerekli çalışmaları kısa sürede tamamlamalıdır. BULGU 2: Vadeli Banka Hesabına İlişkin Olarak Elde Edilen Faiz Gelirinin Hatalı Muhasebeleştirilmesi Türk Alman Üniversitesine ait vadeli banka hesabına tahakkuk eden faiz tutarları üzerinden banka tarafından yapılan Gelir Vergisi tevkifatının muhasebeleştirme işleminin hatalı yapıldığı tespit edilmiştir. 27.12.2014 tarih ve 29218 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 19’uncu maddesi 8’inci fıkrasında faiz gelirine ilişkin yapılması gereken muhasebe kaydı düzenlenmiştir. İlgili hükme göre, Muhasebe birimlerinin hesaplarının bulunduğu bankalarca tahakkuk ettirilerek banka hesabına aktarılan faiz tutarları 102 nolu hesaba, tevkifat tutarları 630- Giderler Hesabına borç, faiz tutarının içinde bulunulan aya ait kısmı 600- Gelirler Hesabına, geçmiş aylara ait kısmı 181- Gelir Tahakkukları Hesabına alacak kaydedilir. Banka hesabına aktarılan tutarın tamamı aynı zamanda 805- Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800- Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir. Yapılan incelemede Üniversitenin, vadeli banka hesabına tahakkuk eden faiz gelirini net tutarlar üzerinden 600 nolu hesap koduna kaydettiği, tevkifat tutarını ise muhasebe kayıtlarında hiç göstermediği, dolayısıyla yukarıya alınan Yönetmelik hükümlerine aykırı olarak hatalı muhasebeleştirme işlemi yaptığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin ilgili hükümlerine aykırı olarak üniversite tarafından yapılan söz konusu muhasebe kaydı sonucunda, karşılıklı olarak 600 Gelirler Hesabının 600.5.1.9.3 kodu ile 630 Giderler Hesabının 630.3.4.3.1 koduna kaydedilmesi gerekirken kaydedilmeyen tevkifat tutarı kadar 2018 yılı Faaliyet Sonuçları Tablosunda hataya neden olunmuştur. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemize ait vadeli banka hesaplarına ilişkin olarak elde edilen faiz gelirleri gelir vergisi kesintisi düşüldükten sonra kalan net tutar üzerinden muhasebeleştirilmiştir. Ancak Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 19’uncu maddesinin 8’inci fıkrası uyarınca Gelir Vergisi tevkifatları giderleştirilerek muhasebe kayıtlarına alınmıştır. İzleyen yıllarda yönetmeliğe uygun şekilde kayıt yapılmaya devam edilecektir” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemin yapılacağı belirtilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 Ancak, bulgu konusu hususa yönelik 2019 yılında yapılan kayıtların 2018 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14
8. EKLER
EK 1: KAMU İDARESİ TARAFINDAN SUNULAN MALİ
TABLOLAR
TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ 2018 YILI BİLANÇOSU
AKTİF HESAPLAR
1 DÖNEN VARLIKLAR 43.755.065,11
10 HAZIR DEĞERLER 23.143.345,87
100KASAHESABI
102BANKAHESABI
104PROJE ÖZEL HESABI
0
22.606.995,35
536.350,52
12 FAALİYET ALACAKLARI 19.014.460,54
120 GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI 19.014.460,54
14 DİĞER ALACAKLAR 138.700,44
140 KİŞİLERDEN ALACAKLAR HESABI 138.700,44
15 STOKLAR 614.521,91
150 İLK MADDE VE MALZEME HESABI 614.521,91
16 ÖN ÖDEMELER 844.036,35
162 BÜTÇE DIŞI AVANS VE KREDİLER HESABI 844.036,35
2 DURAN VARLIKLAR 152.154.420,09
22 FAALİYET ALACAKLARI 2.256.653,98
220 GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI
226 VERİLEN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI
24 MALİ DURAN VARLIKLAR
242 DÖNER SERMAYELİ KURULUŞLARA YATIRILAN SERMAYELER
247 SERMAYE TAAHHÜTLERİ HESABI (-)
2.183.120,00
73.533,98
0
100.000,00
-100.000,00
25 MADDİ DURAN VARLIKLAR 149.897.766,11
250 ARAZİ VE ARSALAR HESABI 0
251 YERALTI VE YERÜSTÜ DÜZENLERİ HESABI 587.602,40
252 BİNALAR HESABI 18.518.620,65
