2016 - TRAKYA ÜNİVERSİTESİ.pdf
TRAKYA ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Ağustos 2017
İÇERİK TRAKYA ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 TRAKYA ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 19
TRAKYA ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
- KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ......................... 1
- DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................... 2
- SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................... 3
- DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI .......................................................... 3
- DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ........................................................................................... 5
- DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................... 9
- DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ......................... 10
- EKLER ........................................................................................................................................................ 14
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1
- KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Trakya Üniversitesi, bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine sahip, özel bütçeli bir kuruluştur. Trakya Üniversitesi bütçesi, analitik bütçe hazırlama rehberi çerçevesinde hazırlanır. Uygulama sonuçları ve muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne göre yapılır. Bu bağlamda bütçe uygulama sonuçlarını göstermek üzere anılan Yönetmeliğin 539’uncu maddesinde sayılan mali tablolar düzenlenmektedir. Muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığının Say2000i saymanlık otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir. Trakya Üniversitesinin 2016 yılında bütçe ile verilen toplam ödeneği 275.574.000 TL’dir. Yıl içerisinde 49.936.213 TL aktarma/ekleme yapılmış ve 3.323.600 TL düşülmüştür. Neticede kullanılabilir bütçe ödeneği 316.092.155 TL olmuştur. Bu tutarın 257.352.685 TL.’ si harcanmıştır. Bu durumda bütçe gerçekleşme oranı % 82’dir. ; Bütçede 275.574.000 TL gelir tahmini yapılmıştır. Bütçe uygulama sonucunda 266.752.599 TL gelir elde edilmiştir. Gelir gerçekleşme oranı % 97 olmuştur. Trakya Üniversitesi’nin 2016 mali tablolarına göre gelir ve gider durumu aşağıda gösterilmiştir; 2016 YILI BÜTÇE GİDER GERÇEKLEŞMELERİ (TL) AÇIKLAMA Başlangıç Ödeneği Toplam Ödenek Toplam Harcanan Bütçe Gerçekleşme Oranı ( % ) BÜTÇE GİDERLERİ TOPLAMI 275.574.000 316.092.155 257.352.685 82 2016 YILI BÜTÇE GELİR GERÇEKLEŞMELERİ(TL) AÇIKLAMA Bütçe Tahmini Gerçekleşen Gelir Toplamı Gerçekleşme Oranı(%) BÜTÇE GELİRLERİ TOPLAMI 275.574.000 266.752.599 97
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Üniversitenin Faaliyet sonuçları Tablosuna göre gelir toplamı 293.348.002,50 TL; gider toplamı ise 389.900.689,00 TL’dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esasların 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri Geçici ve kesin mizan Bilanço Banka mevcudu tespit tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı Teminat mektupları sayım tutanağı Değerli kâğıtlar sayım tutanağı Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli veya envanter defteri Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5
5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI
BULGU 1: Üniversite Bünyesinde Yer Alan Otopark Hizmet Alanının Muhasebe
Kayıtlarına Alınmaması
Üniversite hesaplarında taşınmazlarına ilişkin olarak yapılan incelemede Üniversite
bünyesinde yer alan otopark hizmet alanının muhasebe kayıtlarına alınmadığı görülmüştür.
02/10/2006 tarih ve 26307 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İdarelerine Ait
Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelikte genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin
mülkiyetinde, yönetiminde ve kullanımında bulunan taşınmazların kaydı, numaralandırılması
ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslar ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
Dolayısıyla, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde ve Kamu İdarelerine Ait
Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelikteki düzenlemeler çerçevesinde, taşınmazlara
yönelik envanter çalışmalarının tamamlanarak mali tablolara kaydedilmelerinin sağlanması
gerekmektedir.
Hal böyleyken, 2016 yılı mizan cetvelinde yer alan 251 Yeraltı ve yer üstü düzenleri
hesabı içerisinde yer alması gereken otopark hizmet alanının muhasebe kayıtlarında yer
almadığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; "17.05.2017 tarihi itibariyle otopark hizmet alanının değer
tespiti Yapı İşleri Daire Başkanlığı tarafından yapılarak 9.693.046,58 TL, 251 Yeraltı ve yer
üstü düzenleri hesabı alınmış olup 2017 yıl sonu itibari ile amortisman ayrılacaktır. (EK:
3/1)17/05/2017 tarih ve 8453 ve 8763 no’lu yevmiyeler, Yapı İşleri Daire Başkanlığının
16/05/2017tarih ve –E 130994 sayılı yazısı,) 2017 Mayıs Ayı Mizan Cetveli" denilmiştir.
Sonuç olarak Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu kayıt işleminin yapılmış
olduğunu belirtmiş olsa da, kayıt işlemi 2016 yılı hesapları ve mali tabloları ile ilişkili olup,
2017 yılında gerçekleştirilen işlemin 2016 yılı mali tablolarını ilgilendirmediği açıktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 BULGU 2: Maddi Olmayan Duran Varlıkların Mali Yıl Sonunda % 100 Amortisman Ayrılarak Giderleştirilmemesi Maddi olmayan duran varlıklar hesabında yer alan varlıkların mali yıl sonunda % 100 amortisman ayrılarak giderleştirilmediği görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “26 Maddi olmayan duran varlıklar” bölümünün “Hesap grubuna ilişkin işlemler” başlıklı 193’üncü maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendinin 4’üncü paragrafında; “Bu Yönetmelik kapsamına dâhil kamu idarelerince muhasebe sistemine dâhil edilen maddi duran varlıklardan; arazi ve arsalar, yapım aşamasındaki sabit varlıklar, varlıkların elde edilmesi için verilen avans ve krediler ile sanat eserleri dışındakilerden hangilerinin amortisman ve tükenme payına tabi tutulacağı ve bunlara ilişkin esas ve usuller, uygulanacak amortisman ve tükenme payı süresi, yöntemi ve oranları ile duran varlık çeşitlerine göre tutulacak defterler Bakanlıkça belirlenir.” denilmektedir. “Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği (Sıra No: 28) Amortisman ve Tükenme Payları” başlıklı 1 Sayılı Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği Genel Tebliğinin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 5 numaralı bölümünün ikinci bendinde; “Ancak, maliyet bedeli, 18/1/2007 tarihli ve 26407 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliği eki listede yer alan dayanıklı taşınırların her biri için 14.000 YTL’yi, taşınmazlar için 34.000 YTL’yi aşmayan duran varlıklar ile tutarına bakılmaksızın Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar hesap gruplarıyla 256-Diğer Maddi Duran Varlıklar Hesabında izlenen varlıklar için, amortisman oranı % 100 olarak belirlenmiştir. Diğer bir ifadeyle maliyet bedeli bu tutarlara kadar olan duran varlıklar, hesaplara alındığı yılın sonunda tamamen amorti edilecektir” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre diğer maddi olmayan duran varlıkların tutarına bakılmaksızın mali yıl sonunda % 100 amortisman dahilinde 268 Birikmiş amortismanlar hesabı (-) kullanılmak suretiyle giderleştirilmesi gerekmektedir. Hal böyleyken kesin mizanda yer alan 3.102.273,65 TL tutarındaki diğer maddi
