ORDU ÜNİVERSİTESİ 2017 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Eylül 2018
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Bütçe Gelirleri Toplamı 118.735.000 151.424.645 128 Kurumun 2017 yılı gerçekleşen Faaliyet Gelirleri Toplamı 151.424.645 TL, Faaliyet Giderleri Toplamı 148.666.079 TL dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5' inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8' inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. · Birleştirilmiş veriler defteri. · Geçici ve kesin mizan. · Bilanço. · Kasa sayım tutanağı. · Banka mevcudu tespit tutanağı. · Alınan çekler sayım tutanağı. · Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı. · Teminat mektupları sayım tutanağı. · Değerli kağıtlar sayım tutanağı. · Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli. · Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu. · Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu. · Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir. 5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Döner Sermaye İşletmesine ait Sermaye Taahhüdünün Mali Tablolarda Gösterilmemesi 2009 yılında kurulan Ordu Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin kuruluş sermayesi 100 TL olup bu tutarın özel bütçeden nakdi olarak ödenmediği, taahhüt edilen tutarın 241 ve 247 Hesaplarda da izlenmediği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının işleyişine ilişkin hükümler içeren 161’inci maddesinde; mal ve hizmet üreten kuruluşlara taahhüt edilen sermaye tutarlarının bu hesaba borç, 247 Sermaye Taahhütleri Hesabına alacak kaydedileceği, ödeneğine dayanılarak nakden verilen sermaye tutarlarının ise bu hesaba borç, 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına veya ilgili diğer hesaplara alacak kaydedilerek bütçe hesapları ile ödemenin gerçekleştirileceği ifade edilmiştir. Yapılan incelemede Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde kamu idaresine bağlı olarak kurulmuş işletmelere tahsis edilen sermaye, döner sermaye olarak tanımlandığından Ordu Üniversitesi özel bütçe kamu idaresi olup kendisine bağlı kurduğu işletmenin sermayesini de ödemek ya da taahhüt etmek durumundadır. Üniversite 2009 yılından bugüne değin Döner Sermaye İşletmesine nakdi bir ödeme yapmamış, dolayısıyla 241 hesabını kullanmamıştır. Diğer taraftan nakdi ödeme yapılmaması nedeniyle taahhüt
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 olarak kalan işletme sermayesi de 241 ve 247 Hesaplarında gösterilmeyerek mali tablolarda eksik gösterime neden olunmuştur. Kamu idaresi cevabında; Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına Döner Sermaye İşletmesi tarafından kuruluş sermayesine ilişkin herhangi bir bildirim yapılmadığından buna ilişkin olarak 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ve 247 Sermaye Taahhütleri Hesabını içeren yevmiye kaydının yapılamadığı, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü ile gerekli yazışmaların gerçekleştirildiği, yazışmalara müteakip gereken kayıtların yapılacağı belirtilmiştir. Sonuç olarak Döner Sermaye İşletmesinin kuruluş sermayesi olan tutarın 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ve 247 Sermaye Taahhütleri Hesabında izlenmesi gerektiği hususunda İdare ile görüş birliğine varılmıştır. Bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip edilen denetimlerde izlenecektir. BULGU 2: Geçici Kabulü Yapılan Büyük Bakım Onarımlarının ve Çevre Düzenleme-Alt Yapı İşlerinin Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile Binalar Hesabına Aktarılmaması Üniversitede, 2017 yılı içerisinde geçici kabulü yapılmış olan bina ve altyapı işlerinin 31.12.2017 tarihine kadar 252 Binalar Hesabı ile 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına aktarılmayıp 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmeye devam edildiği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Hesabın işleyişi” başlıklı 188'inci maddesinin (b) bendinde, “Tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarlar 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedilir.” denilmek suretiyle, geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların ilgili duran varlık hesabına aktarılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Üniversitede 2017 yılı yatırım programı çerçevesinde geçici kabulü yapılan ve 2017 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nun E Cetvelinin 37’nci maddesinde yer alan limitlerin üzerinde kalan gayrimenkullerden büyük bakım onarım giderlerine ait 3 adet iş, alt yapı ve çevre düzenlemesine ilişkin ise 2 adet iş mevcut olup sene sonunda bu işlere ait harcamaların 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabından ilgili duran varlık hesaplarına aktarılmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla muhasebenin temel ilkelerinden olan tam açıklama ilkesi ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6
Yönetmeliğin amir hükmü karşısında mali tablolarda 251 Hesabında 523.800 TL, 252
Hesabında ise 961.005,24 TL olmak üzere toplamda 1.484.805,24 TL eksikliğe yol açılmıştır.
Kamu idaresi cevabında; Üniversitede 2016 ve öncesi yıllarda gerekli kayıtların
düzenli olarak yapıldığı, 2017 yılında Bütünleşik Kamu Mali Yönetimi sistemine geçiş
aşamasında sisteme entegrasyon ve eğitim çalışmaları sebebiyle bulguda belirtilen hesapların
tutulması konusunda eksiklikler yaşandığı. 2018 mali yılında ve sonrasında belirtilen bulguda
tespit edilen hususlar konusunda dikkat edileceği belirtilmiştir.
Sonuç olarak Geçici kabulü yapılan büyük bakım onarımlarının ve çevre düzenleme-
alt yapı işlerinin 251 yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabı ile 252 binalar hesabına aktarılması
gerektiği hususunda İdare ile görüş birliğine varılmıştır. Bulgu konusu tespitin devam edip
etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.
6. DENETİM GÖRÜŞÜ
Ordu Üniversitesi 2017 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tabloların Denetim
Görüşünün Dayanakları bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle
doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE
DEĞERLENDİRMELER
BULGU 1: Üniversite Tarafından Kiraya Verilen Taşınmazların Kayıtlı
Değerleriyle ilgili Nazım Hesaplarda İzlenmemesi.
Üniversitenin 2017 yılı verileri ve mali tabloları üzerinde yapılan inceleme sonucunda
kiraya verilen taşınmazlara ilişkin olarak 993 ve 999 Nazım Hesaplara kayıtlarının doğru
yapıldığı görülmekle birlikte kiraya verilen bu taşınmazların kayıtlı değerleriyle aynı zamanda
990 ve 999 hesaplara kaydedilmediği görülmüştür.Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel
Müdürlüğü’nün “Taşınmazlara İlişkin İşlemler” konulu 26.11.2014 tarihli ve 90192509-
210.05.02-13278 sayılı Genel Yazısıyla 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi
Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı, 993- Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak
Hakkı Gelirleri Hesabı ve 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabı ihdas edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 Buna göre; kiraya verilen taşınmazlar kayıtlı değerleri üzerinden 990 nolu hesabın ilgili yardımcı hesabına borç, 999 nolu hesaba alacak; diğer taraftan toplam kira gelirleri (peşin tahsil edilenler hariç) tahsil edileceği yıllara göre 993 nolu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarına borç, 999 nolu hesaba alacak kaydedilecektir. Dönem sonlarında 993 nolu hesap yardımcı hesaplar bazında güncellenecek; kira gelirleri tahsil edildikçe 993 ve 999 hesaplara ters kayıt yapılacak; kira gelirlerinin tamamı tahsil edilince de 990, 993 ve 999 nolu hesaplar ters kayıtlarla kapatılacaktır. Kiraya verilen taşınmazlar 990 ve 993 kira tutarlarıyla izlenmekle birlikte kayıtlı değerleriyle 990 ve 993 de izlenmemesi sonucunda bilançonun bilgi verme ve izleme fonksiyonu olan nazım hesaplar itibariyle bilanço dip notlarında hataya neden olunmuştur. Kamu idaresi cevabında; Taşınmaz kiralama işlerinde kiralanan kısımların, taşınmazların bir kısmını teşkil etmekte olduğu, taşınmazların tamamının kiralanmasının söz konusu olmadığı, bu durumda ilgili hesapların kullanılıp kullanılmayacağı hususunda Maliye Bakanlığı ile yapılan görüşmelerde, ilgili hesapların bahsedilen durumda kullanılmayacağının belirtildiği, bu gerekçelerle kiralamalarda 990 Kiraya verilen veya irtifak hakkı tesis edilen maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri hesabı ve 999 Diğer nazım hesaplar karşılığı hesaplarının çalıştırılmadığı dile getirilmiştir. Sonuç olarak Kiraya verilen taşınmazlar 990 ve 993 kira tutarlarıyla izlenmekle birlikte kayıtlı değerleriyle 990 ve 993 de izlenmemesi sonucunda bilançonun bilgi verme ve izleme fonksiyonu olan nazım hesaplar itibariyle bilanço dip notlarında hataya neden olunmuştur. Üniversite her ne kadar cevabında bulgu hususuna ilişkin olarak Maliye Bakanlığından uygulamaların doğruluğu yönünde görüş alındığını belirtmiş ise de mevzuat gereği söz konusu hesapların kullanılması uygun olacaktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 8. EKLER EK 1: KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10
T.C. Sayıştay Başkanlığı Ordu Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11