253 TESİS, MAKİNE VE CİHAZLAR HESABI 2.776.270,03
254 TAŞITLAR HESABI 752.296,59
255 DEMİRBAŞLAR HESABI 13.985.731,83
257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -31.063.602,15
258 YAPILMAKTA OLAN YATIRIMLAR HESABI
259 YATIRIM AVANSLARI HESABI
141.346.765,46
2.994.081,30
26 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR 0
260 HAKLAR HESABI 2.108.368,63
268 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -2.108.368,63
29 DİĞER DURAN VARLIKLAR 0
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15
294 ELDEN ÇIKARILACAK STOKLAR VE MADDİ DURAN VARLIKLAR
HESABI
3.560,96
299 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -3.560,96
AKTİF TOPLAMI 195.909.485,20
3 KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 12.135.366,20
32 FAALİYET BORÇLARI 11.202.004,29
320 BÜTÇE EMANETLERİ HESABI 11.202.004,29
33 EMANET YABANCI KAYNAKLAR 543.842,65
330 ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI
333 EMANETLER HESABI
74.049,85
469.792,80
36 ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 389.519,26
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HESABI 308.489,72
361 ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ HESABI 73.896,59
362 FONLAR VEYA DİĞER KAMU İDARELERİ ADINA YAPILAN
TAHSİLAT HES 7.132,95
38 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER VE GİDER TAHAKKUKLARI 0
380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER HESABI 0
4 UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 14.484,00
43 DİĞER BORÇLAR 14.484,00
430 ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 14.484,00
5 ÖZ KAYNAKLAR 183.759.635,00
50 NET DEĞER 43.315.768,79
500 NET DEĞER HESABI 43.315.768,79
51 DEĞER HAREKETLERİ 2.227.986,87
519 DEĞER HAREKETLERİ SONUÇ HESABI 2.227.986,87
57 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI 127.896.145,23
570 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI HESABI 127.896.145,23
58 GEÇMİŞ YILLAR OLUMSUZ FAALİYET SONUÇLARI -45.606.707,54
580 GEÇMİŞ YILLAR OLUMSUZ FAALİYET SONUÇLARI -45.606.707,54
59 DÖNEM FAALİYET SONUÇLARI 55.926.441,65
590 DÖNEM OLUMLU FAALİYET SONUCU HESABI 55.926.441,65
PASİF TOPLAMI 195.909.485,20
BİLANÇO DİP NOTLARI:
906 MAHSUP DÖNEMİNE AKTARILAN KULLANILACAK ÖDENEKLER
HESABI 0
907 MAHSUP DÖNEMİNE AKTARILAN ÖDENEKLER HESABI 0
910 ALINAN TEMİNAT MEKTUPLARI HESABI 2.750.986,78
911 ALINAN TEMİNAT MEKTUPLARI EMANETLERİ HESABI 2.750.986,78
914 VERİLEN TEMİNAT MEKTUPLARI HESABI 0
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16 TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ Faaliyet Sonuçları Tablosu Hesap Kodu Yardımcı Hesap GİDERİN TÜRÜ 2016 2017 2018 Kod.1 TL Kr TL Kr TL 630 01 Personel Giderleri 10.361.400 73 14.681.104 73 21.615.410 630 02 Sos. Güv. Kurumlarına Devlet Primi Gid. 1.512.633 18 2.105.169 74 3.217.722 630 03 Mal Ve Hizmet Alım Giderleri 5.675.105 54 7.704.998 30 7.496.967 630 5 Cari Transferler 469.391 34 679.157 57 1.352.275 630 7 Sermaye Transferleri 0 0 25.082 98 0 630 11 Değer Ve Miktar Değişimleri Giderleri 2.125 96 45.378 38 24.640 630 12 Gelirlerin Ret ve İadesinden Kaynaklanan Giderler 250.494 02 30.789 25 1.263 630 13 Amortisman Giderleri 332.975 17 21.523.144 42 9.451.738 630 14 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 91.449 74 138.812 54 421.663 630 20 Silinen Alacaklardan Kaynaklanan Giderler 0 0 344 82 2.927 630 25 Kamu İd. Bedelsiz Olarak Devr. Mali Olmayan Var. Kaynaklanan Giderler 0 0 607.582 24 0 630 30 Proje Kapsamında Yapılan Cari Giderler 2.342.032 33 675.585 11 4.162.261 630 99 Diğer Giderler 0 19 74.533 12 360 GİDERLER TOPLAMI (A) 21.037.608 20 48.291.683 20 47.747.232 915 VERİLEN TEMİNAT MEKTUPLARI KARŞILIĞI HESABI 0 920 GİDER TAAHHÜTLERİ HESABI 34.689.867,19 921 GİDER TAAHHÜTLERİ KARŞILIĞI HESABI 34.689.867,19 948 BAŞKA BİRİMLER ADINA İZLENEN ALACAKLAR HESABI 26.606.46 949 BAŞKA BİRİMLER ADINA İZLENEN ALACAK EMANETLERİ HESABI 26.606,46 962 BİLİMSEL PROJELER HESABI 458.549,67 963 BİLİMSEL PROJELER KARŞILIĞI HESABI 458.549,67 998 DİĞER NAZIM HESAPLAR HESABI 10.220.414,56 999 DİĞER NAZIM HESAPLAR KARŞILIĞI HESABI 10.220.414,56 0
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17
Hesap
Kodu
Yardımcı
Hesap GELİRİN TÜRÜ
2016 2017 2018
Kod.1 TL Kr TL Kr TL Kr
600 03 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 287.481 05 712.979 80 12.478.372 22
600 04 Alınan Bağış ve Yardımlar ile
Özel Gel. 46.398.151 66 60.317.673 48 84.412.298 10
600 05 Diğer Gelirler 2.099.844 57 1.342.236 57 6.723.736 35
600 11 Değer ve Miktar Değişimleri
Gelirleri 5.470 06 113.010 31 63.000 85
600 25 Kamu İd. Bedelsiz Olarak Al.
Mali Olm. Var. El. Edilen Gel. 0 0 563.870 46 0 0
(İndirim,İade,İskonto Toplamı)
GELİRLER TOPLAMI (B) 48.790.947 34 63.049.770 62 103.673.673 82
FAALİYET SONUCU [B-A)] (+ / -) 27.753.339 14 14.758.087 42 55.926.441 65
EK 2: İZLEME
Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu
Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare
Tarafından
Yapılan
İşlem
Açıklama
Alınan Üniversite Bilgi Yönetim Sisteminin
Sözleşme ve Teknik Şartname Hükümlerine
Uymaması
2015 Tam Olarak
Yerine
Getirildi
Kurum
tarafından
düzeltici
işlem
tesis
edildi.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 Bankacılık İşlemlerinde Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği Hükümlerine Uyulmaması 2015 Tam Olarak Yerine Getirildi Kurum tarafından düzeltici işlem tesis edildi.
TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2018 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ TABLO 1. BÜTÇE GİDER GERÇEKLEŞMELERİ (TL) .................................................................................................. 20 TABLO 2. BÜTÇE GELİR GERÇEKLEŞMELERİ (TL) ................................................................................................... 21
BULGU LİSTESİ A. Denetim Görüşünü Etkilemeyen Tespit ve Değerlendirmeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 g. Elektronik dizgi ve çoğaltma sistemleri ile kitap ve her türlü basılı evrakı çoğaltmak, basmak, cilt ve baskı işleri yapmak, bunların satışını yapmak, h. Bu faaliyetlerin yapılabilmesi için gerekli mal ve hizmetleri satın almak. 1.2. Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları Rektörlüğe bağlı bir birim olarak yapılanan Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü ile ilgili personel atama işlemleri Personel Daire Başkanlığı tarafından yürütülmektedir. İşletmede; 1 müdür ve 1 şef olmak üzere 2 personel görev yapmaktadır. İşletmeyle ilişkili Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi, Göç Uyum ve Uygulama ve Araştırma Merkezi ve Rekabet Hukuku Uygulama ve Araştırma Merkezi olmak üzere üç birim bulunmaktadır. 1.3. Mali Yapı Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerinin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Dolayısıyla 5018 sayılı Kanun’un bütçe ile ilgili hükümlerine tabi olmayan işletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4 üncü maddesine göre hazırlanmakta olup Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör tarafından onaylanarak yürürlüğe girmektedir. Kurumun mali yapısını gösteren tablolara aşağıda yer verilmiştir; Tablo 1. Bütçe Gider Gerçekleşmeleri (TL) AÇIKLAMA 2018 BÜTÇE TAHMİNİ (TL) 2018 GERÇEKLEŞME TOPLAMI (TL) 01 - PERSONEL GİDERLERİ 11.607,00 0,00 02 - S.G.K. DEVLET PRİMİ GİDERLERİ 9,00 0,00 03 - MAL VE HİZMET ALIM GİDERLERİ 74.441,00 800,00 05 - CARİ TRANSFERLER 9.003,00 4.361,32 06 - SERMAYE GİDERLERİ 19.500,00 15.555,56 10 - EK ÖDEME 185.440,00 77.977,00 TOPLAM 300.000,00 98.693,88 Bütçe Giderleri Ekonomik Sınıflandırması
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 Tablo 2. Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri (TL) AÇIKLAMA 2018 BÜTÇE TAHMİNİ (TL) 2018 GERÇEKLEŞME TOPLAMI (TL) 03 – MAL VE HİZMET GELİRLER 241.986,00 94.252,65 09 – DİĞER GELİRLER 58.014,00 23.235,93 TOPLAMI 300.000,00 117.488,58 Bütçe Gelirleri Ekonomik Sınıflandırması 1.4. Muhasebe ve Raporlama Sistemi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü muhasebe kayıtlarını 01.05.2007 tarih ve 26509 sayılı Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne göre tutmaktadır. Kullanılan muhasebe programı ise Muhasebat Genel Müdürlüğüne ait (DMIS) Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi olup finansal raporlama adı geçen sistem üzerinden yürütülmektedir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bu defter, tablo ve belgeler ile Usul ve Esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri. Geçici ve kesin mizan. Bilanço. Kasa sayım tutanağı, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı Değerli kâğıtlar sayım tutanağı İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu Faaliyet sonuçları tablosu veya gelir tablosu
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Türk Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi’nin 2018 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır. 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: 2547 Sayılı Kanunun 58-K Maddesine Göre Elde Edilen Gelirlerin Ayrı Bir Hesapta Takip Edilmemesi Türk-Alman Üniversitesi, İstanbul Kimyevi Maddeler ve Mamulleri İhracatçıları Birliği, Türkiye İhracatçılar Meclisi ve firma arasında imzalanan “İnovasyon Odaklı Mentorluk Proje Sözleşmesi” kapsamında Türk Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi hesabına yatırılması gereken gelirin döner sermaye işletmesinde ayrı bir hesapta takip ve tahsilinin yapılmadığı görülmüştür. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun Döner Sermayeyi düzenleyen 58’nci maddesinin k bendinde ; “Üniversite-sanayi işbirliği kapsamında araştırma ve geliştirme, tasarım ve yenilik projeleri ile faaliyetleri sonucunda elde edilen gelirler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Bu gelirlerden (b) fıkrası uyarınca yapılacak olan kesintiler de dâhil herhangi bir kesinti yapılmaz. Bu kapsamda görev yapan öğretim elemanına ödenecek gelirin yüzde 85’i, herhangi bir vergi kesintisi yapılmaksızın ilgili öğretim elemanına ödenir. Kalan tutar, (b) fıkrasında belirtilen işler için kullanılır. Bu kapsamda değerlendirilecek proje ve faaliyetlere, öğretim elemanının müracaatı doğrultusunda, üniversite yönetim kurulunun izni ile karar verilir.” Denilmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 Yukarıdaki mevzuat hükümlerinde açıkça belirlendiği üzere söz konusu proje Üniversite sanayi işbirliği kapsamındaki yenilik projesi olarak tasarlanmış olduğundan söz konusu proje kapsamında elde edilecek gelirler döner sermaye işletmesinde açılacak ayrı bir hesapta izlenmesi gerekmektedir. Ayrı bir hesap açılarak ödenecek gelirin yüzde 85’i herhangi bir kesinti yapılmadan mentor/öğretim elemanına ödemeyi, kalan tutarı da 2547 sayılı kanunun 58-b kapsamında belirtilen işler için harcamak üzere kullanmak amacıyla tutulmalıdır. Kamu idaresi cevabında; “Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde 2547 sayılı kanunun 58-k maddesine göre elde edilen gelirler ayrı bir banka hesabında izlenecektir” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemin yapılacağı belirtilmiştir. İzleyen denetim döneminde takip edilecektir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik
Denetim Raporu
26
7. EKLER
EK 1: KAMU İDARESİ TARAFINDAN SUNULAN MALİ
TABLOLAR
TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ
DÖNER SERMAYE İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ
2018 YILI BİLANÇOSU
AKTİF HESAPLAR
1 DÖNEN VARLIKLAR 64.830.248,01
10 HAZIR DEĞERLER 104.769,39
102BANKAHESABI 104.769,39
15 STOKLAR 800,00
150 İLK MADDE VE MALZEME HESABI 800,00
AKTİF TOPLAMI 105.569,39
3 KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 4.567,44
36 ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 4.567,44
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HESABI 820,92
362 ÖDENECEK DÖNER SERMAYE YÜKÜMLÜLÜKLERİ HESABI 346,52
363 ÖDENECEK DÖNER SERMAYE KATKI PAYLARI HESABI 3.400,00
5 ÖZ KAYNAKLAR 101.001,95
500 SERMAYE HESABI 100.000,00
501 ÖDENMEMİŞ SERMAYE HESABI (-) - 100.000,00
57 GEÇMİŞ YILLAR KARLARI 82.207,25
570 GEÇMİŞ YILLAR KARLARI HESABI 82.207,25
59 DÖNEM NET KARI/ZARARI 18.794,70
590 DÖNEM NET KARI HESABI 18.794,70
PASİF TOPLAMI 105.569,39
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ GELİR TABLOSU 2018 2017 A- BRÜT SATIŞLAR 95.398,41 70.742,54 1- Yurt İçi Satışlar 95.398,41 70.742,54 2- Yurt Dışı Satışlar 0,00 0,00 3- Dönüşüm Gelirleri 0,00 0,00 4- Diğer Gelirler 0,00 0,00 B- SATIŞ İNDİRİMLERİ (-) 1.945,76 883,22 1- Satıştan İadeler (-) 0,00 0,00 2- Satış İskontoları (-) 0,00 0,00 3- Diğer İndirimler (-) 1.945,76 883,22 C- NET SATIŞLAR 93.452,65 69.859,32 D- SATIŞLARIN MALİYETİ (-) 0,00 0,00 1- Satılan Mamüller Maliyeti (-) 0,00 0,00 2- Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-) 0,00 0,00 3- Satılan Hizmet Maliyeti (-) 0,00 0,00 4- Diğer Satışların Maliyeti (-) 0,00 0,00 BRÜT SATIŞ KARI ve ZARARI 93.452,65 69.859,32 E- FAALİYET GİDERLERİ (-) 97.893,88 56.795,06 1- Araştırma ve Geliştirme Giderleri (-) 0 0,00 2- Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri (-) 0,00 0,00 3- Genel Yönetim Giderleri (-) 97.893,88 56.795,06 FAALİYET KARI VEYA ZARARI -4.441,23 13.064,26 F- DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR ve KARLAR 23.235,93 7.516,05 1- Faiz Gelirleri 23.235,93 7.516,05 2- Konusu Kalmayan Karşılıklar 0,00 0,00 3- Menkul Kıymet Satış Karları 0,00 0,00 4- Kambiyo Karları 0,00 0,00 5- Reeskont Faiz Gelirleri 0,00 0,00 6- Diğer Olağan Gelir ve Karlar 0,00 0,00 G- DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GİDER ve ZARARLAR (- ) 0,00 1,25 1- Karşılık Giderleri (-) 0,00 0,00 2 - Menkul Kıymet Satış Zararları (-) 0,00 0,00 3- Kambiyo Zararları (-) 0,00 1,25 4- Reeskont Faiz Giderleri (-) 0,00 0,00 5- Diğer Olağan Gider ve Zararlar (-) 0,00 0,00 OLAĞAN KAR VEYA ZARARLAR 18.794,70 20.579,06 H- OLAĞANDIŞI GELİR ve KARLAR 0,00 0,00 1- Önceki Dönem Gelir ve Karları 0,00 0,00 2- Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar 0,00 0,00 I- OLAĞANDIŞI GİDER ve ZARARLAR (-) 0,00 0,00 1- Çalışmayan Kısım Gider ve Zararları (-) 0,00 0,00 2- Önceki Dönem Gider ve Zararları (-) 0,00 0,00 3- Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) 0,00 0,00 DÖNEM KARI VEYA ZARARI 18.794,70 20.579,06 J- DÖNEM KARI VERGİ ve DİĞER YASAL YÜKÜMLÜLÜK KARŞILIKLARI (-) 0,00 0,00
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI 18.794,70 20.579,06 EK 2: İZLEME Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan İşlem Açıklama Türk- Alman Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2018 yılında ilk kez denetlendiğinden daha önceki yıllara ilişkin denetim raporu bulunmamaktadır.
TÜRK-ALMAN ÜNİVERSİTESİ 2018 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
BULGU LİSTESİ A. Denetim Bulguları
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 29
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 30 mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilir. 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2018 yılı performans denetimi kapsamında Türk-Alman Üniversitesi’nin stratejik plan ve performans programı bulunmadığından faaliyet raporuna ilişkin değerlendirme yapılamamıştır. DENETİM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesi BULGU 1: Kamu İdaresinin Stratejik Planının Bulunmaması Merkezi Yönetim kapsamındaki kamu idarelerinden olan ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 9’uncu maddesi gereğince stratejik plan ve performans esaslı bütçe hazırlamak zorunda olan Türk Alman Üniversitesinin, kuruluşundan itibaren kabul edilmiş bir stratejik planının olmadığı ve dolayısıyla 2018 yılı ve sonrasına ait bütçesinin yayımlanmış misyon, vizyon, stratejik amaç ve hedeflerle uyumlu olmadığı ve performans esasına dayanmadığı tespit edilmiştir. Üniversitenin stratejik plan ve performans programı hazırlamasına esas temel mevzuat 5018 sayılı Yasa’nın ilgili hükümlerinin yanı sıra Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile Kamu İdarelerince Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmelik’tir. Sayılan mevzuat hükümlerine göre kamu idaresi tarafından her beş yıl için geçerli bir stratejik plan hazırlanması, planda yer alan amaç ve hedefleri sağlamaya yönelik yürütülecek faaliyetler ile bu faaliyetlerin kaynak ihtiyacının belirlenerek performans programlarına yansıtılması, dolayısıyla bütçesinin de buna göre oluşturulması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizde 2021-2025 Stratejik Plan hazırlık
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 31 çalışmaları 08.05.2019 Tarih ve E.2683 Sayılı rektörlük genelgesi ile başlatılmış olup, 13.05.2019 Tarih ve E.2831 sayılı rektörlük oluru ile Strateji Geliştirme Kurulu ve Stratejik Planlama Ekibi kurulmuştur” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususa ilişkin olarak gerekli çalışmaların başlatıldığı belirtilmiştir. İzleyen denetim döneminde takip edilecektir. B. Performans Programının Değerlendirilmesi BULGU 2: Performans Programının Bulunmaması Merkezi Yönetim kapsamındaki kamu idarelerinden olan ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 9’uncu maddesi gereğince stratejik plan ve performans esaslı bütçe hazırlamak zorunda olan Türk Alman Üniversitesinin, kuruluşundan itibaren kabul edilmiş bir performans programının olmadığı ve dolayısıyla 2018 yılı ve sonrasına ait bütçesinin yayımlanmış misyon, vizyon, stratejik amaç ve hedeflerle uyumlu olmadığı ve performans esasına dayanmadığı tespit edilmiştir. 24.12.2003 tarih ve 25326 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 9’uncu maddesinde: “Kamu idareleri, yürütecekleri faaliyet ve projeler ile bunların kaynak ihtiyacını, performans hedef ve göstergelerini içeren performans programı hazırlar.” Denilmektedir. Görüldüğü üzere, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 9’uncu maddesi ile kamu idarelerine yürütecekleri faaliyetler ile bunların kaynak ihtiyacını, performans hedef ve göstergelerini içeren performans programı hazırlama yükümlülüğü getirilmiştir. 05.07.2008 tarih ve 26927 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerince Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesinde: “Üst yöneticiler, performans programlarının bu Yönetmelikte ve Performans Programı Hazırlama Rehberinde belirlenen esas ve usullere uygun olarak hazırlanmasından, uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların performans hedefleri ve hizmet gereklerine uygun olarak etkili, ekonomik ve verimli şekilde kullanılmasından ilgili Bakana; mahalli idarelerde ise meclislerine karşı sorumludur.” Denilmektedir. 05.07.2008 tarih ve 26927 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerince
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 32 Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmelik’in 7’nci maddesinin 4’üncü fıkrasında: “Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ile özel bütçeli idarelerin, Merkezi Yönetim Bütçe Kanunuyla belirlenen bütçe büyüklüklerine göre nihai hali verilen performans programları Bakanlıklarda Bakan; diğer idarelerde ise ilgili Bakan veya üst yönetici tarafından Ocak ayı içinde kamuoyuna açıklanır. Kamuoyuna açıklanan performans programları ilgili idarelerin internet sitelerinde yayımlanır. İnternet sitesi bulunmayan idareler, performans programlarına kamuoyunun erişimini sağlamak üzere gerekli tedbirleri alırlar.” Denilmektedir. Performans programının hazırlanmamasının, performans esaslı bütçelemenin temel amaçlarını oluşturan mali saydamlık ve hesap verme sorumluluğunun sağlanmasını engellediği düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizde 2021-2025 Stratejik Plan hazırlık çalışmaları devam etmekte olup, performans programı tamamlanan Stratejik plana göre hazırlanacaktır” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususa ilişkin olarak gerekli işlemlerin yapılacağı belirtilmiştir. İzleyen denetim döneminde takip edilecektir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesi BULGU 3: Faaliyet Raporunun Süresinde Hazırlanmaması Üst yöneticinin sorumluluğunda olan idare faaliyet raporunun süresinde hazırlanmadığı görülmüştür. 17.03.2006 tarih ve 26111 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik’in “Birim Faaliyet Raporu” başlıklı 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasında özel bütçeli idarelerin ilgili mali yıla ilişkin birim faaliyet raporlarının harcama yetkilileri tarafından izleyen mali yılın en geç Ocak ayı sonuna kadar üst yöneticiye sunulacağı, anılan Yönetmeliğin “İdare Faaliyet Raporu” başlıklı 11’inci maddesinde de özel bütçeli idarelerin ilgili mali yıla ilişkin idare faaliyet raporlarının üst yöneticileri tarafından izleyen mali yılın en geç Şubat ayı sonuna kadar kamuoyuna açıklanacağı ve bu raporların birer örneğinin aynı süre içerisinde Sayıştaya ve Maliye Bakanlığına gönderilmesi gerektiği belirtilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 33 Yapılan incelemede 2018 yılı faaliyet raporunun süresinde hazırlanmadığı görülmüştür. Ayrıca performans programı olmadığından idareye ait karşılaştırılacak bir hedef ya da gösterge bulunmamakta ve dolayısıyla değerlendirme yapılması da mümkün olmamaktadır. Stratejik plan ve performans programının bulunmaması, faaliyet raporunun süresinde hazırlanmaması, bu raporları hazırlamanın temel amaçlarından olan mali saydamlık ve hesap verme sorumluluğunu engellediği düşünülmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizde Faaliyet Raporu süresinde hazırlanmıştır. Ancak Mali Tablolara ilişkin veriler hazırlanırken Kamu Harcama ve Muhasebe Bilişim Sisteminde kullanıcı raporları bölümünde yapılan duyuruya istinaden yıl sonu işlemleri yapılmadan kamu idare hesapları bölümünden veri alınmaması gerektiği uyarısı üzerine yıl sonu işlemleri tamamlandıktan sonra ilgili tablolar sistemden alınmıştır. Bu sebepten dolayı Faaliyet Raporunun yayımlanması gecikmiştir” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususa ilişkin olarak gerekçesini ifade etmiştir. İzleyen denetim döneminde takip edilecektir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi Ve Değerlendirilmesi Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 34 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Türk-Alman Üniversitesi 2018 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 35