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 olmayan duran varlıkların yıl sonunda % 100 amortisman ayrılarak giderleştirilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; "2016 Yılı hesap ve kayıtların incelenmesi neticesinde 260 Maddi olmayan duran varlıklar hesabında yer alan varlıkların mali yılsonunda %100 amortisman ayrılarak giderleştirilmediği görülmüştür. 2016 yılında 260 maddi olmayan duran varlık hesabındaki 3.102.273,65 TL tutarın 25545-25546-25410 no’lu yevmiyelerle toplam 763.465,47 TL ‘ye %100 amortisman ayrılmış olup, kalan 647.757,65 TL geçmiş yıllara ait olup say2000i sisteminde amortisman ayrılmasına izin vermediğinden muhasebat genel müdürlüğüne mesaj çekilmiştir. Gelen cevaba göre gerekli muhasebe kayıtları yapılacaktır.( EK :5 /1) 25545-245546-25410 sayılı yevmiyeler ) " denilmiştir. Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir. BULGU 3: 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabıyla 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabının Eşit Olmaması. 2016 yılı kesin mizanının incelenmesinde 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar hesabıyla bu hesaba ilişkin 299 Birikmiş amortismanlar hesabının eşit olmadığı görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “294 Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı " Hesabın niteliği” başlıklı 214 üncü maddesinde; “ (1) Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı, çeşitli nedenlerle kullanılma olanaklarını yitiren gelecek yıllar ihtiyacı stoklar ve maddi duran varlıkların izlenmesi için kullanılır.” Denilmektedir. Muhasebat Genel Müdürlüğünün Amortisman ve Tükenme Payları isimli 47 Sıra No’lu Tebliğinin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6 ncı maddesinin 7 nci fıkrasında;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 “Çeşitli nedenlerle kullanılma olanaklarını yitiren amortismana tabi maddi duran varlıklardan 294-Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabında izlenmesine karar verilenlerin, amortismana tabi tutulmamış kısmının tamamı amortismana tabi tutulur.” Denilerek hurdaya ayrılan duran varlıkların dönem sonunda elden çıkarılmadığı taktirde hurdaya ayrıldığı dönemin sonunda tamamen amorti edilmesinin gerektiği ifade edilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, Üniversite mizanında yer alan 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar hesabıyla bu hesaba ilişkin 299 Birikmiş amortismanlar hesabının birbirine eşit olması gerekmektedir. Hal böyleyken Üniversitenin 2016 yılı kesin mizanında 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar hesabının 2.698.359,72; 299 Birikmiş amortismanlar hesabının ise 2.629.336,51 olduğu ve bunların birbirlerine eşit olmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; "2016 yılı kesin mizanındaki söz konusu fark 17/05/2017 tarihinde 8429 no’lu yevmiye ile 294-299 hesaplarının eşitliği sağlanmıştır.(EK: 6/1)17/05/2017 tarih ve 8429 no’lu yevmiye 6/2),2017 Mayıs Ayı Mizan Cetveli) "demişlerdir. Sonuç olarak Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu kayıt işleminin yapılmış olduğunu belirtmiş olsa da, kayıt işlemi 2016 yılı hesapları ve mali tabloları ile ilişkili olup, 2017 yılında gerçekleştirilen işlemin 2016 yılı mali tablolarını ilgilendirmediği açıktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Trakya Üniversitesinin 2016 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının “Denetim Görüşünün Dayanakları” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Üniversiteye Ait Binaların Tapu Kayıtlarında Cins Tashihlerinin Yapılmaması Mülkiyeti Üniversiteye ait arazi ve arsaların üzerine idari bina, hizmet binası, kongre merkezi, engelli merkezi vs. binalar yapılmasına rağmen bunların tapu kayıtlarında cins tashihlerinin yapılmadığı görülmüştür. 02.10.2006 tarih ve 26307 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Kamu İdarelerine ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik'in “Cins tashihlerinin yapılması” başlıklı 10'uncu maddesinde: “1) Kamu idareleri; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde ve kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, tapu kayıtlarında cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar. (2) Tahsis edilen ve üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar açısından bu yükümlülük kullanan idarenin veya gerçek veya tüzel kişilerin durumu tespit eden yazısı üzerine taşınmaz maliki idareye aittir. Ancak cins tashihine ilişkin gerekli belgeler ile buna ilişkin malî yükümlülükler kullanıcılar tarafından karşılanır.” denilmektedir. Yukarıda yazılı hükme göre mülkiyeti Üniversiteye ait arazi ve arsaların üzerine yapılan binaların tapu kayıtlarında cins tashihinin yapılarak durumunun belirlenmesi ve buna uygun olarak da muhasebe kayıtlarında yer alması gerekmektedir. Hal böyleyken ayrıntısı aşağıda yer alan tabloda görüldüğü üzere taşınmazların halen arazi ve arsa olarak göründüğü ve tapu kaydının uygunluğu açısından “cins tashihi” gerektiren işlemlerin yapılmadığı tespit edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11
TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TAŞINMAZLAR LİSTESİ
SIRA
NO BİRİMLER RUHSAT TEMEL
ÜSTÜ
YAPI
KULLANMA
İZİN BELGESİ
CİNS
DEĞİŞİKLİĞİ
(TASHİHİ)
TAPUDAKİ
MEVCUT
CİNSİ
T.N. MÜLKİYET
BİLGİSİ
BALKAN YERLEŞKESİ
1 Sağlık Araştırma ve Uygulama
Merkezi Tıp Fakültesi (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 532,533 T.Ü
2 Tıp Fakültesi Derslikleri (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 512 T.Ü
3
Eczacılık Fakültesi, Sağlık
Bilimleri MYO,Tuzem binası
(Balkan)
Yok Yok Yok Yok Tarla 510 T.Ü
4 Temel Tıp Bilimleri (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 511 T.Ü
5 Sabancı Kültür Merkezi (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 537 T.Ü
6 Devlet Konservatuarı Sanat ve
Eğitim Merkezi (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 513 T.Ü
7 Konukevi (Balkan) (Dış İlişkiler) Yok Yok Yok Yok Tarla 543 T.Ü
8 Lojmanlar(Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 544 T.Ü
9 Tıp Fakültesi Dekanlığı (Balkan) Yok Yok Yok Yok Arsa 503 T.Ü
10 Merkez Kütüphane binası (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 535 T.Ü
11 Menza Binası (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 507 T.Ü
12 Deney Hayvanları Araştırma
Merkezi (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 531 T.Ü
13 75.Yıl Spor Salonu (Bed. Eğ. ve
Spor Y.O. ) (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 540 T.Ü
14 20.Yıl Kapalı Yüzme Havuzu
(Balkan) Yok Yok Yok Yok Arsa 541 T.Ü
15 Engelli Çocuklar Merkezi (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 534 T.Ü
16 Isı Merkezi (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 546 T.Ü
17 İktisadi ve İdari Bil. Fakültesi Yok Yok Yok Yok Tarla 514 T.Ü
18 Fen. Fak. Biyoloji-Matematik
(Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 515 T.Ü
19 Ed.Fak. Sosyal Bilimler (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 516 T.Ü
20 Fizik-Kimya Blokları (Balkan) Yok Yok Yok Yok Tarla 517 T.Ü
21 Fen Fak. Dekanlık Var Yok Yok Yok Arsa 562 T.Ü
22 Edebiyat Fakültesi Ek Öğretim
Üyesi Ofis Binası Var Var Yok Yok Tarla 571 T.Ü
23 Kongre Merkezi Var Var Var Yok Tarla 563 T.Ü
24 Rektörlük Merkezi Var Var Var Yok Tarla 565 T.Ü
25 Enstitüler Binası Var Var Var Yok Tarla 566 T.Ü
26 Akıl ve Ruh Sağlığı Merkezi Var Var Yok Yok Tarla 567 T.Ü
27 Onkoloji Binası Var Var Yok Yok Tarla 569 T.Ü
28 Devlet Konservatuarı Ek Derslik
Bloğu ( A blok ) Var Var Yok Yok Tarla 573 T.Ü
29 Devlet Konservatuarı Ek Derslik
Bloğu ( B blok ) Var Var Yok Yok Tarla 574 T.Ü
30 Kalp Damar ve Anastezi Binası
(Diş Hekimliği Fakültesi) Var Var Yok Yok Tarla 570 T.Ü
31 Sağlık Bilimleri Fakültesi Var Var Yok Yok Tarla 576 T.Ü
32 Merkezi Araştırma Laboratuarı Var Var Var Yok Arsa 572 T.Ü
33 Beden Eğitimi ve Spor Yüksek
Okulu (BESYO) Var Var Yok Yok Tarla 575 T.Ü
34 Edebeiyat Ek Derslik Bloğu Var Var Yok Yok Tarla 571 T.Ü
35 Merkezi Yemekhane Binası Var Var Yok Yok Tarla 578 T.Ü
36 Eczacılık Fakültesi Yok Yok Yok Yok Arsa YENİ İNŞ. T.Ü
37 İlahiyat Fakültesi Yok Yok Yok Yok Tarla YENİ İNŞ. T.Ü
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12 Kamu idaresi cevabında; "2016 Yılı hesap ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde mülkiyeti üniversitemize ait arazi ve arsaların üzerine idari bina, hizmet binası, kongre merkezi, engelli merkezi vs. binalar yapılmasına rağmen bunların tapu kayıtlarında cins tahsislerinin yapılmadığı tespit edilmiştir. Söz konusu binalardan;
- TUTAGEM Binasının (Merkezi Araştırma Laboratuvarı) cins tashihi işlemleri 23.03.2017 tarihinde tamamlanarak ekli tapu alınmıştır.
- Uzunköprü Meslek Yüksekokulu ve Uzunköprü Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu binasının cins tashihi işlemlerinin tamamlanması için gerekli evraklar hazırlanarak 07.03.2017 tarihli ekli yazı ile Uzunköprü Kaymakamlığı Mal Müdürlüğüne gönderilmiştir.
- Yapı kullanma izin belgeleri alınmış bulunan Eğitim Fakültesi ve Enstitüler Binalarının cins tashihi işlemlerine başlanmış olup; bağımsız bölüm krokilerinin, vaziyet planlarının hazırlanmasından sonra, Edirne Belediye Başkanlığı, Kadastro Müdürlüğü, LİHKAB (Lisanslı Harita ve Kadastro Bürosu) ve Tapu Müdürlüğündeki kontrollerinin tamamlanmasından sonra söz konusu binalara ait cins tashihi işlemleri sonuçlandırılacaktır.
- Ekli (1) no'lu listedeki Üniversitemize ait veya tahsisli diğer binalardan şimdiye kadar ruhsatları alınmamış eski tarihli binaların Belediye Başkanlıklarınca müteahhit belgeleri istendiğinden yapı kullanma izin belgesi alınması ve cins değişikliği işlemlerinin tamamlanması mümkün olmamaktadır. Yakın tarihli inşa edilen ekli (2) no'lu listedeki binalar için öncelikle ruhsat işlemleri başlamamış olan inşaatların ruhsat işlemleri sonuçlandırılacaktır. Bu amaçla binalara ait avan projeler hazırlanacaktır. Sonrasında ruhsatları alınmış binaların yapı kullanma izin belgelerinin alınması için eksik evrak ve işlemler tamamlanarak; (asansör evrakları, enerji kimlik belgeleri, müteahhitlerle ilgili evraklar (SGK ilişik kesme, vergi borcu) ve ilgili kamu kurumlarınca istenilen diğer evraklar) cins tashihi işlemleri için gerekli çalışmalar tamamlanacaktır.(Ek: 4 )Yapı İşleri Daire Başkanlığının 18/05/2017 tarih ve E-131664 sayılı yazı) demişlerdir."denilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13 Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14 8. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 16
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 17 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 18
TRAKYA ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
- KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ....................... 19
- DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ............................................. 20
- SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 20
- DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................................ 20
- DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI ......................................................................................... 22
- DENETİM GÖRÜŞÜ ................................................................................................................................. 34
- DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ......................... 35
- EKLER ........................................................................................................................................................ 43
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 19
- KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün, hesap ve işlemlerinin muhasebeleştirilmesi ile mali rapor ve tabloları, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 565 ve 573’üncü maddelerinde düzenlenen defter, cetvel ve tablolardan oluşmaktadır. Saymanlığın muhasebe kayıt işlemleri, Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. 2016 yılı bilançosunda sermayesi 518,38 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 20.835.113,24 TL’dir. Gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden kar / zarar toplamı - 35.862.646,71 TL’dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esasların 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Geçici ve kesin mizan Bilanço Kasa sayım tutanağı Banka mevcudu tespit tutanağı Teminat mektupları sayım tutanağı Taşınır kesinhesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu Gelir tablosu Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 20 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 21 Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 22
5. DENETİM GÖRÜŞÜNÜN DAYANAKLARI
BULGU 1: Tazmin İlamına İlişkin Alacakların Personelden Alacaklar Hesabına
Kaydedilmesi
Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Müdürlüğünün 2016 yılı kesin mizanında
yer alan Sayıştay tazminine ilişkin alacakların 135 Personelden alacaklar hesabına
kaydedildiği görülmüştür.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin “136 Diğer çeşitli
alacaklar hesabı bölümünün “Hesabın işleyişi” başlıklı 120’nci maddesinde;
“ (1) Diğer çeşitli alacaklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda
gösterilmiştir:
a) Borç
- Sayıştay, adlî, idarî ve askerî mahkemelerce tazmin hükmedilenler ile inceleme, teftiş ve denetimler sonucu fazla ve kanunsuz verildiği veya noksan tahsil edildiği tespit edilen tutarlar bu hesaba borç, 649 Diğer Olağan Gelir ve Kârlar Hesabına alacak kaydedilir. (…)” Denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükmüne göre Sayıştay denetimleri sonucu fazla ve kanunsuz verildiği veya noksan tahsil edildiği tespit edilen tutarların 136 Diğer çeşitli alacaklar hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. Hal böyleyken, söz konusu alacakların 135 Personelden alacaklar hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Sayıştay denetimi sonucu fazla ve kanunsuz verildiği veya noksan tahsil edildiği tespit edilen tutarlar İçin 135 Personelden Alacaklar hesabında kaydedildiği görülen alacaklar tahsilatına başlanmıştır. Sayıştay tazmin hükmedilenler adına değil de ödemelerin bordrolarında bulunan kişiler adına kişi hesapları açıldığı ve tahsilatlar yapıldığından asıl ilamdaki kişiler adına farkların toplamı belirlenemediğinden tahsilatlar 135 kod üzerine yapılmaktadır. Bundan sonra oluşacak Sayıştay tazmin hükmedilenler 136 hesapta takip edilecektir.” denilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 23 Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir, BULGU 2: İlk Madde Malzeme Hesabının Gerçek Değerini Yansıtmaması Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Merkez Müdürlüğü 2016 yılı kesin mizanında yer alan 150 İlk madde ve malzeme hesabındaki miktarın depo ve birimlerdeki malzeme miktarı ile örtüşmediği görülmüştür. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Taşınır işlemleri” başlıklı 27’nci maddesinde; “(1) İşletmelerce edinilen taşınırların kayıtlara alınmasında, verilmesinde ve izlenmesinde, 28/12/2006 tarihli ve 2006/11545 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliği hükümleri uygulanır. (2) Taşınırların muhasebe hesap planında yer alan ilgili stok ve maddi duran varlık hesaplarına kaydının sağlanması için, taşınır işlemlerini yürütmekle görevli birimler tarafından düzenlenen belgelerin bir nüshasının muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur.” denilmektedir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesinde; “(1) Taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri tarafından, kamu idarelerinin muhasebe kayıtlarında ilgili stok ve maddî duran varlık hesaplarında izlenen taşınırlardan; satın alma suretiyle edinilenlerin giriş işlemleri ile değer artırıcı harcamalar için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin bir nüshası ödeme emri belgesi ekinde, muhasebe birimine gönderilir. Diğer şekillerde edinilen taşınırların girişleri ve maddî duran varlık hesaplarında izlenen taşınırların çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin birer nüshasının, düzenleme tarihini takip eden en geç on gün içinde ve her durumda malî yıl sona ermeden önce muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur. (2) Muhasebe kayıtlarında "150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı" nda izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişleri muhasebe birimine gönderilmez. Bunların yerine, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde üç aylık dönemler itibarıyla, diğer idarelerde ise üç ayı geçmemek üzere üst yöneticiler tarafından belirlenen
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 24 sürede kullanılmış tüketim malzemelerinin taşınır II nci düzey detay kodu bazında düzenlenen onaylı bir listesi, en geç ilgili dönemin son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderilir. (3) Muhasebe yetkilileri, taşınır giriş ve çıkış işlemlerine ilişkin olarak kendilerine gönderilen Taşınır İşlem Fişlerinde gösterilen tutarları II nci düzey detay kodu itibarıyla ilgili hesaplara kaydeder.” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre taşınır işlemlerini yürütmekle görevli birimler tarafından düzenlenen belgelerin bir nüshasının muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur. Ayrıca Döner sermayelerde üç ayı geçmemek üzere üst yönetici tarafından belirlenen süre içerisinde tüketim malzemeleri onaylı listesinin en geç ilgili dönemin son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderilmesi gerekmektedir. Muhasebe yetkilisi de taşınır giriş ve çıkış işlemlerine ilişkin olarak kendilerine gönderilen taşınır işlem fişlerinde gösterilen tutarları 2’nci düzey detay kodu itibarıyla ilgili hesaplara kaydetmesi gerekmektedir. Hal böyleyken söz konusu birimde üst yönetici tarafından herhangi bir süre belirlenmediği tespit edilmiştir. Bununla birlikte 31.12.2016 tarihi itibariyle, hastane deposunda 1.906.602,70 TL, eczanede 2.599.193,50 TL, mutfakta 139.490,40 TL ve toplamda 4.645.286,60 TL ilk madde ve malzeme kaydı bulunmakta olup, bu rakamın kesin mizanın 150 İlk madde ve malzeme hesabında yer alan 4,635,198.26 TL’ye eşit olmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Taşınır işlemlerini yürütmekle görevli birimler tarafından düzenlenecek olan taşınır giriş ve çıkış işlemlerine ilişkin evrakların muhasebe birimine hangi süre içerisinde iletileceği hususunda 05.05.2017 tarih ve E. 127862 sayılı yazı ile bilgilendirilmiştir. Bu sayede konu ile ilgili hızlı bir şekilde çözüme ulaşacağı düşünülmektedir. Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin saymanlık kayıtlarına zamanında alınması hususunda gereği yapılacaktır.” Denilmektedir. Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 25 BULGU 3: İlk Madde ve Malzeme Alımları Kaydının Bir Sonraki Yılda Yapılması Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğüne ait ilk madde ve malzeme alımları hesap kayıt işlemlerinin yılı içinde yapılmayarak, bir sonraki mali yılda giderleştirme işlemleri ile birlikte yapıldığı tespit edilmiştir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Taşınır işlemleri” başlıklı 27’ nci maddesinde; “(1) İşletmelerce edinilen taşınırların kayıtlara alınmasında, verilmesinde ve izlenmesinde, 28/12/2006 tarihli ve 2006/11545 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliği hükümleri uygulanır. (2) Taşınırların muhasebe hesap planında yer alan ilgili stok ve maddi duran varlık hesaplarına kaydının sağlanması için, taşınır işlemlerini yürütmekle görevli birimler tarafından düzenlenen belgelerin bir nüshasının muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur. ”denilmektedir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınırların kaydı” başlıklı 12’ nci maddesinde; “(1) Kamu idarelerince bütün taşınırların ve bunlara ilişkin işlemlerin kayıt altına alınması esastır. Taşınır kayıtları, yönetim hesabı verilmesine esas olacak şekilde tutulur. Her bir kaydın belgeye dayanması şarttır. (2) Bu çerçevede; a) Önceki yıldan devren gelen taşınırlar ile içinde bulunulan yılda herhangi bir şekilde edinilen veya elden çıkarılan taşınırlar, b) Taşınırlardaki kayıp, fire, yıpranma ve benzeri nedenlerle meydana gelen azalmalar, c) Sayım sonucunda ortaya çıkan fazlalar, miktar ve değer olarak kayıtlara alınarak takip edilir.” “Kayıt zamanı, kayıt değeri ve değer tespit komisyonu” başlıklı 13’ üncü maddesinde; “(1) Taşınırlar, edinme şekline bakılmaksızın kamu idaresince kullanılmak üzere
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 26 teslim alındığında giriş kaydedilir.” “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30 uncu maddesinde; “(1) Taşınır kayıt ve kontrol yetkilileri tarafından, kamu idarelerinin muhasebe kayıtlarında ilgili stok ve maddî duran varlık hesaplarında izlenen taşınırlardan; satın alma suretiyle edinilenlerin giriş işlemleri ile değer artırıcı harcamalar için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin bir nüshası ödeme emri belgesi ekinde, muhasebe birimine gönderilir. Diğer şekillerde edinilen taşınırların girişleri ve maddî duran varlık hesaplarında izlenen taşınırların çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin birer nüshasının, düzenleme tarihini takip eden en geç on gün içinde ve her durumda malî yıl sona ermeden önce muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur. (2) Muhasebe kayıtlarında "150-İlk madde ve malzemeler hesabı’nda izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişleri muhasebe birimine gönderilmez. Bunların yerine, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde üç aylık dönemler itibarıyla, diğer idarelerde ise üç ayı geçmemek üzere üst yöneticiler tarafından belirlenen sürede kullanılmış tüketim malzemelerinin taşınır II nci düzey detay kodu bazında düzenlenen onaylı bir listesi, en geç ilgili dönemin son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderilir. (3) Muhasebe yetkilileri, taşınır giriş ve çıkış işlemlerine ilişkin olarak kendilerine gönderilen Taşınır İşlem Fişlerinde gösterilen tutarları II nci düzey detay kodu itibarıyla ilgili hesaplara kaydeder.” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre taşınırların, edinme şekline bakılmaksızın kamu idaresince kullanılmak üzere teslim alındığında kaydedilmesi ve bunların giriş ve çıkış işlemlerinin mali yıl bitmeden muhasebe birimine bildirilmesi gerekmektedir. Hal böyleyken, İşletmenin 2016 yılında edinmiş olduğu ilk madde ve malzemeleri yılsonuna kadar muhasebe birimine bildirmediği ve giriş ve çıkış kayıtlarını aynı yevmiye belgesi üzerinden bir sonraki mali yılda gerçekleştirdiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Muhasebe kayıtlarında 150 ilk madde ve malzemeler
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 27 hesabında izlenen tüketim malzemelerinin 2017 yılında ilgili birimlere 05.05.2017 tarih ve E. 127862 sayılı yazı ile düzenli olarak işlemlerin yapılarak muhasebeleştirilmesi gerektiği İle ilgili yazı yazılmış olup; işlemlerin işletmesindeki sorumlular bilgilendirilmiştir.”denilmiştir. Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir. BULGU 4: İş Avansları Hesabında Yıl Sonunda Bekletilen Tutarların Bulunması Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğüne ait 2016 yılı kesin mizanında 195 İş avansları hesabında bekletilen tutarların bulunduğu tespit edilmiştir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmelik'nin “Ön ödeme işlemleri” başlıklı 26’ ncı maddesinin ilk fıkrasında; “ (1) İşletmelerce yapılacak ön ödemelerin şekli, devir ve mahsup işlemleri, idareler ve gider türleri itibarıyla tutar ve oranlarının tespiti ile mutemetlerin görevlendirilmesi ve diğer işlemler hakkında, 31/12/2005 tarihli ve 2005/9913 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılır. Ancak, yılları merkezi yönetim bütçe kanununda gider türleri itibarıyla belirlenen avans üst sınırları, işletmeler için beş katı olarak uygulanır.” Denilmektedir. Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin “Ön ödemelerin yılsonunda mahsubu” başlıklı 13’üncü maddesinde; “ Mutemetler, mali yılın sonunda avanslarda bir aylık, kredilerde üç aylık sürenin dolmasını beklemeksizin, mahsubunu yapmadıkları harcamalara ait belgeleri muhasebe yetkilisine verip, artan tutarı iade ederek hesabını kapatmakla yükümlüdürler. Mali yılsonuna kadar kapatılmayan veya mahsup döneminde mahsup edileceği idaresince bildirilmeyen ön ödeme tutarı, yılsonunda mutemet adına ilgili hesaba borç kaydedilerek ön ödeme hesabı kapatılır. Mutemet adına borç kaydedilen tutarlar hakkında muhasebe yönetmeliğinde belirtildiği şekilde işlem yapılır.” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre mali yılsonuna kadar kapatılamayan avans niteliğindeki ön ödemelerin yılsonunda mutemet adına ilgili hesaba borç kaydedilerek kapatılması gerekmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 28
Hal böyleyken, Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğünün 2016 yılı kesin
mizanı 195 İş avansları hesabında kapatılmayan 2.832,00 TL tutarında avans bulunduğu tespit
edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; “2016 yılında Kamu İhale Kurumu adına açılan avanslara ait
faturalar Kamu ihale Kurumu tarafından süresi içerisinde kesilip İşletme Müdürlüğüne gösterilmediği için
avans kapatılmaları yapılamamıştır.
Kamu İhale Kurumuna 05.05.2017 tarihli ve E.63419 sayılı yazı ile ilgili faturaların
zamanında İşletme Müdürlüğüne iletilmesi hususunda yazı yazılmıştır.
Avans kapatmaların zamanında yapılmasına gerekli özen ve İşlem yapılacaktır.”
denilmiştir.
Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir.
BULGU 5: İşletmeler Arası Malî Borçlardan Alacaklar Hesabı ile İşletmeler
Arası Malî Borçlar Hesabının Eşit Olmaması
Döner Sermaye İşletmesi 2016 yılı kesin mizanının incelenmesinde 234 İşletmeler
arası malî borçlardan alacaklar hesabı ile 303 İşletmeler arası malî borçlar hesabının eşit
olmadığı tespit edilmiştir.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 234 İşletmeler arası
malî borçlardan alacaklar hesabı bölümünün “Hesabın niteliği” başlıklı 115’ inci
maddesinde;
“İşletmeler arası malî borçlardan alacaklar hesabı, ilgili mevzuatına dayanılarak
vadesi faaliyet dönemini aşan bir süreyle nakit olarak verilen borçlardan kaynaklanan
alacaklardan, dönem sonunda vadesi bir yılın altına inmiş olanlar, bu alacaklara karşılık
nakden yapılan tahsilatlar ile işletme lehine silinen tutarların izlenmesi için kullanılır.”
403 İşletmeler arası malî borçlar hesabı bölümünün “Hesabın niteliği” başlıklı 334’
üncü maddesinde;
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 29 “İşletmeler arası malî borçlar hesabı, aynı idareye bağlı olarak faaliyet gösteren işletmelerin mevzuatları gereği birbirlerine olan ve vadesi faaliyet dönemini aşan malî borçların izlenmesi için kullanılır.” Denilmektedir. Döner sermaye işletmesine ait birimlerin birbirlerine borç vermesi durumunda borç veren birimin 134 – 234 İşletmeler arası malî borçlardan alacaklar hesaplarını borçlandırması, borç alan birimin ise 303 – 403 İşletmeler arası malî borçlar hesabını alacaklandırması gerekmektedir. Dolayısıyla söz konusu hesapların toplamlarının birbiriyle eşit olması gerekmektedir. Hal böyleyken 2016 yılına ait kesin mizanda 234 İşletmeler arası malî borçlardan alacaklar hesabının 336.330,03 TL, 303 İşletmeler arası malî borçlar hesabının ise 199.184.17 TL olduğu, bu iki rakamın birbirine eşit olmadığı ve 234 İşletmeler arası malî borçlardan alacaklar hesabının karşılığının 403 İşletmeler arası malî borçlar hesabı olması gerekmesine rağmen bu duruma uygun kayıt işleminin yapılmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Borç veren 234 işletmeler arası mali borçlardan alacaklar ile borç alan 303 işletmeler arası mali borçlar hesabı muhasebe kayıt düzeltmeleri yapılmıştır.”denilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu düzeltmeişleminin yapılmış olduğunu belirtmiş olsa da, düzeltme işlemi 2016 yılı hesapları ve mali tabloları ile ilişkili olup, 2017 yılında gerçekleştirilen işlemin 2016 yılı mali tablolarını ilgilendirmediği açıktır. BULGU 6: İşletmeler Arası Malî Borçlardan Alacaklar Hesabında Alacak Niteliği Taşımayan Tutarların Görülmesi Tunca Meslek Yüksek Okulu 2016 yılı kesin mizanında 234 işletmeler arası malî borçlardan alacaklar hesabında alacak niteliği taşımayan tutarlar görülmüştür. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Cari hizmet maliyetinin hesaplanması, öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri” başlıklı 46’ncı maddesinin (i) bendinde; “Öğrenci sosyal tesisleri ile faaliyetlerinden elde edilen gelirler, yükseköğretim
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 30 kurumlarınca önceki yıllarda basılan süreli ya da süresiz yayınlar ile elektronik ortamda veya internet ortamında sunulan ders materyallerinden elde edilen gelirler, öğrenci katkı payı olarak tahsil edilen gelirler ile diğer gelirler; en geç tahsil edildiği ayın sonuna kadar ilgili yükseköğretim kurumu hesabına yatırılır. Yatırılan bu tutarlar, yükseköğretim kurumu bütçesine öz gelir olarak kaydedilir. Kaydedilen bu tutarlar karşılığı olarak ilgili yükseköğretim kurumu bütçesinde öngörülen ödenekler, gelir gerçekleşmelerine göre kullandırılır. Kaydedilen ödenekler, başta öğrencilerin beslenme, barınma, sağlık, spor, kültür ve diğer sosyal hizmet giderleri olmak üzere, kalkınma planı ve programlarına uygun olarak yükseköğretim kurumunun cari, sermaye, transfer giderleri ile öğrencilerin kısmi zamanlı olarak geçici işlerde çalıştırılmasına ilişkin giderlerinde kullanılır.” denilmektedir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin İşletmeler Arası Malî Borçlardan Alacaklar Hesabı bölümünün “Hesabın niteliği” başlıklı 185’inci maddesinde; “(1) İşletmeler arası malî borçlardan alacaklar hesabı, ilgili mevzuatına dayanılarak vadesi faaliyet dönemini aşan bir süreyle nakit olarak verilen borçlardan kaynaklanan alacaklardan, dönem sonunda vadesi bir yılın altına inmiş olanlar, bu alacaklara karşılık nakden yapılan tahsilatlar ile işletme lehine silinen tutarların izlenmesi için kullanılır.” denilmektedir. Elektronik ortamda ders sunumu yapan Tunca Meslek Yüksek Okulu, bu faaliyetinden elde ettiği gelirlerini 2547 sayılı Kanun’a uygun olarak Trakya Üniversitesi Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına devretmiş olup, bu muhasebe işleminin bir gider kaydı olması gerekmektedir. Hal böyleyken, söz konusu işlemin 234 İşletmeler Arası Malî Borçlardan Alacaklar hesabında muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; "Trakya Üniversitesi Strateji Geliştirme Daire Başkanlığına devredilmiş olan Tunca Meslek Yüksekokuluna ait düzeltme muhasebe kaydı yapılmıştır." denilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu düzeltici işleminin yapılmış
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 31
olduğunu belirtmiş olsa da, işlemi 2016 yılı hesapları ve mali tabloları ile ilişkili olup, 2017
yılında gerçekleştirilen düzeltici kayıt işleminin 2016 yılı mali tablolarını ilgilendirmediği
açıktır.
BULGU 7: Teknopark A.Ş.'ye Doğrudan Kaynak Aktarılması
Teknopark Yönetici AŞ’ye Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğü
tarafından doğrudan kaynak aktarımı yapıldığı ve bu aktarımı 248 Diğer mali duran varlıklar
hesabında izlediği görülmüştür.
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yönetici şirket
kurucuları” başlıklı 14’üncü maddesinin 5’inci fıkrasında;
“Yönetici şirket ortaklarından; üniversiteler, yüksek teknoloji enstitüleri ya da kamu
Ar-Ge merkez veya enstitüleri, yönetici şirkete taahhüt ettikleri sermaye payını döner sermaye
gelirlerinden ödeyebilir. ”denilmektedir.
Merkezi Yönetim Bütçe ve Muhasebe Yönetmelik’inin 241 Mal ve hizmet üretilen
kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı bölümünün “Hesabın niteliği” başlıklı 159’uncu
maddesinde ise;
“(1) Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı; mal ve hizmet
üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye
tutarlarının işletilmesinden doğan kâr ve zararlar, bütçeye iade olunan sermayeler ile bu
kurumlara ikrazen verilen özel tertip iç borçlanma senetleri bedelinden, bu kurumların
ödenmemiş sermayelerine mahsup edilenlerin izlenmesi için kullanılır.” denilmektedir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre üniversitelerin sermaye artırımlarına yönelik
sermaye taahhütleri döner sermaye bütçesinden ödenebilmekte olup, bu ödemelerin üniversite
aracılığı ile yapılması gerekmektedir. Zira üniversiteler döner sermayelerinden elde etmiş
olduğu bu kaynağı ödeme için kullandıklarında 241 Mal ve hizmet üretilen kuruluşlara
yatırılan sermayeler hesabına kaydetmesi ve izlemesi gerekmektedir. Dolayısıyla döner
sermayelerce aktarım yapıldığında bu aktarıma ilişkin kaydın bir gider kaydı olması gerektiği
ve bunun dışında bir alacak kaydının yapılmaması gerektiği açıktır. Söz konusu husus bir
önceki yılda da bulgu konusu yapılmış olup, İdarece herhangi bir düzeltici işlem
uygulanmamıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 32 Hal böyleyken Trakya Teknopark Yönetici AŞ’ye yapılan 48.000 TL’lik ödemenin doğrudan giderleştirilmesi gerekirken, Döner Sermaye İşletmesince 248 Diğer mali duran varlıklar hesabına kayıt işleminin yapıldığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “2016 yılında yapılmış olan Trakya Üniversitesi Yönetici A.Ş’ye doğrudan aktarım yapıldığı ve bu aktarımın 248 diğer mali duran varlıklarda işlendiği ve yapılmış olan işlem kaydının giderleştirilmesi gerekirken 248 hesap kodunda kayıt işlemi yapıldığı; 2017 yılında doğrudan kaynaktan aktarımı yapıldığında doğrudan giderleştirme işlemi yapılacaktır.” denilmiştir.. Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir. BULGU 8: Alınan Sipariş Avansları Kayıtlarında Tutarsızlıkların Bulunması Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğüne ait 340 Alınan sipariş avansları hesabına ilişkin muhasebe birimi kayıtları ile Müdürlüğün kullanmış olduğu otomasyon sistemi kayıtlarının birbiri ile örtüşmediği görülmüştür. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “340 Alınan sipariş avansları hesabı” bölümünde; “Hesabın niteliği MADDE 276 - (1) Alınan sipariş avansları hesabı, işletmenin satış amacıyla gelecekte yapacağı mal ve hizmet teslimleri ile ilgili olarak peşin tahsil ettiği tutarların izlenmesi için kullanılır. Hesabın işleyişi MADDE 277 - (1) Alınan sipariş avansları hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir. a) Alacak
- Alınan sipariş avansları bu hesaba alacak, tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç kaydedilir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 33 b) Borç
- Alınan sipariş avansına konu mal teslim edildiğinde veya öngörülen hizmet yapıldığında alınan avans tutarı bu hesaba, yapılan tahsilat tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç, mal veya hizmetin satış bedeli “60 Brüt Satışlar” grubunun ilgili hesabına, bu bedel üzerinden hesaplanan katma değer vergisi 391 Hesaplanan Katma Değer Vergisi Hesabına alacak kaydedilir.
- Alınan sipariş avanslarından yapılan iadeler bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, hastalardan, yararlanacakları hizmet karşılığı alınan tutarların 340 Alınan sipariş avansları hesabına kaydedilmesi ve hizmet gerçekleştikten sonra kayıtların avans hesabından çıkarılarak gelire kaydının yapılması gerekmektedir. Hal böyleyken, 2016 yılında hastanede 1.862.019,04 TL alınan sipariş avansı kaydı gerçekleşmiştir. Diğer taraftan Muhasebe biriminin yevmiye kayıtlarında alınan sipariş avansları hesabı gerçekleşmesi 1.994.913,40 TL olarak görünmekte olup, 340 Alınan sipariş avansları hesabına ilişkin muhasebe birimi kayıtları ile Hastane Müdürlüğünün kullandığı otomasyon sistemi kayıtlarının birbiri ile örtüşmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “340 sipariş avansları hesabında kayıtları sistem ve muhasebe üzerinden giriş ve çıkış İşlemlerinin takibi yapılarak düşüm ve tahkikatlar ilgili birim sorumlusu tarafından kontrolleri yapılarak kayda alınmaktadır.” denilmiştir Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir..
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 34 6. DENETİM GÖRÜŞÜ Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi’nin 2016 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, , “Denetim Görüşünün Dayanakları” bölümünde belirtilen hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 35 7. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: İşletmenin Mali Yapısının Bozulması Trakya Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi kesin mizanının incelenmesinde, hastanede yürütülen faaliyetlerden elde edilen gelirlerin, yapılan giderleri karşılayamadığı ve bu nedenle İşletmenin malî yapısının bozulduğu tespit edilmiştir. 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu'nun “Döner sermaye” başlıklı 58' inci maddesinin h fıkrasında; “(Değişik: 17/2/2011-6114/17 md.) Döner sermaye işletmesi faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinde, kaynakların ekonomik, verimli ve tasarruflu kullanılması esastır. Yapılacak olan ödemelerde gelir-gider dengesinin gözetilmesi zorunludur” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükmünde kaynakların ekonomik, verimli ve tasarruflu kullanılmasının esas olduğu, hastanece yapılacak ödemelerde ise gelir-gider dengesinin gözetilmesinin zorunlu olduğu ifade edilmektedir. Hal böyleyken 2016 yılı sonu itibariyle hastanenin 22.269.612,30 TL, geçmiş yıllar da dikkate alındığında ise toplam 77.715.036,80 TL zararının bulunduğu tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Bilindiği gibi hastanemiz kamuya sağlık hizmeti sunmaktadır. Hastanemizin sunmuş olduğu sağlık hizmet alıcısı Sosyal Güvenlik Kurumudur. Hastanemizin ürettiği hizmetlerin fiyat belirleyicisi Sosyal Güvenlik Kurumudur. Sağlık hizmetleri fiyatları uzun yıllardan beri güncellenmemiştir. Kurumumuz hizmet üretmesine rağmen fiyat belirlemesinde bir rolü yoktur, ürettiğimiz sağlık hizmeti fiyakan çok düşüktür. Üçüncü basamak sağlık hizmeti ürettiğimizden sağlık hizmeti çok düşük kalmaktadır. Mali yapımızdaki bozukluk sadece bizim değil Türkiye’deki bizim gibi tüm üniversite hastanelerinin ortak sorunudur. Mali yapımıza problem oluşturan bir başka problem hastanemizde döner sermaye işletmesinde çalıştırılan personel sayısıdır. Özel bütçeden personel verilmediği için mecburen döner sermaye İşletmesinden personel çalıştırılmaktadır. Bu da büyük bir gider oluşturmaktadır. Ayrıca hastanemizde çalıştırılan devlet memurlarının ek ödeme giderleri döner sermaye gelirlerinden ödenmektedir. Bu olgu da döner sermayenin mali yapısını bozmaktadır. Ayrıca insanlara
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 36 ödenen fazla mesai ücretleri de İşletmenin mali yapısını bozmaktadır. Mali yapının bozulmasının başlıca nedeni personel giderleridir. Personel giderleri özel bütçe tarafından finanse edilir ise mali durumumuz düzelecektir. Hastanenin mali alt yapısı sağlık hizmeti ile saklanmaktadır. Sağlık hizmetini veren Öğretim Üyesi, öğretim Elemanı. Araştırma Görevlisi, Hemşire, Hastabakıcı kadrosunda çalışan tüm personele dağıtılan tüm ek ödeme Türkiye'de ödenen en düşük ücrete karşılık gelmektedir. Bu durum uzun vadede çalışma performansını ve dolayısıyla gelirlerimizi etkileyecektir. Bu nedenle daha düşük bir ek ödeme yapmamız mümkün görünmemektedir.” denilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi bulgumuza iştirak etmiştir. BULGU 2: Sayıştay İlamlarının Gereğinin Yapılmaması Döner Sermaye İşletmesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi 2016 yılı kesin mizanın incelenmesinde kesinleşmiş tazmin hükmü bulunan personel alacakları bulunduğu görülmüştür. 6085 sayılı Sayıştay Kanunun “Sorumlular ve sorumluluk halleri” başlıklı 7’nci maddesinde; “(1) Bu Kanunun sorumlular ve sorumluluk halleri uygulamasında; 5018 sayılı Kanun ve Sayıştay denetimi ile ilgili diğer kanunlarda belirtilen sorumlular ve sorumluluk halleri esas alınır. (2) Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar; kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur. Bu sorumluluğun yerine getirilip getirilmediği Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulacak Sayıştay raporlarında belirtilir. Kamu zararına sebep olunan durumlar ise bu zararın tazminine ilişkin hükme bağlama işlemi ile sonuçlandırılır. (3) Sorumlular; mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri ile illiyet bağı kurularak oluşturulan ilamda yer alan kamu zararından tek başlarına veya birlikte tazmin ile yükümlüdür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 37 (…)” “İlamların infazı” başlıklı 53’üncü maddesinde; “– (1) Sayıştay ilamları kesinleştikten sonra doksan gün içerisinde yerine getirilir. İlam hükümlerinin yerine getirilmesinden, ilamların gönderildiği kamu idarelerinin üst yöneticileri sorumludur. “ (2) İlamlarda gösterilen tazmin miktarı hüküm tarihinden itibaren kanuni faize tabi tutularak, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre tahsil olunur”denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre Sayıştay Dairelerince verilen tazmin hükmünün kesinleşmesi halinde İlamlarda gösterilen tazmin miktarı hüküm tarihinden itibaren kanuni faize tabi tutularak, İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre tahsil edilmesi gerekmekte olup, söz konusu tazmin hükmü 01.11.2016 tarih ve D.7/2016-121 sayılı Karar ile kesinleşmiştir. Diğer taraftan söz konusu hesap içerisinde 809 sayılı İlam ile tazmine hükmedilen ve temyizi aşamasında tazmini kaldırılan tutarların da bekletildiği görülmüştür. Hal böyleyken, 60.500,42 TL tutarındaki alacağın faize tabi tutulmadığı ve faizi ile birlikte tahsilatının gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; "Sayıştay dairesince verilen tazmin hükmüyle kesinleşmiş olan ilamda gösterilen tazmin miktarına faize tabi tutularak ilgili kişilerden tahsil işlemine başlanmıştır. Ek (16.1)"denilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi bulgumuza iştirak etmiş olmasına rağmen tarafımıza gönderilen cevap eki (16.1) mizanda 135.04 Sayıştay tazmin hükümlerinden alacaklar hesap kaydı yer almaktadır. Bu kayıtta alacağın aslı ya da faizine yönelik bir ayrım görülmektedir. Hal böyleyken Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir. BULGU 3: Sayım ve Tesellüm Noksanları Hesabında Bekleyen Tutarların Bulunması Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğünün 2016 yılı kesin mizanı Sayım ve tesellüm noksanları hesabında bekleyen tutarların bulunduğu görülmüştür. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 197 “Sayım ve
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 38 tesellüm noksanları hesabı” bölümünün “Hesabın niteliği” başlıklı 164’üncü maddesinde; “Sayım ve tesellüm noksanları hesabı, yapılan sayımlar sonucunda tespit edilen kasa, döviz, alınan çek, menkul kıymet ve benzeri noksanlıkların, nedenleri belirleninceye kadar geçici olarak kaydedilip izlenmesi için kullanılır.” Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre sayımlar neticesinde ortaya çıkan eksikliklerin nedeni belirleninceye kadar geçici olarak bu hesapta tutulması gerekmektedir. Hal böyleyken, 2015 yılı Sayıştay Raporunda da yer alan ve ilgili birimin 2016 yılı kesin mizanında bulunan 759.750,54 TL’nin bu süre zarfında nedeninin belirlenmediği ve herhangi bir işlem yapılmayarak 197 Sayım ve tesellüm noksanları hesabında bekletildiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “2015 yılı Sayıştay raporunda yer alan ve halen 2016 yılında 197 hesapta bulunan meblağa ait Edime 4. Sulh Ceza Mahkemesinde (2011/304) halen mahkemesi devam etmekte olduğundan işlemler sonuçlanmamıştır. Mahkeme sonuçlandığında gerekli muhasebe işlemi yapılacaktır.” denilmiştir. Sonuç olarak Söz konusu noksanlığa ilişkin işlem bu noksanlığın ortaya çıktığı tarihte yapılan soruşturma raporunun sonucuna göre yapılması gerekmektedir. BULGU 4: Maddi Duran Varlıkların Üniversite Ayniyat Saymanlığına Devredilmemesi Döner Sermaye İşletmesine bağlı bazı birimlerin maddi duran varlıklarını mali yıl sonunda Üniversite Ayniyat Saymanlığına devretmediği görülmüştür. “2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’inci maddesine göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “ Gelir ve giderler ile bunların muhasebeleştirilmesi” başlıklı 6’ncı maddesinde; “(…) Öğretim üyelerinin katkılarına dayanmayan döner sermaye işletmeleri dışındaki döner sermaye gelirleri ile alınan araç, gereç ve öteki demirbaş eşya (Canlı demirbaş hariç) her
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 39 mali yılın sonunda üniversite ayniyat saymanlığına devredilir….” denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, öğretim üyelerinin katkılarına dayanmayan döner sermaye işletmeleri dışındaki döner sermaye gelirleriyle alınan araç, gereç ve öteki demirbaş eşyaların (canlı demirbaş hariç) her malî yılın sonunda üniversite ayniyat saymanlığına devredilmesi gerekmektedir. Hal böyleyken öğretim üyelerinin katkılarına dayalı şekilde faaliyet gösteren Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi 2016 yılı kesin mizanında yer alan ve önceki yıl Sayıştay Denetim Raporunda da konu edilen 253 Tesis makina ve cihazlar hesabına ait 430,00 TL tutarındaki ayniyatın Üniversite Ayniyat Saymanlığına devredilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; "Döner Sermaye İşletmesine bağlı bazı birimlerin maddi duran varlıkları mali yıl sonunda Üniversite Ayniyat Saymanlığına devredildiği görülmüştür. Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesine 2016 yılı kesin mizanında yer alan 253 Tesis malzeme ve cihazlar hesabına ait 430,00’TL'nin de devir işlemi yapılmıştır." denilmiştir. Sonuç olarak Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu kayıt işleminin yapılmış olduğunu belirtmiştir. BULGU 5: Bağlı İdarelere Bedelsiz Demirbaş Devri Hesabının Kullanmaması Döner Sermaye İşletmesine bağlı birimlerin maddi duran varlıklarını mali yılsonunda Üniversite Ayniyat Saymanlığına devrederken 770 Genel yönetim giderleri hesabı içerisinde yer alan 770.99.10 Bağlı İdarelere bedelsiz demirbaş devri hesabını kullanmadığı görülmüştür. “2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’ inci maddesine göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “Gelir ve giderler ile bunların muhasebeleştirilmesi” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(…) Öğretim üyelerinin katkılarına dayanmayan döner sermaye işletmeleri dışındaki döner sermaye gelirleri ile alınan araç, gereç ve öteki demirbaş eşya (Canlı demirbaş hariç) her
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 40 mali yılın sonunda üniversite ayniyat saymanlığına devredilir….” denilmektedir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 770 Genel yönetim giderleri hesabı bölümünün “Hesabın niteliği” başlıklı 517 nci maddesinde; “ (1) Genel yönetim giderleri hesabı, işletmenin yönetim fonksiyonları, işletme politikasının tayini, organizasyon ve personel, idare hizmetleri, büro hizmetleri gibi üretilen veya satılan malın maliyeti ile doğrudan ilişkisi kurulamayan genel mahiyetteki giderlerin izlenmesi için kullanılır.” Denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, öğretim üyelerinin katkılarına dayanmayan döner sermaye işletmeleri dışındaki döner sermayeler gelirleriyle alınan araç, gereç ve öteki demirbaş eşyalarını (canlı demirbaş hariç) her malî yılın sonunda üniversite ayniyat saymanlığına devretmekle yükümlü olup, söz konusu devir işlemine ilişkin hesap kodunun 770.99.10 Bağlı idarelere bedelsiz demirbaş devri olması gerekmektedir. Hal böyleyken Döner Sermaye İşletmesine ait tüm birimlerin 770.99.10 Bağlı idarelere bedelsiz demirbaş devri hesabı yerine 740,09 – 770,11 Amortisman ve tükenme payları hesabını kullandığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Öğretim üyelerinin katkılarına dayanmaya döner sermaye işletmeleri dışındaki döner sermayeler gelirleriyle alınan araç, gereç ve öteki demirbaş eşyalarım her mali yılın sonunda üniversite ayniyat saymanlığına devretme yükümlülüğü çerçevesinde, söz konusu devir işlemleri "Döner Sermaye İşletmelerine ait tüm birimler" tarafından 770.99.10 bağlı idarelere bedelsiz demirbaş devri hesabı kullanılarak yapılacaktır. İlgili tüm birimlere 16.05.2017 tarih ve E. 130555 sayılı yazı ile yazılmıştır.”denilmiştir. Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir. BULGU 6: Hesaplanan Katma değer Vergisi Hesabı İçin Bütçe Gelirleri Hesabının Kullanılmaması Döner Sermaye İşletmesine bağlı katma değer vergisi yükümlülüğü bulunan birimlerin gerçekleştirdiği satışlardaki hesaplanan katma değer vergisi tutarları için 800 Bütçe gelirleri hesabını kullanmadığı tespit edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 41 Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Hüküm bulunmayan hâller” başlıklı 599’ uncu maddesinde; “ (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile 30/12/2006 tarihli ve 26392 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin genel esasları, kıyasen uygulanır.” Denilmektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin “Katma değer vergisi tutarları” başlıklı 527’ nci maddesinde; “ (1) Kapsama dâhil kamu idarelerinin, faaliyetleri dolayısıyla katma değer vergisi mükellefi olması durumunda, hesaplara kaydedilerek edinilen veya elden çıkarılan varlıklar için ödenen ve tahsil edilen katma değer vergisi tutarları maliyet bedeline dâhil edilmeyip, dönen varlıklar ana hesap grubu ya da kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki ilgili katma değer vergisi hesaplarına kaydedilir. (2) Hesaplara kaydedilerek edinilen veya elden çıkarılan varlıkların bütçe hesaplarıyla ilişkilendirilmesinde katma değer vergisi dâhil tutarları esas alınır.” Denilmektedir. Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre birimlerce gerçekleştirilen satışlara ilişkin tutarların bütçe hesaplarıyla ilişkilendirilmesinde katma değer vergisi dâhil tutarın esas alınması gerekmektedir. Hal böyleyken, söz konusu birimlerin satışlarına ilişkin tutarların katma değer vergisi hariç olarak bütçe hesaplarıyla ilişkilendirildiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında; “Döner Sermaye İşletmesinin bağlı birimlerde gerçekleştirdikleri satışlarda hesaplanan katma değer vergisi aynı ay içerisinde beyanname ile vergi dairesine yatırılmaktadır. Yapmış oldukları satın almalarda indirilecek katma değer vergisi ile sonraki döneme devreden katma değer vergisi olarak o ay içerisinde yapmış olduğu çalışmalarda düşüm olarak kullanılmaktadır. Hesaplara kaydedilen katma değer vergisi tutarları işlemin yapıldığı ayda beyanname ile İlgili vergi dairesine yatırılmakta olup, katma değer vergisi tahsilatı yapılıp gelir elde edilmeyip tahakkuk eden katma değer vergi toplamlarının hep aynı dönemde oluşan indirilecek diğer vergisi düşümü yapıldıktan sonra ilgili vergi dairesine yatırılmaktadır.” denilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 42 Sonuç olarak Bulgumuza ilişkin herhangi bir düzeltici işlem gerçekleştirilmemiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 43 8. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 44
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 45
Trakya Üniversitesi Sermaye İşletmesi 2016 yılı Konsolide Gelir Tablosu (TL)
Hesap Açıklama Önceki Dönem Cari Dönem
60 BRÜT SATIŞLAR 119931175,9 142696201,5
600 YURTİÇİ SATIŞLAR HESABI 118566875,9 140202010,6
602 DİĞER GELİRLER HESABI 1364300 2494190,84
61 SATIŞ İNDİRİMLERİ (-) 1604943,64 2130494,97
610 SATIŞTAN İADELER HESABI (-) 1604943,64 2130494,97
NET SATIŞLAR 118326232,2 140565706,5
62 SATIŞLARIN MALİYETİ (-) 72520349,8 105162483,8
622 SATILAN HİZMET MALİYETİ HESABI (-) 72520349,8 105162483,8
BRÜT SATIŞ KARI VEYA ZARARI 45805882,41 35403222,69
63 FAALİYET GİDERLERİ (-) 58433019,31 65944166,71
632 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ HESABI 58433019,31 65944166,71
FAALİYET KARI VEYA ZARARI -12627136,9 -30540944,02
64 DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KARLAR 679745,58 922095,58
642 FAİZ GELİRLERİ HESABI 323547,51 376009,78
649 DİĞER OLAĞAN GELİR VE KARLAR HESABI 356198,07 546085,8
65 DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GİDER VE
ZARARLAR (-)
192000 144000
654 KARŞILIK GİDERLERİ HESABI (-) 192000 144000
OLAĞAN KAR VEYA ZARAR -12139391,32 -29762848,44
67 OLAĞANDIŞI GELİR VE KARLAR 38828,07 1137966,84
679 DİĞER OLAĞANDIŞI GELİR VE KARLAR HESABI 38828,07 1137966,84
68 OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR (-) 9619949,59 7121692,64
681 ÖNCEKİ DÖNEM GİDER VE ZARARLARI HESABI (-) 9619930,43 7121692,64
689 DİĞER OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR HESABI (-) 19,16 0
690 DÖNEM KARI VEYA ZARARI HESABI -21720512,84 -35.862.646,71
692 DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI HESABI -21720512,84 -35.862.646,71
T.C. Sayıştay Başkanlığı Trakya Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 46 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr