2015 - GALATASARAY ÜNİVERSİTESİ.pdf
GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI SAYIġTAY DENETĠM RAPORU Ağustos 2016
ĠÇERĠK GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI DÜZENLĠLĠK DENETĠM RAPORU 1 GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ DÖNER SERMAYE ĠġLETMESĠ 2015 YILI DÜZENLĠLĠK DENETĠM RAPORU 23 GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI PERFORMANS DENETĠM RAPORU 49
GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI DÜZENLĠLĠK DENETĠM RAPORU
ĠÇĠNDEKĠLER
- KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ ......................... 1
- DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ............................................... 3
- SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................... 3
- DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI .......................................................... 3
- DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI ........................................................................................... 5
- DENETĠM GÖRÜġÜ ................................................................................................................................... 8
- DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER ........................... 9
- EKLER ........................................................................................................................................................ 19
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 1
- KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ Galatasaray Üniversitesi, bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kiĢiliğine sahip, özel bütçeli bir kuruluĢtur. Galatasaray Üniversitesi bütçesi, analitik bütçe hazırlama rehberi çerçevesinde hazırlanır. Uygulama sonuçları ve muhasebe iĢlemleri Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne göre yapılır. Bu bağlamda bütçe uygulama sonuçlarını göstermek üzere anılan Yönetmelik’in 539’uncu maddesinde sayılan mali tablolar düzenlenmektedir. Muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığının Say2000i saymanlık otomasyon sistemi üzerinden yürütülmektedir. Üniversitenin 2015 yılında bütçe ile verilen toplam ödeneği 60.958.000,00 TL’dir. Yıl içerisinde 4.235.961,33 TL aktarma/ekleme yapılmıĢtır. Neticede kullanılabilir bütçe ödeneği 65.193.961,33 TL olmuĢtur. Bu tutarın 51.963.814,58 TL si harcanmıĢtır. Bu durumda bütçe gerçekleĢme oranı % 79,71’dir. Bütçede 60.958.000,00 TL gelir tahmini yapılmıĢtır. Bütçe uygulama sonucunda 48.749.526,74 TL gelir elde edilmiĢtir. Gelir gerçekleĢme oranı % 80 olmuĢtur. Galatasaray Üniversitesinin 2015 yılı mali tablolarına göre gelir ve gider durumu aĢağıda gösterilmiĢtir. Tablo 1 – 2015 Yılı Bütçe Giderleri GerçekleĢmeleri (TL) AÇIKLAMA BaĢlangıç Ödeneği Toplam Ödenek Toplam Harcanan Bütçe GerçekleĢme Oranı (%) BÜTÇE GĠDERLERĠ TOPLAMI 60.958.000,00 65.193.961,33 51.963.814,58 79,71
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 2 Tablo 2 – 2015 Yılı Bütçe Gelir GerçekleĢmeleri (TL) AÇIKLAMA Bütçe Tahmini GerçekleĢen Gelir Toplamı GerçekleĢme Oranı (%) BÜTÇE GELĠRLERĠ TOPLAMI 60.958.000,00 48.749.526,74 80 Kurumun 2015 Yılı gerçekleĢen Faaliyet Gelirleri Toplamı 70.990.013,81 TL; Faaliyet Giderleri Toplamı 69.881.707,09 TL’dir. Kamu Ġdaresi Hesaplarının SayıĢtaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda SayıĢtaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aĢağıda yer alanlar denetime sunulmuĢ olup denetim bunlar ile usul ve esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıĢtır. BirleĢtirilmiĢ veriler defteri. Geçici ve kesin mizan. Bilanço. Kasa sayım tutanağı, Banka mevcudu tespit tutanağı, Alınan çekler sayım tutanağı, Menkul kıymet ve varlıklar sayım tutanağı, Teminat mektupları sayım tutanağı, Değerli kağıtlar sayım tutanağı, TaĢınır kesin hesap cetveli ile taĢınır hesabı icmal cetveli veya envanter defteri. Bütçe giderleri ve ödenekler tablosu, Bütçe gelirleri ekonomik sınıflandırılması tablosu, Faaliyet sonuçları tablosu. Denetim görüĢü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve faaliyet sonuçları tablosuna verilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 3 2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmıĢ olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına iliĢkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüĢtür.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 4 Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluĢturan hesap ve iĢlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleĢtirilmiĢtir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiĢtir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüĢü oluĢturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 5 5. DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Döner Sermaye ĠĢletmesi Sermaye Payının Tablolarda Yer Almaması Üniversiteye bağlı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesine taahhüt edilen ya da yerine getirilen sermaye taahhütlerinin ilgili hesaplarda izlenmemesi nedeniyle mali tablolarda döner sermayenin varlığı görülememektedir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 162’nci maddesine göre; “242 Döner Sermayeli Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı; kamu idarelerinin bütçelerine konulan ödeneklere dayanarak, döner sermayeli kuruluşlara verdikleri ayni ve nakdi sermayelerin izlenmesi için kullanılır.” Buna göre, sermaye katılımı tutarlarının döner sermayeli kuruluĢların öz kaynak hesaplarında karĢılık olarak yer alan tutarlarla eĢit olması gerekir. Diğer taraftan, Yönetmelik’in 165’inci maddesine göre; “kamu idarelerinin mali kuruluşlar, mal ve hizmet üreten kuruluşlar ve döner sermayeli kuruluşlarla ilgili sermaye taahhütlerinin izlenmesi için” 247 Sermaye Taahhütleri Hesabı kullanılmalıdır. 20 ġubat 2014 tarihli Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi Yönetmeliği’nde iĢletmenin sermaye limiti 100.000 (yüzbin) TL olarak yeniden belirlenmiĢtir. Bu husus dikkate alınarak, döner sermaye iĢletmesine ait sermaye tutarının taahhüt veya yerine getirilme durumuna göre Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 162,163,164 ve 165’inci maddeleri uyarınca kurum mali tablolarında yer alması sağlanmalıdır. Kamu idaresi cevabında; "Üniversitemizin Döner Sermaye ĠĢletmesi Yönetmeliğinde, bulguda da bahsedildiği üzere 20.02.2014 tarihindeki değiĢiklikle iĢletmenin sermaye limiti artırılarak 100.000 (yüz bin) TL olarak belirlenmiĢtir. Ancak bu artıĢın hangi kaynaktan karĢılanacağı yönünde bir karar alınmamıĢtır. Bu konu ile ilgili Üniversite Yönetim Kurulunca alınan karar; Döner Sermaye ĠĢletmesi sermayesinin öz gelirlerinden karĢılanması yönündedir. Hazineden bir taahhüt olmadığı için üniversitenin hesaplarında gözükmemektedir. Artırılan sermaye tutarı, Döner Sermaye ĠĢletmesi Müdürlüğünce kendi muhasebe kayıtlarına alınmıĢtır. Söz konusu Üniversite Yönetim Kurulu Kararı ektedir (EK-5)." denilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 6
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında Döner Sermaye ĠĢletmesi sermayesinde yapılan
artıĢın Üniversite Yönetim Kurulunca alınan karar doğrultusunda Döner Sermaye ĠĢletmesinin
öz gelirlerinden karĢılanacağı; bu nedenle üniversite hesaplarında yer almadığı ifade
edilmiĢtir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 164’üncü maddesinde konuya iliĢkin
düzenlemelere yer verilmiĢtir. Buna göre; bu Yönetmelik’in yürürlük tarihinden önce mevcut
olup hesaplarda yer almayan döner sermayeli kuruluĢlara yatırılan sermayelerden envanteri
yapılanlar, tespit edilen değerleri üzerinden 242 Döner Sermayeli KuruluĢlar Hesabına
Yatırılan Sermayeler hesabına borç, 500- Net Değer Hesabına alacak kaydedilmelidir.
Yine bu maddeye göre; döner sermayeli kuruluĢlara verilen sermayenin iĢletilmesi
sonucunda ortaya çıkan ve özel kanunlarında sermayeye eklenmesine yetki verilen karlar 242
nolu hesaba borç, 600 Gelirler hesabına alacak kaydedilir.
Sermaye artıĢının üniversite bütçesinden karĢılanmadığı böyle bir durumda söz konusu
kayıtların yapılması ile amaçlanan aslen üniversiteye ait olan kaynakların yine üniversite
tablolarında görünmesinin sağlanmasıdır. Buna göre sermaye artıĢından önceki sermaye
tutarının yukarıda verilen ilk düzenlemeye göre; artıĢ miktarının ise sonraki hükme göre
muhasebe kayıtlarında ve tablolarda yer alması sağlanmalıdır.
BULGU 2: Geçici Kabul ĠĢlemleri Yapılan Yatırımlara ĠliĢkin Tutarların Ġlgili
Maddi Duran Varlıklar Hesabına Aktarılmaması
Geçici kabul iĢlemleri yapılarak yapımı sona eren maddi duran varlık yatırımlarına
iliĢkin tutarların 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında devrettiği görülmüĢtür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesine göre; “yapılmakta
olan yatırımlar hesabı; kamu idarelerine ait yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan
her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin, geçici ve kesin kabul usulüne tabi
olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer
hallerde ise işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi
duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılır.” Yönetmelik’in 188/b-1
hükmüne göre; tamamlanıp geçici kabulü yapılan iĢlere iliĢkin tutarlar bu hesaba alacak, ilgili
maddi duran varlık hesabına borç kaydedilmelidir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 7
Bu çerçevede, bütçeye gider kaydıyla gerçekleĢtirilip yapılmakta olan yatırımlar
hesabına kaydedilen 1.848.564,35 TL harcamanın yapılan iĢler tamamlandığında ya da geçici
kabul iĢlemleri yapıldığında ilgili maddi duran varlık hesabına alınması gerekirken,
yapılmakta olan yatırımlar hesabında devrettiği tespit edilmiĢtir. 2014 yılı SayıĢtay Denetim
Raporunda da konu edilen bu durum, kurum mali tablolarında belirtilen tutar kadar yatırımın
devam ettiği izlenimi vermektedir.
Kamu idaresi cevabında; "Bütçeye gider kaydıyla gerçekleĢtirilip yapılmakta olan
yatırımlar hesabına kaydedilen 1.848.564,35 TL harcamanın yapılan iĢler tamamlandığından
ve geçici kabul iĢlemleri yapıldığından dolayı 28.04.2016 tarihli 2082 no’lu Muhasebe ĠĢlem
FiĢi (MĠF) ile 1.296.570,43 TL ve 2081 no’lu MĠF ile 416.706,92 TL, 29.04.2016 tarihli 2164
no’lu MĠF ile 34.574,00 TL, 29.04.2016 tarihli 2217 no’lu MĠF ile 53.985,00 TL, 2171 no’lu
MĠF ile 46.728,00 TL tutarları 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar hesabından çıkarılmıĢ olup,
TaĢınmaz Mal Yönetmeliğine istinaden Üniversitemizin TaĢınmazlarına yeni Sicil numaraları
verileceğinden dolayı ilgili maddi duran varlık hesabına alınamadığından 630 hesabında
giderleĢtirme iĢlemleri yapılmıĢtır (EK-3)." denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında yapılan açıklamalar hatalı uygulamanın bir
baĢka hatalı muhasebe uygulaması ile düzeltilmeye çalıĢıldığını ortaya çıkarmaktadır. Oysa ki
cevapta belirtilen taĢınmaz sicil iĢlemleri tamamlandıktan sonra bulgu konusu yapılan
tutarların gider yapılmak yerine ilgili varlık hesabına alınması gerekirdi.
Dolayısıyla, kurum tarafından gereken iĢlemlerin yapılmaması, 2015 yılı mali
tablolarında hataya sebebiyet vermiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 8 6. DENETĠM GÖRÜġÜ Galatasaray Üniversitesi 2015 yılına iliĢkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı "Maddi Duran Varlıklar" ve "Mali Duran Varlıklar" hesap alanları hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 9 7. DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER BULGU 1: Hizmet Alımı Kapsamında ÇalıĢtırılan Personel Ġçin Kıdem Tazminatı KarĢılıklarının Ayrılmaması Kurum bünyesinde 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanunu hükümleri çerçevesinde yapılan hizmet alımları kapsamında çalıĢtırılan iĢçiler için kıdem tazminatı karĢılıklarının ayrılmadığı ve ilgili hesapların mali tablolarda yer almadığı tespit edilmiĢtir. Kamu idarelerinde hizmet alımları kapsamında çalıĢan yüklenici iĢçilerinin haklarına yönelik olarak 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun ile değiĢiklik yapılmıĢ ve çalıĢanların kıdem tazminatlarının ödenmesi yükümlülüğü iĢçinin son çalıĢtığı kuruma verilmiĢtir. Anılan Kanun’un ilgili 8’inci madde hükümlerine aĢağıda yer verilmiĢtir: “4857 sayılı Kanun’un 112’nci maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir. 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları; a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından, b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. …"
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 10
4857 sayılı Kanun’da yapılan bu değiĢiklik ile kamu kurumlarında temizlik, güvenlik
gibi iĢlerde hizmet alımı suretiyle istihdam edilen personel için kamu idarelerine kıdem
tazminatı ödeme yükümlülüğü getirilmiĢtir. Bu durum, Genel Yönetim Muhasebe
Yönetmeliğince muhtemel risklere ve olaylara karĢı tedbirli olunması anlamına gelen
“ihtiyatlılık ilkesi” gereği kurumlar tarafından bu kapsamda çalıĢtırılan iĢçiler için kıdem
tazminatı karĢılığı ayrılması gerekliliğini ortaya çıkarmaktadır.
Bu sorumluluğun mali tablolarda bir karĢılığı bulunmaktadır. Buna göre, hizmet alımı
kapsamında çalıĢtırılan personelin son maaĢı üzerinden kıdem tazminatının hesaplanarak
472 Kıdem Tazminatları hesabına kaydedilmesi; kıdem tazminatına hak kazanarak yıl içinde
ayrılacağı öngörülen personel için ise 372 Kıdem Tazminatları Hesabının kullanılması
gerekmektedir.
Kamu idaresi cevabında; "Hizmet alımı kapsamında çalıĢtırılan personel için Kıdem
Tazminatı KarĢılıklarının ayrılması ile ilgili Ġdari ve Mali ĠĢler Daire BaĢkanlığına yazı
yazılmıĢtır. Söz konusu BaĢkanlıktan gelen 09/05/2016 tarihli ve 11976 sayılı yazıya
istinaden 10/05/2016 tarih ve 2334-2335 no’lu yevmiye kaydı ile Kıdem Tazminatı
KarĢılıkları ayrılarak muhasebe kayıtlarına alınmıĢtır (EK-6)" denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında sunulan bilgi ve belgelerden konuya iliĢkin
muhasebe kayıtlarının 2016 yılı içerisinde yapılmıĢ olduğu anlaĢılmaktadır. Bu durum,
idareye ait bir yükümlülüğün 2015 yılı mali tablolarına yansıtılamaması sonucunu
doğurmaktadır. Bu itibarla, sonraki denetim döneminde konunun bu yönüyle izlenmesi uygun
olacaktır.
BULGU 2: Kuruma Tahsisli TaĢınmazların Ġlgili Duran Varlıklar Ġçin Açılan
Yardımcı Hesaplarda Ġzlenmemesi
Kuruma tahsis edilmiĢ olan taĢınmazların ilgili duran varlıklar için açılan hesaplarda
izlenmediği görülmüĢtür.
Kamu Ġdarelerine Ait TaĢınmazların Kaydına ĠliĢkin Yönetmelik’in 5’inci maddesinin
birinci fıkrasında taĢınmaz kayıt ve kontrol iĢlemleri, “kamu idarelerine ait taşınmazların
mevcutlarla birlikte içinde bulunulan yılda çeşitli yollarla edinilenlerin ve elden
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 11 çıkarılanların miktar ve değer olarak takip edilmesi amacıyla kayıt altına alınması” olarak tanımlanmıĢ ve kayıtların belgeye dayanmasının esas olduğu belirtilmiĢtir. Anılan Yönetmelik’te 2014/6455 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değiĢiklikler yapılmıĢ, 5’inci maddeye eklenen ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralar ile taĢınmazların kullanım durumlarına göre hangi değerler üzerinden kayıtlara alınacağı düzenlenmiĢtir. Aynı Yönetmelik’in 10’uncu maddesinin değiĢik birinci fıkrasında ise; “Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazlar mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınır. Kamu idareleri taşınmazların cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar” hükmüne yer verilmiĢtir. Yönetmelik’in Geçici 1’inci maddesinde mevcut taĢınmazların kayıtlara alınmasına iliĢkin olarak yapılması gereken iĢlemler düzenlenmiĢ, 5’inci maddenin ikinci fıkrasına göre maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gereken taĢınmazların bu değerler üzerinden kayıtlara alınıncaya kadar ne Ģekilde kayıtlara alınacağı belirlenmiĢtir. Maddede ayrıca, Yönetmelik’in 5’inci maddesine göre yapılması gereken iĢlemlerin 31/12/2016 tarihine kadar tamamlanması gerektiği ifade edilmiĢtir. Diğer taraftan, mülkiyeti Hazineye veya diğer kamu idarelerine ait olup bir baĢka kamu idaresine tahsis edilen taĢınmazların tahsis edildikleri kamu idarelerinin mali tablolarında gösterilmesini teminen, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 130, 131 ve 132’nci maddeleri ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170, 172, 174, 176 ve 186’ncı maddelerinde gerekli düzenlemeler yapılarak, “250-Arazi ve Arsalar Hesabı”, “251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı” ve “252-Binalar Hesabı”nın detayında, tahsis edilen taĢınmazların izlenebilmesi amacıyla “02- Kamu İdaresinin Tahsis Ettiği Taşınmazlar” ve kamu idarelerine tahsisli olan taĢınmazların izlenebilmesi amacıyla da “03-Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar” olmak üzere, 41 Sıra No.lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliğinde yardımcı hesaplar belirlenmiĢ ve bu yardımcı hesaplar merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin detaylı hesap planına eklenmiĢtir. 27.04.2015 tarihli Muhasebat Genel Müdürlüğü genel yazısı ile tahsis iĢlemi kapsamında kamu idareleri ve muhasebe birimlerince yapılacak iĢlemler ayrıntılı olarak ve örnekleriyle açıklanmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 12 Bu açıklamalar doğrultusunda, üniversite tarafından düzenlenen taĢınmaz kayıt formları ile icmal cetvellerinin tapu kayıtlarındaki bilgiler doğrultusunda güncellenerek, taĢınmazların kaydına iliĢkin Yönetmelik’in 5’inci maddesinde öngörülen bedel tespit iĢlemleri 31.12.2016 tarihine kadar tamamlanmak üzere, tahsisli olarak kullanılan taĢınmazların ilgili duran varlıklar için belirlenen “03-Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar” yardımcı hesaplarında izlenmesi gerekmektedir. Kamu idaresi cevabında; "Üniversitemize ait taĢınmazların 2006 yılında envanteri yapılmıĢ olup, Hazineden tahsisli binalarımızın tahsis iĢlemleri için Ġstanbul Defterdarlığı ile 2015 yılında gerekli yazıĢmalar yapılarak muhasebe kayıtları düzenlenmiĢtir. TaĢınmaz envanterlerinin güncellemelerinin yapılması için, Üniversitemiz Strateji GeliĢtirme Daire BaĢkanlığınca Yapı ĠĢleri ve Teknik Daire BaĢkanlığına gönderilen yazılar ile taĢınmazların envanterlerinin güncellenmesi, sicil numaralarının verilmesi ve muhasebe kayıtlarının yapılması temin edilerek, taĢınmazların iĢ ve iĢlemlerinin 31.12.2016 tarihine kadar tamamlanması sağlanacaktır (EK-2)." denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında hazine adına kayıtlı olup üniversiteye tahsis edilmiĢ olan taĢınmazlara iliĢkin gerekli muhasebe kayıtlarının yapılmıĢ olduğu belirtilmiĢtir. Bu durum cevap ekinde gönderilen belgelerde de görülmüĢtür. Bununla birlikte bulgu konusu edilen diğer hususlarla ilgili çalıĢmaların 2016 yılı sonuna kadar tamamlanacağı ifade edilmiĢtir. Dolayısıyla, kurum taĢınmazlarıyla ilgili gereken iĢlemlerin zamanında yapılmaması, 2015 yılı mali tablolarında hataya sebebiyet vermiĢtir. BULGU 3: PeĢin Tahsil Edilen Kira Bedellerinin MuhasebeleĢtirilmesinde Muhasebe Yönetmeliğine Uyulmaması PeĢin tahsil edilen kira bedellerinin muhasebeleĢtirilmesinde Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne uyulmadığı tespit edilmiĢtir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 296’ncı maddesi 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabını düzenlemektedir. Maddeye göre bu hesap; “içinde bulunulan dönemde ortaya çıkan ancak gelecek aylara ait olan peşin tahsil edilmiş olan gelirler ile uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubundaki gelecek yıllara ait gelirler hesabında kayıtlı
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 13 tutarlardan tahakkuk zamanına bir yıldan az süre kalan peşin tahsil edilmiş gelirlerin izlenmesi için kullanılır.” Hesabın iĢleyiĢini düzenleyen 298’nci maddeye göre; peĢin tahsil edilen gelirlerin içinde bulunulan aya ait olan kısmı 600 Gelirler Hesabına, sonraki aylarda tahakkuk ettirilmesi gereken kısmı bu hesaba, içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemlerde tahakkuk ettirilmesi gerekenler 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak kaydedilerek izlenmelidir. Dönem sonunda 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabında yer alıp tahakkuk zamanına bir yıldan az süre kalan peĢin tahsil edilmiĢ gelirler 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabına aktarılır. 380 kodlu hesapta kayıtlı peĢin tahsil edilerek bütçeleĢtirilen gelirler de ilgili oldukları dönemde gelirler hesabına kaydedilmelidir. Kiracılarla yapılan sözleĢmeler gereği yıllık kira bedelinin peĢin olarak tahsil edildiği durumlarda, yukarıda belirtilen hükümlere uyulmadan muhasebeleĢtirme yapıldığı görülmektedir. Bu durum bütün gelirin cari yıl geliri olarak hesaplarda yer almasına neden olmaktadır. Dolayısıyla peĢin tahsil edilen kira gelirlerinin içinde bulunulan aya, sonraki aylara ya da yıla ait olan kısımlarının ayrıĢtırılarak muhasebeleĢtirilmesi gerekmektedir. Böylece genel kabul görmüĢ muhasebe ilkelerinden dönemsellik ilkesi gereği gelirler ait olduğu faaliyet dönemi içinde yer alacak ve dönem faaliyet sonucunun sağlıklı Ģekilde belirlenmesi sağlanacaktır. Kamu idaresi cevabında; "2016 yılından itibaren kiraya verilen yerlerden elde edilen gelirlere ait yenilenen sözleĢmelere iliĢkin olarak yapılan iĢlemler, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun olarak gerçekleĢtirilmektedir. Yapılan muhasebe kayıt örnekleri EK-7’de görülmektedir. 29.02.2016 tarihli 785, 786, 787, 788 no’lu yevmiye kayıtları ile Üniversitemizce, ĠĢ Bankasına ATM makinesi tahsis yerinin kiraya verilmesi ile ilgili 3 yıllık kira sözleĢmesinin 1 yıllık tutarının Banka tarafından peĢin olarak ödenmesine iliĢkin kayıtlar yapılmıĢtır (EK-7/1). Üniversitemiz ile Ses Gıda Turizm Ltd. ġti. arasında 2016 yılında imzalanan çay- kahve makineleri tahsis yerlerinin kiraya verilmesi ile ilgili sözleĢmenin bir yıllık tutarının söz konusu firma tarafından peĢin olarak ödenmesine iliĢkin kayıtlar yapılmıĢtır. 31.01.2016 tarih ve 270 no’lu MĠF ile 01.03.2016 tarih ve 780 no’lu MĠF ile kayıtlara alınmıĢtır (EK-7/2).
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 14
Üniversitemiz ile Medya Pazarlama A.ġ. arasındaki reklam panoları kira sözleĢmesi
iĢine iliĢkin kiralama iĢlemi, 31.01.2016 tarih ve 273 no’lu MĠF ile 19.02.2016 tarih ve 574
no’lu MĠF ile kayıtlarımıza alınmıĢtır (EK-7/3)." denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında, 2016 yılından itibaren kiraya verilen yerlerden
elde edilen gelirlere ait yenilenen sözleĢmelere iliĢkin olarak yapılan iĢlemlerin bulguda yer
verilen tespitler doğrultusunda ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun olarak
gerçekleĢtirildiği belirtilmiĢ ve buna iliĢkin muhasebe kayıtlarına cevap ekinde gönderilen
belgelerde yer verilmiĢtir.
Bahsedilen düzeltmeler, 2016 yılı muhasebe iĢlemlerini ilgilendirdiğinden, 2015 yılı mali
tablolarını etkilememektedir. Dolayısıyla, peĢin tahsil edilen kira bedelleri ile ilgili gereken
iĢlemlerin yapılmaması, 2015 yılı mali tablolarında hataya sebebiyet vermiĢtir.
BULGU 4: Yapımı Tamamlandığı Halde Uzun Yıllar Boyunca Atıl Bırakılan
TaĢınmazlar Olması ve Bu TaĢınmazlarda Önemli Hasar ve Kayıpların Görülmesi
Galatasaray Üniversitesi lehine irtifak hakkı tesis edilmiĢ olan arsa üzerinde, bütçe
kaynakları ile, 2008 yılında tamamlanarak kesin kabulü yapılan BahçeĢehir YerleĢkesi Kapalı
Spor Salonu ile BahçeĢehir YerleĢkesi 1. Etap ĠnĢaatı kapsamında 2010 yılında tamamlanarak
kesin kabulü yapılan Galatasaray Ġlköğretim Okulu binasının halen faaliyete sokulmadığı, 2.
Etap ĠnĢaat iĢi kapsamında 2011 yılında baĢlanmıĢ olan Ġlköğretim Yönetim Binası ĠnĢaatı
iĢinin durdurulmuĢ olduğu; söz konusu yapılarda kullanım dıĢı kalmaya bağlı olarak doğal
nedenler ve çalınma nedeniyle önemli ölçüde yıpranma, hasar ve kayıpların oluĢtuğu tespit
edilmiĢtir.
Bahsedilen binalarla ilgili olarak kurum bütçesinden Tablo 1’de ayrıntısı gösterilen ve
(yangın nedeniyle pek çok belgenin zayi olmasından ötürü) eldeki bilgilere göre
hesaplanabilen yaklaĢık 30 milyon TL (ilgili yıl fiyatlarıyla) yatırım harcaması yapılmıĢtır.
Büyük miktarda kamu harcaması yapılarak elde edilen bu taĢınmazların 5018 sayılı Kamu
Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 3/g maddesine göre kamu kaynağı olduğu açıktır. Bu
nedenle, bu taĢınmazların yönetimi kamu kaynaklarının kullanılmasına, yönetilmesine ve bu
iĢlemlerden doğacak sorumluluklara iliĢkin yasal hükümlere tabidir.
5018 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinde her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve
kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, bu iĢlemlerin yanı sıra kaynakların kötüye
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 15
kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından da sorumlu olacağı belirtilmektedir.
Kanun’un 48’inci maddesinde ise, kamu idarelerine ait malların yönetimi ve kullanımının
mevzuatında öngörülen kurallar dahilinde hizmetin amacına uygun olması gerektiği ve bu
hususta malların yönetimi veya kullanılması hususunda yetki verilenlerin sorumlu olduğu
ifade edilmektedir.
Yerinde yapılan incelemeler sonucunda, binaların çatı, duvar ve zeminlerinde çatlak,
su baskınına bağlı bozulma, kabarma gibi hasarların yanı sıra camlarda ve kapılarda kırılmalar
ve eksikler olduğu, söz konusu taĢınmazların korunmasına yönelik herhangi bir güvenlik
tedbirinin halen alınmadığı, adli kayıtlara da geçen hırsızlık olaylarına bağlı çeĢitli tesisat
malzemesi ve demirbaĢ kayıplarının yaĢandığı tespit edilmiĢtir. Bu tespitler yapılan ilk
incelemede görülen hususlar olup; hasar ve kayıpların boyutu detaylı bir teknik incelemeyle
ancak tespit edilebilecektir.
Bu durumda, büyük tutarda kamu yatırımı ile üniversitenin BahçeĢehir YerleĢkesinde
yapımı tamamlanan binaların uzun yıllar geçmesine rağmen faaliyete sokulmaması sonucunda
önemli bir kamu kaynağının atıl durumda kalarak hizmet amacına uygun kullanılmadığı
görülmektedir. Ayrıca binaların kullanım dıĢı kalması önemli hasar ve kayıplara neden
olmaktadır.
Tablo 1: Galatasaray Üniversitesi BahçeĢehir Kampüsü Harcamaları
Ġlköğretim Okulu ĠnĢaatı ( 2006-2010)
Yıl Toplam Ödenek Harcama
2006 1.134.500,00 1.133.135,12
2007 3.941.570,00 3.941.552,37
2008 7.008.000,00 7.007.878,52
2009 5.595.000,00 5.540.216,23
2010 4.500.000,00 + (670.000,00 )
= 5.170.000,00
5.169.999,35
(Ġlköğretim Altyapısı, çevre duvarları ve
sportif alanlar)
Toplam 22.849.070,00 22.792.781,59
Mamul Mal Alımları ( Ġlköğretim Okulunun Donanımı Ġçin )
Yıl Toplam Ödenek Harcama
2010
1.500.000,00 - (670.000,00)
= 830.000,00
454.340,41 (DMO)+ 359.894,10
=814.234,51
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 16
Ġlköğretim
Okulu Genel
Toplam 23.679.070,00 23.607.016,10
Spor Salonu
Yıl Toplam Ödenek Harcama
2005 400+500(SKS) = 900.000,00 379.553,00
2006 1.000.000,00 (SKS) 380.309,07
2007 400+500(SKS) = 900.000,00 556.991,27
2008 400.000,00 0,00
Toplam 3.200.000,00 1.316.853,34
Ġlköğretim Yönetim Binası ĠnĢaatı
Yıl Ġhale Bedeli Bedeli Harcama
2011 4.525.000+Kdv 545.732,19
2012 4.589.985,89
2013 843.322,64
Fiyat Farkı + ĠĢ
ArtiĢi 541.983,66
Toplam 5.066.983,66 + Kdv 5.979.040,72
Genel Toplam 29.966.365,89
Kamu idaresi cevabında; “Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu’nun “Denetim Bulguları” baĢlıklı 5. Bölümünde yer alan “BULGU 1”de, Ġstanbul Ġli,
Avcılar Ġlçesi, Kapadık Çiftliği Dereköy Yolu Mevkii’nde yer alan (Raporda “BahçeĢehir
YerleĢkesi” olarak anılmaktadır), 6 parselden oluĢan 156 dönüm taĢınmaz üzerinde atıl
bırakılan ve Kurum bütçesinden yatırım harcaması yapılarak inĢa edilen taĢınmazlarda
“kullanım dışı kalmaya bağlı olarak doğal nedenler ve çalınma nedeniyle önemli ölçüde
yıpranma, hasar ve kayıpların oluştuğu tespit edilmiştir.”.
28.04.1998 tarihinde MermeriĢ A.ġ. tarafından Galatasaray Eğitim Vakfı’na
bağıĢlanan, 31.03.2003 tarihinde ise Galatasaray Üniversitesi lehine üst hakkı verilen
taĢınmazlara iliĢkin olarak bağıĢçı tarafından bağıĢlama Ģartlarının yerine getirilmediği
gerekçesiyle Küçükçekmece 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’nde E. 2012/487 sayısıyla kayıtlı
üst hakkının ve bağıĢlamanın iptali davası açılmıĢtır. Söz konusu dava Mahkeme’nin
10.06.2014 tarihli ve K. 2014/308 sayılı kararı ile reddedilmiĢtir. Ancak temyiz incelemesi
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi önünde devam etmektedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 17 Üniversitemizce bağıĢın amacı doğrultusunda hazırlanan projeler kapsamında 2005 yılında spor salonu inĢaatına, 2006 yılında da Galatasaray Ġlköğretim Okulu binalarının 1.etap inĢaatına baĢlanmıĢ; her yıl kısıtlı bütçe ödeneklerinin imkanları içinde spor salonu ve ilkokul binalarının inĢaatlarına devam edilmiĢtir. Ancak 2009 yılında söz konusu taĢınmazların iliĢkin olduğu Nazım Ġmar Planı’na karĢı açılan davalar nedeniyle; 2010 yılında ise Tarım Ġl Müdürlüğü tarafından söz konusu taĢınmazın tarım arazisi olduğu iddiasıyla inĢaatlar durdurulmuĢtur. Mevcut durumda, yerinde yapılan bir incelemede de kuĢkuya yer olmayacak Ģekilde tespit edileceği gibi, binaların hiçbiri kullanılabilir durumda değildir. Çok ciddi kot farkları bulunan araziler üzerinde inĢa edilen binaların çevre düzenlemeleri de yapılmamıĢtır. Binaların üzerinde bulunduğu taĢınmazların Üniversitemiz tarafından kullanılabilmesinin hukuki dayanağı olan bağıĢ ve üst hakkı tesisi iĢlemlerinin iptaline iliĢkin uyuĢmazlığın Yargıtay önünde devam etmekte olduğu, inĢaatların tamamlanması ve yargılama sürecinin aleyhimize sonuçlanması ihtimalinde kamunun zarara uğratılacağı gözönünde bulundurularak, projenin tamamlanması için bir ödenek kullanılmamasının ve yargılama sürecinin sonucunun beklenmesinin daha uygun olacağı değerlendirilmiĢtir. Ancak inĢaatların mevcut halinin korunabilmesi için ekte sunulan 27.03.2015 tarihli, 104-916 sayılı ve 02.10.2015 tarihli, 305-2715 sayılı yazılarla Maliye Bakanlığı’ndan ilave özel güvenlik personeli tahsisatı talep edilmiĢ; bu talebimiz 2015 yılı sonunda karĢılanmıĢtır (EK-1). Ancak elektrik ve su hizmetlerinin bulunmadığı inĢaatlarda güvenlik personelinin barınma da dahil temel ihtiyaçlarının karĢılanması ve güvenlik hizmetinin kamera sistemleri aracılığıyla desteklenmesine yönelik çalıĢmalarımız devam etmektedir.” denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda bahsedilen binaların üzerinde bulunduğu taĢınmazların üniversite tarafından kullanılabilmesinin hukuki dayanağı olan bağıĢ ve üst hakkı tesisi iĢlemlerinin iptaline iliĢkin uyuĢmazlığın Yargıtay önünde devam etmekte olduğundan bahsedilmektedir. Öncelikle belirtmek gerekir ki Yargıtay önünde devam ettiği öne sürülen uyuĢmazlığa iliĢkin ilk davanın açılma tarihi 25/07/2012 olarak dosyada görülmektedir. Bulguda belirtildiği üzere gerek ilköğretim binasının gerekse spor salonu inĢaatlarının tamamlanma tarihleri bu tarihten çok öncesine gitmektedir. Bir baĢka ifade ile ortaya çıkan uyuĢmazlığın yapılan binaların kullanılmamasına gerekçe olarak gösterilmesi yerinde görülmemektedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 18 Bir diğer önemli nokta ise taĢınmazların inĢa edildiği parselin dava konusu kapsamında olmadığıdır. Bir baĢka anlatımla, uyuĢmazlık konusu olan parseller üzerinde herhangi bir yapı bulunmamaktadır. Söz konusu binaların üzerinde inĢa edildiği parsel ise bahsedilen davanın konusu değildir. Dava dosyasının incelenmesinden dava konusunun, Ģartlı bağıĢlanan parseller üzerinde bağıĢ Ģartı olan tesislerin yapılmaması olduğu anlaĢılmaktadır. Bulgu konusu yapılan binalar ise bağıĢ Ģartının yerine getirilmesine yönelik olarak inĢa edildiğinden bu binaların bulunduğu parselle ilgili bir dava söz konusu olmamakla birlikte açılmıĢ olan davadan bu binaların bulunduğu parselin etkilenmesi de söz konusu değildir. Bu nedenle, sonuçlandırılmayı bekleyen davanın bu binaların atıl bırakılmasına temel gerekçe olarak gösterilmesini kabul etmek mümkün görülmemektedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 19 8. EKLER Ek 1: Kamu Ġdaresi Mali Tabloları
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 20 GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI FAALĠYET SONUÇLARI TABLOSU Hesap Kodu Yardımcı Hesap GĠDERĠN TÜRÜ N-2 Yılı N-1 Yılı Cari Yıl (N) Kod.1 Kod.2 Kod.3 Kod.4 TL Kr TL Kr TL Kr 630 01 Personel Giderleri 25.519.855 5 28.557.667 15 33.041.558 2 630 02 Sos. Güv. Kurumlarına Devlet Primi Gid. 3.854.377 2 4.366.779 98 4.666.415 89 630 03 Mal Ve Hizmet Alım Giderleri 8.539.405 21 8.570.920 58 11.261.155 78 630 05 Cari Transferler 1.884.317 63 2.672.045 14 2.364.945 76 630 07 Sermaye Transferleri 0 0 0 0 0 0 630 11 Değer Ve Miktar DeğiĢimleri Giderleri 259.405 28 1.146.044 34 228.129 7 630 12 Gelirlerin Ret ve Ġadesinden Kaynaklanan Giderler 51.000 55 104.114 56 205.299 6 630 13 Amortisman Giderleri 215.196 60 199.200 78 16.585.645 84 630 14 Ġlk Madde ve Malzeme Giderleri 827.529 14 717.305 65 777.819 84
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 21
630 20 Silinen Alacaklardan Kaynaklanan
Giderler 0 0 0 0 0 0
630 30 Proje Kapsamında Yapılan Cari
Giderler 734.101 84 750.018 90 750.206 96
630 99 Diğer Giderler 108.419 35 0 76 530 87
GĠDERLER TOPLAMI (A) 41.993.607 67 47.084.097 84 69.881.707 9
Hesap
Kodu
Yardımcı Hes.
GELĠRĠN TÜRÜ
N-2 Yılı N-1 Yılı Cari Yıl (N)
Kod.1 Kod.2 Kod.3 Kod.4 TL Kr TL Kr TL Kr
600 03 TeĢebbüs ve Mülkiyet Gelirleri 7.555.033 86 7.822.928 59 9.106.783 56
600 04 Alınan BağıĢ ve Yardımlar ile Özel
Gel. 46.546.576 90 50.796.336 08 57.188.036 28
600 05 Diğer Gelirler 2.516.351 41 2.952.718 08 3.586.441 52
600 11 Değer ve Miktar DeğiĢimler 456.573 27 684.115 50 1.043.843 53
600 25
Kamu Ġd bedelsiz olarak al Mali ol
var el
elde edilen Gel
64.908 92
GELĠRLER TOPLAMI (B) 57.074.535 44 62.256.098 25 70.990.013 81
ĠNDĠRĠM, ĠADE VE ĠSKONTONUN TÜRÜ
610 3 (Ġndirim,Ġade,Ġskonto Toplamı) 0 0 0 00 00 0
610 4 0 0 0 0
ĠNDĠRĠM, ĠADE VE ĠSKONTO TOPLAMI (C) 0 0 0 0 0 0
NET GELĠR (D=B-C) 57.074.535 62.256.098 25 70.990.013 81
ENFLASYON DÜZELTMESĠ (E) 0 0 0 0 0 0
FAALĠYET SONUCU [D-(A+E)] (+ / -) 15.080.927 77 15.172.000 41 1.108.306 72
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 22 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ DÖNER SERMAYE ĠġLETMESĠ 2015 YILI DÜZENLĠLĠK DENETĠM RAPORU
ĠÇĠNDEKĠLER
- KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ ....................... 23
- DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ............................................. 24
- SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 24
- DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI ........................................................ 24
- DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI ......................................................................................... 26
- DENETĠM GÖRÜġÜ ................................................................................................................................. 28
- DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE DEĞERLENDĠRMELER ......................... 29
- EKLER ........................................................................................................................................................ 46
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 23
- KAMU ĠDARESĠNĠN MALĠ YAPISI VE MALĠ TABLOLARI HAKKINDA BĠLGĠ Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletme Müdürlüğünün, hesap ve iĢlemlerinin muhasebeleĢtirilmesi ile mali rapor ve tabloları, Döner Sermayeli ĠĢletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 565 ve 573’üncü maddelerinde düzenlenen defter, cetvel ve tablolardan oluĢmaktadır. Saymanlığın muhasebe kayıt iĢlemleri, Maliye Bakanlığı tarafından yönetilen Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi üzerinden yürütülmektedir. 2015 yılı bilançosunda sermayesi 10,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü 6.685.479,72 TL’dir. Döner sermaye gelir toplamı 5.183.684,00 TL, gider toplamı 3.329.301,55 TL olup, gelir tablosunda yılsonu itibariyle tahakkuk eden toplam kar 1.854.382,45 TL’dir. Kamu Ġdaresi Hesaplarının SayıĢtaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda SayıĢtaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden aĢağıda yer alanlar denetime sunulmuĢ olup denetimin bunlar ile usul ve esasların 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıĢtır. BirleĢtirilmiĢ veriler defteri Geçici ve kesin mizan Bilanço Gelir tablosu Kasa sayım tutanağı Banka mevcudu tespit tutanağı SatıĢların maliyeti tablosu Sermaye hareketleri tablosu Nakit akım tablosu Teminat mektupları sayım tutanağı Envanter defteri ĠĢletme bütçesi Denetim görüĢü, kamu idaresinin temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 24 2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmıĢ olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlıĢ beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin gelir, gider ve malları ile bunlara iliĢkin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna iliĢkin görüĢ bildirmek, mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmekle sorumludur. 4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları, SayıĢtay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir. Denetimler, kamu idaresinin hesap ve iĢlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına iliĢkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüĢtür.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 25 Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluĢturan hesap ve iĢlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleĢtirilmiĢtir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiĢtir. Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına iliĢkin tüm mali faaliyet, karar ve iĢlemleri ve bunlara iliĢkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluĢturmaktadır. Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüĢü oluĢturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 26 5. DENETĠM GÖRÜġÜNÜN DAYANAKLARI BULGU 1: Sermaye Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması Döner Sermaye ĠĢletmesine ait mali tablolarda iĢletme sermayesi olarak yer alan tutar gerçek durumu yansıtmamaktadır. Döner Sermayeli ĠĢletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 365’inci maddesine göre sermaye hesabı, iĢletmeye tahsis edilen sermaye tutarları ile öz kaynaklar ana hesap grubundaki diğer hesaplarda kayıtlı tutarlardan bu hesaba aktarılmasına karar verilenlerin izlenmesi için kullanılır. Hesabın iĢleyiĢini düzenleyen 366’ncı maddede ise “Taahhüt edilen veya artırılan sermaye tutarları bu hesaba alacak, bunlardan yerine getirilen kısım ilgili aktif hesaplara, yerine getirilmeyen kısım ise 501 Ödenmemiş Sermaye Hesabına borç kaydedilir.” hükmü yer almaktadır. Anılan muhasebe yönetmeliğinin 367’nci maddesine göre; ödenmemiĢ sermaye hesabı, iĢletmeye tahsis edilen sermayenin ödenmemiĢ kısmının izlenmesi için kullanılır. ÖdenmemiĢ sermaye hesabına iliĢkin borç ve alacak kayıtları ise aĢağıdaki gibidir: a) Borç
- Tahsis edilen sermayenin ödenmemiş kısmı bu hesaba, ödenen kısmı ödemenin şekline göre ilgili aktif hesaplara borç, 500 Sermaye Hesabına alacak kaydedilir.
- Artırılan sermaye tutarı bu hesaba borç, 500 Sermaye Hesabına alacak kaydedilir. b) Alacak
- Yerine getirilen sermaye taahhütleri tutarı bu hesaba alacak, taahhüdün yerine getirilme şekline göre ilgili aktif hesaplara borç kaydedilir. Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesinin faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, sermaye limitine ve iĢleyiĢine iliĢkin usul ve esasları düzenleyen 20 ġubat 2014 tarihli Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi Yönetmeliği’nde iĢletmenin sermaye limiti 100.000 (yüzbin) TL olarak belirlenmiĢtir. Kurum mali tablolarına bakıldığında, 500 Sermaye hesabında kayıtlı tutarın 10 TL olduğu görülmektedir. Bu nedenle, 2014 yılında iĢletmenin sermaye limitinde yapılan değiĢikliğe göre gerekli kayıtlar yapılmalı; mali tabloların iĢletmenin sermaye hesabına iliĢkin gerçek durumu yansıtması sağlanmalıdır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 27 Kamu idaresi cevabında; “Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu’nun “Denetim Bulguları” baĢlıklı 5. Bölümünde yer alan “BULGU 4”de, Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi Yönetmeliği’nde iĢletmenin sermaye limitinin 100.000 TL olarak belirlendiği, ancak Kurum mali tablolarına bakıldığında, 500 Sermaye hesabında kayıtlı tutarın 10 TL olduğunun görüldüğü, dolayısıyla Döner Sermaye ĠĢletmesine ait mali tablolarda iĢletme sermayesi olarak yer alan tutarın gerçek tutarı yansıtmadığı, 2014 yılında iĢletmenin sermaye limitinde yapılan değiĢikliğe göre gerekli kayıtların yapılması ve mali tabloların iĢletmenin sermaye hesabına iliĢkin gerçek durumu yansıtmasının sağlanması gerektiği tespitlerinde bulunulmuĢtur. Söz konusu tespit doğrultusunda, Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesinin Sermayesi 99.990.-TL ilave yapılarak 100.000.-TL’ye çıkartılmıĢtır. 26.04.2016 tarihli ve 879 yevmiye numaralı muhasebe iĢlem fiĢi ile de buna iliĢkin muhasebe kaydı yapılmıĢtır (EK–3).” denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulgu konusu ile ilgili muhasebe kayıtlarının yapılmıĢ olduğu bildirilmekle birlikte mali yıldan sonra yapılan kayıtlar ilgili yıl tablolarında görülen hatayı gidermemektedir. Konunun bir sonraki denetim döneminde sermayenin ödenme durumu da dikkate alınarak bu çerçevede ele alınması uygun olacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 28 6. DENETĠM GÖRÜġÜ Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 yılına iliĢkin yukarıda belirtilen ve ekte yer alan mali rapor ve tablolarının, “Denetim GörüĢünün Dayanakları” bölümünde açıklanan nedenlerden dolayı "ÖdenmiĢ Sermaye" hesap alanı hariç tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
29
7. DENETĠM GÖRÜġÜNÜ ETKĠLEMEYEN TESPĠT VE
DEĞERLENDĠRMELER
BULGU 1: Sürekli Eğitim Merkezi Bünyesinde Eğitim Programlarının
Düzenlenmesinde Mevzuata Uyulmaması
Döner Sermaye ĠĢletmesi bünyesinde faaliyet gösteren Galatasaray Üniversitesi
Sürekli Eğitim Uygulama ve AraĢtırma Merkezi (GSÜSEM) tarafından özel kuruluĢlarla
iĢbirliği içerisinde eğitim/sertifika programları düzenlendiği; bu iĢbirliğinin herhangi bir ihale
yapılmaksızın hazırlanan protokollere dayandırıldığı tespit edilmiĢtir.
GSÜSEM Yönetmeliği'ne göre GSÜSEM'in amaçları; "üniversitenin mezunlarının,
çalışanlarının ve toplumun her kesimindeki birey ve kurumların sürekli öğrenim
imkânlarından yararlanabilmeleri için, ihtiyaç duyulan alanlara öncelik vererek, her türlü
eğitim ve öğretim programları, kurs, seminer ve sertifika programları ve etkinlikler
düzenlemek veya düzenlenmesi için gerekli ortamı sağlamak, üniversite ile özel sektör ve
kamu sektöründeki kuruluşlar arasında işbirliği yaparak hizmet sunmak" olarak
belirlenmiĢtir.
GSÜSEM tarafından, piyasada bulunan üniversite dıĢı katılımcılara pek çok farklı
eğitim ve kursları içeren sertifika programları düzenlenmektedir. Bu programların
düzenlenmesinde, her bir program için koordinatör olarak tayin edilen üniversite öğretim
elemanlarının özel kuruluĢlarla yaptığı görüĢmeler sonucu bu firmalarla sözleĢmeler
imzalanmaktadır. SözleĢmelerde programların akademik içeriğinden ve yürütülmesinden
GSÜSEM’in sorumlu olacağı; tanıtım, pazarlama ve satıĢ sorumluluğunun ise firmalara ait
olacağı kararlaĢtırılmıĢtır. Programların tanıtımı (ilan vb.), pazarlanması, yeter sayıda
katılımcı temini ile organizasyonuna yönelik bir kısım iĢlerinin firmalarca yerine getirileceği;
tanıtım ve ilan çalıĢmalarının firmaların eğitim markası olarak kullandıkları ileri sürülen isim
ile birlikte GSÜSEM adı altında yapılacağı sözleĢmelerde ayrı bir madde olarak
düzenlenmiĢtir. Programlar üniversitenin fiziki imkanları kullanılarak üniversite öğretim
elemanları tarafından (karĢılıklı anlaĢma ile dıĢarıdan eğitimci de alınabilecektir)
yürütülmekte ve programların sonunda GSÜSEM tarafından katılımcılara sertifika
verilmektedir. Firma tanıtımlarda üniversitenin isim ve logosunu kullanmaktadır.
Düzenlenen sözleĢmelere göre firmalar, kararlaĢtırılan belli bir tutarı eğitim, seminer,
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 30 ya da sertifika programı ücreti adıyla döner sermaye hesabına aktarmaktadır. Ancak bu bedelin hangi esaslara göre belirlendiğine dair sözleĢmelerde herhangi bir hüküm bulunmamaktadır. Bazı sözleĢmelerde derslik kira ücreti olarak ayrı bir miktar paranın üniversiteye ödeneceği öngörülmektedir. Bununla birlikte, programların katılım ücretlerinin belirlenmesinde ve toplanmasında GSÜSEM’in herhangi bir söz hakkı olmadığı anlaĢılmaktadır. Bir baĢka ifade ile firma, gelirin asıl sahibi olması gereken döner sermaye iĢletmesinin yerine geçerek programın asıl düzenleyicisi gibi gelir elde etmekte ve takdir edilen bir miktarı döner sermaye hesabına yatırmaktadır. Oysa ki 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye ĠĢletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara ĠliĢkin Yönetmelik’e göre iĢletme tarafından sunulan hizmetlerin ücretlerinin Yönetim Kurulu tarafından belirlenmesi gerekmektedir. 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye ĠĢletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara ĠliĢkin Yönetmelik’e göre döner sermaye iĢletmelerinin gelirleri Ģunlardır: a) Bu işletmelerde yapılacak iş ve hizmetler ile üretilen malların satışı karşılığında sağlanan gelirler, b) Bağış ve yardımlar, c) Sair gelirler." Bu maddede belirtildiği üzere, iĢletmelerin temel geliri sunulan iĢ ve hizmetler karĢılığı elde edilen gelirlerdir. Yukarıda bahsedilen uygulamada hizmet, hizmeti alan asıl kiĢiler olan kurs katılımcılarına değil tanıtım iĢini üstlenen firmalara sunulmuĢ gibi bir durum ortaya çıkmaktadır. Oysa ki firmalar tarafından sözleĢme kapsamında yapılan iĢler açıkça bir hizmet alımını ve dolayısıyla hizmet alımı için mevzuatta öngörülen ihale süreçlerinin iĢletilmesini gerektiren hizmetlerdir. Zira GSÜSEM tarafından kendilerine eğitim/kurs hizmeti verilen katılımcılar bu firmaların çalıĢanı değil; bu firmaların piyasada yaptıkları reklam sonucu programa baĢvuran ve firmayla ilgisi bulunmayan dıĢ katılımcılardır. Döner Sermayeli ĠĢletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 28’inci maddesine göre döner sermayeli iĢletmelerin mal ve hizmet alımı ile yapım iĢleri 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanunu ile 4735 sayılı Kamu Ġhale SözleĢmeleri Kanunu; satıĢ iĢleri ise Döner Sermayeli KuruluĢlar Ġhale Yönetmeliği hükümlerine göre yapılacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 31 Döner sermaye iĢletmesinin gelir elde etmesi sunulacak iĢ ve hizmetler ile üretilen malların satıĢı yoluyla mümkündür. Görülen uygulamada, firmalara bir hizmet satıĢından bahsetmek mümkün değildir. Zira, eğitim tamamen üniversite bünyesinde ve üniversite kaynakları kullanılarak verilmekte ve firmalar yalnızca tanıtım, reklam ve organizasyon iĢlerinde katkı sağlamaktadır. Dolayısıyla bu uygulamada iĢletmenin asli gelirlerini firmalara bırakmasından söz edilebilecektir. Nitekim aĢağıda yer alan tabloda 2015 yılı içerisinde düzenlenen programlardan iĢletmenin protokoller kapsamında elde ettiği gelirler ile firmaların elde ettiği gelirler arasında görülen önemli farklar bu durumu teyit eder niteliktedir. Konu ile ilgili dikkat çeken bir baĢka husus, 2015 yılı içerisinde GSÜSEM bünyesinde düzenlenen 19 programdan tabloda ayrıntıları verilen 17’sinin hiçbir usule tabi olmadan aynı firma üzerinden gerçekleĢtirilmiĢ olmasıdır. Bu durum, yapılan iĢin alım ya da satım olmasından bağımsız olarak, ihale mevzuatında temel ilkeler arasında sayılan açıklık ve rekabetin sağlanması ilkelerine açık bir Ģekilde aykırıdır. Diğer iki programla ilgili firmalardan birinin bilgilerine ulaĢılamamıĢ; diğer firma ile kurulan iliĢki ise eğitimin firmanın kendi personeline yönelik olmasından dolayı bu kapsamda değerlendirilmemiĢtir. Dolayısıyla bu iki programa iliĢkin bilgilere tabloda yer verilmemiĢtir. Döner sermaye iĢletmesinin geliri, sunulan eğitim hizmeti ve verilen sertifika karĢılığında doğrudan katılımcılardan alınacak katılım ücretleridir. GSÜSEM, üniversitenin ismi ve gerekli tüm diğer imkanları kullanılarak düzenlenen programların asıl düzenleyicisi olarak gelirin de asıl sahibi olmalıdır. Programların düzenlenmesine iliĢkin olarak dıĢarıdan hizmet sağlanmasına ihtiyaç duyuluyor ise bu ihtiyaç 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanunu hükümlerine göre karĢılanmalıdır. Bu çerçevede, firmalar tarafından yapılan tanıtım, pazarlama ve satıĢ faaliyetleri hizmet alımı kapsamında değerlendirilmeli ve ilgili ihale mevzuatı hükümleri doğrultusunda iĢlem tesis edilmelidir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
32
Tablo 1: Düzenlenen Programlar ve Gelirler
Eğitim Programı Program Tarihi Katılımcı Sayısı Döner Sermaye
ĠĢletmesine
Aktarılan Tutar
(% 8 KDV Hariç)
(TL)
Firmanın Elde Ettiği
Gelir
(%18 KDV Hariç)
ĠĢ Hukuku Eğitim
Programı
24 Ocak -
07 ġubat 2015
31 14.814,81 47.781,02
Pazarlama ĠletiĢimi
Yönetimi Sertifika
Programı
24 Ocak -
01 Mart 2015
24 29.166,67 68.875,00
Türkiye Finansal
Raporlama
Standartları Sertifika
Programı
07 Mart -
12 Nisan 2015
28 30.555,56 68.246,43
Kurumsal ĠletiĢim ve
Marka Yönetimi
Sertifika Programı
21 ġubat -
04 Nisan 2015
24 34.722,22 77.350,17
Micro MBA Sertifika
Programı
21 ġubat -
18 Nisan 2015
31 32.870,37 123.569,91
Lojistik ve Tedarik
Zinciri Yönetimi
Sertifika Programı
21 ġubat -
29 Mart 2015
22 18.055,56 64936,91
ĠĢ Hukuku Eğitim
Programı
14-29 Mart 2015 30 14.814,81 51.243,88
Lojistik ve Tedarik
Zinciri Yönetimi
Sertifika Program
11 Nisan - 17 Mayıs
2015
26 18.055,56 64.130,00
Kurumsal ĠletiĢim ve
Marka Yönetimi
Sertifika Programı
25 Nisan - 06 Haziran
2015
12 34.722,22 36.995,93
Türkiye Finansal
Raporlama
Standartları Sertifika
Programı
17 Ekim -
29 Kasım 2015
25 30.000,00 63.020,00
ĠĢ Hukuku Eğitim
Programı
24 Ekim -14 Kasım
2015
32 14.814,81 55.265,25
Lojistik ve Tedarik
Zinciri Yönetimi
Sertifika Programı
03 Ekim -
15 Kasım 2015
25 18.055,56 68.450,51
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
33
Stratejik Satın Alma
ve Müzakere
Yönetimi Eğitim
Programı
21 Kasım -
06 Aralık 2015
20 9.000,00 15.360,00
Micro MBA Sertifika
Programı
03 Ekim -
29 Kasım 2015
30 41.620,37 123.785,08
Kurumsal ĠletiĢim ve
Marka Yönetimi
Sertifika Programı
17 Ekim - 12 Aralık
2015
26 34.722,22 65.666,78
Pazarlama ĠletiĢimi
Yönetimi Sertifika
Programı
21 Kasım - 27 Aralık
2015
31 29.166,67 84.329,66
Lojistik ve Tedarik
Zinciri Yönetimi
Sertifika Programı
12 Aralık 2015- 24
Ocak 2016
18 18.055,56 48.278,64
Kamu idaresi cevabında; "Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015
Yılı Düzenlilik Denetim Raporu’nun (Devam eden bölümlerde “Rapor” olarak anılacaktır.)
“Denetim Bulguları” baĢlıklı 5. Bölümünde yer alan “BULGU 1”de, Galatasaray Üniversitesi
Sürekli Eğitim Uygulama ve AraĢtırma Merkezi (GSÜSEM) ile GSÜSEM tarafından verilen
sertifika programı hizmetlerinin gerçekleĢtirilmesi için iĢbirliği yapılan özel sektör kuruluĢları
arasındaki sözleĢme iliĢkisinin ihale yapılmaksızın kurulması eleĢtirilmiĢ; söz konusu iliĢkinin
GSÜSEM’in alıcı konumunda olduğu bir tanıtım hizmeti alımı niteliğinde bulunduğu; 4734
sayılı Kamu Ġhale Kanunu uyarınca ihale yapılması suretiyle kurulması gerektiği ve bu hizmet
alınmadığı takdirde GSÜSEM’in elde edeceği gelirlerin, hizmet alınması sonucu özel sektör
kuruluĢu tarafından elde edildiği belirtilmiĢtir.
AĢağıda ayrıntılı olarak açıklanacağı üzere GSÜSEM ve sertifika programlarını
düzenleyen özel sektör kuruluĢu arasındaki iliĢki hukuken 4734 sayılı Kanun kapsamında bir
hizmet alımı iliĢkisi olmayıp (I); özel sektör kuruluĢu tarafından yürütülen faaliyetlerin
GSÜSEM tarafından üstlenilmesi de kamu hizmeti gerekleri ve kamu kaynaklarının etkin ve
verimli kullanılması ilkeleri ile bağdaĢmamaktadır (II).
I. GSÜSEM ve sertifika programlarını düzenleyen özel sektör kuruluĢu arasındaki
iliĢki bir hizmet alımı iliĢkisi olmayıp; Üniversitemiz Döner Sermaye ĠĢletmesi
kapsamında üretilen bir hizmetin özel kiĢiye satıĢı niteliğindedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 34 Galatasaray Üniversitesi Sürekli Eğitim Uygulama ve AraĢtırma Merkezi Yönetmeliği’nin “Merkezin amacı” baĢlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasına göre, “Merkezin amaçları; (…) sertifika programları ve etkinlikler düzenlemek veya düzenlenmesi için gerekli ortamı sağlamak, Üniversite ile özel sektör ve kamu sektöründeki kuruluşlar[ı] arasında işbirliği yaparak hizmet sunmaktır.”. Buna göre, GSÜSEM’in amacı sertifika programları düzenlemek veya düzenlenmesi için gerekli ortamı sağlamak ve bunun için özel sektör kuruluĢlarıyla da iĢbirliği yapmaktır. GSÜSEM, söz konusu Yönetmelik kapsamında yer alan “sertifika programları düzenleme” hizmetini, özel sektör kuruluĢları ile iĢbirliği yaparak bu hizmetin gerçekleĢtirilmesi için gerekli ortamı sağlamak suretiyle yürütmektedir. Söz konusu iĢbirliği, Rapor’da da ayrıntılı olarak ele alınan sözleĢmeler yoluyla sağlanmakta; sözleĢmenin özel kiĢi tarafı, programların tanıtımı, pazarlanması, satıĢı ve diğer tüm idari iĢ ve iĢlemleri, bir baĢka deyiĢle programın ilk duyurulmasından ilk dersin baĢlamasına kadar tüm iĢleri üstlenmekte; Üniversitemiz ise her program için belli bir kira bedeli karĢılığında kullandırdığı dersliklerde öğretim elemanları aracılığıyla dersin verilmesini sağlamaktadır. Görüldüğü üzere, GSÜSEM ve özel sektör kuruluĢu arasındaki iliĢki, herhangi bir reklam veya halkla iliĢkiler Ģirketi ile yapılmıĢ bir tanıtım hizmeti alımı niteliğinde bulunmayıp; eğitim hizmeti konusunda faaliyet gösteren bir özel sektör kuruluĢu ile Üniversite arasında sertifika programları düzenlenmesi için yukarıda anılan Yönetmelik hükümlerine göre gerçekleĢen bir iĢbirliğidir. Bu iĢbirliğinin tek yönlü bir hizmet alımı olarak nitelendirilmesi gerekiyorsa da, söz konusu olan Üniversite Döner Sermaye ĠĢletmesi bünyesinde üretilen hizmetin bir özel sektör kuruluĢu tarafından satın alınmasıdır. ġöyle ki, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58/a/V. maddesinde döner sermaye iĢletmesi adına yapılan hizmet satıĢları döner sermaye iĢletmelerinin gelirleri arasında düzenlenmiĢtir. Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi Yönetmeliği’nin 5/1/a maddesinde de “sertifika programları” döner sermaye bünyesinde üretilen hizmetler arasında sayılmıĢtır. Buna göre, GSÜSEM sözleĢme imzaladığı özel sektör kuruluĢlarına sertifika programları kapsamındaki derslerin verilmesi hizmetini satmaktadır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 35 Sertifika programı hizmetinin verilebileceği kiĢileri salt katılımcı gerçek kiĢilerle sınırlayan; eğitim konusunda faaliyette bulunan özel tüzel kiĢilere bu hizmetin satıĢını yasaklayan herhangi bir düzenleme mevzuatta yer almamaktadır. Aksine, piyasa aktörlerinin ĢirketleĢmesinin teĢvik edildiği sistemimizde, Üniversite - Özel Sektör iĢbirliğinin en etkin biçimde gerçekleĢmesini sağlayan döner sermaye iĢletmelerinin ürettiği hizmetlerin alıcısı, GSÜSEM-eğitim Ģirketleri iliĢkisinde olduğu gibi çoğu zaman ve doğal olarak Ģirketler yani tüzel kiĢiler olmaktadır. Nitekim Raporda da, bir özel sektör kuruluĢunun kendi personeline eğitim verilmesi durumu ayrık tutularak, baĢka bir deyiĢle 4734 sayılı Kanun kapsamında bir hizmet alımı olarak nitelendirilmeyerek, hukuken tüzel kiĢilere de hizmet verilebileceği zımnen kabul edilmiĢtir. Ancak dersin katılımcıları ile GSÜSEM’in sözleĢme imzaladığı özel sektör kuruluĢu arasında iĢçi-iĢveren iliĢkisinin bulunması halinde GSÜSEM – özel sektör kuruluĢu iliĢkisinin 4734 sayılı Kanun kapsamında olmayan bir hizmet satıĢı; katılımcılar ile söz konusu özel sektör kuruluĢu arasında hizmet sağlayıcı – tüketici iliĢkisinin bulunması halinde ise GSÜSEM – özel sektör kuruluĢu iliĢkisinin 4734 sayılı Kanun kapsamında bir hizmet alımı olarak nitelendirilmesinin hiçbir hukuki ve objektif dayanağı bulunmamaktadır. Zira katılımcı ister özel sektör kuruluĢunun iĢçisi ister tüketicisi olsun, Üniversitemiz Döner Sermaye ĠĢletmesi, GSÜSEM’in sözleĢme imzaladığı özel sektör kuruluĢuna Döner Sermaye ĠĢletmesi bünyesinde üretilen eğitim hizmetini satmaktadır. Bu nedenledir ki, GSÜSEM ile sertifika programlarını düzenleyen özel sektör kuruluĢu arasındaki iliĢkinin hukuken 4734 sayılı Kanun kapsamında bir hizmet alımı olarak nitelendirilmesi mümkün bulunmamaktadır. Diğer taraftan, GSÜSEM’in kuruluĢ tarihi olan 2011 yılından bu yana yapılan SayıĢtay denetimlerinde, söz konusu iliĢkinin kurulması için 4734 sayılı Kanun’a göre ihaleye çıkılmamasının hiçbir biçimde eleĢtirilmemiĢ olması, bu hususun SayıĢtay nezdinde de kabul edildiğini göstermektedir. Tüm bu açıklamalara rağmen, GSÜSEM ile sertifika programlarını düzenleyen özel sektör kuruluĢu arasındaki iliĢkinin bir hizmet alımı iliĢkisi olarak 4734 sayılı Kanun’a tabi olduğunun kabul edilmesi halinde; programların açılıp açılmayacağının, açılsalar bile kaç
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
36
katılımcı ile açılacaklarının belirsizliği dikkate alındığında, ihale konusu iĢin kapsamının,
yaklaĢık maliyetinin nasıl belirleneceği gibi çok ciddi uygulama sorunları gündeme
gelmektedir.
Olasılığa dayalı bir iĢ için ihaleye çıkılmasından kaynaklanan bu tür uygulama
sorunlarının yanı sıra; ihale açılıp sözleĢme imzalandıktan sonra ihale bedelinin her durumda
ödeneceği gözönünde bulundurulursa, yeterli katılımcı olmaması dolayısıyla programın
açılmaması ihtimalinde kamu kaynaklarının boĢ yere harcanması gibi daha da ağır bir sonuç
gündeme gelebilecektir.
II. Sertifika programlarını düzenleyen özel sektör kuruluĢu tarafından yürütülen
faaliyetlerin GSÜSEM tarafından gerçekleĢtirilmesi, kamu hizmeti gerekleri ve
kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkeleri ile bağdaĢmamaktadır.
Yukarıda açıklanan hukuki iliĢkinin bir baĢka deyiĢle, Üniversitemiz Döner Sermayesi
bünyesinde üretilen eğitim hizmetinin GSÜSEM’in sözleĢme yaptığı özel sektör kuruluĢuna
satılmasının bir sonucu olarak, Döner Sermaye ĠĢletmemiz sattığı eğitim hizmeti karĢılığında
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye ĠĢletmelerinin
Kurulmasında Uyulacak Esaslara ĠliĢkin Yönetmelik’in 5. maddesine göre Yönetim Kurulu
tarafından belirlenen ders/saat ücretini almakta; hizmeti satın alan özel sektör kuruluĢu da bu
hizmetten yararlanarak yürüttüğü faaliyetler sonucunda belli bir gelir elde etmektedir.
Ders/saat ücreti belirlenmesinde de rekabet ve kamu kaynaklarının etkin kullanımı
ilkelerinin gerçekleĢtirilmesi için üç Ģirketten teklif alınmasına özen gösterilmekte ve en
yüksek teklif sunan Ģirketin teklifinin kabul edilmesi yoluna gidilmektedir.
ĠĢbirliği yapılan özel sektör kuruluĢunun 22.04.2016 tarihli yazısında da açıkça
görüleceği üzere, GSÜSEM bünyesindeki ders/saat ücretlerinin, diğer Devlet üniversitelerinin
yine özel sektör kuruluĢları ile iĢbirliği halinde düzenledikleri muadil eğitim programlarında
aldıkları ders/saat ücreti karĢısında çok daha yüksek olması, bu yöntemin uygulanmasında
baĢarılı olunduğunu göstermektedir (EK–1).
Ancak Rapor’da ders/saat ücretine değil, Üniversitemiz Döner Sermaye ĠĢletmesi
bünyesinde üretilen eğitim hizmetini satın alan özel sektör kuruluĢunun elde ettiği gelire
odaklanılmıĢtır. Söz konusu özel sektör kuruluĢunun bu geliri elde etmek için yaptığı –
dolayısıyla Üniversitemizin yapmadığı - giderler dikkate alınmamıĢ; özel sektör kuruluĢunun
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
37
elde ettiği gelir, böyle bir iliĢkiye girilmemiĢ olması ihtimalinde Döner Sermaye ĠĢletmemizin
elde edebileceği gelir olarak kabul edilmiĢtir.
Üniversitelerin döner sermaye iĢletmeleri bünyesinde üretilen hizmetleri (ders,
mütalaa, proje vs.) satın alan özel sektör kuruluĢlarının, bu hizmetlerden yararlanmak
suretiyle gerçekleĢtirdikleri faaliyetleri sonucunda elde ettikleri gelirlerinin, üniversite döner
sermaye iĢletmelerinin zararı olarak değerlendirilmesi anlamına gelen bu yaklaĢımın kabul
edilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Üniversite öğretim elemanları tarafından döner sermaye iĢletmesi aracılığıyla özel
sektöre hizmet sunulması yerine, o hizmet vasıtasıyla özel sektör tarafından gerçekleĢtirilen
faaliyetlerin doğrudan Üniversite tarafından gerçekleĢtirilmesini önermek ve böyle bir
ihtimalde özel sektörün elde edeceği gelirin tamamının üniversite tarafından elde edileceğini
varsaymak ekonomik olarak gerçekçi olmadığı gibi, hukuken de mümkün değildir.
Zira asıl faaliyet alanı bilimsel araĢtırma yapmak ve eğitim hizmetini sunmak olan tam
gün esasına göre çalıĢan öğretim elemanlarının, bu faaliyetlerini bir kenara bırakarak özel
sektör kuruluĢlarının elde ettikleri gelirleri elde edebilmek için yaptıkları faaliyetlere (somut
örnek bakımından sertifika programlarının tanıtımı, pazarlaması, reklamı ve bu programlara
katılımcı sağlanması adına yapılacak diğer her türlü faaliyetler) giriĢmeleri hukuken de
mümkün değildir.
Döner sermaye iĢletmelerinin kuruluĢ amacı da üniversite-özel sektör iĢbirliğini
gerçekleĢtirerek, bir taraftan özel sektörün bilimsel bilgiden faydalanarak büyümesini
sağlamak, diğer taraftan da üniversitelerin gelir kaynaklarını arttırarak bilimsel araĢtırmalara
katkı sunmaktır.
ĠĢte tam da bu nedenledir ki, GSÜSEM ve özel sektör kuruluĢu iĢbirliği ile düzenlenen
sertifika programları bakımından, Üniversitemiz Döner Sermaye ĠĢletmesi özel sektör
kuruluĢuna program için gerekli akademik hizmetleri (programların hazırlanması ve derslerin
verilmesi) satmakta ve bunun karĢılığında belirlenen bedeli almakta; akademik hizmet dıĢında
kalan ve özel sektör kuruluĢunun faaliyet konusunu oluĢturan hizmetler ise özel sektör
kuruluĢu tarafından gerçekleĢtirilmektedir.
Programların yurt içi ve yurt dıĢında hedef kitleye duyurulmasını sağlamak adına
herhangi bir veri tabanına sahip olmayan, 2013’de geçirilen yangından sonra ciddi bir mekan
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 38 sıkıntısı içinde bulunan, özel sektör kuruluĢunun yürüttüğü tanıtım, pazarlama ve reklam faaliyetleri için yeterli personeli bulunmayan ve mevzuat uyarınca bu faaliyetleri yapması mümkün olmayan Üniversitemizin, özel sektör kuruluĢuna hizmet satmak yerine özel sektör kuruluĢunun yaptığı iĢleri üstlenmesi durumunda özel sektör kuruluĢunun elde edeceği gelirin aynısını elde edeceğinin iddia edilmesi de ekonomik gerçeklerle bağdaĢmamaktadır. Aksine yukarıda özetlenen kısıtlılıklar altında bulunan Üniversitemizin özel sektör kuruluĢuna hizmet satmak yerine özel sektör kuruluĢu tarafından yürütülen faaliyeti üstlenmesi durumunda, sertifika programlarının yeterli Ģekilde duyurulması ve bu programlara katılımcı sağlanmasında son derece önemli güçlükler yaĢanacak; programların birçoğu bu güçlükler dolayısıyla açılamayabilecektir. Nitekim Üniversitemiz Sosyal Bilimler Enstitüsü bünyesinde yürütülen ve dolayısıyla Üniversitemizin tabi olduğu hukuki ve mali kısıtlılıklar ölçüsünde duyurulan “Ġnsan Hakları Hukuku Tezsiz Yüksek Lisans Programı”, öğretim üyelerimizin üstün gayretlerine rağmen yeterli katılımcı bulunamadığı için açılamamaktadır. Bir özel sektör kuruluĢu ile, bu kuruluĢa hizmet satılması yoluyla bir iliĢki kurulmaması halinde, GSÜSEM bünyesindeki sertifika programlarının da akıbeti büyük ihtimalle ve ne yazık ki böyle olacaktır. GSÜSEM bünyesindeki sertifika programlarının açılmaması bir taraftan var olan bir kamu kaynağının zayi edilmesi sonucunu doğuracak; diğer taraftan da gerek 2547 sayılı Kanun gerek Bologna süreci uyarınca Üniversitemizin yürütmekle yükümlü olduğu sürekli eğitim hizmetinin büyük ölçüde sekteye uğramasına yol açacaktır. 2547 sayılı Kanun’un 12’nci maddesinin birinci fıkrasının “d” bendinde, “sürekli eğitim yoluyla toplumun özellikle sanayileşme ve tarımda modernleşme alanlarında eğitilmesini sağlamak”, “f” bendinde ise, “sürekli eğitim hizmetini üstlenen kurumlara katkıda bulunacak önlemleri almak” Yükseköğretim kurumlarının görevleri arasında sayılmıĢ; bir parçası olduğumuz ve ortak bir “Avrupa Yükseköğrenim Alanı” yaratmayı amaçlayan Bologna sürecinin 10 eylem baĢlığından biri “yaĢam boyu öğrenimi teĢvik etmek” olarak öngörülmüĢtür. Türkiye’nin Bologna sürecinde en az baĢarılı olduğu baĢlıklardan biri olan “yaĢam boyu öğrenim”i gerçekleĢtirmenin en önemli aracı üniversiteler bünyesindeki sürekli eğitim merkezleridir. Üniversitemizin yanı sıra sürekli eğitim hizmetini veren diğer Devlet ve vakıf üniversitelerinin de neredeyse tamamı (yer ve personel bakımından çok daha geniĢ imkanlara
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 39 sahip olan üniversiteler de dahil olmak üzere) bu hizmetlerini eğitim alanında faaliyet gösteren özel sektör kuruluĢlarına satmakta; böylece hizmetin yalnızca akademik boyutunu gerçekleĢtirmektedir. Galatasaray Üniversitesi tarafından üretilen bilginin yurt içi ve yurt dıĢından toplumun değiĢik kesimlerine ulaĢmasını, böylece yaĢam boyu eğitimin gerçekleĢmesini; Üniversitenin araĢtırma fonları için ek gelir elde etmesini, böylece bilimsel üretimin geliĢmesini; katkı sağlayan öğretim elemanlarından gelir, eğitim alanında faaliyet gösteren özel sektör kuruluĢlarından ise kurumlar vergisi alınmasını, böylece hazinenin vergi gelirlerinin artmasını sağlayan bu sistem, yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere kamu hizmeti gerekleri ile kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkelerine de uygun bulunmaktadır. Tüm bu açıklamalara rağmen Rapor’da varılan sonuç tarafımızca dikkate alınmıĢ ve önerilen doğrultuda eğitim/sertifika programlarının GSÜSEM bünyesinde düzenlenebilmesi amacıyla yapılması gerekenlerin belirlenmesi için çalıĢmalar baĢlatılmıĢtır. Ayrıca, Rapor’un elimize ulaĢtığı 13.04.2016 tarihinden itibaren GSÜSEM bünyesinde özel sektör kuruluĢlarıyla iĢbirliği içinde düzenlenen yeni bir eğitim/sertifika programı açılmamıĢ, daha önce açılmıĢ olan programların tamamlanması ile yetinilmiĢtir. Ancak bu sürecin ülkemiz yükseköğrenim sisteminin en önemli hedeflerinden biri olan “yaĢam boyu öğrenim” ilkesine zarar vermemesi ve üniversitelerin önemli bir gelir kaynağından mahrum kalmaması için Yükseköğretim Kurulu tarafından yayımlanan “Yükseköğretimde Yeniden Yapılanma 66 Soruda Bologna Süreci Uygulamaları” baĢlıklı raporda belirlenen 16 öncelikten biri olan (s. 52), “Hayat boyu öğrenmenin eşgüdümü için tarafların görev ve sorumluluklarının açıkça belirtildiği bir yasal düzenlemenin yapılması” hedefinin bir an önce gerçekleĢtirilmesi büyük önem arzetmektedir1." denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında özel sektör kuruluĢu ile iĢbirliği konusunda öne sürülen argümanlar bulguda yapılan tespitler ile örtüĢmemektedir. Döner sermaye iĢletmesi tarafından faaliyet alanıyla ilgili olmak kaydıyla üretilen mal ve hizmetlerin satılmasında ya da özel sektör kuruluĢları ile iĢbirliği yapılmasında herhangi bir mevzuata aykırılıktan söz edilmemektedir. 1Bkz.http://www.yok.gov.tr/documents/10279/30217/yuksekogretimde_yeniden_yapilanma_66_soruda_bologna _2010.pdf/f3ec7784-e89d-4ee0-ad39-9f74532cd1dc?version=1.0
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
40
Döner sermaye iĢletmelerinin kuruluĢ amaçları arasında, cevapta bahsedildiği Ģekliyle,
üniversite-özel sektör iĢbirliğini gerçekleĢtirerek özel sektörün bilimsel bilgiden faydalanarak
büyümesini sağlamak Ģeklinde bir hüküm herhangi bir yasal düzenlemede bulunmamakla
birlikte bu iĢletmelerin amaçlarını gerçekleĢtirmek üzere özel sektör kuruluĢlarıyla iĢbirliği
yapmalarına engel de bulunmamaktadır. Ancak bu durum yapılacak iĢbirliğinin herhangi bir
sınırlamaya ya da düzenlemeye tabi olmayacağı anlamına gelmemektedir.
Bulgu konusu edilen husus; iĢbirliğinin tabi kılındığı usul ve bunun sonucunda,
yapılan sözleĢmelere göre görevi genel anlamda tanıtım olan özel sektör kuruluĢlarına bu
hizmetlerinin karĢılığı olan bedelin ödenmesi yerine, iĢletmenin hizmet satıĢından elde etmesi
gereken asli gelirlerin terk edilmesi temelindedir. Ġdare tarafından söz konusu eğitim
hizmetlerinin özel sektör kuruluĢlarına satıldığı ileri sürülse de düzenlenen sözleĢmelerin
içeriğinden böyle bir satıĢ iĢlemi yapıldığı sonucuna varmak mümkün görünmemektedir. Zira
bahsedilen sözleĢmelere göre, düzenlenen programların tanıtımı (ilan vb.), pazarlanması, yeter
sayıda katılımcı temini ile organizasyonuna yönelik iĢler firmalarca yerine getirilmektedir.
Ġdareye gönderilen raporda, bir özel sektör kuruluĢunun kendi personeline eğitim verilmesi
durumunun ayrık tutulması, tüzel kiĢilere de hizmet satılabileceğini teyit etmekle birlikte,
idarenin iddiasının aksine, idare tarafından yapılan söz konusu sözleĢmelerin hizmet satıĢı
olmadığını da teyit etmektedir.
Diğer taraftan idare tarafından verilen cevapta öne sürüldüğü gibi hizmetin özel sektör
kuruluĢuna satıldığı kabul edildiğinde dahi ilgili düzenlemelerde satıma iliĢkin süreçlerin
iĢletilmesi gerekmektedir. Ġdare tarafından bu hususa iliĢkin olarak üç Ģirketten teklif
alınmasına özen gösterildiği ve en yüksek teklif sunan Ģirketin teklifinin kabul edildiği ileri
sürülse de buna iliĢkin herhangi bir belge sunulmamıĢtır. Bulguda belirtilen, 2015 yılı
içerisinde GSÜSEM bünyesinde düzenlenen 19 programdan 17’sinin hiçbir usule tabi
olmadan aynı firma üzerinden gerçekleĢtirilmiĢ olması konusunda da herhangi bir açıklamaya
yer verilmemiĢtir.
Son olarak, idare tarafından raporda yapılan değerlendirmeler doğrultusunda gerekli
çalıĢmaların baĢlatılacağı bildirilmiĢ olduğundan yapılan çalıĢmaların ve nihai uygulamanın
sonraki denetim döneminde izlenmesi uygun olacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
41
BULGU 2: Üniversite Öğretim Elemanları DıĢındaki KiĢilere Ek Ödeme
Yapılması
Yabancı Diller Bölüm BaĢkanlığı tarafından düzenlenen yabancı dil kurslarından elde
edilen gelirlerden öğretim elemanı olmayan kiĢilere ek ödeme yapıldığı tespit edilmiĢtir.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun döner sermayeyi düzenleyen 58’inci
maddesinin (h) ve (i) fıkralarına dayanılarak hazırlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner
Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve
Esaslara ĠliĢkin Yönetmelik’in Genel Ġlkeler baĢlıklı 4’üncü maddesinde;
“ Döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanları ve diğer personele dağıtılacak ek
ödemeler, bu Yönetmelikte belirtilen esaslara ve oranlara uygun olarak yetkili kurullara
tanınan yetki çerçevesinde birimler veya alt birimler bazında yapılır.
(Değişik:RG-19/9/2012-28416) Kanun’un 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında
bulunan birimlerde çalışan personel ile diğer birimlerde döner sermaye gelirlerinin elde
edilmesine katkısı bulunan öğretim elemanları dışındaki personele bu Yönetmelik kapsamında
hiçbir şekilde ek ödeme yapılamaz. …” hükümleri yer almıĢ ve sonraki maddelerde dağıtım
esasları düzenlenmiĢ bulunmaktadır.
Gerek 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinde yer alan genel hükümlerden gerekse
anılan Yönetmelik hükümlerinden ek ödeme yapılabilecek kiĢiler –görev yapılan birim
itibariyle öngörülen Ģartların sağlanması kaydıyla- döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine
katkısı olan personel ve öğretim elemanları olarak belirlenmiĢtir. Bir baĢka ifade ile temel
olarak ilgili kurum kadrolarında görevli olup gelire katkısı olan kiĢiler bu kapsama dahil
edilmiĢtir.
Üniversitenin yabancı diller bölüm baĢkanlığı tarafından döner sermaye faaliyetleri
kapsamında düzenlenen dil kurslarında çoğunluğu üniversite kadrosunda bulunmayan, özel
eğitim kuruluĢlarında özel hukuk hükümlerine tabi olarak çalıĢan kiĢilerin “eğitim görevlisi”
adıyla görevlendirildiği ve elde edilen kurs gelirlerinden bu kiĢilere katkı payı ödemesi
yapıldığı görülmektedir.
Üniversite kadrolarında yer almayan kiĢilere döner sermaye gelirlerinden “ek ödeme”
yapılması ancak bu kiĢilerle bir hizmet alımı iliĢkisi kurulması halinde mümkün olabilecektir.
Bu durumda yapılan ödemeyi ek ödeme olarak nitelemek de mümkün olmayacak; ilgili yasal
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 42 düzenlemelerde hizmet alımları için öngörülen hükümlere tabi olunacaktır. Döner Sermayeli ĠĢletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 28’inci maddesine göre ise döner sermayeli iĢletmelerin mal ve hizmet alımı ile yapım iĢleri 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanunu ile 4735 sayılı Kamu Ġhale SözleĢmeleri Kanunu’na tabidir. Bu düzenlemelere karĢın, belirtilen kanun hükümlerine uygun olarak yapılmıĢ bireysel ya da toplu bir hizmet alımının söz konusu olmadığı, ödeme yapılan kiĢiler ile kurum arasında baĢkaca bir hukuki iliĢkinin mevcut olmadığı ve yapılan ödemelerin yılın baĢında bütün yıl boyunca düzenlenecek kurs faaliyetlerini kapsayacak Ģekilde alınan üniversite yönetim kurulu kararına dayandığı görülmektedir. Belirtilen Ģekilde dıĢarıdan eğitici görevlendirilmesinin ve elde edilen gelirlerden bu kiĢilere katkı payı ödemesi yapılmasının bahsedilen mevzuat hükümlerine aykırı olduğu değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; "Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu’nun “Denetim Bulguları” baĢlıklı 5. Bölümünde yer alan “BULGU 2”de, Yabancı Diller Bölüm BaĢkanlığı tarafından düzenlenen yabancı dil kurslarından elde edilen gelirlerden öğretim elemanı olmayan kiĢilere ek ödeme yapıldığı; ancak ilgili mevzuat uyarınca döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilecek kiĢilerin döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine katkısı olan personel ve öğretim elemanları olduğu; üniversite kadrolarında olmayan kiĢilere, ancak 4734 sayılı Kamu Ġhale Kanunu uyarınca bu kiĢilerden hizmet alınması yoluyla ödeme yapılabileceği; ödeme yapılan kiĢiler ile kurum arasında baĢkaca bir hukuki iliĢkinin de mevcut bulunmaması halinde ödeme yapılamayacağı tespitlerinde bulunulmuĢtur. Üniversitemiz Yabancı Diller Bölüm BaĢkanlığı tarafından düzenlenen yabancı dil kurslarına çok yoğun bir talep bulunmakta; bu talebin tarafımızdan karĢılanması ile hem kamuya düzenli gelir sağlanmakta hem de Üniversite çatısı altında uygun bir ücretle kaliteli yabancı dil eğitimi verilmesi suretiyle toplumun geniĢ kesimlerinin ihtiyaç duyduğu bir kamu hizmeti yerine getirilmektedir. Ancak söz konusu yoğun talebi salt Üniversitemizin veya diğer üniversitelerin kadrolarında görev yapan öğretim elemanları aracılığıyla karĢılamak mümkün bulunmadığından, kamu kaynaklarının verimli kullanımı ve kamu hizmetlerinin düzenli iĢlemesi amacıyla öğretim elemanı dıĢındaki kiĢilerden de yabancı dil kurslarında eğitmen olarak yararlanılmıĢtır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
43
Bununla birlikte 1 Ocak 2016 tarihi itibarıyla söz konusu uygulamaya son verilmiĢ,
olanaklar ölçüsünde kadrolu öğretim elemanı sayısının arttırılması yönündeki çalıĢmalarımıza
devam edilerek, mevcut kursların tamamlanmasının ardından ağırlıklı olarak Üniversitemiz
kadrolarında görev yapanlar olmak üzere, Üniversite kadrolarına bağlı olarak çalıĢan öğretim
elemanları aracılığıyla yabancı dil kursu hizmetinin verilmesine karar verilmiĢ ve yabancı dil
kurslarının sayısı azaltılmıĢtır." denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen değerlendirmelerin dikkate
alınarak uygulamanın revize edildiği anlaĢılmaktadır. Yapılan tespitler döner sermaye
iĢletmesi tarafından yürütülen faaliyetlerin azaltılmasına yönelik olmayıp söz konusu
faaliyetlerin mevzuatta öngörülen hükümler doğrultusunda hukuki bir zemine oturtularak
sürdürülmesini sağlamak amacını taĢımaktadır. Bu itibarla, bulguda yer verilen
değerlendirmeler ve kamu idaresi tarafından baĢlatılan çalıĢmalar çerçevesinde, uygulamanın
bir sonraki denetim döneminde takip edilmesi uygun olacaktır.
BULGU 3: Kaynakların Değerlendirilmesinde Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği
Hükümlerinin Dikkate Alınmaması
Döner Sermaye ĠĢletme Müdürlüğü adına açtırılan vadeli hesapların
değerlendirilmesinde Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği hükümlerinin dikkate alınmadığı
tespit edilmiĢtir.
11 Eylül 2013 tarihli ve 28762 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Haznedarlığı
Genel Tebliği’nin amacı, Tebliğ kapsamında yer alan kurumların mali kaynaklarının etkin ve
verimli kullanılmasına ve izlenebilmesine iliĢkin usul ve esasları belirlemek olarak ifade
edilmiĢtir.
Döner sermayelerin de kapsamda sayıldığı Tebliğ’in “kaynakların değerlendirilmesi
ve nemalandırma” baĢlıklı 6’ncı maddesi kurumların kısa ve uzun vadeli kaynaklarını ne
Ģekilde değerlendirebileceklerine iliĢkin düzenlemelere yer vermektedir. Anılan maddede
yapılan ve 17 Mayıs 2014 tarihli ve 29003 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değiĢiklik
sonrasında maddenin son hali aĢağıdaki gibidir:
"1) Kurumlar kısa vadeli kaynaklarını, vadesiz veya vadeli mevduat ile repo/ters repo
araçlarını kullanarak değerlendirir. Kısa vadeli kaynaklar için uygulanacak vadeli mevduat
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 44 faiz oranı TCMB tarafından haftalık olarak en son açıklanan, bankalarca TL üzerinden 1 aya kadar vadeli olarak açılan mevduatlara uygulanan ağırlıklı ortalama faiz oranının; a) Gecelik vade açılması halinde % 70’inden, b) 7 güne kadar vade açılması halinde % 80’inden, c) 8 günden 30 güne kadar vade açılması halinde % 90’ından, düşük olamaz. (2) Kurumlar uzun vadeli kaynaklarını, vadeli mevduat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasının (c) bendindeki araçları kullanarak değerlendirir. Vadeli mevduat faiz oranı piyasada oluşan benzer vadedeki DİBS faiz oranından daha düşük olamaz. ... (3) Vadeli mevduat faiz oranlarının birinci ve ikinci fıkrada belirtilen oranlardan düşük olması halinde mali kaynaklar, 5'inci maddenin ikinci fıkrasının (c) bendi kapsamında değerlendirilebilir.” 18 Kasım 2015 tarihli ve 29536 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tebliğ ile konu ile ilgili uygulamanın yayımlanma tarihinden itibaren bu Tebliğ hükümlerine göre yapılacağı hükme bağlanmıĢtır. Anılan her iki Tebliğ’in 12’nci maddeleri hükmüne göre kurumlar bankalarla yapacakları protokollerde bu Tebliğlerin hükümlerine uygun düzenlemeler yapmakla yükümlüdür. Bu itibarla, iĢletme kaynaklarının vadeli hesaplarda değerlendirilmesi durumunda, uygulamanın ilgili dönemde geçerli olan Tebliğ esaslarına göre tesis edilmesine yönelik hükümlere bankalarla yapılacak protokollerde yer verilmelidir. Döner sermaye iĢletmesinin kaynaklarının değerlendirilmesinde ise bu amaçla düzenlenmiĢ herhangi bir protokol bulunmadığı, bankaya yazılan yazı ile vadeli hesapların açıldığı ancak bu yazıda da uygulanacak oranlara ve ilgili diğer hükümlere iliĢkin herhangi bir belirlemede bulunulmadığı anlaĢılmaktadır. Kamu idaresi cevabında; “Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu’nun “Denetim Bulguları” baĢlıklı 5. Bölümünde yer alan “BULGU 3”te, Döner Sermaye ĠĢletme Müdürlüğü adına açtırılan vadeli hesapların değerlendirilmesinde Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği hükümlerinin dikkate alınmadığı, söz konusu Tebliğ uyarınca bankalarla yapılması gereken protokollerin yapılmadığı tespitlerinde bulunulmuĢtur.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 45 Söz konusu tespit doğrultusunda, Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesinin vadesiz veya vadeli mevduatı ile repo/ters repo hesabının bulunduğu T.C. Ziraat Bankası Ortaköy ġubesi ile 18.11.2015 tarih ve 29536 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Haznedarlığı Genel Tebliğ Hükümlerine yer verilen bir protokol düzenlenmesi için çalıĢmalara baĢlanmıĢtır. Söz konusu protokolün imzalanmasıyla ilgili iĢlemler takip edilmektedir (EK–2).” denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen hususlarla ilgili çalıĢmalara baĢlandığı bildirilmiĢ ve bu durum cevap ekinde gönderilen belgelerle tevsik edilmiĢtir. Bu itibarla, konu ile ilgili uygulamanın bir sonraki denetim döneminde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
46
8. EKLER
Ek 1: Kamu Ġdaresi Mali Tabloları
GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ DÖNER SERMAYE ĠġLETMESĠ 2015 YILI BĠLANÇOSU
AKTĠF
Hesaplar Tutar (TL)
1 DÖNEN VARLIKLAR 6.670.226,33
10 HAZIR DEĞERLER 6.078.679,67
100 KASA HESABI 0,00
102 BANKALAR HESABI 6.078.679,67
12 TĠCARĠ ALACAKLAR 541.304,06
123 BANKA KREDĠ KARTLARINDAN ALACAKLAR HESABI 541.304,06
19 DĠĞER DÖNEN VARLIKLAR 50.242,60
190 DEVREDEN KATMA DEĞER VERGĠSĠ HESABI 50.242,60
2 DURAN VARLIKLAR 15.253,39
25 MADDĠ DURAN VARLIKLAR 11.303,39
255 DEMĠRBAġLAR HESABI 42.076,05
257 BĠRĠKMĠġ AMORTĠSMANLAR HESABI (-) -30.772,66
Toplam 6.685.479,72
PASĠF
Hesaplar Tutar (TL)
3 KISA VADELĠ YABANCI KAYNAKLAR 274.693,90
33 DĠĞER BORÇLAR 2.001,79
336 DĠĞER ÇEġĠTLĠ BORÇLAR HESABI 2.001,79
34 ALINAN AVANSLAR 1.390,00
36 ÖDENECEK DĠĞER YÜKÜMLÜLÜKLER 271.302,11
360 ÖDENECEK VERGĠ VE FONLAR HESABI 197.585,46
362 ÖDENECEK DÖNER SERMAYE YÜKÜMLÜLÜKLERĠ
HESABI
73.716,65
363 ÖDENECEK DÖNER SERMAYE KATKI PAYLARI HESABI 0,00
39 DĠĞER KISA VADELĠ YABANCI KAYNAKLAR HESABI 0,00
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim
Raporu
47
50 ÖDENMĠġ SERMAYE 10,00
500 SERMAYE HESABI 10,00
57 GEÇMĠġ YILLAR KARLARI 4.556.393,37
570 GEÇMĠġ YILLAR KARLARI HESABI 4.556.393,37
58 GEÇMĠġ YILLAR ZARARLARI 0,00
580 GEÇMĠġ YILLAR ZARARLARI HESABI (-) 0,00
59 DÖNEM NET KARI/ZARARI 1.854.382,45
590 DÖNEM NET KARI HESABI 1.979.299,26
591 DÖNEM NET ZARARI HESABI (-) -124.916,81
Toplam 6.685.479,72
GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI GELĠR TABLOSU
60 BRÜT SATIġLAR 4.873.715,86
600 YURTĠÇĠ SATIġLAR HESABI 4.873.715,86
61 SATIġ ĠNDĠRĠMLERĠ (-) 74.982,86
610 SATIġTAN ĠADELER HESABI (-) 26.073,92
612 DĠĞER ĠNDĠRĠMLER HESABI (-) 48.908,94
NET SATIġLAR 4.798.733,00
62 SATIġLARIN MALĠYETĠ(-) 64.228,81
622 SATILAN HĠZMET MALĠYETĠ HESABI (-) 64.228,81
BRÜT SATIġ KARI VEYA ZARARI 4.734.504,19
63 FAALĠYET GĠDERLERĠ(-) 2.944.149,88
632 GENEL YÖNETĠM GĠDERLERĠ HESABI 2.944.149,88
FAALĠYET KARI ZARARI 1.790.354,31
64 DĠĞER FAALĠYETLERDEN OLAĞAN GELĠR VE KARLAR 309.968,14
642 FAĠZ GELĠRLERĠ HESABI 309.868,14
649 DĠĞER OLAĞAN GELĠR VE KARLAR HESABI 100,00
OLAĞAN KAR VEYA ZARAR 2.100.322,45
68 OLAĞANDIġI GĠDER VE ZARARLAR (-) 245.940,00
689 DĠĞER OLAĞANDIġI GĠDER VE ZARARLAR HESABI (-) 245.940,00
DÖNEM KARI VEYA ZARARI 1.854.382,45
DÖNEM NET KARI VEYA ZARARI 1.854.382,45
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi Döner Sermaye ĠĢletmesi 2015 Yılı Düzenlilik Denetim Raporu 48 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr
GALATASARAY ÜNĠVERSĠTESĠ 2015 YILI PERFORMANS DENETĠM RAPORU
ĠÇĠNDEKĠLER
- ÖZET ........................................................................................................................................................... 49
- DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU ............................................. 50
- SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU............................................................................................................. 50
- DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI ........................................................ 51
- GENEL DEĞERLENDĠRME ................................................................................................................... 51
- DENETĠM BULGULARI .......................................................................................................................... 53
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 49
- ÖZET Bu rapor, Galatasaray Üniversitesinin performans denetimi sonuçlarını ve bulgularını içermektedir. 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu'nun 36'ncı maddesi uyarınca, SayıĢtay “hesap verme sorumluluğu çerçevesinde idarelerce belirlenen hedef ve göstergelerle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının ölçülmesi suretiyle gerçekleştirilen denetim” olarak tanımlanan performans denetimini yapmakla görevli ve yetkilidir. Galatasaray Üniversitesinin hedef ve göstergeleriyle ilgili olarak faaliyet sonuçlarının değerlendirmesini sağlamak amacıyla aĢağıdakiler denetlenmiĢtir: 2013-2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı, 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu ve Faaliyet sonuçları ölçümü yapan veri kayıt sistemleri. Denetimlerden elde edilen belge, bilgi ve bulgular çerçevesinde: 1- Galatasaray Üniversitesinin 2015 yılını kapsayan 2013-2017 dönemine ait Stratejik Planının mevcut olduğu, planın zamanlılık kriteri dıĢında sunum kriterine iliĢkin Ģartları taĢıdığı görülmüĢtür. Yasal süresi olan Ocak 2015'te yayımlanan 2015 Yılı Performans Programının ise sunum kriterlerinde öngörülen bazı Ģekil Ģartlarını taĢımadığı tespit edilmiĢtir. 2- Galatasaray Üniversitesinin hazırlamıĢ olduğu Stratejik Planda yer alan amaçlar ve bu amaçlara yönelik hedef ve göstergelerin ölçülebilir olduğu; ölçülebilir olarak ifade edilemeyen bazı hedeflerin ise göstergeler vasıtasıyla ölçülebilir hale getirildiği dikkat çekmektedir. Bununla birlikte planda mevcut durumun ve plan döneminde ulaĢılmak istenen seviyenin sayısal olarak belirlenmemesi önemli bir husus olarak göze çarpmaktadır. Diğer taraftan bazı hedef ve göstergelerin ilgililik ve iyi tanımlanma kriterlerini yeterince karĢılamadığı görülmektedir. Benzer Ģekilde Performans Programında yer alan bazı göstergelerin iyi tanımlanmadığı değerlendirilmiĢtir. 3- Faaliyet Raporunun mevcudiyet, zamanlılık ve sunum açısından mevzuatta öngörülen nitelikleri taĢıdığı ancak performans hedeflerinin gerçekleĢme durumu ile hedefler arasında görülen olumlu ya da olumsuz farkların nedenlerine iliĢkin açıklamalara genel olarak
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 50 yer verilmediği görülmektedir. Diğer yandan, bazı faaliyetlere iliĢkin sonuçların tutarlılık açısından sağlıklı sonuçlar ifade etmediği değerlendirilmektedir. 4- Veri kayıt sistemi bir süreç olarak kurgulanmıĢ olmakla birlikte, performans bilgisinin faaliyet raporuna tam ve doğru yansımasını sağlayacak, verilerin tek bir merkezden takibini mümkün kılacak bir otomasyon sisteminin olmadığı ve bu verilerin güvenirliğine iliĢkin risklerin olduğu değerlendirilmektedir. 2. DENETLENEN KAMU ĠDARESĠ YÖNETĠMĠNĠN SORUMLULUĞU Denetlenen kamu idaresi yönetimi, 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yayımlanan Stratejik Plan, Performans Programı ve Ġdare Faaliyet Raporlarının hazırlanmasına iliĢkin yönetmelik ve kılavuzlara uygun olarak hazırlanmıĢ olan performans bilgisi raporlarının doğru ve güvenilir bilgi içerecek Ģekilde zamanında SayıĢtay’a sunulmasından; bir bütün olarak sunulan bu raporların kamu idaresinin faaliyet ve iĢlemlerinin sonucunu tam ve doğru olarak yansıtmasından; kamu idaresinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarının ölçülmesine iliĢkin sistemlerin amacına uygun olarak oluĢturulmasından, etkin olarak iĢletilmesinden ve izlenmesinden; performans bilgisinin dayanağını oluĢturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur. 3. SAYIġTAYIN SORUMLULUĞU SayıĢtay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, kamu idaresinin raporladığı performans bilgisinin güvenilirliğine iliĢkin değerlendirme yapmak, performans yönetimi ve faaliyet sonuçlarını ölçen sistemleri değerlendirmekle sorumludur.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 51 4. DENETĠMĠN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMĠ VE KAPSAMI Denetimin dayanağı; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 6085 sayılı SayıĢtay Kanunu, genel kabul görmüĢ uluslararası denetim standartları ve SayıĢtay ikincil mevzuatıdır. Denetimin amacı, bütçe hakkının gereği olarak kamu idarelerinin faaliyet sonuçları hakkında TBMM ve kamuoyuna güvenilir ve yeterli bilgi sunulması, kamu idarelerinin performansının değerlendirilmesi ile hesap verme sorumluluğu ve saydamlığın yerleĢtirilmesi ve yaygınlaĢtırılmasıdır. Denetim, kamu idaresinin faaliyet raporunda yer alan performans bilgilerinin ve bunları oluĢturan kayıt ve belgelerin doğruluğu ve güvenilirliğine iliĢkin denetim kanıtı elde etmek üzere; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile gerçekleĢtirilmiĢtir. Bu çerçevede, Galatasaray Üniversitesinin yayımladığı 2013-2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı ve 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu incelenmiĢtir. 5. GENEL DEĞERLENDĠRME 2015 yılı performans denetimi kapsamında Galatasaray Üniversitesinin yayımladığı 2013-2017 dönemine ait Stratejik Plan, 2015 yılı Performans Programı ve 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu incelenerek faaliyet sonuçlarının ölçülmesine yönelik olarak üretilen performans bilgisinin güvenilir olup olmadığı değerlendirilmiĢtir. Galatasaray Üniversitesi stratejik planlama çalıĢmalarında birinci beĢ yıllık dönemin (2008-2012) ardından 2013-2017 dönemi stratejik planını kamuoyuna sunmuĢtur. Bu stratejik planda 6 adet stratejik amaç ve bu amaçlara ulaĢmak için 19 adet hedef, her bir hedef için bir veya daha fazla olmak üzere, toplamda 71 adet gösterge belirlenmiĢtir. 2013-2017 Stratejik Planının, “Kamu Ġdareleri Ġçin Stratejik Planlama Kılavuzunda” öngörülen Ģekil Ģartlarını taĢıdığı ve genel olarak amaç ve hedeflerin belirlenmesinde üst politika belgelerinin esas alındığı görülmüĢtür. Bununla birlikte, planda belirlenen hedef ve göstergeler itibariyle mevcut durumun ortaya konulmamıĢ olması planlama dönemi sonunda ulaĢılması hedeflenen düzeyin belirsiz kalmasını da beraberinde getirmiĢtir. Diğer taraftan, stratejik planda yer verilen hedefler ölçülebilir olmakla birlikte bazı hedef ve göstergelerin ilgililik ve iyi tanımlanma açısından uygun olmadığı değerlendirilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 52 2015 Yılı Performans Programının yasal süresi içinde yayımlandığı ancak Performans Programı Hazırlama Rehberinde öngörülen Ģekil Ģartlarından farklılıklar taĢıdığı görülmüĢtür. Performans programında yer alan performans hedeflerinin stratejik hedefler ile uyumlu olduğu; daha doğru bir ifade ile stratejik hedefler ile tamamen aynı olarak belirlendiği görülmüĢtür. Bazı göstergelerin iyi tanımlanma kriterini karĢılamadığı ise tespit edilen bir baĢka husus olmuĢtur. 2015 yılı Ġdare Faaliyet Raporu yasal süre olan 2015 yılı ġubat ayı sonuna kadar yayımlanmıĢ bulunmaktadır. Ġdare faaliyet raporunun sunum kriterlerine uygun olarak hazırlandığı görülmektedir. Faaliyet raporunda 2015 yılı Performans Programında yer alan performans hedef ve göstergelerinin tamamının gerçekleĢme durumunun raporlandığı görülmekle birlikte hedeflerden sapmaların ayrı ve net bir Ģekilde gösterilmediği, sapma nedenlerine hemen hemen hiç yer verilmediği görülmektedir. Bazı hedeflere iliĢkin olarak raporlanan faaliyet sonuçları ile hedefler arasında tutarsızlık olması ise bir diğer tespit olmuĢtur. Faaliyet sonuçlarının sağlıklı bir biçimde ölçülmesini sağlayacak veri kayıt sisteminin bir süreç olarak kurulduğu, bu sürecin faaliyet sonuçlarının ölçümüne iliĢkin tüm unsurları kapsadığı ancak bireysel personel çalıĢmalarının ve niteliklerinin sistemin iĢleyiĢinde önemli pay sahibi olduğu görülmüĢtür. Bu nedenle, faaliyet sonuçlarının daha sağlıklı bir biçimde ölçülmesini ve izlenmesini teminen faaliyet sonuçlarına iliĢkin verilerin tek bir merkezden toplanmasını ve takibini sağlayacak otomasyon sisteminin kurulmasının verilerin toplanması ve değerlendirilmesinde güvenilirliğe iliĢkin riskleri azaltacağı değerlendirilmektedir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 53 6. DENETĠM BULGULARI A. Stratejik Planın Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 1: Stratejik Planda Hedeflere ĠliĢkin Belirlenen Göstergelerin Mevcut Durumunun Sayısal Olarak Belirlenmemesi 2013-2017 dönemini kapsayan stratejik planda hedeflere iliĢkin olarak belirlenen göstergelerin mevcut durumunun gösterilmediği görülmüĢtür. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Stratejik Planlara Dair Tebliğ’de, hedeflere yönelik performans göstergelerinin, bu göstergeler cinsinden mevcut durumun ve plan döneminde ulaĢılması arzulanan seviyenin belirtilmesi gerektiği belirtilmiĢtir. Stratejik planlama sürecinin ilk adımı olan durum analizi, kuruluĢun “neredeyiz?” sorusuna cevap verir. KuruluĢun geleceğe yönelik amaç, hedef ve stratejiler geliĢtirebilmesi için öncelikle, mevcut durumda hangi kaynaklara sahip olduğunu ya da hangi yönlerinin eksik olduğunu, kuruluĢun kontrolü dıĢındaki olumlu ya da olumsuz geliĢmeleri değerlendirmesi gerekir. Mevcut durum tespiti iyi yapılmadığı takdirde, hedef ve gösterge de doğru bir Ģekilde belirlenemeyecektir. Kurum stratejik planında ise göstergelerin mevcut durumlarının sayısal olarak belirlenmediği görülmektedir. Mevcut durum ölçülmeden planlama dönemi sonunda ulaĢılması hedeflenen düzeylerin sağlıklı Ģekilde belirlenemeyeceği değerlendirilmektedir. Sonuç olarak, hedefler ve göstergeler tanımlandıktan sonra, bunların plan aĢamasındaki durumlarının sayısal olarak tespit edilmemesinin stratejik plan için önemli bir eksiklik anlamına geldiği değerlendirilmektedir. Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizin hazırladığı 2013-2017 dönemini kapsayan Stratejik Planda hedeflere iliĢkin olarak belirlenen göstergelerin plan hazırlanırken, mevcut durumlarının sayısal olarak belirlenmediği belirtilmektedir. Ancak 2013 Yılı Performans Programındaki tablolarda hedeflere iliĢkin göstergelerin (Önceki 2 yıla ait gerçekleĢme değerlerini gösterecek Ģekilde) 2011, 2012 ve 2013 yıllarını içeren sayısal değerleri belirtilmiĢtir. Üniversitemizin 2018-2022 dönemini kapsayacak yeni stratejik planında, hedeflere iliĢkin olarak belirlenecek göstergelerin plan aĢamasındaki mevcut durum sayısal olarak belirtilecek, planlama dönemi sonunda ulaĢılması arzulanan seviyeyi de gösterecek Ģekilde hazırlanması sağlanacaktır.” denilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 54
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında 2018-2022 dönemini kapsayacak yeni stratejik
plan hazırlanırken bulguda belirtilen hususlara dikkat edileceği ifade edilmiĢtir. Bu itibarla,
konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır.
BULGU 2: Stratejik Planda Yer Alan Bazı Göstergelerin Hedefle Ġlgili Olmaması
Galatasaray Üniversitesi 2013-2017 Stratejik Planında yer alan bazı göstergelerin
hedeflerle ilgili olmadıkları tespit edilmiĢtir.
Hedefler, amaçların gerçekleĢtirilebilmesine yönelik spesifik ve ölçülebilir alt
amaçlardır. Performans göstergeleri ise gerçekleĢen sonuçların önceden belirlenen hedeflere
ne ölçüde ulaĢıldığının ortaya konulmasında kullanılır. Hedeflerin ölçülebilir olarak ifade
edilemediği durumlarda belirlenecek göstergeler ile bu sağlanmalıdır. Dolayısıyla
belirlenecek performans göstergelerinin belirlendikleri hedeflerle doğrudan ilgili olması önem
arz etmektedir.
Bu çerçevede yapılan incelemede Stratejik Planda yer alan iki hedef için öngörülen
göstergelerin bu hedeflerle doğrudan ilgili olmadığı; bir baĢka ifade ile hedeflere ulaĢma
düzeyini gösterme amacına doğrudan hizmet etmedikleri değerlendirilmektedir. Söz konusu
hedefler ve göstergeler ile değerlendirmelere aĢağıda yer verilmiĢtir.
Amaç Stratejik Hedef Performans
Göstergesi
Değerlendirme
Eğitim ve öğretim
kalitesinin sürekli
geliĢtirilmesi
Önlisans, lisans ve
lisansüstü
programlarından
normal sürede mezun
olan öğrenci
sayısının her yıl
yüzde bir oranında
artırılması.
Önlisans
mezunlarının
mezuniyet oranı
(Mezun olan önlisans
öğrencilerin sayısı /
Toplam önlisans
öğrenci sayısı) x 100
Hedefte doğrudan ve
sadece normal sürede
mezun olan
öğrencilerin sayısı
esas alındığından
toplam mezun
öğrenci sayılarının ve
oranlarının hedefe
ulaĢma düzeyini
göstermede bir rolü
Lisans mezunlarının
mezuniyet oranı
(Mezun olan lisans
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 55
öğrencilerin sayısı /
Toplam lisans
öğrenci sayısı) x 100
olmadığı
değerlendirilmektedir.
Yüksek lisans
mezunlarının
mezuniyet oranı
(Mezun olan yüksek
lisans öğrencilerin
sayısı / Toplam
yüksek lisans öğrenci
sayısı) x 100
Doktora
mezunlarının
mezuniyet oranı
(Mezun olan doktora
öğrencilerin sayısı /
Toplam doktora
öğrenci sayısı) x 100
Amaç Stratejik Hedef Performans
Göstergeleri
Değerlendirme
KurumsallaĢmıĢ
kaliteli yönetim
anlayıĢının
Üniversitenin tüm
süreçlerinde
uygulanması
Toplam kalite
anlayıĢı çerçevesinde
Üniversite kalite
güvence sisteminin
2017 yılı sonuna
kadar tüm süreçlerde
oluĢturulması
Akademik personel
memnuniyet düzeyi
Belirlenen
göstergelerin hedefe
ulaĢma düzeyini
gösterecek netlikte
olmadığı; dolayısıyla
hedefle doğrudan
ilgili olmadığı
değerlendirilmektedir.
Ġdari personel
memnuniyet düzeyi
Amaç Stratejik Hedef Performans
Göstergeleri
Değerlendirme
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 56 Eğitim ve öğretim kalitesinin sürekli geliĢtirilmesi Önlisans, lisans ve lisansüstü programlarına yerleĢtirilen ve kabul edilen öğrenci niteliğinin sınav baĢarı puanına göre her yıl yüzde iki oranında artırılması Burslu öğrenci sayısı/Toplam öğrenci sayısı Bursların öncelikli olarak baĢarılı öğrencilere verilmesi genel ve doğal olmakla birlikte burs verilecek kiĢilerin seçiminde baĢka kriterler de söz konusu olabilmektedir. Ayrıca sadece yeni yerleĢenler değil devam eden öğrencilerden burs alanlar da olacaktır. Göstergelerin bu haliyle somut hedefteki gerçekleĢmeyi açıklama gücü oldukça düĢüktür. Toplam burs miktarı Amaç Stratejik Hedef Performans Göstergeleri Değerlendirme Bilimsel araĢtırma, yayın ve etkinliklerin artırılması Öğretim üyesi baĢına düĢen uluslararası indeksler tarafından taranan dergilerde yayımlanmıĢ makale sayısının her yıl yüzde beĢ oranında artırılması Akademik personel baĢına kullanılan BAP bütçesinin miktarı Bilimsel araĢtırma projeleri kendi baĢına bilimsel bir etkinlik arz etmekle birlikte her projenin sonunda bilimsel yayın yapılacağı kesin değildir. Öyle olsa bile ne kadarlık bir
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 57
bütçenin kaç yayına
tekabül ettiğine dair
bir belirleme yapmak
gerekir ki bu da
mümkün
görülmemektedir.
Kamu idaresi cevabında; “Amaç 1 Hedef 1.3 için yapılan değerlendirmede;
“Hedefle doğrudan ve sadece normal sürede mezun olan öğrencilerin sayısı esas alındığından
toplam mezun öğrenci sayılarının ve oranlarının hedefe ulaĢma düzeyini göstermede bir rolü
olmadığı değerlendirilmektedir.”
Stratejik planda hedefler için birden fazla gösterge bulunmasına rağmen, performans
programı için Bütçe Yönetim Enformasyon Sistemindeki (ebütçe) Performans Hedefi giriĢ
ekranına tek bir gösterge girilebilmekte olduğu için, hedefi etkileyebilen en uygun gösterge
olarak “Normal sürede mezun olan öğrenci sayısı” alınmıĢtır. Yeni stratejik planda bu
hususlar gözönüne alınacaktır.
Amaç 4 Hedef 4.1 için yapılan değerlendirmede; belirlenen göstergelerin hedefe
ulaĢma düzeyini gösterecek netlikte olmadığı belirtilmiĢtir. Fakat söz konusu göstergeler
yerine Üniversitemiz 2015 yılı Performans Programında gösterge olarak “Bologna sürecine
tanımlanan programlar” esas alınmıĢtır. Yeni hazırlanacak stratejik planda söz konusu
değerlendirmeler dikkate alınacaktır.
Amaç 1 Hedef 1.1 için yapılan değerlendirmede; burslu öğrenci sayılarıyla ilgili
göstergelerin hedefteki gerçekleĢmeyi tam olarak açıklamadığı belirtilmiĢtir. Ancak bu hedef
için 2015 yılı Performans Programında gösterge olarak, “Lisans programlarına yerleĢen tüm
öğrencilerin yerleĢtirme puanlarının ortalaması (Ortalama puan hesaplamaları güncel puan
türlerine göre yapılacak)” ifadesi yer almaktadır.
Amaç 2 Hedef 2.1 Bilimsel araĢtırma, yayın ve etkinliklerin artırılması için belirlenen
hedefte “Öğretim üyesi baĢına düĢen uluslararası indeksler tarafından taranan dergilerde
yayımlanmıĢ makale sayısının her yıl yüzde beĢ oranında artırılması” hedefi için gösterge
olarak P.2.1.3 “Akademik personel baĢına kullanılan BAP bütçesinin miktarı” kullanılmamıĢ
olup; Üniversitemiz 2015 yılı Performans Programında P.2.1.1 “Atıf endeksleri (SCI-
Expanded, SSCI, ve AHCI tarafından taranan dergilerdeki yayın sayısı / Öğretim üyesi sayısı”
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 58 gösterge olarak esas alınmıĢtır. Ayrıca, yeni hazırlanacak stratejik planda söz konusu değerlendirmeler dikkate alınacaktır.” denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen hedefler için yine bulguda yer verilen göstergelerin kullanılmadığı belirtilmiĢtir. Ancak bulguda tespit olarak ele alınan “ilgili olma” konusu, sadece 2015 Performans Programı dahilinde kullanılan göstergeler için değil, stratejik planda yer alan tüm göstergeler için geçerli olan bir kriterdir. Bununla birlikte, idare tarafından yeni hazırlanacak stratejik planda bulguda yer verilen değerlendirmelerin dikkate alınacağı da ifade edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır. BULGU 3: Stratejik Planda Yer Alan Bazı Hedef ve Göstergelerin Ġyi TanımlanmamıĢ Olması Stratejik planda yer alan bazı hedef ve göstergelerin iyi tanımlanmamıĢ olduğu görülmüĢtür. Stratejik Planda 6 adet stratejik amaç ve bu amaçlara ulaĢmak için 19 adet hedef, her bir hedef için bir veya daha fazla olmak üzere, toplamda 71 adet gösterge belirlenmiĢtir. Hedefler, amaçların gerçekleĢtirilebilmesine yönelik spesifik ve ölçülebilir alt amaçlardır. Hedefler ulaĢılması öngörülen çıktı ve sonuçların tanımlanmıĢ bir zaman dilimi içinde nitelik ve nicelik olarak ifadesidir. Hedeflerin miktar, maliyet, kalite ve zaman cinsinden ifade edilebilir olması gerekmektedir. Performans göstergeleri gerçekleĢen sonuçların önceden belirlenen hedefe ne ölçüde ulaĢıldığının ortaya konulmasında kullanılır. Performans göstergelerinin, ölçülebilirliğin sağlanması bakımından miktar, zaman, kalite veya maliyet cinsinden ifade edilmesi gerekmektedir. Hedeflere ulaĢma düzeyini ölçmeye yarayan bu göstergelerin de hedefler gibi açık, anlaĢılır ve hedefe ulaĢma düzeyini gösterecek mahiyette olması gerekir. Bu kapsamda yapılan incelemede aĢağıda verilen bazı hedef ve göstergelerin iyi tanımlanmadığı tespit edilmiĢtir:
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 59 Amaç 1 Hedef 1.4 Performans Göstergeleri Değerlendirme Eğitim ve öğretim kalitesinin sürekli geliĢtirilmesi Önlisans, lisans ve lisansüstü programlarında eğitim veren akademik personelin performans göstergeleri temel alınarak yapılan değerlendirmelerinin olumlu yönde bir değiĢim izlemesi. “Performans göstergeleri” neyi ifade etmektedir? Planda yer verilen göstergeler mi? Kurumca belirlenmiĢ standart bir değerlendirme esası var mıdır? Bu değerlendirme rakamlarla (puan vb.) ifade edilebilmekte midir? Amaç 2 Hedef 2.2 Performans Göstergeleri Değerlendirme Bilimsel araĢtırma, yayın ve etkinliklerin artırılması Öğretim üyesi baĢına düĢen toplam yayın ve bilimsel faaliyetlerin (makale, kongre, konferans bildirileri vb.) sayısının her yıl yüzde on oranında artırılması. P.2.2.2. Atıf endeksleri (SCI-Expanded, SSCI ve AHCI) tarafından taranan dergilerdeki yayın sayısı Hedefte öğretim üyesi baĢına düĢen sayı öngörülmüĢken göstergelerde toplam sayılar esas alınmıĢ görünmektedir. P.2.2.3. Uluslararası yayın evleri tarafından basılmıĢ kitap sayısı P.2.2.4. Uluslararası bilimsel kongrelerde sunulan bildiri sayısı Amaç 3 Hedef 3.3 Performans Göstergeleri Değerlendirme Üniversitenin Üniversitede 2017 P. 3.3.3. Projelerin mahiyetine
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 60
sürdürülebilir
geliĢimini temin
etmek amacıyla
kaynakların
geliĢtirilmesi ve etkin
olarak kullanılması
yılı sonuna kadar
çevreye duyarlı
kampüs yönetimine
geçilmesi
Üretilen iyileĢtirme
projeleri
iliĢkin bir bilgi
olmadığı gibi hangi
sayıda projenin
hedefe ulaĢma
anlamında yeterli
sayılacağına dair bir
belirleme de
yapılmamıĢtır.
Kamu idaresi cevabında; “Amaç 1 Hedef 1.4 için yapılan değerlendirmede
performans göstergelerinin neyi ifade ettiği sorulmaktadır. Bu hedefe iliĢkin performans
göstergeleri stratejik planda yer almakta ve göstergelerin ölçü birimi “mutlak sayı” olarak
belirtilmektedir. Ancak hedef 1.4 henüz performans programına alınmamıĢtır.
2014-2015 ve 2015-2016 akademik yılları boyunca her ders için Öğrenci Otomasyon
Sisteminden sistematik biçimde dersin iĢleniĢi ve öğretim üyesinin performansı hakkında
anket yapılmıĢ olup, bunların sonuçları yeni stratejik planda ele alınacaktır.
Amaç 2 Hedef 2.2 için yapılan değerlendirmede, hedefte öğretim üyesi baĢına düĢen
sayı öngörülmüĢken performans göstergelerinde toplam sayıların esas alındığı belirtilmiĢtir.
Yeni stratejik plan hazırlanırken söz konusu değerlendirmeleriniz dikkate alınacaktır.
Amaç 3 Hedef 3.3 için yapılan değerlendirmede “Üretilen iyileĢtirme projeleri”
göstergesinin mahiyetine iliĢkin bir bilgi olmadığı belirtilmiĢtir. Henüz bu stratejik hedef
performans programına alınmamıĢ ancak bu hedef için Üniversitemizin Stratejik Planında
F.3.3.2 de belirtildiği üzere ĠyileĢtirme projelerinin üretimi ve uygulamaya konulması için bir
komisyon oluĢturulacaktır.
Üniversitemizde bütçe imkanları dahilinde çevreye duyarlı kampüs yönetimine
geçilecektir.
Üniversitemizin hazırlanacak olan yeni stratejik planında; performans göstergeleri,
ölçülebilirliği sağlayacak Ģekilde ifade edilecektir. Söz konusu göstergelerin; hedefler gibi
açık, anlaĢılır ve hedefe ulaĢma düzeyini gösterecek Ģekilde hazırlanmasına önem
verilecektir.” denilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 61
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen değerlendirmeler
doğrultusunda, hazırlanacak olan yeni stratejik planda; performans göstergelerinin
ölçülebilirliği sağlayacak Ģekilde ifade edileceği, söz konusu göstergelerin; hedefler gibi açık,
anlaĢılır ve hedefe ulaĢma düzeyini gösterecek Ģekilde hazırlanmasına önem verileceği ifade
edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun
olacaktır.
BULGU 4: Stratejik Planın Hazırlanmasında Yasal Mevzuatta Belirtilen Süre
Sınırlamalarına Uyulmaması
Galatasaray Üniversitesi’ne ait 2013-2017 dönemini kapsayan Stratejik Planın
hazırlanmasında mevzuatta öngörülen sürelere uyulmadığından planın hazırlanmasında
gecikme olduğu ve planın ancak 2013 yılı ġubat ayında yayımlanabildiği tespit edilmiĢtir.
Kamu Ġdarelerinde Stratejik Planlamaya ĠliĢkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelik'in 13’üncü maddesine göre kamu idarelerinin stratejik planlarını,
değerlendirilmek üzere, planın kapsadığı dönemin ilk yılından önceki yılın ocak ayında
Kalkınma Bakanlığına göndermeleri gerekmektedir. Aynı Yönetmelik'e göre Kalkınma
Bakanlığınca inceleme sonucunda hazırlanacak değerlendirme raporu üç ay içinde ilgili
idareye gönderilecektir.
Buna göre, 2013-2017 dönemini kapsayan stratejik planın en geç 2012 yılı ocak
ayında Kalkınma Bakanlığına gönderilmesi gerekmektedir. Bu hükme karĢın, Galatasaray
Üniversitesi 2013-2017 Stratejik Planı hazırlık çalıĢmaları rektörlük makamının 2012/1 sayılı
iç genelgesi ile 19 Ocak 2012 tarihinde ancak baĢlayabilmiĢtir. Hazırlanan planla ilgili
Kalkınma Bakanlığınca yapılan inceleme sonucu 31.12.2012 tarihinde revizyon talep edilmiĢ
ve gerekli revizyonlar yapılarak ancak 15.02.2013 tarihinde plan tekrar Kalkınma Bakanlığına
gönderilmiĢtir. Nihayet 2013 yılı ġubat ayı içerisinde plan son hali ile yayımlanabilmiĢtir.
Dolayısıyla, öngörülen takvime uyulmaması nedeniyle stratejik planın uygulama dönemi
baĢladıktan sonra geçerlilik kazandığı görülmektedir.
Kamu idaresi cevabında; “Personel yetersizliğinden dolayı 2013-2017 Stratejik Planı
çalıĢmalarına geç baĢlanılmıĢ olup, 2018-2022 dönemi için hazırlanacak olan yeni stratejik
planda bu husus göz önünde bulundurulacak ve Kamu Ġdarelerinde Stratejik Planlamaya
ĠliĢkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte öngörülen takvime göre Kalkınma
Bakanlığına gönderilecektir.” denilmiĢtir.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 62 Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen tespit doğrultusunda 2018- 2022 dönemini kapsayacak yeni stratejik plan için Kamu Ġdarelerinde Stratejik Planlamaya ĠliĢkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'te öngörülen takvime uygun hareket edileceği ifade edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır. B. Performans Programının Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 5: Performans Programında Yer Alan Bazı Göstergelerin Ġyi TanımlanmamıĢ Olması Kurum tarafından hazırlanan 2015 yılı Performans Programında yer alan bazı göstergelerin iyi tanımlanmamıĢ olduğu değerlendirilmiĢtir. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Performans Programları Hakkında Yönetmelik’e göre performans programlarında yer alan performans hedef ve göstergelerinin sade ve anlaĢılır olması gerektiği ifade edilmiĢtir. Ġyi tanımlanma kriteri, göstergenin açık ve net bir tanıma sahip olması ve hedefe ulaĢma düzeyini yeter düzeyde açıklayıcı olması anlamına gelir. Göstergelerin iyi tanımlanmamıĢ olması, kamu idarelerinin hedeflere yönelik baĢarıyı yanlıĢ raporlaması riskini beraberinde getirecektir. Bu çerçevede bakıldığında, aĢağıda verilen hedeflere iliĢkin göstergelerin iyi tanımlanmıĢ olma niteliği taĢımadığı değerlendirilmektedir. “Akademik ve idari personel ile öğrencilerin bilgi iĢlem otomasyon hizmetlerindeki memnuniyet düzeyinin iyileĢtirilmesi” hedefi için “bilgi iĢlem hizmetleri memnuniyet oranı (akademik ve idari personel için)” Ģeklinde gösterge belirlenmiĢtir. Bu oranın ne Ģekilde belirleneceğine iliĢkin net bir ifade olmamasının yanı sıra “iyileĢtirme” ifadesine rağmen 2013, 2014 ve 2015 yılları için aynı düzeyde (% 66) bir memnuniyet oranı hedeflendiği görülmektedir. Aynı durum “Öğrencilerin ve öğretim elemanlarının kütüphane hizmetlerindeki memnuniyet düzeyinin artırılması” hedefine yönelik belirlenen ““bilgi iĢlem hizmetleri memnuniyet oranı (akademik ve idari personel için)” göstergesi için de geçerlidir. Her üç yıl için belirlenen gösterge “% 69” olarak performans programında yer almaktadır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 63
“Ġç ve dıĢ paydaĢların memnuniyet düzeyinin her yıl yüzde beĢ oranında artırılması”
Ģeklinde ifade edilen performans hedefi için “anket yapılması” olarak gösterge belirlenmiĢ ve
oran olarak yüzde üç Ģeklinde belirleme yapılmıĢtır. Göstergenin sözel ifadesindeki eksikliğin
sayısal belirlemeyle telafi edildiği kabul edilecek olsa dahi “%3” oranının neyi ifade ettiği
yine de anlaĢılamamaktadır. Zira bu oran memnuniyet oranı ise çok düĢük olduğu açıktır.
Memnuniyetteki artıĢ oranı ise son üç yıl için aynı düzeyde belirlenmiĢ olması “memnuniyet
düzeyinin artırılması” hedefine hizmet etmeyecektir.
Kamu idaresi cevabında; “ Bilgi ĠĢlem Hizmetleri Memnuniyet Oranı
2013 2014 2015
65,50 65,70 65,90
Bütçe Yönetim Enformasyon Sistemindeki (ebütçe) Performans Hedefi giriĢ ekranına
yukarıdaki Ģekilde veri giriĢi yapılmıĢ ve hedefimizde 0,20’lik bir artıĢ öngörülmüĢtür. Ancak
Performans Bütçe Raporlarının dökümü yapılırken program, giriĢ yapılan değerleri otomatik
olarak yukarı yuvarlamaktadır. Sisteme müdahale edemediğimiz için Performans Raporları
dökümünde 2013, 2014 ve 2015 yılları için gösterge %66 olarak görünmektedir.
Kütüphane Hizmetleri Memnuniyet Oranı
2013 2014 2015
68,80 69,00 69,20
Bütçe Yönetim Enformasyon Sistemindeki (ebütçe) Performans Hedefi giriĢ ekranına
yukarıdaki Ģekilde veri giriĢi yapılmıĢ ve hedefimizde 0,20’lik bir artıĢ öngörülmüĢtür. Ancak
Performans Bütçe Raporlarının dökümü yapılırken program, giriĢ yapılan değerleri otomatik
olarak yukarı yuvarlamaktadır. Sisteme müdahale edemediğimiz için Performans Raporları
dökümünde 2013, 2014 ve 2015 yılları için gösterge %69 olarak görünmektedir.
Üniversitemizce hazırlanacak yeni stratejik planda ve performans programları
hazırlanırken, yer alacak performans hedef ve göstergelerinin sade ve anlaĢılır olmasına önem
verilecektir.” denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen hususun Bütçe Yönetim
Enformasyon Sisteminde kullanılan programdan kaynaklandığı belirtilmekle birlikte yeni
stratejik plan ve performans programı hazırlanırken bulguda yapılan değerlendirmelere önem
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 64
verileceği ifade edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede
izlenmesi uygun olacaktır.
BULGU 6: Performans Programının Sunum Kriterlerine Uymaması
Galatasaray Üniversitesi 2015 yılı Performans Programının öngörülen sunum
kriterlerine tam olarak uygun olmadığı tespit edilmiĢtir.
Performans programlarının oluĢturulmasında esas alınmak üzere hazırlanan
Performans Programı Hazırlama Rehberi’nde programların içeriğine iliĢkin bilgilerle birlikte
uyulması gereken Ģekil Ģartlarına da yer verilmiĢtir. Bu kapsamda anılan Rehber ekinde örnek
bir Ģablona yer verilmiĢ bulunmaktadır. Bu Ģablona göre programda bulunması gereken ana
baĢlıklar ve içerikleri sıra ile belirtilmiĢtir.
Üniversitenin 2015 yılı Performans Programında “C” ve “D” baĢlıklarının Rehber'de
öngörülenden farklı içerikte olduğu ve bu baĢlıklar altında yer verilmesi gereken tabloların
baĢka bölümlerde yer aldığı görülmektedir.
Diğer taraftan, Rehber'de programda Tablo 1 adı altında yer verilen Performans Hedefi
Tablosundaki “Açıklamalar” kısmında söz konusu hedeflerin belirlenme amaçlarına ve
performans hedefinin gerekçelerine kısaca değinileceği ifade edilmektedir. Ayrıca performans
göstergelerine iliĢkin açıklamalar kısmında ise performans göstergelerinin belirlenme
amaçlarına ve gerek görülen diğer hususlara yer verilecektir. Üniversitenin hazırladığı
Performans Programında yer alan açıklamaların öngörülen mahiyette olmadığı görülmektedir.
Rehber'e göre Tablo 2 adlı Faaliyet Maliyetleri Tablosu her bir faaliyet için sorumlu
olan birimler tarafından ayrı ayrı doldurulacak olup faaliyet için birden fazla sorumluluğu
olan birim varsa ayrı ayrı doldurulan bu tabloların mali hizmetler birimince konsolidasyonu
yapılacaktır. Üniversitenin Performans Programında söz konusu tabloda her faaliyet için
sorumlu birimlere yer verilmesi yerine “üst yönetim, akademik ve idari birimler”in tümünün
sorumlu birim olarak belirlendiği görülmektedir.
Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizce hazırlanacak performans programlarının
“Performans Programı Hazırlama Rehberi”ne ve Rehber ekinde yer alan örnek Ģablona uygun
Ģekilde hazırlanması sağlanacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 65 Ayrıca hazırlanacak performans programlarında yer alacak olan “Faaliyet Maliyetleri Tablosu” faaliyetlerin gerçekleĢtirilmesinden sorumlu birimler tarafından ayrı ayrı doldurulacak ve birden fazla sorumluluğu olan birim olduğunda ise, hazırlanacak tablolar Üniversitemiz Strateji GeliĢtirme Daire BaĢkanlığı tarafından konsolide edilecektir. 2013-2017 Stratejik Planı hazırlanırken her bir faaliyet için birden fazla birim iliĢkilendirilmiĢ ancak performans programına veri giriĢi yapılırken Üniversitenin tüm birimleri sorumlu birimler olarak belirlendiği için sayfalarca doküman almak gerektiğinden “Üst Yönetim, Akademik ve Ġdari Birimler ” sorumlu birim olarak iliĢkilendirilmiĢtir. Yeni Stratejik Planda Sorumlu Birimler daha dikkatli düzenlenecek ve Performans Programına her bir faaliyet için iliĢkili sorumlu birim yazılacaktır.” denilmiĢtir. Sonuç olarak kamu idaresi cevabında hazırlanacak yeni performans programlarının “Performans Programı Hazırlama Rehberi”ne ve Rehber ekinde yer alan örnek Ģablona uygun Ģekilde hazırlanacağı ifade edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır. C. Faaliyet Raporunun Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiĢtir. D. Faaliyet Sonuçlarının Ölçülmesi ve Değerlendirilmesine ĠliĢkin Bulgular BULGU 7: Faaliyet Raporunda Performans Hedeflerinden Sapmaların Nedenlerinin Açıklanmaması Kurumun 2015 yılı Faaliyet Raporunda ulaĢılan sonuçlar itibariyle performans hedeflerinden sapmalar olduğu ancak bu sapmaların nedenlerine iliĢkin açıklamalara raporda yer verilmediği tespit edilmiĢtir. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak Faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesine göre performans bilgileri baĢlığı altında, idarenin stratejik plan ve performans programı uyarınca yürütülen faaliyet ve projelerine, performans programında yer alan performans hedef ve göstergelerinin gerçekleĢme durumu ile meydana gelen sapmaların
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 66
nedenlerine, diğer performans bilgilerine ve bunlara iliĢkin değerlendirmelere yer
verilmelidir. Hedeflerde meydana gelen sapmalar ve farklar ayrı ve net biçimde
gösterilmelidir. Ayrıca gerçekleĢmenin hedeflenenden fazla olması durumunda da sapmaya
iliĢkin nedenlerin faaliyet raporunda açıklanması gerekmektedir.
Üniversitenin 2015 yılı Faaliyet Raporunda 2015 yılı performans programında yer alan
performans hedef ve göstergelerinin tamamının gerçekleĢme durumunun raporlandığı
anlaĢılmaktadır. Ayrıca hedef ve göstergelerin değerlendirilmesi sonucunda, her bir gösterge
için “BaĢarılı”, “Makul” ve “ĠyileĢtirilmeli” Ģeklinde bir tasnif yapıldığı; hedefin altında kalan
gerçekleĢmeler için “makul” ve “iyileĢtirilmeli” ifadeleri kullanıldığı görülmektedir.
Bununla birlikte, gerçekleĢmelere birimlerin açıklamaları eĢliğinde yer verilmekle
birlikte bazı hedefler ve gerçekleĢme durumları arasındaki sapmaların nedenlerine iliĢkin
genel bir açıklamada bulunulmadığı görülmektedir. Birimlerce yapılan açıklamalarda da
birçok durumda sapma nedenlerine iliĢkin bilgi olmadığı ya da her birimin bu doğrultuda bilgi
sağlamadığı görülmektedir.
Yukarıda belirtilen hükümler doğrultusunda ortaya çıkan sapmaların ayrı ve net bir
Ģekilde gösterilmesi ve her bir durumda sapmanın nedenlerine iliĢkin bilgilere yer verilmesi
gerekmektedir.
Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizin performans hedeflerine yönelik
gerçekleĢmeler, hedeflenenden fazla ya da eksik olabilmekte ve bu durum faaliyet
raporlarında gösterilmektedir. Ayrıca; hedef ve göstergelerin değerlendirilmesi sonucunda;
Bütçe Yönetim Enformasyon Sistemi (ebütçe) veri giriĢ butonunda “BaĢarılı”, “Makul”, ve
“ĠyileĢtirilmeli” Ģeklinde ifadeler bulunmakta olup bunlardan biri seçilmektedir.
Hedefler ve gerçekleĢme durumları arasındaki sapmaların nedenlerine iliĢkin
açıklamalar 2015 yılı Faaliyet Raporunda genel olarak yer almakla birlikte; 2016 yılı ve
sonraki yıllar için hazırlanacak faaliyet raporlarında tüm hedefler ve gerçekleĢme
durumlarının arasındaki sapmalar nedenleri ile açıklanacaktır.” denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında 2016 yılı ve sonraki yıllar için hazırlanacak
faaliyet raporlarında tüm hedefler ve gerçekleĢme durumları arasındaki sapmaların nedenleri
ile birlikte açıklanacağı ifade edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun sonraki denetim dönemlerinde
bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 67 BULGU 8: Faaliyet Sonuçları Ölçümlerinin Performans Programındaki Hedeflerle Tutarlı Olmaması Faaliyet raporunda ortaya konulan gerçekleĢmelerin performans programında yer alan hedef ve göstergelerle tutarlı olmadığı tespit edilmiĢtir. Kamu Ġdarelerince Hazırlanacak faaliyet Raporları Hakkında Yönetmelik’e göre kamu idarelerinin faaliyet raporlarını hazırlarken tutarlılık ilkesine riayet etmeleri gerekmektedir. Buna göre; faaliyet sonuçlarının gösterilmesi ve değerlendirilmesinde aynı yöntemler kullanılır. Yöntem değiĢiklikleri olması durumunda, bu değiĢiklikler raporda açıklanır. Performans programında gerçekleĢtirilmesi planlanan performans hedeflerinin gerçekleĢme sonuçlarının faaliyet raporunda gösterilmesi gerekir. Bir baĢka ifade ile idarelerin performans programlarındaki göstergeleri kullanarak faaliyet raporlarında baĢarılarını raporlaması beklenir. Yapılan incelemede performans programında performans hedefi tablosunda yer alan bazı performans hedeflerine iliĢkin performans göstergelerinin ölçü birimi ile hedeflerin ölçü birimi arasında uyumsuzluk olduğu; bu durumun faaliyet raporunda raporlanan faaliyet sonuçları ile hedefler arasında tutarsızlık doğurduğu görülmektedir. Örneğin, performans programında kiĢi baĢına hesaplanması öngörülen bazı göstergelerin bu Ģekilde hesaplanmadığı, toplam sayı/miktar üzerinden sonuçlara yansıtıldığı görülmektedir. Konuya iliĢkin tespitlere aĢağıdaki tabloda yer verilmiĢtir. Performans Programındaki Hedef Performans Programındaki Gösterge Ölçü Birimi Faaliyet Raporunda Raporlanan Ölçü Birimi Değerlendirme Önlisans, lisans ve lisansüstü programlarından normal sürede mezun olan öğrenci Normal süre içinde mezun olan öğrenci sayısı (önlisans öğrencileri için) Yüzde Yüzde Hedef mezun sayısındaki oransal artıĢı öngörmekte iken göstergede ve
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 68 sayısının her yıl yüzde bir oranında artırılması faaliyet raporunda öğrenci oranındaki artıĢ esas alınmıĢ. Ayrıca raporda lisans mezunları oranı alınmıĢ. Öğretim üyesi baĢına düĢen uluslararası indeksler tarafından taranan dergilerde yayımlanmıĢ makale sayısının her yıl yüzde beĢ oranında artırılması Atıf endeksleri (SCI-Expanded, SSCI ve AHCI tarafından taranan dergilerdeki yayın sayısı/Öğretim üyesi sayısı) Sayı Sayı Hedefte öğretim üyesi baĢına düĢen yayın sayısı öngörülmüĢken raporda toplam yayın sayısı üzerinden sonuç bildirilmiĢtir. Öğretim üyesi baĢına düĢen toplam yayın ve bilimsel faaliyetlerin (makale, kongre, konferans bildirileri vb.) sayısının her yıl Toplam yayın ve bilimsel faaliyetlerin sayısı / öğretim üyesi sayısı Sayı Sayı Aynı durum söz konusudur.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 69 yüzde on oranında artırılması Öğretim üyesi baĢına düĢen atıf sayısının her yıl yüzde beĢ oranında artırılması Atıf endeksleri (SCI-Expanded, SSCI ve AHCI tarafından taranan dergilerdeki yayınların aldığı atıf sayısı/Öğretim üyesi sayısı) Sayı Sayı Aynı durum söz konusudur. Öğretim üyesi baĢına düĢen TÜBĠTAK ve diğer kamu finanslı projelerin sayısının (değerlendirme yılı içinde tamamlanan) her yıl yüzde beĢ oranında artırılması Toplam proje sayısı/öğretim üyesi sayısı Sayı Sayı “ Kamu idaresi cevabında; “Hedef 1.3 için yapılan değerlendirmede “Hedef, mezun sayısındaki oransal artıĢı öngörmekte iken göstergede ve faaliyet raporunda öğrenci oranındaki artıĢın esas alındığı” belirtilmiĢtir. Üniversitemizin hazırlayacağı faaliyet raporlarında ortaya konulacak gerçekleĢmelerin, performans programında yer alan hedef ve göstergelerle tutarlı olması hususunda gerekli çalıĢmalar yapılacaktır. Hedef 2.1 için yapılan değerlendirmede “Hedefte öğretim üyesi baĢına düĢen yayın sayısı öngörülmüĢken raporda toplam yayın sayısı üzerinden sonuç bildirilmiĢtir.” ifadesi yer
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 70
almaktadır. Yeni hazırlanacak faaliyet raporlarının performans programlarıyla uyumlu olması
sağlanacaktır.
Hedef 2.2’de “Öğretim üyesi baĢına düĢen toplam yayın ve bilimsel faaliyetlerin
sayısının her yıl yüzde on oranında artırılması” hedeflenmiĢ ancak Üniversitemizin Faaliyet
Raporunda toplam yayın sayısı üzerinden sonuç bildirilmiĢtir. Yapılan değerlendirmeler göz
önüne alınarak bundan sonraki faaliyet raporlarında öğretim üyesi baĢına düĢen yayın ve
bilimsel faaliyetlerin sayısı esas alınacaktır.
Hedef 2.3’te “Öğretim üyesi baĢına düĢen atıf sayısının her yıl yüzde beĢ oranında
artırılması” hedeflenmiĢ ancak faaliyet raporlarındaki değerlendirmelerde, dergilerdeki
yayınların aldığı atıf sayısı belirtilmiĢtir. Performans göstergelerinde ve faaliyet raporlarında
öğretim üyesi baĢına düĢen atıf sayısındaki değiĢimler esas alınacaktır.
Hedef 2.5’te “Öğretim üyesi baĢına düĢen TÜBĠTAK ve diğer kamu finanslı projelerin
sayısının her yıl yüzde beĢ oranında artırılması” hedeflenmiĢ ancak faaliyet raporlarındaki
değerlendirmelerde proje sayısı ve öğretim üyesi sayıları belirtilmiĢtir. Performans
göstergelerinde ve faaliyet raporlarında öğretim üyesi baĢına düĢen proje sayısındaki
değiĢimler esas alınacaktır.” denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında hazırlanacak sonraki faaliyet raporlarında
ortaya konulacak gerçekleĢmelerin, performans programında yer alan hedef ve göstergelerle
tutarlı olması hususunda gerekli çalıĢmaların yapılacağı ifade edilmiĢtir. Bu itibarla, konunun
sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır.
BULGU 9: Performans Bilgisine ĠliĢkin Verilerin Toplanması ve
Değerlendirilmesinde Güvenilirliğe Yönelik Riskler Olması
Performans bilgisine iliĢkin verilerin toplanması ve değerlendirilmesinde güvenilirliğe
yönelik riskler olduğu tespit edilmiĢtir.
Veri kayıt sistemine iliĢkin yapılan inceleme ve görüĢmelerden performans bilgisine
iliĢkin verilerin kurum içi yazıĢmalar yoluyla ve birim faaliyet raporlarından elde edildiği
anlaĢılmaktadır. Doğrudan performans bilgisinin ölçüm ve değerlendirilmesine yönelik ayrı
bir programın olmadığı görülmektedir. Veriler strateji birimi tarafından ilgili birimlerden yazı
ile talep edilmekte ve gelen bilgiler doğrultusunda belirlenen personel tarafından veri giriĢi
yapılmaktadır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı
Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 71
Veri kayıt sistemi bir süreç olarak var olmakla birlikte ölçümlerin ve raporlamanın bu
Ģekilde yapılmasının verilerin güvenilirliğine yönelik riskleri beraberinde getireceği ve riskler
için etkin kontrol strateji ve yöntemleri belirlenmesini zorlaĢtıracağı değerlendirilmektedir.
Zira kurum içerisinde veri iĢleme ve analizine yönelik risklere dair değerlendirmeler
hiyerarĢik süreç içerisinde ancak Ģifahi olarak yapılmaktadır.
Faaliyet raporunda performans bilgisi baĢlığı altında yer verilen performans
sonuçlarına iliĢkin bilgilere bakıldığında, aynı gösterge için birimlerden gelen bilgilerin ve
ölçümlerin farklılık arz edebildiği; bazı birimlerden bilgi alınmadan gerçekleĢme sonuçlarına
ulaĢıldığı görülmektedir. Bu durum verilerin önceden belirlenmiĢ ve tasarlanmıĢ standart bir
ölçüm ve analiz sistemine göre elde edilmediği sonucuna götürmektedir.
Belirtilen gerekçelerle üniversitenin veri kayıt sisteminin ürettiği verilerin
güvenirliğine yönelik risklerin mevcut olduğu öngörülmekte olup bu durumun faaliyet
sonuçlarının tam ve doğru olarak faaliyet raporuna yansımasını etkileyebileceği
düĢünülmektedir. Üniversitenin performans bilgisine iliĢkin raporlanan verilerde önemli bir
hata olması riskini azaltmak üzere doğrudan ve özel olarak performans bilgisini ölçmeye
yönelik, program bazlı veri kayıt ve kontrol sistemi geliĢtirilmesinin ya da temin edilmesinin
faydalı olacağı değerlendirilmektedir.
Kamu idaresi cevabında; “Üniversitemizde, performans bilgisine iliĢkin verilerin
toplanması ve değerlendirilmesine iliĢkin veriler, Strateji GeliĢtirme Daire BaĢkanlığı
tarafından ilgili birimlerimizden yazı ile talep edilmekte ve gelen bilgiler doğrultusunda söz
konusu BaĢkanlık personeli tarafından veri giriĢleri yapılmaktadır.
Performans bilgisine iliĢkin verilerin toplanması ve değerlendirilmesinde; hata,
eksiklik ve yanlıĢlıkları önlemek için Strateji GeliĢtirme Daire BaĢkanlığında iĢlemlerin
onaylanması, uygulanması, kaydedilmesi ve kontrol edilmesi görevleri söz konusu birim
personeli arasında paylaĢtırılmıĢtır. ĠĢi yapan ve kontrol eden personelin farklı kiĢiler olması
sağlanmıĢtır. Faaliyet Raporları ve performans programı veri giriĢlerini sağlayacak programın
alınması Bilgi ĠĢlem Daire BaĢkanlığından talep edilmiĢtir.” denilmiĢtir.
Sonuç olarak kamu idaresi cevabında bulguda yer verilen değerlendirmeler
doğrultusunda faaliyet raporları ve performans programı veri giriĢlerini sağlayacak programın
alınmasının Bilgi ĠĢlem Daire BaĢkanlığından talep edildiği ifade edilmiĢtir. Bu itibarla,
konunun sonraki denetim dönemlerinde bu çerçevede izlenmesi uygun olacaktır.
T.C. SayıĢtay BaĢkanlığı Galatasaray Üniversitesi 2015 Yılı Performans Denetim Raporu 72 T.C. SAYIġTAY BAġKANLIĞI 06520 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr http://www.sayistay.gov.tr