ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI SAYIŞTAY DENETİM RAPORU Ağustos 2017
İÇERİK ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU 1 ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI PERFORMANS DENETİM RAPORU 19
ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Tablo 2- 2016 yılı Bütçe Gelir Gerçekleşmeleri (TL) AÇIKLAMA Bütçe Tahmini Gerçekleşen Gelir Toplamı Gerçekleşme Oranı(%) BÜTÇE GELİRLERİ TOPLAMI 98.361.000,00 94.896.524,85 % 96 Kurumun 2016 Yılı gerçekleşen Faaliyet Gelirleri Toplamı 105.608.944,71 TL, Faaliyet Giderleri Toplamı 92.637.737,61 TL' dir. Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar'ın 5 inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aşağıda yer alanlar denetime sunulmuş olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8 inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır. Birleştirilmiş veriler defteri, Geçici ve kesin mizan, Bilanço, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı, Değerli kağıtlar sayım tutanağı, Taşınır kesin hesap cetveli ile taşınır hesabı icmal cetveli , Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu . Denetim görüşü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 5. DENETİM GÖRÜŞÜ 2016 yılına ilişkin ekte yer alan mali rapor ve tabloların tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6 6. DENETİM GÖRÜŞÜNÜ ETKİLEMEYEN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER BULGU 1: Gelecek Aylara Ait Giderler Hesabının Kullanılmaması Çankırı Karatekin Üniversitesinin 2016 yılı muhasebe işlemlerinin incelenmesi neticesinde, üniversite tarafından Çankırı ili PTT Başmüdürlüğünden kiralanan taşınmaza ilişkin kira ödemelerinin 3 aylık sürelerde ve peşin olarak yapıldığı görülmüştür. Ancak yapılan bu ödemelere ilişkin muhasebe kayıtlarında 180-Gelecek Aylara Ait Giderler hesabı kullanılmamaktadır. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 115 inci maddesinde; 180- Gelecek Aylara Ait Giderler hesabının içinde bulunulan dönemde ortaya çıkan ancak, gelecek aylara ait olan peşin ödenmiş giderler ile duran varlıklar ana hesap grubundaki gelecek yıllara ait giderler hesabında kayıtlı tutarlardan takip eden faaliyet döneminde tahakkuk edecek olanların izlenmesi amacıyla kullanılacağı ifade edilmektedir. Ayrıca özel bütçeli idarelere ilişkin detaylı hesap planına göre de 180- Gelecek Aylara Ait Giderler hesabı gelecek aylara ait giderlerin muhasebe kaydına alınması amacıyla kullanılmaktadır. Kurumun söz konusu işlemde 180- Gelecek Aylara Ait Giderler hesabını hiç kullanmaması 43.482,69 TL’nin bu hesapta izlenmemesine, dolayısıyla muhasebe verilerinin yanlış bilgi üretmesine neden olmaktadır. Bu itibarla, gelecek aylara ait giderlerin 180- Gelecek Aylara Ait Giderler hesabında izlenmemiş olması Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğine, özel bütçeli idarelere ilişkin detaylı hesap planına ve muhasebenin temel ilkelerinden sınıflandırma ilkesine aykırılık teşkil etmektedir. Kamu idaresi cevabında; Kamu idaresi cevabında özetle; Çankırı İli PTT Başmüdürlüğünden kiralanan taşınmazın kira ödemeleri aylık sürelerde ve peşin olarak yapıldığından 630-Giderler hesabının kullanıldığını; bundan sonraki süreçte peşin yapılacak ödemelerde 180- Gelecek Aylara Ait Giderler hesabının kullanılacağını belirtmiştir. Sonuç olarak Çankırı ili PTT Başmüdürlüğünden kiralanan taşınmaza ilişkin 3 aylık sürelerde ve peşin olarak yapılan ödemelerin muhasebeleştirilmesinde bundan sonraki süreçte 180- Gelecek Aylara Ait Giderler Hesabının kullanılacağı belirtilmiştir. Bu nedenle bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7 BULGU 2: İndirim, İade ve İskontolar Hesabının Kullanılmaması Çankırı Karatekin Üniversitesinin 2016 yılı muhasebe işlemlerinin incelenmesi neticesinde 610-İndirim, İade ve İskontolar hesabına kaydedilmesi gereken toplam 9.745,93 TL tutarındaki öğrenim gelirlerinden ret ve iadelerin (harç iadeleri), 630- Giderler hesabına kaydedildiği görülmüştür. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 397 nci maddesinde; 610- İndirim, İade ve İskontolar hesabının kamu idarelerinin asli faaliyetlerinden kaynaklanan mal veya hizmet satışlarına ilişkin olarak tahakkuk eden tutarlardan yapılan indirim, iade ve iskontoların izlenmesi amacıyla kullanılacağı ifade edilmektedir. Ayrıca özel bütçeli idarelere ilişkin detaylı hesap planına göre de 610- İndirim, İade ve İskontolar hesabı öğrenim gelirlerinden ret ve iadelerin (harç iadeleri) muhasebe kaydına alınması amacıyla kullanılmaktadır. Yapılan bu hata dolayısıyla; 630- Giderler hesabının borç toplamı olması gerekenden 9.745,93 TL tutarında fazla görünmektedir. Dolayısıyla muhasebe verileri yanlış bilgi üretmiş olmaktadır. Bu itibarla, öğrenim gelirlerinden ret ve iadelerin (harç iadeleri) 610-İndirim, İade ve İskontolar hesabına kaydedilmemiş olması Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğine, özel bütçeli idarelere ilişkin detaylı hesap planına ve muhasebenin temel ilkelerinden sınıflandırma ilkesine aykırılık teşkil etmektedir. Kamu idaresi cevabında; Kamu idaresi cevabında özetle; 2017 yılı içerisinde öğrenim gelirlerinden yapılan ret ve iadelerin (harç iadeleri) muhasebe kaydının yapılmasında Merkezi Yönelim Muhasebe Yönetmeliğinin 397'inci maddesi doğrultusunda 610 İndirim, İade ve İskontolar hesabının kullanılmaya başlandığını; 2017 yılından itibaren öğrenim gelirlerinden yapılacak ret ve iadelerin (harç iadeleri) 610 İndirim, İade ve İskontolar hesabına kaydedilmesine özen gösterileceğini belirtmiştir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevap yazısında, öğrenim gelirlerinden ret ve iadelerin (harç iadeleri) 2017 yılından itibaren 610- İndirim, İade ve İskontolar hesabına kaydedilmesi noktasında gerekli özenin gösterileceği ifade edilmiştir. Bu nedenle bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 3: Peşin Tahsil Edilen Kira Gelirlerinde İlgisine Göre Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı veya Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabının Kullanılmaması Çankırı Karatekin Üniversitesinin 2016 yılına ilişkin muhasebe işlemlerinin incelenmesi neticesinde, üniversite tarafından kiraya verilen yerlere ilişkin 3 (üç) aylık ya da 1
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 yıllık peşin olarak tahsil edilen kira gelirlerinin muhasebe kayıtlarına alınmasında ilgisine göre 380- Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabı veya 480- Gelecek Yıllara Ait Gelirler hesabının kullanılmadığı görülmüştür. 27.12.2014 tarihli ve 29218 (Mükerrer) sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 296 ıncı maddesinde 380- Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabının niteliği; “(1) Gelecek aylara ait gelirler hesabı, içinde bulunulan dönemde ortaya çıkan ancak, gelecek aylara ait olan peşin tahsil edilmiş gelirler ile uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubundaki gelecek yıllara ait gelirler hesabında kayıtlı tutarlardan tahakkuk zamanına bir yıldan az süre kalan peşin tahsil edilmiş gelirlerin izlenmesi için kullanılır.” şeklinde belirtilmiştir. Yönetmeliğin 297 inci ve 298 inci maddelerinde ise hesaba ilişkin işlemler ile hesabın işleyişi konuları düzenlenmiştir. Aynı yönetmeliğin 347 nci maddesinde; 480- Gelecek Yıllara Ait Gelirler hesabının, dönem içinde tahsil edilen ancak, gelecek yılların faaliyet hesaplarına dâhil edilecek olan gelirlerin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmektedir. Söz konusu yönetmeliğin 348 inci ve 349 uncu maddelerinde ise hesaba ilişkin işlemler ile hesabın işleyişi konuları düzenlenmiştir. Gelecek aylara ya da yıllara ait olan peşin tahsil edilen gelirlerin muhasebe kayıtlarına alınmasında 380- Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabı ya da 480- Gelecek Yıllara Ait Gelirler hesabının kullanılmaması hem Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğine aykırılık teşkil etmekte hem de muhasebenin temel kavramlarından olan “dönemsellik” kavramıyla çelişmektedir. Bu itibarla, dönem içinde tahsil edilmesine rağmen gelecek aylara ya da yıllara ait olan peşin tahsil edilen gelirlerin ilgisine göre, 380- Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabı ya da 480- Gelecek Yıllara Ait Gelirler hesabı kullanılarak muhasebe kayıtlarına alınması uygun olacaktır. Kamu idaresi cevabında; Kamu idaresi cevabında özetle; 2017 yılından itibaren gelecek aylara ya da yıllara ait peşin tahsil edilen kira gelirlerinin muhasebe kayıtlarına alınmasında ilgisine göre 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabı veya 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler hesabının kullanılarak muhasebe kayıtlarına alınmasına özen gösterileceğini belirtmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 Sonuç olarak Üniversite tarafından gönderilen cevap yazısında; 2017 yılından itibaren gelecek aylara ya da yıllara ait peşin tahsil edilen kira gelirlerinin muhasebe kayıtlarına alınmasında ilgisine göre 380- Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı veya 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabının kullanılmasına özen gösterileceği ifade edilmiştir. Bu nedenle bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir. BULGU 4: TÜBİTAK ve Üniversite Tarafından Desteklenen Projeler Kapsamında Alınan Dayanıklı Taşınırlar İçin Taşınır Teslim Belgesinin Düzenlenmemesi Çankırı Karatekin Üniversitesi ve TÜBİTAK tarafından desteklenen bilimsel araştırma projelerinin incelenmesi neticesinde, projeler kapsamında alınan dayanıklı taşınırların ilgili kişilere teslim ya da tahsis edilmesinde taşınır teslim belgelerinin düzenlenmediği görülmüştür. Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmeliğin (10.04.2002 tarihinde resmi gazetede yayımlandı.) 15 inci maddesinde “ Proje kapsamında alınan teçhizatlar ayniyat kaydını müteakip ilgili birimin ayniyat mutemedine zimmetlenir” denilmiştir. 26.10.2016 tarihinde yürürlüğe giren Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma Projeleri Hakkında Yönetmeliğin 15 inci maddesinin 3 üncü fıkrasında ise; proje kapsamında alınan dayanıklı taşınırların bunları kullanacak proje yürütücüsüne ya da belirleyeceği kişiye taşınır teslim belgesi ile teslim edileceği ifade edilmektedir. Ayrıca TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas ve Usuller’ in 9 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında; “Taşınır Mal Yönetmeliğinde “dayanıklı taşınırlar” olarak tanımlanan malzemelerin kurumun ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde muayene ve kabulü yapılarak kurum taşınırlarına projenin fiilen yürütüldüğü birim adına kaydedilir ve "Taşınır İşlem Fişinin bir örneği ödeme belgesine eklenir. Kaydedilen taşınır yürütücü veya uygun gördüğü bir proje personeli adına zimmet fişi düzenlenerek ilgili yürütücünün veya proje personelinin kullanımına tahsis edilir….” denilmektedir. Ancak TÜBİTAK tarafından desteklenen bilimsel araştırma projeleri kapsamında edinilen dayanıklı taşınırlara ilişkin olarak taşınır teslim belgelerinin düzenlenmediği görülmüştür. Yukarıdaki mevzuat hükümleri dikkate alındığında, söz konusu projeler kapsamında alınan dayanıklı taşınırların ilgili kişilere taşınır teslim belgesi düzenlenmek suretiyle teslim ya da tahsis edilmesi uygun olacaktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10 Kamu idaresi cevabında; Kamu idaresi cevabında özetle; TÜBİTAK ve Üniversite tarafından desteklenen projeler kapsamında alınan dayanıklı taşınırlar için taşınır teslim belgelerinin ilgili birimler tarafından düzenlenmesine rağmen ödeme emri belgelerine bağlanmadığını; bundan sonraki süreçte ödeme emri belgelerine taşınır teslim belgelerinin de ekleneceğini belirtmiştir. Sonuç olarak Kamu idaresi tarafından gönderilen cevap yazısında; TÜBİTAK ve Üniversite tarafından desteklenen bilimsel araştırma projeleri kapsamında alınan dayanıklı taşınırların ilgili kişilere teslim ya da tahsis edilmesinde taşınır teslim belgelerinin düzenlenmiş olmasına rağmen, ödeme emri belgelerine eklenmediği; bundan sonraki süreçte taşınır teslim belgelerinin ödeme emri belgelerine ekleneceği ifade edilmiştir. Bu nedenle bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11 7. EKLER Ek 1: Kamu İdaresi Mali Tabloları
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ 2016 YILI PERFORMANS DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 19
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 20 2. DENETLENEN KAMU İDARESİ YÖNETİMİNİN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve İdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına ilişkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmış olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştay’a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine ilişkin sistemlerin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine ilişkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 21 4. DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları ve Sayıştay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleştirilmesi ve yaygınlaştırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluşturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleştirilir. Bu çerçevede, Çankırı Karatekin Üniversitesinin yayımladığı 2012-2016 dönemine ait Stratejik Plan, 2016 yılı Performans Programı ve 2016 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenmiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 22 5. GENEL DEĞERLENDİRME Performans denetimi kapsamında 2012-2016 dönemi Stratejik Planın 5 inci uygulama yılı olup; 2016 yılı performans denetimi kapsamında Çankırı Karatekin Üniversitesinin yayımladığı 2012- 2016 dönemine ait Stratejik Plan, 2016 yılı Performans Programı ve 2016 yılı İdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiştir. Yapılan denetim sonucunda üniversitenin 2012-2016 dönemine ait Stratejik Planın "mevcudiyet" ve "zamanlılık" kriterine uygun, "sunum" kriterine ise kısmen uygun olduğu görülmüştür. Üniversite misyon ve vizyonunu gerçekleştirmek üzere 5 amaç, bu amaçların altında 17 performans hedefi ve bu hedeflere yönelik toplam 55 faaliyet ve 215 gösterge belirlemiştir. Amaçlar üst politika belgelerine uygun belirlenmiş ve hedefler de bunu gerçekleştirecek şekilde düzenlenmiştir. Amaç ve hedefler; "ilgili", bazıları "ölçülebilir" ve "iyi tanımlanmıştır". Ancak Stratejik Planda çok sayıda "amaç", "hedef", "faaliyet" ve "gösterge" belirlenmesi idarenin faaliyet raporuyla performans sonuçlarının ölçülmesini güçleştirmiştir. Üniversitenin 2016 yılı Performans Programı değerlendirildiğinde; programın zamanında hazırlandığı, "sunum" kriterine uyduğu görülmüştür. 2016 yılı için 17 performans hedefi ve buna ait 17 performans göstergesi belirlenmiştir. Kamu İdaresinin 2016 yılı Faaliyet Raporu değerlendirildiğinde raporun, "mevcudiyet", "zamanlılık" kriterine uygun ve "sunum" kriterine ise bulguda belirtilen hususlar hariç kısmen uygun hazırlandığı görülmüştür Üniversitenin faaliyet sonuçlarının ölçülmesi için herhangi bir yazışma süreci ya da detaylı bir bilişim programıyla oluşturulmuş veri kayıt sistemi bulunmamaktadır. Bu nedenle idarenin yıl boyunca gerçekleştirdiği faaliyetleri düzenli olarak izlemesi ve hedefler temelinde performansını ölçmesi mümkün gözükmemektedir. Bu nedenle Rapor, “doğrulanabilirlik” ve “geçerlilik/ikna edicilik” kriterleri açısından yeterince değerlendirilememiştir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 23 Üniversitenin faaliyet sonuçları hakkında raporlama yaparken, stratejik plan uygulamasının sistematik olarak takip edilmesini, uygulama sonuçlarının amaç ve hedeflerle kıyasla ölçülmesini ve belirli aralıklarla raporlanmasını sağlayan önceden tanımlanmış izleme ve değerlendirmeye yönelik kendine ait bir veri kayıt sistemi kurmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 24
6. DENETİM BULGULARI
A. Stratejik Planın Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular
BULGU 1: 2012-2016 Dönemi Stratejik Planın Beş Yıllık Gerçekleşmesine İlişkin
Genel Değerlendirmesi.
Üniversitenin 5 yıllık Stratejik Plan dönemi 2016 yılında sona ermiştir. Bu nedenle 5
yıllık süreç için Stratejik Planda belirlenen her bir “amaç” a ilişkin "hedef ve göstergelerin”
gerçekleşme durumu ile faaliyetlerin uygulanıp uygulanmadığı incelenmiştir.
Kurumun kendine ait bir veri kayıt sisteminin olmaması ölçümü güçleştirmektedir.
Ayrıca ilk yıl göstergelerin ölçülebilir değerler olarak belirlenmemiş olması, amaç, hedef,
faaliyet ve göstergelerin sayıca çok olması yıllar bazında bir değerlendirme yapmayı
zorlaştırmaktadır.
Üniversitede henüz kendine ait bir veri kayıt sistemi kurulamamış olmasına rağmen,
yıllar bazında hedeflerin gerçekleşme durumu, birimlerden gelen bilgi ve belgeler
çerçevesinde, genel olarak değerlendirilmiştir. Yapılan bu değerlendirme kapsamında
faaliyetler ; “Gerçekleşen, Kısmen Gerçekleşen, Gerçekleştirilemeyen Faaliyetler olarak
tasnif edilerek 5 yıllık Stratejik Plan döneminin gerçekleşme durumu incelenilmeye
çalışılmıştır. Sonuç olarak; Stratejik Plandaki 5 amaca ilişkin belirlenen 17 hedefe dair
toplam 215 göstergeden büyük çoğunluğunun gerçekleştirildiği bildirilmesine ragmen,
azımsanmayacak bir oranın da kısmen gerçekleştirildiği, ya da hiç gerçekleştirilemediği
tespit edilmiştir.
Beş yıllık dönemde tanımlanan bütçe amaç ve hedefleri için planlanan bütçe hedefleri
ve bütçe gerçekleştirmelerini ele aldığımızda ise; Genel Yönetim Giderleri de eklenerek
toplam 364.062.000-TL başlangıç bütçesi öngörüldüğü, 5 yılın sonunda toplam
402.927.652,84 TL bütçeye ulaşıldığı, bütçe gerçekleşme oranının %110.68 olduğu
görülmüştür.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 25 Kamu idaresi cevabında; " Üniversitenin stratejik plan uygulamalarına yönelik veri kayıt sistemi bulunmamasına karşılık stratejik planın takibine ilişkin veriler Maliye Bakanlığının e-bütçe veri sistemine kayıt edilmektedir. Ayrıca birimlerden elde edilen veriler doğrultusunda stratejik planın gerçekleşme sonuçları tablosu oluşturulmakta ve planın izlenmesine yönelik faaliyet gerçekleşmektedir. Söz konusu tablo yıllık idare faaliyet raporu eki olarak sunulmakta ve ilgili kamu kurumlarına da gönderilmektedir. Gerçekleştirilemeyen faaliyet ve göstergelere ilişkin olarak hizmet öncelikleri ve kuruluş sürecinin gereklilikleri dikkate alınmış olup bazı faaliyet ve göstergeler dönem içerisinde elde olmayan sebeplerle gerçekleştirilememiştir. Ayrıca 2012-2016 dönemi Stratejik Plan çalışmalarına 2010 yılında başlanmış olup planın tamamlanma süreci 2016 yılında sona ermiştir.2010 yılı ile 2016 yılları arasındaki maaliyet artışları, hizmet gereklilikleri ve personel sayısındaki artış dikkate alındığında stratejik planın gerçekleştirilmesi amacıyla yapılan giderlerin makul düzeyde olduğu değerlendirilmektedir" demiştir. Sonuç olarak Veri kayıt sistemi; e-bütçeden ayrı olarak Kurumun performans hedefi veya göstergeye yönelik tüm performans bilgisinin toplandığı, analiz edildiği ve üretildiği bir sistem olup, 3 üncü bulgumuzun cevabında da belirtildiği gibi üniversitede mevcut değildir. Dolayısıyla konuya ilişkin olarak stratejik planın takibine ilişkin verilerin Maliye Bakanlığının e-bütçe veri sistemine kayıt edilmesi gerçeği, veri kayıt sistemi olduğu anlamına gelmemektedir. Cevapta belirtilen, birimlerden elde edilen veriler doğrultusunda üniversitenin oluşturduğu stratejik planın gerçekleşme sonuçları tablosu 2016 yılı İdare Faaliyet Raporunda 5 yıllık değerlendirme sonuçları olarak yer almaktadır. Bu sonuçlarda da, bulguda bahsettiğimiz faaliyetlerin tamamının gerçekleştirilemediği görülmektedir Gerçekleştirilemeyen faaliyet ve göstergelere ilişkin olarak hizmet öncelikleri ve kuruluş sürecinin gerekliliklerinin dikkate alınması, performans yönetiminin ruhuna aykırıdır. Burada asıl olan, Stratejik planın yıllık dilimlerindeki amaç, hedef ve göstergelerin aynen gerçekleşmesidir.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 26 Yine iddia edildiği üzere; beş yıl içindeki çeşitli maliyet artışlarının da hizmet gerekliliği ve personel artışı ile izah edilmesi kabul edilebilir değildir. Zira bu sonuç, Stratejik plan hazırlanırken yeterli fizibilite çalışmalarının yapılmadığı izlenimini doğurmuştur. B. Performans Programının Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesine İlişkin Bulgular BULGU 2: Faaliyet Raporunun Sunum Açısından Yasal Gerekliliklere Uygun Hazırlanmaması 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu 41 inci maddesi 5 inci fıkrasında “İdare faaliyet raporu, ilgili idare hakkındaki genel bilgilerle birlikte; kullanılan kaynakları, bütçe hedef ve gerçekleşmeleri ile meydana gelen sapmaların nedenlerini, varlık ve yükümlülükleri ile yardım yapılan birlik, kurum ve kuruluşların faaliyetlerine ilişkin bilgileri de kapsayan malî bilgileri; stratejik plan ve performans programı uyarınca yürütülen faaliyetleri ve performans bilgilerini içerecek şekilde düzenlenir.” Denilmiştir. 17.03.2006 tarih ve 26111 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Kamu İdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik “ in 18 inci maddesinde de, birim ve idare faaliyet raporlarının kapsamı düzenlenmiş ve; “ (1) Birim ve idare faaliyet raporları, aşağıda yer alan bölümleri ve bilgileri içerecek şekilde hazırlanır. …
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 27
şekil şartları da söz konusu Yönetmeliğin (1) nolu ekinde düzenlenmiş olup;
“…
A- Mali Bilgiler
3- Mali Denetim Sonuçları
B- Performans Bilgileri
1- Faaliyet ve Proje Bilgileri
2- Performans Sonuçları Tablosu
3- Performans Sonuçlarının Değerlendirilmesi
4- Performans Bilgi Sisteminin Değerlendirilmesi
…” şeklinde yer almıştır.
Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 yılı İdare Faaliyet Raporu, yukarıda yer alan
mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde ise; bütün yönleriyle yasal gerekliliklere
uygun olarak hazırlanmadığı görülmektedir.
Raporda yıllık hedef ve göstergelerinin gerçekleşme durumu ile meydana gelen
sapmaların nedenlerine ilişkin değerlendirmeler ile, iç ve dış mali denetim sonuçları hakkındaki
özet bilgilerin bulunmadığı, ayrıca performans sonuçları tablosu, performans sonuçlarıyla,
performans bilgi sisteminin de değerlendirilmediği belirlenmiştir.
Oysa ki performans esaslı bütçeleme anlayışında kurumların hedeflerini belirlemeleri,
bütçelerini bu hedefleri gerçekleştirme yönünde hesaplayarak kullanmaları ve yıl boyunca
gerçekleştirdikleri faaliyetlerle önceden belirlenen hedefleri ne ölçüde başardıklarını ölçmeleri,
bu ölçümün sonuçlarını ise faaliyet raporları aracılığıyla kamuoyu ve Parlamento ile
paylaşmaları gerekmektedir.
2016 Yılı İdare Faaliyet Raporunun; raporlama gerekliliklerinden "mevcudiyet" ve
"zamanlılık" kriterlerine uygun, bütün yönleriyle yasal gerekliliklere tam uygun
hazırlanmayışı nedeniyle de, "sunum" kriterine kısmen uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı
Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 28
Kamu idaresi cevabında; "2016 İdare Faaliyet Raporunun hazırlanmasına ilişkin
olarak üniversite içerisindeki süreç her ne kadar ocak ayı içerisinde başlamış olsa da ülkemizde
yaşanan olağanüstü süreçten kaynaklanan ve yöneticilerimizde meydana gelen değişiklik ile iş
süreçlerinde ortaya çıkan aksaklıklar nedeniyle söz konusu mevzuat hükümleri çerçevesinde
bir idare faaliyet raporu hazırlanamamıştır.
Elde edilen veriler doğrultusunda 2016 yılı faaliyet raporu tanzim edilmiş olup izleyen
dönemlerde hazırlanacak idare faaliyet raporlarında söz konusu mevzuat hükümleri dikkate
alınacaktır" demiştir.
Sonuç olarak Kamu idaresinin idare faaliyet raporlarını mevzuattaki yasal
gereklilikleri göz önüne alarak hazırlaması uygun olacaktır.
D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi ve Değerlendirilmesine İlişkin
Bulgular
BULGU 3: Kurumun Kendine Ait Veri Kayıt Sisteminin Olmaması.
Üniversitenin Veri Kayıt Sistemi olarak Maliye Bakanlığı e-bütçe sistemini kullandığı,
kayıt ve raporlama işlemlerini bu sistem üzerinden gerçekleştirdiği belirlenmiştir.
Ancak Kurumun performans yönetimine ilişkin ayrıca bir veri kayıt sistemi
bulunmamaktadır. Bu sistemin olmayışı performans yönetimi sistemi uygulamasının sistematik
olarak takip edilmesini, analiz edilip üretilmesini, risk değerlendirilmelerinin yapılmasını
olanaksız kılmaktadır.
Hesap verme sorumluluğunun sağlanması amacıyla; faaliyet raporunun performans
programıyla ve dolayısıyla stratejik Planla ilgisinin kurulması ve hedeflere yönelik
gerçekleştirilen faaliyetlerin sonuçlarının tümünün ölçülebilmesi, raporlanabilmesi için veri
kayıt sistemlerinin kurulması performans yönetim sisteminin işlemesini sağlayacaktır.
Kamu idaresi cevabında; " Üniversitenin iç kontrol eylem planı uygulama süreci 2009
yılında başlatılmış olup söz konusu eylem planı 2014 yılında revize edilmiştir. Belirtilen eylem
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 29 planı doğrultusunda üniversitenin yönetim bilgi sisteminin kurulması çalışmaları KFS-12 bilgi sistemleri kontrolleri başlığı altında ve BİS-13 başlığı altında eylem planına dahil edilmiş olup Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığınca eylem planının uygulaması ve yönetim bilgi sisteminin kurulmasına yönelik çalışmalar ilerleyen dönemlerde gerçekleştirilecektir." demiştir. Sonuç olarak Performans yönetimi sistemi uygulamasının sistematik olarak takip edilmesi, analiz edilip üretilmesi, risk değerlendirmelerinin yapılması için veri kayıt sistemlerinin kurulması adına başlatılan çalışmaların bir an önce sonuçlandırılması uygun olacaktır.
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 30
T.C. Sayıştay Başkanlığı Çankırı Karatekin Üniversitesi 2016 Yılı Performans Denetim Raporu 31 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr