YALOVA ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Ağustos 2017
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 2016 Yılı Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri (TL) AÇIKLAMA Bütçe Tahmini Gerçekleşen Gelir Toplamı Bütçe Gerçekleşme Oranı (%) BÜTÇE GELİRLERİ TOPLAMI 81.290.000,00 84.123.759,32 103,49 Kurumun Bilançosuna göre 2016 Yılı gerçekleşen Faaliyet Gelirleri Toplamı 90.907.668,57 TL Faaliyet Giderleri Toplamı 64.275.294,83 TL dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esasların 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri. Geçici ve kesin mizan. Bilanço, Kasa sayım tutanağı, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı, Değerli kağıtlar sayım tutanağı, Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu, Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Yalova Üniversitesinin Hurdaya Ayırma ve Terkin İşlemlerinde Mevzuata Aykırılıkların Tespit Edilmesi Yalova Üniversitesi taşınırlarının hurdaya ayrılması sırasında; taşınırların ekonomik ömürlerinin belirlenmesi, taşınırların saklanması, kullanılması ve korunmasından sorumlu olanların tespit edilmesinde, ayrıca ilgili taşınırların hurdaya ayrılması nedeniyle oluşan kamu zararının belirlenmesinde, Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine aykırı işlemler yapıldığı tespit edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliğinin 28'inci maddesi hükmü gereğince, ekonomik ömrünü tamamlamış olan veya tamamlamadığı halde teknik ve fiziki nedenlerle kullanılmasında yarar görülmeyerek hizmet dışı bırakılması gerektiği ilgililer veya özel mevzuatı çerçevesinde oluşturulan komisyon tarafından bildirilen taşınırlar, biri işin uzmanı olmak kaydıyla harcama yetkilisinin belirleyeceği en az üç kişiden oluşan komisyon tarafından değerlendirilip, harcama yetkilisi veya üst yöneticinin onayı ile hurdaya ayrılma işleminin tamamlanması gerekmektedir. Komisyonun yapacağı değerlendirme sonucunda hurdaya ayrılan taşınırın, ekonomik değer taşıyıp taşımamasına bağlı olarak imha edilmesi veya satılması mümkündür. Mevzuat gereği oluşturulması gereken ikinci bir komisyon daha vardır. Bu komisyonun görevi; ekonomik ömrünü tamamlamadan teknik ve fiziki nedenlerle hizmet dışı bırakılması gereken taşınırlarla ilgili olarak, sorumluların tespit edilmesi ve taşınırların değerinin belirlenmesidir. Yalova Üniversitesi tarafından hurdaya ayrılmış olan taşınırların hiçbirinde; taşınırın hangi ambarda bulunduğu, hangi kamu görevlisine kullanılmak üzere teslim edilmiş olduğu veya ortak alanlardaki taşınırların kullanılamaz hale gelmesinde kimlerin sorumlu olduğunun tespiti yapılmadan, sadece Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağının düzenlendiği ve böylece taşınırların kayıttan düşüldüğü görülmüş olup, yukarıda ifade edilen ikinci komisyonun da oluşturulmadığı tespit edilmiştir. 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap Verme Sorumluluğu” başlıklı 8'inci maddesinde, “Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6
zorundadır.” denilmektedir. Ayrıca 5018 sayılı Kanunun 44'üncü maddesinin verdiği yetkiye
istinaden yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliğinin “Sorumluluk ve Görevliler” başlıklı
5'inci maddesinde,
“(1) Harcama yetkilileri taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak
edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen esas ve
usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasını sağlamaktan sorumludur. Harcama
yetkilileri taşınır kayıtlarının bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak tutulması ve taşınır mal
yönetim hesabının hazırlanması sorumluluğunu taşınır kayıt yetkilileri ve taşınır kontrol
yetkilileri aracılığıyla yerine getirir.
(2) Harcama yetkilileri, taşınırlara ilişkin işlem ve kayıtların usule uygun olarak yapılıp
yapılmadığını kontrol etmeye veya ettirmeye; kasıt, kusur veya ihmal sonucu kırılan, bozulan
veya kaybolan taşınırların ilgililerden tazmini için gerekli işlemleri yapmaya veya yaptırmaya
yetkilidir.
(3) Kamu idarelerine ait taşınırların muhafazası ile görevli olan veya kendilerine
kullanılmak üzere taşınır teslim edilen kamu görevlileri bu taşınırları en iyi şekilde muhafaza
etmek, gerekli bakım ve onarımlarını yapmak veya yaptırmak, veriliş amacına uygun bir şekilde
kullanmak ve görevin sona ermesi veya görevden ayrılma halinde iade etmek zorundadırlar.
(4) Kamu görevlilerinin kullanımına verilen dayanıklı taşınırlar, kullanıcıları
tarafından başkasına devredilemez. Kullanıcılarının görevden ayrılması halinde söz konusu
taşınırların ambara iade edilmesi zorunludur. Bu şekilde teslim yapılmadan personelin
kurumla ilişiği kesilmez.
(5) Taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli
tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hale gelmesi
veya yok olması sonucunda sebep oldukları kamu zararları hakkında, 27/9/2006 tarihli ve
2006/11058 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Zararlarının Tahsiline
İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.
(6) Kullanılmak üzere kendilerine taşınır teslim edilen kamu görevlilerinin kasıt, kusur,
ihmal veya tedbirsizlik ya da dikkatsizlikleri nedeniyle oluşan kamu zararı, değer tespit
komisyonu tarafından tespit edilecek gerçeğe uygun değer üzerinden, ilgili mevzuat hükümleri
uygulanmak suretiyle tahsil edilir. Ortak kullanım alanına tahsis edilen dayanıklı taşınırlarda
meydana gelen kamu zararı ise zararın oluşmasında kasıt, kusur veya ihmali olanlardan tahsil
edilir.
(7) Taşınırların özelliğinden veya olağan kullanımından kaynaklanan yıpranma ile
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 usulüne uygun olarak belirlenen firelerden dolayı sorumluluk aranmaz.” denilmektedir. Üniversitenin taşınır hesaplarında yer alan ve toplam 1.828.548,52 TL tutarındaki taşınırın, birim birim topluca imza atılması suretiyle başkaca bir işlem yapılmadan ve ekonomik ömürleri, kullanım ve hurdalaşma nedenlerine bakılmaksızın, kayıttan düşülmek üzere 294– Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabına alındığı ve daha sonra 1.015.685,81 TL’sinin muhasebe işlemiyle kayıttan düşüldüğü ancak kalan 812.862,71 TL’lik hurda taşınırın yapılan denetim sırasında fiilen mevcudiyetinin sorulduğunda ise, bu taşınırların da satışının yapıldığı ancak muhasebe kayıtlarına yansıtılmadığı yetkililer tarafından ifade edilmiştir. Toplamda 1.828.548,52 TL tutarındaki taşınırın, 20.03.1971 tarih ve 7/2156 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ve Başbakanlığın 2001/15 sayılı genelgeleri gereğince Kamu Kurumlarına ait maden hurdaların Makine ve Kimya Enstitüsü tarafında piyasa etütlerine ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından kabul edilecek fiyatlarla toplamaya MKE HURDASAN A.Ş. yetkili kılındığı halde mevzuat hükümlerine uygun olarak satışının teklif edilmediği, bunun yerine özel bir şirkete yapılan satış işleminden 18.02.2016 tarih ve 20160000184 yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile 5.150,00-TL gelir elde edildiği ancak bu gelirin öncelikle emanete alındığı ve sonra 25.04.2016 tarih ve 20160002124 yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile gelir kaydedildiği ve taşınır hesapları ile ilişkilendirilmediği, yapılan denetimlerde tespit edilmiştir. Bu hurda satışı sırasında kamu zararı ve sorumluluğa ilişkin hiçbir işlemin yapılmadığı, kayıttan düşme teklif ve onay tutanaklarında imzaları bulunan personelin hurda taşınırları görmediği ve incelemediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; Üniversitemiz taşınır mallarının hurdaya ayrılması ve terkin işlemleriyle ilgili bulguya konu hurda ihale dosyası harcama birimi olan İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı tarafından 2 adet düzenlenmiş ve 1 adedi harcama birimi olan İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığında, 1 adedinin ise muhasebe işlemi yapılmak üzere Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına gönderildiği denetimler esnasında söz konusu 2 adet dosyanın da denetçiler tarafından Sayıştay Başkanlığına götürüldüğü tespit edilmiştir. Bu nedenle dosya içeriği incelenememiştir. Söz konusu dosyada bulunan kayıttan düşme teklif ve onay tutanaklarının hangileri olduğu, İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı tarafından ihale sürecinde düzenlenen belgelerin neler olduğu, varsa hata, kasıt, kusur ve ihmali bulunanların kimler olduğunun tespit edilmesi ve gereğinin yapılabilmesi için İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı’ na ait ihale
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 dosyasının 1 adet örneğinin Üniversitemize gönderilmesi sonucunda sağlıklı bir inceleme yapılarak gereği yerine getirilecektir. Diğer taraftan taşınır mallar ile ilgili Rektörlüğümüz olarak BULGU:5’ te bahsedildiği gibi taşınır mal işlemlerinde görülen olumsuzlukların giderilebilmesi için 31.01.2017 tarihinde bir sayım komisyonu oluşturulmuş; sayım sonucunda tüm eksiklikler tespit edilerek oluşacak risklerinde analizleri yapılarak iş ve işlemlerin düzenli yapılması sağlanacaktır. Söz konusu eksikliklerin giderilmesi adına yapılan işlemlere ilave olarak Üniversitemize ait bir adet taşınır hurda deposu oluşturulmuştur. Sonuç olarak Konuya ilişkin tarafımızca yapılan gerek fiziki ve gerekse mali denetimler her aşamada sorumlularla paylaşılmış olup kendileri bilgilendirilmiştir.İnceleme sonrası merkeze getirilen dosyalar tutanak ile sorumlulardan teslim alınmış olup denetimin ve bulgumuzun dayanağı niteliğindedir.Bilgilerinin olmaması söz konusu değildir. Başta Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu olmak üzere, Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak gerçekten hurda olan taşınır miktarının tespiti için bizim uyarımız ile başlatılan çalışmaların devam etmesi ve eş zamanlı olarak konuya ilişkin düzenli eğitim çalışmalarının yapılması da gerekmektedir.Bu suretle personelin kullanımında olan taşınırların tespiti ve ekonomik ömürlerini henüz doldurmamış taşınırların tasnif edilmesi sağlanmış olup; bundan sonra da hatalı uygulamaların önü kapatılmış olacaktır. Kurum tarafından ilgili çalışmalar başlatılmış olup, henüz tamamlanmadığı anlaşıldığından ve konunun önemine binaen önümüzdeki yıl denetimlerinde de incelenecektir. 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Yalova Üniversitesi 2016 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, “Denetim Görüşünün Dayanakları” bölümünde belirtilen hesap alanı hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Sürekli Eğitim Merkezi İle Özel Firma Arasında İmzalanan Protokol İle Mevzuata Aykırı Olarak Eğitim Hizmeti Sağlanması Yalova Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi ile özel bir firma arasında uzaktan eğitim hizmetinin sağlanmasına yönelik bir protokol imzalandığı ancak, verilen eğitimlerin yükseköğretim kurumunun faaliyet alanı dışında yer aldığı ve ayrıca verilen eğitimin kalitesi, sınav sistemi ve eğitim veren kişilerin de mesleki yeterliliklerinin sorgulanmadığı tespit edilmiştir. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (j) bendinde; “Uygulama ve Araştırma Merkezi: Yükseköğretim kurumlarında eğitim öğretimin desteklenmesi amacıyla çeşitli alanların uygulama ihtiyacı ve bazı meslek dallarının hazırlık ve destek faaliyetleri için eğitim - öğretim, uygulama ve araştırmaların sürdürüldüğü bir yükseköğretim kurumudur.” denilerek üniversite içerisinde yer alan uygulama ve araştırma merkezlerinin birer yükseköğretim kurumu olduğu hükme bağlanmıştır. Sürekli Eğitim Merkezleri de bu bağlamda birer uygulama ve araştırma merkezidir. Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 22.02.2000 tarih ve 2000.11.500 sayılı Kararında uygulama ve araştırma merkezlerinin faaliyet alanlarının ne olması gerektiği ifade edilmiştir. Söz konusu Kararda: “Üniversitelerimizde kurulmak üzere önerilecek Araştırma ve Uygulama Merkezi tekliflerinin değerlendirilmesinde aşağıda belirtilen ölçütlerin kullanılmasının uygun olduğuna ve bu nedenle, üniversitelerimiz tarafından yapılacak merkez tekliflerinde bu hususların ayrıntılı bir biçimde açıklanması gerektiğine karar verildi.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 3.Merkezlerin, bu bölümlerde yürütülen programların amaçladığı mesleklere yönelik hazırlayıcı ve destekleyici katkıları. 4. Merkez faaliyetlerinin bu bölümlerde yürütülen programların uygulama boyutuna yapacağı katkı. 5.Merkez faaliyetlerinin bu bölümlerde halen yürütülmekte olan programlardan ve araştırmalardan nasıl farklılaşacağı. 6. Merkez faaliyetlerinin özelde üniversiteye, genelde ise topluma yapabileceği katkı. 7. Merkez için gerekli bina, laboratuvar gibi fiziki altyapı imkanların mevcut olup olmadığı. Mevcut değil ise, bu ihtiyaçların nasıl karşılanacağı ile ilgili öngörülen planlama. 8. Merkezde görev alacak öğretim elemanlarının unvanı, adı ve soyadı ve ekteki örneğe göre düzenlenecek özgeçmişleri. 9. Merkeze ait yönetmelik taslağı. 10.Uygulama ve Araştırma Merkezi Açılması (Özet Başvuru Formu Ek 1)” şeklinde açıklanmıştır. Yukarıda yer alan ilgili mevzuat hükmü ve ilgili Yükseköğretim Kurulu Kararı gereğince, uygulama ve araştırma merkezlerinin yürütecekleri eğitim, öğretim, uygulama ve araştırma faaliyetlerinin; Üniversite bünyesinde yer alan Fakülte, Enstitü, Yüksekokul ve Meslek Yüksekokullarının bölümlerinde uygulanmakta olan lisans ve yüksek lisans programlarındaki eğitim, öğretim ve araştırma faaliyetlerinin desteklenmesi, yürütülen programların uygulama ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik ve akademik nitelikte olması gerekmektedir. Söz konusu merkezlerin faaliyetlerindeki öncelikli hedef gelir sağlamak olmamalıdır. Özel şirketle yapılan protokol sonucu açılan uzaktan eğitim kurslarının yukarıda açıklanan amaçlarla bağdaşmadığı, “Hasta Kabul İşlemleri Sertifika Programı”, “Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Sertifika Programı” gibi şirketin sunduğu paket programlar çercevesinde eğitim yapıldığı, sınavların online gerçekleştirildiği, Üniversitenin güvenirliği ile prestijinin bu şirket tarafından kullanılarak eğitim hizmetinin satışının ve tahsilatının yapıldığı bunun karşılığında da Üniversitenin Döner Sermayesine sertifika başına bir “sertifika payı”
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11
ödendiği tespit edilmiştir.
Bu şekilde tahsilat yapılması, Döner Sermaye İşletmeleri Bütçe ve Muhasebe
Yönetmeliğinin 17'nci maddesinde yer alan, “Kanunların öngördüğü şekilde yetkili kılınmamış
hiçbir gerçek veya tüzel kişi işletme adına tahsilat ve ödeme yapamayacağı gibi muhasebe
hizmeti de veremez.” hükmü ile çelişmektedir.
Sertifika eğitim hizmetini veren SEM ile eğitim hizmeti alan kursiyerler arasına bu
şekilde aracı bir firma sokmak ve eğitim hizmeti bedeli tahsilatını da firma eliyle yaptırmak
mevzuata uygun değildir.
Kamu idaresi cevabında; YÜSEM’in amaçlarından biriside sertifika programları
düzenlemek veya düzenlenmesi için gerekli ortamı sağlamak ve bunun için özel sektör
kuruluşlarıyla da işbirliği yapmaktır. YÜSEM, söz konusu Yönetmelik kapsamında yer alan
“sertifika programları düzenleme” hizmetini, özel sektör kuruluşları ile işbirliği yaparak bu
hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli ortamı sağlamak suretiyle yürütmektedir.
Söz konusu işbirliği, firmayla imzalanan işbirliği protokolu yoluyla sağlanmakta;
protokolun özel kişi tarafı, programların tanıtımı ve diğer tüm idari iş ve işlemleri, bir başka
deyişle programın ilk duyurulmasından programın başlamasına kadar tüm işleri üstlenmekte;
YÜSEM ise her program için denetim, danışmanlık ve sertifikasyon sağlamaktadır.
YÜSEM protokol gereği verilen eğitimlerin denetimini sertifikasyon işlemlerinden önce
yapmaktadır. Şöyle ki, firma program tekliflerini, dersi verecek elemanların yeterliliklerini
YÜSEM’e bir dosya şeklinde iletmektedir. YÜSEM, dosyayı inceleyip uygun bulursa
programın başlamasına olur vermektedir. Program sürecinde YÜSEM, firmanın YÜSEM’e
verdiği yönetici kullanım şifresi sayesinde, yönetim paneli üzerinden kayıtları, öğrenci
bilgilerini, derslerin işlenişini, devamları, sınav sorularını, sınav kağıtlarını yani eğitim sürecini
takip etmektedir. Sertifikalar imzalanmadan öncede firma sertifikalarla beraber öğrenci
transkriptlerini de vermekte, bu transkriptler incelendikten sonra sertifikalar imzalanmaktadır.
Zaten firma imzalanan protokolün çerçevesinde bu belgeleri YÜSEM’e her program bitiminde
vermekle yükümlü kılınmıştır.
Görüldüğü üzere, YÜSEM ve özel sektör kuruluşu arasındaki ilişki, herhangi bir reklam
veya halkla ilişkiler şirketi ile yapılmış bir tanıtım hizmeti alımı niteliğinde bulunmayıp; eğitim
hizmeti konusunda faaliyet gösteren bir özel sektör kuruluşu ile Üniversite arasında sertifika
programları düzenlenmesi için yukarıda anılan Yönetmelik hükümlerine göre gerçekleşen bir
işbirliğidir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12
Diğer bir ifadeyle eğitim kontrolü YÜSEM’de, öğrencinin bulunması ve organizasyonu
derslerin işletilmesi firmanın kontrolündedir. Burada eğitim kalitesinin denetimi yine YÜSEM
tarafından yapılmaktadır. Bu sertifika programları sonunda verilen belgeler iş garantisi veren
belgeler değildir, sadece kişilerin kariyer gelişimlerine yardımcı olmaktadır. Bu şekilde döner
sermaye işletmesine bir gelir kazandırılmaktadır. Bu kazanç yine üniversitenin eğitim öğretim
faaliyetlerinde kullanıldığından, bu yapılan işlemi bir ticari faaliyet olarak değil kamu
kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması olarak algılamak kanaatimizce daha doğru
olacaktır.
Programların yurt içi ve yurt dışında hedef kitleye duyurulmasını sağlamak adına
herhangi bir veri tabanına ve uzaktan eğitim için yeterli alt yapıya sahip olmayan, özel sektör
kuruluşunun yürüttüğü tanıtım, pazarlama ve reklam faaliyetleri için yeterli personeli
bulunmayan ve mevzuat uyarınca bu faaliyetleri yapması mümkün olmayan Üniversitemizin
ve YÜSEM’in, özel sektör kuruluşu ile işbirliği yapmak yerine özel sektör kuruluşunun yaptığı
işleri üstlenmesi durumunda sertifika programlarının yeterli şekilde duyurulması ve bu
programlara katılımcı sağlanmasında son derece önemli güçlükler yaşanacak; programların
birçoğu bu güçlükler dolayısıyla açılamayabilecektir.
YÜSEM bünyesindeki sertifika programlarının (örgün ve uzaktan) açılmaması bir
taraftan var olan bir kamu kaynağının zayi edilmesi sonucunu doğuracak; diğer taraftan da
gerek 2547 sayılı Kanun gerek Bologna süreci uyarınca Üniversitemizin yürütmekle yükümlü
olduğu sürekli eğitim hizmetinin büyük ölçüde sekteye uğramasına yol açacaktır.
Yalova Üniversitesi tarafından üretilen bilginin yurt içi ve yurt dışından toplumun
değişik kesimlerine ulaşmasını, böylece yaşam boyu eğitimin gerçekleşmesini sağlamaktadır.
Ayrıca Merkezimizin faaliyetlerinin, Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 22.02.2000
tarih ve 2000.11.500 sayılı Kararın “Merkez faaliyetlerinin özelde üniversiteye, genelde ise
topluma yapabileceği katkı.” şeklinde ifade edilen 6. Maddesiyle örtüştüğü
değerlendirilmektedir.
Tüm bu açıklamalara rağmen Rapor’da varılan sonuç tarafımızca dikkate alınmış ve
önerilen doğrultuda eğitim/sertifika programlarının (online sertifika) YÜSEM ile özel sektör
arasındaki ilişkilerin hem protokol hem de parasal işlemler başlıklarında yeniden
düzenlenebilmesi amacıyla yapılması gerekenlerin belirlenmesi için çalışmalar başlatılmıştır.
Denetim yapıldığı dönemde YÜSEM uzaktan eğitim sertifika programları eğitimlerine henüz
yeni başlamıştır. Dolayısıyla bir sistem arayışı içinde olduğumuz gerçeği de bir vakadır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13 Ancak bu sürecin ülkemiz yükseköğrenim sisteminin en önemli hedeflerinden biri olan “yaşam boyu öğrenim” ilkesine zarar vermemesi ve üniversitelerin önemli bir gelir kaynağından mahrum kalmaması için Yükseköğretim Kurulu tarafından yayımlanan “Yükseköğretimde Yeniden Yapılanma 66 Soruda Bologna Süreci Uygulamaları” başlıklı raporda belirlenen 16 öncelikten biri olan, “Hayat boyu öğrenmenin eşgüdümü için tarafların görev ve sorumluluklarının açıkça belirtildiği bir yasal düzenlemenin yapılması” hedefinin bir an önce gerçekleştirilmesi büyük önem arzetmektedir." denilmiştir. Sonuç olarak Üniversitenin araştırma ve uygulama merkezi olan Sürekli Eğitim Merkezinin bünyesinde yürütülen Uzaktan Eğitim hizmetlerinin sağlanmasında, öncelikle Yükseköğretim Kanunu ve diğer kanunlardaki yükümlülükler göz önünde bulundurularak gerekli tedbirlerin alınması, protokol yoluyla bu hizmeti veren kimselerin tahsilat yapmasının engellenmesi gerekmektedir. BULGU 2: Bilimsel Araştırma Projelerinin Mevzuata ve Proje Kriterlerine Uygun Değerlendirilmemesi Yerinde yapılan denetimler neticesinde Bilimsel Araştırma Projelerinde aşağıda açıklanan hususlarda mevzuata aykırılıklar tespit edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14 Araştırma Projesi olarak desteklenmiş, 2013/BAP/065 numaralı "Yalova Üniversitesi Öğretim Elemanlarına Yönelik Bilimsel Yazma Teknikleri Eğitimi” projesinin isminden de anlaşılacağı üzere aslında bilimsel proje olmadığı halde desteklendiği görülmüştür. 2. Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon birimi tarafından proje sonucunda yayımlanan çıktıların, yayın ya da makalelerin yeterince kontrol edilmediği tespit edilmiştir. Örneğin, 2010/008 numaralı “Doğrusal Dendritik Polimerlerin Sentezlenmesi ve Karakterizasyonu” başlıklı projenin başarı ölçütü en az bir adet uluslararası hakemli dergide ve 2012/BAP/048 numaralı “Hidrojenin İçten Yanmalı Motorlardan Yakıt Olarak Kullanılması” başlıklı projenin başarı ölçütü en az bir hakemli dergide makale yayınlanması iken, proje kapatılırken bu başarı ölçütü yerine getirilmediği halde proje başarılı kabul edilmiş ve kapatılmıştır. 2013/BAP/074 numaralı “Yalova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi İçin Online Evrak Takip Sistemi Yazılımı Geliştirilmesi” başlıklı projenin çıktısı, evrak takip sistemi için kullanılamamaktadır. Başarı ölçütü doğrudan BAP biriminin evrak takibi için bir sistem kurulması iken, bu kriteri sağlamadığı açık olan projeye, başarı kriterini sağlamış gibi uygun kapatılma raporu verilmiş ve projenin kapatılması sağlanmıştır. 3. Ayrıca, Projelerin değerlendirilmesi için gerekli komisyonların uzun süredir oluşturulmaması nedeniyle yürütücüsü ya da araştırmacısı değişmesi gereken projelerin beklediği, bazı projelerin kapatma raporlarının 3 ya da 4 ay geçtiği halde toplantı gündemlerine alınmadığı ve bu nedenle bilimsel araştırma projeleri ödeneklerinin 2016 mali yılı bitiminde kullanım oranlarının tam ve doğru olarak raporlanamadığı görülmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15 Kamu idaresi cevabında; 1) Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik’in tanım ve kısaltmalar başlıklı 3. Maddesinin d) fıkrasında bilimsel araştırma projesinin tanımı şöyle yapılmaktadır: “Tamamlandığında sonuçları ile alanında bilime katkı yapması, ülkenin teknolojik, ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasına katkı sağlaması beklenen bilimsel içerikli, yükseköğretim kurumu içi ve/veya dışı, ulusal ve/veya uluslararası kurum ya da kuruluşların katılımlarıyla da yapılabilecek projeler ile bilim insanı yetiştirme ve araştırma altyapısı kurma ve geliştirme projelerini,” ifade eder denilmektedir. Bu tanımla, a) bilim insanı yetiştirme, b) araştırma altyapısı kurma, c) araştırma altyapısı geliştirme şeklindeki faaliyetler de bilimsel araştırma projesi kapsamında değerlendirilmiştir. 2) Yalova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Yönergesine göre proje türlerinden biri de “Öğretim Kalitesini Geliştirme Projeleri”dir. Yalova Üniversitesi’nin genç ve dinamik bir üniversite olmasının yanı sıra Üniversite bünyesinde eğitim-öğretim faaliyetlerini yürüten birçok akademisyenin de genç olmasından ötürü bu yönde Sosyal Bilimler Enstitüsü’ne gelen talepler de dikkate alınarak anılan biçimde bir faaliyetin, yolun başındaki genç akademisyenlere ve/veya bu konuda ki bilgilerini yenilemek isteyen diğer akademisyenlere yönelik konunun uzmanlarınca bilimsel içerikli, uygulamalı bir araştırma eğitiminin verilmesinin önemli katkı sağlayacağı düşünülmüştür. 1- Bilimsel Araştırma Proje konularının araştırma ve bilimsel içeriğinin olmadığı halde hizmet ya da malzeme alımına yönelik projelerin desteklendiği ifade edilmiştir. Örnek verilmiş projelerle bu durum aşağıda sırasıyla açıklanmıştır. Bulgu: 2012/BAP/032 numaralı ‘’Akademik Personele SPSS ve Lisrel Paket Programı Eğitimi’’ isimli projde, proje hakeminin değerlendirilmesinde “Araştırmacıların önerdiği bir araştırma projesi değil, kurum veya kişilerden hizmet alımı ile ilgili bir öneridir… Ortada bir araştırma konusu bulunmamaktadır.” Görüşü olmasına rağmen, personel eğitimine yönelik bu proje desteklenmiş,
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 16 desteklenmemiştir. Aynı isimdeki proje tekrar BAP Komisyonuna başvuru yapılarak değerlendirmeye alınması istenmiştir. 13.12.2011 tarihli BAP Komisyonunda alınan karar doğrulturunda 2 farklı hakeme göndererek görüş istemiştir. Yard. Doç.Dr.Veli DENİZHAN KALKAN (12.01.2012), Doç.Dr.Ramazan KAYNAK (11.01.2012) tarihli raporlarında olumlu görüş bildirmelerinden dolayı 28.02.2012 tarihli BAP Komisyonunda Yalova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Yönergesi’nin 8.Maddesinin g) bendi “Eğitim ve Öğretim Geliştirme Projeleri” kapsamında değerlendirilerek desteklenmiştir. 2012/BAP/049 numaralı ‘’Yalova Üniversitesi Merkez Araştırma Laboratuvarının Kullanımının Yaygınlaştırılması’’ başlıklı projenin ödeneğinin laboratuvara malzeme alımı ve broşür basımı için kullanıldığı, ilgili projenin aslında bilimsel araştırma projesi olmadığı halde Bilimsel Araştırma Projesi olarak desteklenmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 17 Üniversitesi Bilimsel Araştırma Yönergesi’nin 8.Maddesinin g) bendi “Eğitim ve Öğretim Geliştirme Projeleri” kapsamında değerlendirilerek desteklenmiştir. 2- Bilimsel Araştırma Proje sonucunda yayımlanan çıktıların, yayın ya da makalelerin yeterince kontrol edilmediği tespit edilmiştir. 2010/008 numaralı ‘’Doğrusal Dendritik Polimerlerin Sentezlenmesi ve Karakterizasyonu’’ başlıklı projenin başarı ölçütü en bir adet uluslararası hakemli dergide ve 2012/BAP/048 numaralı ‘’Hidrojenin İçten Yanmalı Motorlardan Yakıt Olarak Kullanılması’’ başlıklı projenin başarı ölçütü en az bir hakemli dergide makale yayınlanması iken, proje kapatılırken bu başarı ölçütü yerine getirilmediği halde proje başarılı kabul edilmiş ve kapatılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 18 Uluslararası Sempozyumda bildiri yapılarak bu şart sağlanmıştır. Ayrıca bu çalışma lisans öğrencileri tarafından lisans bitirme tezi olarak çalışılmıştır. 2013/BAP/074 numaralı ‘’Yalova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi Online Evrak Takip Sistemi Yazılı Geliştirilmesi’’ başlıklı projenin çıktısı, evrak takip sistemi için kullanılamamaktadır. Başarı ölçütü doğrudan BAP biriminin evrak takibi için bir sistem kurulması iken, bu kriteri sağlamadığı açık olan projeye, başarı kriterini sağlamış gibi uygun kapatılma raporu verilmiş ve projenin kapatılması sağlanmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 19
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 20
8. EKLER
Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları
YALOVA ÜNİVERSİTESİ 2016 BİLANÇOSU
AKTİF HESAPLAR
1 DÖNEN VARLIKLAR 22.007.525,02
10 HAZIR DEĞERLER 1.680.308,56
102 BANKA HESABI 1.286.006,81
104 PROJE ÖZEL HESABI 394.301,75
11 MENKUL KIYMET VE VARLIKLAR 199.998,65
111 ÖZEL KESİM TAHVİL, SENET VE BONOLARI HESABI 199.998,65
12 FAALİYET ALACAKLARI 16.329.337,30
120 GELİRLERDEN ALACAKLAR HESABI 16.321.408,12
121 GELİRLERDEN TAKİPLİ ALACAKLAR HESABI 7.929,18
14 DİĞER ALACAKLAR 233.970,23
140 KİŞİLERDEN ALACAKLAR HESABI 233.970,23
15 STOKLAR 1.726.993,23
150 İLK MADDE VE MALZEME HESABI 1.726.993,23
16 ÖN ÖDEMELER 1.836.917,05
162 BÜTÇE DIŞI AVANS VE KREDİLER HESABI 1.836.917,05
2 DURAN VARLIKLAR 110.628.660,51
22 FAALİYET ALACAKLARI 290.971,84
226 VERİLEN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 290.971,84
25 MADDİ DURAN VARLIKLAR 107.434.390,35
251 YERALTI VE YERÜSTÜ DÜZENLERİ HESABI 1.080.021,85
252 BİNALAR HESABI 50.639.854,54
253 TESİS, MAKİNE VE CİHAZLAR HESABI 10.193.549,00
254 TAŞITLAR HESABI 1.016.875,64
255 DEMİRBAŞLAR HESABI 24.752.209,12
257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -31.262.595,60
258 YAPILMAKTA OLAN YATIRIMLAR HESABI 51.014.475,80
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 21
26 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR 2.758.656,95
260 HAKLAR HESABI 5.413.967,81
268 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -2.655.310,86
29 DİĞER DURAN VARLIKLAR 144.641,37
294 ELDEN ÇIKARILACAK STOKLAR VE MADDİ DURAN
VARLIKLAR 812.862,71
299 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - ) -668.221,34
AKTİF TOPLAMI 132.636.185,53
PASİF HESAPLAR
3 KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 4.003.420,46
33 EMANET YABANCI KAYNAKLAR 3.112.961,21
330 ALINAN DEPOZİTO VE TEMİNATLAR HESABI 1.313.519,02
333 EMANETLER HESABI 1.799.442,19
36 ÖDENECEK DİĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 890.459,25
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR HESABI 861.572,91
361 ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ HESABI 28.886,34
4 UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR 985.863,57
47 BORÇ VE GİDER KARŞILIKLARI 985.863,57
472 KIDEM TAZMİNATI KARŞILIĞI HESABI 985.863,57
5 ÖZ KAYNAKLAR 127.646.901,50
50 NET DEĞER 37.030.856,46
500 NET DEĞER HESABI 37.030.856,46
57 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI 63.983.671,30
570 GEÇMİŞ YILLAR OLUMLU FAALİYET SONUÇLARI HESABI 63.983.671,30
59 DÖNEM FAALİYET SONUÇLARI 26.632.373,74
590 DÖNEM OLUMLU FAALİYET SONUCU HESABI 26.632.373,74
PASİF TOPLAMI 132.636.185,53
Bilanço Dipnotları :
910 ALINAN TEMİNAT MEKTUPLARI HESABI 5.506.468,79
911 ALINAN TEMİNAT MEKTUPLARI EMANETLERİ HESABI 5.506.468,79
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 22 920 GİDER TAAHHÜTLERİ HESABI 35.342.603,11 921 GİDER TAAHHÜTLERİ KARŞILIĞI HESABI 35.342.603,11 948 BAŞKA BİRİMLER ADINA İZLENEN ALACAKLAR HESABI 145.542,45 949 BAŞKA BİRİMLER ADINA İZLENEN ALACAK EMANETLERİ HESABI 145.542,45 962 BİLİMSEL PROJELER HESABI 156.805,16 963 BİLİMSEL PROJELER KARŞILIĞI HESABI 156.805,16
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 23
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 24
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 25
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 26
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 27
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 28
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 29
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 30
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 31
T.C. Sayıştay Başkanlığı Yalova Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 32 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr