2016 - HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ.pdf

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Eylül 2017

İÇERİK HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 53

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ ............ 1
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU .................................. 2
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ................................................................................................. 3
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ............................................. 3
5. DENETİM GÖRÜŞÜ ...................................................................................................................... 4
6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER .............. 5
7. EKLER ........................................................................................................................................... 45

KISALTMALAR AR-GE : Araştırma- Geliştirme BAP : Bilimsel Araştırma Projeleri KHK : Kanun Hükmünde Kararname SANTEZ : Sanayi Tezleri TÜBİTAK : Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu

TABLO LİSTESİ Tablo 1- 2016 Yılı Bütçe Giderleri Gerçekleşmeleri (TL) ...................................................... 1 Tablo 2- 2016 Yılı Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri (TL) ............................................................ 1 Tablo 3- 2011/2016 Yılları Hacettepe Üniversitesi TÜBİTAK Projeleri Bütçe ve Kurum Hisseleri(TL) .......................................................................................................................... 33

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Hacettepe Üniversitesi, bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine sahip, özel bütçeli bir kuruluştur. Hacettepe Üniversitesi bütçesi, analitik bütçe hazırlama rehberi çerçevesinde hazırlanır. Uygulama sonuçları ve muhasebe işlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne göre yapılır. Bu bağlamda bütçe uygulama sonuçlarını göstermek üzere anılan Yönetmeliğin 538 ve 539’uncu maddelerinde sayılan mali tablolar düzenlenmektedir. Muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığı’nın Say2000i saymanlık otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir. Üniversitenin 2016 yılında bütçe ile verilen toplam ödeneği 789.512.000 TL’dir. Yıl içerisinde 101.236.219,27 TL aktarma/ekleme yapılmış ve 29.027.721 TL düşülmüştür. Neticede kullanılabilir bütçe ödeneği 861.720.498,27 TL olmuştur. Bu tutarın 785.252.035,95 TL'si harcanmıştır. Bu durumda bütçe gerçekleşme oranı %91’dir. Bütçede 789.512.000 TL gelir tahmini yapılmıştır. Bütçe uygulama sonucunda 788.528.636,69 TL gelir elde edilmiştir. 1.247.334,10 TL gelirden iade yapılmıştır. Toplam 787.281.302,59 TL gelir gerçekleşmiştir. Gelir gerçekleşme oranı %99 olmuştur. Hacettepe Üniversitesinin 2016 mali tablolarına göre gelir ve gider durumu aşağıda gösterilmiştir. Tablo 1- 2016 Yılı Bütçe Giderleri Gerçekleşmeleri (TL) Açıklama Başlangıç Ödeneği Toplam Ödenek Toplam Harcanan Bütçe Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Giderleri Toplamı 789.512.000 861.720.498,27 785.252.035,95 91 Tablo 2- 2016 Yılı Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri (TL) Açıklama Bütçe Tahmini Gerçekleşen Gelir Toplamı Bütçe Gerçekleşme Oranı (%) Bütçe Gelirleri Toplamı 789.512.000 787.281.302,59 99

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Kurumun 2016 Yılı Gerçekleşen Faaliyet Gelirleri Toplamı 887.594.662,93 TL, Faaliyet Giderleri Toplamı 761.382.092,36 TL dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar” ın 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Birleştirilmiş veriler defteri,  Geçici ve kesin mizan,  Bilanço,  Kasa sayım tutanağı,  Banka mevcudu tespit tutanağı,  Alınan çekler sayım tutanağı,  Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı,  Teminat mektupları sayım tutanağı,  Değerli kağıtlar sayım tutanağı,  Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli,  Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu,  Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu,  Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir. 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay'a sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Hacettepe Üniversitesi 2016 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Taşınmaz Kaydına İlişkin İşlemlerin Mevzuatına Uygun Yapılmaması Üniversitenin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan, eklenti ve bütünleyici parçaları dâhil olmak üzere arazi, arsa, bina, yer altı ve yer üstü düzenlerine ilişkin işlemlerde eksiklikler bulunmaktadır. 02.10.2006 tarih ve 26307 sayılı sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin “Kayıt ve kontrol işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinde, kayıtların belgeye dayanmasının esas olduğunu, taşınmazların hangi değerler üzerinden kaydedileceği, “Mevcut taşınmazların kaydına ilişkin işlemler” başlıklı Geçici Madde 1’de Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre yapılması gereken işlemlerin 31.12.2016 tarihine kadar tamamlanması ayrıca fiili envanter işlemlerinin de 2014 yılı Ekim ayı itibariyle tamamlanması gerektiği, “Kayıt Şekli” başlıklı 7’nci maddesinde kamu idarelerinin, tapu kütüğünde adlarına tescilli olan taşınmazların kaydını Ek 2’deki “Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar Formunda”, tapu kütüğünde üçüncü kişiler adına tescilli veya diğer kamu idarelerinin yönetiminde olmakla birlikte irtifak hakkı tesisi, tahsis, kiralama, kullanma izni verilmesi gibi yollarla kullanım hakkı kendilerine verilen taşınmazların kaydını Ek 6’daki “Sınırlı Aynî Haklar ile Kişisel Haklar ve Tahsis Formunda” izlemesi gerektiği, “Cins Tashihlerinin Yapılması” başlıklı 10’uncu maddesinde, Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazların mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınacağı, Kamu idarelerinin taşınmazların cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yapacağı hüküm altına alınmıştır. İdarenin taşınmaz işlemleri incelendiğinde; taşınmazların maliyet bedeli ile kaydedildiği, taşınmaz form ve cetvellerinin doldurulmadığı, cins tashihlerinin yapılmadığı, yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabının kurum bilançosunda yer almadığı, tespit edilmiştir. Kamu idaresi cevabında;“Yönetmeliğin geçici madde 1 ve 2 nolu bendinde yer verilen 31.12.2017 tarihine kadar Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar Formu, Sınırlı Ayni Haklar ile Kişisel Haklar ve Tahsis Formu, Cins tashihine ilişkin yapılması gereken işlemlerin kadastro teşkilatı veya hizmet alımı suretiyle gerçekleştirilmesi planlanmıştır. Ancak ciddi parasal kaynağa ihtiyaç duyulacak bir işlem olması nedeniyle Maliye Bakanlığı ile koordinasyon sağlanması yönünde çalışmalar devam etmektedir.” denilmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 Sonuç olarak Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmeliğin “Kayıt ve kontrol işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinde, kayıtların belgeye dayanmasının esas olduğunu, taşınmazların hangi değerler üzerinden kaydedileceği, “Mevcut taşınmazların kaydına ilişkin işlemler” başlıklı Geçici Madde 1’de Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre yapılması gereken işlemlerin 31.12.2016 tarihine kadar tamamlanması işlemi 6.2.2017 tarihli ve 2017/9854 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 1 inci maddesiyle 31.12.2017 tarihine uzatılmıştır. Kamu idaresi cevabında bulguda belirtilen hususlara ilişkin çalışmaların devam ettiğini ifade etmiştir. Bir sonraki denetim yılında söz konusu hususa ilişkin kontrol işlemlerine devam edilecektir. BULGU 2: TÜBİTAK Özel Hesaplarına İlişkin Banka Hesabından Tüketime Yönelik Mal ve Malzemeler İçin Yapılan Harcamalarda Taşınır İşlem Fişinin Düzenlenmemesi TÜBİTAK Özel Hesaplarına İlişkin Banka Hesabından tüketime yönelik mal ve malzemeler için yapılan harcamalarda taşınır işlem fişinin düzenlenmediği ve söz konusu tutarların 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabına yansıtılmadığı görülmüştür. 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkındaki Kanunun 16’ncı maddesi hükmü gereğince hazırlanan TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas Ve Usullerin “Gider Belgeleri, Muayene ve Kabul İşlemleri” başlıklı 9’uncu maddesinde; “Satın alınan mal ve hizmete ilişkin olarak düzenlenen fatura ve benzeri belgeler ilgili kurum adına proje adı belirtilerek düzenlenir. Doğrudan temin suretiyle yapılan satın almalara ilişkin düzenlenen fatura ve benzeri belgeler yürütücü ve/veya varsa araştırmacı ve/veya satın alma işlemini yürüten görevli tarafından “Piyasa fiyat araştırması yapılmıştır ve belirtilen taşınır mallar muayene ve kabulü yapılarak tam ve kusursuz teslim alınmıştır.” şerhi düşülerek imzalanır. Taşınır Mal Yönetmeliğinde “dayanıklı taşınırlar” olarak tanımlanan malzemelerin kurumun ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde muayene ve kabulü yapılarak kurum taşınırlarına projenin fiilen yürütüldüğü birim adına kaydedilir ve “Taşınır İşlem Fişi” nin bir

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 örneği ödeme belgesine eklenir. Kaydedilen taşınır yürütücü veya uygun gördüğü bir proje personeli adına zimmet fişi düzenlenerek ilgili yürütücünün veya proje personelinin kullanımına tahsis edilir. Bunların dışında kalan diğer taşınırlar kaydedilmez. Kamu Kurumları Araştırma Projelerini Destekleme Programına ve TÜBİTAK Birimlerince Yürütülen Projelere İlişkin Yönetmelik kapsamında desteklenen projelerde proje kapsamında satın alınan ve proje sonuçlarının uygulanmasına yönelik olarak kullanılacak malzeme ve cihazlardan proje sözleşmesi hükümlerine göre müşteri kuruluşa devredilecek olanlar kurum taşınırına kaydedilmez ve söz konusu bu taşınırların proje tamamlanıncaya kadar tüm sorumluluğu proje yürütücülerine aittir.” Denilmektedir. Bu madde hükmü gereğince dayanıklı taşınırlar hariç diğer taşınırlar için taşınır işlem fişi kesilmemektedir. Bu durum, dönem içinde ve sonunda mizanda taşınır işlem fişi düzenlenerek yapılması gereken kayıtların 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabında yer almaması sonucunu doğurmaktadır. 5018 Sayılı Kamu Malî Yönetimi Ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu başlıklı” 8'inci maddesine göre; Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur. Taşınır Mal Yönetmeliğinde taşınırın kaynağına ve edinme yöntemine bakılmaksızın kamu idarelerine ait taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile yönetim hesabının verilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlenmiş ve taşınır işlem fişinin hangi hallerde düzenlenmeyeceği 10'uncu maddede sıralanmıştır. Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri açık olduğundan yalnızca maddede belirtilen hallerde taşınır işlem fişleri düzenlenmemektedir. TÜBİTAK Özel Hesaplarına İlişkin Banka Hesabına aktarılan tutarlardan tüketime yönelik mal ve malzemeler için yapılan harcamalar ise bu haller arasında zikredilmemektedir. Bu durum, taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile takibine ilişkin işlemlerde sorun teşkil etmektedir. Diğer bir deyişle, TÜBİTAK Özel Hesaplarına İlişkin Banka Hesabından alımı yapılan tüketime yönelik mal ve malzemelerin toplam tutarı kadar miktarın mizana (150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı) yansımaması kurum mali tablolarına hatalı sonuçlar olarak yerleşmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 Yapılan incelemede; 2011-2016 yılları için Hacettepe Üniversitesi tarafından TÜBİTAK proje bütçesi, toplam 79.079.368,10 TL tutarındadır. Bu bütçeden tüketime yönelik mal ve malzemelerin harcama tutarı mizana (150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı) yansımamaktadır. Kamu idaresi cevabında; “278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması hakkındaki Kanunun 16’ncı maddesi hükmü gereğince hazırlanan TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas ve Usullerin “Gider Belgeleri, Muayene ve Kabul İşlemeleri” başlıklı 9 uncu maddesinde “Satınalınan mal ve hizmete ilişkin olarak düzenlenen fatura ve benzeri belgeler ilgili kurum adına proje adı belirtilerek düzenlenir. Doğrudan temin suretiyle yapılan satınalmalara ilişkin düzenlenen fatura ve benzeri belgeler yürütücü ve/veya varsa araştırmacı ve/veya satınalma işlemini yürüten görevli tarafından “Piyasa fiyat araştırması yapılmıştır ve belirtilen taşınır mallar muayene ve kabulü yapılarak tam ve kusursuz teslim alınmıştır.” şerhi düşülerek imzalanır. Taşınır Mal Yönetmeliğinde “dayanıklı taşınırlar” olarak tanımlanan malzemelerin kurumun ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde muayene ve kabulü yapılarak kurum taşınırlarına projenin fiilen yürütüldüğü birim adına kaydedilir ve "Taşınır İşlem Fişi"nin bir örneği ödeme belgesine eklenir. Kaydedilen taşınır yürütücü veya uygun gördüğü bir proje personeli adına zimmet fişi düzenlenerek ilgili yürütücünün veya proje personelinin kullanımına tahsis edilir. Bunların dışında kalan diğer taşınırlar kaydedilmez. Kamu Kurumları Araştırma Projelerini Destekleme Programına ve TÜBİTAK Birimlerince Yürütülen Projelere İlişkin Yönetmelik kapsamında desteklenen projelerde proje kapsamında satınalınan ve proje sonuçlarının uygulanmasına yönelik olarak kullanılacak malzeme ve cihazlardan proje sözleşmesi hükümlerine göre müşteri kuruluşa devredilecek olanlar kurum taşınırına kaydedilmez ve söz konusu bu taşınırların proje tamamlanıncaya kadar tüm sorumluluğu proje yürütücülerine aittir.” denilmemektedir. Bu madde hükmü gereğince dayanıklı taşınırlar hariç, diğer taşınırlar için taşınır işlem fişi kesilmemektedir. İlgili mevzuatın değişmesi halinde bulgu konusun edilen hususların oluşmayacağı düşünülmektedir.” denilmektedir. Sonuç olarak 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkındaki Kanunun 16’ncı maddesi hükmü gereğince hazırlanan TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 Aktarılacak Tutarların Harcanması Ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas Ve Usullerin “Gider Belgeleri, Muayene ve Kabul İşlemleri” başlıklı 9’uncu Maddesi gereğince tüketime yönelik mal ve malzemelere ait tutarlar, taşınır işlem fişinin düzenlenmeden ve 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabına yansıtılmadan doğrudan proje yürütücüsünün kullanımına tahsis edilmektedir. Taşınır Mal Yönetmeliğinde taşınırın kaynağına ve edinme yöntemine bakılmaksızın kamu idarelerine ait taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile yönetim hesabının verilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlenmiş ve taşınır işlem fişinin hangi hallerde düzenlenmeyeceği 10'uncu maddede sıralanmıştır. Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri açık olduğundan ancak maddede belirtilen hallerde taşınır işlem fişleri düzenlenmemektedir. TÜBİTAK Projeleri Özel Hesabına aktarılan tutarlardan tüketime yönelik mal ve malzemeler için yapılan harcamalar ise bu haller arasında zikredilmemektedir. Buna göre, tüketime yönelik mal ve malzemeler için taşınır işlem fişinin düzenlenmemesini ve doğrudan proje yürütücüsünün kullanımına tahsis edilmesini öngören adı geçen esasların 9'uncu maddesi, yukarıdaki açık mevzuat hükümlerine aykırıdır. Ayrıca bu durum taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile takibine engel olmaktadır. Buna göre, anılan Esas ve Usullerin 9’uncu maddesi, Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine aykırı olacak şekilde düzenlenmiş olması nedeniyle, tüketime yönelik mal ve malzemeler için taşınır işlem fişinin düzenlenmeden doğrudan proje yürütücüsünün kullanımına tahsis edildiği dolayısıyla giriş çıkış kayıtlarının muhasebe sisteminde 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabında izlenmediği anlaşılmakadır. Bu durumun, suistimallere sebebiyet verebileceği ihtimali karşısında taşınır malların kaydı, muhafazası, kullanımı ve takibine engel olması yönüyle 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nda yer alan hesap verme sorumluluğu ile Taşınır Mal Yönetmeliğinde düzenlenen sorumluluğun sağlanamayacağı düşünülmektedir. BULGU 3: Kıdem Tazminatları ve Karşılıklarının İzlenmesi İçin Kullanılması Gereken Hesapların Mali Tablolarda Yer Almaması Üniversitede işçi statüsünde çalışan (hizmet alımı yoluyla çalıştırılanlar dâhil) personel için kıdem tazminatları karşılığı olarak herhangi bir miktar hesaplanıp ayrılmadığı ve yapılan bu hatanın sonucu olarak 372 ve 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının mali tablolarda

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 yer almadığı, bunun da mali tabloların doğruluğunu ve güvenilirliğini etkilediği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının işleyişinin düzenlendiği 284’üncü maddesinde kıdem tazminatı karşılığı hesabının, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı, uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki kıdem tazminatı karşılığı hesabında kayıtlı tutarlardan, izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıklarının dönem sonunda bu hesaba kaydedileceği belirtilmiştir. Yine 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının işleyişinin düzenlendiği 330 ve 331’inci maddelerde 47-Borç ve Gider Karşılıkları hesap grubunun, mevzuatı gereğince belirlenen esaslar çerçevesinde ayrılacak uzun vadeli her türlü borç ve gider karşılığının izlenmesi için kullanılacağı açıklanmış olup, 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının da belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı açıklanmıştır. Kurumun 2016 yılı işlem ve faaliyetleri ile bunlara ilişkin muhasebe kayıtları incelendiğinde; kurumda işçi statüsünde çalışanlar için mevzuatında belirlenen esaslar çerçevesinde ayrılması ve 372 ve 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına kaydedilmesi gereken karşılıkların hiç ayrılmadığı ve dolayısıyla bu hesapların mali tablolarda yer almadığı, 2016 yılı içerisinde emekli olan işçilere ödenen kıdem tazminatlarının doğrudan gider hesaplarında muhasebeleştirildiği görülmüştür. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizde işçi statüsünde çalışan (hizmet alımı yoluyla çalıştırılanlar dahil) personel için 2017 yılı içerisinde kıdem tazminatı karşılığı hesabı çalıştırılabilmesi yönünde birimlerimiz tarafından gerekli çalışmalar organize edilmiş, yıl içerisinde sonuçlandırılarak bulgu konusu işlemin uygun hale getirilmesi sağlanması yönünde ilgili birimler bilgilendirilmiştir.” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususlara ilişkin gerekli muhasebe işlemlerinin yapılacağı ifade edilmiştir. Bununla beraber, 2017 yılında yapılacağı belirtilen düzeltme kayıtlarının 2016 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11 BULGU 4: Kiraya Verilen Taşınmazların ve Bunlara İlişkin Kira Gelirleri Tahakkuklarının Hatalı Muhasebeleştirilmesi Hacettepe Üniversitesi tarafından kiraya verilen taşınmazlar ve bunlara ilişkin kira gelirleri tahakkuklarının ilgili bilanço ve nazım hesaplarda takibine ilişkin muhasebeleştirme işlemlerinin hatalı yapıldığı tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 49’uncu maddesiyle, Merkezi Yönetim kapsamındaki idarelerce uygulanacak muhasebe işlemlerine ilişkin düzenleme yapma yetkisi Maliye Bakanlığı’na verilmiştir. Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü’nce 26.11.2014 tarihinde yayımlanan “Taşınmazlara İlişkin İşlemler” başlıklı Genel Yazısıyla; taşınmazlardan kiraya verilenler ile üzerinde irtifak hakkı tesis edilenlerin kayıtlı değerleri ile izlenebilmesi amacıyla 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı, bu taşınmazlardan elde edilecek toplam kira gelirleri ile irtifak hakkı gelirlerinin yıllar itibarıyla izlenebilmesi amacıyla 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabının ihdas edildiği bildirilmiştir. Anılan Genel Yazı ile ayrıntılı şekilde yapılan açıklamalara göre; 1-Kiraya verilen taşınmazlar ile üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlara ilişkin belgeler muhasebe birimlerine verildiğinde, bu taşınmazların kayıtlı değerleri üzerinden 990- Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabının ilgili yardımcı hesabına borç, 999- Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına alacak kaydedilecektir. 2-Dönem sonlarında, 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabının bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar sürenin güncellenmesi amacıyla bu hesaba borç ve alacak kaydedilecektir. Bunun yanında, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 138’inci maddesi uyarınca 220-Gelirlerden Alacaklar Hesabı kamu idarelerince tahakkuk ettirilen ve bir yıldan daha uzun bir sürede tahsili gereken gelirlerden alacakların izlenmesi için kullanılmaktadır. Buna karşın, kira bedelinin aylık olarak tahakkuk edeceği belirtilen kira sözleşmelerinden doğan kira alacakları ancak ilgili oldukları ayda tahakkuk edip tahsil edilebilir hale geleceğinden, takip eden faaliyet dönemindeki bir aya ilişkin olsa bile bu kira alacaklarının takibi için 220- Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nın kullanılmaması gerekmektedir. Aksi halde, sonraki döneme ilişkin olarak tahakkuk eden ve o yılın geliri olarak mali tabloya yansıması gereken bir kira geliri, içinde bulunulan faaliyet dönemi gelirlerine kaydedilmiş olacaktır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12 Yapılan incelemede ise; Üniversite tarafından bir taşınmazın kiraya verilmesine ilişkin bir sözleşme düzenlendiğinde, ilgili taşınmazın 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabının ilgili yardımcı hesabına kaydedilmediği, Dönem sonunda 993-Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri hesabında izlenen kira bedelleri için yardımcı hesaplar arası aktarma işlemlerinin eksik yapıldığı, dönem sonunda yapılması gereken söz konusu aktarmaların ise bazı kiracılar için dönem içerisinde gerçekleştirildiği, Sözleşmeden doğan toplam kira bedelinden sonraki dönemlere ilişkin toplam 773.031,02 TL’nin 2016 yılı geliri gibi 220- Gelirlerden Alacaklar Hesabı’na kaydedildiği, tespit edilmiştir. Buna göre, Taşınmaz kira gelirlerinin 220- Gelirlerden Alacaklar Hesabına borç ve 600- Gelirler hesabına alacak kaydedilmesi sonucunda Bilanço ve Faaliyet Sonuçları Tablosunda toplam 773.031,02 TL kadar, Kiraya verilen taşınmazların kayıtlı değerlerinin ise 990-Kiraya Verilen, İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri hesabı ile 999- Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı hesabında izlenmemesi sonucunda da Bilanço dip notlarında kaydedilmesi gereken tutarlar kadar, hataya neden olunmuştur. Kamu idaresi cevabında; “2017 yılı içerisinde ilgili hesapların düzeltilmesi için ilgili birim bilgilendirilmiştir.” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususlara ilişkin gerekli muhasebe işlemlerinin yapılacağı ifade edilmiştir. Bununla beraber, 2017 yılında yapılacağı belirtilen düzeltme kayıtlarının 2016 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır. BULGU 5: Vadeli Banka Hesabına İlişkin Olarak Elde Edilen Faiz Gelirinin Hatalı Muhasebeleştirilmesi Hacettepe Üniversitesine ait vadeli banka hesabına tahakkuk eden faiz tutarları üzerinden banka tarafından yapılan %15 oranındaki Gelir Vergisi tevkifatının muhasebeleştirme işleminin hatalı yapıldığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 19’uncu maddesi 8’inci fıkrasında faiz gelirine ilişkin yapılması gereken muhasebe kaydı düzenlenmiştir. İlgili hükme göre, Muhasebe

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13 birimlerinin hesaplarının bulunduğu bankalarca tahakkuk ettirilerek banka hesabına aktarılan faiz tutarları 102- Bankalar Hesabına, tevkifat tutarları 630- Giderler Hesabına borç, faiz tutarının içinde bulunulan aya ait kısmı 600- Gelirler Hesabına, geçmiş aylara ait kısmı 181- Gelir Tahakkukları Hesabına alacak kaydedilir. Banka hesabına aktarılan tutarın tamamı aynı zamanda 805- Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800- Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilecektir. Yapılan incelemede Üniversitenin, vadeli banka hesabına tahakkuk eden faiz gelirini net tutarlar üzerinden 600.5.1.9.3 hesap koduna kaydettiği, tevkifat tutarını ise muhasebe kayıtlarında hiç göstermediği, dolayısıyla yukarıya alınan Yönetmelik hükümlerine aykırı olarak hatalı muhasebeleştirme işlemi yaptığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin ilgili hükümlerine aykırı olarak üniversite tarafından yapılan söz konusu muhasebe kaydı sonucunda, karşılıklı olarak 600- Gelirler Hesabının 600.5.1.9.3 kodu ile 630- Giderler Hesabının 630.3.4.3.1 koduna kaydedilmesi gerekirken kaydedilmeyen 380.731,11 TL’lik tevkifat tutarı kadar 2016 yılı Faaliyet Sonuçları Tablosunda hataya neden olunmuştur. Kamu idaresi cevabında; “Vadeli Hesaplarda yer alan tutarların günlük olarak nemalandırıldığı ile tutarın ve nema oranının sabit olmaması nedeniyle gelecek aylara ilişkin tahmini faiz gelirinin belirlenememesi üzerine ilgili hesaplar işletilememiştir. Ancak; Kamu Haznedarlığı Genel Tebliğinde yapılan değişikliğin Üniversite ve banka arasında yapılan protokolün Ağustos 2017 tarihi itibariyle sona ermesi göz önünde bulundurulduğunda gelecek aylara ait tahmini tahakkuk ettirilen faiz gelirine ilişkin vergilendirme kaynak sahibi olma vasfıyla banka tarafından kesilerek net tutarın hesaplarımıza intikal etmesi nedeniyle tevkifat tutarları muhasebe kayıtlarında yer almamakta iken 2017 yılı itibariyle bulgu konusunda yer alan bilgi doğrultusunda işlem gerçekleştirilmesi yönünde ilgili birim bilgilendirilmiştir.” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususlara ilişkin gerekli muhasebe işlemlerinin yapılacağı ifade edilmiştir. Bununla beraber, 2017 yılında yapılacağı belirtilen düzeltme kayıtlarının 2016 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14 BULGU 6: Feshedilen Yapım İşine Ait Hesap Kesme Hakedişi Düzenlenmeden Durum Tespit Tutanağı Baz Alınarak Mevzuata Aykırı Olarak Öngörü Metraj ve Birim Fiyat Tarifleri İle İkmal Yapım İşinin Teklif Birim Fiyatlı Olarak İhale Edilmesi Yapım işine ait ihale işlem dosyası, 2016 yılı hakediş ödemeleri ve inşaat mahallinde yapılan incelemeler sonucunda aşağıda gösterilen hususlar tespit edilmiştir. 1- Hatalı ve kusurlu imalatlar nedeni ile ikmal işinde bazı imalatların tekrar yapılması ve ilk yükleniciye rücu edilmemesi. 2- Mevcut yapılmış ve parası ödenmiş imalatların, değişik gerekçelerle proje tadilatı yapılarak yerine aynı veya başka imalatların yapılması. 3- Durum Tespit Tutanağı baz alındığında değişik gerekçelerle yaklaşık maliyetteki metrajların olduğundan fazla gösterilmesi, diğer bir ifade ile teklif alınan miktarların öngörü olması ve bu hususun teklif birim fiyat ihalesine yansıması. 4- Birinci ve ikinci iş kapsamındaki aynı imalatlarda, imalat kaleminin bütünü yapılamayacağından ikmal ihaledeki bu tür fiyatların analizler dikkate alınarak gerçek duruma uygun ödemelerin yapılmaması. 5- Sağlık Bakanlığı Yönetmeliği gerekçe gösterilerek birinci iş kapsamındaki bazı imalatların sökülerek yerine başka imalatların yapılması. 6- Birinci iş kapsamında ödenen pursantajın (Yüksek Pursantaj) ve mukayeseli hesabın gerçek durumla ilgisi olmadığı tespit edilmesine rağmen, gerekenin yapılmaması ve yükleniciye rücu edilmemesi. 7- Birinci iş kapsamında bedeli ödenen malzemelerin ikmal iş kapsamında değerlendirilmemesi. 8- Proje değişikliğine gidilerek bazı tesisat imalat kalemlerinin ikmal işinde tekrar baştan yapılması. 9- Birinci iş kapsamında yapıldığı halde, değişik gerekçelerle yeniden yapılan bazı tesisat imalatlarına ait proje tadilatı, otomasyon prensip şemaları ve kontrol sistemlerine ilişkin teknik raporlarının bulunmaması. Hacettepe Üniversitesi Erişkin Acil Servis Reorganizasyonu İnşaatı işi 08.01.2016 tarih ve 19254760/54 sayılı olur ile feshedilmiştir. Fesih olurunda, iş artışı dahil işin % 82,92 sinin yapıldığı belirtilmektedir. Bu oran sözleşme bedelinin 24.164.995,85 TL’sine denk gelmektedir. 16 Mart 2015 tarihli 11 no’lu hakedişte sözleşme fiyatları ile yapılan ödeme ise 25.421.210,31 TL’dir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15 Durum Tespit tutanağı 14.04.2016 tarihi itibarı ile düzenlenmiştir. Hesap kesme hakedişi düzenlemeden Hacettepe Üniversitesi Erişkin Acil Servis Reorganizasyonu İkmal ve Çevre Düzenlenmesi İnşaatı işi 12.07.2016 tarihinde teklif birim fiyatlı olarak pazarlık usulü ile ihale edildiği tespit edilmiştir. Yapım İşleri Genel Şartnamesinin sözleşmenin feshi ve tasfiye durumları başlıklı 47’inci maddesinde, feshedilen sözleşme konusu işlerin hesabı genel hükümlere göre yapılacağı, sözleşmenin feshedilmesine ait onay tarihinde işlerin mevcut durumunu gösterir “Durum Tespit Tutanağının” düzenleneceği, fesihten sonra hesap kesme hakedişinin 40’ıncı madde esaslarına göre yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Sözleşmenin feshedilmesinden sonra “Hesap Kesme Hakedişi” idarece belirlenecek bir süre içinde yüklenici ile birlikte kesin hakediş raporu ve hesap kesilmesi esaslarına göre yapılır. Yüklenici gelmediği veya yetkili bir vekil göndermediği takdirde, idare bu hakedişi tek taraflı olarak yapar ve yüklenicinin bu hususta hiç bir itiraz hakkı olamaz. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 6’ncı maddesine göre yapım işlerinde; ön veya kesin projelere ve bunlara ilişkin mahal listeleri ile birim fiyat tariflerine, mal veya hizmet alımı işlerinde ise işin ayrıntılı özelliklerine dayalı olarak; idarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden yapılan sözleşme, birim fiyat sözleşme olarak tanımlanmıştır. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespitine ilişkin 9’uncu maddesinde, ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tariflerini hazırlamak zorundadır. Söz konusu feshedilen yapım işinde, hali hazırda hesap kesme hakedişi düzenlenmemiş ve gereği yapılmamıştır. Diğer taraftan anılan iş durum tespit tutanağı baz alınarak öngörü metraj ve birim fiyat tarifleri ile teklif birim fiyatlı olarak ihale edilmiştir. Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 12 ve 14’üncü maddelerinde projelerin nasıl uygulanacağı, işlerin denetimi ile ilgili hususlar düzenlenmiştir. Sözleşmeye uymayan, hatalı, kusurlu ve eksik işler hususlarında 23 ve 24’üncü madde hükümlerine göre işlem yapılacaktır. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 30 ve 31’inci maddeleri ile yüklenici

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 16 ve alt yükleniciler ile yapı denetim görevlilerin, sözleşme hükümleri ile yapının fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmamasından doğan zarar ziyandan, on beş yıl süreyle müteselsilen sorumlu oldukları hüküm altına alınmıştır. Bu itibarla idarenin uğradığı zarar ziyan nedeni ile hukuki sürecin başlatılması zorunludur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5’inci maddesi gereğince idareler ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. 60’ıncı maddesinde;17’inci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulunduklarının, görevlerini kanuni gereklere uygun veya tarafsızlıkla yapmadıklarının, taraflardan birinin zararına yol açacak ihmalde veya kusurlu hareketlerde bulunduklarının ve 5’inci maddede belirtilen kurallara aykırı eylemlerinin tespiti halinde, ihale yetkilisi ile ihale komisyonlarının başkan ve üyeleri ile ihale işlemlerinden sözleşme yapılmasına kadar ihale sürecindeki her aşamada görev alan diğer ilgililerin ceza sorumluluğunun bulunduğu belirtilmektedir. 5018 Sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun hesap verme sorumluluğu başlıklı 8'inci maddesine göre; Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur. İdare, ihale süreç ve harcamalarını tabi olduğu mevzuata uygun olarak gerçekleştirmek zorundadır. Aksi takdirde işlemler, kamu zararı ile sonuçlanacağından, 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71’inci maddesine dayanılarak hazırlanan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine kamu zararının tazmin edilmesi gerekecektir. Sonuç olarak kamu zararının meydana gelmemesi için her iki inşaat işi kapsamında yukarıda anılan hususlara yönelik gerekli mali, idari ve hukuki işlemlerin gerçekleştirilmesi zorunludur. Kamu idaresi cevabında; “Ülkemizin ve Şehrimizin geçirdiği kötü zamanlar Acil ve Yoğun Bakım ihtiyacının ne kadar önemli olduğunu ispatlamaktadır. Bu sebepten dolayı fesih işlemi gerçekleştikten ve durum tespit tutanağı düzenlendikten sonra ivedi olarak ikmal inşaatı için yaklaşık maliyet hazırlanmış ve gerekli olurlar alınarak ihaleye çıkılmıştır. Söz konusu işin ikmal inşaatı ve önemli bir proje olması sebebiyle ivedi olarak ihale

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 17 edilmesi ile bazı iş kalemlerinde ön görülmeyen kısımlarla iş devam ederken karşılaşılmış ve yönetmeliklere, şartnamelere uygun halde işlemler yapılmıştır. İkmal İnşaatı kapsamında yapılan tüm işlemlerin teknik rapor, tutanak, gerekçe raporları ve resimleri mevcuttur. Hesap kesim hakedişi ile ilgili olarak devam eden ikmal inşaatında halihazırda ön görülmeyen iş kalemlerinin olması ve eski ihaleden kalan malzemelerin kullanılabilir olanların kullanılabilmesi ve kesin sonuç alınabilmesi için ikmal işinin sonlanmasına doğru eski iş ve yeni iş arasında mükerrerlik olmaması için beklenilmektedir. Kesin sonuçların ortaya çıkması ile daha sağlıklı bir kesin hesap oluşturacak olup, hakkaniyet açısından bu kararın daha doğru olduğu tarafımızca verilmiştir. Kamu zararının meydana gelmemesi için Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı’mız bu hususta bilgilendirilmiş ve gerekli çalışmalar başlatılmıştır. Hukuken yapılması gereken teknik çalışmaların sonuçlandırılmasından sonra Hukuk Müşavirliğimiz tarafından yapılacaktır. Sonuç olarak kamu zararı oluşmaması için gerekli tedbirler alınmış ve gerekli çalışmalar yapılacaktır. İnsan sağlığı açısından büyük önem arz eden H.Ü. Acil ve Yoğun Bakım binamızın inşaatı için gerekli tüm teknik ve hukuki önlemler tarafımızdan titizlikle takip edilmektedir.”denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi cevabında; yapım işinin hastane acil binası ikmal ve çevre düzenlemesi işi olması nedeni ile ivedi olarak ihale çıkıldığı, işin devamı sırasında öngörülmeyen işlerle karşılaşıldığı, yapılan tüm işlere ait teknik rapor, tutanak, gerekçe raporları ve resimlerin mevcut olduğu, hesap kesim hakedişiyle ilgili olarak işin bitiminde kesin sonuçların ortaya çıkacağından taraflar arasında bunun hakkaniyete daha uygun olduğu, bu işlemlerden sonra kesin hesap sonuçlarına göre Hukuk Müşavirliği tarafından gereken hukuki süreçlerin gerçekleştirileceği belirtilmektedir. Sonuç olarak kamu zararının meydana gelmemesi için her iki inşaat işi kapsamında bulguda anılan hususlara yönelik gerekli mali, idari ve hukuki işlemlerin gerçekleştirilmesi zorunludur. Bulgu ile ilgili olarak uygunluk denetimi gereği yapılacaktır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 18 BULGU 7: 2010 K 120960 Destek Numarası İle Kayıtlı Merkezi Araştırma Laboratuvarı Projesine İlişkin Süreçlerde ( Satınalma, Kiralama ve Alacak Terkini ) Mevzuata Aykırı İşlemlerin Bulunması 2010 K 120960 destek numarası ile kayıtlı Merkezi Araştırma Laboratuvarı projesi incelendiğinde projenin karakteristiğinin İleri Araştırma, Makina, Teçhizat, İnşaat (5800 m²) olduğu, proje kapsamında Hacettepe Teknokent Yönetim A.Ş’den 1100 m² alana sahip 4.485.888,00 TL’ye 15 yıllığına bina kiralandığı, Merkezi Araştırma Laboratuvarının Renovasyonunda kullanılmak üzere 460.200,00 TL’ye İnşaat Malzemeleri ve 457.840,00 TL’ye Klima Tesisatına ilişkin çeşitli nitelikte malzemeler alındığı görülmüştür. Merkezi Araştırma Laboratuvarı projesi kapsamında dosya kayıtları, ödemeler ve konuya ilişkin iç denetçi raporları üzerinde yapılan incelemelerde aşağıda belirtilen mevzuata aykırı hususlar tespit edilmiştir. A.Proje kapsamında gerçekleştirilen satın alımlarda; 1-Projenin başlangıç aşamasında Merkezi Araştırma Laboratuvar binası henüz tahsis edilmemişken, klima tesisatı ve inşaat malzemelerinin alımlarının yapıldığı, 2-Yapım işleri ihalesi kapsamında olması gereken inşaat malzemelerinin “(hazır beton (C16/20 1050m³, C25/30 900 m³), gaz beton yapı malzemesi elemanları (6.420 m²) Çam Kerestesi 2 nci sınıf (110 m³) Çiviler (T5 155), beton çelik çubuğu (Q8-12 nervürlü 50.000 kg, beton çelik çubuğu Q14-22 nervürlü 76.000 kg)” mal alımı ihalesi yoluyla tedarik edildiği, 3-Teslim alınan malzemeler için muayene kabul komisyonunun oluşturulmadığı, görülmüştür. 30.12.2003 tarihli 25332 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yükseköğretim Kurumları Tarafından, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 3 üncü Maddesinin (f) Bendi Kapsamında Yapılacak İhalelere İlişkin Kararın “Denetim, muayene ve kabul işlemleri” başlıklı 50’nci maddesinde; teslim edilen mal, hizmet veya yapılan işin muayene ve kabul işlemleri, İdare tarafından kurulacak en az üç kişilik muayene ve kabul komisyonları tarafından yapılacağı belirtilmiştir. Söz konusu ihale kapsamında alınan klima tesisatı ve inşaat malzemeleri için muayene kabul komisyonunun kurulmadığı ve dolayısıyla ilgili mal ve malzemelerin ihale dokümanına uygun şekilde, tam ve noksansız olarak alınıp alınmadığı belirsizdir. 4-Satın alınan mallar için, taşınır işlem fişi düzenlenmediği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 48’nci maddesinde; her türlü

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 19 tüketim mal ve malzemeleri ile demirbaş, makine, teçhizat ve taşıt alımlarına ilişkin giderlerin ödenmesinde; Taahhüt Dosyasi, Fatura, Muayene ve Kabul Komisyonu Tutanağı Taşınır İşlem Fişi, ödeme belgesine bağlanacağı belirtilmiştir. 5- Proje kapsamında kiralanan binaya ilişkin gerekli tadilat işleri Hacettepe Teknokent A.Ş tarafından yapılarak hazır şekilde Bilimsel Araştırma Projeler Koordinatörlüğüne teslim edileceği, kira sözleşmesinin 8/c maddesinde belirtilmiştir. Renovasyon sonucu tadilatı yapılan bölüm için de kiralama yapıldığı dikkate alındığında, anılan malzemelerin Teknokent A.Ş. tarafından karşılanması gerekirken proje kapsamında satın alındığı görülmüştür. B. 1100 m² kapalı alana sahip bina kiralamasına ilişkin ihale dosyası, ödemeler ve konuya ilişkin iç denetçi raporları üzerinde yapılan incelemelerde aşağıda belirtilen mevzuata aykırı hususlar tespit edilmiştir. 1-Merkezi Araştırma Laboratuvarının, proje karakteristiği olarak kiralama yapılmasına uygun olmadığı düşünülmektedir. 2-1100 m2 kapalı alana sahip binanın kiralanması işlemininde ihale komisyonun kurulmadığı görülmüştür. 30.12.2003 tarihli 25332 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yükseköğretim Kurumları Tarafından, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 3’üncü Maddesinin (f) Bendi Kapsamında Yapılacak İhalelere İlişkin Kararın 21’inci maddesinin (e) fıkrasına göre, doğrudan temin yoluyla yapılan ihalelerde ihale komisyonun kurulmasının zorunlu olduğu belirtilmiştir. 3-Hacettepe Üniversitesi Yönetim Kurulu tarafından Teknokent AŞ’ye tahsis edilen arsa üzerine Teknokent A.Ş tarafından bina yapılmıştır. Şirkete ait söz konusu bina Üniversitenin Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından 15 yıllığına kiralanmış ve kira bedeli olarak da 2 eşit taksitle toplam KDV dahil 4.485.888,00 TL ödendiği görülmüştür. 08.10.2009 tarihinde 27370 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 2009-1 sayılı Kamu İdarelerinin Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Genelgenin 2’nci maddesinde; 4734 sayılı Kanun uyarınca yapılacak yeni taşınmaz kiralamalarında sözleşmelere konulacak hükümler belirlenirken yıllık kira bedelinin en fazla üçer aylık (tercihen aylık) eşit taksitler halinde ve dönem başlarında ödeneceğine dair hükümler konulması gerektiği belirtilmiştir. Söz konusu Genelgeye göre 3 ayda bir olmak üzere kira bedelleri dönem başında peşin olarak ödenmesi gerekmekte iken Üniversite tarafından ilgili kiralamada genelgeye aykırı olarak ödemeler peşin olarak iki eşit taksitte ödendiği tespit edilmiştir. İlk taksit sözleşmenin imzalandığı 13.05.2013 tarihinde, ikinci taksit ise binanın teslim alındığı 12.08.2013 tarihinde ödenmiştir. 4- Söz konusu kiralama işlemleri ön mali kontrol kapsamında Strateji Geliştirme Daire

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 20 Başkanlığınca incelenmiş ancak Başkanlık tarafından uygun görüş verilmemesine rağmen harcama yetkilisinin sorumluğu üstlenmesi üzerine kiralama işleminin gerçekleştirildiği anlaşılmıştır. 5-Hazırlanan iç denetçi raporlarına istinaden Rektörlük Makamınca Teknokent A.Ş ile yapılan kira sözleşmesi feshedilmiş, ödenen bedellerin tahsili ve uyuşmazlığın çözümü amacıyla sulh anlaşması imzalanmış ancak söz konusu şirketin anlaşma hükümlerini yerine getirmediği görülmüştür. Yapılan sulh anlaşmasınından; feshedilen kira sözleşmesi ve renovasyon için ödenen inşaat ve klima tesisatına ilişkin bedellerle birlikte Üniversite tarafından Teknokent A.Ş’ye tahsis edilen binalar için 01.01.2012 tarihinden 31.12.2015 tarihine kadar tahakkuk eden elektrik, su, doğalgaz tüketim bedeli ile işleyen faizlerin toplam tutarı olan 3.806.671,00 TL’lik Üniversite alacağının, söz konusu şirkete ait ARGE2 binasının 6100 m2 lik alanın kullanım hakkının 52 ay süreyle üniversiteye bırakmasına karşılık vazgeçildiği anlaşılmıştır.. Ayrıca söz konusu binanın üzerinde bulunduğu taşınmaz da Üniversitenin mülkiyetinde bulunup Teknokent A.Ş’ye tahsis edildiği tespit edilmiştir. 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 11’nci maddesinin ikinci fıkrasında; idarelerin, herhangi bir sözleşmeye dayanıp dayanmadığına, yargıya intikal edip etmediğine bakılmaksızın gerçek veya tüzel kişilerle aralarında çıkan her türlü hukuki uyuşmazlığın sulh yoluyla halline, maddi ve hukuki sebeplerle kamu menfaati görülmesi halinde, buna dair onay veya anlaşmaları imzalamaya, vazgeçilen veya tanınan ya da terkin edilen hak ve menfaatin değeri dikkate alınmak suretiyle; a) Tutara ilişkin olmayanlar ile 1.000.000 Türk Lirasına kadar olanlarda (1.000.000 Türk Lirası dahil) hukuk biriminin görüşü alınarak, ilgili harcama yetkilisinin teklifi üzerine üst yönetici, b) 1.000.000 Türk Lirasından fazla olanlardan 10.000.000 Türk Lirasına kadar olanlarda (10.000.000 Türk Lirası dahil), hukuki uyuşmazlık değerlendirme komisyonunun görüşü alınarak, üst yöneticinin teklifi üzerine ilgili bakan, Milli Savunma Bakanlığında Müsteşarın teklifi üzerine Bakan, c) 10.000.000 Türk Lirasından fazla olanlarda, ilgili bakanlık hukuki uyuşmazlık değerlendirme komisyonunun ve Maliye Bakanlığının görüşü alınarak, ilgili bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu, yetkilidir denilmiştir. İlgili sulh anlaşmasına bakıldığında, Üniversite tarafından talep edilen alacak tutarının 3.806.671,00 TL olduğu ve mezkur KHK’ye göre söz

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 21 konusu sulh anlaşmasının hukuki uyuşmazlık değerlendirme komisyonun önerisi üzerine üst yöneticinin teklifi ilgili bakanın onayının gerektiği anlaşılmıştır.. Ancak KHK’ye aykırı olarak ilgili Bakanın yetkisindeki söz konusu sulh anlaşması sadece üst yöneticinin onayı ile gerçekleştirildiği görülmüştür. Sulh anlaşmasında Teknokent A.Ş. tarafından Üniversiteye ödenecek tutarlar taksitlere bölünmüştür. Bu taksitler sözleşmeye bağlanmadığı ve ödeme planı şeklinde anlaşmaya eklendiği görülmüştür. Bugüne kadar Teknokent A.Ş tarafından hiçbir ödeme yapılmamış olup sulh anlaşmasının 11’nci maddesinde belirtildiği üzere taksitlerden birinin ödenmemesi durumunda hukuki yollara başvurulacağının belirtilmesine rağmen bugüne kadar herhangi bir hukuki yola da başvurulmamıştır. Ayrıca kira sözleşmesi kapsamında binanın kullanıldığı döneme tekabül eden 750.970,88 TL’lik tutar ise Üniversite mali tablolarında 140 Kişilerden Alacaklar Hesabından düşülerek 630.20 li hesap kodu kullanılmak suretiyle Silinen Alacaklardan Kaynaklanan Giderler hesabına kaydedilmiştir. Kamu idaresi cevabında özetle; Merkezi Araştırma Laboratuvarı renovasyonunda kullanılmak üzere inşaat malzemelerinin, klima tesisatına ilişkin çeşitli nitelikteki malzemelerin alımına ilişkin olarak ve Merkezi Araştırma Laboratuvarı için 1100 m² kapalı alana sahip bina kiralanması işine ilişkin İç Denetim Birimi Başkanlığının İnceleme raporlarına istinaden söz konusu hususlarla ilgili olarak Rektörlük tarafından ilgili kişiler hakkında ceza soruşturması başlatıldığı, yürütülen soruşturma neticesinde ilgili kişiler hakkında luzümu muhakeme karar verilmiş olup soruşturma dosyası gereği yapılmak üzere Danıştay 1’nci Dairesine gönderildiği belirtilmiştir. Hacettepe Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A. Ş. ile Üniversitemiz arasında yapılan sulh anlaşmasına ilişkin olarak; Hukuki Uyuşmazlık Değerlendirme Komisyonu Raporuna göre imzalanan sulh anlaşmasıyla Üniversitemizin Hacettepe Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A. Ş’de alacağı olan 460.200,00 TL İnşaat Malzemeleri ve 457.840,00 TL Klima Tesisatına ilişkin bedeli ile feshedilen kira sözleşmesinden kalan kısmın ödenmesi, ödeme tablosuna bağlanmış, elektrik – su alacaklarımızdan da vazgeçilmesi ya da terkini söz konusu olmayıp bu alacaklar Üniversitemizin ihtiyacı olan binaların kullanım hakkı olarak tahsil edilmiştir. Dolayısıyla herhangi bir vazgeçme, tanıma ya da terkin bulunmadığı değerlendirildiğinden de Bakan onayı alınmamış olup bu işlem ile ilgili herhangi bir soruşturma Müşavirliğimiz kayıtlarında bulunmamaktadır. Ancak Bakan onayı ve başkaca bir idari tasarruf hususunun Rektörlük Makamından da sorulması gerekmektedir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 22 Diğer taraftan Hacettepe Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A. Ş tarafından haksız yere borç altına sokuldukları iddiasıyla Sulh Anlaşmasının iptali için dava açılmış olup bu husus dava dilekçesinde de ileri sürülmüştür. Tarafımızca da “659 sayılı KHK’nın Adli uyuşmazlıkların sulh yoluyla halli, uzlaşma ve vazgeçme yetkileri başlıklı 11. maddesi; (1) İdarelerin; a) … b) Gerçek veya tüzel kişilerle aralarındaki sözleşmelerde belirtilen sebeplerle yapılan her türlü sözleşme değişikliklerinin yapılmasında, bu hususlarla ilgili olarak çıkabilecek uyuşmazlıkların sözleşme hükümleri çerçevesinde sulh yoluyla hallinde, hukuk birimlerinin uyuşmazlığın bu şekilde sonlandırılmasında maddi ve hukuki sebeplerle kamu menfaati bulunduğu yönündeki görüşü üzerine, buna dair onay ve anlaşmaları imzalamaya bakanlıklarda bakan, diğer idarelerde üst yönetici yetkilidir. … (2) Birinci fıkrada belirtilenler dışında, idarelerin, herhangi bir sözleşmeye dayanıp dayanmadığına, yargıya intikal edip etmediğine bakılmaksızın gerçek veya tüzel kişilerle aralarında çıkan her türlü hukuki uyuşmazlığın sulh yoluyla halline, her türlü dava açılmasından veya icra takibine başlanılmasından, bunlardan yargı veya icra mercilerine intikal etmiş olanların takiplerinden veya verilen kararlara karşı karar düzeltme yoluna gidilmesi dışındaki kanun yollarına gidilmesinden vazgeçmeye, davaları kabule, ceza uyuşmazlıklarında şikayetten vazgeçmeye veya uzlaşmaya, davadan feragat etmeye, sözleşmede belirtilmeyen sebeplerle sözleşmelerin değiştirilmesinde veya sona erdirilmesinde maddi ve hukuki sebeplerle kamu menfaati görülmesi halinde, buna dair onay veya anlaşmaları imzalamaya, vazgeçilen veya tanınan ya da terkin edilen hak ve menfaatin değeri dikkate alınmak suretiyle; a) Tutara ilişkin olmayanlar ile 1.000.000 Türk Lirasına kadar olanlarda (1.000.000 Türk Lirası dahil) hukuk biriminin görüşü alınarak, ilgili harcama yetkilisinin teklifi üzerine üst yönetici, b) 1.000.000 Türk Lirasından fazla olanlardan 10.000.000 Türk Lirasına kadar olanlarda (10.000.000 Türk Lirası dahil), hukuki uyuşmazlık değerlendirme komisyonunun görüşü alınarak, üst yöneticinin teklifi üzerine ilgili bakanın yetkili olacağı hüküm altına alınmıştır. Yukarıda yer alan madde hükmünden kira sözleşmesinin feshinde ve vazgeçilen veya tanınan ya da terkin edilen hak ve menfaatin değeri dikkate alınmak suretiyle tutara ilişkin olmayanlar ile 1.000.000 Türk Lirasına kadar olanlarda üst yöneticinin yetkili olacağı açıktır. 659 sayılı KHK’nın 11. maddesi hükmü ile de açık olduğu üzere yapılan sulh anlaşması ile idarenin

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 23 vazgeçtiği, tanıdığı ya da terkin ettiği bir hak ve menfaat bulunmamakla Üniversitemiz alacağının tahsiline ilişkin sulh anlaşması yapılmasında ilgili Bakanlıktan onay alınması gerekli olmayıp çıkan ihtilafların sulh yoluyla hallinde üst yönetici yetkilidir.” şeklinde savunma yapılmıştır. Öte yandan Hacettepe Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A. Ş tarafından sulh anlaşması eki ödeme tablosuna uyulmayarak ödeme yapılmaması üzerine icra takibi başlatılmış olup Ankara 9. İcra Müdürlüğünün 2016/22231 E. sayılı dosyası halen devam etmektedir.” Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta; Merkezi Araştırma Laboratuvarı renovasyonunda kullanılmak üzere inşaat malzemelerinin, klima tesisatına ilişkin çeşitli nitelikteki malzemelerin alımına ilişkin olarak ve Merkezi Araştırma Laboratuvarı için 1100 m² kapalı alana sahip bina kiralanması işine ilişkin İç Denetim Birimi Başkanlığının İnceleme raporlarına istinaden söz konusu hususlarla ilgili olarak Rektörlük tarafından ilgili kişiler hakkında ceza soruşturması başlatıldığı, yürütülen soruşturma neticesinde ilgili kişiler hakkında luzümu muhakeme karar verilmiş olup soruşturma dosyası gereği yapılmak üzere Danıştay 1’nci Dairesine gönderildiği belirtilmiştir. Teknokent A.Ş ile Üniversite arasında yapılan sulh anlaşmasına istinaden gönderilen cevapta ise elektrik ve su alacaklarından vazgeçilmesi ya da terkini söz konusu olmayıp bu alacaklar Üniversitenin ihtiyacı olan binaların kullanım hakkı olarak tahsil edildiği dolayısıyla herhangi bir vazgeçme, tanıma ya da terkin bulunmadığı değerlendirildiğinden Bakan onayının alınmadığı belirtilmiştir. Bulgumuzda da konu edildiği üzere yapılan sulh anlaşmasınından; feshedilen kira sözleşmesi ve renovasyon için ödenen inşaat ve klima tesisatına ilişkin bedellerle birlikte Üniversite tarafından Teknokent A.Ş’ye tahsis edilen binalar için 01.01.2012 tarihinden 31.12.2015 tarihine kadar tahakkuk eden elektrik, su, doğalgaz tüketim bedeli ile işleyen faizlerin toplam tutarı olan 3.806.671,00 TL’lik Üniversite alacağının, söz konusu şirkete ait ARGE2 binasının 6100 m2 lik alanın kullanım hakkının 52 ay süreyle üniversiteye bırakmasına karşılık vazgeçildiği anlaşılmıştır. Ayrıca söz konusu binanın üzerinde bulunduğu taşınmaz da Üniversitenin mülkiyetinde bulunup Teknokent A.Ş’ye tahsis edildiği tespit edilmiştir. Burada 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 11’nci maddesinin ikinci fıkrasında; “idarelerin, herhangi bir sözleşmeye dayanıp dayanmadığına, yargıya intikal edip etmediğine bakılmaksızın gerçek veya tüzel kişilerle aralarında çıkan her

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 24 türlü hukuki uyuşmazlığın sulh yoluyla halline, maddi ve hukuki sebeplerle kamu menfaati görülmesi halinde, buna dair onay veya anlaşmaları imzalamaya, vazgeçilen veya tanınan ya da terkin edilen hak ve menfaatin değeri dikkate alınmak suretiyle; a)… b) 1.000.000 Türk Lirasından fazla olanlardan 10.000.000 Türk Lirasına kadar olanlarda (10.000.000 Türk Lirası dahil), hukuki uyuşmazlık değerlendirme komisyonunun görüşü alınarak, üst yöneticinin teklifi üzerine ilgili bakan, Milli Savunma Bakanlığında Müsteşarın teklifi üzerine Bakan yetkilidir” denilmiştir. İlgili sulh anlaşmasına bakıldığında, Üniversite tarafından talep edilen alacak tutarının 3.806.671,00 TL olduğu ve mezkur KHK’ye göre söz konusu sulh anlaşmasının hukuki uyuşmazlık değerlendirme komisyonun önerisi üzerine üst yöneticinin teklifi ilgili bakanın onayının gerektiği anlaşılmıştır. Burada Üniversite söz konusu alacaklarından binanın kullanımı karşılığında vazgeçmektedir. 659 sayılı KHK da vazgeçilen, tanınan ya da terkin edilen hak ve menfaatleri belirtmiş bu kapsamda bir binanın kullanımı karşılığında belli bir alacaktan vazgeçilmektedir ve bu da tutarı 1.000.000 TL ile 10.000.000 TL arasında ise bakanın onayının alınması gerektiği düşünülmektedir. Bir sonraki denetim yılında söz konusu hususa ilişkin kontrol işlemlerine devam edilecektir. BULGU 8: Bilimsel Araştırma Projelerindeki İşlemlerin Mevzuata Uygun Yapılmaması Bilimsel Araştırma Projeler Birimindeki kayıtlar, otomasyon sistemleri ile iç denetçiler tarafından düzenlenen raporlar üzerindeki incelemeler sonucunda mevzuat hükümlerine aykırı uygulamaların olduğu tespit edilmiştir. Projelerin (BAP, TÜBİTAK, SANTEZ vb.) hazırlanması, kabul edilmesi, yürütülmesi ve tamamlanması işlemleri tabi oldukları mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleşmektedir. Bilimsel Araştırma Projelerine ait idari ve mali işlemler, 10.04.2002 tarih ve 24722 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkındaki Yönetmeliğe, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununa, 25.06. 2009 tarihli ve 5917 sayılı Kanunun 21’inci maddesiyle eklenen Ek 28’inci madde hükmüne dayanılarak hazırlanan Yükseköğretim Kurumları Bütçelerinde Bilimsel Araştırma Projeleri İçin Tefrik Edilen Ödeneklerin Özel Hesaba Aktarılarak Kullanımı, Muhasebeleştirilmesi İle Özel Hesabın İşleyişine İlişkin Esas ve Usullerine, 26.11.2016 tarih ve 29900 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkındaki Yönetmeliğe

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 25 ve Yükseköğretim Kurumları Tarafından, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 3’üncü Maddesinin (f) Bendi Kapsamında Yapılacak İhalelere İlişkin Bakanlar Kurulunun 2003/6554 sayılı Karara ekli Usul ve Esaslara göre yapılmaktadır. TÜBİTAK projelerine ait idari ve mali işlemler, 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkındaki Kanunun 16’ncı maddesi hükmü gereğince hazırlanan TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas Ve Usullerine ve 23.07.2009 tarih ve 27297 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Ar-Ge Projeleri İhale Yönetmeliğine göre gerçekleştirilir. Diğer proje türlerine ait idari ve mali işlemler ise ( Santez, Kalkınma Bakanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Avrupa Birliği, Devlet Planlama Teşkilatı, Yurtdışı Türkler ve Akrabalar Topluluğu vb. ) tabi oldukları meri mevzuat hükümlerine göre gerçekleştirilir. Yapılan incelemelerde; 1- Projeler kapsamında alınan tüketime yönelik taşınırlara ilişkin taşınır işlem fişlerinin düzenlenmediği ve ambarlar giriş kayıtlarının yapılmadığı, 2- Satın alınan bazı demirbaşların ambar kayıtlarının yapılmadığı ve taşınır sicil numaralarının bulunmadığı, 3- Araştırma projeleri kapsamında alınan dayanıklı taşınırların tamamı ambarda gözükmekte iken fiilen ambarda hiçbir taşınır bulunmadığı, 4- Araştırma projelerinden alınan dayanıklı taşınırların proje yürütücüsüne ya da belirleyeceği kişiye zimmetlenmeden doğrudan proje yürütücüsüne teslim edildiği, 5- Proje yürütücüsüne zimmetsiz şekilde teslim edilen taşınırların özellikle proje sonrasında nerede olduğuna ilişkin bir kayıt olmadığı, 6- TÜBİTAK projelerinde bütçenin yoğun olarak avans şeklinde kullanıldığı, 7- Bilimsel araştırma projeleri için yapılan ihalelerin bazılarında yasaklılık teyitlerinin yapılmadığı yapılanlarda ise sorgulamanın sadece tüzel kişilik adına yapıldığı, 8- Yaklaşık maliyetin belirlenmesi için alınan proforma faturaların tarih içermediği, yeterli piyasa araştırması yapılmadığı dolayısıyla yaklaşık maliyetin belirlenmesinde gerçekçi davranılmadığı, 9- Proje sonuçlarının faaliyet raporlarında duyurulmadığı, tespit edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 26 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun hesap verme sorumluluğu başlıklı 8'inci maddesine göre; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur. Taşınır Mal Yönetmeliğinde taşınırın kaynağına ve edinme yöntemine bakılmaksızın kamu idarelerine ait taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile yönetim hesabının verilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlenmiştir. Proje süreç ve harcamalarının yukarıda sayılan mevzuata uygun olarak yapılması zorunludur. Aksi takdirde işlemler, kamu zararı ile sonuçlanacağından, 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71’inci maddesine dayanılarak hazırlanan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre tazmin edilmesi gerekecektir. 2005/9913 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının eki Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre ön ödeme şekilleri ve ön ödeme yapılabilecek gider türleri belirlenmiştir. Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre, ön ödeme, harcama yetkilisinin uygun görmesi ve karşılığı ödeneğin saklı tutulması kaydıyla; ilgili kanunlarında öngörülen haller ile gerçekleştirme işlemlerinin tamamlanması beklenilemeyecek ivedi veya zorunlu giderler için avans verilmek veya kredi açılmak suretiyle yapılabilir.6’ncı maddesine göre de ön ödemenin hangi gider tür ve limitlerine yapılacağı belirlenmiştir. Diğer taraftan satın almalarda uygulanacak belli istekliler arasında ihale ve pazarlık usulü ile doğrudan temin yöntemlerinde kamu yararına uygun alım gerçekleştirmek için proje kaynaklarının düzenlemelerine uygun harcanması zorunludur. Gerçekleştirme işlemlerinin tamamlanması beklenilemeyecek ivedi veya zorunlu giderler haricinde de avans ödeme yönteminin kullanılması, ödeneklerin Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine aykırı olacağı gibi, giderlerin kamu yararına uygun yapılamaması riskini de doğuracaktır. Yasaklılık teyidi yapılırken aday ve isteklilerin kendileri dışında, şahıs şirketi ortakları ve yarıdan fazla hisseye sahip olduğu sermaye şirketi ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının da sorgulanması ihalenin meri mevzuat hükümlerine uygun yapılmasının gereğidir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5’inci maddesi ile 5018 Sayılı Kamu Malî Yönetimi

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 27 Ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci maddesi hükmü gereği, yaklaşık maliyetin belirlenmesinde uygun kriterler kullanılmalı ve alınan fiyat tekliflerinin gerçekçi olmasına özen gösterilmelidir. 5018 Sayılı Kamu Malî Yönetimi Ve Kontrol Kanunu’nun 41’inci maddesi gereğince, hesap verme sorumluluğu çerçevesinde, idare faaliyet raporunun, ilgili idare hakkındaki genel bilgilerle birlikte; kullanılan kaynakları, bütçe hedef ve gerçekleşmeleri ile meydana gelen sapmaların nedenlerini, varlık ve yükümlülükleri ile yardım yapılan birlik, kurum ve kuruluşların faaliyetlerine ilişkin bilgileri de kapsayan malî bilgileri; stratejik plan ve performans programı uyarınca yürütülen faaliyetleri ve performans bilgilerini içerecek şekilde düzenlenmesi ve bu kapsamda proje sonuçlarının idare faaliyet raporlarında duyurulması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; “TÜBİTAK Yönetmeliği gereği sarf malzemeler için taşınır işlem fişi düzenlenmemekte olup, 2016 yılı Ocak ayından itibaren dayanıklı taşınırların kaydı ve zimmetleme işlemleri ve Bilimsel Araştırma Projeleri ambarı boşaltılarak ilgili birimlere devir yapılmaktadır. 2016 yılı öncesindeki dayanıklı taşınırlara ilişkin çalışma başlatılmış olup, kayıtlar önemli ölçüde tamamlanmıştır. Tüm araştırmalarda özellikle sarf malzemelerin, küçük miktarlarda ve acil olarak alınması gerekmektedir. Araştırmanın doğası gereği olan bu durum aciliyeti ve tutarının düşük olması nedeniyle avans verilmesini zorunlu hale getirmektedir. Bilimsel Araştırma Projeleri için yapılan ihalelerde yasaklılık teyitleri ve yaklaşık maliyet tespit çalışmaları yapılmaktadır. Hacettepe Üniversitesi yürüttüğü 237 yüksek lisans programı ve 162 doktora programına sahip olup, 14 programda sanatta yeterlik ve 46 alanda tıpta/diş hekimliğinde uzmanlık programı ile araştırma ağırlıklı olarak eğitim vermektedir. Bu nedenle de araştırma projeleri üniversitemizin önemli çıktılarından biri olduğundan gerek yeni hazırlanan 2018-2022 Stratejik Planında gerekse son yılında olan 2013-2017 Stratejik Planında araştırma projelerine hedefler arasında yer verilmiştir. Hacettepe Üniversitesi 2016 Mali Yılı İdare Faaliyet Raporunda ek-6 Performans Hedefi İzleme ve Değerlendirme Formu (sayfa 195) içerisinde yer alan 21. performans hedefinden 27. performans hedefine kadar olan bölümler Bilimsel Araştırmalar ile ilgili hedefleri kapsamaktadır. Spesifik olarak 22. performans hedefi (sayfa 209) projelerin sayısı ve bütçesini de kapsayan performans göstergeleri içermektedir. Benzer şekilde 2016 Mali Yılı İdare Faaliyet Raporunda B- Performans Bilgileri başlığı altında 1.4.2 Bilimsel Araştırma Proje Sayısı(sayfa 145-146) başlığında tablolarla projeler

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 28 hakkında önceki yıldan devir, yıl içinde eklenen ve yıl içinde tamamlanan proje sayıları ile maliyet bilgilerine yer verilmiştir.”denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresinin cevabında, 26.11.2016 tarih ve 29900 Sayılı Resmî Gazetede Yayınlanan Yükseköğretim Kurumlan Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre tüketime yönelik taşınırlar için taşınır işlem fişlerinin düzenlenmeye başlanıldığı, kayıtların önemli ölçüde tamamlandığı ifade edilmektedir. TÜBİTAK Projelerindeki avans uygulamalarının, Ön Ödeme Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesi “Ön ödeme harcama yetkilisinin uygun görmesi ve karşılığı ödeneğin saklı tutulması kaydıyla, ilgili kanunlarda öngörülen haller ile gerçekleştirme işlemlerinin tamamlanması beklenilemeyecek ivedi veya zorunlu giderler için avans verilmek veya kredi açılmak suretiyle yapılabilir” hükmüne uygun gerçekleştirilmesi gerekir. İç denetçi raporlarında da yer alan bulgudaki diğer hususlara yönelik tedbirlerin alınmasına titizlikle riayet edilmelidir. İstatistiki bilgilerle birlikte proje sonuçlarının faaliyet raporlarında gösterilmesi mevzuat gereği olduğu kadar paydaşların bilgilendirilmesi açısından da önem arz ettiği düşünülmektedir. BULGU 9: İç Kontrol Sistemi Yapılandırma Sürecinin Tamamlanmaması Kurumda iç kontrol sisteminin yapılandırılmasına yönelik çalışmaların tamamlanmadığı tespit edilmiştir. İç kontrol sistemine ilişkin olarak;  Hata, usulsüzlük ve yolsuzlukların bildirilmesi ile ilgili prosedürlerin tüm birimlerde oluşturulmadığı,  Üniversite birimlerinde risk belirleme ve değerlendirme ile ilgili çalışmaların yapılmadığı, birimlerce belirlenen risklerin ise, birim stratejik planlarında belirlenen faaliyetleri ve bu faaliyetler kapsamında yapılan işleri tam olarak kapsamadığı ve risklerin genel nitelikli belirlendiği için kontrol önlemlerin de genel nitelikli olarak belirlendiği,  Uygun görüş verilmeyen ve harcama yetkililerince yaptırılan ödemelerin üst yöneticiye bildirilmediği, ön mali kontrole tabi işlemlerden uygun görüş verilmeksizin dosyaların iade edildiği,  İç kontrol faaliyetleri kapsamında kurumsal düzeyde izleme faaliyetinin bulunmadığı, görülmüştür.
Ayrıca, Üniversite rektörüne bağlı olan döner sermaye işletmesinde Üniversitenin hazırladığı Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında iç kontrol

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 29 sisteminin yapılandırılmasına yönelik olarak eylemlere yer verilmemiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun Geçici 11’inci maddesinin üçüncü fıkrasında; “Döner sermaye işletmeleri yeniden yapılandırılıncaya kadar bunların bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması ve muhasebesi ile kontrol ve denetimi Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir...” denilmektedir. 01.05.2007 tarihli Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin “Kontrol ve Denetimin Amacı” başlıklı 11’inci maddesinde; “İşletmelerde kontrol ve denetimin amacı; a) Gelir, gider, varlık ve yükümlülüklerin, etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yönetilmesini, b) İlgili mevzuata uygun olarak faaliyet gösterilmesini, c) Her türlü malî karar ve işlemlerde usulsüzlük ve yolsuzluğun önlenmesini, ç) Varlıkların kötüye kullanılması ve israfını önlemek ve kayıplara karşı korunmasını, d) Karar oluşturmak ve izlemek için düzenli, zamanında ve güvenilir rapor ve bilgi edinilmesini, sağlamaktır.” hükümleri yer almaktadır. 5018 sayılı Kanunun “İç Kontrolün Amacı” başlıklı 56’ncı maddesinde; “İç kontrolün amacı; a) Kamu gelir, gider, varlık ve yükümlülüklerinin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yönetilmesini, b) Kamu idarelerinin kanunlara ve diğer düzenlemelere uygun olarak faaliyet göstermesini, c) Her türlü malî karar ve işlemlerde usulsüzlük ve yolsuzluğun önlenmesini, d) Karar oluşturmak ve izlemek için düzenli, zamanında ve güvenilir rapor ve bilgi edinilmesini, e) (Değişik: 22.12.2005-5436/10 Md.) Varlıkların kötüye kullanılması ve israfını önlemek ve kayıplara karşı korunmasını, sağlamaktır.” denilmektedir. Yönetmeliğin “Hüküm bulunmayan hâller” başlıklı 599’uncu maddesinde ise; “Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile 30.12.2006 tarihli ve 26392 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin genel esasları, kıyasen uygulanır.” denilmekte olup, Yönetmelikte işletmelerin iç kontrol sistemini yapılandırılmasına ilişkin faklı bir düzenleme olmadığı için döner sermaye işletmeleri 5018 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatta yer alan iç kontrol sistemine ilişkin hükümlere tabi olacaklardır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 30 Hazırlanmış olan Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planının Kamu İç Kontrol Rehberinde yer alan hususlar dikkate alınarak uygulanması ve özelikle Risk Değerlendirme çalışmasının bulguda belirtildiği gibi tamamlanması gerekmektedir. Yine Üniversite rektörüne bağlı olan döner sermaye işletmesinde Üniversitenin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı kapsamında iç kontrol sisteminin yapılandırılmasına yönelik eylemlerin hazırlanması ve uygulanması gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Maliye Bakanlığı’nın 02.12.2013 tarih ve 10775 sayılı Kamu İç Kontrol standartlarına Uyum Genelgesi Çerçevesinde Üniversitemiz İç Kontrol Standartları Uyum Eylem Planı hazırlanarak 30 Aralık 2014 tarihinde Maliye Bakanlığına gönderilmiş olup, yine aynı genelge gereğince Üniversitemiz söz konusu eylem planında yer alan eylemlerin gerçekleşme sonuçlarının her yılın Haziran ve Aralık ayı sonu itibariyle üst yöneticiye sunulması ve 10 iş günü içinde Maliye Bakanlığı’na gönderilmesi gerektiğinden, Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından Üniversitemiz birimlerinden pilot birimler belirlenmiştir. 2016 yılı sonunda 2017-2018 Kamu İç Kontrol standartlarına Uyum Eylem Planı hazırlanarak bu plana Üniversitemize bağlı Döner Sermaye İşletmesinde Üniversitemizin Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum eylem Planı kapsamında iç kontrol sisteminin yapılandırılmasına yönelik eylemler hazırlanarak yer verilecektir.
2015 Yılı İç Kontrol İzleme ve Değerlendirme 1. Dönem Raporu ve güncellenen 2014- 2016 Yılı Eylem Planımız 10 Temmuz 2015 tarih ve 2421-14023 sayılı yazıyla Maliye Bakanlığı’na gönderilmiştir. 2015 Yılı İç Kontrol İzleme ve Değerlendirme II. Dönem Raporu ve güncellenen 2014- 2016 Yılı Eylem Planımız 13 Ocak 2016 Tarih ve 116-605 sayılı yazıyla Maliye Bakanlığı’na gönderilmiştir. 2017 yılı içerisinde Üniversitemiz genelinde İç Kontrol Siteminin tamamlanması ve 2014-2016 yılı Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planında yer alan eylemlerin gerçekleştirilebilmesi ve kontrolünün sağlanabilmesi amacıyla iç genelgeler Üniversitemizin tüm birimlerine gönderilmiştir. 2014-2016 Yılı Eylem Planımızda belirlenen pilot birimlerde Risk Değerlendirilmesi kapsamında iş tanımları ve iş süreçlerinin çıkarılması, bu iş süreçlerinde çalışan personel tarafından risklerin belirlenmesi, değerlendirmesi ve kontroller geliştirilmesine yönelik olarak çalışmalar yapılmış olup, diğer birimler eklendikçe o birimlerdeki çalışmalar da yapılacaktır.” denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, iç kontrol yapılandırma

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 31 sürecinde yapılan işlemler hakkında bilgi verilmiş ve bulguda belirtilen hususlara ilişkin 2017 yılı içerisinde gerekli çalışmaları başlattıkları ifade edilmiştir. Bir sonraki denetim yılında söz konusu hususa ilişkin kontrol işlemlerine devam edilecektir. BULGU 10: TÜBİTAK Projeleri Kapsamında Üniversite Hesaplarına Aktarılan Kurum Hisselerinin Kullanılmasının Belirlenmiş Bir Süreyle Sınırlandırılması TÜBİTAK projelerinde sözleşmesinde belirlenen bitiş tarihinden itibaren üç ay içerisinde harcanmayan kurum hissesinin bu sürenin sonunda TÜBİTAK’a iade edileceği belirtilerek kurumların kullanımına tahsis edilmektedir. TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması Ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas Ve Usuller’in 3’üncü maddesinde kurum hissesi; projenin yürütülmesi ve sonuçlandırılması aşamasında kurumun imkânlarından faydalanılması karşılığı proje maliyetine bağlı olarak TÜBİTAK tarafından hesaplanan ve projenin yürütüldüğü kurumun Ar-Ge faaliyetlerinde kullanılmak üzere proje bütçesine dahil edilen tutarı veya TÜBİTAK tarafından yürütülen dış destekli projelerde TÜBİTAK mevzuatına göre hesaplanan tutar olarak tanımlanmıştır. Söz konusu Usul ve Esasların “Kurum Hissesi ve Proje Sonu İşlemleri” başlıklı 14’üncü maddesinde; “Kurumun bilimsel araştırmalarında kullanılmak üzere proje bütçesinde yer alan kurum hissesi, projenin gelişme raporları kabul edildikçe, raporun kapsadığı dönem içindeki proje teşvik ikramiyesi dışında kalan proje bütçesinin en fazla %50’si oranında ödenir. Kurum hissesi, projenin fiilen yürütüldüğü kurum yetkilisinin talebi ile Ar-Ge faaliyetlerinde kullanılmak üzere, bu Esas ve Usuller çerçevesinde harcanır. Kurum hissesi harcamalarında, harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisi, kurum yetkilisi tarafından belirlenir. Harcamaların Ar-Ge kapsamında olması yönündeki sorumluluk kuruma aittir. Aynı kurumda yürütülen projelere ait kurum hisselerinin topluca kullanılabilmesi mümkündür. Birden fazla projenin kurum hisselerinin bir alım için kullanılması halinde, harcama belgesinin aslı bir projeye, diğer projelere ise asıl belgenin kullanıldığı proje numarası belirtilerek harcama belgesinin kopyası, kanıtlayıcı belge olarak eklenir. Kurum hissesi proje hesabı dışında başka hesaba aktarılamaz. Bir projeye ek ödenek verilmesi durumunda bu ek ödeneğe ilişkin kurum hissesi verilmez.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 32 Proje sonuç raporunun kabulünü takiben proje sözleşmesinde belirlenen bitiş tarihi itibarıyla kabul edilen harcamalar dikkate alınarak özel hesapta kurum hissesi hariç kalan bakiye, TÜBİTAK tarafından gönderilen talep yazısı üzerine kurum tarafından TÜBİTAK’a iade edilir. Proje sözleşmesinde belirlenen bitiş tarihinden itibaren üç ay içerisinde harcanmayan kurum hissesi bu sürenin sonunda TÜBİTAK’a iade edilerek özel hesap kapatılır.” denilmektedir. Ar-Ge projeleri de dahil olmak üzere bilimsel araştırma projelerinin seçimi, kabulü, proje süresi ve bütçesi, yürütülmesi ve sonuçlandırılması Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre yapılmaktadır. Bilimsel araştırma projelerinin yapılması ve sonuçlandırılması, mevzuatına uygun bir şekilde planlama ve değerlendirmeler doğrultusunda yeterli ve yasal süreler içerisinde gerçekleştirilmektedir. Yükseköğretim Kurumları Tarafından, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 3’üncü Maddesinin (f) Bendi Kapsamında Yapılacak İhalelere İlişkin Bakanlar Kurulunun 2003/6554 sayılı Kararına göre bilimsel araştırma projelerindeki mal ve hizmet alımları gerçekleştirirken idarelerin; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu belirtilmiştir. Diğer taraftan kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması 5018 Sayılı Kanunun amir hükmüdür. TÜBİTAK projelerinden kaynaklanan kurum hisselerinin, proje sözleşmesinde belirlenen bitiş tarihinden itibaren üç ay içerisinde harcanmak üzere kurumların kullanımına tahsis edilmesi hususu ile Ar-Ge projelerinin oluşturulması, projelendirilmesi, kabul edilmesi, gerçekleştirilmesi ve sonuçlandırılması ile ilgili süreçlerin ve sürelerin birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Anılan mevzuat ve yapılan açıklamalar çerçevesinde söz konusu süre limitinin, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması bakımından risk oluşturduğu değerlendirilmektedir. Aşağıda gösterilen Tabloda 2011/2016 Yılları Hacettepe Üniversitesi TÜBİTAK Projeleri Bütçe ve Kurum Hisseleri toplam tutarının 12.879.547,97 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu itibarla, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması açısından risk teşkil etmemesi için süre limitinin belirtilen hususlara göre oluşturulması veya söz konusu

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 33 kurum hisselerinin üniversite bilimsel araştırma kaynaklarına aktarılarak Ar-Ge faaliyetlerinde kullanılmasının sağlanması gerektiği değerlendirilmektedir. Tablo 3- 2011/2016 Yılları Hacettepe Üniversitesi TÜBİTAK Projeleri Bütçe ve Kurum Hisseleri(TL)
Proje No Kurum His. Bütçe Proje No Kurum His. Bütçe 1 110E186 17.059,00 233.658,00 50 111S049 0,00 14.000,00 2 110E296 6.300,00 109.300,00 51 111S060 0,00 24.500,00 3 110K383 0,00 17.700,00 52 111S119 17.450,00 266.950,00 4 110K430 9.300,00 136.840,00 53 111S136 9.260,00 148.360,00 5 110K445 6.515,00 86.165,00 54 111S217 22.100,00 324.100,00 6 110K451 2.378,00 46.408,00 55 111S262 0,00 24.000,00 7 110K542 12.210,00 213.424,00 56 111S271 0,00 25.000,00 8 110K602 0,00 9.650,00 57 111S275 0,00 25.000,00 9 110K610 0,00 9.860,00 58 111S311 0,00 24.950,00 10 110M500 13.612,00 176.732,00 59 111S313 0,00 12.000,00 11 110M508 18.189,00 235.899,00 60 111S318 0,00 10.000,00 12 110M641 0,00 460.000,00 61 111S320 0,00 25.000,00 13 110M719 14.775,00 189.525,00 62 111S329 0,00 25.000,00 14 110M777 0,00 25.000,00 63 111S335 0,00 20.750,00 15 110S208 16.000,00 207.500,00 64 111S507 16.550,00 231.550,00 16 110S364 16.800,00 202.800,00 65 111T001 0,00 24.910,00 17 110S460 13.200,00 166.200,00 66 111T003 0,00 24.395,00 18 110S481 18.400,00 244.400,00 67 111T096 24.000,00 297.750,00 19 110S490 0,00 25.000,00 68 111T252 28.580,00 354.880,00 20 110S496 0,00 25.000,00 69 111T645 0,00 24.601,00 21 110T558 7.703,00 155.541,00 70 111T671 0,00 24.750,00 22 110T584 0,00 24.795,00 71 111T850 16.131,00 221.994,00 23 110T768 15.636,00 201.998,00 72 111Y090 35.998,00 494.978,00 24 110T777 11.100,00 142.350,00 73 111Y149 0,00 23.725,00 25 110T828 22.000,00 271.880,00 74 111Y158 0,00 21.990,00 26 110T865 14.137,00 181.508,00 75 112C013 0,00 291.330,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 34 27 111K016 0,00 20.360,00 76 112E146 12.880,00 202.430,00 28 111K030 9.350,00 143.350,00 77 112E149 14.366,00 203.035,00 29 111K099 1.928,00 41.458,00 78 112E174 25.296,00 318.758,00 30 111K247 17.993,00 260.924,00 79 112E316 15.876,00 209.443,00 31 111K310 0,00 20.050,00 80 112E354 10.535,00 144.910,00 32 111K335 1.390,00 27.440,00 81 112E568 14.750,00 222.254,00 33 111K450 8.350,00 114.346,00 82 112G001 0,00 4.237.973,00 34 111M033 0,00 16.360,00 83 112K059 10.130,00 156.427,00 35 111M143 12.700,00 166.700,00 84 112K149 9.224,00 129.819,00 36 111M154 5.400,00 99.900,00 85 112K428 14.797,00 207.768,00 37 111M216 23.990,00 304.390,00 86 112K615 0,00 9.428,00 38 111M218 4.240,00 66.890,00 87 112M293 15.260,00 224.860,00 39 111M226 0,00 24.800,00 88 112M442 0,00 30.000,00 40 111M330 0,00 28.400,00 89 112M446 0,00 25.150,00 41 111M337 12.700,00 159.950,00 90 112M705 22.548,00 275.028,00 42 111M601 15.810,00 241.410,00 91 112O052 0,00 30.000,00 43 111M673 9.430,00 117.230,00 92 112O779 21.000,00 271.500,00 44 111M690 16.700,00 216.100,00 93 112R021 0,00 15.697,00 45 111O060 0,00 20.300,00 94 112S004 0,00 25.000,00 46 111O489 0,00 25.000,00 95 112S017 0,00 29.900,00 47 111O529 0,00 24.975,00 96 112S127 20.380,00 278.180,00 48 111S013 0,00 24.700,00 97 112S135 23.800,00 315.800,00 49 111S034 0,00 25.000,00 98 112S150 11.200,00 200.600,00
99 112S205 24.350,00 339.850,00 148 113S001 15.845,00 261.845,00 100 112S211 0,00 29.250,00 149 113S049 0,00 30.000,00 101 112S217 15.000,00 191.550,00 150 113S057 0,00 29.700,00 102 112S244 0,00 29.600,00 151 113S060 0,00 29.900,00 103 112S271 19.650,00 291.150,00 152 113S076 29.215,00 388.870,00 104 112S318 23.885,00 301.735,00 153 113S199 11.530,00 153.830,00 105 112S352 0,00 30.000,00 154 113S200 14.650,00 201.650,00 106 112S360 17.500,00 267.300,00 155 113S211 32.000,00 442.000,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 35 107 112S374 0,00 30.000,00 156 113S223 35.600,00 448.300,00 108 112S378 0,00 24.300,00 157 113S256 23.950,00 301.250,00 109 112S493 32.950,00 435.800,00 158 113S266 9.650,00 160.150,00 110 112S513 19.900,00 306.650,00 159 113S285 12.170,00 163.870,00 111 112S538 16.500,00 222.000,00 160 113S294 22.150,00 297.650,00 112 112S541 13.250,00 199.750,00 161 113S449 0,00 30.000,00 113 112S560 0,00 30.000,00 162 113S513 0,00 20.100,00 114 112S638 15.200,00 187.450,00 163 113S527 0,00 30.000,00 115 112T069 0,00 25.000,00 164 113S534 0,00 30.000,00 116 112T461 15.134,00 196.474,00 165 113S555 0,00 30.000,00 117 112T474 16.010,00 209.110,00 166 113S569 0,00 29.500,00 118 112T490 20.430,00 278.730,00 167 113S717 0,00 29.400,00 119 112T628 16.870,00 276.470,00 168 113S815 20.200,00 266.750,00 120 112T665 0,00 30.000,00 169 113S819 17.950,00 225.237,50 121 112T709 0,00 30.000,00 170 113S985 25.600,00 339.200,00 122 112T746 0,00 30.000,00 171 113Y032 0,00 28.600,00 123 112T784 13.960,00 183.935,00 172 113Y072 19.539,00 258.136,00 124 112T822 12.980,00 205.780,00 173 113Y439 23.945,00 303.899,00 125 112T927 7.090,00 102.740,00 174 113Y455 15.202,00 221.228,00 126 112T994 7.185,00 99.285,00 175 113Z044 0,00 30.000,00 127 112Y370 11.497,00 216.462,00 176 113Z061 14.150,00 188.662,00 128 113E116 21.760,00 318.112,00 177 113Z203 21.392,00 280.319,00 129 113E497 15.764,60 213.910,60 178 113Z222 13.185,00 199.035,00 130 113F014 0,00 29.800,00 179 113Z232 20.752,00 228.272,00 131 113F032 10.945,00 201.395,00 180 113Z442 0,00 29.500,00 132 113F078 35.865,00 435.015,00 181 113Z506 0,00 29.810,00 133 113F262 5.950,00 70.450,00 182 113Z512 0,00 23.800,00 134 113F318 35.460,00 430.560,00 183 113Z889 6.000,00 77.500,00 135 113K135 25.239,00 330.729,00 184 113Z900 0,00 30.000,00 136 113K198 14.935,00 184.531,00 185 113Z923 0,00 30.000,00 137 113K316 5.280,00 85.085,00 186 114C031 0,00 392.244,00 138 113K378 2.450,00 67.450,00 187 114C088 0,00 20.000,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 36 139 113K389 1.503,00 36.787,00 188 114C120 0,00 28.520,00 140 113K560 19.565,00 269.215,00 189 114E092 13.420,00 232.580,00 141 113K671 11.032,00 211.352,00 190 114E776 48.872,00 173.620,00 142 113M259 22.480,00 281.030,00 191 114E954 0,00 17.034,00 143 113M919 0,00 29.500,00 192 114F094 10.315,00 174.215,00 144 113O119 50.976,00 668.738,00 193 114F170 10.825,00 141.350,00 145 113O178 18.100,00 296.600,00 194 114F249 4.234,00 56.574,00 146 113O786 0,00 27.650,00 195 114F375 53.200,00 173.100,00 147 113O864 129.755,00 1.528.562,00 196 114F516 5.198,00 67.178,00
197 114G028 112.541,00 1.597.956,00 246 114Z682 5.996,00 73.464,00 198 114K086 0,00 21.425,00 247 114Z708 0,00 30.000,00 199 114K272 14.304,00 181.033,00 248 114Z732 5.436,00 67.299,00 200 114K404 10.787,00 157.657,00 249 114Z761 6.000,00 77.250,00 201 114K616 0,00 19.180,00 250 114Z786 64.035,00 332.490,00 202 114K649 53.277,00 253.967,00 251 114Z889 75.200,00 285.601,00 203 114K815 117.325,00 441.975,00 252 114Z894 130.368,00 422.151,00 204 114K958 25.295,00 120.885,00 253 114Z947 101.880,00 343.137,00 205 114M132 0,00 29.500,00 254 115C014 0,00 30.000,00 206 114M133 6.000,00 72.500,00 255 115C021 0,00 12.000,00 207 114M389 11.510,00 177.235,00 256 115C108 0,00 27.000,00 208 114M568 11.429,00 198.219,00 257 115E046 696.360,00 2.209.083,00 209 114M810 0,00 22.992,00 258 115E150 163.478,00 534.718,00 210 114M816 10.255,00 143.180,00 259 115E318 96.740,00 323.971,00 211 114M836 0,00 28.395,00 260 115E329 96.000,00 318.000,00 212 114S057 0,00 30.000,00 261 115E440 37.735,00 133.455,00 213 114S096 0,00 30.000,00 262 115E459 29.842,00 99.526,00 214 114S190 33.873,00 436.807,00 263 115E464 70.152,00 283.703,00 215 114S193 84.453,00 1.049.006,00 264 115E725 141.038,00 488.364,00 216 114S374 9.500,00 158.500,00 265 115E805 29.399,00 96.694,00 217 114S443 21.000,00 285.000,00 266 115E915 132.508,00 472.818,00 218 114S500 31.700,00 429.700,00 267 115F519 79.800,00 279.900,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 37 219 114S543 48.170,00 208.310,00 268 115K087 0,00 12.015,00 220 114S726 13.560,00 189.660,00 269 115K440 39.650,00 163.950,00 221 114S753 16.884,00 245.424,00 270 115K448 58.713,00 275.893,00 222 114S755 22.680,00 276.480,00 271 115M392 151.800,00 495.900,00 223 114S758 15.350,00 222.850,00 272 115M393 155.700,00 523.800,00 224 114S759 11.220,00 153.420,00 273 115M593 158.112,00 555.332,00 225 114S775 0,00 29.834,00 274 115M615 99.605,00 301.815,00 226 114S812 0,00 30.000,00 275 115M729 49.106,00 160.818,00 227 114S824 0,00 30.000,00 276 115R018 146.080,00 498.240,00 228 114S861 6.000,00 77.000,00 277 115R183 0,00 1.500,00 229 114S876 0,00 30.000,00 278 115R201 0,00 2.500,00 230 114S914 6.000,00 80.000,00 279 115R256 0,00 4.000,00 231 114S919 6.000,00 81.000,00 280 115S079 0,00 30.000,00 232 114S931 0,00 30.000,00 281 115S088 0,00 30.000,00 233 114Y088 16.529,00 208.819,00 282 115S202 177.933,00 619.303,00 234 114Y143 101.300,00 330.900,00 283 115S304 172.720,00 559.410,00 235 114Y536 108.609,00 368.282,50 284 115S387 63.500,00 258.000,00 236 114Y544 177.462,00 658.447,50 285 115S416 117.250,00 405.470,00 237 114Y559 107.020,00 361.558,00 286 115S435 156.128,00 514.878,00 238 114Y702 9.500,00 96.860,00 287 115S446 29.750,00 96.750,00 239 114Z112 6.000,00 79.000,00 288 115S456 148.500,00 544.500,00 240 114Z158 0,00 30.000,00 289 115S477 150.500,00 505.500,00 241 114Z390 35.932,00 476.258,00 290 115S486 130.478,00 446.103,00 242 114Z560 0,00 27.556,00 291 115S499 120.000,00 441.000,00 243 114Z664 5.613,00 67.743,00 292 115S514 114.250,00 376.500,00 244 114Z669 0,00 29.912,00 293 115S535 111.790,00 373.170,00 245 114Z680 17.320,00 260.360,00 294 115S538 155.878,00 518.253,00
295 115S550 175.500,00 594.000,00 340 214S048 50.342,00 643.767,00 296 115S623 112.500,00 396.000,00 341 214S068 116.400,00 403.200,00 297 115S636 153.200,00 476.225,00 342 214S071 179.898,00 584.698,00 298 115S798 0,00 11.750,00 343 214S106 75.500,00 261.600,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 38 299 115S849 0,00 29.960,00 344 214S147 91.500,00 304.875,00 300 115S876 0,00 13.300,00 345 214S174 179.748,00 638.248,00 301 115S913 25.050,00 80.150,00 346 214S282 119.200,00 398.100,00 302 115S981 30.000,00 97.500,00 347 214S309 0,00 7.300,00 303 115Y244 84.000,00 346.501,00 348 214S412 5.312,00 68.432,00 304 115Y492 29.890,00 97.170,00 349 214S604 0,00 17.850,00 305 115Z018 29.590,00 110.767,00 350 214S646 0,00 30.000,00 306 115Z241 175.335,00 546.255,00 351 214Z022 0,00 26.500,00 307 115Z250 118.772,00 389.317,00 352 214Z033 119.408,00 391.974,00 308 115Z504 48.108,00 171.323,00 353 214Z058 108.945,00 387.589,00 309 115Z886 30.000,00 97.500,00 354 214Z147 0,00 29.854,00 310 116F252 29.925,00 97.275,00 355 214Z238 101.002,00 344.046,00 311 116R001 0,00 27.900,00 356 215E118 94.618,00 310.851,00 312 210T077 9.599,00 150.246,00 357 215K179 98.880,00 362.640,00 313 211T028 6.860,00 102.460,00 358 215K299 57.805,00 210.390,00 314 211T103 0,00 25.000,00 359 215M071 111.400,00 344.200,00 315 211T104 0,00 25.000,00 360 215M144 18.880,00 64.140,00 316 212T042 17.476,00 243.986,00 361 215M179 29.976,00 98.180,00 317 212T103 16.000,00 236.750,00 362 215M368 29.796,00 96.890,00 318 212T170 0,00 29.700,00 363 215M759 162.250,00 513.750,00 319 212T185 0,00 25.702,00 364 215M999 24.175,00 105.150,00 320 212T235 0,00 28.500,00 365 215O590 0,00 30.000,00 321 212T238 0,00 30.000,00 366 215S096 0,00 29.500,00 322 213M032 31.594,00 383.535,00 367 215S684 119.368,00 406.098,00 323 213M184 14.890,00 202.790,00 368 215S685 89.228,00 338.928,00 324 213M390 13.950,00 192.450,00 369 215S834 129.150,00 473.550,00 325 213M584 0,00 26.000,00 370 215S835 90.350,00 271.050,00 326 213M685 39.318,00 512.509,00 371 215S926 127.350,00 427.050,00 327 213M686 27.577,00 382.356,00 372 215Z042 0,00 30.000,00 328 213M728 9.320,00 156.520,00 373 215Z044 0,00 30.000,00 329 213O289 0,00 30.000,00 374 215Z220 78.000,00 264.000,00 330 213S006 28.520,00 377.470,00 375 215Z321 81.888,00 290.658,00

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 39 331 213S043 0,00 30.000,00 376 315M061 176.002,00 603.010,00 332 213S087 0,00 8.400,00 377 315S034 30.000,00 98.250,00 333 213S140 37.464,00 454.112,00 378 315S067 0,00 30.000,00 334 213S181 145.593,00 1.710.421,00 379 315S096 175.002,00 616.002,00 335 214M100 119.500,00 399.000,00 380 315S192 175.002,00 609.927,00 336 214M110 154.230,00 506.187,00 381 315S289 30.000,00 110.000,00 337 214M323 127.350,00 423.975,00 382 4150008 0,00 235.020,00 338 214M635 30.000,00 95.500,00 383 5145080 500,00 18.000,00 339 214O041 55.819,00 727.264,00 384 5150037 37.389,37 920.176,88 2011/2016 Yılları Hacettepe Üniversitesi TÜBİTAK Projeleri
Bütçe ve Kurum Hisseleri 12.879.547,97 79.079.368,10 Kamu idaresi cevabında; “Bulgu konusu işlem ile ilgili 2017 yılında TÜBİTAK projelerinde kurum hissesi hükümleri uygun biçimde kullanılması hususunda gerekli tedbirler alınmıştır.”denilmektedir. Sonuç olarak Bulguda ayrıntısı belirtildiği üzere projelerin bitiş tarihlerinin farklı olması ve yapılacak Ar-Ge harcamalarının büyük tutarlı olması nedeniyle yasal süre içerisinde kurum hisselerinin topluca kullanılması imkansız hale gelmektedir. Bu nedenle kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması açısından risk teşkil etmemesi için süre limitinin belirtilen hususlara göre oluşturulmasının bir başka deyişle kurum hisselerinin belli bir süreyle sınırlı olmaksızın Ar-Ge harcamalarında kullanılmak üzere kuruma bırakılması şeklinde düzenleme yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir. BULGU 11: Üniversitenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazlar Üzerinde Tesis Edilen İrtifak Hakkı İhalelerinde Mevzuata Aykırı İşlemlerin Bulunması Hacettepe Üniversitesinin mülkiyetinde bulunan taşınmazlar üzerinde irtifak hakkı tesis edilmek amacıyla 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun 51/g maddesi uyarınca pazarlık usulü ile ihale edilen işlere ilişkin olarak, ihale dosyalarının ve iç denetçi raporlarının incelenmesi sonucunda, aşağıda maddeler halinde belirtilen mevzuata aykırı işlemler tespit edilmiştir.

1. Üniversitenin özel mülkiyetinde bulunan bir taşınmaz üzerinde irtifak hakkı tesis etmek amacıyla 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun 51/g maddesine göre pazarlık usulü ile ihale edildiği anlaşılmıştır. 2886 sayılı Kanunun “İhalelerde kapalı teklif usulünün esas olduğu” başlıklı 36’ncı

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 40 maddesinde; “Bu Kanunun 1 inci maddesinde yazılı işlere ilişkin ihalelerde, tekliflerin gizli olarak verilmesini sağlayan kapalı teklif usulü esastır.” Aynı Kanunun Kanunun 51/g maddesinde pazarlık usulüyle ilgili olarak; “Kullanışlarının özelliği, idarelere yararlı olması veya ivediliği nedeniyle kapalı veya açık teklif yöntemleriyle ihalesi uygun görülmeyen, Devletin özel mülkiyetindeki taşınır ve taşınmaz malların kiralanması, trampası ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kiralanması ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi pazarlık usulüyle yapılabileceği” Belirtilmektedir. Nitekim Danıştay 13’üncü Dairesinin gerek 6874 karar numarası ile 21.10.2008 tarihinde bir belediye ile ilgili olarak vermiş olduğu temyiz kararı, gerekse Hacettepe Üniversitesinin Beytepe AVM ile ilgili olarak verdiği 23.03.2012 tarihli yürütmeyi durdurma kararı incelendiğinde; ilgili madde hükmünün Devletin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerler için uygulanabileceği, Hacettepe Üniversitesinin özel mülkiyetinde bulunan yerlerin Devletin özel mülkiyetinde bir yer gibi değerlendirilemeyeceği ve bu nedenle de Üniversitenin 2886 sayılı Kanunun 51/g maddesine göre hiçbir şekilde ihale yapılamayacağı belirtilmiştir. Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde söz konusu ihalelerin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun 51/g maddesine istinaden pazarlıkla yapılması mümkün değildir. 2.İrtifak hakkı tesisine ilişkin olarak imza altına alınan sözleşmelerin resmi şekilde düzenlenmediği ve tapuya tescil işlemlerinin yapılmadığı görülmüştür. 4721 Sayılı Medeni Kanunun 780 ve 781’inci maddelerinde İrtifak Hakkının Kurulması düzenlenmiştir. Söz konusu maddeler ‘Tescil’ ve ‘Sözleşmeyi’ düzenlemiştir. Buna göre irtifak hakkının kurulabilmesi için tapu kütüğüne tescil edilmesi ve irtifak hakkının kurulmasına ilişkin sözleşmenin resmi bir şekilde düzenlenmesi gereklidir. Yapılan incelemelerde, üniversite tarafından irtifak hakkı tesis edilen tüm taşınmazlara ilişkin akdedilen sözleşmelerin resmi şekilde yapılmadığı, öğrenci yurdu yapılması hariç diğer tüm irtifak hakkı tesislerinde tapuya tescil işlemleri gerçekleştirilmediği görülmüştür. Türk Borçlar Kanunu 12/2 maddesine göre, kanunun sıhhat şartı olarak aradığı şekle uyulmadan yapılan sözleşme hükümsüzdür. Bu hükümsüzlük mutlak butlandır, yani kesin hükümsüzlüktür. Bundan dolayı bu hükümsüzlük, zamanın geçmesiyle veya icazetle ortadan kalkmaz, herkes

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 41 tarafından ileri sürülebilir ve hakim tarafından resen nazara alınması gerekir. 3. 2886 sayılı Kanunun “Tahmin Edilen Bedelin Tespiti” başlıklı 9’ncu maddesine aykırı olarak ihalelerde, irtifak hakkı süresinin tespitine ilişkin maliyet-gelir analizi yapılmadığı, yatırımın ne kadar sürede başabaş noktasına ulaşacağına ilişkin hesap tutanaklarının ihale işlem dosyasında bulunmadığı, edimler arası dengenin gözetilmediği tespit edilmiştir. 4. Sıhhiye Yerleşkesinde bulunan taşınmaz üzerinde irtifak hakkı tesisi suretiyle kapalı otopark yapılmasına ilişkin ihale işlemleri incelendiğinde; ihale öncesi idare tarafından imar mevzuatı açısından herhangi bir ön çalışmanın yapılmadığı, irtifak hakkı ihalesine konu edilemeyecek mülkiyeti Ankara Büyükşehir Belediyesine ait intifa hakkı üniversiteye ait olan 5 no’lu otoparkın Üniversite Yönetim Kurulu kararı ile yetki verilmemesine rağmen ihale ve sözleşmesine dahil edildiği görülmüştür. Otopark yapılmasına ilişkin irtifak hakkı sözleşmesi 21.09.2012 tarihli Rektörlük Makamı Oluru ile feshedilerek taşınmazın tahliye edilmesi Üniversite tarafından ihtarname ile firmaya bildirilmiştir. Firma ile uzlaşma sağlanamamış ve konu yargıya intikal ettirilmiş olup yargı süreci halen devam etmektedir. 5. Beytepe Alışveriş Merkezinin işletmecisi hak lehtarı ile sözleşme imzalanmış fakat daha önceki alt kiracıların ihalenin iptaline ilişkin açmış oldukları dava sonucunda irtifak hakkının iptal edildiği anlaşılmıştır. Danıştay 13’üncü Dairesinin 23.03.2012 tarih ve 2012/270 E. Sayılı kararı ile ihale konusu alışveriş merkezinin Üniversitenin özel mülkiyetinde bulunduğu sonucuna varılarak 2886 sayılı Kanunun 51 inci maddesinin g fıkrasına göre pazarlık usulüyle ihaleye çıkarılmak suretiyle irtifak hakkı verilmesinin hukuka uygun görülmeyerek işlemin yürütülmesinin durdurulmasına karar vermiştir. Anılan kararın uygulanmasını teminen Üniversite Yönetim Kurulu kararıyla söz konusu ihale iptal edilmiştir. İhalenin iptal edildiği, taşınmazın tahliye edilmesi gerektiği hususu Ankara 11inci Noterliği ihtarnamesi ile firmaya bildirilmiştir. Firmanın Alışveriş Merkezini haksız olarak kullanması nedeniyle Asliye Hukuk Mahkemesinin el atmanın önlenmesi ve fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 1.965.580,56 TL tutarında kullanım bedelinin faizi ile birlikte üniversiteye ödenmesi hususunda dava açıldığı ve yargı sürecinin devam ettiği belirtilmiştir. Firma tarafından uzlaşma talebinde bulunulmuş ve 13.12.2013 tarihli Hukuki Uyuşmazlık Değerlendirme Komisyon Raporuna göre uzlaşma sağlanamadığı sonucuna varılmıştır. Üniversite tarafından 11.08.2010 – 20.03.2013 tarihleri

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 42 arasındaki ecrimisil bedelinin tahsil edilmesi ve tahliye talebi ile dava açılmış olup dava süreci devam etmektedir.
6. Beytepe Kampüsünde Konaklama Tesisi yapılması işi için Üniversite Yönetim Kurulu tarafından “Yüksek standartta bir konaklama tesisinin irtifak hakkı tesis edilerek inşa ettirilmesi amacıyla Rektörlüğe yetki verildiği”, bu kararda sadece otel yapılmasına ilişkin yetkinin olduğu Beyaz Ev ile ilgili bir ifadenin bulunmadığı görülmüştür. Gerek Yönetim Kurulu Kararında gerek Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığının ihalenin yapılma gerekçesi ile ilgili söz konusu onayında gerekse Rektörlük Olurunda otel yapılması amacıyla irtifak hakkı verilmesi ihalesinden bahsedildiği ve buna yönelik yetki verildiği, Beyaz Ev yapılmasına ilişkin herhangi bir yetkiye yer verilmemesine rağmen, Beyaz Ev inşasının konaklama ihalesi ve şartnamesine sonradan eklendiği görülmüştür. Yönetim Kurulunun 29.02.2012 tarihli kararıyla hukuken geçerli olarak irtifak hakkı tesis edilmediği ve hak lehtarı firmanın henüz otel inşaatına başlamadığı yetki harici yapılan Beyaz Evin imar mevzuatına aykırı olarak inşa edildiği ve her iki tesis için yükümlülüklerin yerine getirilmediği gerekçesiyle irtifak hakkı tesisinden vazgeçilmesine karar vermiştir. Sözleşmenin feshi, taşınmazın tahliyesi ile sonuçlanması gereken hukuki süreçte anlaşmazlığın sulh yoluyla çözümüne yönelik sulh anlaşması imzalanmıştır. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitenin özel mülkiyetinde bulunan bir taşınmaz üzerinde irtifak hakkı tesis etmek amacıyla yapılan ihalelerin Üniversitemiz özel mülkiyetinde bulunan yerlerin Devletin özel mülkiyetinde bir yer gibi değerlendirilemeyeceği için 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 51/g maddesine göre pazarlıkla yapılamayacağı ifade edilmiştir. Mülkiyeti Üniversitemize ait olan taşınmazlar üzerinde irtifak hakkı tesis etmek amacıyla yapılacak ihalelerden önce Yüksek Öğretim Kurumundan izin alınarak ihale sürecine başlanmıştır. Örnek olarak Beytepe Yerleşkesi Pembe Köşk Yanında bulunan kantin ve kafeterya tesisleri ile ilgili 12.02.1999 tarihinde, Beytepe Yerleşkesi Fizik Mühendisliği yanında bulunan kantin ve kafeterya tesisleri ile ilgili 12.02.1999 tarihinde ve Sıhhiye Yerleşkesi O2 Parsel katlı otopark ve 332 Ada 3 Parsel üzerine inşa edilen otopark ile ilgili 17.02.2010 tarihinde Yüksek Öğretim Kurumundan izin alınmıştır. Bu izinler 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 51/g maddesine göre verilmiştir. Yapılan sözleşmelerin resmi şekilde düzenlenmediği ve tapu tescillerinin olmadığı belirtilmiştir. Bundan sonra yapılacak irtifak hakkı ihalelerinde sözleşmeler resmi bir şekilde düzenlenecek ve tapu tescil işlemleri yapılacaktır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 43 2886 Sayılı Kanunun ‘’Tahmin Edilen Bedelin Tespiti’’ başlıklı 9. Maddesine aykırı olarak ihalelerde; irtifak hakkı süresinin tespitin ilişkin maliyet-gelir analizi yapılmadığı, yatırımın ne kadar sürede başa başnoktasına ulaşacağına ilişkin hesap tutanaklarının ihale işlem dosyasında bulunmadığı, edimler arası dengenin gözetilmediği tespit edilmiştir. 26.05.2015 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan ‘’Hacettepe Üniversitesi Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik’’ ile tahmini bedel tespiti Genel Sekreterlik tarafından kurulan bir komisyon tarafından ilgili bulguda yer alan parametrelere göre değerlendirilerek tespiti sağlanmaktadır. Sıhhiye Yerleşkesinde bulunan kapalı otopark ile ilgili idare tarafından ihale öncesi idare tarafından imar mevzuatı açısından herhangi bir ön çalışma yapılmadığı, mülkiyeti Ankara Büyükşehir Belediyesine ait olan 5 nolu otoparkın Üniversite Yönetim Kurulu Kararı ile yetki verilmemesine rağmen ihale ve sözleşmeye dahil edildiği tespit edilmiştir. İlgili bulguda yer alan sebeplerden dolayı Üniversite Yönetim Kurulunun 29.02.2012 tarih ve 2012-296 sayılı kararı ile firma ile akdedilmiş olan irtifak hakkı sözleşmesinin dayanağının ortadan kalkması nedeniyle 21.09.2012 tarihli Rektörlük Makamı ile sözleşme fesih edilmiştir ve konu ile hukuki süreç devam etmektedir ve üniversitemizin Hukuk Müşavirliği tarafından takibi yapılmaktadır. Beytepe Alışveriş Merkezinin işletmecisi hak lehtarı ile sözleşme imzalamış fakat daha önceki alt kiracıların ihalenin iptaline ilişkin açmış oldukları dava sonucunda irtifak hakkının iptal edildiği, aynı zamanda 1.965.580,56 TL’lik borç ile ilgili Üniversitemizce dava açıldığı ve alt kiracılara tahliye tebligatlarının resmi yollar ile yapıldığı tespit edilmiştir. Söz konusu AVM içerisinde bulunan kapalı alanları yüklenici firmadan kiralayan alt kiracılara ve hak lehtarına noter yoluyla tahliye tebligatları yapılmış olup hem borç durumu ile ilgili hem tahliye ile ilgili hukuki süreç devam etmekte ve üniversitemizin Hukuk Müşavirliği tarafından takibi yapılmaktadır. Beytepe Yerleşkesinde Konaklama Tesisi yapılması işi için Üniversite Yönetim Kurulu tarafından “Yüksek standartta bir konaklama tesisin irtifak hakkı tesis edilerek inşa ettirilmesi amacıyla Rektörlüğe yetki verildiği’’ bu kararda sadece otel yapılmasına ilişkin yetkinin olduğu Beyaz Ev ile ilgili bir oluşumun gerek Yönetim Kurulu Kararında gerekse Rektörlük olurunda söz konusu olmadığı buna rağmen Beyaz Ev inşasının yapıldığı tespit edilmiştir. İlgili bulguda belirtilen sebeplerden dolayı 29.02.2012 tarihli karar ile irtifak hakkı tesisinden vazgeçilmiştir. Daha sonra bulguya söz konusu olan Beyaz Ev Üniversitemize devredilmiş ve işletmesi hali hazırda Üniversitemiz tarafından yürütülmektedir.”

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 44 Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta; mülkiyeti Üniversiteye ait taşınmazlar üzerinde irtifak hakkı tesis etmek amacıyla yapılacak ihalelerden önce Yükseköğretim Kurumundan izini alınarak ihale sürecine başlandığı belirtilse de bulgumuzda da belirtildiği üzere Üniversite mülkiyetindeki taşınmazlara Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerinin uygulanmayacağı ve anılan Danıştay kararları doğrultusunda irtifak hakkı tesislerinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun 51/g maddesine göre yapılamayacağı açıktır. Bundan sonra yapılacak ihalelerde sözleşmelerin resmi şekilde yapılıp tapuya tescil işlemlerinin yapılacağı belirtilse de söz konusu taşınmazlar için; 4721 Sayılı Medeni Kanunun 780 ve 781’inci maddelerinde irtifak hakkının kurulmasının tapu kütüğüne tescil edilmesi ve irtifak hakkının kurulmasına ilişkin sözleşmenin resmi bir şekilde düzenlenmesi gerekli iken bu hususa aykırı yapılan sözleşmenin hukuki geçerliliği bulunmadığı düşünülmektedir. 2886 sayılı Kanunun 9’uncu maddesine aykırı olarak bulguda belirtilen maliyet gelir analizinin yapılmadığına ilişkin hususta da 26.05.2015 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmelik ile buna ilişkin bir komisyon kurularak maliyet-gelir analizine ilişkin tespitlerin sağlandığı belirtilmiştir. Sıhhiye Yerleşkesinde bulunan kapalı otopark ile ilgili olarak bulguda belirttiğimiz sebeplerden dolayı sözleşme feshedilmiş ve hukuki sürecin devam ettiği belirtilmiştir. Beytepe Alışveriş Merkezinin de irtifak hakkı iptal edilmiş olup hem tahliyeye ilişkin hem de borç durumuna ilişkin hukuki sürecin devam ettiği belirtilmiştir. Hukuki sürecin devam ettiği işlere ilişkin idare tarafından mahkeme kararına göre gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir. Bir sonraki denetim yılında söz konusu hususa ilişkin kontrol işlemlerine devam edilecektir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 45 7. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI BİLANÇOSU AKTİF HESAPLAR PASİF HESAPLAR 1 Dönen Varlıklar 194.398.979,30 3 Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 27.265.791,42 10 Hazır Değerler 53.632.703,54 32 Faaliyet Borçları 394.824,14 102 Banka Hesabı 40.005.506,28 320 Bütçe Emanetleri Hesabı 394.824,14 104 Proje Özel Hesabı 13.627.197,26 33 Emanet Yabancı Kaynaklar 20.572.267,36 12 Faaliyet Alacakları 88.434.211,63 330 Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabı 487.894,54 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı 87.625.467,01 333 Emanetler Hesabı 20.084.372,82 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı 808.744,62 36 Ödenecek Diğer Yükümlülükler 6.298.199,92 14 Diğer Alacaklar 15.099.640,39 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar Hesabı 5.812.899,41 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı 15.099.640,39 361 Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri Hesabı 485.024,88 15 Stoklar 5.610.071,40 362 Fonlar veya Diğer Kamu İdareleri Adına Yapılan Tahsilat Hesabı 275,63 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı 5.610.071,40 39 Diğer Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 500,00 16 Ön Ödemeler 31.622.352,29 397 Sayım fazlaları hesabı 500,00 162 Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabı 26.778.384,21 4 Uzun vadeli yabancı kaynaklar 2.065.298,85 164 Akreditifler Hesabı 4.843.968,08 43 Diğer Borçlar 959.279,97 2 Duran Varlıklar 7.612.773.525 430 Alınan depozito ve teminatlar hesabı 959.279,97 22 Faaliyet Alacakları 808.607,70 48 Gelecek Yıllara Ait Gelirler ve Gider Tahakkukları 1.106.018,88 220 Gelirlerden Alacaklar Hesabı 808.607,70 480 Gelecek yıllara ait gelirler hesabı 1.106.018,88 24 Mali Duran Varlıklar 127.501,00 5 Öz Kaynaklar 7.777.841.413,7 7 241 Mal ve hizmet ür. Kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı 263.997,00 50 Net Değer 7.601.954.472,2 9 247 Sermaye taahhütleri hesabı -136.496,00 500 Net Değer Hesabı 7.601.954.472,2 9 25 Maddi Duran Varlıklar 7.562.187.578,9 2 57 Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları 79.838.175,24 250 Arazi ve Arsalar Hesabı 6.404.804.115,5 0 570 Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı 79.838.175,24 252 Binalar Hesabı 704.572.327,11 58 Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları -30.163.804,33 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı 248.901.280,53 580 Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları -30.163.804,33 254 Taşıtlar Hesabı 1.881.988,86 590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı 126.212.570,57 255 Demirbaşlar Hesabı 143.289.916,39
257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı (-) -113.895.643,24
258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı 172.633.593,77
26 Maddi Olmayan Duran Varlıklar 49.649.837,17

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 46 260 Haklar Hesabı 58.326.932,51
267 Diğer meddi olamaya duran varlıklar hesabı 64.654,87
268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı (-) -8.741.750,21
29 Diğer Duran Varlıklar 0,00
294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı 2.483.151,17
299 Birikmiş Amortismanlar Hesabı (-) -2.483.151,17
BORÇ TOPLAMI : 7.807.172.504,04 ALACAK TOPLAMI : 7.807.172.504,04 Bilanço Dipnotları 910 Teminat Mektupları Hesabı 24.627.032,61 911 Teminat Mektupları Emanetleri Hesabı 24.627.032,61 948 Başka Birimler Adına İzlenen Alacaklar Hesabı 10.258.822,72 949 Başka Birimler Adına İzlenen Alacak Emanetleri Hesabı 10.258.822,72 962 Bilimsel Projeler Hesabı 12.354.665,45 963 Bilimsel Projeler Karşılığı Hesabı 12.354.665,45 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2014–2015–2016 YILLARI FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU Hesap Kodu Yardımcı Hesap GİDERİN TÜRÜ 2014 2015 2016 Kod.1 TL TL TL 630 01 Personel Giderleri 327.143.136,64 398.162.346,56 452.848.987,00 630 02 Sos. Güv. Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 62.143.867,96 67.909.433,44 77.799.587,49 630 03 Mal Ve Hizmet Alım Giderleri 89.439.073,28 94.842.157,19 106.025.558,17 630 5 Cari Transferler 13.736.370,21 17.980.130,08 22.445.899,19 630 11 Değer Ve Miktar Değişimleri Giderleri 2.244.415,58 71.640.661,55 921.894,36 630 12 Gelirlerin Ret ve İadesinden Kaynaklanan Giderler 258.907,20 769.636,83 1.238.109,10 630 13 Amortisman Giderleri 15.079.188,58 17.058.539,16 25.910.903,21 630 14 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 17.088.291,14 15.041.326,40 15.725.823,89 630 20 Silinen Alacaklardan Kaynaklanan Giderler 415.726,37 4.213.863,14 1.001.978,92 630 25 Kamu İdarelerine Bed. Olarak Devr. Mali Olm. Var. Kay. Gid. - 6.245,55 1.329,05 630 30 Proje Kapsamında Yapılan Cari Giderler 106.979.837,78 67.169.173,44 57.462.021,79 630 99 Diğer Giderler 135.407,31 113.052.049,30 0,19 GİDERLER TOPLAMI (A) 634.664.222,05 867.845.562,64 761.382.092,36
Hesap Kodu Yardımcı Hesap GELİRİN TÜRÜ 2014 2015 2016 Kod.1 TL TL TL 600 03 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 71.664.156,39 46.401.319,66 44.419.662,40 600 04 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gel. 585.405.490,82 721.970.364,68 777.941.639,8 600 05 Diğer Gelirler 40.968.423,53 42.335.065,77 63.661.918,03 600 11 Değer ve Miktar Değişimleri Gelirleri 684.861,43 72.635.153,37 1.552.635,91 600 25 Kamu İd Bedelsiz Ol Al Mali Ol Var El Edilen Gel 283.124,28 18.806,79 GELİRLER TOPLAMI (B) 698.722.932,17 883.625.027,76 887.594.662,93
FAALİYET SONUCU [B-A] 64.058.710,12 15.779.465,12 126.212.570,57

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 47 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 48

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU

İÇİNDEKİLER

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ .......... 53
2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU ................................ 54
3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU ............................................................................................... 54
4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI ........................................... 54
5. DENETİM GÖRÜŞÜ .................................................................................................................... 56
6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER ............ 57
7. EKLER ........................................................................................................................................... 69

KISALTMALAR DMIS: Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi

TABLO LİSTESİ Tablo 1- 2012-2016 Yılları Gelir Gider Karşılaştırma Tablosu (TL) .................................... 62 Tablo 2- Gider Türlerine Göre Karşılaştırma Tablosu (TL) .................................................. 62 Tablo 3- Döner Sermaye Borç Durumu Tablosu (TL) .......................................................... 63

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 53

1. KAMU İDARESİNİN MALİ YAPISI VE MALİ TABLOLARI HAKKINDA BİLGİ Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü’nün, hesap ve işlemlerinin muhasebeleştirilmesi ile mali rapor ve tabloları, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 565 ve 573’üncü maddelerinde düzenlenen defter, cetvel ve tablolardan oluşmaktadır. Saymanlığın muhasebe kayıt işlemleri, Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. 2016 yılı bilançosunda sermayesi 18.087.828,06 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 162.901.889,99 TL’dir. Döner sermaye gelir toplamı 464.734.222,78 TL, gider toplamı 514.405.341,92 TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden zarar toplamı 49.671.119,14 TL’dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştay’a Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esasların 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştay’a gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetimin bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır.  Geçici ve kesin mizan,  Bilanço,  Gelir tablosu,  Kasa sayım tutanağı,  Banka mevcudu tespit tutanağı,  Satışların maliyeti tablosu,  Sermaye hareketleri tablosu,  Nakit akım tablosu,  Teminat mektupları sayım tutanağı,  Envanter defteri,  İşletme bütçesi, Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 54 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay'a sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 55 mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 56 5. DENETİM GÖRÜŞÜ Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2016 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 57 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Personelden Alacakların Muhasebe Sistemi Üzerinden İzlenememesi 01.05.2007 tarih ve sayılı 26509 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Hesabın niteliği” başlıklı 117’nci maddesinde 135- Personelden Alacaklar Hesabının, işletme personelinin işletmeye olan çeşitli borçlarının izlenmesi için kullanılacağı ve Yönetmeliğin 118’inci maddesinde de 135 Personelden Alacaklar Hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları açıklanmıştır. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin “Hüküm bulunmayan haller” başlıklı 599’uncu maddesinde: “Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile 30.12.2006 tarihli ve 26392 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin genel esasları, kıyasen uygulanır.” Denilmektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 83’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının b ve c bendlerinde; “b) Muhasebe birimlerince, kişilerden alacaklar hesabına kaydedilen alacakların her biri için ayrı bir tahsilat izleme dosyası açılır. Bu dosyalara, alacağın hesaplara alındığı malî yıl ile bu rakamlardan sonra gelmek üzere malî yılbaşında “1” den başlayarak verilen rakamlardan oluşan bir alacak sıra numarası verilir. Verilen alacak sıra numarası yazıyla merkezde strateji geliştirme birimine, merkez dışında takibe yetkili birime bildirilir. Bu numaralar aynı zamanda kişilerden alacaklar hesabı defterinin alacak sıra numarasını da oluşturur. Alacakların izlenmesi bu dosyalardan yapılır. c) Kişilerden alacaklar hesabına alınan tutarlar için (b) bendinde belirtildiği şekilde verilen alacak sıra numaraları, alacağın tamamı tahsil edilinceye kadar kullanılır. Bu alacaklar için tahakkuk ettirilerek faiz bölümüne kaydedilen tutarlara da alacağın aslına ait alacak sıra numarası verilir ve faiz tutarlarının tahsili de aynı dosyadan izlenir.” Denilmektedir. Açıklanan mevzuat esasları uyarınca personel tahsilat izleme dosyalarına alacak sıra numarası verilmesi gerekir. Tüm Döner Sermaye İşletmelerinin kullandığı muhasebe programı olan Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi, tahsilat izleme dosyalarına alacak sıra numarası

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 58 vermemektedir ve ayrıca alacağın hangi yıldan devrettiği görülememektedir. Sadece cari özet raporunda tek tek tahsilat izleme dosyalarına girildiğinde önceki yıldan devirler görülebilmektedir. Personelden alacakların takibinden sorumlu olan görevli, alacakları temel office programları üzerinden izlemektedir. Dolayısıyla personelden alacakların takibinin gereği gibi muhasebe sisteminden doğrudan yapılamaması bu hesabın bilançoda doğru ve güvenilir bilgi üretmesini engellemektedir. Kamu idaresi cevabında; “Bulgu 2 de bahsedilen hususlara katılıyoruz. DMİS muhasebe sisteminde “336.19 Personel ve Diğer Kişilerden Alacaklara Ait Emanetler” hesabı cari kart olarak gösterilmemektedir. Bu hesaplara ait kişi bazlı cari kartların DMİS sisteminde açılması gerekmektedir. Say 2000 i sisteminde olduğu gibi kişi borçlarının sağlıklı takibi açısından borçların kişi dosyalarından girilebilmesi, yıllar itibari ile borçların numaralandırılması ve kişi borçlarına ait faizlerin sistemde dosya girişinde hesaplanabilmesi önem arz etmektedir.” Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususun Döner Sermaye Mali Yönetim Sisteminden (DMIS) kaynaklandığını, DMİS muhasebe sisteminde “336.19 Personel ve Diğer Kişilerden Alacaklara Ait Emanetler” hesabı cari kart olarak gösterilmediğini, bu hesaplara ait kişi bazlı cari kartların DMİS sisteminde açılması gerektiği belirtilmiştir. Bulgu konusu personelden alacakların takibinin muhasebe sisteminden yapılamaması 135 Personelden Alacaklar Hesabının bilançoda doğru ve güvenilir bilgi üretmesini engellemektedir.
BULGU 2: Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemine İlişkin Muhasebe, Kayıt ve Raporlama Sorunlarının Bulunması Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi(DMIS), Döner sermayeli işletmelerin bütçe, muhasebe, harcama, personel, gelir ve taşınır işlemlerinin yürütülmesini sağlayan ortak bir web tabanlı uygulama yazılımı ile yöneticilerin sağlıklı, hızlı ve doğru karar vermelerini sağlayan yönetim bilgi sistemidir. “Döner Sermaye Harcama ve Muhasebe Bilişim Sistemi” ve “Döner Sermaye Yönetim Bilgi Sistemi” olmak üzere iki ana bölümden oluşmaktadır. Döner Sermaye Harcama ve Muhasebe Bilişim Sistemi aşağıdaki modüllerden oluşmaktadır. Bütçe Modülü, Muhasebe Modülü, Personel Modülü, Taşınır Modülü, Harcama Modülü, Gelir Modülü, Yönetim Modülü.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 59 Döner Sermaye Yönetim Bilgi Sistemi ile;  Karar vericilere, başta mali veriler olmak üzere, mali verilere etki eden diğer veriler hızlı ve doğru şekilde sunulacaktır.  İşletmelerin mali verileri, genel yönetim mali istatistikleriyle entegre edilecektir.  Karar vericilerin ihtiyaç duyduğu raporlar anlık, günlük, haftalık, aylık ya da yıllık olarak üretilecektir.  Kurumlar ve birimler arasında karşılaştırma yapma imkânı sağlanacaktır. 1-DMİS Personel Modülüne Ait Maaş Programında Oluşan Sorunlar;  DMİS personel modülü maaş hesaplama programında vergi matrahında virgülden sonraki son hane yazılamadığından önceki aydan gelen vergi matrahı takip eden döneme aktarılamamaktadır.  Mernis sistemi ile anlık veri paylaşımı yapılmadığından asgari geçim indirimi, eş ve çocuk yardımı hesaplamalarında yanlışlıklar olmaktadır.  Sistemde icra kesinti kalemleri pasif olduğundan kişinin tam borcu ve İcra Müdürlüğünün kaydı girilememektedir. Sistemde sadece kesinti kalemleri şeklinde bir alan olup, ilgili ayın kesinti tutarları girilebilmektedir. Bu nedenle kişilere ait ne kadar icra borcu olduğu, bunun ne kadarının ödendiği yönünde sistem üzerinde takip yapılamamaktadır. Kişi bazlı icra borç bakiye ve ödemelerinin ayrıntılı görülebileceği bir alana ihtiyaç bulunmaktadır.  Sistemde Kurum personeline ait sicil numaralarının kayıt edebileceği bir alan bulunmamaktadır.  Maaş hesaplamalarında 5434 ve 5510 sayılı Kanuna tabi personelin kesenek primleri farklı olduğundan sistemde personel bordro raporlarının buna göre hesaplamasına imkan veren parametrelerin düzenlenmesi gerekmektedir.  Sendikalı personel için sendika üye no alanı olmadığından sendika bilgileri girilen personelden bazılarına ait verilerin bir sonraki dönemde boş gelmesine neden olmaktadır.  Personel maaşından kesilerek SGK’ya ödenmesi gereken primlerin Kesenek Bilgi Sisteminden gönderilebilecek formatta raporlarının oluşturulabilmesi sağlanmalıdır.  Maaş hesaplandıktan sonra yapılması gerekli ek ve borç bordroları için ek ve borç bordro modülü bulunmamaktadır. Ayrıca borç bordro modülüne tahsilat ve faiz hesaplama ekranlarının eklenmesi faydalı olacaktır.  Radyasyona tabi alanlarda çalışan personelin fiili hizmet sürelerine ait hesaplama, bordro, SGK rapor formatları, e- bildirge işlemleri, fiili hizmet süresi zammına tabi olanların

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 60 ücretsiz ve şua izinlerinin takibi yapılamamaktadır.  Maaş bordro hesaplamalarında sistem çok uzun süre bekletme yaptığından zaman aşımı nedeniyle kullanıcıyı sistemden atmaktadır. Sehven yapılan işlemler için önceki işlemin silinerek düzeltme işlemi de yapılamamaktadır.  Maaş hesaplama modülü tamamen manuel çalıştığından terfi tarihleri, unvan değişiklikleri gibi personel hareketlerinde otomatik takip yapılamamaktadır.  Nisan 2017 tarihinde başlayacak Otomatik BES’ e ait sisteme veri giriş alanı bulunmamaktadır.  Aylıktan kesme cezasına ait kesinti alanı bulunmamaktadır.  Açığa alınan personelin 1/3 oranında maaşının ödenmesine yönelik bir hesaplama bulunmamaktadır.  M-27 maaş bordrolarının raporlarında en üst köşede yer alan taban aylık, aylık ve yan ödeme katsayıları eksik çıkmaktadır. Örneğin Aylık Katsayısı 0.096058 olması gerekirken 0.09605 olarak görülmektedir.  DMİS P-35 personel modülünde nöbet şablon verileri sistem içine alınınca nöbet ödemesinden sadece damga vergisi kesinti yapılması gerekirken şablonda icra, personelden alacaklar ve diğer kesintiler alanları ödeme emrine yansımaktadır. 2-DMİS Raporlar Modülüne Ait Sorunlar;  Geçmiş Yıllar raporlarında 2016 yılı yevmiye defteri ile cari kart raporları arasında tutarsızlık olduğundan yevmiyede yapılmış olan işlemler cari kart raporuna yansımamakta, bu da firmaların toplam alacaklarının yanlış hesaplanmasına neden olmaktadır.  Geçmiş yıllara ait raporlar MS Excel formatında alınamamaktadır.  Cari kart raporlarına yevmiye oluşturma tarihi bilgisinin de sütun olarak eklenmesi yapılacak olan ödemelerin planlanması açısından kolaylık sağlayacaktır. 3-DMİS Muhasebe İşlemlerine Ait Sorunlar;  Kişi ara (M-21) ekranı çok yavaş çalıştığından sistemin kesilmesine ve ciddi zaman kayıplarına yol açmaktadır.  M-21 Ödeme emri girişi yaparken KDV ve Damga Vergisi kesintilerinin otomatik olarak hesaplanmaması sistemde kullanıcıdan kaynaklı hatalara neden olmaktadır.  TC Kimlik No, Vergi Kimlik No ve İban Numarası gibi belirli bir karakter sayısına sahip tanımlamalarda gerekli karakter kontrolleri yapılmamaktadır. Sistemde karakter kontrolünün yapılması eksik veri girişlerinin yapılmasını engelleyecektir.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 61  M-21 Ödeme Emri ve Muhasebe İşlem Fişleri iptal edilememektedir.  Harcama sıralamasına göre işlemlerin yetersiz düzenlenmiş olması kullanıcılar için kolaylık sağlamaktan ziyade iş tekrarlarına yol açmaktadır. Sistem üzerinde taşınır aşamasından itibaren iş akış süreci izlenerek işlem yürütmek yerine yalnızca belirli alanlarda müdahil olup sistemin veri istemesi sıkıntılara yol açmaktadır. Örneğin, satın alma süreçlerinin Ekap ile entegre şekilde yapılandırılarak İhale Onay belgesinden yola çıkarak ödeme emrine kadar gelen sürecin izlenmesi sağlanmalıdır. Personele ilişkin gerekli sicil ve demografik bilgilerin tutulduğu bir personel modülü kurularak personele yapılacak ödemelerin takibi yapılmalıdır. İşlemler arasında entegrasyon sağlanmadığından mali süreçlerin birçoğu farklı otomasyon sistemleri tarafından yürütülmektedir. İş tekrarlarını önlemek adına ya bu otomasyon sistemlerine standartlar belirlenmeli ya da DMİS ile web servisler yolu ile çalıştırılmasının yolu açılmalıdır.  980 ve 981 nolu taahhüt hesaplarında işlem yapılırken aynı firmaya ait birden fazla faturanın yine aynı firmaya ait önceki ödeme emrinin onayına bağlı olması nedeni ile işlem yapılamaması gecikmelere neden olmaktadır.  Ödeme emri ve muhasebe işlem fişi veri girişleri yapılırken sistemin dışarı atması ve bu nedenle girilmiş olan verilerin de silinmesi zaman kaybı ve işlerin yetişmesi açısından sorun oluşturmaktadır.  336.19 Personel ve Diğer Kişilerden Alacaklara Ait Emanetler hesabı cari kart olarak gösterilmemektedir. Bu hesaplara ait kişi bazlı cari kartların açılması gerekmektedir.  Say 2000 i sisteminde olduğu gibi kişi borçlarının kişi dosyalarından girilebilmesi ve yıllar itibari ile borçlarının numaralandırılması, kişi borçlarına ait faizlerin sisteme dosya girişinde hesaplanabilmesi kişi borçlarının sağlıklı takibi açısından önem arz etmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Bulgu 4 de bahsedilen hususlara katılıyoruz. DMİS personel modülü maaş programında oluşan sorunlar, DMİS raporlama modülüne ait sorunlar ve DMİS muhasebe işlemlerine ait sorunlara ve söz konusu sorunların çözüm önerilerine ilişkin Muhasebat Genel Müdürlüğü ile sürekli irtibatta olup; uygulamada mevzuata göre birlikteliğin sağlanmasına yönelik gerek sözlü ve gerek yazılı bildirim yapılmaktadır.” Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresinin cevabında Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü olarak bulgu konusu edilen hususlara katıldıklarını belirtmişlerdir. Eksikliklerin giderilmesi için gerekli idari ve yasal düzenlemelerin yapılması gerekmektedir

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 62 BULGU 3: Uygulama ve Araştırma Hastane Döner Sermaye İşletmelerine Ait Mali Yapının Bozulmuş Olması 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58’inci maddesinde, döner sermaye işletmesi faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinde, kaynakların ekonomik, verimli ve tasarruflu kullanılması gerektiği ve yapılacak ödemelerde gelir-gider dengesinin gözetilmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır. Üniversite uygulama ve araştırma hastaneleri döner sermaye işletmesinde yürütülen faaliyetlerden elde edilen gelirlerin, döner sermayeden yapılan giderleri karşılayamadığı ve bu nedenle işletmelerin malî yapılarının bozulduğu, aşağıda yer verilen tablolardan anlaşılmaktadır. Sağlık Merkezleri Biriminin 2012-2016 mali yılları gelir ve gider bilgileri, yıllar itibariyle artış-azalış yüzdeleri ve gelirin gideri karşılama oranları aşağıdaki tabloda gösterilmektedir. Tablo 1- 2012-2016 Yılları Gelir Gider Karşılaştırma Tablosu (TL) Yıl Gelir Artış-Azalış % Gider Artış-Azalış % 2012 280.107.570,70 258.414.106,38
2013 261.301.252,67 -6,70% 294.592.586,57 14,00% 2014 310.993.564,16 19,00% 380.991.858,37 29,30% 2015 381.960.374,68 22,80% 493.341.340,63 29,50% 2016 425.738.631,19 11,50% 468.571.384,80 -5,00% Tablo 2’de 2016 yılında 2015 yılına ve 2015 yılında 2014 göre hangi gider türlerinde artış olduğu, görülmektedir. Tablo 2- Gider Türlerine Göre Karşılaştırma Tablosu (TL) Gider Türü 2014 2015 2014-2015 Artış – Azalış % 2016 2015 - 2016 Artış – Azalış % Personel Giderleri 49.456.342 58.576.650 18,40% 69.469.843 18,60% Ek Ödeme 97.567.729 107.266.283 9,90% 115.569.875 7,70% Ödenen Paylar 18.639.448 31.882.328 71,00% 23.312.258 -26,90% Doğalgaz, Su ve Elektrik Alımları 15.132.758 16.413.522 8,50% 13.166.130 -19,80% İlan Giderleri 66.292 96.720 45,90% 107.350 11,00% Malzeme ve Hizmet Alım Giderleri (Firma) 176.599.444 205.256.157 16,20% 221.420.651 7,90%

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 63 Yatırım Giderleri (Sermaye Harcamaları- Firma) 6.901.820 24.325.929 252,50% 6.311.167 -74,10% Diğer Olağan/Olağan Dışı Giderler ve Kombiyo Zararları 16.628.025 49.523.752 197,80% 19.214.111 -61,20% TOPLAM 380.991.858 493.341.341 29,50% 468.571.385 -5,02% 31.12.2016 tarihi itibari ile döner sermaye borç durumu aşağıdaki Tablo 3’te gösterilmiştir Tablo 3- Döner Sermaye Borç Durumu Tablosu (TL) Yılı Tutarı(TL) 2012 1.815.097,21 2013 16.453.779,55 2014 50.279.180,72 2015 85.739.790,06 2016 201.388.616,73 Toplam: 355.676.464,27 Toplam Firma Borcu 355.676.464,27 Vadesi Geçen Borç 269.971.102,94 Yapılan incelemeler sonucunda, üniversite uygulama ve araştırma hastanesi döner sermaye işletmesinin genel olarak gelirlerinin giderlerini karşılayamaması ile ilgili bazı nedenler aşağıda belirtilmiştir. Gelir Kaynaklı; 1-Fiyat tarifelerinin yıllar itibariyle maliyetlerin çok altında kalması ve yıllar itibari ile güncellenmemesi, 2-Verilen hizmetlerin niteliğinin diğer devlet hastanelerinden yüksek olması, bu hususun fiyat tarifelerinin belirlenmesinde göz ardı edilmesi, 3-Sadece üniversite hastanelerinde yapılan ve bu yüzden de Sağlık Uygulama Tebliği kapsamında olmayan, yani fatura edilemeyen işlemler oluşan gelir kaybı, 4-Üniversite Hastanelerinde süreklilik arz eden hizmet alımları ile maliyeti yüksek ve ileri teknoloji ürünü olan tıbbî cihazlar, tıbbi sarf malzemeleri, yerli ve ithal ilaçlar ve diğer alımlar için ciddi bir harcamanın yapılmasına rağmen sunulan hizmetlere ilişkin sunum maliyetlerinin henüz tespit edilmemesi,

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 64 5-Paket tedavi programlarından komplike durumlarda hastalar için harcanan ilaç ve tıbbi malzemelerin fiyatı paket fiyattan daha fazla olabilmesi, 6-Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan gelir kesintileri nedeni ile gerçekleşen zamansız tahsilat, 7-Üniversite hastanelerinin kapasitelerini yeterince kullanmadıkları, sağlık turizmi ve özel sigortadan elde edilen gelirlerin düşük olması, Gider Kaynaklı; 1-Tüm Personel ve Cari Giderlerin Döner Sermaye İşletmesinden Karşılanması:(Maaş ve denge tazminatı döner sermayeden ödenen 4-A, 4-B, 4-D’li personel ile hizmet alımlarında (temizlik, sekreterlik v.b.) çalıştırılan personelin mali yükü) 2- Uygulamalı eğitim maliyeti kapsamında yapılan giderlerin döner sermayeden karşılanması, 3- Bilimsel araştırma giderlerinin döner sermaye gelirlerinden desteklenmesi, 4-Yatırım ve Maddi duran varlıkların bakım ve onarımların artan maliyeti (22.01.2011 tarihinden itibaren tümüyle akredite edilmiş olan Hacettepe Üniversitesi Hastanelerinde JCI akreditasyonu kapsamında oluşan maliyet vb.) 5-Yeni maliyet kalemlerinin ortaya çıkışı (Tıbbi atık imhası, hasta veya yatak başı standartları vb.), 6-Nakit yetersizliği nedeniyle tedarikçilere ödemelerin zamanında yapılamaması nedeniyle satın alma maliyetlerinin artması, 7-Stok yönetimi eksikliği, Sayılan bu hususlara, genel ve özel bütçeden bu döner sermayelere aktarılan ve/veya esasen döner sermayeler tarafından karşılanması gerekirken özel ve genel bütçeden karşılanan giderler dahil değildir. 5018 Sayılı Kamu Malî Yönetimi Ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu başlıklı” 8'inci maddesine göre; Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur. Üniversite hastanelerinin sorunlarını yapısal ve kalıcı olarak çözmeye dönük öneriler geliştirilmelidir. Gelir gider dengesini sağlamaya yönelik gerekli yasal ve idari tedbirlerin alınması, söz konusu işletmelerin mali açıdan sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması açısından önem arz

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 65 etmektedir. Kamu idaresi cevabında;“Bulgu 5 de bahsedilen hususlara katılıyoruz. Denetim raporunda belirtilen gelir ve gider kaynaklı sorunları çözmeye yönelik aldığımız tedbirler ve öneriler şöyledir: a. Global Bütçe ve Fiyat Tariflerinin Belirlenmesinde İşletmelerin Dâhil Edilmesi: Sosyal Güvenlik Kurumu ile Üniversitemiz Sağlık Hizmetleri Birimleri Yönetim Kurulu arasında 2015 yılından itibaren Global Bütçe protokolü yapılmaktadır. Global Bütçe tutarlarının İşletmemizin mevcut finansal değerleri, mevzuat ve piyasa koşulları gibi faktörler göz önünde bulundurularak, finans dengesini sağlayacak şekilde bütçe rakamı belirlenmesi için SGK ile görüşmeler yapılmaktadır. Ayrıca fiyat tarifelerinin belirlenmesinde mutlaka ve bağlayıcı olarak hastanelerin rolü olması ve fiyat tarifesinin ilaç ve malzeme fiyatlarındaki artış yüzdesine, piyasa ve enflasyon koşullarına göre gerçek maliyet analizleri yapılarak belirlenmesi gerektiği düşünülmektedir. Bu husus Sosyal Güvenlik Kurumu ve Maliye Bakanlığı’na anlatılarak böyle bir yapı kurgusu talebinde bulunulmuştur. b. Gider Bazlı Global Bütçe: Maliye Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu ve Kalkınma Bakanlığı kapsamında gider bazlı global bütçe çalışmalarına 2016 yılının son döneminde başlanmıştır. Bu çalışmalar çerçevesinde Üniversite Hastanelerinin bütçe dengesini sağlamak için üç kurumun desteği gündemdedir. Personel maliyetleri, inşaat ve yatırım harcamaları, iaşe, elektrik, su ve doğalgaz giderleri gibi maliyetlerin bir kısmının gider bazlı global bütçe çalışmaları ile özel bütçeden karşılanabilir. c. Yatırım Harcamalarında Tasarrufa Gidilmesi: 2016 yılı için Döner Sermaye Bütçesi üzerinden zorunlu olmadıkça yatırım harcaması yapılmamış ve olabildiğince mevcutla idare etme yoluna gidilmiştir. Diğer taraftan yeni açılacak olan alanların inşaat ve cihaz alımları için ödenekler Kalkınma Bakanlığı’ndan talep edilerek, Bakanlıkça gönderilen ödenekler çerçevesinde alımlar yapılmaya çalışılmıştır. d. Etkin Stok Yönetimi: Hastanelerimizde stok takip işlemleri için NUCLEUS programı kullanılmaktadır. Bu program da 18/01/2007 tarih ve 26407 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Taşınır Mal Yönetmeliğine göre bütün işlemler tahsis edilmiş olup, bu yönetmelikte belirtilen esaslar çerçevesinde işlemler yürütülmektedir. Stok takibinde; yüklenici firma tarafından depolarımıza gelen malzemeler Taşınır Kayıt

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 66 Yetkilisi tarafından teslim alınarak Taşınır Geçici Alındı belgesi düzenlenir. Bu belgenin bir nüshası yüklenici firmaya teslim edilerek 19/12/2002 tarih ve 24968 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine dair yönetmelik uyarınca oluşturulan Muayene Komisyonu onayına sunulur. Komisyon onayından geçen malzemeler Taşınır İşlem Fişi düzenlenerek hastanemiz stoklarına kaydı yapılmaktadır. Stok kayıtlarına giren malzemeler talep eden bölümlere Taşınır İstek Belgesi karşılığında teslim edilerek kullanıma verilmesi sağlanmaktadır. Yapılan bu işlemler NUCLEUS programı tarafından ana depo stoklarından düşümü yapılarak talep eden bölüm stoklarına aktarılmakta oradan da kullanılan hasta üzerine çıkışı yapılmaktadır. Ayrıca ana depolarımızdan malzeme talebinde bulunan bölümlerimizin; haftalık, aylık ve yıllık malzeme talepleri tespit edilerek istatistiki veriler oluşturulmakta olup malzeme talepleri bu istatistiki verilere göre karşılanmaktadır. Bu sayede fazla malzeme tüketiminin önüne geçilmiştir. Depolarımızda bulunan malzemelere ait son kullanma tarihleri, kritik, minimum ve maksimum stok seviyeleri belirlenmiş olup kullanmakta olduğumuz programa entegre edilmiş ve ilgili kişilere günlük mail olarak gönderilmesi sağlanmıştır. Malzemelerin son kullanım tarihleri tarafımızdan programa yaptırılan yazılım ile karekod okuyucular kullanılarak otomatik olarak sisteme tanıtılmakta olup bu sayede oluşabilecek kullanıcı hatalarının da önüne geçilmesi sağlanmıştır. Ayrıca kullanılan programda hareket gören veya görmeyen malzemelere ait tüm verilere rahatlıkla ulaşılabilmektedir.”denilmektedir. Sonuç olarak Kaynağı ne olursa olsun anılan işletmelerin bulguda yer verilenler ve bunların dışındaki sorunların çözümüne yönelik işlemlerin yapılması zaruridir. Zira hali hazırda bu işletmelerin sürdürebilir mali yapıları bulunmamaktadır. Gelir gider dengesini sağlamaya yönelik gerekli yasal ve idari tedbirlerin alınması, söz konusu işletmelerin mali açıdan sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması açısından önem arz etmektedir. Yasal ve idari tedbirlerin yanı sıra işletme yönetimleri tarafından kaliteli eğitim ve sağlık hizmetlerinden ödün vermeyen yeni bir kaynak yönetiminin ortaya konulması başka bir zorunluluktur.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 67 BULGU 4: Şüpheli Ticari Alacaklar, İş Avansları, Personel Avansları ve Satıcılar Hesaplarının Borç ve Alacak Tutarlarının Gerçeği Yansıtmaması 128-Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı, 195-İş Avansları Hesabı, 196-Personel Avansları Hesabı ve 320-Satıcılar Hesabının kullanılan muhasebe sistemi nedeniyle Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğine aykırı olarak kaydedilmesi sonucunda borç ve alacak tutarlarının gerçeği yansıtmadığı tespit edilmiştir. 320-nolu hesap üzerinden örnek vermek gerekir ise söz konusu Yönetmeliğin 264 ve 265’inci maddelerine göre, döner sermayeli işletmeler tarafından satıcılara nakden veya hesaben yapılan ödemeler 320-nolu Hesabın borcuna kaydedilmelidir. Döner Sermaye İşletmesinin yevmiye kayıtları incelendiğinde, bir satıcıya yapılması gereken tüm tutarlar önce borçlandırılmakta, karşılığında satıcıya yapılan ödeme tutarı düşülmek suretiyle kalan tutar tekrar ilgili satıcılar hesabına kaydı yapılmaktadır. Bir başka deyişle, bir satıcıya ödeme yapılırken öncelikle söz konusu satıcıya ait tüm borçlar ödenmiş gibi hesabın borcuna kayıt edilmekte, daha sonra ise satıcılara olan toplam borçtan ödeme yapılan tutar düşülerek kalan tutar tekrar borçlandırılmaktadır. Böylece 320-Satıcılar Hesabı yapılan her bir ödeme işleminde ödenmeyen tutar kadar kalan borç tutarı kadar hem borç tutarı hem de alacak tutarı fazla kaydedilmiş olunmaktadır. Oysaki ilgili Yönetmeliğe göre işletmelerin yapmış oldukları ödeme tutarları kadar 320-Satıcılar Hesabını borçlandırılması ve yapılan ödemenin türüne göre de alacak hesabına kaydı yapılması gerekmektedir. Satıcılar tarafından temlik edilen kayıtların muhasebeleştirilmesi, icra işlemleri ve idari para cezalarının mahsubu aşamasında da sorun oluşmaktadır. Yukarıda izah edilen durum verilen avansların kapatılması aşamasında 195 ve 196 nolu hesaplarda, şüpheli alacakların kısmi tahsilinde de 128-nolu hesapta ortaya çıkmaktadır. Kullanılan muhasebe sistemi nedeniyle 128-Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabı, 195-İş Avansları Hesabı, 196-Personel Avansları Hesabı ve 320-Satıcılar Hesabının borç ve alacak tutarlarının mizanda fazla gösterilmesine neden olunduğu düşünülmektedir.
Kamu idaresi cevabında; "Bulgu 1 de bahsedilen hususlara katılıyoruz. Söz konusu hesapların DMİS muhasebe sisteminde mevzuata uygun olarak gerçeği yansıtacak şekilde hareketlilik görmesi için Muhasebat Genel Müdürlüğü’ne bildirim yapılmaktadır.” Denilmektedir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta, bulguda belirtilen hususa katıldıklarını belirterek söz konusu hesapların gerçeği yansıtacak şekilde izlenebilmesi için

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 68 Muhasebat Genel Müdürlüğüne bildirim yapılmaktadır denilmiştir. Bu kapsamda Söz konusu programdaki eksikliklerin giderilerek mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilirliğine katkı sağlanmalıdır.

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 69 7. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2016 YILI BİLANÇOSU HESAP KODU HESABIN ADI 2016
AKTİF VARLIKLAR 1-DÖNEN VARLIKLAR
A-Hazır Değerler 24.777.892,13 100 1-Kasa 7.779,06 101 2-Alınan Çekler
102 3-Bankalar 24.770.113,07
B-Menkul Kıymetler 0,00 110 1-Hisse Senetleri
111 2-Özel Kesim Tahvil ve Senetler
112 3-Kamu Kesimi Tahvil ,Senet ve Bonolar
118 4-Diğer Menkul Kıymetler
119 5-Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığı(-)
C-Ticari Alacaklar 106.944.720,70 120 1-Alıcılar 86.899.643,76 121 2-Alacak Senetleri
122 3-Alacak Senetleri Reeskontu(-)
123 4-Banka Kiredi Kartları 1.659.888,24 128 8-Şüpheli Diğer Alacaklar 22.141.304,83 129 9-Şüpheli Diğer Alacaklar Karşılığı(-) -3.756.116,13
D-Diğer Alacaklar 1.568.867,50 131 1-Ortaklardan Alacaklar
132 2-İştiraklerden Alacaklar
133 3-Bağlı Ortaklardan Alacaklar
134 4-İşletmeler Arası Mali Borçlardan Alacaklar 1.099.525,27 135 5-Personelden Alacaklar 275.516,40 136 6-Diğer Çeşitli Alacaklar 193.825,83 137 7-Diğer Alacak Senetleri Reeskontu (-)
138 8-Şüpheli Diğer Alacaklar
139 9-Şüpheli Diğer Alacaklar Karşılığı (-)
E-Stoklar 25.308.909,29 150 1-İlk Madde ve Malzeme 24.630.428,79 151 2-Yarı Mamüller 338.204,29 152 3-Mamüller 49.273,51 153 4-Ticari Mallar 291.002,70 157 5-Diğer Stoklar
158 6-Stok Değer Düşüklüğü Karşılığ (-)
159 7-Verilen Sipariş Avansları

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 70 F-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyeti 0,00 170 1-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri
179 2-Taşeronlara Verilen Avanslar
G-Gelecek Aylara Ait Giderler ve Gider Tahakkukları 4.301.500,37 180 1-Gelecek Aylara Ait Giderler 4.301.500,37 181 2-Gelir Tahakkukları
H-Diğer Dönen Varlıklar 0,00 190 1-Devreden KDV
198 8-Diğer Çeşitli Dönen Varlıklar
199 9-Diğer Dönen Varlıklar Karşılığı (-)
10-Merkez Şubeler Cari Hesabı
DÖNEN VARLIKLAR TOPLAMI 162.901.889,99
II- DURAN VARLIKLAR
A-Ticari Alacaklar 0,00 220 1-Alıcılar
221 2-Alacak Senetleri
222 3-Alacak Senetleri Reeskontu (-)
224 4-Kazanılmış Finansal Kiralama Faiz Gelirleri
226 5-Verilen Depozito ve Teminatlar
229 7-Şüpheli Diğer Ticari Alacaklar Karşılığı (-)
B-Diğer Alacaklar 0,00 231 1-Ortaklardan Alacaklar
232 2-İştiraklerden Alacaklar
233 3-Bağlı Ortaklardan Alacaklar
235 4-Personelden Alacaklar
236 5-Diğer Çeşitli Alacaklar
237 6-Şüpheli Diğer Alacak Senetleri Reeskontu (-)
239 7-Şüpheli Diğer Alacaklar Karşılığı (-)
C-Mali Duran Varlıklar 0,00 240 1-Bağlı Menkul Kıymetler
241 2-Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı
242 3-İştirakler
243 4-İştiraklare Sermaye Taahhütleri (-)
244 5-İştirakler Sermaye Payları
245 6-Bağlı Ortaklıklar
246 7-Bağlı Ortaklara Sermaye Taahhütleri (-)
247 8-Bağlı Ortaklık Sermaye Payları
248 9-Diğer Mali Duran Varlıklar
D-Maddi Duran Varlıklar 0,00 250 1-Arazi ve Arsalar
251 2-Yer altı ve Yerüstü Düzenleri
252 3-Binalar
253 4-Tesis Makine ve Cihazlar
254 5-Taşıtlar
255 6-Demirbaşlar
256 7-Diğer Maddi Duran Varlıklar
257 8-Birikmiş Amortismanlar (-)

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 71 258 9-Yapılmakta Olan Yatırımlar
259 10-Verilen Sipariş Avanları
E-Maddi Olmayan Duran Varlıklar 0,00 260 1-Haklar
261 2-Şerefiye
F-Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar 0,00 271 1-Arama Giderleri
272 2-Hazırlık ve Geliştirme Giderleri
G-Gelecek Yıllara Ait Gider ve Gelir Tahakkukları 0,00 280 1-Gelecek Yıllara Ait Giderler
281 2-Gelir Tahakkukları
H-Diğer Duran Varlıklar 0,00 291 1-Gelecek Yıllarda İndirilecek KDV
292 2-Diğer Katma Değer Vergisi
299 3-Birikmiş Amortismanlar (-)
DURAN VARLIKLAR TOPLAMI 0,00 AKTİF VARLIKLAR TOPLAMI 162.901.889,99 HES KOD HESABIN ADI 2016
PASİF ( KAYNAKLAR ) I-KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR
A-Kısa Vadeli İç Mali Borçlar 1.099.525,27 300 1-Banka Kredileri
301 2-Finansal Kiralama İşlemlerinden Borçlar
302 3-Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçları
303 4-İşletmeler Arası Mali Borçlar Hesabı 1.099.525,27 305 5-Çıkarılmış Bono ve Senetler
306 6-Çıkarılmış Diğer Menkul Kıymetler
308 7-Menkul Kıymetler İhraç Farkı (-)
309 8-Diğer Mali Borçlar
B-Ticari Borçlar 318.825.145,47 320 1-Satıcılar 318.363.646,67 321 2-Borç Senetleri
322 3-Borç Senetleri Reeskontu (-)
326 4-Alınan Depozito ve Teminatlar 461.498,80 329 5-Diğer Ticari Borçlar
C-Diğer Borçlar 203.053,90 331 1-Ortaklara Borçlar
332 2-İştiraklere Borçlar
335 3-Personele Borçlar 130.046,79 336 4-Diğer Çeşitli Borçlar 73.007,11 337 5-Diğer Borç Senetleri Reeskontu (-)
D-Alınan Avanslar 1.165.480,29 340 1-Alınan Sipariş Avansları 71.018,65

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 72 349 2-Alınan Diğer Avanslar 1.094.461,64
E-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakedişleri 0,00 350 1-Yıllara Yaygın Onarım ve Hakediş Bedelleri
351 2-Yıllara Yaygın Onarım ve Hakediş Bedelleri
F-Ödenecek Vergi ve Diğer Yükümlülükler 14.852.225,73 360 1-Ödenecek Vergi ve Fonlar 7.147.809,56 361 2-Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri 643.980,60 362 3-Ödenecek Döner Sermaye Yükümlülükleri 2.445.535,24 363 4-Ödenecek Döner Sermaye Katkı Payları 4.366.408,56 364 5-İstihkaklardan Vergi Borçları
367 6-Katma Değer Vergisi Tevkifatı
368 7-Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar
369 8-Ödenecek Diğer Yükümlülükler 248.491,77
G-Borç ve Gider Karşılıkları 2.620.452,42 370 1-Dönem Karı Vergi ve Diğer Yükümlülükler Karşılığı
371 2-Dönem Karının Peşin Ödenen Vergi ve Diğer Yükümlülükleri (-)
372 3-Kıdem Tazminatı Karşılığı 2.620.452,42 373 4-Maliyet Giderleri Karşılığı
379 5-Diğer Borç ve Gider Karşılıkları
H-Gelecek Aylara Ait Gelir ve Gider Tahakkukları 618.531,18 380 1-Gelecek Aylara Ait Gelirler
381 2-Gider Tahakkukları 618.531,18
I-Diğer Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 0,00 391 1-Hesaplanan KDV
392 2-Diğer KDV
393 3-Merkez ve Şubalar Cari Hesabı
397 4-Sayım ve Tesellüm Fazlaları
399 5-Diğer Çeşitli Yabancı Kaynaklar
KISA VADELİ YABANCI KAYNAKLAR TOPLAMI 339.384.414,26
II- UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR
A-Banka Borçları 0,00 400 1-Banka Kredileri
401 2-Finansal Kiralama İşlemlerinden Borçlar
405 3-Çıkarılmış Tahviller
407 4-Çıkarılmış Diğer Menkul Kıymetler
408 5-Menkul Kıymetler İhraç Farkı (-)
409 6-Diğer Mali Borçlar
B-Ticari Borçlar 40.206.502,89 420 1-Satıcılar 39.908.374,58 421 2-Borç Senetleri
422 3-Borç Senetleri Reeskontu (-)
426 4-Alınan Depozito ve Teminatlar 298.128,31 429 5-Diğer Ticari Borçlar
C-Diğer Borçlar 0,00 431 1-Ortaklar Borçlar
432 2-İştiraklere Borçlar
433 3-Bağlı Ortaklar Borçlar

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 73 436 4-Diğer Çeşitli Borçlar
437 5-Diğer Borç Senetleri Reeskontu (-)
438 6-Kamuya Ait Ertelenmiş /Taksitlendirilmiş Borçlar
D-Alınan Avanslar 0,00 440 1-Alınan Sipariş Avansları
449 2-Alınan Diğer Avansları
E-Borç ve Gider Karşılıkları 17.041.451,27 472 1-Kıdem Tazminatı Karşılığı 17.041.451,27 479 2-Diğer Borç ve Giderler
F-Gelecek Yıllara Ait Gelir ve Gider Tahakkukları 0,00 480 1-Gelecek Yıllara Ait Gelirler
481 2-Gider Tahakkukları
UZUN VADELİ YABANCI KAYNAKLAR TOPLAMI 57.247.954,16
III-ÖZKAYNAKLAR
A-Ödenmiş Sermaye 18.087.828,66 500 1-Sermaye 18.087.828,66 501 2-Ödenmemiş Sermaye (-)
B-Sermaye Yedekleri 0,00 522 1-M.D.V. Yeniden Değerleme Artışları
C-Kar Yedekleri 0,00 549 1-Özel Fonlar
570 D-Geçmiş Yıllar Karları 37.134.571,15 580 E-Geçmiş Yıl Zararları (-) 239.281.759,10
F-Dönem Net Karı -49.671.119,14 590 1-Dönem Net Karı 4.371.409,57 591 2-Dönem Net Zararı (-) 54.042.528,71
G-Dönem Net Zararı (-)
ÖZKAYNAKLAR TOPLAMI -233.730.478,43 PASİF KAYNAKLAR TOPLAMI 162.901.889,99 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETMESİ 2015-2016 YILLARI GELİR TABLOSU GELİR KALEMLERİ 2015 2016 A- BRÜT SATIŞLAR 406.299.318,70 460.980.587,49 1- Yurtiçi Satışlar 381.565.444,09 430.417.683,65 2- Yurtdışı Satışlar 217.726,69 177.115,84 3- Diğer Gelirler 24.516.147,92 30.385.788,00 B- SATIŞ İNDİRİMLERİ (-) 3.566.019,15 3.362.906,62 1- Satıştan İadeler (-) 3.341.978,44 3.145.193,28 2- Satış İskontoları (-)
3- Diğer İndirimler (-) 224.040,71 217.713,34

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 74 C- NET SATIŞLAR 402.733.299,55 457.617.680,87 D- SATIŞLARIN MALİYETİ (-) 435.935.506,29 449.955.363,54 1- Satılan Mamuller Maliyeti (-) 315.440,65 400.750,06 2- Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-) 272.815,71 127.598,99 3- Satılan Hizmet Maliyeti (-) 435.347.249,93 449.427.014,49 4- Diğer Satışların Maliyeti (-)
BRÜT SATIŞ KARI VE ZARARI -33.202.206,74 7.662.317,33 E- FAALİYET GİDERLERİ 38.430.842,35 27.461.983,73 1- Araştırma ve Geliştirme Giderleri (-) 72.681,65 2- Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri (-)
3- Genel Yönetim Giderleri (-) 38.430.842,35 27.389.302,08 FAALİYET KARI VEYA ZARARI -71.633.049,09 -19.799.666,40 F- DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KARLAR 17.073.835,04 6.198.670,05 1- Faiz Gelirleri 16.302.353,46 4.399.578,95 2- Kambiyo Karları 9.987,37 1.439,58 3- Faaliyetle İlgili Diğer Olağan Gelir ve Karlar 761.494,21 1.797.651,52 G- DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GİDER VE ZARARLAR (-) 61.381.590,23 21.502.441,21 1- Kambiyo Zararları (-) 879,12 153,20 2- Diğer Olağan Gider ve Zararlar 61.380.711,11 21.502.288,01 H- FİNANSMAN GİDERLERİ (-) 0,00 0,00 1- Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri (-)
2- Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri (-)
OLAĞAN KAR VEYA ZARAR -115.940.804,28 -35.103.437,56 I- OLAĞANDIŞI GELİR VE KARLAR 541.940,27 917.871,86 1- Önceki Dönem Gelir ve Karları 341,50 81.149,19 2- Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar 541.598,77 836.722,67 J- OLAĞANDIŞI GİDER VE ZARARLAR (-) 13.493,22 15.485.553,44 1- Çalışmayan Kısım Gider ve Zararları (-)
2- Önceki Dönem Gider ve Zararları (-) 2.655,00 15.485.553,44 3- Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) 10.838,22
DÖNEM KARI VEYA ZARARI -115.412.357,23 -49.671.119,14 K- DÖNEM KARI VERGİ VE DİĞ.YAS. YÜK. KARŞILIKLARI (-) 0,00 0,00 DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI -115.412.357,23 -49.671.119,14

T.C. Sayıştay Başkanlığı Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 75 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr