ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ 2017 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Eylül 2018
İÇERİK ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ 2017 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2017 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 17 ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ 2017 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU 35
ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ 2017 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1: 2017 Yılı Bütçe Giderleri Gerçekleşmeleri Tablo 2: 2017 Yılı Bütçe Gelirleri Gerçekleşmeleri Tablo 3: 2017 Yılı Faaliyet Sonuçları Tablo 4: Yıllar İtibari ile Osmangazi Üniversitesinde Mesai Saati Sonrasında Hastane Bünyesinde Özel Muayene Yapan Öğretim Üyeleri ve Bunlara Yapılan Ortalama Ödeme Miktarı Tablo 5: Yıllar İtibari ile Özel Muayenehanesinde Muayene Yapan Öğretim Üyelerinin Elde Ettikleri Ortalama Kazanç Miktarı
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 2 Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esasların 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri, Geçici ve kesin mizan, Bilanço, Kasa sayım tutanağı, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı, Değerli kağıtlar sayım tutanağı, İdare taşınır mal yönetimi ayrıntılı hesap cetveli ile idare taşınır mal yönetimi hesabı icmal cetveli, Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 3 olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 4 belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 5 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 6 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Banka Hesapları Arasındaki Para Aktarımlarında Diğer Hazır Değerler Hesabının Kullanılmaması Üniversite banka hesaplarına ilişkin muhasebe kayıtlarının incelenmesi neticesinde banka hesapları arasındaki para aktarımının muhasebeleştirilmesi işleminde 108 Diğer Hazır Değerler Hesabının kullanılmadığı görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin 108 Diğer Hazır Değerler Hesabı bölümünün “hesabın işleyişi” başlıklı 37 üncü maddesinde; “a) Borç …4) Muhasebe birimlerine ait ulusal para birimi cinsinden banka hesapları arasındaki para aktarımı için bankaya verilen talimatlar bu hesaba borç, 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına alacak kaydedilir. b) Alacak …3) Muhasebe birimlerine ait banka hesapları arasındaki para aktarımı için bankaya verilen talimatlardan yerine getirilenler bu hesaba alacak, 102-Banka Hesabına borç kaydedilir.” denilmektedir. İlgili maddelere göre muhasebe birimlerine ait vadeli-vadesiz, vadesiz-vadeli banka hesapları arası aktarımlarında kayıtlar yapılırken 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri ve 108 Diğer Hazır Değerler Hesaplarının kullanılması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; "2018 yılı itibariyle Banka hesapları arasındaki para aktarımlarında 108- Diğer Hazır Değerler Hesabı kullanılmaya başlanılmıştır." denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususlara ilişkin gerekli muhasebe işlemlerinin yapıldığı ifade edilmiştir. Bununla beraber, 2018 yılında yapıldığı belirtilen düzeltme kayıtlarının 2017 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 7 BULGU 2: Geçici Kabul İşlemleri Yapılan Yatırımlara İlişkin Tutarların İlgili Maddi Duran Varlıklar Hesabına Aktarılmaması Üniversitede, 2017 yılında geçici kabulü yapılan stadyuma ilişkin yatırım tutarının 31.12.2017 tarihine kadar ilgili hesaplara aktarılmayıp 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmeye devam edildiği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “hesabın işleyişi” başlıklı 188 inci maddesinin (b) bendinde aynen, “Tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarlar 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedilir.” denilmiştir. Buna göre, muhasebe kayıtlarının, tam açıklama ilkesine de uygun olarak, Kurum hesap planında belirtilen uygun hesaplar/ekonomik kodlar kullanılmak suretiyle gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Geçici kabulü 2017 yılı içerisinde yapılan ve 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenen yapım işlerinin ilgili hesaplara aktarılmaması sonucunda mali tablolarda toplam 15.202.949,13 TL hataya neden olunmuştur. Kamu idaresi cevabında; "2017 yılında Geçici kabulü yapılan stadyuma ilişkin Muhasebe Kayıtlarında 258-02.05.03.0- Yapılmakta Olan Yatırımlar (Stadyumlar) Hesabına alınan tutarlar 252-01.01.05.03- Maddi Duran Varlıklar (Stadyumlar) Hesabına aktarılmıştır." denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususlara ilişkin gerekli muhasebe işlemlerinin yapıldığı ifade edilmiştir. Bununla beraber, 2018 yılında yapıldığı belirtilen düzeltme kayıtlarının 2017 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır. BULGU 3: Kamu İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planının Yayımlanmaması Yapılan incelemede Üniversite tarafından hazırlanıp yayımlanması gereken Kamu İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planının yayımlanmadığı görülmüştür. 5018 sayılı Kanun'un 55 inci maddesinin ikinci fıkrasında, Maliye Bakanlığı tarafından malî yönetim ve iç kontrol süreçlerine ilişkin standartlar ve yöntemlerin
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 8 belirleneceği, geliştirileceği ve uyumlaştırılacağı ayrıca, sistemlerin koordinasyonunun sağlanacağı ve kamu idarelerine rehberlik hizmeti verileceği hüküm altına alınmıştır. Öte yandan, 31.12.2005 tarihli ve 26040 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazetede yayımlanan İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar'ın 5 inci maddesinde, iç kontrol standartlarının, merkezi uyumlaştırma görevi çerçevesinde Maliye Bakanlığı tarafından belirlenip yayımlanacağı, kamu idarelerinin, malî ve malî olmayan tüm işlemlerinde bu standartlara uymakla ve gereğini yerine getirmekle yükümlü bulunduğu, ayrıca Kanuna ve iç kontrol standartlarına aykırı olmamak koşuluyla, idarelerce görev alanları çerçevesinde her türlü yöntem, süreç ve özellikli işlemlere ilişkin standartlar belirlenebileceği belirtilmiştir. 26.12.2006 tarihli ve 26738 sayılı Resmi Gazetede yer alan Maliye Bakanlığınca yayımlanan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği'nde kamu idarelerinin, iç kontrol sistemlerinin Kamu İç Kontrol Standartlarına uyumunu sağlamak üzere yapılması gereken çalışmaların belirlenmesi, bu çalışmalar için eylem planı oluşturulması, gerekli prosedürler ve ilgili düzenlemelerin hazırlanması çalışmalarını yürütmeleri ve bu çalışmaları en geç 31.12.2008 tarihine kadar tamamlamaları gerektiği, söz konusu çalışmaların etkili bir şekilde ve zamanında yürütülmesini sağlamak üzere, idarelerin üst yöneticileri tarafından gerekli önlemlerin alınacağı hüküm altına alınmıştır. Anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde, idare tarafından iç kontrol standartlarına uyum çalışmalarının belirtilen süre içinde tamamlanarak İç Kontrol Standartlarına uyum eylem planının hazırlanması ve yürürlüğe konulması gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, idarenin söz konusu Kamu İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planını yayımlayıp yürürlüğe koymadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; "Maliye Bakanlığı tarafından, 26.12.2007 tarih ve 26738 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği’yle Kamu İç Kontrol Standartları belirlenmiş ayrıca kamu idarelerinin; iç kontrol sistemlerinin Kamu İç Kontrol Standartlarına uyumunu sağlamak üzere, yapılması gereken çalışmaları belirlemesi, bu çalışmalar için eylem planı oluşturması, gerekli prosedürler ve ilgili düzenlemelerin hazırlanması çalışmalarını yürütmeleri ve bu çalışmaları en geç 31.12.2008 tarihine kadar tamamlamaları gerektiği belirtilmiştir. Daha sonra; Kamu İdarelerince yürütülmekte olan iç kontrol sistemi hazırlıkları çalışmalarına rehberlik etmesi amacıyla Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nce hazırlanan Kamu İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı Rehberi, Bütçe
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 9 ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nün 04.02.2009 tarih ve 1205 sayılı yazıları ekinde Üniversitemize gönderilmiş ve yine aynı yazıyla söz konusu eylem planlarının Kamu İç Kontrol Standartları çerçevesinde en geç 30.6.2009 tarihine kadar hazırlanarak üst yönetici onayını müteakip bir ay içinde Maliye Bakanlığı’na gönderilmesi ve eylem planında yer alan çalışmaların en geç 30.6.2011 tarihinde tamamlanması gerektiği öngörülmüştür. Söz konusu rehber gereğince Üniversitemiz Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı Hazırlanarak söz konusu plan Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’ne ve Harcama Birimlerimize gönderilmiştir. Belirlenen eylemlerin gerçekleşme sonuçları Harcama Birimleri tarafından iki aşamada Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına bildirilmiş ve gerçekleşme sonuçları konsolide edilerek oluşturulan Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı İzleme Sonuçları yine iki aşamada üst yönetime raporlanmıştır. Diğer taraftan Üniversitemiz İç Denetim Birimi tarafından; Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı “İç Kontrol Eylem Planı Çerçevesinde Yapılan İşlemlerin Koordinasyon Süreci” ve harcama birimlerimizden denetim kapsamına alınanların “İç Kontrol Uygulamaları Süreci” iç denetime tabi tutulmuştur. Üniversitemizde İç Kontrol Sisteminin kurulması yönünde çalışmalar yapılmış olmakla birlikte iç denetim raporları da dikkate alınarak Üniversitemiz Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı gözden geçirilerek revize edilecek ve eksikliklerimiz tamamlanacaktır." denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususlara ilişkin çalışmaların tamamlandığı ifade edilmiştir. Bir sonraki denetim yılında söz konusu hususa ilişkin kontrol işlemlerine devam edilecektir. BULGU 4: Üniversite Bünyesindeki Konservatuar ve Metalurji Enstitüsünün Fiilen Atıl Durumda Olması Üniversitenin akademik birimlerinden Konservatuar ve Metalurji Enstitüsünün mevzuat gereğince kurulmasına ve gerekli görevlendirmelerin yapılmasına rağmen öğrencisinin olmadığı ve eğitim faaliyetlerinin yürütülmediği tespit edilmiştir. 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 5 inci maddesinin, (f) bendinde; “Üniversiteler ile İleri Teknoloji Enstitüleri ve bunlar içindeki fakülte, enstitü ve yüksekokullar, Kalkınma Plan ve Programlarının ilke ve hedefleri doğrultusunda ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 10 yükseköğretim planlaması çerçevesinde Yükseköğretim Kurulunun görüşü veya önerisi üzerine kanunla kurulur.” denilmekte, aynı maddenin (h) bendinde de “Yükseköğretim kurumlarının geliştirilmesi, verimlerinin artırılması, genişletilmesi ve bütün yurda yaygınlaştırılması amacına yönelik olarak yenilerinin açılması, öğretim elemanlarının yurt içinde ve dışında yetiştirilmeleri ve görevlendirilmeleri, üretim - insangücü - eğitim unsurları arasında dengenin sağlanması, yükseköğretime ayrılan kaynakların ve ihtisas gücünün dağılımı, milli eğitim politikası ve kalkınma planları ilke ve hedefleri doğrultusunda ülke, çevre ve uygulama alanı ihtiyaçlarının karşılanması, örgün, yaygın, sürekli ve açık eğitim - öğretimi de kapsayacak şekilde planlanır ve gerçekleştirilir.” hükümleri yer almaktadır. Yine aynı Kanun'un “Yükseköğretim Kurulunun Görevleri” başlıklı 7 nci maddesinde; “Yükseköğretim kurumlarının bu Kanunda belirlenen amaç, hedef ve ilkeler doğrultusunda kurulması, geliştirilmesi, eğitim - öğretim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve yükseköğretim alanlarının ihtiyaç duyduğu öğretim elemanlarının yurt içinde ve yurt dışında yetiştirilmesi için kısa ve uzun vadeli planlar hazırlamak, üniversitelere tahsis edilen kaynakların, bu plan ve programlar çerçevesinde etkili bir biçimde kullanılmasını gözetim ve denetim altında bulundurmak” olarak sayılmıştır. İhtiyaçlar gözetilmeden ve yeterli koşullar sağlanmadan fakülte, yüksekokul ve meslek yüksekokulları açılmasının kamu kaynaklarının ekonomik ve verimli kullanılmasına engel olacağı değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; "Üniversitemiz Senatosununun 14.02.2017 tarihli toplantısında -Diş Hekimliği Fakültesi
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 11 bu güne kadar atıl olan herhangi bir mekan tahsis edilememiştir. Ayrıca mekan ve teçhizat büyük maliyet gerektirmektedir. Yatırım teklifleri yapılır iken devlet konservatuarı ve diğer yatırımlar birlikte değerlendirilmiş tespit edilen tavanlar içerisinde kalınamadığından bu güne kadar Devlet Konservatuarı binası yapımı için ödenek teklifi yapılamamıştır. Bundan sonra yapılması gereken hususların belirlenmesi açısından konu Senato gündemine alınarak alınan karar ayrıca bildirilecektir. 2- Mühendislik-Mimarlık Fakültemiz bünyesinde Metalurji ve Malzeme Mühendisliği bölümü açılmış bu bölümde eğitim-öğretim gören öğrenciler enstitünün laboratuvarlarını kullanmaktadır. Yüksek Lisans ve Doktora çalışmaları büyük ölçüde bölümce yapılmaktadır. Bu konu Metalurji Enstitüsü Müdürlüğünün Rektörlük makamına yazı ile bildirilmiştir. Konu Senato gündemine alınarak, alınan karar ayrıca bildirilecektir." denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda bahsi geçen akademik birimlerin faaliyete geçmesi için çalışmaların yapıldığını ifade etmişlerdir. İlgili akademik birimlerin kuruluş ilke ve amaçlarına uygun olarak hızlı bir şekilde faaliyete geçerek öğrenci kabulünün başlaması gerektiği ve böylece kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli olarak kullanılacağı düşünülmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 12 7. EKLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 13 EK 1: KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 14
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 15
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 16
ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ
2015-2016-2017 YILLARI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU
Hesap Kodu
Yardımcı Hesap
GİDERİN TÜRÜ
2015 2016 2017
Kod.1 TL TL TL
630 1 Personel Giderleri 148.331.200,04 169.536.185,39 187.526.508,04
630 2 Sos. Güv. Kurumlarına Devlet Primi
Gid. 24.170.831,18 27.967.342,75 30.344.862,98
630 3 Mal Ve Hizmet Alım Giderleri 35.991.015,11 41.967.294,53 47.758.479,49
630 5 Cari Transferler 5.240.626,31 5.348.504,48 5.927.702,32
630 7 Sermaye Transferleri 0 0 0
630 11 Değer Ve Miktar Değişimleri Giderleri 178.201,21 97.512,68 164.889,97
630 12 Gelirlerin Ret ve İadesinden
Kaynaklanan Giderler 252.917,32 229.846,46 242.150,13
630 13 Amortisman Giderleri 21.555.502,30 20.639.997,89 24.655.675,69
630 14 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 2.891.718,76 4.436.968,03 4.188.583,64
630 20 Silinen Alacaklardan Kaynaklanan
Giderler 0 0 0
630 30 Proje Kapsamında Yapılan Cari
Giderler 10.216.816,90 8.724.985,22 11.575.625,68
630 99 Diğer Giderler 12,17 4.988,97 37.650,84
GİDERLER TOPLAMI (A) 248.828.841,30 278.953.626,40 312.422.128,78
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17 Hesap Kodu Yardımcı Hesap GELİRİN TÜRÜ 2015 2016 2017 Kod.1 TL TL TL 600 3 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 15.458.129,51 15.853.763,06 19.180.336,07 600 4 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gel. 256.522.206,32 293.918.216,19 311.037.292,42 600 5 Diğer Gelirler 17.520.090,77 17.959.642,74 36.081.453,85 600 11 Değer ve Miktar Değişimleri Gelirleri 181.026,36 6.827.540,20 341.554,70 600 25 Kamu İd Bedelsiz Ol Al Mali Ol Var El Edilen Gel 668.137,31 0 58.519,90 GELİRLER TOPLAMI (B) 290.349.593,27 334.559.162,19 366.699.156,94 FAALİYET SONUCU [B-A] 41.520.751,97 55.605.535,80 54.224.788,81
ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2017 YILI SAYIŞTAY DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 17
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 18 hesabı icmal cetveli. Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 19 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 20 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 21 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesinde Çalışmakta Olan Bazı Öğretim Görevlilerinin Özel Muayenehanede de Çalışmaya Devam Etmesi Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesinde kadrosu bulunan 12 öğretim görevlisinin özel muayenehanede çalışmaya devam ettikleri tespit edilmiştir. Tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan öğretim elemanlarının çalışma rejimleriyle ilgili olarak 5947 sayılı Kanunla getirilen düzenlemelerle, üniversite öğretim elemanları açısından kısmi süreli çalışma imkânı sona ermiş, devamlı statüde çalışma esası benimsenmiş ve öğretim elemanlarının, 2547 sayılı Kanun ile diğer kanunlarda belirlenen görevler ve telif hakları hariç olmak üzere, yükseköğretim kurumlarından başka yerlerde ücretli veya ücretsiz, resmi veya özel başka herhangi bir iş göremeyecekleri, ek görev alamayacakları, serbest meslek icra edemeyecekleri düzenlenmek suretiyle bu öğretim elemanlarının mesai saatleri dışında mesleki faaliyette bulunmaları yasaklanmıştır. Ancak Anayasa Mahkemesinin 16.7.2010 tarihli ve E.2010/29, K.2010/90 sayılı kararıyla bu düzenlemelerin bir kısmı iptal edilmiş ve tam zamanlı olarak çalışan söz konusu öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında olmak kaydıyla, istedikleri takdirde, serbest meslek faaliyetinde bulunmaları veya özel kuruluşlarda çalışmaları mümkün olmuştur. Kanun koyucu daha sonra dava konusu kuralların yer aldığı 6514 sayılı Kanunla söz konusu öğretim elemanlarının çalışma rejimini değiştirmiş ve bazı istisnalar dışında bunların mesai saatleri dışında mesleki faaliyette bulunmalarını ve özel kuruluşlarda çalışmalarını yeniden yasaklamıştır. Anayasa Mahkemesi, bu faaliyetlerin üç ay içinde sona erdirilmesiyle ilgili dava konusu kurallar hakkında 9.4.2014 tarihli ve E.2014/61, K.2014/6 (Yürürlüğü Durdurma) sayılı kararıyla sonradan giderilmesi güç veya olanaksız durum ve zararların önlenmesi için esas hakkında karar verilinceye kadar yürürlüklerinin durdurulmasına karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi yaptığı yargılama sonucunda 07.11.2014 tarih ve E.2014/61 ve K. 2014/166 kararıyla 6514 sayılı kanunla 2547 sayılı kanunun geçici 64 üncü maddesiyle getirilen; “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunmakta veya özel kuruluşlarda çalışmakta olan öğretim üyeleri, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde bu faaliyetlerini sona erdirir; bu süre içinde sona erdirmeyen öğretim üyelerinin üniversiteyle ilişikleri kesilir.”
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 22 hükmünü iptal etmesine karşılık, yine 6514 sayılı kanun ile 2547 sayılı kanunun 36 ncı maddesine eklenen 7 ve 8 inci fıkraları ile 58 inci maddesine eklenen hükümlerin iptal edilmesi istemini reddetmiştir. Anayasa Mahkemesinin iptal istemini reddetmesi nedeniyle halen yürürlükte olan ve 6514 sayılı kanun ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 36 ncı maddesi; “(Ek fıkra: 2/1/2014-6514/11 md.) Tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan öğretim elemanları, kanunlarda belirtilen hâller dışında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 28 inci maddesi hükmüne tabidir. Ancak bunlardan profesör ve doçent kadrosunda olanlar, her bir anabilim dalındaki kadrolu profesör ve doçent sayısının yüzde 50’sini geçmemek, bir yıla kadar kurumsal sözleşme yapılmak ve geliri üniversite döner sermayesi hesabına kaydedilmek şartıyla ve ilgilinin muvafakati ile mesai dışında özel hastaneler veya vakıf üniversitesi hastanelerinde çalıştırılabilir. Bu şekilde çalıştırılabileceklerin hesabında küsurat dikkate alınmaz ve çalıştırılacak öğretim üyeleri, Sağlık Bakanlığı ve Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek yüzde 50’si uygulama, yüzde 50’si de akademik faaliyetlerinden oluşacak önceki yılın performans kriterlerine göre belirlenir. Bu fıkra kapsamında çalıştırılan öğretim üyeleri; a) Aynı anda birden fazla sözleşme ile çalıştırılamaz. b) Aylık sözleşme ücretleri, mesai dışı toplam tavan ek ödeme brüt tutarından az olamaz. c) Altıncı fıkrada sayılan idari görevlerde bulunamaz. ç) 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde ilave ücret alınmak suretiyle hizmet veremez. d) İlgili mevzuata ve sözleşme hükümlerine aykırı davranmaları hâlinde, idari ve disiplin sorumlulukları saklı kalmak kaydıyla bir yıl, üç yıl içinde tekerrüründe beş yıl süreyle bu kapsamda çalıştırılamaz. (Ek fıkra: 2/1/2014-6514/11 md.) Özel hastaneler ve vakıf üniversitesi hastaneleri, tabip ve diş tabibi kadro sayıları için ayrı ayrı hesaplanmak şartıyla ve bu sayıların yüzde 20’sini geçmemek üzere yedinci fıkra kapsamında üniversite ile sözleşme yapabilir. Vakıf üniversiteleri ile iş birliği yapan özel hastanelerde yüzde 20 oranının hesabında, üniversite kadrolarındaki tabip ve diş tabibi dikkate alınmaz. Bunlardan ilgili mevzuata ve sözleşme hükümlerine aykırı davrananların, bu kapsamdaki ilgili sözleşmesi sona erdirilir ve bunlar bir yıl süreyle yeni sözleşme yapamaz. Aykırı davranışın üç yıl içinde tekerrüründe ise beş yıl
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 23 süreyle yeni sözleşme yapma yasağı uygulanır. (Ek fıkra: 2/1/2014-6514/11 md.) Yedinci fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Yükseköğretim Kurulunun onayı ile üniversite yönetim kurulları tarafından belirlenir.” şeklinde düzenlenmiştir. Yine 6514 sayılı kanunla 2547 sayılı kanunun 58 inci maddesine eklenen (h) ve (ı) bendinde ise; “h) (Ek: 2/1/2014-6514/12 md.) Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Bu tutardan ayrıca Hazine payı kesintisi ve (b) fıkrası uyarınca kesinti yapılmaz. Bu şekilde elde edilen gelirin yüzde 50’sinden az ve yüzde 60’ından fazla olmamak üzere üniversite yönetim kurulunca tespit edilecek oranı, mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine, mesai içinde gerçekleştirilen iş miktarı ve çeşidi dikkate alınarak belirlenen toplam performansı aşmamak kaydıyla, ek ödeme matrahının yüzde 800’ünü geçmemek üzere her ay ayrıca ödenir. Mesai saatleri dışında ilave ücret alınmayacak sağlık hizmetlerini veren öğretim üyeleri için de yüzde 800 oranı uygulanır. Ancak bu fıkra kapsamında öğretim üyelerine yapılacak ek ödeme ile (c) ve (f) fıkraları uyarınca yapılacak ek ödeme toplamı ek ödeme matrahının yüzde 1600’ünü geçemez. Bu fıkra uyarınca dağıtılan gelirlerden kalan tutarlar (b) fıkrasında belirtilen işler ile (c) fıkrasının ikinci paragrafı uyarınca fiilen mesai dışında çalışan diğer personele yapılacak ek ödemede kullanılır. ı) (Ek : 2/1/2014-6514/12 md.) Öğretim üyelerinin 36 ncı maddenin yedinci fıkrası uyarınca çalışmaları karşılığı elde edilen gelirler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Bu tutardan (b) fıkrası uyarınca kesinti yapılmaz. Bu gelirin yüzde 50’si, herhangi bir limite bağlı olmaksızın hizmeti sunan öğretim üyesine ödenir ve kalan tutar (b) fıkrasında belirtilen işler için kullanılır.” hükümleri yer almaktadır. Yukarıda yer alan Anayasa Mahkemesinin kararlarını ve halen yürürlükte olan mevzuat hükümlerini birlikte değerlendirdiğimizde, bugün itibari ile öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında çalışabilmesinin sınırlandırıldığı görülmektedir. Öğretim üyeleri mesai saatleri sonrasında ya üniversite bünyesinde özel muayene yapabilecekler veya kurum ile kanunda belirtilen şartlar doğrultusunda anlaşma yapılması şartıyla vakıf veya özel sağlık
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 24 kuruluşlarında çalışılabileceklerdir. Bu iki durum dışında ise gerek kendi özel muayenehanelerinde gerekse de diğer sağlık kurumlarında çalışamayacaklardır. Yapılan incelemede Osmangazi Üniversitesinde 6514 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinde sonra özel muayene açılmadığı ve özel sağlık kurumlarında çalışan öğretim üyelerinin ise kurumla anlaşma yapmak suretiyle bu faaliyete devam ettikleri tespit edilmiştir. Ancak, 6514 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinden önce özel muayene açmış olan öğretim üyelerinin ise bu faaliyetlerine özel muayene açmanın kazanılmış hak olduğu gerekçesiyle devam ettikleri görülmüştür. Anayasa Mahkemesinin 6514 sayılı Kanun ile 2547 sayılı kanuna eklenen geçici 64 üncü maddesinin iptaliyle ilgili gerekçeli kararında özel muayene açmanın kazanılmış bir hak olmadığını açıkça ifade edilmiştir. Mahkeme söz konusu iptal gerekçesini açıklarken; “Kazanılmış haklara saygı ilkesi, hukukun genel ilkelerinden birini oluşturmaktadır. Kazanılmış hak, özel hukuk ve kamu hukuku alanlarında genel olarak, bir hak sağlamaya elverişli nesnel yasa kurallarının bireylere uygulanması ile onlar için doğan öznel hakkın korunmasıdır. Kazanılmış bir haktan söz edilebilmesi için bu hakkın, yeni kanundan önce yürürlükte olan kurallara göre bütün sonuçlarıyla fiilen elde edilmiş olması gerekir. Kazanılmış hak, kişinin bulunduğu statüden doğan, kendisi yönünden kesinleşmiş ve kişisel niteliğe dönüşmüş haktır. Bir statüye bağlı olarak ileriye dönük beklenen haklar, kazanılmış hak niteliği taşımadığından; Kanun'un yürürlüğe girmesinden önce mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunmakta veya özel kuruluşlarda çalışmakta olan öğretim üyelerinin bu yönden kazanılmış haklarından söz edilebilmesi olanaklı değildir.” diyerek özel muayene açmış olmanın kazanılmış hak olamayacağını herhangi bir tereddüte meydan vermeyecek açıklıkla belirtmiştir. Mahkemenin iptal gerekçesi incelendiğinde, 6514 sayılı kanun ile yapılan düzenleme nedeniyle üç aylık bir sürenin işyerlerini kapatmak ve faaliyetlerini sona erdirmek için makul bir süre olmadığı, özel muayene veya özel sağlık kuruluşlarında çalışan öğretim üyelerinin üç ay içerisinde ilişiklerinin kesilmesinin hakkaniyet ve ölçülülük ilkelerine aykırı olduğu, bu nedenle çalışanların mağduriyet yaşayabilecekleri gerekçe gösterilerek düzenlemenin iptal edildiği görülmektedir. Nitekim bu husus gerekçeli kararın son fıkrasında; “Yargı kararları sonrası tam zamanlı çalışan öğretim üyeleri, mesai saatleri sonrası serbest olarak çalışabilecekleri yönünde oluşan kanaat ve beklenti nedeniyle üniversite dışındaki serbest çalışmalarını planlamış, ekonomik ve sosyal hayatlarını bu koşulları öngörmek suretiyle belirlemişlerdir. Öğretim üyelerinin var olan durumun devam edeceğine
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 25 dair oluşan beklenti ve kanaat nedeniyle planladıkları faaliyet ve çalışmaları ile bunlar gereğince yaratılan hukuki durumlarını dava konusu kurallar gereğince sona erdirmek zorunda olması, aksi hâlde haklarında insan hayatında çok önemli bir hukuki sonuç doğuran istifa etmiş sayılma veya ilişik kesme işlemlerinin uygulanması hakkaniyete aykırıdır. Bu nedenle söz konusu öğretim üyeleri için yargı kararlarına güvenerek mesai sonrası çalışma ve faaliyette bulunmaları bu statünün kazanılmış hak olarak değerlendirilmesini olanaklı kılmasa da bu statülerin belli bir süre devam edeceğine ilişkin meşru bir beklenti oluşturduğu ve bu beklentinin hukuki güvenlik ilkesi gereğince korunması gerektiğinin kabulü gerekir. Ayrıca kanun koyucunun aynı konuyla ilgili pek çok kanun çıkarmış olması da söz konusu öğretim üyelerinin hukuki durumları bakımından belirsiz bir durum yaratmış ve duraksamalara neden olmuştur. Dolayısıyla dava konusu kurallar hukuk devletinin gereği olan hukuki güvenlik ve hukuki belirlilik ilkelerine aykırıdır.” şeklinde açıklanmıştır. Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri yürürlükte olmasına ve Anayasa Mahkemesi kararlarında da özel muayene açmanın veya özel sağlık kurumlarında anlaşma yapılmaksızın çalışmanın kazanılmış hak olmadığı açıkça ifade edilmesine rağmen Osmangazi Üniversitesinde 12 öğretim görevlisinin özel muayenehanelerinde çalışmaya devam ettikleri tespit edilmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin 6514 sayılı Kanunla getirilen 2547 sayılı Kanunun geçici 64 üncü maddesini iptal gerekçesi 3 aylık sürenin faaliyetleri sona erdirmek için makul görülmemesi nedeniyle hakkaniyete uygun olmaması ve hukuki güvenlik ve hukuki belirlilik ilkelerine aykırılıktır. Ancak söz konusu iptal kararının Resmi Gazete’de yayımlanması üzerinden yaklaşık 4 yıl geçmesine rağmen idare tarafından özel muayenehanesi olan öğretim üyelerine herhangi bir makul süre içerisinde bu faaliyetlerini sona erdirmeleri hususunda tebligat yapılmadığı, yasal düzenleme yapılmaması nedeniyle de söz konusu durumun kazanılmış hak gibi uygulanmaya devam edildiği tespit edilmiştir. Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesinde 2547 sayılı kanununun 58 inci maddesinin (h) bendi kapsamında 2013 yılının Ağustos ayından itibaren mesai saatlerinden sonra özel muayene hizmeti verilmeye başlandığı tespit edilmiştir. Bu kapsamda kanunda belirtilen alt ve üst limitlere riayet edilerek elde edilen gelirin muhasebeleştirildiği ve özel muayene hizmeti veren öğretim üyelerine dağıtıldığı görülmüştür. Döner sermaye payı düşüldükten sonra öğretim üyelerine ödenen özel muayene ücreti ise tablo 4’da gösterilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 26 Tablo 4: Yıllar İtibari ile Osmangazi Üniversitesinde Mesai Saati Sonrasında Hastane Bünyesinde Özel Muayene Yapan Öğretim Üyeleri ve Bunlara Yapılan Ortalama Ödeme Miktarı Yıllar Bölüm Özel Muayene Yapan Öğretim Üyesi Sayısı Özel Muayene Yapan Öğretim Üyelerinin Yıllık Elde Ettikleri Kişi Başı Ortalama Kazanç Miktarı Özel Muayene Yapan Öğretim Üyelerinin Aylık Elde Ettikleri Kişi Başı Ortalama Kazanç Miktarı 2017 Genel Cerrahi 2 90.542,73 7.545,23 İç Hastalıkları 8 29.504,96 2.458,75 Göğüs Hastalıkları 5 35.525,97 2.960,50 Kadın Doğum 3 86.028,05 7.169,00 2016 Genel Cerrahi 3 38.741,67 3.228,47 İç Hastalıkları 8 42.030,48 3.502 Göğüs Hastalıkları 4 35.349,75 2.945,81 Kadın Doğum 4 59.159,06 4.929,92 2015 Genel Cerrahi 2 28.162,05 2.346,84 İç Hastalıkları 4 22.966,25 1.913,85 Göğüs Hastalıkları 7 39.815,57 3.317,96 Kadın Doğum 3 37.216,00 3.101,33 2014 Genel Cerrahi 2 19.915,35 1.659,61 İç Hastalıkları 4 37.818,50 3.151,54 Göğüs Hastalıkları 4 11.000,37 1.000,03 Kadın Doğum 4 21.065,34 1.755,45 Söz konusu dönemler için aynı branşlarda kendi özel muayenehanesinde çalışan öğretim üyelerinin bazılarının ortalama elde ettikleri kazanç ise tablo 5’de verilmiştir. Tablo 5: Yıllar İtibari ile Özel Muayenehanesinde Muayene Yapan Öğretim Üyelerinin Elde Ettikleri Ortalama Kazanç Miktarı Yıllar Bölüm Özel Muayenehanesinde Çalışan Öğretim Üyelerinin Yıllık Elde Ettikleri Kişi Başı Ortalama Kazanç Miktarı Özel Muayenehanesinde Çalışan Öğretim Üyelerinin Aylık Elde Ettikleri Kişi Başı Ortalama Kazanç Miktarı 2017 Genel Cerrahi 0 0 İç Hastalıkları 18.261,71 1.521,81 Göğüs Hastalıkları 8.689,86 724,16 Kadın Doğum 24.884,45 2.073,70 2016 Genel Cerrahi 1.267,24 105,60 İç Hastalıkları 8.870,30 739,19 Göğüs Hastalıkları -2.326,57 -193,88 Kadın Doğum 48.715,93 4.059,66 2015 Genel Cerrahi 4.260,91 355,08 İç Hastalıkları 15.465,97 1.288,83 Göğüs Hastalıkları -1.109,76 -92,48 Kadın Doğum 0 0 2014 Genel Cerrahi 4.649,18 387,43
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 27 İç Hastalıkları 7.155,89 596,32 Göğüs Hastalıkları -1.794,43 -149,54 Kadın Doğum 1.015,45 84,62 Tablo 4 ve 5’den de görüleceği üzere her dört yılda da hastane bünyesinde söz konusu branşlarda çalışan öğretim üyelerine özel muayene kapsamında yapılan ortalama ödeme miktarı kendi özel muayenehanesinde çalışan öğretim üyelerinin beyan etmiş oldukları gelirden daha yüksektir. 2017 yılında hastane bünyesinde genel cerrahi bölümünde mesai dışı özel muayene yapan öğretim üyelerinin elde etmiş oldukları ortalama gelir miktarı yıllık 90.542,73 TL, aylık ise 7.545,23 TL iken özel muayenehanesinde çalışan öğretim üyeleri hiç kazanç beyan etmemiştir. Aynı yıl hastane bünyesinde kadın doğum bölümünde özel muayene yapan öğretim üyelerinin elde etmiş oldukları ortalama gelir miktarı yıllık 86.028,05 TL, aylık ise 7.169,00 TL iken, özel muayenehanesinde çalışan öğretim üyelerinin beyan ettikleri ortalama gelir miktarı yıllık 24.884,45 TL aylık ise 2.073,70 TL’dir. Yine 2017 yılında hastane bünyesinde iç hastalıkları bölümünde özel muayene yapan öğretim üyelerinin elde etmiş oldukları ortalama gelir miktarı yıllık 29.504,96 TL, aylık 2.458,75 TL iken özel muayenehanesinde çalışan öğretim üyelerinin beyan ettikleri ortalama gelir miktarı yıllık 18.261,71 aylık ise 1.521,81 TL’dir. Göğüs cerrahisi bölümünde ise 2017 yılında hastane bünyesinde özel muayene yapan öğretim görevlilerinin elde ettikleri gelir miktarı yıllık 35.525,97 TL, aylık ise 2.960,50 iken kendi özel muayenehanesinde çalışan öğretim görevlileri yıllık 8.689,86 TL, aylık ise 724,16 TL kazandıklarını beyan etmişlerdir. Diğer bir deyişle karşılaştırma yapılan her dört yılda da hastane bünyesinde döner sermaye payı düşüldükten sonra öğretim üyelerine ödenen ortalama özel muayene ücreti her 4 branşta da özel muayenehanesinde çalışan öğretim üyelerinden daha yüksek olmakla birlikte, kendilerine ait özel muayenehanesinde çalışanların bazı bölümlerde dört yılın 3 yılında zarar edildiği ve/veya aylık 84 TL gibi çok düşük miktarlarda gelir beyan edildiği görülmektedir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 12 nci maddesine göre bir ticari işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kişiye tacir denir. Bir ticari işletmeyi kurup açtığını, sirküler, gazete, radyo, televizyon ve diğer ilan araçlarıyla halka bildirmiş veya işletmesini ticaret siciline tescil ettirerek durumu ilan etmiş olan kimse, fiilen işletmeye başlamamış olsa bile tacir sayılır. Yine Türk Ticaret Kanununun 18 inci maddesine göre her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir. Yapılan incelemede özel muayenehanesi bulunan söz konusu öğretim üyelerinin işletmelerini ticaret siciline tescil ettirdikleri ve dolayısıyla yapmış oldukları serbest meslek faaliyetleri nedeniyle tacir
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 28 hüviyetine haiz oldukları görülmüştür. Bu nedenle basiretli bir iş adamı ve tıp fakültesi gibi başarı sırası binde birlik dilimde olan bölümden mezun olan öğretim üyelerinin hastane bünyesinde brüt gelirin % 45’i döner sermayeye ayrıldıktan sonra elde edilen gelirden daha düşük bir gelir elde etmesi ve hatta zarar etmesine rağmen bu faaliyeti sürdürmesi düşünülemez. Gerek karşılaştırma yapılan bölümlerdeki öğretim üyelerinin gerekse de hastane ortalamasından biraz yüksek olması nedeniyle karşılaştırmaya alınmayan öğretim üyelerinin bazılarının alanlarında Eskişehir ilindeki az sayıdaki öğretim üyelerinden oldukları göz önüne alındığında beyan edilen gelirlerin gerçeği yansıtıp yansıtmadığı ve söz konusu faaliyetlerde kayıt dışılık olup olmadığı tartışmaya açıktır. Öte yandan, öğretim üyelerinin kazandıkları gelirlerde devletin onlara sağlamış olduğu imkân ve vermiş olduğu unvanların da etkisi büyüktür. Ayrıca özel muayenehanesi bulunan öğretim üyelerinin söz konusu muayene hizmetlerini aktif ve etkin bir şekilde sürdürebilmesi için gerek özel gerekse de kamu hastaneleriyle irtibatlı çalışması gerekmektedir. Aksi takdirde söz konusu muayene kapsamında yapılacak teşhis ve uygulanacak tedavilerden istenilen verim alınamamaktadır. Yapılan incelemede öğretim üyelerinden bazılarının hem kamu hem de özel hastanelerle irtibatlı çalıştığı, beyan edilen gelirlerin bir kısmının da kurumsal özel sektör sağlık kuruluşlarının kesmiş oldukları faturalardan kaynaklandığı görülmüştür. Bazı öğretim üyelerinin ise sadece Tıp Fakültesi bünyesinde bu faaliyetlerini icra ettikleri tespit edilmiştir. Söz konusu işleme ait tüm masraflar devletin sağlamış olduğu imkânlar ile sağlanırken ve de bazı tedaviler için Sağlık Uygulama Tebliği fiyatlarından daha fazla harcama yapılması gerektiği durumlar göz önüne alındığında, özel muayenehanesi bulunan öğretim üyelerinin hastaneye herhangi bir ödeme yapmaksızın bu imkânlardan yararlanmasının hakkaniyet ilkesine aykırı olduğu kanaatine varılmıştır. Sonuç olarak Osmangazi Üniversitesinde, 6514 sayılı kanun ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 36 ncı maddesine eklenen 7 nci ve 8 inci madde hükümleri hala yürürlükte olmasına rağmen, Anayasa Mahkemesi’nin özel muayenehane sahibi olmanın kazanılmış hak olmadığı, ancak üç ay içerisinde özel muayenehanelerin kapatılmasını ve kapatmayan öğretim üyelerinin ilişiklerinin kesilmesini süre yönünden hakkaniyet ve ölçülülük ilkelerine aykırı bulması nedeniyle 2547 sayılı kanunun geçici 64 üncü maddesini iptal etmesini, özel muayenehanesi bulunan kişiler açısından kazanılmış hak gibi değerlendirilerek uygulamanın devam ettirildiği tespit edilmiştir. Ayrıca, özel muayenehanesi bulunan kişilerin beyan ettikleri gelirlerin emsali öğretim üyelerinin gelirinden daha az olduğu, basiretli bir iş adamı gibi davranma mecburiyeti bulunan kişilerin daha az gelir elde
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay
Düzenlilik Denetim Raporu
29
edeceği bir işte çalışmasının ise basiretli bir iş adamı gibi davranma ilkesine aykırı
olduğundan özel muayenehanelerde çalışan kişilerde kayıt dışılığın oluşma riskleri
mevcuttur. Dolayısıyla gerekli çalışmalar yapılarak bu tür faaliyetlerin Kanuni düzenlemelere
uygun olarak yürütülmesi temin edilmelidir.
Kamu idaresi cevabında; "6514 Sayılı Kanunla 2547 Sayılı Kanuna eklenen geçici 64.
üncü madde hüküm gereği özel muayehanede çalışan 12 personelimize gerekli tebligatlar
yapılmıştır. Anayasa Mahkemesince söz konusu 64. üncü maddenin yürürlüğünün
durdurulması, takiben de iptal edilmesine karar verilmiştir. Bu güne kadar öğretim üyelerinin
hukuki durumları bakımından belirsizliği ortadan kaldıracak yasal düzenleme de
yapılmamıştır.
Bunun sonucunda uygulamalardan doğacak, sonradan giderilmesi güç veya olanaksız
durum ve zararların ortaya çıkacağı düşünülerek, 12 personelimize tebligatların yapıldığı
ancak personelin bu konuda herhangi bir işlemde bulunmadıkları bildirilmiştir. Kayıt dışılığın
oluşma risklerinin ortadan kaldırılması için Gelir İdaresi Başkanlığınca işbirliği yapılacaktır."
denilmektedir.
Sonuç olarak İdare tarafından gönderilen cevapta bu güne kadar öğretim üyelerinin
hukuki durumları bakımından belirsizliği ortadan kaldıracak yasal düzenleme yapılmadığı
ifade edilmiştir.
Söz konusu hususta karışıklığı önlemek ve uygulama birliğini sağlamak için, Anayasa
Mahkemesi’nin iptal gerekçelerinin incelenerek gerekli mevzuat düzenlemelerinin yapılması
ve idarelerin de buna uygun olarak işlem tesis etmesi gerekmektedir. Ayrıca üniversite ve
sağlık kuruluşlarında çalışıp da aynı zamanda özel muayenehane işletenlere, gayrimenkul
sermaye iratlarında olduğu gibi, (emsali kurumunda mesai saatleri sonrasında elde edilen
gelirden aşağı gelir beyan edemeyecekleri vb şeklinde) emsal gelir düzenlemesi getirilmesinin
bu alandaki kayıt dışılığı azaltacağı düşünülmektedir. Bu kapsamda konunun paydaş
kuruluşlar olan Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı, Sağlık Bakanlığı ve Maliye Bakanlığına
bildirilerek söz konusu hususta gerekli çalışmaların yapılmasının uygun olacağı kanaatine
varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 30 7. EKLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 31
EK 1: KAMU İDARESİ MALİ TABLOLARI
İŞLETME ADI ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ BİLANÇOSU (KONSOLİDE)
2017 2017
YTL YKr YTL YKr
AKTİF VARLIKLAR PASİF ( KAYNAKLAR )
1- DÖNEN VARLIKLAR I- KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR
A- Hazır Değerler 9.567.731,84 A-Mali Borçlar 60.000,00
100-KASA 3.424,50 303-İŞLETMELER ARASI MALİ BORÇLAR 60.000,00
102-BANKALAR 9.564.307,34 B- Ticari Borçlar 86.158.461,01
103-VERİLEN GÖNDERME EMİRLERİ(-)
B- Menkul Kıymetler 0,00 320-SATICILAR 85.515.707,02
1 .... 326-ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR 642.753,99
C- Ticari Alacaklar 16.813.214,97 C- Diğer Borçlar 1.468.657,34
120-ALICILAR 16.674.879,24 335-PERSONELE BORÇLAR 537.643,91
123-BANKA KREDİ KARTLARINDAN ALACAKLAR 62.298,32 336-DİĞER ÇEŞİTLİ BORÇLAR 931.013,43
126-VERİLEN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR 71.800,00
128-ŞÜPHELİ TİCARİ ALACAKLAR 1.824.970,16 D- Alınan Avanslar 12.183.516,83
129-ŞÜPHELİ TİCARİ ALACAKLAR KARŞILIĞI (-) -1.820.732,75
D- Diğer Alacaklar 169.821,25 340-ALINAN AVANSLAR 915.059,76
134-İŞLETMELERARASI MALİ BORÇLAR 60.002,92 349-ALINAN DİĞER AVANSLAR 11.268.457,07
135-PERSONELDEN ALACAKLAR 2.088,18 E- Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakedişleri
136-DİĞER ÇEŞİTLİ ALACAKLAR 107.730,15 1 ....
E- Stoklar 19.376.624,53 F-Ödenecek Vergi ve Diğer Yükümlülükler 8.474.754,65
150-İLK MADDE VE MALZEME 19.376.624,53 360-ÖDENCEK VERGİ VE FONLAR 3.904.553,90
F- Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri 0,00 361-ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ 54.971,00
1 .... 362-ÖDENECEK DÖNER SER. YÜKÜMLÜLÜKLERİ 2.519.713,38
G- Gelecek Aylara Ait Giderler ve Gelir Tahakkukları 1.387.109,22 363-ÖDENECEK DÖNER SER. KATKI PAYLARI 1.879.719,74
180-GELECEK AYLARA AİT GİDERLER 1.387.109,22 369-ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 115.796,63
H- Diğer Dönen Varlıklar G- Borç ve Gider Karşılıkları
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 32
196-PERSONEL AVANSLARI 1 ....
DÖNEN VARLIKLAR TOPLAMI 47.314.501,81 H- Gelecek Aylara Ait Gelirler ve Gider Tahakkukları
II- DURAN VARLIKLAR 1 ....
A- Ticari Alacaklar I- Diğer Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar
1 .... 397-SAYIM VE TESELLÜM FAZLALARI
B- Diğer Alacaklar KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR TOPLAMI 108.345.389,83
1 .... II- UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR
C- Mali Duran Varlıklar A- MALİ BORÇLAR 65.000,00
1 .... 403-Mali Borçlar 65.000,00
D- Maddi Duran Varlıklar 2.687.043,30 B- Ticari Borçlar
253-TESİS, MAKİNE VE CİHAZLAR 4.238.569,89 1 ....
254-TAŞITLAR
255-DEMİRBAŞLAR 7.100.389,81 C- Diğer Borçlar
257-BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR (-) -8.651.916,40
E- Maddi Olmayan Duran Varlıklar 1 ....
1 .... D- Alınan Avanslar
F- Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar 1 ....
1 .... E- Borç ve Gider Karşılıkları 11.884.061,29
G- Gelecek Yıllara Ait Giderler ve Gelir Tahakkukları 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı 11.884.061,29
1 .... F- Gelecek Yıllara Ait Gelirler ve Gider Tahakkukları
H- Diğer Duran Varlıklar 1 ....
1 .... UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR TOPLAMI 11.949.061,29
DURAN VARLIKLAR TOPLAMI 2.687.043,30 III- ÖZKAYNAKLAR
A- Ödenmiş Sermaye 66,50
500-SERMAYE HESABI 66,50
.....
B- Sermaye Yedekleri
1 ....
C- Kar Yedekleri
1 ....
D- Geçmiş Yıllar Karları 4.622.096,40
E- Geçmiş Yıllar Zararları (-) -52.506.950,92
F- Dönem Net Karı (Zararı) -22.408.117,99
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 33
590-DÖNEM NET KARI (+) 729.816,25
591-DÖNEM NET ZARARI (-) -23.137.934,24
ÖZKAYNAKLAR TOPLAMI -70.292.906,01
AKTİF ( VARLIKLAR ) TOPLAMI 50.001.545,11 PASİF (KAYNAKLAR) TOPLAMI 50.001.545,11
DİPNOTLAR
1
900-Alınan Teminatlar Hesabı 9.437.402,01
901-Alınan Teminatlar Alacaklı Hesabı 9.437.402,01
2...................................
İŞLETME ADI : ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ GELİR
TABLOSU (KONSOLİDE)
2017
YTL YKR
A- BRÜT SATIŞLAR 246.179.418,85
1- Yurtiçi Satışlar (600) 242.396.575,56
2- Yurtdışı Satışlar 0,00
3- Diğer Gelirler (602) 3.782.843,29
B- SATIŞ İNDİRİMLERİ (-) 5.382.318,46
1- Satıştan İadeler (-) (610) 5.382.318,46
2- Satış İskontoları (-)
3- Diğer İndirimler (-)
C- NET SATIŞLAR 240.797.100,39
D- SATIŞLARIN MALİYETİ (-) 221.439.215,47
1- Satılan Mamuller Maliyeti (-)
2- Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-)
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 34
3- Satılan Hizmet Maliyeti (-) (740) 221.439.215,47
4- Diğer Satışların Maliyeti (-)
BRÜT SATIŞ KARI VE ZARARI 19.357.884,92
E- FAALİYET GİDERLERİ (-) 39.911.684,26
1- Araştırma ve Geliştirme Giderleri (-)
2- Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri (-)
3- Genel Yönetim Giderleri (-) (770) 39.911.684,26
FAALİYET KARI VEYA ZARARI -20.553.799,34
F- DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KARLAR 1.020.453,00
1- İştiraklerden Temettü Gelirleri
2- Bağlı Ortaklıklardan Temettü Gelirleri
3- Faiz Gelirleri (642) 650.604,98
4- Komisyon Gelirleri
5- Konusu Kalmayan Karşılıklar 57.210,06
6- Menkul Kıymet Satış Karları
7- Kambiyo Karları
8- Reeskont Faiz Gelirleri
9- Faaliyetle İlgili Diğer Olağan Gelir ve Karlar (649) 312.637,96
G- DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GİDER VE ZARARLAR
(-) 31.069,44
1- Komisyon Giderleri (-)
2- Karşılık Giderleri (-) 26.268,28
3- Menkul Kıymet Satış Zararları (-)
4- Kambiyo Zararları (-)
5- Reeskont Faiz Giderleri (-)
6- Diğer Olağan Gider ve Zararlar (659) 4.801,16
H- FİNANSMAN GİDERLERİ (-) 0,00
1- Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri (-)
2- Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri (-)
OLAĞAN KAR VEYA ZARAR -19.564.415,78
I- OLAĞANDIŞI GELİR VE KARLAR 165.423,24
1- Önceki Dönem Gelir ve Karları (671) 0,00
2- Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar (679) 165.423,24
J- OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR (-) 3.009.125,45
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2017 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu 35
1- Çalışmayan Kısım Gider ve Zararları (-)
2- Önceki Dönem Gider ve Zararları (-) (681) 2.999.129,35
3- Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) (689) 9.996,10
DÖNEM KARI VEYA ZARARI -22.408.117,99
K- DÖNEM KARI VERGİ VE DİĞ.YAS. YÜK. KARŞILIKLARI (-) 0,00
DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI -22.408.117,99
ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ 2017 YILI SAYIŞTAY PERFORMANS DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 35
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 36 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve İdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına ilişkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmış olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay’a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine ilişkin sistemlerin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 37 mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilir. Bu çerçevede, Eskişehir Osmangazi Üniversitesinin yayımladığı 2013-2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2017 yılı Performans Programı ve 2017 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir. 5. GENEL DEĞERLENDİRME 2017 yılı performans denetimi kapsamında Eskişehir Osmangazi Üniversitesinin yayımladığı 2013-2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2017 yılı Performans Programı ve 2017 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. Eskişehir Osmangazi Üniversitesinin 2013-2017 dönemine ait Stratejik Planı değerlendirildiğinde, Planın zamanında ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde yayımladığı görülmüştür. Üniversite, misyon ve vizyonunu gerçekleştirmek üzere 6 adet amaç, bu amaçların altında 28 adet hedef ve bu hedeflere yönelik 85 performans göstergesi belirlemiştir. Kurum stratejik planını hazırlarken amaçlarını üst politika belgelerine uygun şekilde belirlemiş ve hedeflerini de bu amaçları gerçekleştirecek şekilde tespit etmiştir. Stratejik Planda genel olarak; amaçlar ve hedefler arasında mantıksal bağlantının bulunduğu, hedeflerin açık ve net olarak tanımlandığı, kısmen hedefler veya göstergelerin ölçülebilir nitelikte olduğu değerlendirilmiştir. 2013-2017 yıllarını kapsayan Stratejik Planın, Kamu İdareleri İçin Stratejik Planlama Kılavuzu’nda yer alan tüm başlıkları kapsadığı ve misyon ve vizyonun belirlenmesinde, genel olarak kılavuzda belirtilen hususlara dikkat edildiği düşünülmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 2017 Yılı Sayıştay Performans Denetim Raporu 38 Eskişehir Osmangazi Üniversitesince 2017 Yılı Performans Programının; yasal süreler içerisinde, şekil ve içeriği ilgili mevzuata genel olarak uygun olarak hazırlanarak Ocak 2017’te Üniversitenin Web sitesinde yayımlandığı anlaşılmıştır. Performans Programı’nda genel olarak; amaçlar ve hedefler arasında mantıksal bağlantının bulunduğu, hedeflerin açık ve net olarak tanımlandığı, kısmen hedefler veya göstergelerin ölçülebilir nitelikte olduğu değerlendirilmiştir. Performans programında Stratejik Planda yer alan amaçlar aynen yer almaktadır. 2017 yılı Performans Programında Eğitim Kalitesini Geliştirmek amacı ile ilgili (7) hedef ve (23) gösterge, Bilimsel Araştırma Faaliyetlerini Geliştirmek ve Desteklemek amacı ile ilgili (2) Hedef ve (4) gösterge, Merkezi Yerleşke Olanaklarını Arttırmak amacı ile ilgili olarak(4) Hedef ve (11) gösterge, Üniversite-Sanayi İşbirliği ve Topluma Katkı Sağlamak amacı ile ilgili (1) Hedef ve (3) gösterge belirlenmiştir. Eskişehir Osmangazi Üniversitesince 2017 Yılı İdari Faaliyet Raporunun; yasal süreler içerisinde, şekil ve içeriği ilgili mevzuata genel olarak uygun olarak hazırlanarak Üniversitenin Web sitesinde yayımlandığı anlaşılmıştır. Performans hedef ve göstergelerinin planlama ve raporlama dokümanlarının genel olarak tutarlı olarak kullanıldığı, raporlanan performans bilgisinin kaynağına kadar izlenebiliyor olduğu, amaçlar ve hedefler arasında mantıksal bağlantının bulunduğu, planlanan ve raporlanan performans arasındaki sapmanın genel olarak ele alınıyor olduğu değerlendirilmiştir. Eskişehir Osmangazi Üniversitesinin ilgili ve ölçülebilir olduğu tespit edilen tüm performans göstergelerine ilişkin faaliyet sonuçlarını ölçmek amacıyla düzenli bir veri kayıt sistemi kurduğu görülmüştür.